[BV24.0016] Verslag Commissie Samenleving d.d. 8 feb 2024

VERSLAG Commissie Samenleving

Datum vergadering

: 8 februari 2024

Aanwezig in de raadszaal Commissieleden Leefbaar 3B : Marjolein Gielis, Leon Erwich, Roy Diepeveen – Van de Merwe WIJ Lansingerland : Jan Alsemgeest, Adelkarim Afalah CDA : Nelleke Bouman, Dave Bergwerff, Rita Leijendekker VVD : Marloes Draak, Boris Wezenberg, Eric Kampinga D66 : Ronald van der Stad, Sander Smolders CU : Paul Lieverse, Annette Molenaar-Van der Beek GroenLinks : Marko Ruijtenberg, Selgei Gabin, Menno Duk PvdA : Hamid Azzouzi, Valmir Xhemaili, Sonnie Biharie VOOR Lansingerland : P. van Olst Burgemeester Wethouders

: Pieter van de Stadt : Simon Fortuyn, Michiel Muis, Titia Cnossen en Leon Hoek

Voorzitter Commissiegriffier

: Matthijs Machielse : Rianne Kokke

1. Opening en mededelingen voorzitter De voorzitter: Een goede avond, dames en heren, wilt u alstublieft allemaal plaatsnemen en zorgen dat uw pasjes ingestoken zijn? Wij gaan op ieder moment beginnen. Een goede avond dames en heren en hartelijk welkom bij de commissie samenleving van februari. Het is een regenachtige donderdagavond, maar wat ben ik blij om u allemaal weer te zien deze avond, alle partijen vertegenwoordigd en we gaan van start. 2. Inspreker(s) De voorzitter: Wij hebben deze avond, ik zou bijna willen zeggen helaas, geen insprekers. 3. Vaststelling verslag vorige vergadering De voorzitter: Dus wij gaan gauw door met het vaststellen van het verslag van de vorige vergadering en daarop zijn geen opmerkingen binnengekomen. Kunnen we dat verslag vaststellen? Ja, ik zie inknemmend gestik, instemmend geknik, moeilijk. Dat is dan bij deze vastgesteld. 4. Vaststelling agenda en inventarisatie rondvragen De voorzitter: Dan voor het vaststellen van de agenda wil ik u melden dat gelet op de actualiteiten ik een viertal rondvragen heb ontvangen. Allereerst drie stuks over BVCB en ik wil u voorstellen die gezamenlijk te behandelen omdat er ook wel wat overlap tussen de vragen zit. Dus ik zal op volgorde van indienden eerst de heer Alsemgeest het woord geven, dan mevrouw Molenaar en dan mevrouw Gielis. En dan uiteraard de wethouder gelegenheid geven dat te beantwoorden.

En daarna over een nieuw onderwerp mijnheer Kampinga voor een rondvraag over Geldfit, is dat correct? Dat is correct. Zijn er nog andere opmerkingen over de agenda? Ook dat is niet het geval. 5. Bespreekpunten

1/24

De voorzitter: Dan gaan wij door naar agendapunt 5, de bespreekpunten. Ook die zijn niet aanwezig deze avond. 6. Stukken ter advisering aan de raad De voorzitter: Dus we gaan door naar agendapunt 6, de stukken ter advisering aan de raad. 6.a Zienswijze Kadernota 2025 GRJR De voorzitter: Daar beginnen we allereerst met de zienswijze kadernota 2025 GRJR. En ik moet u melden, dat is best ongebruikelijk want in het reguliere proces wordt de raad niet in de gelegenheid gesteld om een zienswijze in te dienen op de kadernota van de GRJR maar vanwege alle ontwikkelingen daar heeft u die uitnodiging ditmaal wel ontvangen. En er ligt voor u een conceptzienswijze waarvan ik graag van u wil weten of u daar natuurlijk mee kunt instemmen of mogelijke wijzigingen voorstelt. En ik zou het debat graag willen beginnen bij onze raadsrapporteur, de heer Lieverse. U heeft het woord. De heer Lieverse, CU: Ja, dank u wel voorzitter. Dus met twee petten op dan maar. De eerste pet is raadsrapporteurschap en dat betekent dan namelijk dat ik namens de commissie mee kon denken in het opstellen van deze zienswijze en een aantal opmerkingen kon doorgeven die ook in deze commissie regelmatig klinken. Dat heeft u waarschijnlijk wel gemerkt aan de toon van deze zienswijze, zoals het feit dat wij ons grote zorgen maken wat wel grenst aan zelfs geen vertrouwen hebben in hoe het er financieel toegaat in de GR.

En de drie kopjes die erboven staan, de drie eerste kopjes geven heel bondig weer waar het om gaat. Het is de kostenbesparingen die opnieuw niet gehaald lijken te worden, de hervormingsagenda waar we wel op kunnen rekenen maar die pas na lange termijn iets zullen, aan verlichting zullen kunnen geven. En de opgave taakstelling is niet het minste onderdeel want we willen graag kenbaar maken dat wij zelf met zo'n soort groot plan aan de gang zijn gegaan. Daar hebben we de afgelopen raadsvergaderingen ja op gezegd. En we doen daarbij ook de oproep aan de andere deelnemende gemeenten, de andere twaalf, om een vergelijkbare soort inzet te gaan plegen. Dan namens ChristenUnie, akkoord met deze zienswijze, voorzitter. De voorzitter: Dat laatste verbaasde mij niet, mijnheer Lieverse. Is dat een gevalletje wij van wc-eend, mijnheer Lieverse? Ja, dat is het geval. Ga ik naar de heer Azzouzi van de PvdA. Gaat uw gang. De heer Azzouzi, PvdA: Dank u wel voorzitter. De fractie van de PvdA kan instemmen met het voorstel, maar met de in te dienen zienswijze. We maken ons wel zorgen over de stijgende kosten en ook de maatregelen die wij gaan nemen of dat de zorg niet gaat beperken, maar daar gaan we daar opletten. En wij vragen van het college de monitoring ook scherp te houden. Dank u wel voorzitter. De voorzitter: Helder, dank u wel mijnheer Azzouzi. Mijnheer Alsemgeest, WIJ Lansingerland.

De heer Alsemgeest, WIJ Lansingerland: Ja voorzitter, dank u wel. Wat ons betreft is het ook een prima zienswijze waar we onze dank uitspreken voor degenen die de zienswijze hebben opgesteld. Voor ons is het een hamerstuk. De voorzitter: Helder. Dank u wel mijnheer Alsemgeest. Mevrouw Draak, VVD. Mevrouw Draak, VVD: Dank u wel voorzitter. Ja, het enige wat ik tijdens het lezen van de stukken me afvroeg is: is het wel voldoende om zeg maar de GRJR alleen op de hoogte te brengen van de werkwijze van Lansingerland? Maar tot mijn genoegen kwam in de zienswijze zelf inderdaad naar voren dat het niet alleen gaat om het naar voren brengen van onze werkwijze maar ook te benadrukken dat andere gemeentes dat voorbeeld mogelijk zouden moeten volgen. Dat was iets, nou ja, wat wij belangrijk vonden. Verder dus een uitstekende zienswijze wat ons betreft. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Draak. Dan de heer Duivesteijn, Leefbaar 3B.

2/24

De heer Duivesteijn, Leefbaar 3B: Ja, dank u wel voorzitter. Ja, ten eerste, ik vervang hier vandaag Leon Erwich en om het jullie wat draaglijker te maken in het kader van carnaval heb ik een snorretje meegenomen. Dus nou, dat om even de toon iets luchtiger te maken want we hebben het hier natuurlijk over een zeer serieus onderwerp. Ik heb, ja, wij vinden het nog niet een hamerstuk dus dat ga ik even uiteenzetten. Nou, in de opgestelde zienswijze wordt in ieder geval benadrukt dat de raad niet in controle is, dat dit een illusie is. Nou, ik ben blij met de toonzetting van de zienswijze. Vorige week bleek nog maar eens hoe groot verschil er zit in de eerste begrotingswijziging van de GRJR, tachtig miljoen erbij op een begroting van 284 miljoen. Dat is een correctie van 27 procent. Voor Lansingerland betekent het 2,2 miljoen euro meer in het lopende jaar. En de taakstelling van het Rijk naar gemeenten richting 2027 is van een soortgelijke hoogte, 87 miljoen voor onze regio. Los van deze taakstelling is er geen grip op de groeiende kosten en groeit de begroting in 2028 door naar 530,8 miljoen euro als we op deze voet verder gaan.

