[BV25.0058] Verslag Gemeenteraad d.d. 22 mei 2025

VERSLAG Gemeenteraad

Datum vergadering

: 22-05-2025

Aanwezig in de raadszaal Raadsleden Leefbaar 3B : Terry Duivesteijn, Roy Diepenveen, Marjolein Gielis, Leon Erwich, Machiel Crielaard, Jean-Paul Meuldijk WIJ Lansingerland : Jan Jumelet, Bianca Boonstra-Becker, Jan Alsemgeest, Adelkarim Afalah, Mark Bik, Ton Jansen CDA : Jan-Willem van den Beukel, Nelleke Bouman-Quist, Dave Bergwerff, Charles van Harn, Job Halkes, Rita Leijendekker VVD : Marloes Draak, Ed van Santen, Ivo de Graaf, Christiaan Toussaint D66 : Ineke den Heijer (vanaf 20:15), Brecht Weerheijm, Ronald van der Stad CU : Kees-Willem Markus, Paul Lieverse, Arjen Hofman GroenLinks : Marko Ruijtenberg PvdA : Hamid Azzouzi VOOR Lansingerland : Petrine van Olst Wethouders

: Simon Fortuyn, Michiel Muis, Titia Cnossen en Leon Hoek

Voorzitter Griffier

: Jules Bijl : Eveline Hamelink–van Rens

Afwezig Leefbaar 3B VVD

: Johan Philippens : Matthijs Machielse

1. Opening en mededelingen De voorzitter: Dames en heren, het is op verschillende klokken 20:00 uur. Op dit ding nog net een minuutje, maar dat geeft me de gelegenheid om u te vragen, voor zover u dat nog niet gedaan heeft, om uw pas in het apparaat te zetten. Want zonder dat kan ik u niet zien en dan geef ik u ook het woord niet. Dat is natuurlijk lastig als u het wel wil hebben. Dus wilt u dat alstublieft doen? Dat gezegd zijnde een welkom aan iedereen bij deze raadsvergadering. In het bijzonder de mensen op de publieke tribune, waaronder de zoon met zijn familie van de heer Busch. We hebben ook gasten van de raad. Daar is mee gesproken door een aantal collega’s vanavond, klonk allemaal zeer geanimeerd. Dan gaat u in het echt zien hoe het dan in deze vergadering werkt. En fijn ook dat u interesse hebt om hier vanavond bij ons te zijn. Ook een welkom uiteraard aan de kijkers via de livestream, niet in de laatste plaats de raadsleden zelf, uiteraard. Het college en de medewerkers van de griffie en andere medewerkers van de organisatie. Allemaal hartelijk welkom. Er is bericht van verhindering ontvangen van de heren Machielse en Philippens. Ik blijf een beetje met namen knoeien, merk ik. Maar mochten we tot stemming overgaan, dan moeten we tot 31 kunnen tellen. Mevrouw Den Heijer komt iets later, wordt mij ingefluisterd.

1/32

We beginnen met een minder leuk stuk en ik verzoek u om daarvoor te gaan staan. Dan spreek ik een kort in memoriam uit. Wij hebben, dames en heren, het droevige bericht ontvangen dat de heer Bart Busch op 10 mei jongstleden is overleden. De heer Busch was Officier in de Orde van OranjeNassau en drager van de erepenning van Berkel en Rodenrijs. Voor deze gemeente was hij namens het CDA van 1988 tot 2002 actief als raadslid en als wethouder. Ik wens de nabestaanden veel sterkte met het verwerken van dit verlies. Zoals gebruikelijk nemen we in de gemeenteraad een minuut stilte in acht ter nagedachtenis aan de heer Busch. 2. Trekken van het lot ter bepaling van het raadslid bij wie een eventuele stemming zal beginnen De voorzitter: Dan heeft het lot bepaald, mochten we stemmen vanavond, dat dat begint bij de heer Halkes van het CDA. 3. Vragenhalfuurtje voor raadsleden De voorzitter: Voor het vragenuurtje zijn er geen vragen ingediend, geen sprekers aangemeld, dus daar zijn we snel doorheen. 4. Spreekrecht voor niet-raadsleden De voorzitter: Er zijn ook geen insprekers vanavond. 5. Vaststelling van de agenda De voorzitter: En dan kunnen we onmiddellijk ook door naar agendapunt 5, de vaststelling van de agenda. We hebben geen bespreekpunten, maar daar kan nog verandering in komen. Ik zie de heer Van den Beukel al wat voorbereidingen treffen. U krijgt het woord.

De heer Van den Beukel: Dank, voorzitter. Zoals via de griffie al vermeld aan de raadsleden, dienen wij graag een motie vreemd aan de orde in. En die motie vreemd zou als onderwerp krijgen: 1000 kleinere betaalbare woningen. De voorzitter: Dank u wel. Ik wil er iets over opmerken. De motie vreemd is breed gesteund, heb ik begrepen. Maar deze raad heeft ook een reglement van orde, en ik licht dat misschien ook in de richting van de tribune dan enigszins toe. Het reglement van orde is het spelregelboekje van onze gemeenteraad. Het is gemaakt door de raad zelf en met betrekking tot de motie vreemd aan de orde van de dag bepalen de spelregels dat het moet gaan om een onderwerp dat niet op de raadsagenda staat. Het moet een actueel en belangrijk onderwerp betreffen. Het onderwerp kan niet op korte termijn in de raadscommissie worden besproken. Het onderwerp is recent in de raadscommissie besproken, maar dat heeft geen bevredigende uitkomst opgeleverd. Er is indertijd aan de raad, de voorzitter en de griffier gevraagd om kritisch op deze criteria te letten en daaraan ook te toetsen. De griffier kwijt zich van die taak en heeft in dit geval gezegd ik denk, en ik ben het met haar eens, dat deze motie in feite niet aan alle criteria voldoet.

Maar daar kan ik een groot punt van willen maken, maar het feit dat er een ruime meerderheid ligt in de sfeer van de ondertekening, maakt dat misschien ook niet tot de meest zinvolle opstelling. Maar ik wil er wel op gewezen hebben. Zoals we allemaal weten, hebben we over een maandje of 9, 10, iets langer, gemeenteraadsverkiezingen. En ik zou willen voorkomen dat we hier in de aanloop daarnaartoe voortdurend moties hebben die niet volgens het reglement zouden voldoen. En ik stel voor dat ik in het presidium daar verder over doorpraat, hoe we dat in de orde hier hanteren. Maar laat dan

2/32

vanavond, met een knipoog, dit punt, met uw instemming dan overigens uiteraard, wel toe. Ik zie daar geen bezwaren tegen. Dan maken we daar agendapunt 8.a van. Zijn er nog andere punten die op de agenda moeten komen? Dat is niet het geval. 6. Vaststelling van het verslag van de vorige vergadering De voorzitter: Dan gaan we naar de vaststelling van het verslag. Ook daar zijn geen op- of aanmerkingen binnengekomen, ook niet ter plekke nog gebracht. Dus dan is het verslag vastgesteld. 7. Lijst ingekomen stukken De voorzitter: Ook met betrekking tot de lijst van ingekomen stukken zijn er geen op- of aanmerkingen ingediend. En ook hier zie ik niemand die het woord verlangt. Dus ook die is vastgesteld. 8. Bespreekpunten De voorzitter: En dan komen we dus bij bespreekpunt 8.a. Dan, mijnheer Van den Beukel, geef ik u als eerste het woord om de motie in te dienen, de strekking kort toe te lichten en ook gelijk uw eerste termijn daaraan te verbinden. Gaat uw gang. M2025-006 1000 kleinere, betaalbare woningen De heer Van den Beukel: U bouwt de spanning op, voorzitter. Dank u wel. Ik dien deze motie in met als dictum, zoals we dat plechtig noemen, dat het college wordt verzocht om een ambitieus programma op te stellen voor de bouw van 1000 kleinere, beter betaalbare woningen. Waarvan ongeveer 500 voor starters en ongeveer 500 voor senioren.

