[BV24.0045] Verslag commissie Ruimte 14 mei 2024

VERSLAG Commissie Ruimte

Datum vergadering

: 14 mei 2024

Aanwezig in de raadszaal Commissieleden Leefbaar 3B : Jan Pieter Blonk, Machiel Crielaard, Jean-Paul Meuldijk WIJ Lansingerland : Jan Jumelet, Bianca Boonstra, Paul Zantman CDA : Rita Leijendekker, Charles van Harn, Michiel Krieger VVD : Ivo de Graaf, Christiaan Toussaint, Vincent Jumelet D66 : Ineke den Heijer, Arjen van Berkel CU : Arjen Hofman, Lenneke Maasland GroenLinks : Marko Ruijtenberg PvdA : Nanno Scheringa, Valmir Xhemaili Wethouders

: Simon Fortuyn, Michiel Muis, Titia Cnossen

Voorzitter Commissiegriffier

: Nelleke Bouman : Karin Koemans

Afwezig Commissieleden D66 CU Groen Links PvdA VOOR Lansingerland

: Arjen van Berkel : Arjen Hofman : Manon van Splunter : Hamid Azzouzi : P. van Olst

1/33

1. Opening en mededelingen voorzitter De voorzitter: Dames en heren, het is 20:00 uur en ik heet u allen heel hartelijk welkom. Allereerst aan de commissieleden, degenen op de publieke tribune, de kijkers thuis die via de webcast het een en ander kunnen volgen, de wethouders rechts en links van mij en aan mijn rechterzij de Commissiegriffier. Ik heb gezien dat er heel wat punten op de agenda staan. Even naar de commissieleden kijkend, dan ben ik toch verheugd dat bijna alle fracties toch weer aanwezig zijn. Dus dat is wel mooi. Mededelingen mijnerzijds die zijn er niet, dus dat is punt 1 van de agenda. 2. Insprekers De voorzitter: We gaan naar punt 2, de insprekers. Die hebben zich niet gemeld. Dus dat is toch wel een unicum. 3. Opening en mededelingen voorzitter De voorzitter: Gaan we over naar punt 3, vaststelling verslag van de vorige vergadering. Ik kijk even naar rechts. Er zijn geen opmerkingen binnengekomen ten aanzien van het verslag. Dus bij deze vastgesteld. 4. Opening en mededelingen voorzitter De voorzitter: We gaan over naar punt 4, vaststelling agenda en inventarisatie rondvragen. Daar nog bij de agenda iemand? Ik kijk heel even naar rechts. Er zijn geen rondvragen binnengekomen. Ook dat mag even gememoreerd worden. 5. Bespreekpunten De voorzitter: Maar dan gaan we over naar punt 5 van de agenda, een bespreekpunt. Dat is een bespreekpunt vanuit het college.

De MRDH heeft de vervoersplannen voor 2025 met wijzigingen in het openbaarvervoeraanbod en de dienstregelingen aan het college gestuurd. Het college is gevraagd een reactie te geven en het is geen formele zienswijzeprocedure. De conceptreactie aan de MRDH bespreekt het college nu met de commissie. U heeft die allemaal gezien. Na bespreking stuurt het college de definitieve reactie aan de MRDH. Een aantal stukken erbij, bij punt 5 van de agenda. Wie mag ik daarop het woord geven? Ik ga eens even kijken, mijnheer Van Harn. De heer Van Harn: Dank u wel, voorzitter. Voorzitter, een reflectie op de conceptreactie van het college. Laat ik dan vooral benadrukken wat scherper gesteld kan worden en wat misschien zelfs ontbreekt. De CDA-fractie vindt het terughalen van oude reizigers en het aantrekken van nieuwe reizigers heel belangrijk. Maar we weten ook bij Westpolder en bij station Rodenrijs dat er veel fietsen worden gestolen en dat dit reizigers afschrikt om het ov te nemen. Wij als fractie zijn dan ook van mening dat het pleiten voor bewaking bij ov-fietsenstallingen hier krachtiger en duidelijker neergezet moet worden. Wanneer we meer reizigers in het ov willen, dan moeten zij verleid worden met kwaliteit door ook veilige en bewaakte fietsenparkeervoorzieningen aan te bieden. De voorzitter: Mijnheer Van Harn, een interruptie van de heer Jumelet.

De heer Jumelet: Dank u wel, voorzitter. Ik had alleen een vraag, want ik hou wel een beetje van feiten, maar waaruit leidt u af dat het tegenvallende aantal reizigers samenhang met de fietsdiefstal? Ik ben een regelmatige reiziger en ik zie dat de fietsenstalling Rodenrijs gewoon helemaal afgeladen staat met fietsen. Dus mijn vraag is dan een klein beetje, op basis waarvan doet u deze bewering. De voorzitter: Mijnheer Van Harn. De heer Van Harn: Daar hebben wij ook in onze fractie over gesproken. Daar komen allerlei ervaringen naar binnen van mensen die zeggen van, als mijn fiets niet meer veilig is, en daar hebben ze dan bewijs van, want die zijn ze kwijtgeraakt, dan pak ik het ov niet meer. Zo zijn er meerdere voorbeelden. Daarop … Daarom zeg ik wat ik heb gezegd, voorzitter. Voorzitter, wat verder opvalt, is dat de nachtbus naar Lansingerland niet genoemd wordt. Hierover is nog niet zo lang geleden een motie raadsbreed aangenomen, maar de nachtbus komt niet voor in de conceptreactie. Dan het meerjarig plan Busstructuur. Daarin wordt gesproken over de groei van Lansingerland met 11.000 woningen.

Omdat er nog veel onzekerheid bestaat over wat er met Bleizo-West gaat gebeuren, vindt de CDA-fractie deze getallen wel erg optimistisch en prematuur, want daarover bestaat ook nog geen zekerheid, dus we moeten ons ook niet rijker rekenen en mooier voordoen dan dat we op dit moment zijn. Ter afronding,

2/33

opmerkelijk om te lezen dat er tot nu toe geen structureel overleg bestaat ten aanzien van het ov. Dat kan je toch haast niet voorstellen>? Maar de CDA-fractie is het ermee eens om zo'n overleg snel in het leven te roepen. Dank u wel. De voorzitter: Ik ga over naar de heer Jumelet. De heer Jumelet. De heer Jumelet: Dank u wel, voorzitter. Mijn fractie vindt voorliggende zienswijze, of noem het maar even zienswijze, op zich een goed stuk. Ik heb … Maar ik heb wel een paar opmerkingen die wellicht het stuk kunnen verrijken. Dat is één, en die werd al even genoemd, de nachtbus en dan met name richting Bleiswijk. Want hij is staat in de stukken van de RET richting Westpolder, maar niet naar Bleiswijk. De vraag is of dat wellicht aandacht zou moeten hebben. Twee, rondom het achterblijven van het aantal reizigers tussen pre corona, is het natuurlijk wel interessant om te zien of het effect van thuiswerken de oorzaak daarvan zou kunnen zijn. Want de ervaring leert dat er heel veel mensen, als ik kijk richting Den Haag, op de ministeries werken en daar wordt over het algemeen toch wel redelijk thuisgewerkt een aantal dagen per week. Dus ik kan me voorstellen dat daardoor een effect is in het aantal reizigers.

Dus mijn vraag is, moet daar niet een zinsnede opgenomen worden omdat er nader onderzoek wellicht wordt gedaan of juist dat effect hier aan de orde is? En daarnaast is … Hebben wij een aantal jaren geleden … Is ook weleens gesproken dat vanuit de MRDH een actie zou worden ondernomen in de werktijden bij de grote ondernemingen en bedrijven. Daar zou je mee wellicht de spits kunnen ontlasten. Dat is toen destijds ook zo besproken in deze commissie. De vraag is, daar hebben we eigenlijk nooit meer iets van gehoord, maar misschien moeten we daar ook ergens een zinnetje … Een zin opnemen waar we naar vragen van, is daar uit dat onderzoek of uit die overleggen nog wat gekomen? Ten slotte, voorzitter, toch even in reactie op de heer Van Harn, de 11.000 woningen, daar kan je het mee eens zijn of niet mee eens zijn, maar op het moment dat je nu bij wijze van spreken Bleizo-West, als je het daar niet mee eens zou zijn, ik kan het me haast niet voorstellen, maar als je het er niet mee eens zou zijn dat je die weglaat, dan schiet je wellicht in je eigen voet op het moment dat het toch gerealiseerd wordt en wij richting de MRDH lagere aantallen woningbouwrealisatie hanteren, waardoor we wellicht de MDRH niet op het juiste niveau kunnen laten investeren. Dus in die zin zou ik die 11.000 zeker laten staan. Dank u wel. De voorzitter: Er is denk ik nog even interruptie van de heer Van Harn.

