[BV23.0090] Verslag commissie AB d.d. 13 sept 2023

VERSLAG Commissie Algemeen Bestuur

Corsanummer

: BV23.0090

Datum vergadering

: 13 september 2023

Aanwezig in de raadszaal: Commissieleden: Leefbaar 3B : Don van Doorn WIJ Lansingerland : Mark Bik, Ton Jansen CDA : Jan Willem van den Beukel, Job Halkes, Michel Krieger VVD : Ed van Santen, Nathalie van Bakel D66 : Brecht Weerheim CU : Kees Willen Markus GroenLinks : Menno Duk PvdA : Hamid Azzouzi, Nanno Scheringa College

: Simon Fortuyn, Pieter van de Stadt

Voorzitter Commissiegriffier

: Jan Pieter Blonk : Lianne van den Houten

Afwezig Leefbaar 3B : Johan Philippens, Terry Duivesteijn WIJ Lansingerland : Paul Zantman VVD : Matthijs Machielse D66 : Erik Jonker, Bert Bakker CU : Sam van Egmond GroenLinks : Manon van Splunter, Selgei Gabin PvdA : Sonnie Biharie VOOR Lansingerland : Petrine van Olst

1. Opening en mededelingen voorzitter De voorzitter, om 20.00 uur: Goedenavond, ik open de vergadering van de commissie algemeen bestuur van de gemeente Lansingerland. Het is vandaag 13 september 2023. Mede namens de commissiegriffier welkom inwoners thuis naar de webcast kijkend, welkom toehoorders op de publieke tribune, insprekers en in het bijzonder welkom aan de burgemeester, wethouder Muis en de gemeente Lansingerland. En natuurlijk, last but not least, collega leden van de commissie AB. Vandaag zijn 8 van de 9 fracties aanwezig. 2. Insprekers De voorzitter: Er hebben zich vanavond 2 insprekers gemeld, de heer Van der Knaap en de heer Schulp. Zij gaan allebei inspreker over het onderzoek verlengde private aansluiting elektrische auto’s. U heeft 5 minuten de tijd.

1/18

Inspreker 1: De heer Van der Knaap: Ik ben ook geweest bij de beeldvormende avond over dit onderwerp over VPA en ik heb de rapporten gelezen en de presentatie ervaren. Vanuit de vraagstelling van de gemeente kwam een vraag over het onderzoeken op welke wijze we het mogelijk kunnen maken voor inwoners, die op de openbare weg parkeren, om de elektrische auto te koppelen aan hun woning voor het opladen en mogelijk terug leveren van stroom en we gaan met de uitkomsten aan de slag. Op deze vraagstelling wordt op geen enkele wijze antwoord gegeven in het adviesrapport. Tijdens de presentatie is hierop doorgevraagd. Toestaan kan wel gaf Jeroen van Gestel met moeite aan, maar dan binnen strakke kaders en randvoorwaarden. Wat, dat heb ik niet gehoord. Mijn conclusie: het Energiebureau heeft niet geleverd wat is gevraagd. Hoe ga je daar als gemeente mee om. In de brief lees ik echt dat de uitvraag anders is dan beantwoord is. Nog een notitie. Het is mij niet duidelijk of alle aandachtspunten geborgd zijn. De vraag was juist: welke aandachtspunten moeten geborgd zijn? Wat kan de gemeente Lansingerland leren van andere projecten? Technisch en juridisch is het mogelijk om VPA’s te maken, is gezegd. Er is dus geen feitelijke belemmering om een VPA te maken. Is de wil er? Alle veranderingen zijn lastig. Het geheim is natuurlijk: heel de energietransitie zal lastig zijn.