En dat wel binnen het nieuwbouwprogramma van 11.000 woningen. Eerste termijn Ik licht dat toe en ik voer inderdaad graag mijn eerste termijn, voorzitter. Onlangs hebben we een debat gevoerd over de hoofdlijnen van beleid. En die hoofdlijnen van beleid zijn hier al enige tijd, terecht, nieuwbouw. En niet zomaar nieuwbouw, maar nieuwbouw voor met name senioren, ouderen, zo u wilt, en starters. Want de paradox is dat we een van de snelst bouwende gemeentes zijn van heel Nederland, en dat toch veel ouderen en ook jongeren vrij wanhopig zijn. Ofwel op de zolder wonen, figuurlijk dan wel letterlijk, omdat ze niet uit huis kunnen. Ofwel in veel gevallen in een groot huis wonen, of in ieder geval een eengezinswoning, en eigenlijk niet kunnen doorschuiven in de volgende fase van hun leven en een appartementje zoeken of een benedenwoning die wat kleiner is. En ook daar slagen ze vaak niet in, die ouderen. Deze motie zegt we hebben hier recent een goed initiatief genomen in deze raad, op voorstel van het college, om voor Wilderszijde te kijken hoe we nog meer, beetje compacte en ook beter betaalbare, en dat is jargon voor goedkope, woningen kunnen bouwen. En dat was een heel goed idee. En weet u, we voeren hier misschien wel bijna elke maand of twee maanden een debat over dit onderwerp.

Dus het had wat dat betreft ook bij een volgende commissie Ruimte of de navolgende commissie Ruimte op de agenda kunnen komen. En tegelijkertijd, we willen hier, zoals ook de wethouder zei, echt een versnelling in aanbrengen. In het debat in de commissie heeft de heer Fortuyn letterlijk gezegd, voor ik het pand volgend jaar verlaat, is het fijn als we daar wat stappen kunnen zetten. Ik weet niet of ik het pand volgend jaar verlaat, ik heb niet die intentie, maar wel de intentie om inderdaad snel stappen te zetten.

3/32

De voorzitter: U krijgt wel een interruptie. Die komt van de heer Ruijtenberg. Gaat uw gang. De heer Ruijtenberg: Dank u wel, mijnheer de voorzitter. De heer Van den Beukel heeft het over een versnelling. Wat voor versnelling denkt hij hier dan mee te gaan bereiken? Want als je vraagt om een onderzoek, volgens mij ga je dan in feite vertragend werken. Dus kunt u daar iets nader op ingaan, hoe u die versnelling voor zich ziet? De voorzitter: Mijnheer Van den Beukel, gaat u verder. De heer Van den Beukel: Dank voor uw vraag. Voorzitter, het is niet zo makkelijk om die 1000 beter betaalbare woningen zo neer te zetten. Als het zo zou zijn, dan zou ik zeker niet voor dat onderzoek hebben gepleit. Wat is geconstateerd in dat memo wat we in januari hebben besproken, is dat je daarvoor wel ook moet kijken naar de kaders die we hebben. Soms moet je misschien net wat minder of andere parkeerruimte vormgeven, of iets hoger bouwen, of moet er een stukje groen wijken, of moeten we de duurzaamheidseisen bijstellen. Dat zijn allemaal pijnlijke, maar soms wel noodzakelijke keuzes om die beter betaalbare woningen te realiseren, heeft het college aangegeven. En om te weten wat dan de dilemma’s zijn, wat die afweging is, moet je wel eerst onderzoek moet voeren. De voorzitter: De heer Ruijtenberg, nog een laatste interruptie op dit punt. De heer Ruijtenberg: Wat bent u streng.

Maar de vraag dan in dat geval, hoor ik daarin heel goed dat de heer Van den Beukel het dan op dit moment geen probleem zou vinden als wij op BleizoWest meer de hoogte ingaan? Of als wij daar of op andere plekken ook iets aan de parkeernormen doen en er dus minder parkeerplaatsen zouden komen? Heb ik dat goed begrepen? De voorzitter: U krijgt het antwoord direct. De heer Van den Beukel: Voorzitter, nee, dank voor de vraag. Dat heeft u verkeerd begrepen. Dus ik zal het nog een keer proberen uit te leggen. Die kaders, zo heeft het college dat ook aangegeven, die maken dat we nu vooral veel dure woningen bouwen in Lansingerland. Dus het is belangrijk om te kijken, hoe kun je die kaders zo bijstellen dat we een andere uitkomst krijgen? En we gaan niet bij voorbaat zeggen gooi de hele parkeernota onder de bus, of alle duurzaamheidseisen van tafel, of het mag kosten wat het kost. Nee. Het gaat erom in het onderzoek die dilemma's aan het licht te brengen, zodat we kunnen kiezen als raad, in alle bewustheid, welke afweging we maken om die betere uitkomst te realiseren. Want voorzitter, dat is wel nodig. En daarom ben ik ook heel blij met de steun vanavond, de mede-indiening door collega Jumelet van WIJ Lansingerland, door de heer… De voorzitter: U heeft weer een interruptie, opgeroepen bij de heer Markus. De heer Markus: Voorzitter, dank u wel.

In de motie wordt gesproken over 1000 betaalbare woningen binnen het bestaande woningbouwprogramma van 11.000 woningen. Betekent dat dat er dan woningen omgekapt moeten worden naar meer betaalbaar? Of zijn het 1000 woningen bovenop die 11.000 woningen? Daar heb ik graag even scherpte in. De voorzitter: Gaat uw gang. De heer Van den Beukel: Voorzitter, dank u wel. Het is een goeie vraag van de heer Markus. Als we hadden opgeschreven "boven de 11.000 woningen", hadden we de opgave misschien nog groter, nog moeilijker gemaakt. Omdat je ergens al plannen hebt en vervolgens nieuwe ruimte ergens vandaan

4/32

moet toveren. Dus om de opgave niet nodeloos te compliceren en te vergroten, staat hier in de motie binnen de 11.000 woningen. Mocht het college tot oordeel komen aan de hand van het onderzoek we kunnen prima bovenop die 11.000 nog deze 1000 realiseren, zonder dat we enorm inboeten aan kwaliteit, dan zou dat een mogelijke uitkomst kunnen zijn. Maar nogmaals, als je… De voorzitter: U wordt wederom geïnterrumpeerd door de heer Markus en daarna kom ik bij de heer Azzouzi. De heer Markus: Ik heb geluk want het is niet mijn laatste interruptie, hoorde ik. De voorzitter, Daar heeft u… De heer Markus: Bij dezen. Als het even binnen het bestaande woningbouwprogramma moet, welk type woning moeten we daar dan voor opheffen? Want anders wordt het wel heel moeilijk richting het college wat we dan meegeven als opdracht. De voorzitter: Mijnheer Van den Beukel. De heer Van den Beukel: Voorzitter, dat kan ten koste gaan van diverse groepen, maar de kaders staan wel. We hebben masterplannen vastgesteld voor diverse woningbouwontwikkelingen. Daarin staat bijvoorbeeld 25 procent sociaal, 25 procent betaalbaar en 50 procent vrije sector. Het ligt niet voor de hand om vervolgens die sociale huurwoningen te gaan omkatten tot dan toch relatief duurdere koopwoningen. Het ligt eerder voor de hand om dat te zoeken in de, wat nu betaalbare heet, of in de vrije sector.

Maar wat betaalbaar heet in jargon, dat kan nog vier ton zijn. Dat zijn natuurlijk enorme prijzen. En daarvan hebben we eigenlijk vastgesteld, voor een normale starter is dat niet te betalen. De voorzitter: Ik zocht even naar uw punt, want dan kan ik naar de heer Azzouzi. De heer Azzouzi: Dank u wel, voorzitter. Ik had dezelfde vraag, net als de heer Markus. Alleen het antwoord van de heer Van den Beukel heeft mij niet helemaal tevreden gesteld. Het blijft vaag. We hebben een woonvisie, we hebben een uitvoeringsagenda van die woonvisie. Daar staan echt aantallen. Waar wilt u precies in snijden dan? Want dat is geen huur, dat is koop waar u op pleit. Waar… Wees concreet? De voorzitter: De heer Van den Beukel. De heer Van den Beukel: Wees concreet, voorzitter, dat is een opdracht. Concreter dan dit kan ik het niet maken, voorzitter. Ik heb gezegd we hebben in eerste instantie het niet moeilijker willen maken voor het college dan nodig. Dus binnen de 11.000 woningen. En binnen die 11.000 zit 75 procent van die 11.000 in een segment dat voor veel mensen niet betaalbaar is. Niet voor die ouderen die willen doorstromen, niet voor de jongeren die willen starten. In dat segment, in die driekwart, daar zou het te vinden moeten kunnen zijn.

En als het college zegt we vinden het niet daarbinnen, maar we gaan even goed passen en meten, we gaan plotseling nog hier 500 woningen of daar 100 woningen bij plussen, ook prima. De voorzitter: De heer Azzouzi nog een keer. Gaat uw gang.