Nou, wat wij dus missen in deze zienswijze is de vermelding van onze motie van 2 november, het Rijk moet betalen niet onze inwoners, nummer M2023-021 en het daar ingenomen standpunt van deze raad om niet meer te indexeren op gemeenschappelijke regelingen. Wij stellen dan ook voor om deze zienswijze zodanig aan te passen dat zolang er geen grip op vergoeding is vanuit het Rijk of geen zicht daarop, om niet te indexeren en het indexatiepercentage van 4,7 procent op nul procent te gaan zetten. De voorzitter: Mijnheer Duivesteijn, ik heb een interruptie voor u van de heer Azzouzi. De heer Azzouzi, PvdA: Dank u wel voorzitter. Ik vraag mij af of Leefbaar 3B, bedoelt Leefbaar 3B dat wij de zorg niet gaan leveren als wij geen geld krijgen van het Rijk? De voorzitter: Mijnheer Duivesteijn. De heer Duivesteijn, Leefbaar 3B: Nou, vooropgesteld gaan we gewoon zorg leveren en dat is totaal niet de inzet. Oké, mijnheer. De voorzitter: Ja, mijnheer Azzouzi. De heer Azzouzi, PvdA: Ja, maar als wij geen geld gaan verstrekken aan de gemeenschappelijke regeling, dan gaan we ook geen zorg leveren. Dat kost geld. De voorzitter: Mijnheer Duivesteijn. De heer Duivesteijn, Leefbaar 3B: Zorg kost geld, de stijgende zorgkosten zal toch ook wel de heer Azzouzi het met mij eens zijn dat zolang niet zo niet meer verder kan en dat er ergens een grens getrokken moet worden.

En dat hebben we ook gezegd in onze motie dat we daarom de makkelijkste kostenpost wegsnijden. Voor nu, zolang er geen vergoeding is vanuit het Rijk. Dus terug naar nul procent scheelt ons op deze begroting of in ieder geval de uitgangspunten naar de begroting 16,5 miljoen en ik denk dat we daarvoor hele mooie dingen kunnen doen naar die jongeren die zorg nodig hebben. De voorzitter: Dat gaan we horen van de heer Azzouzi. De heer Azzouzi, PvdA: Voorzitter, we willen benadrukken dat het geen realistisch verhaal dat wij alleen gaan maar verwijzen naar de motie van Leefbaar 3B. Dank u wel. De voorzitter: De heer Duijvestein, gaat u verder met uw betoog alstublieft. De heer Duivesteijn, Leefbaar 3B: Ja, vernam geen vraag dus ik ga inderdaad verder. Nou, het is gewoon niet uit te leggen naar onze inwoners toe dat wij gaan opdraaien als gemeente voor tekortkomingen in financiering van het Rijk aan de voorkant. En als het Rijk richting gemeente een taakstelling stelt,

3/24

waarom moeten wij dan het gat dichtlopen? Dan moeten we die taakstelling toch ook verwerken in de begroting, die gaan we toch niet oneindig op laten lopen? Dat is in ieder geval de vraag naar de andere fracties: hoe kijken zij daarnaar om deze wijziging in ieder geval op te nemen? Dan nog even kijken. De voorzitter: Mijnheer Duivesteijn, dan ga ik u nog even onderbreken voor een interruptie van de heer Lieverse. De heer Lieverse, CU: Nou, het triggert me niet alleen wat mijnheer Azzouzi al naar voren bracht maar u zegt zelf nu het is moeilijk aan de inwoners uit te leggen. Dat is denkt nog moeilijker uit te leggen als mensen horen dat wachtlijsten niet meer teruggedrongen gaan worden, waar we nu juist zo'n inhaalslag hebben gemaakt de afgelopen periode. Als we niet kunnen ingaan op hulpvragen die opkomen, als we niet een antwoord hebben op de groeiende groep van tieners met name die met eenzaamheid en zelfs zelfbeschadiging te maken hebben, als we daar de weg voor afsnijden. De problematiek waar wij voor staan, daar wil ik graag een reactie van u op hebben, is namelijk uniek voor deze gemeente. Alle gemeenten in Nederland hebben hiermee te maken. In de Tweede Kamer is afgelopen week, vorige week nog gedebatteerd over de begroting jeugdzorg. De staatssecretaris was van plan vijfhonderd miljoen te schrappen.

Dat is teruggedraaid door de Tweede Kamer omdat die meevoelen met ons en met alle andere gemeenten. Dus ik denk, het is een loze leus om te gaan zeggen: we gaan niet mee met een begroting, als we niet daartegenover stellen wat dan precies geschrapt moet worden. De voorzitter: De heer Duivesteijn. De heer Duivesteijn, Leefbaar 3B: Ja, bedankt voor het pleidooi. Zorg naar die naar de jeugd is enorm belangrijk, maar we kunnen niet onbeperkt geld blijven sturen als we dat geld niet krijgen. Dat is gewoon een gegeven, dat is ook uw zorg, dat heeft u goed verwoord in uw zienswijze. Dus het verbaast mij dat u niet alle handvatten aanpakt die ik u aanreik om daar extra geld aan te, te snijden die dan wel naar zorg kan gaan. Want een indexatie, hoe we het ook wenden of keren, is niet bestemd geld. De voorzitter: Mijnheer Lieverse nog, laatste keer op dit onderwerp. De heer Lieverse, CU: Ik zou graag een handvat aanpakken als u er eentje geeft, want u moet toch iets zeggen wat er dan geschrapt moet worden om dan te kunnen uitrekenen wat het aan besparing zou kunnen betekenen. Wat zouden we kunnen doen wat niet in de jeugdwet staat, want dat is sowieso een plicht, wat we zouden kunnen schrappen? De voorzitter: Mijnheer Duivesteijn. De heer Duivesteijn, Leefbaar 3B: Nou, de heer Lieverse vraagt mij een inhoudelijke reflectie te geven op alle jeugdzorg.

Nou, daar ben ik niet toe gekwalificeerd, misschien de heer Lieverse wel maar dat debat ga ik hier niet aan. Ik ga ernaar, ik kijk naar hoe het huishoudboekje eruitziet en wij kunnen op deze voet niet verder. Dat is een gegeven. En de makkelijkste post om in te snijden is de indexatie want van de indexatie zien die jongeren niks. Nou, dan ga ik verder met mijn betoog als dat mag, voorzitter, want zo weinig tijd heb ik nog maar over. Even kijken hoor. Ja, ik heb ook een vraag aan de wethouder, want deze motie is bij meerderheid aangenomen om niet meer te indexeren op die gemeenschappelijke regelingen. Ik wil dan ook vragen of de wethouder op 15 december in het algemeen bestuur van de GRJR bij het vaststellen van deze kadernota het standpunt heeft ingenomen om niet meer te begroten, om niet meer te indexeren op de begroting. En dat was het voor mijn eerste termijn, als er geen interrupties meer zijn. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Duivesteijn. Er is nog een interruptie van de heer Azzouzi. De heer Azzouzi, PvdA: Dank voorzitter. Nog even over die index. Bedoelt u de index, via u voorzitter, op de bedrijfsvoeringkosten of op de zorgkosten? Dat is wel een wezenlijk verschil.

4/24

De voorzitter: Dat is een heldere vraag. Mijnheer Duivesteijn nog voor een kort antwoord. De heer Duivesteijn, Leefbaar 3B: Ik heb het over de 4,7 procent die voorligt in de kadernota. Kunt u zelf bepalen welke dat is. De voorzitter: Helder, daar gaan we een zoekplaatje van maken. Dan gaan wij verder in deze eerste termijn. Mijnheer Bergwerff, CDA. Gaat uw gang. De heer Bergwerff, CDA: Ja voorzitter, dank u. Hetgeen wat ik naar voren wilde brengen was eigenlijk redelijk te vergelijken met alle woordvoerders voordat Leefbaar startte met vertellen. Dit geeft wel het debat weer een bijzondere wending. Kijk, ook wij zien verschillende problemen op het moment dat we zeggen: we betalen niet het bedrag wat de gemeenschappelijke regeling van ons vraagt. Dan moeten we inderdaad zaken zelf lokaal gaan organiseren en volgens mij en volgens mijn partij is dat heel ingewikkeld, is dat eigenlijk gewoon niet realistisch en moeten we dat gewoon niet doen. Wat we wel doen is en natuurlijk zijn dat druppels op een gloeiende plaat, maar nou ja, zie vorige maand de lokale aanpak wat het college heeft gepresenteerd. Kijk, dat is al iets. We doen wel echt dingen, we doen ons best en we snappen Leefbaar echt wel. Het is ook gewoon een gevoel van geen macht hebben, de touwtjes niet in handen hebben en dat is ook vervelend, maar ik denk hetgeen wat Leefbaar nu voorstelt dat dat niet de oplossing is.