Als er risico’s zijn t.a.v. VPA, die fysiek staat voor het openbaar gebied, kan door de gemeente bepaald worden dat er alleen een laadpunt op eigen grond gemaakt mag worden. De kabel naar het voertuig moet dan lopen door een sleuf in het trottoir, kabelgoot, of door de lucht. Hiermee worden veel obstakels weggehaald die te maken hebben met eigendomsrecht en aansprakelijkheden. Focus op wat wel mogelijk is en denk niet in belemmeringen. Ik heb via de griffier wat voorbeelden rond gestuurd, die ik ook in 2021 heb verspreid. De visboer in Bleiswijk, die wekelijks een kabel over de straat legt met stekkerdozen. En de markt in Berkel, die aanzienlijk meer publiek heeft dan bij mij in de straat en in de meeste woonwijken, want op een markt is het nou eenmaal drukker op zaterdag. Kenmerken van Lansingerland. Er is aangegeven in het rapport, dat 30% van de tussenwoningen een vraag zou hebben in 2030 naar VPA’s. U als onze volksvertegenwoordigers: 30% van uw kiezers heeft dus die wens over een paar jaar. U vertegenwoordigt ons. In de presentatie is zonder onderbouwing eigenlijk suggestief aangegeven dat om niet nader benoemde reden de energiebedrijven en netwerkbeheerders tegen de PVA zijn. Logisch, want energiebedrijven zien een verdienmodel in het commercieel verkopen van stroom via openbare laadpalen. Energiebedrijven willen hun machtpositie blijven houden.

Ik voorspel u dat zij ook weerstand gaan bieden tegen initiatieven zoals buurtaccu’s of andere kleine lokale energiecoöperaties. Terwijl dat juist kansen zijn voor straten en buurten om tot samenwerking en verbroedering te komen in plaats van een maatschappij die steeds meer uit elkaar valt door haat en nijd. Het geeft de inwoners een mogelijkheid om hun auto op te laden middels hun VPA met lage dynamische stroomprijzen. De openbare laadpalen hebben een statische hoge elektriciteitsprijs en dat gaat niet helpen om het gedrag van mensen te veranderen, zoals mensen momenteel bij thuiskomst tussen 17:00-18:00 uur de auto opladen met de grootste leveringspiek van de dag, gecombineerd met elektrisch koken. Gelijkheidsbeginsel. Bij de beeldvormende avond begon een discussie over het gelijkheidsbeginsel, maar ik wil het ook even doortrekken. Er wort gesuggereerd dat er bij VPA’s met houtje-touwtje snoeren wordt gewerkt in plantsoenen. Maar iemand die wel kan parkeren op eigen grond, waarom zou die zijn elektra beter aansluiten dan iemand die in een rijtjeswoning woont? Ik snapte de redenatie niet. Als je je er als gemeente zorgen over maakt, stel dan randvoorwaarden aan die aansluiting. Eis een keuring of eis een bepaald certificaat van de aansluiting. U zit aan de knoppen en u heeft de mogelijkheden om de kaders te stellen.

Stroomkosten zijn op lange termijn voordeliger, is in het rapport geschreven, maar wanneer alle kosten meegenomen worden waarschijnlijk minimaal. Een onderbouwing of rekenmodel van de stroomkosten die gelijkwaardig zou zijn als alle stroomkosten worden meegenomen, ontbreekt totaal in het rapport. Ik heb de feiten toegestuurd, zoals het nu is. De laadpaal die hiervoor staat, kost € 0,55/kWh. Als je bij een energiebedrijf zoekt is het gewoon € 0,33. Dat scheelt 64% met een openbare laadpaal. Het wordt nog groter als je stroom gaat terug leveren. Op enig moment zeggen energiebedrijven: die stroom is niets meer waard. Dan krijg je negatieve stroomprijzen. Dan wordt het procentueel misschien wel 100%. Mijn vraag is om daar goed over na te denken, want enige onderbouwing