5/32

De heer Azzouzi: Maar dat gaat toch vertragend werken? We willen eigenlijk sneller gaan bouwen. En als wij, wat de heer Markus heeft gezegd, als wij nog gaan onderzoeken, dan zijn we ook de urgentie kwijt. De voorzitter: De heer Van den Beukel. De heer Van den Beukel: Voorzitter, dank. Twee dingen daarover. Sommige plannen zijn nog echt in de maak. Bijvoorbeeld Merenweg, is grotendeels nog echt in de maak. Wat deze motie voorkomt, is dat we straks een plan krijgen hier als gemeenteraad dat eigenlijk, zoals we nu al weten, niet tegemoetkomt, onvoldoende tegemoetkomt, aan de noden van onze inwoners. Want daar gaat het uiteindelijk om. Ja, haast is nodig, spoed is nodig. Maar het college heeft geconstateerd, en wij delen die conclusie, dat eigenlijk Lansingerland al heel veel eengezinswoningen telt. En dat we een ontzettend tekort hebben aan compacte woningen voor starters en voor senioren. Dus als we nu heel haastig de verkeerde woningen bouwen, wat hebben we dan gewonnen? En voorzitter, die mening wordt dus gedeeld door de partij van Leefbaar 3B, de heer Crielaard, mede-indiener, door mevrouw Van Olst van Voor Lansingerland en door de heer Jumelet namens WIJ Lansingerland. Daar dank ik hen hartelijk voor. En naar de collega's, ik hoop ook op hun steun. Ik denk dat het eigenlijk iets a-politieks zou moeten of zou kunnen zijn.

Uw steun om het college te vragen dit onderzoek uit te voeren, terug te komen, aan te geven hoe die kaders bijgesteld kunnen worden. Om vervolgens te zeggen oké, die 11.000 woningen die we alsnog gaan bouwen, die gaan we een beetje anders doen. Die gaan we zo doen dat ze beter helpen naar onze inwoners. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Ik zie mevrouw Draak en de heer Crielaard. Mevrouw Draak, gaat uw gang. Mevrouw Draak: Dank u wel, voorzitter. Ik vond het al zo gek klinken. Ik ben nog steeds niet gewend aan het rode lampje dat spreken betekent en het groene lampje niet. Gaat niet goed in mijn hoofd. Maar goed. Stoplicht, bijna stoplicht. De VVD-fractie vindt het idee om 1000 kleinere woningen te bouwen eigenlijk een heel erg goed idee. De heer Van den Beukel heeft daar best een aantal argumenten voor genoemd. Wat mij eigenlijk is opgevallen de laatste tijd aan het college is dat er blijkbaar een tendens in zit om snel te willen bouwen. Het is bijvoorbeeld mogelijk gebleken, in de ogen van het college, om aan de Noordeindseweg in Berkel op een stukje grond waar heel lang geen vergunningen zijn toegekend, toch ineens 80 sociale woningen te bouwen. Daarmee zeg ik niet dat die daar ook moeten komen, maar volgens het college kan dat. En ook op korte termijn.

Wat je bijvoorbeeld in Bergschenhoek in de Parkzoomwijk ziet, om even aan te sluiten op de heer Van den Beukel, wij hebben daar een heleboel maisonnettewoningen. Oftewel, ze zien eruit als eengezinswoningen, passen daarmee erg goed in onze Lansingerlandse bouwstijl, maar hebben op de begane grond een klein appartement en op de tweede en derde etage een klein maisonnettewoning. Dat soort oplossingen zijn heel erg nodig om meer kleine en betaalbare woningen te krijgen. Dus wat dat betreft is het een goed idee. Alleen, om to the point te komen, de VVD-fractie heeft eigenlijk twee belangrijke bezwaren tegen deze motie. De eerste gaat over argumentatie 1.3, waarin de indieners van de motie doen voorkomen alsof je door ergens 1000 woningen vandaan te toveren… We weten allemaal dat dat jaren gaat duren, als het al zou lukken op deze manier. Dat dan door de doorstroming op de woningmarkt voor elkaar te krijgen, ook statushouders zijn geholpen. Precies dat ene woord dat daar staat daar val ik over. Omdat we een taakstelling hebben voor statushouders huisvesting van alleen al dit jaar 200, volgend jaar zullen er ook weer bij komen. Die zijn met dit plan niet geholpen. Dus dat gaat specifiek over deze argumentatie.

En het tweede bezwaar dat de VVD-fractie heeft, is dat in 2023 door Leefbaar 3B, door WIJ Lansingerland, en door VVD Lansingerland een motie is ingediend en aangenomen en die heet De uitvoeringstoets. Die is niet gedaan. Ik begrijp ook dat het best complex is als je een plan

6/32

wilt maken om 1000 kleinere woningen met meer spoed te bouwen. Dat het ingewikkeld is om de consequenties te zien. Maar hier is helemaal niet iets van een uitvoeringstoets gedaan. En als dit plan uitgewerkt moet worden, wat heeft dat voor consequenties voor de ambtelijke inzet? Wat heeft het voor consequenties voor andere woningbouwprojecten? Dat is ook niet gedaan. Dus ja, zoals het er nu voorstaat, kunnen wij hier niet in meegaan, voorzitter. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Dan had ik in ieder geval genoteerd dat de heer Crielaard het woord wilde. Dat krijgt u. De heer Crielaard: Dank u wel, voorzitter. Goed dat het CDA de handschoen oppakt en verder bouwt op de gespreksnotitie Wilderszijde, die in de commissievergadering van januari door wethouder Fortuyn is geagendeerd om meer aandacht te vragen voor voldoende betaalbare woningen. En als Leefbaar 3B zijn we daarom blij dat dit onderwerp nu dus breder hiermee wordt opgepakt. En zoals u van de fractie van Leefbaar 3B gewend bent, hameren wij keer op keer op het belang van voldoende betaalbare en bereikbare woningen voor eigen inwoners, zowel jong als oud. De analyse uit de gespreksnotitie Wilderszijde, die we toen behandeld hebben, laat duidelijk zien dat starters, alleenstaanden en senioren op dit moment onvoldoende bediend worden.

En wij zijn dan ook van harte mede-indiener van deze motie die oproept tot dit ambitieuze programma voor meer betaalbare woningen. De voorzitter: U hebt een interruptie van de heer Ruijtenberg. Mijnheer Ruijtenberg, gaat uw gang. De heer Ruijtenberg: Dank u wel, mijnheer de voorzitter. De heer Crielaard heeft het over dat dit gebouwd gaat worden voor eigen inwoners. Maar als ik het goed begrijp, gaat dat alleen maar over een onderzoek voor een nieuwbouwprogramma. En ik heb de andere indiener gehoord dat het voornamelijk gaat over betaalbare koopwoningen, vermoed ik, of betaalbare huurwoningen. Want niet over sociale huurwoningen. Hoe komt u dan bij het wensdenken dat dit echt voor eigen inwoners is? Want of je nou in Baflo, Breskens of Bergschenhoek woont, je hebt evenveel kans op een huis met dit programma. De voorzitter: Mijnheer Crielaard. De heer Crielaard: Ik heb volgens mij niet gezegd dat we hiermee voor 100 procent alleen maar Lansingerlanders bedienen, maar volgens mij hebben we wel heel veel Lansingerlanders die op zoek zijn naar een woning en die hier zeker mee geholpen zijn. Dus ja, wat dat betreft hoop ik daarmee de interruptie verhelderd te hebben van de heer Ruijtenberg. Ik ga aanvullend op het betoog van de heer Van den Beukel nog een aantal aandachtspunten meegeven.

Bij de bespreking van de gespreksnotitie is nadrukkelijk benoemd dat de realisatie van meer betaalbare woningen gepaard gaat met heroverweging van bijvoorbeeld parkeernormen. En de motie spreekt ook over het herzien van de strakke of dure kaders die we stellen. En wat Leefbaar 3B betreft, betekent dit dat we dus per gebiedsontwikkeling zorgvuldig moeten kijken hoe doen we recht aan de woonbehoefte van onze inwoners? Zonder uit het oog te verliezen datgene wat onze dorpen ook karakteristiek maakt. Want niet elk project vraagt immers om dezelfde oplossing. Dan nog een punt op het dictum. Die spreekt over het ambitieuze programma voor 1000 betaalbare woningen en wat Leefbaar 3B betreft is het een mooie richtinggevende ambitie. Wat Leefbaar 3B betreft is het vooral goed om de beweging in gang te gaan zetten voor meer passende woningen. En we staan dus volledig achter de... Ik voel een interruptie aankomen. De voorzitter: Ja, dat ziet u aan mijn gezicht. De heer Azzouzi, gaat uw gang.