Mijnheer Van Harn. De heer Van Harn: Voorzitter, toch een vraag aan de heer Jumelet. Ik bedoel, je kan ook te optimistisch zijn, een te mooi plaatje schilderen. Dan heb je voorzieningen voor misschien wel te veel inwoners gevraagd. Wat denkt u daarvan? De voorzitter: De heer Jumelet. De heer Jumelet: Heel simpel, ik gaf net al aan dat ik me graag bij de feiten houd. Volgens mij hebben wij een bod gedaan rondom de woningbouwontwikkeling van 11.000, dus dat is leidend voor hetgeen wat wij in andere onderwerpen zoals dit onderwerp dan hanteren. Op het moment dat je nu een aantal … Ander aantal woningen zou hanteren, dan denk ik dat je jezelf een beetje belachelijk maakt in de MRDH, want dan zeg je ene kant 11.000, andere kant zeg je misschien 6000. Dan weet niemand meer hoe … Wat het getal is. Dus volgens mij moeten we heel consistent zijn en gewoon die 11.000 blijven noemen. De voorzitter: Ik ga verder. Mijnheer De Graaf. De heer De Graaf: Dank u wel, voorzitter. Van mijn kant eigenlijk een beetje een dubbele reactie. Allereerst vanuit mijn partij, de VVD. Kan zich heel erg vinden in het stuk wat voorligt. Wat ons betreft had een aantal punten nog wat zwaarder en wat scherper aangezet kunnen worden, met name het punt over de arbeidsmarktproblematiek.

Daar hebben natuurlijk meerdere partijen, bijna alle organisaties in ons land, wel in min of meerdere mate last van, maar we zien dat RET er onevenredig veel en lang last blijft houden hiervan, en met name effecten voor de openbaarvervoersfaciliteiten in ons vervoergebied. Dus de vraag is een beetje, hoelang gunnen we de RET nog om de boel weer op orde te krij… Op dat punt mogen we wat mij betreft wat scherper inzitten. Voor de rest is het een goed stuk. Het stuk over de fietsenstalling inderdaad mag ook wat zwaarder aangezet. U weet wellicht dat wij als VVD ons daar ook hard voor maken om die fietsenstallingen niet alleen als stalling te realiseren, maar ook vooral bewaakt te laten zijn. Ook daar zien we een rol voor de MRDH. Daar zijn wij zeker niet de enigen in. Dan een reactie vanuit mijn andere rol als uw raadsrapporteur. Ben ik vooral geïnteresseerd in al uw reacties op dit stuk en andere onderwerpen die op deze as spelen, zodat ik die samen met collega Blonk mee kan nemen in ons overleg met de MRDH. Het is denk ik goed om te realiseren, en ik nodig de wethouder van harte uit om daar straks in zijn termijn op te reageren, dat wat hier staat niet alles is wat speelt op de as met de MRDH. We hebben ons ambtelijk overleg, er zijn verschillende bestuurlijke overleggen, we

3/33

hebben de ACVA zelf waarbij ook gesproken wordt over de problematiek rond fietsenstallingen et cetera. Dus niet alles van wat er gebeurt aan initiatieven tussen ons als adviescommissie bestuur en MRDH vindt u terug in dit schrijven. Dus ik nodig de wethouder ook van harte uit om daar een uitgebreide toelichting op te geven welke initiatieven er verder allemaal nog plaatsvinden. Dank u wel. De voorzitter: Even kijken, mijnheer Xhemaili. De heer Xhemaili: Dank u wel, voorzitter. Ook namens PvdA hebben we naar het stuk gekeken, naar de reactie van het college richting MRDH. Ook wij kunnen ons vinden in de reactie. Ik noem het een nota nu. Geen zienswijze, maar een nota. Dus dat is prima. Wel willen we ook een aantal dingen graag aangedikt zien worden. De nachtbus. Toen ik wat jonger was, heb ik veelvuldig gebruikgemaakt van de nachtbus tijdens het uitgaan in Rotterdam. Dus dat moet, vind ik en ook de PvdA, wat meer worden aangedikt om die ook terug te krijgen richting Bleiswijk voornamelijk.

Als ik kijk naar de reactie van de heer Van Harn op die 11.000 woningen of dat wel of niet wordt gerealiseerd, het lijkt me goed en zeker namens PvdA om nu wel sowieso die 11.000 woningen te benoemen en daaruit … Van uit te gaan, want je kan altijd hoog inzetten, en we gaan die 11.000 woningen sowieso realiseren, laten we dat vooropstellen, maar als je dat niet doet, is het moeilijker om op te schalen dan af te schalen, denk ik. Dus altijd hoog inzetten op die 11.000 sowieso. Als bij … Om wat voor reden dan ook het niet mogelijk zou kunnen zijn, dan kun je altijd nog afschalen. Als ik kijk naar de fietsenstallingen, ik ben grootgebruiker ov sinds mijn studietijd in Rotterdam en die is altijd tjokvol. We kunnen beter ook uit … Voor meer zelfs uitbreiding van de fietsenstalling en bewaakte fietsenstalling realiseren, dus ook daar wat meer de nadruk op. Als ik kijk naar de reden van terugdringende gebruiksaantal van de ov en bus in dit geval vanuit Lansingerland, heeft denk ik corona niet heel veel effect, behalve het thuiswerken. Ik werk inderdaad van het ministerie ook en van de drie dan wel twee dagen werk ik thuis. Dat heeft denk ik wel een wezenlijk een effect op de aantallen ov-gebruikers in Lansingerland en in heel Nederland waarschijnlijk. Dus ik onderschrijf ook de behoefte van Jan Jumelet om daar ook wat onderzoek naar te doen of zoiets ervan op te nemen in de reactie.

Verder, even denken, nee, volgens mij wil ik het voor nu hierbij laten. De voorzitter: Mijnheer Blonk. De heer Blonk: Dank u wel, voorzitter. Voorzitter , over het geheel genomen vind ik het een hele goede reactie naar het … Naar de MDRH. Het gaat met name over … De bereikbaarheid van Berkel centrum wordt daarin genoemd. Heel belangrijk. De verbindingen tussen de ov-kernen, de ov-verbindingen worden erin aangegeven. Ook heel belangrijk. Hebben we het hier in deze raad al jaren over. Dat het ov … Dat de randgemeentes het in het ov er wat bekaaid afkomen ten opzichte van de grote gemeente Rotterdam en Den Haag. Ik denk heel goed dat dat benoemd is, want je hebt hier die busverbinding van Rotterdam Centraal naar het Zuidplein, dat heeft een godsvermogen gekost, en het is een rampenlijn. Niet eens onderzoek naar gedaan. Hatsiekiedee, die gaat erdoor bij de MRDH. Dat irriteert me mateloos en wij moeten enorm strijden, niet alleen Lansingerland, maar alle randgemeentes ook, dus ten zuiden van Rotterdam, om fatsoenlijke ov-verbindingen te krijgen. Dus heel goed dat dat er ook in staat. Ik mis daar zeker, wat collega Van Harn ook aangaf, de nachtbus. Want het moet … Dat is een onderdeel van het vervoersplan, hoort dat zijn. Dat was het althans wel. Dat zien we dus niet … Nauwelijks meer.

Daarna … Naar aanleiding van de motie die raadsbreed ondersteund is die ik ingediend heb, en hartelijk dank alsnog daarvoor dat die zo breed is gesteund, is dat uiteindelijk Den Haag wel … HTM wel die nachtbus gaat rijden in … Sinds 26 april en Rotterdam het gewoon niet doet. Dat vind ik gewoon niet fijn. Op een of andere manier moeten we die druk erop zetten. Dus die opmerking sluit ik me helemaal aan bij Van Harn, die moet in ieder geval … Die nachtbus moet daar een passage over in komen. Dan hebben we het nog over het fietsparkeren. Collega Ivo de Graaf en ik, beiden in de adviescommissie vervoersautoriteit, die hebben voordat het college dit stuk, deze reactie, vaststelde, is aan ons voorgelegd van, jongens, missen jullie daar wat in? We hebben in ieder geval aangegeven dat wij … Daar is er een zin in gekomen over het flankerend beleid fietsparkeren bij de metrostations. Dat is ook overgenomen door het college. Dat is ook heel goed. Dat is niet alleen bij de metrostations, maar ook bij de HOV-bushaltes. HOV, hoogwaardig openbaar vervoer. Bijvoorbeeld de lijn van … Over de Zorrobusbaan is dat er een. Dus heel goed dat dat er ook in opgenomen is. Wij zullen ook, en dat heb ik in de raad van 26 april ook aangegeven, zullen wij twee … De Graaf en ik in de adviescommissie daar zeker op terugkomen.