Dank u wel. De voorzitter: Helder. Dank u wel mijnheer Bergwerff. Mevrouw Van Olst, VOOR Lansingerland. Mevrouw Van Olst, VOOR Lansingerland: Dank u wel. Nou, ik wilde eigenlijk inderdaad ook zeggen: ik kon me aansluiten bij de voorgaande sprekers. Ik sluit me in deze graag aan bij mijn buurman, omdat ik denk dat het wel nuttig is om aan te geven dat het hele grote probleem ook inderdaad ligt in dat het Rijk zo doet en dat je daar best wel wat over mag zeggen, maar je kan toch niet zeggen dan indexeren we het niet dus dat betekent dan dus uiteindelijk dat de zorgverleners minder geld krijgen. Dat zal misschien wel een bedoeling zijn maar, ja, dan zet je dan zo'n heel economisch systeem onder druk. Dus volgens mij kan je dat niet zomaar in één keer zeggen. Je kan er natuurlijk wel aandacht aan geven dat ze daar ook verder over vergaderen of dat, ja, het moet ergens uit de lengte of de breedte. Dus ik denk dat het zo hoe het nu voorligt goed is. Misschien een kleine zin eraan wijden. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel mevrouw Van Olst. Dan ga ik naar mevrouw Gabin, GroenLinks. Mevrouw Gabin, GroenLinks: Ja, dank u wel voorzitter. In de zienswijze komt goed naar voren dat de gemeente de noodzaak van kostenbeheersing en de inzet op noodzakelijke hervormingen om besparingen te realiseren erkent.

Echter, de voortdurende kostenstijgingen gedeeltelijk veroorzaakt door inflatie en de stijgende zorgkosten vormen natuurlijk een uitdaging, vooral voor de financiële duurzaamheid van onze gemeente en de regio als geheel. We hadden een klein aandachtspunt en dat is dat bij Veilig Thuis wordt geconstateerd dat de problematiek ernstiger wordt. Wij verwachten ook hier een realistische begroting. Het voorstel van Leefbaar kunnen wij niet erg goed plaatsen. Wij weten wel dat de gemeente Maassluis, Vlaardingen en Schiedam bijna al hun specialistische jeugdhulp zelf inkopen doet, de hier, doelt Leefbaar hierop? Kunt u dat nader toelichten? De voorzitter: U kunt in uw termijn geen vragen stellen aan andere fracties die onmiddellijk beantwoord worden, mevrouw Gabin. Dus in theorie is het natuurlijk goed mogelijk dat mijnheer Duivesteijn u interrumpeert met een onverwachts antwoord uit de ene of de andere hoek. Maar anders zullen we daar zeker een tweede termijn op teruggekomen. Maar gaat u alstublieft verder met uw betoog. Mevrouw Gabin, GroenLinks: Nee, dan wil ik het hierbij houden. Voor ons is het in principe een hamerstuk.

5/24

De voorzitter: Helder. Dank u wel mevrouw Gabin. Dan tot slot in deze eerste termijn mijnheer Van der Stad, D66. De heer Van der Stad, D66: Dank u wel. Voorliggende kadernota laat zien dat eerdere ombuigingspogingen nog niet slagen en er rekening moet worden gehouden met een doorgaande kostenstijging. De betaalbaarheid van de jeugdhulp staat centraal in deze nota en in de zienswijze. Dat de kadernota blijft uitgaan van zo realistisch mogelijk begroten is logisch, want dat is hetgeen wat we gevraagd hebben. Realisme mede ingegeven omdat de jeugd met complexe problemen bijvoorbeeld specialistische jeugdzorg nodig blijft houden ondanks de taakstelling van 87 miljoen voorkomend uit de hervormingsagenda jeugd. Deze taakstelling is verre van realistisch te noemen. GRJR houdt rekening met een toenemende en vooral ‘…’ trend naar jeugdhulp, daarbij geven ze een eerste richting voor forse interventies om de uitgavenstijging te beheersen. Zoals mijn collega in de vorige commissie al schetste is het balanceren tussen het geven van de noodzakelijke zorg aan onze jeugd en het beheersbaar houden van de kosten ervan. Hierbij moet worden gezorgd dat de jeugdhulp en jeugdbescherming betaalbaar blijven, niet meer uitgeven dan nodig, maar ook genoeg geld voor uitgaven die wel nodig zijn. De gemeente zegt in de zienswijze dat het GRJR-bestuur niet in control is.

De kadernota geeft aan daar wel naartoe te werken door budgetramingen te baseren op een goede kwaliteit van data, noodzakelijke hulp zo realistisch te begroten, tijdige signalering en rapportering, zodat er bijgestuurd kan worden en dat de uitgaven rechtmatig en doelmatig zijn en blijven. Wij geven in de zienswijze aan dat de gemeente er alles aan doet om de instroom naar specialistische jeugdhulp te verminderen, onder meer met het opgaveteam en een pakket aan maatregelen. De toon van de zienswijze is scherp gezet op kostenbeheersing en het niet in control zijn, wellicht ook wel terecht. GRJR is echter afhankelijk van externe factoren en streven er wel naar, maar gezien het complexe veld en de stijgende kosten blijft dat lastig. Wij kunnen ons vinden in de zienswijze maar als D66 zouden we ook graag begrip en empathie gezien hebben in de brief en daarbij aangevende dat we ondanks alles wel de noodzakelijke jeugdhulp en bescherming blijven bieden. De voorzitter: Blijf u nog even in de uitzending, mijnheer Van der Stad. Ik heb nog een interruptie voor u van de heer Azzouzi. De heer Azzouzi, PvdA: Dank u wel voorzitter. Volgens mij kon ik het niet helemaal volgen. Wat vraagt nou D66, wat voor grip is dat? De voorzitter: De heer Van der Stad.

De heer Van der Stad, D66: Dat is gericht op de opgave vanuit het Rijk, ons eigen grip en behoefte die daar eigenlijk invloed op uitoefent en de groeiende trend. Het is een lastige opgave die zij ook hebben. De voorzitter: Daar gaan we het dan bij laten in deze eerste termijn. Dank u wel, mijnheer Van der Stad. En dan gaan wij naar het college voor de beantwoording. Bent u zover, wethouder? Ja, dat is het geval. Wethouder Hoek, u heeft het woord. Wethouder Hoek: Ja, dank u wel. Ja, ik heb overwegend instemming gehoord bij de fracties met betrekking tot de zienswijze. En in die zienswijze hebben we natuurlijk nadrukkelijk het probleem wat hier al eerder geschetst is aan de orde gesteld met betrekking tot het constant bijplussen van bedragen. Nou, dit verhaal is ook tijdens de begrotingsbehandeling nog een keer aan de orde geweest. En alle GRJR’en die zijn daarvan in kennis gesteld of met betrekking tot het hele indexeringsverhaal. Daarom heb ik op 15 december hier ook geen, niet specifiek naar verwezen. En ook omdat ik dit wel een iets andere regeling vind dan de overige omdat dit mensenlevens raakt en met name het gezond opgroeien van onze jongeren. Ik heb hier al eerder ook gezegd dat met name de overschrijdingen voor een groot deel gevormd worden door de zorg die we zelf aan onze jongeren leveren. En dat maakt het wel ingewikkeld.

En die discussie zie je ook in de GRJR plaatsvinden dat men zegt, ja, het is allemaal goed wat u zegt maar realiseert u zich ook dat een groot deel van de overschrijding te maken heeft met de

6/24

zorg die u zelf aan uw jongeren zeg maar geeft. En daarom hebben wij natuurlijk ook die taakstelling in het leven geroepen om met name het deel waar we zelf verantwoordelijk zijn om daar een vinger achter te krijgen. En dat is natuurlijk ook heel erg noodzakelijk, daar zijn we met zijn allen van overtuigd. Daarnaast heeft u de kadernota kunnen lezen en het is niet zo dat binnen de GRJR zelf het niet is opgevallen dat we voor grote uitdagingen staan en ook de GRJR heeft intern allerlei maatregelen aangekondigd, uitgedacht en uitgerold om er uiteindelijk wel een vinger achter te krijgen. Dus ja, weet je, dat dit een ander soort verhaal is dan wellicht de reguliere GRJR heeft ermee te maken dat het hier wel gaat om onze jongeren. Dat wilde ik wel even benadrukken. En ja, als u voorstelt om de zienswijze in deze zin aan te passen, ja, het is een zienswijze van de raad, dan denk ik dat u bij de andere fracties, ja, mee in conclaaf moet. De voorzitter: Procedureel heeft u helemaal gelijk, wethouder, maar blijft u nog heel even in de uitzending voor een interruptie van de heer Duivesteijn. De heer Duivesteijn, Leefbaar 3B: Ja, procedureel begrijp ik die helemaal, dus ik heb de andere fracties ook gevraagd om die aanpassing.