7/32

De heer Azzouzi: Dank, voorzitter. Ik wil van Leefbaar horen of als de motie over de nieuwe programmering de sociale huurbouw gaat aantasten, wat vindt Leefbaar daarvan? De heer Crielaard: Ik wil toch de heer Azzouzi vragen om de vraag nog een keertje te herhalen, want ik weet niet of ik hem goed begrijp. De heer Azzouzi: Voorzitter, ik had die vraag ook gesteld aan de heer Van den Beukel. Die 1000 woningen, dan moet je toch iets gaan doen in de huidige programmering. En we willen als PvdA dat de sociale huurbouw niet aangetast wordt. We willen dat als eis stellen. Wat vindt Leefbaar daarvan? De heer Crielaard: Dat zit volgens mij al in die twee aandachtspunten die ik net al genoemd heb. Enerzijds vinden we het getal dat genoemd wordt in de motie voor ons dus richtinggevend. En we hebben ook al gezegd niet elk project vraagt om dezelfde oplossing, dus laten we dit vooral per gebiedsontwikkeling bezien. De voorzitter: Mijnheer Ruijtenberg, laatste ronde. De heer Ruijtenberg: Richtinggevend, dat is wel een intrigerende term. Dat betekent dat als het er 800 zijn, bent u ook akkoord, maar 1200 vindt u ook akkoord. 1000 is voor u dus geen heilig getal? Het kan dus anders zijn. De heer Crielaard: Wat ik dus zeg is… En daarom ben ik ook wel benieuwd hoe nauw het college deze motie leest.

Want ik ben wel benieuwd… Wat mij betreft, als het 995 of 1005 betaalbare woningen zijn, dan hebben we ook nog steeds een mooi resultaat voor Lansingerland neergezet. Dus in die zin ben ik benieuwd hoe het college, hoe nauw zij deze motie lezen. De voorzitter: Ik denk dat u het groene lampje van de heer Markus al heeft gezien uit uw ooghoek. Mijnheer Markus, gaat uw gang. De heer Markus: Nu is het toch mooi, hoe nauw neemt het college mijn motie? Dat is toch omgekeerde wereld? Wat is dat nu voor gekkigheid. Dus is het nu 1000 woningen extra? Is het 1000 woningen binnen de 11.000? Je kan niet tegen het college zeggen u moet maar even kijken wat u van die motie vindt, hoe u het interpreteert vind ik allemaal prima. Het is een motie die u mede indient, dus graag iets meer richting over uw richtinggevendheid. De voorzitter: De heer Crielaard. De heer Crielaard: Ik denk dat we met die 1000 een heel mooi streefgetal neerzetten, een hele mooie ambitie neerzetten. Maar nogmaals, het moet niet zo zijn dat het college zegt als het er 999 zijn, dan lopen we in de knel, dan gaan we helemaal niks meer doen. Dus het enige wat ik ermee aangeef is lees hem niet te nauw, maar laten we die 1000 wel beetpakken als een mooi streefgetal wat we in die motie neergezet hebben.

Dus afrondend, voorzitter, Leefbaar 3B staat dus volledig achter de oproep in de motie voor meer betaalbare koopwoningen en ook om meer midden huurwoningen te realiseren. En laten we daar vooral snel mee aan de slag gaan, voorzitter. De voorzitter: Dan zie ik de heer Weerheijm, is dat voor een eerste interruptie? Gaat uw gang. De heer Weerheijm: Dank u wel, voorzitter. Ik ga toch nog even door op het aantal genoemd in de motie. De 1000, mooie ambitie, mooi streefgetal. Het is ook een mooi rond getal, 500 en 500, prachtig. Zou de heer Crielaard kunnen toelichten waar die 1000 op gebaseerd is? Is het puur

8/32

gedaan omdat het een mooi getal is? Of is het ook gebaseerd op bijvoorbeeld een percentage van wat we denken dat we kunnen intensiveren op bepaalde terreinen? De voorzitter: Mijnheer Crielaard. De heer Crielaard: Ik denk dat de 1000 die genoemd is een redelijk cijfer is wat past bij de 11.000 totaal. Punt. De voorzitter: Dan zie ik de heer Markus nog een keer. Voor een interruptie? Niet? Oké. Dan de heer Jumelet voor een termijn. Dan had ik al eerder genoteerd voor mezelf. Dus gaat uw gang. De heer Jumelet: Dank u wel, voorzitter. WIJ Lansingerland is blij met deze motie. Dat zult u niet verbazen, want daar kom ik zo wel even op terug. We zijn ook blij dat het CDA dit initiatief heeft genomen. Want uiteindelijk, en dat hebben we natuurlijk misschien allemaal wel door, maar impliciet vind ik het ook wel mooi dat het CDA ook uitgaat van 11.000 woningen. Dus in die zin ook blij dat de collega's in die zin ook meegaan in de lijn die we met elkaar in deze raad ook afgesproken hebben. Dus wat dat betreft, en dat is niet cynisch... De voorzitter: Een interruptie van mevrouw Draak. Mevrouw Draak: Dank u, voorzitter. Even een korte vraag als we het hebben over de lijn van de raad. Wilt u dan misschien in uw woordvoering ook meenemen hoe u tegenover het niet doen van de uitvoeringstoets staat, voor deze motie. De heer Jumelet: Dat zal ik zeker doen.

Maar dat had ik wat later in mijn termijn bedacht, nadat ik u had gehoord. Maar ik ga even terug naar het CDA. Ik wilde juist zeggen dat dat niet cynisch bedoeld is, maar juist in die zin ook wel een stap vindt van het CDA die mijn fractie heel erg waardeert. En het is ook een ondersteuning van de lijn die het college al lange tijd uitdraagt. Voorzitter, de lokale vraag is in de afgelopen periode toch wel heel erg veranderd in onze gemeente. En uiteindelijk vind ik ook wel dat deze motie ook wel een soort correctie is op het jarenlang bouwen, voor toch wel wat in het duurdere segment. En uiteindelijk zie je dat de vraag zodanig veranderd is dat het ook vraagt om andere woningen die inderdaad ook voor iets andere doelgroep bedoeld zijn. En mijn fractie heeft al jarenlang betoogd, met name voor starters… De voorzitter: Interruptie van de heer Ruijtenberg, mijnheer Jumelet. Nee? Oké. Dan gaat de heer Jumelet gewoon rustig verder. De heer Jumelet: Wel een cliffhanger dit. Maar we hebben hele lange tijd inderdaad betoogd om met name ook aandacht te hebben voor jongeren, starters, mensen met een minder en laag inkomen, maar ook senioren. En u zult zeggen dat heb ik makkelijk gezegd. Maar ik haal toch even in herinnering onze moties, bijvoorbeeld rondom seniorenwoningen, die unaniem in deze raad zijn aangenomen.

Voorbeeld rondom de Lijsterlaan om die versneld te realiseren… De voorzitter: De heer Azzouzi, u wel? De heer Azzouzi: Jazeker. De achtergrond van de motie is dat wij een tekort hebben. We willen snel een antwoord geven op de vraag en de behoefte en de betaalbaarheid. Vindt de heer Jumelet de timing van… We roepen nu voor een wijziging van onze woonvisie. Is de timing goed nu, of moeten wij dat met de woonvisie 2026-2030 gaan aanpakken en misschien met perspectiefnota straks bij de begroting? En nu vooral sneller gaan bouwen? Wat vindt de heer Jumelet hiervan?

9/32

De voorzitter: Mijnheer Jumelet, als u het woord vraagt, geef ik het u. Ik heb uitgezet. De heer Jumelet: Ja, dat heb ik in de gaten. Dat zijn twee dingen die ik wil teruggeven aan de heer Azzouzi. Is het het juiste moment? Ja, wanneer zou het wel het juiste moment zijn? Of is dit een fout moment? Nee. Ik denk dat wij als fractie van WIJ Lansingerland bij voortduring aandacht gevraagd hebben voor dit onderwerp. En wij laten ook geen gelegenheid voorbijgaan om die aandacht hier ook op te vestigen. Dus wij zijn inderdaad blij dat het CDA met deze motie op de proppen kwam naar aanleiding van de bespreking eerder in deze raad. Dat is een. Twee, dan wil ik eigenlijk een vraag terugstellen aan u. Namelijk, u kunt natuurlijk wel heel… U kunt wel zeggen je moet het niet doen, want dat leidt tot vertraging, et cetera. Maar we zien een veranderende vraag… De voorzitter: De heer Ruijtenberg heeft een interruptie. De heer Ruijtenberg: Ja, maar de heer Jumelet mag wat mij betreft best even de zin afmaken hoor. Ik ben grootmoedig vandaag. De heer Jumelet: Ja, inderdaad. Ik blijmoedig, dus dat komt goed uit.