De wethouder heeft aangegeven dat die ten aanzien van dat … Die parkeervoorzieningen daar ook in de bestuurscommissie behoorlijk wat aandacht aan zal gaan geven om te kijken om dat te kunnen realiseren. Tot slot, voorzitter, nog even een reactie op het CDA. Kijk, het CDA zegt van, dat is een veel te mooi plaatje. Dat begrijp ik wel. Ik zou het ook gezegd hebben als ik voor het CDA zat. Want het CDA die wil daar helemaal geen woningen, dus die wil … Die schrapt 6000 woningen. Dan heb je dat ook niet nodig. Maar ik ben meer voor het … Voor je inzetten om daar die woningen te krijgen. Dat is ook een overgrote meerderheid van de raad ermee eens. Dus dat moet gewoon blijven staan daar. Dank u wel, voorzitter.

4/33

De voorzitter: Mijnheer Blonk, een interruptie van de heer Van Harn. De heer Van Harn: Dank, voorzitter. Mijnheer Blonk, los van wat het CDA wil of niet wil. Maar het gaat ons vooral hier om gewoon feiten, duidelijkheid, niet iets opschrijven wat je niet waar kan maken. Dat is waar wij moeten mee hebben. Dit is wensdenken en dat begrijp ik wel, maar dat is niet realistisch. De voorzitter: Mijnheer Blonk. De heer Blonk: U kunt het wel niet realistisch noemen, maar ik denk dat wij ons daarvoor in gaan zetten. Ik heb een idee, mijn gevoel is, en dat is een gevoel, dat ben ik gelijk met u eens, is dat die woningen er echt gaan komen daar. We hebben zo'n tekort aan woningen. Dat kan niet anders dan dat daar op termijn woningen gekomen. Hoe eerder, in mijn visie, in onze visie, van Leefbaar 3B, hoe beter dat is. Dat is geen wensdenken, dat is je keihard inzetten om dat te kunnen realiseren. De voorzitter: Even kijken. Mijnheer Jumelet, een interruptie op een interruptie? De heer Jumelet: Een interruptie op mijnheer Blonk. De voorzitter: Blonk. Oké. De heer Jumelet: Ik ken de regels onderhand wel een klein beetje, dus dat scheelt. Maar goed, ik ben ook wel benieuwd, is mijnheer Blonk met mij eens naar aanleiding van de interruptie van mijnheer Van Harn dat wij ook heel consistent moeten zijn in ons … Wat we uitdragen rondom aantal woningen.

Want we hebben toch met elkaar, althans de meerderheid van deze raad, besloten tot een bod ook in de regio. Daar staat voor mij 11.000 in. Bent u het met mij eens dat we in die zin ook consistent moeten blijven? De voorzitter: Mijnheer Blonk. De heer Blonk: We moeten daar zij-aan-zij, arm-aan-arm mee aan de gang gaan. De voorzitter: Wordt vervolgd. Even kijken. Wie kan ik nog meer het woord geven? Mevrouw Den Heijer. Mevrouw Den Heijer: Dank u wel. Ik was nog niet geweest. Wij vinden het goed en fijn dat wij zonder form… Ook al zonder formele procedure worden meegenomen in deze brief. Dus dat is hartstikke goed. Wij staan achter deze brief. We vinden … D66 vindt het belangrijk goed ov in onze gemeente te organiseren. We kunnen daar op deze manier aandacht voor blijven vragen. Wij vinden ook dat er logische opmerkingen staan in deze brief die door het college is gemaakt. Dus we kunnen ons hierbij aansluiten. Ik had de nachtbus nog niet gemist, maar uit deze discussie begrijp ik dat die er niet in staat en dat denk ik dat het wel een hele belangrijke toevoeging is. Dus daar sluit ik me ook bij aan. Dank u wel. De voorzitter: Even kijken. Mevrouw Maasland. Mevrouw Maasland: Dank u wel, voorzitter. Wij zijn het ook eens met de informele zienswijze, laat ik het zo noemen.

Het is belangrijk dat we niet vergeten worden als kleine gemeente en daarom zijn we blij dat we … Of kleinere gemeenten, laat ik het zo noemen. Daarom zijn we blij dat het college ook wat aandachtspunten heeft meegegeven. Die kunnen we goed volgen. Ik kan ook wel goed meegaan in de aanvulling over de nachtbus. Ik denk dat dat ook een waardige toevoeging is aan het hele stelsel als die gewoon blijft bestaan. Dus mooi om die ook nog mee te nemen. Dank u wel. De voorzitter: Dan ga ik naar de heer Ruitenberg. De heer Ruitenberg: Dank u wel, mevrouw de voorzitter. Voor ik ga beginnen, dan wil ik in eerste instantie zeggen dat we onszelf niet kleiner moeten maken dan dat we zijn. Er zijn 342 gemeentes in Nederland en wij staan op plek 66 van die gemeentes. We hebben bijna net zoveel inwoners als Kapelle. Laat … Het is goed dat we een keertje uit onze schulp komen, dat we ons niet kleiner maken dan dat we zijn. We zijn een volwassen gemeente ten noorden van Rotterdam, ten zuiden van Den Haag. We zijn heel belangrijk voor de werkgelegenheid in deze regio, we zijn heel belangrijk voor het economisch vestigingsklimaat van de hele MRDH Wat we zeggen … Doen ertoe. Laten we dat even goed realiseren. Daarom is het ook belangrijk dat we deze zienswijze, deze nota, sorry, dat we die indienen en ik zie een …

5/33

De voorzitter: Dat heeft u goed gezien. Mijnheer Blonk. De heer Blonk: Kijk, ik ben het helemaal met u eens, dat we geen Calimero uit moeten hangen. Maar het is natuurlijk wel zo dat als je kijkt naar onze ov-verbindingen in Lansingerland, ik denk niet dat u daar ook tevreden over bent. Dat bedoel ik daarmee te zeggen in mijn spreekbeurt. Daar moet meer aandacht voor komen, terwijl Rotterdam en Den Haag daar toch wat makkelijker die … Via het MRDH hun wensen gerealiseerd krijgen. De heer Ruitenberg: Gelijk. Ik heb geen geschreven spreektekst, want anders zou ik bijna denken dat u hem af had … Dat u hem had nagelezen. Ik doe het uit mijn hoofd. Maar het is belangrijk inderdaad dat wij een krachtig signaal laten horen. Daarom ook deze nota. Hij is heel goed, maar hij mist op een aantal paar essentiële punten wat GroenLinks betreft gewoon daar net die hardheid die erin gaat staan. Op pagina 2 staat namelijk dat wij een verzoek gaan doen aan de RET om de dienstregeling zoveel mogelijk aan te passen op het NS-station. Dat kan je volgens mij veel harder opschrijven. Volgens mij moet je daar echt neerleggen dat het NS-station … Het is gewoon echt belangrijk voor de mobiliteit. Het ligt ergens nu nog in the middle of nowhere. Mensen komen, moeten daarnaartoe gaan en daar moet meer openbaar vervoer komen. Dat bereik je door die dienstregeling daarop aan te passen. Wees daar harder in.

Wees harder over die nachtbus die er niet in staat. Den Haag is gaan rijden, Rotterdam blijft hangen. Vindt het blijkbaar niet belangrijk, want voor de RET stopt de wereld blijkbaar ergens bij Rotterdam, terwijl die veel groter is. Laten we harder zijn, laten we merken dat we niet een kleine gemeente zijn. We doen ertoe. Laten we ook zeggen, bijvoorbeeld de verbinding tussen de kernen, daar word in geschreven, het is slecht tussen de kernen. Maak dat harder. Zet bijvoorbeeld de zinsnede erin, met name tussen de kernen. Wees daar harder in. Laat van je horen richting de RET, richting de MRDH, richting alles wat je wil bereiken. Alleen zo bereik je iets. Valse bescheidenheid, werp het van je af. Laten we harder daarin zijn. Dan als laatste wil ik even ingaan op de niet echt ter zake doende nondiscussie over wel of geen 11.000 woningen. De totale zin is namelijk om zo goed mogelijk in te spelen op de groei van Lansingerland in termen van woningen, dan komt er een tussenwerpsels, en bedrijventerreinen. Dus zelfs als de partij van de heer Van Harn gelijk krijgt, ik denk het niet, maar stel, hij gaat gelijk krijgen, dan komen daar meer bedrijventerreinen, wat hij wenst. Daar komen mensen werken. Die komen ook waarschijnlijk met het openbaar vervoer voor een groot gedeelte, dus die hele discussie die we gehad hebben over die 11.000 of 6000 woningen, het doet er niet toe.