Ik heb de wethouder gevraagd of hij dat standpunt heeft ingenomen en de wethouder geeft aan dat hij de GRJR een bijzondere andere gemeenschappelijke regeling vindt omdat die over mensenlevens gaat. Nou, de VRR en de GGD gaan daar ook over dus ik vraag mij af: omarmt u die motie dan niet? Zegt u eigenlijk: ik ga die niet uitvoeren? De voorzitter: De wethouder. Wethouder Hoek: Volgens mij heeft het college daar invulling aangegeven door alle GRJR’en aan te schrijven. Dus datgene wat u wilt dat is geschied. En dan, nou ja, ja dat. De voorzitter: Wethouder, even een interruptie nog van de heer Duivesteijn. De heer Duivesteijn, Leefbaar 3B: Ja, dank u wel voorzitter. Ja, de motie roept het college op om in het dagelijks en algemeen bestuur van de gemeenschappelijke regeling het standpunt in te nemen om niet meer te indexeren en overige gemeenten in gemeenschappelijke regelingen te bewegen een gelijk standpunt in te nemen. Dus ik vraag het nogmaals: bent u van plan deze motie uit te voeren of niet? De voorzitter: Tot slot op dit onderwerp, de wethouder. Ja, wethouder Hoek. Wethouder Hoek: Ja, volgens mij kan je ook standpunten per brief meedelen. En daar wou ik het bij laten. De voorzitter: En verder wethouder, bent u daarmee ook aan het einde gekomen van uw beantwoording in de eerste termijn? Wethouder Hoek: Ja. De voorzitter: Ja. Oké, helder.

Dan gaan wij door naar de tweede termijn van de commissie, waarin ik zoals gebruikelijk van u vooral wil horen of u mogelijk van plan bent te amenderen, of u daar meerderheid voorziet. En ik denk dat we zonder verrassing bij u kunnen beginnen, mijnheer Lieverse. U heeft het woord. De heer Lieverse, CU: Nou houd ik wel van verrassingen maar u maakt het mij wel moeilijk om nog iets te bedenken. Ik zie er naar uit om een debat aan te gaan over een mogelijk amendement, om dan inderdaad uit te spitten in een vergadering welk zorgonderdeel geschrapt kan worden, met het oog op wat wij in Lansingerland belangrijk vinden.

7/24

De voorzitter: En voor de volledigheid, mijnheer Lieverse, vanuit de ChristenUnie blijft u op uw standpunt dat het een hamerstuk is, toch? Ja oké, helder, dan weten we dat. Dan ga ik naar de heer Azzouzi, PvdA. De heer Azzouzi, PvdA: Wij blijven bij ons standpunt. We willen wel benadrukken dat die gemeenschappelijke regeling, dat gaat natuurlijk om onze kinderen en onze jongeren. En dat zijn wij ook, dat is net als je een taak of een opdracht geeft aan je eigen afdeling. Dankjewel. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Azzouzi. Mijnheer Alsemgeest, WIJ Lansingerland, geen behoefte meer? Wel, nog in tweede termijn. Gaat uw gang. De heer Alsemgeest, WIJ Lansingerland: Jazeker, zeker behoefte voorzitter. Want, ja, het moet mij toch van het hart dat wij medeondertekenaar waren van die motie die toen ingediend is samen met Leefbaar 3B en de VVD volgens mij. Dus ik kan me deels wel vinden in hetgeen wat de heer Duivesteijn zegt maar aan de andere kant, ja, kan ik me ook niet bedenken wat we zouden moeten bezuinigen en waar we dan zorg minder zouden moeten geven aan onze jeugdigen want dat kan gewoon niet. Zoals de wethouder ook zegt, we praten hier over mensenlevens, laat maar zeggen, waar we op gaan bezuinigen en dat zou ik niet willen.

Dus ik hoop eigenlijk ook van harte dat de heer Duivesteijn toch zich een beetje terughaalt en toch mee gaat werken om er een hamerstuk van te maken want dan denk ik dat we met zijn allen veel sterker staan als dat we nog moeten amenderen of iets dergelijks. Tot zover. De voorzitter: Ik heb nog een interruptie voor u van de heer Duivesteijn. De heer Duivesteijn, Leefbaar 3B: Ja. Nee, ik kom er in mijn termijn op terug, sorry. De voorzitter: Dat was de kortste interruptie van deze vergadering tot nu toe, mijnheer Duivesteijn. Daarmee zijn we ook aan einde van uw termijn, mijnheer Alsemgeest? Ja nee oké, helder. Dan gaan wij door, even kijken, dan waren wij bij mevrouw Draak van de VVD. Gaat uw gang. Mevrouw Draak, VVD: Ja, dank u, nog niet helemaal, ja, daar is die, dank u wel voorzitter. Ja, ik wil graag even uit de frames van de emoties blijven. De VVD heeft inderdaad deze motie, waar mijnheer Duivesteijn naar refereert, mede ingediend en wij staan daar dus als fractie ook achter. Ik moet ook zeggen dat ik het scherp vind dat hij die er even bij haalt in dit debat, is ook relevant. Alleen als je realistisch kijkt naar de situatie en in die zin wil ik graag aansluiten bij de woordvoering van de wethouder, ja, dan kun je het er wel afhalen door niet te indexeren maar vervolgens zegt de provincie: je moet realistisch begroten en daarnaast nemen wij ook gewoon zorg af.

Dus in deze specifieke situatie van de GRJR van deze gemeenschappelijke regeling voel ik er veel meer voor om het college de ruimte te geven via, nou ja, hun eigen taskforce zoals ik hem heb gedoopt, te werken aan, nou ja, een zo goed mogelijke besteding van het geld, zo efficiënt mogelijk daarin de juiste beslissingen te nemen. En om dan te blijven hameren op niet indexeren, ja, het heeft gewoon geen zin want het probleem van jeugdzorg zit ergens anders. Dus zonder iets af te willen doen aan de motie die de VVD mede heeft ingediend, die ik zeker van toepassing vind ook op GR’en die over mensenlevens gaan, ik bedoel bij de GGD zou je die prima kunnen toepassen naar mijn idee, maar hier, ja, het lijkt me gewoon geen goed idee om dat in de zienswijze toe te voegen, die is op zichzelf scherp genoeg. Daar wil ik het graag bij laten. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Draak. De heer Duivesteijn, Leefbaar 3B. U heeft nog kort de tijd, mijnheer Duivesteijn, ik ben natuurlijk vooral benieuwd wat u als uw vervolgacties ziet. Gaat uw gang. De heer Duivesteijn, Leefbaar 3B: Ja, dank u wel voorzitter. Ja, ik zie zelf als vervolgactie dat ik ga werken aan een mooie zin die ik toestuur aan de andere partijen die de motie hebben mede ingediend en dat ze daarop reflecteren of ze dat willen aanpassen voordat deze conceptzienswijze wordt uitgezonden.

Maar ik weet niet of dat een goed procesvoorstel is, voorzitter. Alle anderen die mij, die ons terecht

8/24

wijzen op: het gaat om onze jongeren, maar als wij hier niet een keer paal en perk bijstellen, gaat het ook om onze ouderen, gaat het om al onze inwoners waarop wij moeten bezuinigen. En dat is deze raad toch met elkaar wel eens. Wij zijn ook enorm betrokken bij onze jongeren. Wij willen juist een keer een signaal stellen dat we juist grip willen krijgen op die zorgkosten. En hoe doen we dat nou beter dan een post te schrappen die niks toevoegt? De voorzitter: Mijnheer Duivesteijn, ik heb een aantal interrupties voor u. We gaan even alle interpellanten af. Mijnheer Alsemgeest. De heer Alsemgeest, WIJ Lansingerland: Ja voorzitter, ik zou de heer Duivesteijn dan wel uit willen nodigen om als hij dit door middel van een mooie volzin in de zienswijze iets zou kunnen bijdragen over die niet indexering, dat we dat op zeer korte termijn doen want voor 15 februari moet de zienswijze bij de GRJR zijn. De voorzitter: Mevrouw Draak. Mevrouw Draak, VVD: Ja, ik vroeg me af of de heer Duivesteijn toch nog even kan reflecteren op het feit dat het nogal uitmaakt of je zeg maar geld van een begroting afhaalt en vervolgens weer zeg maar diensten afneemt die echt daadwerkelijk geld kosten of dat je gaat schrappen in één of twee fte in een gemeenschappelijke regeling waar het alleen maar gaat over bureaufuncties in plaats van over hulpverlening. De voorzitter: En de heer Lieverse nog.