Nee, maar in die zin dat… Ik wil teruggeven aan de heer Azzouzi op het moment dat we het niet doen en feitelijk niet de gelegenheid te baat nemen om inderdaad heel kritisch te kijken van wat gaan we nu bouwen? Dan lopen we het risico dat we dus meer van hetzelfde blijven bouwen en uiteindelijk de groep waar het hierom gaat dus nog langer in de kou laten staan. Dus het is een beetje de kip en het ei discussie… De voorzitter: De heer Ruijtenberg is nog niet overtuigd. Gaat uw gang, mijnheer Ruijtenberg. De heer Ruijtenberg: Dank u wel, mijnheer de voorzitter. Ik vraag me af, de heer Jumelet geeft aan als WIJ Lansingerland vinden we dit al jaren. Maar u bent drie jaar geleden in het college gaan zitten. U heeft blijkbaar in die drie jaar weinig tot niks hierin kunnen bereiken in collegeverband. Nu bent u blij dat het CDA dit voortouw heeft genomen. Waarom heeft u zelf niet al drie jaar geleden dit dan geagendeerd of dit gewild? Waarom nu 10 maanden voor de verkiezingen plotseling een motie uit de hoge hoed toveren die eigenlijk niks vraagt, behalve hallo, aandacht, aandacht. De voorzitter: De heer Jumelet. De heer Jumelet: Er is een gezegde zo waard is, vertrouwt hij zijn gasten. Ik vind het een beetje goedkoop om te zeggen van, en dat is misschien ook wel naar aanleiding van wat de voorzitter aan het begin zei, dat dit een soort verkiezingsretoriek zou zijn.

Dan moet u maar de andere drie partijen vragen die ook mede-indiener zijn. Dat geldt niet voor mijn partij. En als u de stukken terug zou lezen of de band terug zou luisteren van de afgelopen jaren, dan ziet u dat wij inderdaad bij voortduring dit hebben benoemd en geprobeerd te agenderen. En als u zegt waarom heeft u in de afgelopen drie jaar niet veel feitelijk voor elkaar gekregen? Dat is eigenlijk niet waar, want uiteindelijk zie je dat er toch op dat woningbouwgebied toch wel een en ander al veranderd is. Dat is een. Twee, u weet net zo goed als ik dat het wel heel lang duurt voordat je van A naar B komt. Dus in die zin… De voorzitter: Interruptie van de heer Azzouzi, uw laatste in deze ronde. De heer Azzouzi: Dank u wel, voorzitter. Helder. Ik vraag mij af of WIJ Lansingerland Leefbaar kan overtreffen en concreter zijn. Waar gaan we in snijden om die 1000 woningen te realiseren?

10/32

De voorzitter: Mijnheer Jumelet. De heer Jumelet: De vraag is of je moet snijden. De suggestie die mevrouw Draak net deed met de maisonnettewoning bijvoorbeeld… Misschien is het inderdaad om een klein beetje contrair te gaan aan de heer Crielaard… Misschien is het wel een aantal woningen boven die 11.000 op het moment dat je maisonnettes kan realiseren, enzovoort. Dus in die zin is ook een beetje creativiteit. En je kan natuurlijk elkaar proberen nu de maat te nemen over aantallen en zeggen is het 995 of 1005 of weet ik veel wat. Nee, het gaat erom dat je nu een beweging probeert te maken om aan die vraag te voldoen die er heerst binnen onze gemeente… De voorzitter: Mijnheer Ruijtenberg, uw laatste interruptie. De heer Ruijtenberg: Ik wil maar beginnen met nog een spreekwoord dan, berouw komt na de zonde. Maar als we dan even gaan beginnen. Want u zegt we hebben de afgelopen drie jaar inderdaad veel voor elkaar gekregen. Prima. Wat heeft u voor elkaar gekregen? Is de termijn verlaagd van mensen die op zoek zijn naar een corporatiewoning? Is dat verlaagd geworden? Hebben we meer corporatiewoningen gekregen? Hebben we meer betaalbare woningen gekregen? Er is een woondeal gesloten waar we in dit gaan doen in de toekomst. Maar wat heeft u de afgelopen drie jaar? U slaat zich nu op de borst met iets wat niet gebeurd is.

En vervolgens heeft u het CDA nodig om blijkbaar iets voor elkaar te krijgen. Dus legt u mij uit wat heeft u dan allemaal zo bereikt de afgelopen drie jaar, want ik ziet het niet. De voorzitter: De heer Jumelet, beantwoordt u. De heer Jumelet: Voorzitter, ik heb geen zin om vanavond een soort examen te gaan afleggen richting de heer Ruijtenberg. Hij weet net zo goed als ik hoe processen rondom woningbouw lopen. Ik heb het CDA niet nodig om mijn punt te maken wat wij al heel lang maken. En wij zullen dit punt ook blijven maken. Maar wij hebben wel de gelegenheid te baat genomen, nu het CDA op dit moment het initiatief genomen heeft om dit aan de orde te stellen. En het is een lijn met wat wij al jarenlang zeggen en doen. Dus het zou toch raar zijn als wij nu zouden zeggen, het CDA, omdat het CDA is, steunen we het niet. Politiek is politiek, dat begrijp ik ook. Maar het gaat niet alleen om het spel, maar het gaat ook om de knikkers. En uiteindelijk is het ook wel dat we hier een wooncrisis hebben te bezweren waar heel veel Lansingerlanders, maar ook mensen in de regio, om maar gelijk misschien een interruptie voor te zijn van uzelf, in de regio ook last van hebben. Dus in die zin, een veranderende vraag leidt ook tot een veranderend aanbod. En wellicht kunnen we hiermee antwoord geven op die veranderende vraag. Maar ik ga door...

De voorzitter: Een interruptie nog van de heer Markus. De heer Markus: Voorzitter, dank u wel. We hebben een vrij stringent kader meegegeven aan het college, waardoor ze niet zoveel kunnen. Hoe los zit WIJ Lansingerland in die kaders? De voorzitter: Gaat uw gang. De heer Jumelet: Ook voor u geldt als u WIJ Lansingerland een beetje kent als het om de kaders, wij zijn met name de partij geweest die nooit een enorm punt gemaakt heeft van bouwhoogtes. Want volgens mij heeft mijn linkerbuurman, de heer Bik, bij de laatste gelegenheid ook zelf gezegd laagje erop, alsjeblieft zo snel mogelijk. Dus in die zin zijn wij niet zo... De voorzitter: De heer Markus nog een keer.

11/32

De heer Jumelet: Maar ik ben nog niet klaar met mijn kaders. De voorzitter: Nee, dat dat begrijp ik. Maar hij interrumpeert toch. De heer Markus: Maar bent u ook bereid parkeernormen los te laten? De heer Jumelet: Sterker nog, leuk dat u dat vraagt want dan kan ik dat ook gelijk vertellen. Als u zich wellicht kunt herinneren hebben wij meermaals gezegd, ook met mijnheer Fortuyn en mijnheer Fortuyn weet al precies waar ik naartoe ga, is dat wij gezegd hebben de parkeernorm is de parkeernorm, tenzij. En we hebben gezegd en dat geldt voor Wilderszijde, met het de discussie over de extra woningen. We hebben het gezegd rondom West-Polder. Op het moment dat het college een andere verkeernorm wil omwille van, en heeft goeie argumenten, heb ik letterlijk gezegd, en u kunt de band erop nalezen, dan vindt u ons aan uw zijde. Dus in die zin, en dat hebben wij ook destijds ook rondom de parkeernorm gezegd, wat ons betreft is het uitgangspunt de parkeernorm, tenzij. En niet andersom. Dus daar verschilden wij toen met een aantal partijen van mening. En dat geeft niet, maar dit is wel hetgeen wij altijd gezegd hebben.