Het gaat om de kracht van je brief. Daar wil ik het bij laten. De voorzitter: Dank u wel. Dan gaan we over naar de wethouder Fortuyn. Ik hoor van diverse zijden dat het een en ander in de brief wat zwaarder aangezet zou kunnen gaan worden. Ik hoor de fietsdiefstallen. De nachtbus heb ik vele keren gehoord. Het aanpassen op het NS-station in Zoetermeer. Dat zijn maar een paar dingen, maar u heeft zelf ook driftig meegeschreven. Dus gaat uw gang. De heer Fortuyn: Dank u wel, mevrouw de voorzitter. Dank u wel, commissieleden, voor uw input. Het deed me een beetje aan de raadzorg denken. Vind ik wel even wel leuk eigenlijk, weer van … De vragen die gesteld zijn. Ik … Laat ik vooropstellen, het is natuurlijk een, laat ik zeggen, een vervoersplan en die de MRDH met de twee of de eigenlijk meerdere vervoerders gaat praten van, wat doen we nu en wat gaan we in de komende jaren doen? Dus het is best een belangrijk stuk. Er is ook goed overleg geweest met de adviescommissie, ook de vertegenwoordigers daarin. Of … Pakken van alles mee. Maar ik denk dat uw aanscherping eigenlijk wel een hele mooie is. Dat begon eigenlijk inderdaad, wat ik wel een beetje hoor overal, maak het wat overtuigender, maak het wel krachtiger. Ga niet meer verzoeken of we verzoeken u of we vragen u of … Het is natuurlijk een beetje zoeken naar.

We zijn 1 van de 21 gemeenten die natuurlijk hier een reactie op geven. Dat moet ook zijn, laat ik zeggen, zijn weerklank vinden straks ook in de Vervoersplannen. Ik denk dat dat heel belangrijk is. Ik zie het enerzijds, zo’n brief, aan de MRDH richtinggevend van, dit willen we toch wel graag hebben. En anderzijds ook een opdracht aan mezelf. Want uiteindelijk zit ikzelf namens u in de bestuurscommissie Vervoersautoriteit en straks de opvolger. Het is ook wel een, laat ik zeggen, een soort roadmap die jullie eigenlijk ook een beetje in moeten lijsten, ikzelf ook in moet lijsten. Want dir zijn wel de thema's waar het om gaat. We hebben met elkaar geprobeerd te adresseren wat Lansingerland is. Ik vond het ook heel leuk om te horen van mijnheer Ruitenberg, nummer 66 van de 342 gemeentes, natuurlijk fantastisch. Net zo groot als Kapelle. Ik ben het er helemaal mee eens. We kunnen ook wel wat steviger optreden. Ik denk ook dat we dat ook wel aan doen zijn. In dat verband denk ik inderdaad dat we de brief op onderdelen waarbij het meer verzoekenderwijs, vragenderwijs is, wat aanscherpen in meer wat dwingendere termen. Gewoon netjes, maar wel dwingend. Dus laten we dat als eerste punt maar even parkeren. Dat geldt natuurlijk ook voor het fietsparkeren voor mijnheer Van Harn. Ik zit er bovenop.

Ik heb het al eerder in de commissie gezegd dat u als partij, maar ook anderen, hier besloten te hebben om bewaakte fietsenstallingen voor 200.000 te organiseren, wat ik als een mission impossible zie. Ik ben vanaf dat

6/33

moment ook heel sterk bezig geweest om binnen de MRDH bewaakte fietsenstallingen binnen de concessie van het RET te krijgen, met name bij de randstad … en de metrostations. Hoort bij de service. Die discussie hebben we niet meer. Ik ben blij dat u het ook uitgesproken heeft. Vind ik ook. Hoort bij de service. Dit thema komt echt de komende maanden terug op de bestuurscommissie Vervoersautoriteit. Morgen heb ik het presidium. Dan zal ik ook vragen wat de status is. Dus we gaan er in ieder geval mee door. Ook dat zullen we krachtiger uitzetten. Het hoort ook inderdaad gewoon bij je dienstverlening. Toen werd de vraag gesteld, zit er een causaal verband tussen … De voorzitter: Mijnheer Fortuyn, even een interruptie van de heer Blonk. De heer Blonk: Als u toch, wethouder, morgen het overleg hebt in het presidium, kunt u misschien ook aangeven dat het in ieder geval bij NS-stations heel gebruikelijk is dat de NS daar meebetaalt aan de fietsenstallingsvoorzieningen. Terwijl dat in de … De RET en de HTM dat niet doen. Misschien dat u dat mee kan nemen en ze daarmee over de streep kunt halen. De voorzitter: Mijnheer Fortuyn. De heer Fortuyn: Ik gebruik alle argumenten om het in ieder geval op tafel te krijgen. Dat is één. Twee, er komt een, laat ik zeggen, een gespreksnotitie, een memo, omdat … Dat is natuurlijk je startpunt, want je hebt de andere 21 gemeenten ook nodig.

Dus je zal er met elkaar mee in de discussie moeten, maar dit speelt wel mee. Ten aanzien van het causaal verband van instappen en niet instappen, wel of niet je fiets terugvinden, daar zit inderdaad een causaal verband. Dat is niet wetenschappelijk onderbouwd. Dat ben ik met u eens. Dat is het ook niet. Maar ik weet vanuit Den Haag, en dat is wel heel mooi, dat de wethouder van Den Haag … Bij een van de stations is de bewaking opgeheven en daar ziet men het teruglopen van de instappers. Dus laten we dat als eerste punt maar even parkeren. Dat

geldt natuurlijk ook voor het fietsparkeren voor mijnheer Harn. Ik zit er bovenop ik heb het al eerder in de commissie gezegd dat u als partij, maar ook anderen hier besloten te hebben om bewaakte fietsenstallingen voor twee ton te organiseren. Wat ik als een mission impossible, ik ben vanaf dat moment ook heel sterk bezig geweest om binnen de MRHD bewaakte fietsenstallingen binnen de concessie van het RET te krijgen. Met name bij de Randstadrail en de metrostations. Hoort bij de service die discussie hebben we niet meer. Ik ben blij dat u het ook uitgesproken heeft vind ik ook hoort bij de service. Dit thema komt echt de komende maanden terug op de bestuurscommissie vervoersautoriteit. En morgen heb ik het presidium. Dan zal ik ook vragen wat de status is. Dus we er gaan in ieder geval mee door ook dat zullen we krachtiger aanzetten. Het hoort ook inderdaad gewoon bij je dienstverlening. En toen werd de vraag gesteld zit er een causaal verband tussen… De voorzitter: Mijnheer Fortuyn even een interruptie van de heer Blonk. De heer Blonk: Als u toch wethouder morgen het overleg hebt in het presidium kunt u misschien ook aangeven dat het in ieder geval bij NS stations heel gebruikelijk is dat de NS daar meebetaalt aan de fietsstallingsvoorzieningen en terwijl dat in de RET dat niet doen misschien dat mee kan nemen en ze daarmee over de streep kunt halen.

De voorzitter: Mijnheer Fortuyn. De heer Fortuyn: Nou ik gebruik alle argumenten om het in ieder geval op tafel te krijgen dat is een. Twee er komt een, laat ik zeggen een gespreksnotitie, dat is natuurlijk een startpunt, want je hebt andere 21 gemeenten ook nodig. Dus je zal er met elkaar bij een discussie moeten, maar dit speelt wel mee. Ten aanzien van causaal verband, van instappen en niet instappen wel of niet je fiets terugvinden, daar zit inderdaad een causaal verband. Dat is niet wetenschappelijk onderbouwd. Dan ben ik met u eens. Dat is het ook niet. Maar ik weet vanuit Den Haag en dat is nog heel mooi dat de wethouder van Den Haag bij een van de stations is de bewaking opgeheven en daar ziet men het teruglopen van de instappers dat is niet wetenschappelijk maar ze zien het wel. Dus maar ik vind gewoon per definitie hoort het bij je dienstverlening. Als ik naar het theater ga naar een voorstelling geef mijn jas af betaald of niet? Dat kan een vrije keus, dan is de voorstelling afgelopen ik lever een bonnetje in en ik krijg mijn jas terug. Dit hoort gewoon bij de dienstverlening en hoe je dat verder financiert vind ik vraag twee. Maar dit hoort niet bij elke gemeente individueel ergens op een of andere manier geregeld worden dat is mijn stelling. Dan ga ik ook echt doorzetten. En dat is een ambitie die ik echt rond wil maken omdat echt regelen want ik