De heer Lieverse, CU: Ja, ik wilde iets vergelijkbaars zeggen als mevrouw Draak en ik zou eraan willen koppelen als er nou een zin lag hier hadden we hem kunnen vaststellen als commissie. Nu hij er niet ligt wordt het naar de raad. De voorzitter: Mijnheer Azzouzi. De heer Azzouzi, PvdA: Dank u wel voorzitter. Ik wil nog een metafoor gebruiken voor de Leefbaar 3B van als ik mijn kind een operatie nodig heeft en dat kost geld dan kan ik niet zeggen dat het een salaris niet binnen is of ik heb geen subsidie of ondersteuning gekregen vanuit het Rijk of vanuit de overheid want dan moet die operatie gewoon doorgaan. De voorzitter: Oké, helder. Dank u wel mijnheer Azzouzi. Mijnheer Duivesteijn, het is natuurlijk buitengewoon interessant om nog eens te buigen over allerlei mitsen en maren. Volgens mij heeft u concreet gezegd dat u zich wil inspannen om nog een volzin te dichten. Is dat correct, ja? De heer Duivesteijn, Leefbaar 3B: Ja, dan wel een volzin die dan door deze commissie buiten deze vergadering om wordt vastgesteld, dan wel een amendement maar dat wordt dan naar de raad toe en dat is te laat voor deze GRJR zienswijze die op 15 februari binnen moet komen. Dus en ook dat is eigenlijk al heel erg jammerlijk dat we het zo moeten doen. De voorzitter: Helder, dan zal ik daar zo met een procedurevoorstel komen in afstemming met de griffier.

Dan nog tot slot een korte reactie op de interrupties van mevrouw Draak en de heer Lieverse over hoe u zorg versus beleidsfuncties ziet binnen de GR en bezuinigingen daarop. De heer Duivesteijn, Leefbaar 3B: Nou, volgens mij kan de GRJR door efficiënter te werken zeker die indexering compenseren. En ik ga niet in op andere suggesties dat er mogelijke operaties of andere hele moeilijke materie geschrapt moet worden, want dat is niet het geval. Het gaat gewoon om efficiënt werken. En ik kan diverse voorbeelden geven maar daar heb ik nu de tijd niet meer voor, voorzitter, tenzij u mij nog gunt, dus …

9/24

De voorzitter: Nee, precies mijnheer Duijvestein, dat is weer jammer. Nee hoor mijnheer Duivesteijn, maar dank voor uw poging. Mijnheer Bergwerff, CDA. De heer Bergwerff, CDA: Ik hou het kort. Nee, wij gaan hier niet in mee en voor ons is het een hamerstuk. De voorzitter: Helder, dank u wel mijnheer Bergwerff. Mevrouw Van Olst, VOOR Lansingerland. Mevrouw Van Olst, VOOR Lansingerland: Ja, dank u wel. Ja, nog even aanhakend op Leefbaar. Kijk, het probleem dat voorligt, er is een verdrievoudiging van de kosten in vier jaar tijd geloof ik. Dat los je natuurlijk niet op met alleen de indexering. Dus ik denk dat de brief die nu voorligt voor nu voldoende is en dat we juist de ingeslagen weg om juist aan de voorkant, want dat is iets waar wij invloed op kunnen uitoefenen, dat we daar op investeren met zijn allen. En dit is volgens mij gewoon iets waar we, ja, we moeten daar gewoon in meegaan en we hebben gewoon geen keuze. De voorzitter: Dank u wel mevrouw Van Olst. Even kijken, dan mevrouw Gabin, GroenLinks, nog behoefte aan tweede termijn? Nee, dat is niet het geval. Mijnheer Van der Stad, D66 ook niet. En ik heb ook geen vragen meer aan de wethouder gehoord, zeg ik dat goed wethouder? Dat klopt. Dan ga ik als volgt concluderen. Ik voel een meerderheid voor de zienswijze maar ook nog een voorstel.

Mijnheer Duivesteijn, de griffier en ik geven u tot maandag twaalf uur om een volzin te dichten en die aan de griffier toe te sturen. Die wordt dan aan de woordvoerders nog toegestuurd voor akkoord. Zo niet, wordt de zienswijze ongewijzigd naar de GR verstuurd met als toelichting dat die nog in de raad moet worden vastgesteld, dat weet u, dat doen we dan in de raadsvergadering later deze maand. Maar mochten de woordvoerders allemaal akkoord zijn met die wijziging versturen we de brief met wijziging voor 15 februari. Maar dan ligt het initiatief bij u, mijnheer Duivesteijn, tot maandag twaalf uur. Zo niet, gaat de brief ongewijzigd naar de gemeenschappelijke regeling. Dat leidt nogal tot, nou, ordevoorstellen of reacties. Mijnheer Azzouzi, u was eerst. De heer Azzouzi, PvdA: Dank u wel voorzitter. Voorzitter, ik ben eigenlijk niet eens met het voorstel, want ik weet niet wat nou Leefbaar 3B gaat aanpassen en ik wil daarover een debat. Dan maar door een amendement, dan kan ik in het debat ook voor … De voorzitter: Mijnheer Azzouzi, het voorstel was eenduidig, er komt wel of niet een voorstel van de heer Duivesteijn via de griffie. Als een der fracties het daar niet mee eens is gaat de zienswijze ongewijzigd 15 februari naar de gemeenschappelijke regeling met de toelichting dat die mogelijk nog gewijzigd kan worden door een amendement in de raad.

Dat staat Leefbaar natuurlijk vrij om dat dan in te dienen en daarover met u het debat aan te gaan. Maar als u het allemaal eens zou zijn met een tekstuele wijziging gaan we die ambtelijk verwerken, zodat de zienswijze in één keer goed wordt verstuurd. Maar mocht die wijziging tot debat leiden kunt u dat uiteraard in de raadsvergadering later deze maand doen. Ja? Mijnheer Duivesteijn nog. De heer Duivesteijn, Leefbaar 3B: Ja, ik maak gebruik van die mogelijkheid. Ik zal voor maandag twaalf uur, waarschijnlijk eerder, een voorstel sturen aan de commissiegriffier. Die zal ik enigszins afzwakken, zodat er meer draagvlak is en hopelijk unanimiteit want dan pas komt hij erin volgens uw voorstel. Maar voor het amendement naar de raad komen wij zeker met hetgeen dat we daadwerkelijk willen. Dank u wel voorzitter. De voorzitter: Oké, helder mijnheer Duivesteijn. Dan sluiten wij de behandeling van agendapunt 6a af met als conclusie, nogmaals voor alle duidelijkheid, maandag komt er mogelijk nog een tekstueel voorstel aan u allen. Zo niet, gaat deze zienswijze ongewijzigd als concept naar de gemeenschappelijke regeling voor de deadline van 15 februari.

10/24

6.b Zienswijze wijziging tekst Gemeenschappelijke regeling GGD RR De voorzitter: Dan gaan wij over naar agendapunt 6b. Dat is ook een zienswijze, maar deze keer op de tekst van de gemeenschappelijke regeling van de GGD Rotterdam Rijnmond. Dat heeft alles te maken met de wijziging van de wet op de gemeenschappelijke regelingen, zo hebben we er de afgelopen maanden al een aantal met u behandeld. En ook hier wil ik graag beginnen met de raadsrapporteur in functie als adviserend orgaan aan de commissie. De heer Lieverse. De heer Lieverse, CU: Dus ik moet die pet weer even opzetten, begrijp ik. Ja ja ja, aantal petten. Iets soortgelijks over deze zienswijze, voorzitter. Ook hier zijn de dikgedrukte zinnetjes tegelijkertijd de samenvatting waar het om gaat. Overigens is het bij de GGD iets minder spannend waar het betreft de informatieverstrekking en de zienswijzemogelijkheid, want de lijn met de GGD is in ieder geval wat eenvoudiger voor mij als raadsrapporteur en ik denk dat het voor andere raden ook wel zal gelden. We hebben een specifieke punt extra nog toegevoegd, dat is die raadsinformatieavond. Ik heb namelijk gemerkt dat veel raadsleden het op prijs hebben gesteld.