Dus dat heeft mij gelijk gebracht ook op het punt dat ik ook wel verwacht ook van partijen die ook deze motie steunen… Dat betekent inderdaad dat je over je schaduw heen moet stappen en daar waar het kan ook niet de stok uit de kast moeten trekken om de tussen de spaken te duwen, maar juist het oliekannetje om het te smeren en te zorgen dat we verder kunnen ook om ontwikkelingen te doen. Ik heb net al even de moties genoemd waar wij eerder al uiting hebben gegeven aan wat vanavond voorligt. Heb ik nog een ander punt en dat is ook een punt voor degene die misschien daarop willen interrumperen. Maar ik ga alvast zeggen we hebben dat eerder ook al een paar keer aangegeven. Is dat wij met name ook de koopwoningen heel graag willen behouden voor de doelgroep. En we vragen ook aan het college wellicht, misschien kan de wethouder daarop reageren, in hoeverre is er ook inderdaad de mogelijkheid om door juridische kettingbedingen of wat ook, te zorgen dat de woningen behouden blijft voor de doelgroep waar je ze dan ook daadwerkelijk voor voortbouwt. Ten slotte, want mevrouw Draak zit al op het puntje van de stoel over de uitvoeringstoets. Natuurlijk, uitvoeringstoets is iets wat wij… Dat komt uit onze koker, dus wat dat betreft geloven we daar heilig in.

Maar waar het om gaat is hier de vraag, en dat heeft de heer Van den Beukel ook aangegeven, op het moment dat je in ontwikkeling gaat rondom bijvoorbeeld Merenweg, of Bleizo, of Wolfend. Dan zijn wij kaderstellend aan de voorkant en dan geven wij een programma van uitgangspunten mee. En dat is natuurlijk wel de duiding die wij als raad… En daarin kunnen wij met name ook de zaken beleggen. Dus in die zin een uitvoeringstoets op dit moment op die bouwprojecten wordt wat ingewikkeld, omdat uiteindelijk gaat het niet zozeer… De voorzitter: Mijnheer Jumelet, u heeft een interruptie van mevrouw Draak. Was te verwachten. Mevrouw Draak: Dank u voorzitter. Ik wil daar graag een vervolgvraag op stellen. Want volgens mij ging die uitvoeringstoets juist over het indienen van… Om het voorkomen van moties die kan nog wel raakten, die de hele tijd het college alle kanten opsturen. En dat we daarom hebben gezegd als we iets vragen als raad, dan doen we ook een uitvoeringstoets daarop om te kijken of dat realistisch is. En volgens mij wordt hier gevraagd om een plan op te stellen, een ambitieus programma, voor de bouw van 1000 kleinere woningen. Dat is volgens mij een hele grote vraag. Dus dan is enige inschatting van wat dat met ambtelijke capaciteit doet zodat je als raad een integrale afweging kan maken wel nodig, vindt u niet? De voorzitter: De heer Jumelet.

12/32

De heer Jumelet: Nee, dat vind ik niet. De vraag is, uiteindelijk landt het in de programma's die wij nog gaan ontwikkelen met elkaar. Kijk naar Bleizo-West, kijk naar Merenweg, kijk naar Wolfend. Dus in die zin geef je eigenlijk nu heel erg de boodschap af, kijk met name naar die kleine betaalbare wooneenheden, of woningen. Dus in die zin is dat niet een nieuw iets wat je vraagt. Uiteindelijk geven we duiding en richting. Dus in die zin zien wij de uitvoeringstoets niet als noodzakelijk op dit moment voor deze motie. Op het moment dat het een concreet project is dan heeft u gelijk. En dan vindt u ook ons aan uw zijde. Maar dit is geen concreet project in de zin van dat dit uiteindelijk leidt tot wijzigingen, bijvoorbeeld in het MIP of wat dan ook. De voorzitter: U was aan het afronden, mijnheer Jumelet? De heer Jumelet: Ik was aan het afronden. Dus met andere woorden, voorzitter, mijn fractie steunt uiteraard, want anders hadden we niet meegetekend, voluit deze motie. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Dan kijk ik naar de heer Markus voor inbreng eerste termijn en daarna mevrouw Van Olst. De heer Markus: Voorzitter, dank u wel. Voorzitter, voordat we ingaan op de motie moet ons toch wat van het hart. Want wij hebben toch wel met enige verbazing naar deze motie gekeken die het CDA indient. En het is ook goed om die verbazing even toe te lichten.

Want wat ons betreft was het CDA juist de partij bij uitstek die de afgelopen jaren elke kans op nieuwe woningbouw tegenhield of tegen was. Ik noem Driehoek Noordpolder, een villa De Lans, Bleizo. Maar dat niet alleen, het CDA was de afgelopen jaren ook de partij, samen met anderen, die pleitte voor hogere parkeernormen en daarmee minder woningen op Wilderszijde en woningen in Bleiswijk. Sterker nog, bij de afgelopen vaststelling van de omgevingsvisie steunt het CDA hiervoor een motie, die helaas is aangenomen. Maar bij de omgevingsvisie stemde het CDA ook voor een motie die gestapelde woningbouw afremt. Gelukkig niet aangenomen, dat is dan weer een voordeeltje. Maar bij Bleizo hamerde CDA vervolgens weer op een grex die niet verslechterd mocht worden. Kortom, allemaal moties, amendementen en oproepen die het lastig of bijna onmogelijk maken om creatief na te denken over om het woningbouwprogramma aan te passen met 1000 extra of niet extra, geen idee, betaalbare woningen. Beperkingen opgelegd door het CDA. En dan opeens deze motie. Je zou bijna denken komen er soms verkiezingen aan. Voorzitter, maar de motie dan. Je zou zeggen wie kan er nu tegen 1000 betaalbare woningen zijn? De analyse dat er een tekort is, die herkennen wij en delen wij van harte. Dus ja, we moeten alle kansen aangrijpen om meer betaalbaar te bouwen.

Maar de motie vonden we al onduidelijk, maar met de toelichting die gegeven wordt die er niet veel duidelijker op. En we zullen dat even benoemen. Want gaat het nu om 1000 extra woningen, of moet het ten koste gaan van de huidige 11.000 of niet? En dan kun je zeggen dat is uitwerk, moet het college doen. Maar als we geen goed kader aan de voorkant meegeven, dan weet ik wel wat er gebeurt. Komt het college zo meteen: we hebben de 25 procent betaalbaar, hebben we omgekat naar hele betaalbare woningen. Maar dat wilden we nu weer net niet. Nu kan het college weer terug naar de tekentafel. Dus daar moet echt meer duidelijkheid in komen. En ik ben ook heel erg benieuwd hoe het college daartegen aankijkt. Maar daarnaast geven het CDA en de andere indieners ook aan meegegeven kaders in het verleden moeten we misschien loslaten. Kaders als het gaat om parkeernormen, gestapelde woningbouw, verslechterde grex, et cetera. Maar vervolgens hoor ik ook wel zeggen maar per programma moeten we dan even kijken of die kaders wel goed zijn. Of dat we toch niet anders zien. Dan moet misschien per locatie nog even beschouwen. Gaan we het college iets laten uitwerken. Vervolgens komt het terug, zeggen we nee dat is niet helemaal wat we willen. Kan het college weer terug naar de tekentafel. Ik vraag me af of dit nu de gewenste route is met elkaar.

We willen met elkaar versnellen, maar waarom volgen we niet gewoon de route die we ook bij Wilderszijde hebben gedaan? Geven het college gewoon een duidelijke opdracht per locatie mee

13/32

wat je wil. Laat het college dat uitwerken en dan kan ze dat ook in één keer goed doen, in plaats van uit laten werken op basis van allerlei vage kaders en aannames en gedachten. Volgens mij helpen we hiermee het college zeker niet verder en is het ook onduidelijk wat zij hiermee aan moeten. Ik ben erg benieuwd wat het college ervan vindt en ik ben ook erg benieuwd of de indieners in de tweede termijn iets van deze vaagheden en onduidelijkheden weg kunnen nemen. Want wat ons betreft is het ontzettend jammer dat het op deze manier gaat. Want we hebben allemaal haast en we willen allemaal snel vooruit. Maar laten we dan wel met elkaar gewoon mans genoeg zijn om duidelijke kaders mee te geven per gebied en niet allerlei vaagheden mee te geven waar we alle kanten mee op kunnen. Dat was het voor de eerste termijn, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel voor uw inbreng. Dan kom ik bij mevrouw Van Olst. Gaat uw gang. Mevrouw Van Olst: Dank u wel, voorzitter. Dank aan het CDA voor deze motie, die ik dus mede indien. Voor Lansingerland is het een goed idee om meer goedkope woningen te bouwen. 1000 is een getal, een ambitie. Dit is niet gebaseerd op onderzoek, maar het geeft in ieder geval een impuls aan de stagnatie die nu is opgetreden. Deze motie geeft juiste ruimte om de plannen die nog in de maak zijn tegen het licht te houden en aan te kunnen passen.