7/33

vind ook te gek voor woorden dat we dat zelf moeten doen. Ten aanzien van de nachtbus. Goede aanvulling. Ik weet dat er op dit moment ook gesproken wordt binnen RET ook binnen de MRHD om de nachtbus weer nieuw leven in te blazen. Dus het zit al een fase verder dan alleen de opmerking die we zo direct maken. Maar ik denk dat we inderdaad hier specifiek nog wat meer aandacht aan moeten geven en ik neem hem graag over. Daar waar het gaat over Bleizo. Ik ben het helemaal eens met zowel de heer Blonk als mijnheer Jumelet wees wel consistent in uitstraling. De ZoRo verbinding tussen Zoetermeer en Rotterdammer is heel belangrijk. Die kan niet zonder reizigers waarden en een van de waardes die zitten wel in de woningbouw. En wij hebben dit al die tijd genoemd. We zitten in de laat ik zeggen de move mee met de dubbele nog steeds in de programmering voor de vertramming van de ZoRo baan. En het zou natuurlijk een verkeerd signaal zijn dat we hier gaan roepen. Ja maar dat gaan we niet realiseren dus dan gaan we ook niet meer uitvoeren en hebben we dus eigenlijk programma move en de ZoRo baan uit de investeringsprogramma weggehaald van het Rijk. Lijkt me niet slim. Moet je ook niet doen. En bovendien ik ben het ermee eens dat de kans rijkheid om te bouwen op Bleizo nog volop aanwezig is. Dan hebben we het even over het effect van thuiswerken.

Het blijft altijd een beetje lastig om dat echt te meten. Werkgevers aanpak daar wordt heel sterk aan gewerkt op dit moment ook, want we krijgen natuurlijk de Brienenoordbrug in de komende jaren. We hebben een aantal andere infrastructurele opgaves te doen. Dus dat willen wij in gedragsverandering en gebruik van OV maar ook van andere mede autoriteiten willen we zeker gaan stimuleren. De voorzitter: Mijnheer Fortuyn een interruptie van de heer Jumelet. De heer Jumelet: Dank u wel voorzitter. Kijk ik vind dat u er iets te gemakkelijk overheen loopt als het gaat om het thuiswerken. Thuiswerken leidt ertoe dat een gemiddelde reiziger kwart of misschien wel twee vijfde minder reist met het OV richting de werkplek. En dat zijn toch significante aantallen. En op het moment dat u schrijft in de brief van we gaan oude reizigers terughalen of nieuwe aanmoedigen om te komen, kijk die oude terughalen. Ja je kan niet terughalen wat er niet is, niet terughalen wat er niet is in die zin op moment dat mijn thuiswerk komt men dus niet terug op die twee dagen. Dus in die zin is het denk ik ook goed om juist daar meer duiding te krijg vragen van… Want er zijn gewoon een aantal grote werkgevers in Rotterdam en in de haven voorbeeld rondom de e-lijn, die gewoon heel nadrukkelijk kunnen aangeven wat het effect is van thuiswerken.

Op het reisgedrag van medewerkers, want ze hebben allemaal een ovchipkaart van de baas en daar kunnen ze precies zien wat het reisgedrag is. En dan denk ik dat vind ik veel belangrijker om te onderzoeken en daar ook passend beleid op te maken. Want anders ga je trekken aan iets wat er gewoon niet is. De heer Fortuyn: Ik eerlijk gezegd vraag mij van gaan we de discussie is het wel of niet effectief, ik vind het minder effectief. In de komende 10 jaar hebben wij zo'n 200 in de 230.000, waarvan de helft binnenstedelijke. Dus dat is weer een andere opgave. Hebben aan woningbouw hier te realiseren en dat betekent gewoon op dat aantal waar we het nu over hebben dat daar ook 500.000 mensen bijkomen in wonen. Dus je krijgt ook een groeiende markt, je krijgt natuurlijk een veranderende arbeidsmarkt. En omdat constateren van de werkgevers aanpak ook of thuiswerken heeft invloed. Dus de ouwe niet meer terughalen. Ik denk dat het heel erg kan helpen dat de komende infrastructurele projecten in de komende jaren die invloed zal hebben op de bereikbaarheid van de zuidelijke Randstad. Weer laat ik zeggen mensen zal verleiden om de OV te gaan gebruiken. En uiteraard blijft het altijd een beetje inschatten wat is het gebruik van het OV wat veel belangrijker is dat we meer spreiding krijgen en het materieel gedurende dag beter in kunnen zetten. Want dat zou het allermooiste zijn.

En daar zal thuiswerken ook een effect van kunnen zijn. En om daar een specifiek onderzoek om te doen ik zie daar het nut niet echt van in. Maar goed dus ik zie niet ik maak mij niet zoveel uit hoor om het toch mee te nemen, want het is een het is een visie die we meenemen om die effecten mee te nemen. Maar dan moet je ook vragen wat gaat de komende 10 jaar het effect zijn van de 220.000 woning, 235.000 woningen die in de zuidelijke Randstad er bijkomen. Maar laten we ons ook een beetje op Lansingerland richten in dit geval. Daar waar het gaat om de extra vraag van de VVD. Ja ik hoor wel over arbeidsmarkten loopt een onderzoek. Nou binnenkort hebben we daar hopelijk wat meer zicht op. Het gaat niet alleen over fietsenstallingen, wij hebben ook meer programma's lopen over deelfietsen, deelmobiliteit. Er komt binnenkort ook richting de adviescommissie wordt er een pilot gestart over deelfietsen omdat

8/33

in een soort in de vorm van een concessie te gaan gieten. Om ieder geval te kijken of we daar wat meer structuur in krijgen. Maar ook met name in verordeningen tussen de gemeenten onderling, waardoor we zowel de standaard fiets als de e-fietsen meer daar gestructureerd kunnen aanbieden. Er worden diverse onderzoeken gedaan om ook de last mile, want er is een beetje weggevallen gezien corona. Maar dan de last mile oplossing is er nog steeds niet. En zoeken we nog steeds naar. Dus er gebeurt wel meer dan alleen maar kijken naar het OV. Ik ben het wel u eens met dat de MRHD als organisatie heel erg geënt is op OV en eigenlijk wat er omheen zit wel probeert daar laat ik zeggen ondersteuning aan te verlenen, maar het niet heel erg integraal doet men loopt een beetje weg. Dat zie je ook met die fietsenstallingen dat moet maar een beetje lokaal geregeld worden of dat moet om met een beetje deel fiets ook maar lokaal. We hebben het gezien hè. We hebben drie vier deelscooter bedrijven een aanbieding gehad en ja dan moet je een beetje zelf doen. Als je kijkt over doelgroepen vervoer. We krijgen dat niet echt binnen de MRHD geborgd maar het vraagt wel een altijd discussie wat wij verlangen van de MRHD dat gaat nu over de vervoersplannen. Maar ik deel wel even het beeld met u. Dat ze wel heel erg op dat OV deel zitten.

Er zijn ze ook eigenlijk voor opgerichte bij de EBU zijn er voor opgericht, maar je zou eens een keertje de discussie aan kunnen gaan. Wil je MRHD niet in de bredere context centraal laten opereren naar de markt toe. Maar goed dat is even wat niet in deze laat ik zeggen notitie past, maar ik geef het wel eens mee als gedachte richting naar de toekomst toe. Daarbij hebben we het over de nachtbus, nou daar hebben we het net over gehad. Nou ja mevrouw Den Heijer had het over de nachtbus nou ja. De beker van D66 plaats neem ik graag in ontvangst. En daar waar het gaat om NS stations, ben ik het ook niet eens. Daar is het ook dienstverlening. Daar hoort het ook bij en ik ben het ook wat dat betreft eens dat misschien bijna gaan we met de tekst en van wat doen. Scherper de verzoeken vertalen ook tussen de kernen dat we verlangen in het kader. Ook van de ontwikkeling van wilde zijden is ook een hele belangrijke ontwikkeling. Maar ook de Merenweg, Bleiswijk, de kernen in de nou ja, laat ik zeggen de vaart der volken, het opleveren van de woningen, de dienst voering en de dienst in de lijnvoering aangepakt op deze ontwikkelingen. Dus die zullen we wat dat betreft wat mij betreft aanpassen. Dat is een mooie aanvulling. Dank u wel mevrouw de voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. We gaan over naar de tweede termijn of is het nog een interruptie van de heer blonk.