2/18

in het rapport ontbreekt. Daarmee doet u de inwoners van Lansingerland echt tekort. Van de salderingsregeling zal een kleine groep nadeel hebben. Dat de salderingsregeling afgebouwd wordt, zal voor een grote groep een negatieve uitslag hebben, dat zullen ze merken in hun portemonnee. De stroomoverschotten gaan ook ontstaan in de nacht. Er worden steeds meer windturbines aangesloten vanuit de Noordzee. Afgelopen Kerst was dat ook ’s nachts al: stroom gratis. Het was helemaal donker, heeft niets met zonnestroom te maken, maar gewoon vraag en aanbod. Windenergie gaat doordrukken in prijzen. U houdt dynamische contracten weg bij mensen die hun elektrische auto willen laden. Ik zou het heel fijn vinden als het toch kan. Afgelopen zaterdag was ik verbaasd, ik heb foto’s toegestuurd, de busjes in de steden moeten dadelijk ook allemaal elektrisch zijn over ruim een jaar. De wagens van PostNL passen niet eens in een parkeervak en die staan ook op te laden. Alle busjes die nu in de woonwijken staan van mensen die naar Den Haag, Delft, Leiden gaan, zullen ook die openbare laadpalen gaan meenemen. Dat zullen we best gaan merken hier in Lansingerland. De vuile auto’s van Coolblue gaan hier rijden en de schone auto’s gaan in Rotterdam rijden. De lusten en de lasten worden anders verdeeld.

De heer Van Santen, VVD: Dank voor uw inspraak, helder verhaal, een pleidooi ook, als ik het goed beluister. U had het over het voordeligere tarief, de maatschappijen die hier een concessie hebben. Als er massaal thuis opgeladen wordt, het zou kunnen dat de energiemaatschappijen hun tarief dan zouden moeten verhogen. Mensen die dat niet zelf kunnen, gaan dan meer betalen. Hoe kijkt u daar dan tegenaan? De heer Van der Knaap: Het blijft altijd een kwestie van vraag en aanbod. Als 80% thuis gaat laden, dan zullen die bedrijven ook hun omzet willen genereren en ze zullen ook moeten investeren en meebewegen. Als we meerdere benzinepompen dicht bij elkaar zetten, dan is de prijs lager dan wanneer de volgende 5 kilometer verderop zit. Dat geldt ook voor meubelpleinen, dingen kunnen elkaar versterken. Dat zie ik ook zo met dit systeem. De heer Azzouzi, PvdA: Een verhelderende vraag. Het punt staat niet voor niets in het coalitieakkoord en collegewerkprogramma. Ik ben benieuwd naar de behoefte, ook in Bleiswijk. Het staat in het programma omdat er behoefte aan is. Hoe ervaart u de behoefte binnen de omgeving in Bleiswijk? De heer Van der Knaap: Ik ben alleen bij mij in de straat geweest, daar zijn elke bewoners die nu onder het gedoogbeleid nu laden. In 2021 is J. bij ons in de straat geweest en heeft voorbeelden gezien.

Die mensen passen het toe en ik heb nog niet gehoord dat iemand ernstig gevallen is over een kabel in de straat. De behoefte is er zeker, er zijn ook meerdere woningen in de straat die zelfs 2 elektrische auto’s hebben en die dat omwisselen met elkaar. De heer Duk, GL: U heeft het over busjes die in 2030 in Rotterdam elektrisch moeten zijn om het centrum in te komen. De heer Van der Knaap: Per 1 januari 2025, over 13 maanden. De heer Duk: Verwacht u daarmee het aantal elektrische auto’s in 2030 te laag ingeschat is? De heer Van der Knaap: Ik zie nu bij mij in de straat best veel busjes staat en mensen die voor bedrijven werken waarvoor ze overdag naar het centrum van Rotterdam of Den Haag moeten om kantoren te voorzien. Zulke busjes moeten ’s nachts opgeladen worden. Ik mis in het rapport iets over de politiek van al die busjes die per 1 januari 2025 de steden in onze omgeving moeten gaan bedienen. Je kan wel zeggen: een installateur gaat er niet meer naar toe, want hij heeft het toch al druk genoeg. Of het gaat om vers fruit op kantoor brengen, dat soort busjes, supplies die op de Coolsingel plaats vinden of Weena, dat moet bevoorraad worden. 30 steden hebben daar beleid voor uitgezet, er gaat wat gebeuren. Inspreker 2: De heer Schulp: Hetzelfde onderwerp, want vandaag gaat het gesprek over verlengd private aansluiting ten behoeve van EV’s.