Dus uit dit onderzoek moet duidelijk worden hoe dit kan. En ik ben het wel eens met de heer Markus om… Misschien zouden we... De voorzitter: U heeft een interruptie van de heer Ruijtenberg. De heer Ruijtenberg: Dank u wel, mijnheer de voorzitter. Ik heb even een vraagje aan mevrouw Van Olst. Een van uw mede-indieners, de heer Jumelet, heeft aangegeven dat dit helemaal geen nieuw plan is. Want dit is wat we eigenlijk al doen. Terwijl hier staat toch echt wel een ambitieus programma. Ik hoor nu wel dat het nu wel een nieuw plan is wat we gaan doen. Wat is nu de duidelijkheid ervan? Is het nu wel of geen nieuw plan? De voorzitter: Mevrouw Van Olst. Mevrouw Van Olst: Volgens mij is het een nieuw plan dat we 1000 compacte, goedkopere woningen willen hebben in het programma. Dat is volgens mij nieuw en het blijkt ook helemaal de discussie tijdens de statushouders gebeuren, wat mevrouw Draak ook al aangaf, dat het dus ineens mogelijk is om ergens te gaan bouwen. Om ergens compacte woningen te gaan bouwen. Daardoor is het denk ik voor onze eigen inwoners, die zelf ook deze soort woningen willen, heel goed om dit nu tegen het licht te houden. Juist als deze plannen nog niet gebouwd zijn en helemaal zijn uitgewerkt. De voorzitter: Mijnheer Ruijtenberg, nog een keer op dit punt. Gaat uw gang, mijnheer Ruijtenberg.

De heer Ruijtenberg: Als dit voor eigen inwoners is, vindt u dan niet veel handiger om aan te geven dat we zeggen we moeten 1000 corporatiewoningen toevoegen aan het plan? Want die corporatiewoningen kun je voor de helft kun je aanwijzen aan de eigen inwoners. Deze huizen, die bouwt u voor alles en iedereen die in Nederland woont, want het gaat niet over corporatiewoningen. De voorzitter: Mevrouw Van Olst. Mevrouw Van Olst: Misschien is dat wel een hele goede toevoeging die u doet. Ik denk, zo zit ik erin. Ik spreek even voor mezelf. Maar ik vind 1000 een getal, een ambitie, een nummer misschien erbovenop. Misschien moeten het er wel 2000 zijn, misschien moeten dat corporatiewoningen zijn én koopwoningen. Maar er moet iets gaan gebeuren. Want nu staat het stil. Dus met deze motie

14/32

roepen wij op om een impuls te geven aan de plannen die er zijn. En juist de plannen die nog niet helemaal zijn uitgewerkt tegen het licht te houden. En je kan ook zeggen we doen het niet. Maar dan komen ze sowieso niet. Dus ik vind het echt een goed idee. En als we daar nog in moeten tweaken om het heel passend te maken, ik ben voor en ik denk graag mee. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Dan zie ik de heer Azzouzi en daarna kom ik bij de heer Weerheijm. De heer Azzouzi: Dank u wel, voorzitter. De motie die oproept tot 1000 extra kleinere, betaalbare woningen, raakt een urgente en herkenbare opgave. Ook de PvdA ziet dat veel starters, jongeren en senioren moeilijk een passende woning vinden. Hun wooncarrière stagneert en de doorstroom in onze gemeente hapert. De intentie van de motie sluit aan bij de kern van onze woonvisie, een plek voor iedereen. Maar voorzitter, dat vraagt ook om vast te houden aan de afspraken die wij hebben gemaakt. En vooral als het gaat om de verdeling. In de uitvoeringsagenda is vastgesteld dat Lansingerland circa 11.000 woningen bouwt, in evenwichtige verdeling over sociale huur, midden huur en vrije sector. Voor grote projecten geldt minimaal 50 procent betaalbaar, waarvan een substantieel deel sociaal. Ook is afgesproken dat een groot deel van de woningen gelijkvloers is, juist voor wie moet en wil doorstromen. Die balans is essentieel.

Ze zorgt ervoor dat we bouwen voor alle inwoners, niet alleen voor wie snel bediend kan worden, maar juist voor wie het moeilijk heeft. De PvdA heeft vraagtekens bij deze motie en vraagt zich af hoe staat het college hiertegenover? Alvast drie voorwaarden aan het college, mocht deze motie aangenomen worden. Geen aantasting van het afgesproken aantal sociale huurwoningen. Betaalbaar moet passen binnen de definitie van de woonvisie, klein is niet altijd betaalbaar. Uitvoering moet binnen de kaders van de woonvisie en de uitvoeringsagenda passen. Geen verschuiving, geen verzwaring, geen vertraging, wel versnelling. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel voor uw inbreng. Dan is voor de eerste termijn het woord aan de heer Weerheijm. De heer Weerheijm: Dank u wel, voorzitter. Ik zit toch een beetje met toenemende verbazing te luisteren naar de beraadslaging rondom deze motie. Want ik ging erin met… Ik las een motie waarvan ik dacht volgens mij is het ongeveer uit mijn eigen verkiezingsprogramma gehaald. Ik herken heel veel ambities die ik steun, die ik goed vind. Kleiner wonen, betaalbaar wonen, efficiënter gebruik van grond. Er wordt ook al subtiel verwezen dat dat ook betekent meer gestapeld bouwen, misschien ook een lagere parkeernorm. Allerlei dingen die een beetje als ketterij werden bestempeld soms in deze raad, maar nu ineens wel bespreekbaar zijn. Hartstikke mooi.

Daar word ik toch heel erg blij van. Maar als ik dan probeer te ontwaren in deze discussie waar het dan daadwerkelijk om gaat, wat de indieners dan voor ogen hebben, dan wordt het mij niet duidelijker. We horen in eerste instantie ja, 1000 woningen. 1000 binnen het huidige programma, mag er ook boven, mag ook half-half. Vervolgens horen we ja, 1000 klinkt gewoon prettig, klinkt als een mooi getal. Dan hoor ik aan de overkant net 1000, we hebben het ook niet onderzocht. Misschien kunnen het er ook 2000 zijn. Zo kun je ook een motie indienen voor 1000 extra bushaltes of 1000 extra kassen. Zo houden we elkaar ook een beetje bezig. Dus wat deze motie nou echt beoogt, dat is voor mij totaal eigenlijk onduidelijk op dit moment. Dus ja, ik ging er nogal wat positief in, maar ik ben toch een beetje teleurgesteld. Als de indieners het gewoon met elkaar eens zijn, dat her en der de parkeernorm een stuk lager mag, dat de bouwhoogte een stukje hoger mag, dat we op die manier slimmer en adaptiever gaan bouwen. Dat we onze schaarse vierkante meters slimmer gaan insteken, dat lijkt me heel erg positief. Dat is ook precies het plan wat het college presenteerde rondom Wilderszijde. Een prima plan. Maar dat is allemaal niet meegegeven in deze motie. Het is, zoals de heer Markus eigenlijk al zei, het is een soort ambitie waarvan het college zelf maar mag gaan invullen wat ermee wordt bedoeld.

Zonder dat we nu

15/32

daadwerkelijk per project kijken van wat kan je nu? Want een Bleizo is geen Merenweg. En een Merenweg is geen Westpolder. En een Westpolder is ook geen Wilderszijde. Al die projecten verschillen van elkaar. En ik kan me heel goed voorstellen dat verschillende partijen verschillende eisen bij die locaties hebben. Op de ene plek kan je misschien wat makkelijker zeggen hier de hoogte in. Op een andere plek kan je misschien beter zeggen hier iets minder parkeerplaatsen, want er is goed openbaar vervoer. Dan lijkt me dat heel logisch om dat per project met elkaar te beschouwen en niet een onmogelijke opdracht aan het college mee te geven. En dan vervolgens, als de puntje bij paaltje komt en de plannen er liggen, we opeens alsnog allemaal tegen zijn. Want zoals de heer Markus ook zei, de afgelopen jaren heeft deze raad heel anders gestemd dan dat deze motie oproept. Dus mijn oproep aan de indieners, hou die motie even… Trek hem in. Laten we gewoon in de commissie Ruimte, waar dit hoort, de goede gesprekken hebben, over per project wat de bedoeling is. Gebruik het plan dat voor Wilderszijde wordt gemaakt als een blauwprint om te kijken wat de mogelijkheden zijn. Trek daar lessen uit. Maar laten we nu niet het college met een onmogelijke motie op pad sturen. Want daar wordt niemand vrolijk van.