Maar dat is de heer Blonk nu het woord, tweede termijn. De heer Blonk: Ja dank u wel voorzitter. Voorzitter ik ga er dus vanuit dat de wethouder in ieder geval de tekst gaat aanscherpen op de manier zoals dat door verschillende fracties is aangegeven. Heel goed nog. Ik wil nog even één ding over die nachtbus aan kaarten. Kijk wij hebben de Graaf en ik in de adviescommissie vervoersautoriteit een advies ingebracht in en dat is unaniem aangenomen in de adviescommissie over die nachtbussen. En daar is op gereageerd door de bestuurscommissie. En daar is ook die bestuurscommissie heeft contact gehad met HTM en de RET daar die reactie van die bestuurscommissie naar de adviescommissie, was er een van nou HTM gaat met 26 april die nachtdienst op opnemen. En de RET heeft daar voorlopig er is nog geeneens zicht op de manier dat zij dat wel kunnen gaan doen. Dus ik vind dat dat uw woordvoering daarnet van ja vond ik naar ons toe in ieder ten aanzien van de RET te positief, terwijl de RET duidelijk de hakken in het zand heeft gezet ten aanzien van die van die nachtbussen. Ik wil u vragen om daar toch scherper op in te gaan in de bestuurscommissie en misschien ook wel in deze reactie. De voorzitter: En in de tussentijd bent u uw tijd overgegaan? Oei ja ja ja dus bij deze. Maar de oproep was voor de tweede maal helder. We gaan straks horen van de wethouder, de heer Jumelet.

De heer Jumelet: Dank u wel voorzitter. Ik vind toch wel dat de wethouder wat makkelijker er overstapt over het hele thuiswerken en het oproepen richting de werkgevers. We zitten met een aantal pieken op maandag, dinsdag en donderdag in het openbaar vervoer. Het overleg met de werkgevers was destijds ingegeven om de spreiding mee te krijgen. En ook straks als het Lansingerland verder uitbreidt. Zullen er ook heel veel mensen in deeltijd of in de thuiswerken. Dus in die zin zal die vraag anders zijn dan precorona en wellicht is dat, ligt daar ook een beetje de oplossing voor de capaciteitsproblemen. Bij bijvoorbeeld de RET door daar veel meer op in te spelen en te kijken ook met werkgevers. Wat kan het ook werkgevers worstelen met dit verhaal

9/33

rondom hun kantoor vierkante meters omdat die grotendeel van de week gewoon leeg staan en die zoeken ook... De voorzitter: Mijnheer Jumelet. Nee, nee we hebben daar afspraken over gemaakt, maar hou het kort. Ik denk... Nog een zin dan. De heer Jumelet: Dus ik zou de wethouder toch op willen roepen om op dit punt toch serieus te kijken, mee te nemen richting MRHD omdat hier wellicht ook voor de MRDH een oplossing zou kunnen liggen om die capaciteitsproblemen wat te verspreiden en zo niet te verminderen. Dank u wel. De heer Xhemaili: Ja, dank u wel voorzitter. Ik onderschrijf de woorden van nogmaals de heer Jumelet want ik werk dus vijf dagen per week op kantoor. Of ik werk per week fulltime, waarvan er drie op kantoor en twee niet op kantoor. De woensdag en de vrijdag niet en dat laat zien dat vrijdag en de woensdagen vrij leeg zijn, op kantoor en ook in het OV. Daarmee kan je spelen met de capaciteit van de RET of MRHD in dat geval. En daarnaast ben ik in mijn eerste termijn iets vergeten. De voorzitter: Mijnheer Xhemaili er is de interruptie van mijnheer De Graaf. De heer De Graaf: Ik hoor wat mijnheer Xhemaili zegt mevrouw de voorzitter, maar kan ik daaruit afleiden dat mijnheer Xhemaili het wellicht niet erg vindt als er dan woensdag minder gereden wordt en ik toevallig wel naar kantoor moet, dat ik toch langer op de bus moet wachten want dat is waar we het over hebben dan.

De heer Xhemaili: Nee, nee zeker niet. Kijk u heeft een punt ik wil niet dat dat u minder de bus neemt, maar als je kijkt naar de aantallen passagiers en de korte tijd per bus, dan kan je dat daar wel voor iets van vinden. Dat je op maandag dinsdag en donderdag meer frequent rijdt in de spits en door de dag en op de woensdag en de vrijdag wat minder. Omdat het uit de praktijk blijkt dat er minder mensen gebruik van maken. De voorzitter: Mijnheer De Graaf. De heer De Graaf: Als minder mensen gebruik maken van de bus, dan is de bus gewoon leger. Maar wil dan niet zeggen dat de verpleegkundigen en de politieagent in ons dorp half uur eerder de wekker moeten zetten om een bus eerder te pakken, omdat die andere bus niet meer rijdt. De heer Xhemaili: U heeft helemaal gelijk een terecht punt maar neemt niet weg dat er een oplossing moet komen voor het problematiek die nu heerst. Namelijk capaciteitsproblemen en daar wil ik dus net naartoe wat ik in mijn eerste termijn ben vergeten. Ik wil graag aan wethouder meegeven of ter aanvulling of op de brief op te nemen of een zinnetje voor op te nemen om aan de RET slash MRHD mee te geven aan te vragen of zij campagne kunnen voeren om werklozen op te leiden tot buschauffeur, tramchauffeur in de kader van basis banen.

De voorzitter: We gaan naar de heer Ruijtenberg en mijnheer Berg interruptie? Nou, ik weet niet of de heer Xhemaili al klaar is. Dan krijgt u nu de termijn. Mijnheer Ruijtenberg. De heer Ruijtenberg: Nou dan wil ik mijn termijn en dan ga ik in mijn termijn ga ik in instantie begin op de heer Xhemaili over de opmerking over basis banen. Met alle respect je kunt een buschauffeur of een conducteur of een boa in het openbaar vervoer. Die kan je niet zomaar vergelijken met een basis baan. Dat zijn echt mensen die daar meer je onderschat je het werk van een buschauffeur of van een Boa openbaar vervoer met alle respect die en u zult al niet zo bedoeld hebben, vermoed ik. Maar dat doe je echt mensen tekort mee. De voorzitter: Mijnheer Xhemaili gaat reageren.

10/33

De heer Xhemaili: U neemt letterlijk de woorden uit mijn mond. Ik wil niemand te min doen met buschauffeur en basis baan. Het gaat mij er om de arbeidsplaatsen op te lossen door mensen op te leiden. Of nou iemand de werkloosheid is om iemand om laten scholen om daar campagne op te voeren om probleem bij de RET / MRHD / HTM op te lossen dat er genoeg opgeleide buschauffeur zijn buschauffeuses overigens ook. De voorzitter: Mijnheer Ruijtenberg. De heer Ruijtenberg: Dan moet u het goed zeggen dan moet u niet zeggen van opleiden op tot de basis baan. Maar goed, dat is een andere discussie. Daar gaan we het later nog wel een keer over hebben. We overleggen toch vaak genoeg immers dus ja. Dan even over thuiswerken. Ik ga hier de wethouder ondersteunen hierin. Ik begrijp inderdaad dat als je ambtenaar bent als je rijksambtenaar bijeen of gemeenteambtenaar, wat voor ambtenaar dan ook, dat je misschien iets ander beeld hebt van de wereld dan als je gewoon in een commerciële functie werkt. Dat zijn mensen die heel vaak gewoon echt naar kantoor of naar de bakkerij of naar waar dan ook moeten waar ze toe werken en niet allemaal de mogelijkheden hebben om thuis te werken. Ik weet dat rijksambtenaren eigenlijk alleen nog maar thuis mogen werken of thuis mogen werken. Maar zo zit de wereld niet in elkaar. Dan vervolgens. Ja.

Kijk even of er een interruptie kwam van de heer Jumelet dus hij heeft geen tijd. Nou dat scheelt dan kan ik gewoon doorgaan. Dus daarbij ben ik het ook eens met de wethouder dat het heeft helemaal geen nut om zo’n onderzoek nou te gaan uitvoeren. Vanuit het ministerie van infrastructuur zijn alle werkgevers met meer dan 100 werknemers worden vanaf één januari volgend jaar verplicht om de mobiliteit op te geven van hun medewerkers. Dus daar komt er vanzelf uit. Vervolgens is het ook niet. De voorzitter: Ik ga even mijnheer Jumelet wil graag interrumperen mocht maar dat ga ik niet even melden. Nee we blijven dan ronddraaien in dit gebeuren. En dat gaan we niet doen. Uw standpunt is helder ten aanzien van het item wat naar voren gebracht is. Ik zeg de tijd is voorbij. Mijnheer Ruijtenberg gaat u verder. De heer Ruijtenberg: Dank u wel. Zoals gezegd is vanaf één januari moet er gerapporteerd worden door werkgevers met meer dan 100 werknemers. Daar kom je bij. Daarbij heeft ook niet iedereen die in het openbaar vervoer reist, heeft een kaart van de werkgever. Er zijn ook heel veel mensen die dat zelf betalen. Dus je gaat heel veel onderzoek ga je doen waaruit je niet een sluitend beeld gaat krijgen, terwijl je dat geld wat je uitsteekt voor dat onderzoek waar je wellicht besteed in andere campagnes waarbij veel mensen naar de openbaar vervoer.