En toen was het een beetje ingegeven door een aantal veranderingen op financieel vlak, maar de inhoudelijke bijpraten van de raden over waar de GGD voor staat, dat vinden wij toch wel een erg groot goed, hebben we vastgesteld. Sommige waren, een enkeling was ook aanwezig fysiek bij die vergadering, anderen hebben het online gedaan. En wij vinden het dan ook heel erg belangrijk, dus kan ik gelijk ook meegeven als portefeuillehouder, om er ook op aan te dringen om zoiets jaarlijks te blijven doen. Dat is tegelijkertijd wat ook de ChristenUnie graag zou zien. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Lieverse. Gelet op het advies van de raadsrapporteur is mijn vraag aan uw commissie: leidt dit nog tot bespreking, wenst u nog bespreking over het advies van de raadsrapporteur? Ik zie mevrouw Bouman nog. Ja, mevrouw Bouman. Mevrouw Bouman, CDA: Ja voorzitter, dank u wel. Mooie toelichting van de heer Lieverse. Ik moet u wel zeggen dat ik een heel prettig stuk vond om te lezen, met andere woorden: wat is de huidige regeling en wat zijn de wijzigingen ten opzichte van de nieuwe regeling? En ik steigerde even toen ik op een gegeven moment las dat het algemeen bestuur kan, indien het dat nodig acht, een besluit voorafgaand aan het nemen van het besluit, ter zienswijze voorleggen.

Toen dacht ik: nou, volgens mij gaat dat voorbij aan de doelstelling van de wet op de gemeenschappelijke regelingen. Maar goed, later kwam ik hem tegen in de zienswijze en dat was wel prettig om te lezen met andere woorden ook alle andere items die opgenomen zijn en ook het laatste punt wat u aangaf. Met andere woorden, de jaarlijkse infoavond voor ons als raadsleden. En ik moet zeggen het een en ander gelezen hebbend kunnen we ons hierin vinden. Met andere woorden: een hamerstuk voor ons. De voorzitter: Dank u wel mevrouw Bouman. Nog andere commissieleden met een toelichting hierop? Dat is niet het geval. Ik heb ook geen vragen aan u gehoord, wethouder, geen behoefte ook aan verdere toelichting. Mooi, dan sluiten wij de behandeling van agendapunt 6b af en zal deze zienswijze als hamerstuk naar de eerstvolgende raadsvergadering gaan. Dank aan de raadsrapporteur voor het advies, mijnheer Lieverse. 6.c Vaststellen beheerplan gebouwen 2024-2031 De voorzitter: En gaan wij over naar agendapunt 6c, dat is het vaststellen beheerplan gebouwen 2024 2028. Dat moet omdat het vorige beheerplan ook is afgelopen en ik vraag me eigenlijk af: wie zou dit debat willen openen? Dat is mevrouw Molenaar. Gaat uw gang. Mevrouw Molenaar, CU: Dank u wel voorzitter. Ik kan er eigenlijk heel kort over zijn, we vonden het een goed plan, we vonden er ook mooie elementen over met duurzame keuzes in terug.

Dus wat ons betreft is het een hamerstuk en zijn we het ermee eens.

11/24

De voorzitter: Dank u wel mevrouw Molenaar. Mijnheer Van der Stad, D66. De heer Van der Stad, D66: Dank u wel. Voor D66 is het voorstel een hamerstuk en dat is om de volgende redenen. Het onderhoud is doelmatig en de doelstelling is opgenomen om gebouwen zonder toepassing van fossiele brandstoffen te laten functioneren. Het budget ten behoeve van inhuur externe expertise kan onzes inziens flexibeler worden ingezet zolang dit maar ten goede komt aan het onderhouden van de gebouwen. We zijn dus akkoord met omlabeling. Afgezien van de omlabeling wordt er vrijwel nihil extra budget gevraagd. Als er rekening wordt gehouden met een twee procent inflatie per jaar à acht jaar dan doe je het in tijden van schaarste in arbeid en grondstoffen eigenlijk best goed. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Van der Stad. De heer Duk, GroenLinks. Gaat uw gang. De heer Duk, GroenLinks: Ja, dank u wel voorzitter. Om te beginnen, het gaat een hamerstuk worden, ook voor ons. Maar ik concludeer wel dat we pas dertien van de 21 gebouwen zonnepanelen op hebben liggen terwijl we als doelstelling aan onszelf hebben gegeven om in 2020 op alle panden zonnepanelen te hebben liggen. Dus dat vind ik teleurstellend en ik zie voornamelijk in dit stuk wat we in de afgelopen periode hebben gedaan, supergoed.

Maar ik zou eigenlijk ook wat meer SMART doelen willen hebben: dit gaan wij in deze periode ook daadwerkelijk halen. En dat mis ik eigenlijk te veel in dit stuk. Maar ondanks dat is het een hamerstuk. De voorzitter: Helder. Dank u wel mijnheer Duk. Mijnheer Bergwerff, CDA. Gaat uw gang. De heer Bergwerff, CDA: Ja voorzitter, toen ik het stuk las toen zag ik het toch wel als een soort van vervolg op het beheerplan 2017 2024. Dat betekent dat het afgelopen jaar gewoon goed is gegaan en dat we daar gewoon op voortborduren. Dat is, ja, dat is mijn conclusie daaruit en dat is dus positief. En een stijging van 68.000 euro wat er gevraagd wordt, eigenlijk zei D66 het al: dat valt eigenlijk wel mee, gezien wat er nog gebeuren moet en de inflatie en de kosten van het materieel en dergelijke wat allemaal omhoog is gegaan de afgelopen jaren. Dus dat is een net bedrag met goede onderbouwing. Ik heb wel even nog een klein puntje. Wij lezen dat de meerjarenonderhoudsplanning is opgesteld door eigen medewerkers in samenwerking met Vastestate en Sportfondsen, einde citaat. Dat is bladzijde elf. Ik denk dat het Optisport moet zijn en niet meer Sportfondsen. Dat is eventjes een technisch dingetje. Ik noem het maar even. Dan wil ik nog even zeggen, maar dat heeft niks, niet zozeer hiermee te maken maar wel met beheer.

Wij hebben wel wat dingetjes nog over Optisport waar we het over willen hebben, maar dat is niet voor vanavond maar ik zeg alvast dat we daar nog op terugkomen. Dank u wel. De voorzitter: Een cliffhanger, mijnheer Bergwerff, wij gaan het afwachten in dit theater. Mijnheer Diepeveen, Leefbaar 3B. De heer Diepeveen, Leefbaar 3B: Ja, ook voor Leefbaar is dit een hamerstuk. En een verhoging van dit bedrag na al deze jaren is niet verkeerd en eigenlijk is dat een compliment naar de ambtenaren: hoe hebben we het de afgelopen jaren zonder verhoging kunnen doen? Dus ja, misschien kunnen we eenzelfde werkwijze nog een keer gaan bekijken en dan hoeft de verhoging wat minder te zijn. En maar verder, ja, prima. Hamerstuk. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Diepeveen. Anderen nog op dit punt? Mijnheer Xhemaili, PvdA. De heer Xhemaili, PvdA: Ja, dank u wel voorzitter. Ook voor ons is het een hamerstuk namens de Partij van de Arbeid. En de collega's van D66 en CDA hebben al benoemd 68k die wordt beschreven in het raadsvoorstel. Ik heb er toch wel een vraag over: wat betekent dit voor de begrotingssaldo en komt dit ook terug in de kadernota, deze verhoging? Dank u wel. De voorzitter: Heldere vraag, mijnheer Xhemaili. Mijnheer Bergwerff, Wezenberg, excuus.

12/24

De heer Wezenberg, VVD: Dank u wel. Ja, toen ik dit las ben ik ook eens naar het plan gaan kijken van 2017 tot en met 2024, dat is nog door Royal Hasskoning gemaakt. Er vielen me wat dingen op, in het plan van 2017 naar 2024 werd er gewerkt met een eindsaldo van de reserves van nul en die begint met 1,3 miljoen. Vanwaar, ik zou graag willen weten wat de keuze is, waarom we niet zorgen dat we zo'n reserve houden? Daarnaast merk ik op dat de tabel die bij paragraaf 7.1 dat die niet klopt, de bedragen die daarin opgenomen zijn die, moet u maar even naast elkaar leggen, dan ziet u dat zelf. Verder merk ik op dat we van 24 gebouwen in ‘…’ 21 gaan dus dat dat ook meegenomen kan worden in een besparing. En als je hem helemaal doorrekent dan kom je op een stijging van kosten van 35 procent. Dus ik wil u toch nog wel vragen om even goed naar het stuk te kijken. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Wezenberg. Anderen nog in deze eerste termijn? Mijnheer Afalah, Leefbaar, WIJ Lansingerland, sorry. Het is geen transferseizoen mijnheer Afalah, dus gaat … De heer Afalah, WIJ Lansingerland: We gaan niet beledigen, voorzitter. Nee hoor, wij kunnen ons prima vinden. We hebben alleen wel wat rekenwerk te doen na de woorden van mijnheer Wezenberg. Maar daar zou ik even naar kijken. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Afalah.