Heel graag deel ik met u wat van mijn eigen ervaringen daarover. Een beetje vanuit mijn perspectief als een early adapter. Early? Ja, heel early, want we hebben haast. Ik hoef u niet te vertellen over de zorgen die deze dagen op de A12 ten gehore worden gebracht. Ik kom zelf

3/18

beroepshalve met enige regelmaat in de broeikaswereld, want als p…loog graaf ik naar de geschiedenis van het leven, de geschiedenis van het klimaat en het verleden kan ons heel veel vertellen over de toekomst. Vandaag de dag is onze impact op het hele dunne schilletje lucht, de atmosfeer, die onze groene planeet leefbaar houdt enorm. Zonder historisch precedent. We zien die veranderingen jaar na jaar in steeds extremere mate, hoog tijd dus om door te pakken. Hoog tijd om er nu met zijn allen de schouders onder te zetten en die transitie, want terug naar de dinotijd, daar zit niemand op te wachten. Zo’n A12 protest is niet mijn stijl van actie. Liever steek ikzelf de handen uit de mouwen en daar wil ik u graag kort in meenemen. 10 jaar geleden ben ik in Bleiswijk komen wonen, een rijtjeswoning. Een woning van het vorige bouwbesluit met een energielabel dat ik hier nauwelijks durf te noemen. De CO2uitstoot van ons gezin kwam in het eerste jaar boven de 10 ton uit, aardgas en benzine opgeteld. Ik heb een stappenplan gemaakt. Eerst het laaghangende fruit en ik kan u vertellen dat we inmiddels op nul zitten. Het huis is van het gas af, energielabel A++ en met warmtepompen en een flink pakket zonnepanelen scoren we nu beter dan nul op de meter. Ook buitenshuis zijn we CO2-neutraal. We rijden elektrisch, deels op het eigen groene stroomoverschot.

Een groot deel van de winst in onze CO2 foodprint komt door het elektrisch rijden. Qua laadinfrastructuur is Bleiswijk op dit moment een soort zwart gat. Wat mij een kleine 10 jaar terug over de streep trok om toen al privé te investeren in één van de eerste elektrische auto’s was het aardige mailtje, dat ik van de gemeente Lansingerland kreeg. Een betrokken ambtenaar nam mijn vragen over de wettelijke mogelijkheden en aandachtspunten voor kabelafdekking over de stoep serieus. Een laadkabel over de stoep hoeft geen probleem op te leveren. Immers, op de markt doen veel marktkramen dat net zo goed. Bovendien, er zijn normen voor, voorschriften, een kabelafdekking die aan de norm voldoet, voldoet aan de vereisten van zichtbaarheid, elektrische veiligheid, struikelveiligheid. We zijn nu 10 jaar en eindeloos veel CO2-vrije kilometers verder, maar er staat nog een uitdaging aan te komen. Zonnestroom komt in een stroomversnelling. Bijna alle daken in onze wijk hebben nu zonnepanelen. Kan het net dat aan? Juist op zonnige dagen wil je het stroomnet ontlasten. Niets is dan handiger om precies dan de auto vol te gooien met je eigen allergroenste spotgoedkope zonnestroom, om van de mogelijkheden om terug te leveren aan het net nog maar te zwijgen.

Ook als je normaliter publiek laadt, moet je juist aanmoedigen dat op dit soort momenten met groene stroomoverschotten juist wel het kabeltje over de stoep kan. Vele accu’s maken licht werk. Ik hoop dat het enthousiasme dat ik 10 jaar terug ervoer bij de gemeente Lansingerland, toen we net begonnen, ook in de komende jaren even stimulerend blijft. Gemeente, denk mee, bouw mee. Faciliteer een ecosysteem, waarin ruimte is voor innovaties, groene kansen. Mijn oproep: alle schouders eronder. Met meer publieke laadpalen en ook met ruimte voor alle andere oplossingen, die de transitie ook voor mensen zonder eigen oprit vergemakkelijken. Dank u wel. De heer Van Santen, VVD: Ik werd getriggerd door uw opmerkingen over zwart gat en meer publieke laadpalen. Ons is hier verteld, dat wij meer dan genoeg laadpalen hebben. De heer Schulp: Nee, dat was de situatie 10 jaar geleden, toen ik begon. De heer Van Santen: Dus u ervaart op dit moment geen tekort aan publieke laadpalen in Lansingerland? De heer Schulp: Jawel, er mag nog wel een tandje bij, maar het is niet zo erg als in het achterland in Drenthe. De heer Van Santen: U heeft het idee dat mensen hun auto willen opladen. De heer Schulp: Ja, ik tref regelmatig dat het te vol staat.