Had dus ik ondersteun hier de woorden van de van de wethouder en ik zou juist willen verzoeken om niet zo'n soort onderzoek wat eigenlijk water naar zee dragen is uit te voeren. Dank u wel. De voorzitter: Even kijken wie nog meer in de tweede termijn linksom rechtsom mijnheer Van Harn. De heer Van Harn: Goed om te horen van de heer Fortuyn dat die ambitie heeft om de bewaakte fietsenstallingen te gaan realiseren. Ik weet dat hij dat hij gedreven is, dus ik ben heel belangstellend wat daaruit gaat komen. Ja. Er is veel gezegd over de 11.000 woningen, maar zoals het in de stukken staat, staat het trouwens als een feit en daar heb ik wat moeite mee. Het is nog maar afwachten of die 11.000 er ooit zullen komen en daar wil ik het bij laten. Dank u wel. De voorzitter: Even kijken mis ik nog iemand. Nee, dan is het woord nog aan de wethouder. Mijnheer Fortuyn. De heer Fortuyn: Dank u wel mevrouw de voorzitter en dank u wel voor de inbreng. In casus nachtbus fietsenstalling. Ik zie morgen bij het presidium ga hem nog eens een keertje adresseren. Hij stond bij mij op de agenda en dan wordt echt nog eens een keertje extra aangehaald. Nachtbus komt ook scherper in de brief wordt scherper gemaakt, dus meer laat ik zeggen we verlangen of anders maar wel op een nette manier maar niet zozeer in het verzoekende. We willen graag overzien willen et cetera. Over die capaciteit.

Werkgevers aanpak woensdag vrijdag weet je hebben net over gehad. Ik zou het niet doen, ik wil dat ook niet doen. En wat betreft die arbeidsmarkt. Wat mijnheer Xhemaili ook aangaf er loopt een onderzoek, er is ook geld voor vrijgemaakt. Het is

11/33

redelijk vreemd dat de MRHD een onderzoek doet naar de arbeidsmarkt voor laat ik zeggen de OV, maar dat onderzoek loopt al op dit moment. Maar je zou het eerder verwachten dat een bedrijf dat zelf verantwoordelijk is voor zijn eigen personele voorziening zo’n onderzoek zou doen. Maar goed dat MRHD heeft dat gedaan. Dat onderzoek loopt gaan we niet in de brief zetten, want dan zit ik dubbele dingen te vragen. Loopt al en u kunt ook niet alles weten. Laten we eerlijk zijn, maar het onderzoek loopt dus. Aanscherpen nachtbus fietsenstallingen. Dat zijn de belangrijke kaders naast de kernen meer dwingend in plaats van verzoekend. En zesenzestigste plaats. Misschien moeten we wel beginnen dat we wat groter zijn en de parel zijn tussen de metropolen Den Haag en Rotterdam. Dank u wel mevrouw de voorzitter. De voorzitter: Ja, dank u wel. Mijnheer Fortuyn u heeft duidelijk gemeld wat allemaal gaat gebeuren en we zien met belangstelling het de reactie tegemoet dank u wel.

6. Stukken ter advisering aan de raad a.

Vaststelling verordening Woonruimtebemiddeling gemeente Lansingerland 2024

De voorzitter: We gaan over naar punt zes van de agenda stukken ter advisering aan de raad. We hebben er een vijftal liggen en dan begin ik met de eerste de vaststelling verordening woonruimtebemiddeling gemeente Lansingerland 2024. Wie heeft het allemaal kunnen lezen? Zijn 12 gemeenten uit de regio Rotterdam die werken samen aan een nieuwe huisvesting verordening. Er staan afspraken in over de toewijzing van sociale huurwoningen van de woningcorporaties. De huidige verordening die eindigt, dat heeft u kunnen lezen 26 juni 2024. Maar de regio heeft meer tijd nodig om tot afspraken te komen. Daarom wordt nu aan de 12 gemeenteraden gevraagd om de huidige verordening tot 1 januari te verlengen, vanwege een aantal technische wijzigingen. Die staan ook keurig zijn die hier verwoord. Is vaststelling van de nieuwe verordening nodig? Deze ligt nu voor en nog even voor u allen op 16 mei aanstaande is in het gemeentehuis van Capelle aan den IJssel samen met andere raden een bijeenkomst over de contouren van de nieuwe verordening. De uitnodiging heeft u in Ibas kunnen zien, maar dat is even ter informatie en dat u dat nog even scherp heeft als u er naartoe kunt gaan. Aan wie mag het woord geven de verordening? Mijnheer Jumelet. De heer Jumelet: Dank u wel voorzitter.

U gaf al uitgebreid aan dat het inderdaad een hele technische verhandeling is en dat het eigenlijk weinig spectaculaire inhoud heeft als het gaat om een nieuw beleid. Er zit natuurlijk wel een punt in en dat is natuurlijk die 50 procent regel die vanuit de wet natuurlijk vertaald is naar de regeling dus dat is op zich voor Lansingerland formeel gezien heel mooi, maar materieel gezien volgens mij is het niet zoveel betekenisvol. Omdat ik volgens mij weet dat wij dat de woningen die toegewezen worden in Lansingerland rondom dat getal zelfs al zitten. Dus in die zin zal daar materieel niet zo heel veel veranderen. Maar wat mij fractie betreft kan het als een hamerstuk naar de raad dank u wel. De voorzitter: Wie volgt mevrouw Maasland. Mevrouw Maasland: Dank u voorzitter. Het is volgens wat ons betreft ook een technische wijziging en dus een hamerstuk. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer de Graaf. De heer De Graaf: Daar sluiten wij ons bij aan. Technische wijziging hamerstuk. Wel een oproep aan de mensen die het betreft om de druk op het dossier te houden. Dat is verstandig om bepaalde marge te bouwen als reserve laten we wel op aansturen dat die niet nodig hebben en tempo houden op dit dossier. Dank u wel. De voorzitter: Mijnheer Meuldijk.

12/33

De heer Meuldijk: Dank u wel voorzitter. U noemde het al de verruiming van de mogelijkheid om woonruimte voorkeur te geven aan onze Lansingerlanders en onze jongeren onze woonstarters. Ja. Voor 2025 50 procent daar is Leefbaar zeer blij mee. De staat ook overigens in dat voor uitstromers vanuit uitstellen en instellingen deze regeling gaat gelden. Deze voorrang en ik hoor graag even van de wethouder over welke uitstromers van instellingen hebben we het nou specifiek? Ik hoor graag even daar een opheldering over. Ja en laten we eerlijk zijn er staat hier dat slechts regulering mogelijk is wanneer er sprake is van schaarste en verdringingseffecten. Eigenlijk is dat een hele technische manier om te beschrijven wat we de komende jaren zullen blijven reguleren. Ook dat is prima wat Leefbaar betreft. En dan kunnen we daarbij aandacht voor hebben. Klein dingetje wil ik nog even meegeven. We worden getrakteerd op allerlei wijzigingen. De verantwoordelijke minister Hugo de Jonge die roept het een en ander over ons af. En dan helpt ook fiscale wetgeving nog eens niet mee. En dat betekent dat er schade wordt berokkend aan de voorraad middensegment huur. Waarom zeg ik dit? Die verkeerde regulatie heeft averechtse effecten. Ik weet bijvoorbeeld dat een aantal midden huurwoningen in onze gemeente op dit moment te koop worden aangeboden en masse.

Met de nodige aspiraties omdat beleggers er geen droog brood meer inzien. En daar wil ik wel aandacht voor vragen, omdat het niet zo kan zijn dat we juist dat belangrijke middensegment kwijt gaan raken. En ik zou ook willen vragen of de wethouder met de woningcorporatie in overleg wel van die mag ook middensegment huurwoningen gaan realiseren en exploiteren. En laten we alsjeblieft hopen dat die broodnodige middensegment huurwoningen dat daar niet bordjes house for sale hangen. Die moeten daar echt weg. Dank u voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. Eens even kijken wie nog meer. Mijnheer Xhemaili. De heer Xhemaili: Dank u wel voorzitter. Voorzitter ook voor ons is wat PvdA betreft een hamerstuk is. Het betreft een technische wijziging tot er een definitieve nieuwe verordening komt. Dus wat dat betreft prima. En ik ben met de heer de Graaf eens om nog wel druk op te houden in het proces en daarop op de toe te zien en wat betreft de 50 procent tegenover 25 procent. Lijkt me goed om het nu ook mee wordt genomen in de wijziging bouwen voor de buurt en dat ons eigen Lansingerlanders ook goed worden vertegenwoordigd bij de huisvestingskeuze. De voorzitter: Mevrouw Leijendekker. Mevrouw Leijendekker: Dank u voorzitter. Ook wij kunnen instemmen met de wijzigingen het gekozen proces van herziening van de huisvestingsverordening.