Mevrouw Van Olst nog, VOOR Lansingerland? Geen behoefte, wel, gaat uw gang. Mevrouw Van Olst: Ik vind het een hamerstuk. Dank u wel. De voorzitter: Nou, dat is helder. Dank u wel. Dan meen ik dat wij alle partijen hebben gehad in de eerste termijn. Dan gaan we voor de beantwoording naar wethouder Fortuyn, u heeft het woord. Wethouder Fortuyn: Ja, dank u wel mijnheer de voorzitter. Er zit een vraag tussen, ik ben hem bij de VVD even kwijtgeraakt waar het allemaal over ging dus ik vraag daar mijnheer ‘…’ straks even of … Allemaal ambtenaren hier naar voren om, want ‘…’ heeft afscheid genomen dus dat kan niet meer. Maar om even naar voren te komen om dat toe te lichten want ik ben hem helemaal kwijt. Sorry voor de vraag maar ik kan hem even niet plaatsen. De voorzitter: Mijnheer Wezenberg, is dit een ordevoorstel? De heer Wezenberg: Ik vind de kwalificatie ik ben hem even kwijt ... Wethouder Fortuyn: Ja, maar ik kon hem niet volgen. U haalt 7 aan en ik probeer te zoeken en ik ben hem kwijt wat u met uw vraag bedoelde. Dat is meer een verduidelijking en ik vraag dan ook ... De voorzitter: Nou, we gaan eerst even de beantwoording van de wethouder af, dan nog een reactie vanuit de ambtelijke organisatie en dan komen we nog even bij u terug, mijnheer Wezenberg, of het helder is. Mijnheer Fortuyn. Wethouder Fortuyn: Ja goed, nou mijnheer Duk, sowieso iedereen bedankt voor de bijdrage.

Ik denk ook dat het, laat ik zeggen, het is een meer actualiseren van een lopend project, want dat is het uiteindelijk ook. We praten hier over onderhoud van ons maatschappelijk goed, onze kapitaalgoederen. We praten hier niet over grote investering van renovatie en zeg maar over sloop, we praten hier echt over het onderhouden van het bestaande kapitaal wat wij hebben. En er zijn twee posities in, er is een positie in is feitelijk de begeleiding die je doet met alle keuringen en de kleine reparaties die er zijn maar ook laat ik zeggen alle, nou ja, laat ik zeggen, dagelijkse gang van zaken en contractmanagement en Optisport en al die zaken. Daarmee ook excuus, mijnheer Bergwerff, scherp van u opgemerkt dat het geen Sportfondsen meer is maar Optisport, dus dat moet inderdaad wel even gecorrigeerd worden. En tegelijkertijd hebben wij een reserve lopen om onze investeringen maar ook het wat middelgrote onderhoud te kunnen doen, het varieert van schilderwerk, vervangen van een cv-ketel en of ook investeren, mijnheer Duk, in laat ik zeggen, investeringen in het gasloos maken dan wel zonnepanelen.

13/24

Dus daar is zeg maar de tweede setup. Dan zie je ook op een gegeven moment, daar was ook die vraag van de VVD in het kader van die aflopende nul, daar zie je een aantal investeringen lopen die op een gegeven moment, nou ja, het algemene reserveniveau naar onderen gaan brengen en daar moet dan gewoon een dotatie bijplaatsen. Nou, dat hebben we nu in beeld gebracht over een langere periode dat wij zien een aantal investeringen van wat middelgroot onderhoud die op een gegeven moment een uitputting van de algemene reserve, nou ja, laat zien. Voor nu is het zo dat wij in de algemene reserve, dat doen we alleen maar als daar ook nog voldoende financiële middelen in zijn want als het onder de 50.000 euro zakt dan wordt die algemene reserve is gewoon een verordening, wordt die opgeheven. Om dat te voorkomen is er een dotatie nodig van die 68.000 euro om het op langere termijn dit overeind te houden. En er zal op een gegeven moment een X moment komen dat we weer een extra dotatie verwachten met betrekking tot het onderhoud van de gebouwen. Dus het is een soort omkopingsproces wat je doet. Dat is even die nul variant die gevraagd werd. De voorzitter: Daarover, wethouder, een interruptie van de heer Azzouzi. De heer Azzouzi: Dank u wel voorzitter. Volgens mij bedoelt de wethouder de bestemmingsreserve, niet de algemene reserve.

Wethouder Fortuyn: Nee, de bestemmings… Excuses, je hebt gelijk. De voorzitter: De wethouder. Wethouder Fortuyn: Dat is een bestemming voor de komende periode tot en met 2031. Nou, om nou niet door het ijs heen te zakken, dat is dus even het verhaal, wordt die dotatie van die 68.000 euro gevraagd. Dat is inderdaad waar. Dat heeft ook inderdaad gevolgen met betrekking tot je kadernota. Ja, je gaat natuurlijk meer geld reserveren binnen, laat ik zeggen je exploitatie dan wel dat je kiest dat je het in je algemene reserve doet. Nou, wij zullen waarschijnlijk met de algemene reserve komen, dat lijkt me handig want die heb je hier ook voor om dit te doen. Dus voor je directe exploitatie op je jaarlijkse kosten hoeft dat geen invloed te hebben. Dit gaat dus ten koste van de algemene reserve die we met elkaar hebben. Dus in die zin, ja, het is wel geld want je kan dan minder lenen. Dat is weer de andere kant van het verhaal want, ja, dat heb je min of meer al bestemd. Dus in die zin wordt hij afgedekt maar het is al een jarenlang proces wat je met elkaar doet. Ten aanzien van de zonnepanelen en de SMART doelen, ten aanzien van de vragen van mijnheer Duk. Ja weet je, je wil ook wel harder en dat zie je ook wel op het gemeentehuis is er een extra investering gedaan om zonnepanelen te doen. En zo zijn er nog meer projecten.

We hebben bij de Ackers gekeken, ja, er is opeens een dak niet geschikt en dan gaan we kijken naar alternatieven en dan wordt het opeens dunne plaatjes aan de zijwand. En zo zijn we wel consequent bezig, maar we proberen het wel getemporiseerd met een aantal onderhoudsopdrachten bij elkaar te brengen om werk met werk te maken en dat is ‘…’. We zouden alles willen doen morgen, gaat ook niet, we hebben ook personele bezetting te maken. Gelukkig krijgen we vastgoed goed op orde, laat ik dat vooropstellen. We krijgen het echt professioneel ook voor elkaar. We gaan er ook veel meer aandacht aan geven, want het is wel kapitaal wat we hebben met elkaar. Dan even de cliffhanger, nou, ik zie hem te goed, mijnheer Bergwerff. Ik heb een vermoeden waarover het gaat, maar fijn dat u het even wil adresseren. En ten aanzien ook van Leefbaar 3B, met betrekking tot de conditie van het feit, je weet wel aardig de prijs in de hand te houden over de komende jaren. Ja, dat klopt. We hebben natuurlijk nu een actualisering gedaan, de actualisering van dit moment. We gaan er niet vanuit en we hopen ook niet dat we weer met de krankzinnige inflatie zoals we dat de afgelopen jaren hebben meegemaakt wat feitelijk heel erg ingegeven was door de energiecrisis, wat toch een groot fors deel heeft gemaakt voor de verhoging van. Dus we hebben geprobeerd realistisch te kijken.

Ja, garantie heb je niet aan de inflatie is juist. Aan de andere kant hebben we wel het meerjarenonderhoudsgebeuren goed in beeld en weten ook wat we kunnen verwachten in de komende jaren. Dus in die zin vertrouwen wij erop dat we dit redelijk in lijn kunnen houden en de conditie van de gebouwen is gewoon in de afgelopen jaren mede met uw budgetruimte die u geboden heeft kunnen wij er bovenop zitten om de conditie van de gebouwen ook goed te houden. Dat zie je ook in het rapport terug dat wij inderdaad van

14/24

zes naar één, dat is van zes top naar één sloop, dat we behoorlijk hoog zitten in de conditie van de gebouwen. Dat is een voordeel en dat zal natuurlijk en we kijken naar 2031. Ik bedoel, een hele tijd nog. Ik denk dat ik de vraag van de VVD die heb ik dus niet begrepen maar dat is niet bedoeld aan een vraag stellen maar ik heb hem niet even kunnen adresseren. Die wil ik toch even terugleggen bij de ambtenaar om daar antwoord op te geven want ik heb geen flauw idee wat ik daarop moet beantwoorden. Met uw permissie, voorzitter, want dat gaat via u. De voorzitter: Ja, de voorzitter gaat nog even het voorstel wat aanpassen, wethouder, maar allereerst dank voor uw reactie. Zou u uw vraag rustig nog even willen herhalen, mijnheer Wezenberg? Dan gaan we direct kijken of die op dit moment beantwoord kan worden of eventueel later. Mijnheer Wezenberg. De heer Wezenberg, VVD: Dank u wel. Ik zal het heel rustig proberen. Er is in 2017 is er een rapport gemaakt door Royal Hasskoning en daar is tabel 7.1 gebruikt en in het huidige rapport is tabel wat bij 6.1 gebruikt is. Dat is dezelfde opbouw van tabellen. De bedragen die daarin gebruikt worden, die zijn met dit voorstel niet juist. Dus in de groene kolom erboven staan niet de goede bedragen. De bedragen die daar moeten staan die zijn hoger.