Je zou inderdaad bijna denken dat het verkiezingstijd is, was het niet dat maart nog een eind weg is en dat we hier de komende tijd ook nog met elkaar moeten besturen. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Weerheijm. Ik heb de heer Ruijtenberg. Ik dacht al u zult wel komen. Maar u komt ook. Gaat uw gang. De heer Ruijtenberg: Dank u wel, mijnheer de voorzitter. Toen ik deze motie las, toen dacht ik heel veel. En heel veel van wat ik dacht zal ik niet herhalen. Maar ik dacht ook het is ook wel een beetje een soort zwabbermotie, of een aandachtsmotie, of een verkiezingsmotie. En dat zwabberen dat blijkt ook weer hier bij de indieners. De een zegt we vinden 900 ook wel een mooi getal. We vinden 1005 misschien ook wel een mooi getal. De heer Weerheijm heeft het ook gezegd. Iemand anders zegt 1000 mag ook 2000 zijn. Het mag bovenop het bestaande programma zijn, het mag binnen het bestaande programma zijn. 1100 kan ik me voorstellen dat dat ook een mooi getal is, want dat is 10 procent van de opgave die we hebben. Verbaast me dat niemand dat genoemd heeft, want dat bekt zo lekker. Die 500 voor starters, of die 500 voor senioren, waarom niet 750 voor starters en 250 voor senioren. Of andersom? College, geef er een draai aan, want ik heb ook gehoord dat het college het eigenlijk zelf mag weten wat ze met deze motie gaan doen.

Dus er staan allerlei dingen in die gewoon echt wensdenken zijn en gewoon echt onzin, sorry. In het beoogde effect: veel meer wordt gebouwd voor onze eigen inwoners. Dat is helemaal niet waar. Als je veel meer bouwt voor eigen inwoners, ik heb het vandaag al gezegd, dan bouw je corporatiewoningen. Want die kan je voor de helft toewijzen. Je bouwt hier ook voor mensen in Pijnacker, voor Breskens, voor Baflo, voor andere drie B-gebieden. Het klopt niet. Vervolgens bij de argumenten: we hebben als raad iets laten liggen. Nee. GroenLinks-PvdA roepen al jaren dat we veel meer sociaal moeten bouwen en dat dat hoger moet. CDA en Leefbaar en Wij Lansingerland en mevrouw Van Olst met Voor Lansingerland hebben waarschijnlijk iets laten liggen, waarvan ze nu denken help, dit doet het niet zo goed. We moeten nu laten zien aan de inwoners we zijn er echt wel voor jullie, op een echt onzinmotie. Denk hier aan de gescheiden ouder die een klein appartement zoekt in de nabijheid van zijn/haar gezin. Ik ken heel veel gescheiden ouders. En je hebt een gescheiden ouder die een eigen huis zoekt, namelijk een huis waar die ook zijn of haar kinderen kan opvangen. Dus die zoekt helemaal geen klein appartement. Die zoekt gewoon een normaal appartement. En iemand die gescheiden is en geen kinderen heeft, die wil zo ver mogelijk van zijn partner vandaan.

Dus die maakt het niet uit waar die is en maakt niet uit hoe groot het is. Het is echt onzin. De voorzitter: Ik weet niet of dit nu de juiste interpretatie is.

16/32

De heer Ruijtenberg: Er zal immers vanuit compacte sociale huurwoningen meer doorstroming plaatsvinden naar kleinere, dat zijn ook compacte, en betaalbare koop- en huurwoningen. Dat is helemaal niet waar. En dit zorgt ervoor dat een navenant deel van die sociale huurwoningen weer vrijkomt voor statushouders. Als je echt iets wil doen voor statushouders, dan stem je in met dat plan op de Noordeindseweg, waar 80 huizen komen. Dan doe je iets voor statushouders. Niet dit. 10 procent van de corporatiewoningen gaat maar naar statushouders. De rest gaat gewoon naar eigen inwoners. Maar verrassing, deze motie gaat niet over sociale woningen. Dit gaat over wat we verder dan moeten doen. Want we bouwen immers voor iedereen, blijkbaar. De voorzitter: Was u klaar, of niet? De heer Ruijtenberg: Ja, sorry. Nee. Ja. Ik kan er heel lang over doorgaan, dan hebben we een soort avondvullend programma waar je kaartjes bijna voor kan kopen. Dat zet nog meer zoden aan de dijk dan deze motie. De voorzitter: U hebt een interruptie van de heer Crielaard, mijnheer Ruijtenberg. De heer Ruijtenberg: Ja, prima. De heer Crielaard: Ja, ik ben toch benieuwd... Want we hebben die gespreksnotitie over Wilderszijde behandeld. We hebben een analyse gehad. En wat er ook staat in het beoogde effect van deze motie, laten we dat nu uitbreiden.

Dus mijn vraag is eigenlijk waar zit nou precies de angst van de heer Ruijtenberg om dit nu niet te doen? De voorzitter: Mijnheer Ruijtenberg. De heer Ruijtenberg: De angst? Ik heb geen angst. Maar de angst is dat ik vier verschillende verhalen heb gehoord van indieners, met vier verschillende argumenten waarom men dit een goed idee vindt, en men zelf niet eens weet wat men wil. Het college wordt met een opdracht op pad gestuurd van zoek het maar uit, doe maar iets, maakt ons niet uit. 900, 1000, 2000, binnen het programma, buiten het programma. Wil je iets doen, dan moet je echt iets concreets doen. Dan moet je zeggen we gaan in ons nieuwe programma… Niet alleen de rede, maar ook m’n bril is gesneuveld vandaag, en toch ga ik het… De voorzitter: De heer Crielaard wil nog een interruptie plaatsen. Uw laatste. De heer Ruijtenberg: Ik was nog niet eens klaar met mijn antwoord. De heer Crielaard: Begrijp ik dan goed uit het verhaal van de heer Ruijtenberg, dat als het college zegt wij kunnen hier wel mee uit de voeten, dat u het dan alsnog zou steunen? De voorzitter: De heer Ruijtenberg. De heer Ruijtenberg: Laat ik het zo zeggen, als het college zegt wij kunnen hiermee uit de voeten en wij vinden dit hartstikke toppie joppie, dan weet ik nog niet wat ik ga doen. Ik denk niet dat ik het steun, want het is echt onzin.

Als in deze motie had gestaan we moeten 1000 sociale huurwoningen bouwen, zet ik meteen mijn handtekening daaronder. Als deze motie had opgeroepen in het huidige programma gaan we in plaats van 2250 middeldure naar 2350, want dat is de enige verschuiving die eigenlijk mogelijk is, had ik het ook nog wel begrepen. Had ik het misschien ook nog wel gesteund. Maar deze motie zegt niks. Behalve dan een schreeuw om aandacht voor de

17/32

sociale media en voor de Heraut huppelepup. Het is al door een aantal partijen genoemd, het is verkiezingstijd. Die is blijkbaar bij sommige partijen al tien maanden geleden begonnen. En dat doet deze motie. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel voor uw inbreng. Dan zijn we toe aan de beantwoording in eerste termijn. Ik kijk naar de wethouder of die gelijk achter het katheder springt. En dat doet hij. Dan krijgen we de beantwoording eerste termijn, wethouder Fortuyn. Beantwoording college De heer Fortuyn: Met enige vertraging. Dank u wel, mijnheer de voorzitter, om het woord aan mij te geven. Namens het college wil ik graag even reageren op de motie vreemd die voorligt. In ieder geval ik denk dat het ook wel belangrijk is om even de gasten van de raad een beetje bij te praten, want naar mijn idee bent u hier en daar een beetje de draad kwijtgeraakt. Zal ik beginnen bij het uitgangspunt. Het uitgangspunt is namelijk dat in januari hier een gespreksnotitie heeft gelegen, omdat ik als wethouder ook namens het college de ontwikkeling van Wilderszijde doe. En daar ben ik al vanaf 2022 mee bezig. En in die periode 2020-2022 hebben wij een woningbouwprogramma georganiseerd waarbij de helft in het betaalbare segment sociaal ingevuld zou worden. Maar ook koop, klein, groot, et cetera. En de overige 50 procent was vrije koopkavels om het gebied exploitabel te houden.