Ook wij zijn blij met de verruiming naar maximaal 50 procent in de toewijzing het woord maximaal wordt daarin gebezigd en wij gaan ervan uit dat in de uitvoering daar ook door het college maximaal op wordt ingezet. De voorzitter: Even kijken heb ik dan iedereen gehad? Ja volgens mij wel. Dan gaan we toch nog even naar de heer Muis u heeft al gehoord veel hamerstukken maar er zijn toch nog wel even een paar vragen aan u. De heer Muis: Dank u wel, mevrouw de voorzitter. Dank voor uw brede instemming om dit waarschijnlijk een hamerstuk te laten zijn. Wij willen zeker tempo houden dat leest u ook in de stukken. Maar aangezien we te maken hebben met 12 raden die ook allerlei wensen en ideeën hebben over de verdeling van de schaarse sociale huurwoningen, hebben we toch gemeend om daar meer ruimte voor te nemen. Waar we sturen, zoals je ook kunt lezen echt op een januari 2025. Maar goed we hebben natuurlijk ook niet alle twaalf de raden aan het touwtje gelukkig maar dat maakt wel dat we die ja dat we die ruimte moeten houden met elkaar. Er is een paar keer aangehaald die 50 procent en het is correct hoe de heer Jumelet dat heeft geformuleerd dat het formeel mooi is, maar materieel dat dat dat het dus al wordt gebruikt.

Wat niet wil zeggen dat wij en dat is niet het college wat daar opstuurt maar indirect doen we natuurlijk wel in overleg met woningcorporatie om te zien dat die woningen dan ook voor 50 procent maximaal bij de inwoners terechtkomen. Was een vraag over uitstromers. Ja dat heb ik niet paraat dus ik wil dat technisch graag beantwoorden voorzitter. Uit welk wat voor soort instellingen we dan hebben, dat weet ik ook niet uit mijn hoofd. Dan het verhaal over de middenhuur. Ja, dat is iets wat wij sowieso regelmatig natuurlijk bespreken met drie bijwonen. Dat is zeg maar onze privé supplier. Maar we hebben ook andere corporaties die hier iets in zouden kunnen betekenen. Blijft natuurlijk lastig, want je kunt niet alleen maar midden huurwoningen realiseren. Je hebt dat dus ook een combinatie nodig en

13/33

investeringscapaciteit. We vragen al heel veel van 3B wonen in deze gemeente, zoals u weet met LOO1 en we zijn natuurlijk bezig met LOO2. Dus ja er zit ook ergens ook een grens aan maar dat is wel iets waar wij natuurlijk naar kijken wat daar mogelijkheden voor zijn, ook met andere corporaties. Volgens mij heb ik zo alles… De voorzitter: Er is even een interruptie van de heer Meuldijk. De heer Muis: Dat is prima. De heer Meuldijk: Ja, dank u voorzitter. Ik hoor de wethouder zeggen dat we veel vragen van de woningcorporaties. Dat klopt maar dat is vaak juist u noemde zelf al lo1 en lo2 en ook bijvoorbeeld de sociale woningbouw voorraad, want die kost per saldo geld. En het is juist dit middensegment waar men wel eventueel middelen zou kunnen verdienen. Dus ik zou eigenlijk daar willen aansturen. Focus meer daarop dan die andere factoren, dan kunnen ze ook uiteindelijk meer gaan betekenen binnen onze gemeente. De voorzitter: Mijnheer Muis. De heer Muis: Ja dank u wel voorzitter. Ja. Dat voert denk ik nu voor vanavond een beetje te ver. Maar de primaire taak is natuurlijk wel die sociale woningvoorraad en op peil te houden en uit te breiden. Middenhuur kijken we ook naar is complexer is ook niet hun kern, hun kerntaak, maar het is zeker ieder bestuurlijk overleg onderwerp van gesprek. Dank u wel voorzitter. De voorzitter: ik keek even rond. Ik heb heel veel hamerstukken gehoord.

Mijnheer Meuldijk denkt nog een tweede termijn. U heeft al gehoord dat het aanzien van de instellingen dat als een technisch vraag en daar krijgt u antwoord op maar u wil nog een tweede termijn. Nee. De heer Meuldijk: Nee ik wil naar aanleiding van de beantwoording ik zie graag dat de technisch beantwoording even voor die uitstromers dan wat dat weten. Maar wat mij betreft kan het dan voor Leefbaar gewoon een hamerstuk worden. De voorzitter: Verder zie ik geen reacties dus een hamerstuk. Er komt dus antwoord op uw vraag. b. Investeringskredieten Westpolder deelplan 4-West

De voorzitter: Dan gaan we over naar het volgende punt. De investeringskredieten Westpolder deelplan 4 in West. Het gaat hierbij om de kredieten voor de gebiedsontwikkeling Westpolder bolwerk. Het gaat in dit voorstel om het optoppen van de parkeergarage. De nieuwbouw van de fietsenstalling en een solar carport. Vanwege de direct de balkende samenhang van de projecten worden de investeringskredieten voor deze onderdelen gezamenlijk aangevraagd in dit voorstel. Wie mag ik het woord geven? Mevrouw Maasland. Mevrouw Maasland: Dank u wel, voorzitter. Dit voorstel voor Westpolder raakt aan meerdere onderwerpen die voor de ChristenUnie belangrijk zijn. Ik wil er in ieder geval drie noemen. De energietransitie is een belangrijk onderdeel in ons verkiezingsprogramma al jaren. Duurzame energiebronnen zijn daarbij essentieel. Daarbij hebben wij ook aangegeven dat als het niet lukt om windenergie te realiseren in Lansingerland, we wel willen dat diezelfde hoeveelheid energie wordt opgewekt uit andere duurzame bronnen. Nu we weten dat windmolens in Lansingerland een ingewikkelde opgave gaan worden, is het dus wel goed om extra in te zetten op die andere duurzame bronnen, zoals zonne-energie. Als tweede is de ruimte in Lansingerland schaars we zijn zuinig op die ruimte en zeker op het groen in die ruimte. Meervoudig en dus efficiënt ruimtegebruik heeft onze voorkeur.

Als derde vraagt de ChristenUnie al jaren aandacht voor alternatieven voor de auto, zoals de fiets en het openbaar vervoer. Het openbaar vervoer moet hoogwaardig en dus goed toegankelijk zijn. Dat zorgt ervoor dat we ons duurzamer gaan bewegen hopelijk en in ieder geval kunnen bewegen… De voorzitter: Mevrouw Maasland een interruptie van de heer Ruijtenberg.

14/33

De heer Ruijtenberg: Ja ik moest even nadenken ik hoorde mevrouw Maasland namelijk zeggen dat windmolens in Lansingerland of windturbines Lansingerland een ingewikkelde opgave gaat worden. Ik hoor haar expliciet niet zeggen een onmogelijke opgave, betekent dit dat voor de ChristenUnie de ontwikkeling van windturbines in Lansingerland hetzij in wat voor vorm dan ook solitaire molens bespreekbaar is? Mevrouw Maasland: Met wat we nu weten, is het voor ons inderdaad geen optie om windmolens te realiseren. Dus dat maakt het zo ingewikkeld. Dat wint op zich een heel goed idee vinden, maar het kan nu niet binnen de voorwaarden die gesteld zijn en die vinden we belangrijk. Dus het kan niet zoals het er nu de voorstaat. De heer Ruijtenberg: Toch nog even toch nog een hele kleine reactie mevrouw de voorzitter. Geen optie is namelijk niet hetzelfde als niet bespreekbaar. Is het bespreekbaar? Mevrouw Maasland: Als de kaders waarbinnen wij een besluit moeten nemen veranderen ten opzichte van hoe die nu zijn, dan zou het kunnen dat er weer iets bespreekbaar wordt. Maar zowat op basis van wat we nu weten zijn we er niet voor kan het niet en gaat het is voor ons niet worden. Dus om terug te komen bij mijn eigen verhaal willen we daarmee extra inzetten op andere duurzame bronnen, zoals zonne-energie. En ik was inmiddels bij mijn derde punt.