En mijn andere vraag was, die zal ik dan ook proberen rustig te stellen, in het plan van 2017 zou u uitkomen op nul, maar in tegenstelling uitkomen op nul in dat plan bent u geëindigd met een positief saldo van 1,3 miljoen. Dat is hartstikke goed. Dus het is eigenlijk andersom van het antwoord wat u geeft in eerste instantie, dat was mijn opmerking van, want nu in dit plan eindigt u met drie ton, iets meer dan drie ton. Dus mijn vraag alleen aan u was: is het een bewuste keuze om dat eindsaldo, ja, te souperen dan wel, zou er niet veel meer reserve moeten blijven? De voorzitter: Oké. Ik ga er voorzichtig vanuit, mijnheer Wezenberg, dat u die vragen natuurlijk via de voorzitter bedoelde want u kunt helemaal niet rechtstreeks een vraag stellen aan de wethouder. De heer Wezenberg, VVD: Ja, maar ik was bang dat ik hem anders kwijt zou raken. De voorzitter: Ja, dat gaat nu niet meer gebeuren. Wilt u eerst zelf reageren, wethouder Fortuyn? Nee, oké. Ogenblik. Oké, ik geef de ambtenaar het woord. De heer Oosterlaan: Ja voorzitter, goedenavond. Ik zal me eigenlijk eerst even voorstellen, ik ben net wel even snel een rondje gelopen, maar mijn naam is Almar Oosterlaan, ik ben op 1 november gestart bij deze gemeente als programmaleider vastgoed en probeer dus met het team te zorgen dat het gebouwbeheer op orde blijft.

Want dat, zoals de wethouder zegt, het is al heel goed op orde, maar wij gaan proberen met het team het op orde te houden. De vraag van, ik ben uw naam kwijt, mijnheer Wezenberg, is ook voor mij, ja nee, ik ga het echt leren allemaal. Ik kan hem nu niet beantwoorden. Ik ben onvoldoende in de materie opgenomen van hoe het voor deze periode dus voordat ik in november hier startte. Dus ik kan nu niet het uitsluitsel geven waarom er destijds gedacht is dat we op nul zouden uitkomen en we 1,3 miljoen over hebben, of daar zaken zijn geweest waarom die keuze anders is gemaakt. Dus met toestemming van wethouder en voorzitter zou ik graag hier schriftelijk op terug kunnen komen op zeer korte termijn. De voorzitter: Helder. Wethouder, gaan we dat doen, schriftelijk erop terugkomen? Ja, oké. Nou, ik heb goed nieuws voor u wethouder, de voorzitter is het ermee eens, zo gaan we het doen. Dus er komt nog een brief voorafgaand aan de behandeling in de raad, dat is een mogelijk, wethouder. Ja, oké. Voorafgaand aan de behandeling in de raad volgt er een schriftelijke toelichting op uw vragen over de tabellen en de restbedragen. Helder. Daarmee zijn we aan het einde van deze eerste termijn. Ik heb van zo goed als alle fracties gehoord al dat het een hamerstuk kan worden. Ik ga nu naar de tweede termijn en vraag u als u nog een andere mening bent toegedaan die mij kenbaar te maken.

Mijnheer Xhemaili, is dat nog een punt van orde? Of een tweede termijn. Mijnheer Xhemaili, dan heeft u het woord in deze tweede termijn. De heer Xhemaili, PvdA: Ja, dank u wel. Mijn mening is niet veranderd nog. Ik had nog een in de eerste termijn had ik een vraag gesteld over de 68k die in de raadsvoorstel wordt genoemd. Wat doet het voor

15/24

de begrotingssaldo en komt deze terug in bij het kadernota? Dat is mijn eerste vraag voor nu. En als het niet terugkomt hoe gaat, hoe wordt het gedekt? De voorzitter: Zo meteen pas horen we aan het einde van deze termijn. Verder mijnheer Xhemaili, dat was uw tweede termijn? Oké, helder. Nog andere partijen in tweede termijn? Mijnheer Duk, GroenLinks. De heer Duk, GroenLinks: Ja, dank u wel voorzitter. Ik wilde nog eindigen met een compliment, dat is ook wel eens leuk, dacht ik. En dat ben ik in de eerste termijn vergeten, dus het, bij deze. Ik zat de duurzaamheidsvisie van een tijd geleden terug te lezen en daar stond dat er in 2020 zevenhonderd panelen zouden liggen en we zitten op het dubbele, dus dat is ook wel eens leuk om te zien. Nu nog even alle gebouwen, maar dat zijn details. De voorzitter: We gingen het positief houden, mijnheer Duk, dus oké. Goed, nog tot slot de wethouder over de dekking. Wethouder Fortuyn, gaat uw gang. Wethouder Fortuyn: Ja, mijnheer Xhemaili, mijnheer de voorzitter, ik heb getracht helder te maken, je kan twee dingen doen. Je kan dit jaarlijks in je exploitatie opnemen, dat je elke keer zegt: nou, ik haal er 68.000 uit. Maar je kan er ook voor kiezen om je algemene reserve, wij hebben algemene reserve, een stukje uit te nemen en dat toe te voegen in de bestemmingsreserve.

Dus van een zeg maar een algemene reserve waar je alle kanten mee uit kan halen we een hapje uit en dat brengen we in een bestemmingsreserve. Het is altijd lastig, vind ik ook, want hoe minder bestemmingsreserve je hebt, hoe beter het is. Maar ja, af en toe wil je iets toch niet in je exploitatie laten vallen en dan haal je dat uit je reserve, dus eigenlijk je leencapaciteit, of je spaarpot. Nou, een spaarpot hebben we niet, ik bedoel was het maar waar, dat hebben we niet. Dus je leencapaciteit verklein je doordat je verplichtingen aangaat voor de lange termijn naar de toekomst. Dat is een beetje, het is, ja, boekhoudkundig, maar het heeft voor de laat ik zeggen de jaarlijkse begroting als wij kiezen om het uit de algemene reserve te halen en dat doen we in feite, dan heeft dat geen invloed op onze dagelijkse gang van zaken tenzij we een lening moeten hebben en dan, ja, 68.000 euro tekortkomen. Nee, shit, hebben we verkeerd gedaan. Maar goed, dat verwacht ik niet. Onze leencapaciteit ligt daarbij tegen de tweehonderd miljoen aan op dit moment, dus wat dat betreft hebben we nog wel even voldoende. Maar de opgave naar de toekomst wil ik echt ook een beetje delen met jullie, die is groot omdat we voor hele grote investeringen staan. De voorzitter: Mijnheer Xhemaili nog voor een interruptie. De heer Xhemaili, PvdA: Dank u wel voorzitter.

Dank ook voor de beantwoording van de wethouder, heel helder. En ik heb ook alle vertrouwen dat ook genoeg geld in de pot zit. Maar voor de technische duidelijkheid of volledigheid gaan we hem toch amenderen om als beslispunt in de voorstel te doen om het volledig te maken, omdat het via de algemene reserve gaat. Tenzij het college voorstelt om aan te passen. De voorzitter: Oké. Nou, dan gaan we dat nog even horen van de wethouder. Wethouder Fortuyn. Wethouder Fortuyn: Ja, ik zou, ik wil dat voorstel dan, dat raadsvoorstel als dat kan aanpassen dat we die donatie uit de algemene reserve halen, dan is het ook voor iedereen duidelijk dat het uit de algemene reserve gaat, niet in de exploitatie. Ik vind het een mooie aanvulling. Als niemand steigert hier want dat moet ik ook even bekijken hier. Maar we kunnen hem aanpassen en dan is dat goed en is het ook weer helder ook, is hij goed geadresseerd, laten we daar helder in zijn, mooi dat we het op deze kunnen oplossen zonder de commissie AB. De voorzitter: Oké, mijnheer Xhemaili nog, de laatste keer hoor mijnheer Xhemaili. De heer Xhemaili, PvdA: Nou perfect, dank u wel.