Er is wat opvoedkundig werk op het vlak van laadpaalkleven en laadpaal-etiquette, laten we dat probleem ook niet onbenoemd laten, maar er kan zeker nog een tandje bij. De voorzitter: Beide heren, dank voor u inspraak namens de commissieleden. Het agendapunt komt dadelijk aan de orde.

3. Vaststelling verslagen vorige vergaderingen d.d. 7 juni en 21 juni 2023 De voorzitter: De vergadering van 21 juni was een gezamenlijke vergadering van 3 commissies. Er zijn geen wijzigingsvoorstellen binnen gekomen, dan zijn beide verslagen vastgesteld.

4/18

4. Vaststelling agenda en inventarisatie rondvragen De voorzitter: Kan u instemmen met de agenda? Ja? Inventarisatie rondvraag: De voorzitter: Rondvragen zijn niet aangemeld. 5. Bespreekpunten: 5.a Onderzoek verlengde private aansluitingen De voorzitter: Op verzoek van het college is dit geagendeerd. Op 30 augustus is een beeldvormende bijeenkomst geweest. Als u uw elektrische auto op eigen terrein of opzit kunt parkeren, kan je zelf een eigen laadpunt installeren. Als je je auto op openbaar terrein moet parkeren en je wil vanuit je eigen elektrische huisinstallatie je auto opladen en de stroom vanuit je accu’s gebruiken in huis, zal er iets op openbaar gebied geregeld moeten worden. Daarover gaat dit agendapunt, het onderzoek naar verlengde private aansluiting, afgekort VPA. U zult ongetwijfeld ingaan op de conclusies van het rapport, dat de nadelen van de VPA’s zwaarder wegen dan de voordelen. De aandachtspunten die u vanavond aangeeft, zal het college mee nemen in haar besluitvorming. De heer Krieger, CDA: De mensen die bij de beeldvormende avond zijn geweest, zullen niet verbaasd zijn, dat ik heel er kritisch ben op het rapport. Alvorens ik daarop inga het volgende. Ik heb wat technische vragen gesteld. Voordat ik de technische vragen stelde, kreeg ik de vraag vanuit de griffie: meneer Krieger, weet u zeker dat u geen persoonlijk belang heeft bij dit onderwerp.

Alhoewel ik de vraag vanuit de griffie begrijp, omdat ik zeker met de griffie van mening ben dat je als raadslid of duo-raadslid zeker niet mee moet beraadslagen over een onderwerp waar je een persoonlijk belang bij hebt, raakt mij dit wel. Ook mijn intrinsieke waarde als duo-raadslid om actief te zijn voor het CDA. Ik zit hier namelijk niet voor mijzelf, maar ik zit hier voor alle inwoners van Lansingerland, of ze nou op het CDA gestemd hebben of niet. Ik heb zeer zeker geen persoonlijk belang bij dit onderwerp en ik zal u nog iets vertellen. Mocht het college besluiten om verlengde private aansluitingen wel toe te staan, dan zal ik hierbij het college vertellen dat ik de eerste 10 jaar geen aanvraag zal doen om een laadkabelgoot voor mijn deur aan te vragen, want al wordt de brandstofprijs € 20 de liter, ik blijf lekker doorrijden. Dat brengt mij bij het volgende, het rapport. Ik vind dat elke inwoner een college verdient, dat haar besluitvorming baseert op rapporten die vrij staan van welke vorm van discussie dan ook. Ik heb het rapport gelezen en ik heb het nog een keer gelezen en n.a.v. de beeldvormende avond heb ik het ook nog een keer gelezen. Als dit rapport een masterscriptie op een willekeurige universiteit van Nederland was geweest, dan had de schrijver van het rapport een onvoldoende gehad en niet afgestudeerd.

Het rapport gaat uit van: we gooien alle VPA’s op één hoop, dan gaan we kijken wat van alle VPA’s de voor- en nadelen zijn. Uit dit rapport blijkt dan dat als je alle VPA’s op één hoop gooit, dat er dan wellicht meer nadelen zijn dan voordelen. Volgens mij hebben wij het college de vraag gesteld, het college mag mij corrigeren als ik het fout heb, maar mijn vraag aan wethouder Fortuyn was toen, toen ik een voorstel deed: laten we kijken wat er mogelijk is met laadkabeltegels. Toen was het antwoord: dat moeten we eerst laten onderzoeken. Dit rapport heeft als conclusie: het kan niet. Dat zou een goede conclusie zijn als je elke VPA afzonderlijk zou beoordelen en van elke VPA afzonderlijk de voor- en nadelen tegen elkaar zou afwegen. Dat is hier zeer zeker niet gebeurd. Daarnaast wordt er in het rapport gestrooid met de term gelijkheidsbeginsel. Daarom heb ik ook een technische vraag gesteld over het gelijkheidsbeginsel. Ik hoop dat de mede commissieleden mijn technische vragen gelezen hebben. Als antwoord op vraag 8 krijg ik het antwoord vanuit het college m.b.t. de vraag over het gelijkheidsbeginsel: moeten wij nog nader extern advies inwinnen. Dat schokte mij. Want elke ambtenaar binnen onze gemeente belast met vergunningsaanvragen moet dagelijks de afweging maken. De voorzitter: U gaat nu ambtenaren aanspreken, dat kan niet, u kunt wel het bestuur

5/18

aanspreken. Ik wil niet dat u op deze manier over onze ambtenaren praat. De heer Krieger: Dat staat u vrij. Ik spreek de ambtenaren zeer zeker niet persoonlijk aan. De voorzitter: Dat staat mij niet vrij, ik bedoel dat heel serieus. Ik vind dat u zich daaraan moet houden. De heer Krieger: Nogmaals zeg ik tegen u, dat ik de ambtenaren zeer zeker niet persoonlijk op hun functioneren aanspreek. Maar als het college mij als duo-raadslid het antwoord geeft: dat moeten wij nader onderzoeken. Dan mag ik toch, hoop ik, de conclusie trekken dat wij intern niet dat antwoord kunnen geven. De voorzitter: Dat vind u, maar het is een verantwoordelijkheid van het college. U kunt het college daarop aanspreken. U kunt niet de suggestie wekken, dat ambtenaren niet geschikt zijn of dat er niet voldoende ambtenaren aanwezig zijn, die dat zouden kunnen doen. De heer Krieger: Dank u wel, maar die suggestie wek ik zeer zeker niet. Die suggestie wekt het college in haar antwoord. Daar geef ik commentaar op. Dan het volgende. Dat het rapport van alle kanten rammelt, betekent niet dat wij als commissie en als raad niet met het college mee zouden kunnen denken. We kunnen hier met zijn allen vanavond het rapport links en rechts afkraken wat we willen, het rapport is nu eenmaal al gemaakt en het college heeft daar een conclusie aan verbonden.

Ik wil vragen aan de overige partijen of zij mee willen denken met het CDA om te kijken wat er wel mogelijk is. Om te kijken of we het college gezamenlijk kunnen bewegen om VPA’s toe te staan onder bepaalde voorwaarden. Immers, uit het rapport blijkt dat VPA’s niet mogelijk zijn als je alle tegens. De heer Markus: U laat geen spaan heel van het rapport, daarover kan je van mening verschillen, maar er staan best onderwerpen in waarover je van gedachten kan wisselen in deze commissie. Hoe kijkt u aan tegen de workload voor ons ambtelijk apparaat als het gaat om aanvragen? Vindt u dat ook complete onzin in het rapport of erkent u dat als je met VPA’s aan de slag gaat, dat het ook een bepaalde capaciteit intern vraagt en dat die capaciteit in de toekomst alleen maar toe gaat nemen? De heer Krieger: Heeft u de antwoorden op mijn technische vragen gelezen? Eén van mijn vragen was: hoeveel aanvragen zijn er geweest het afgelopen jaar? Dat zijn er 70. Ik denk dat ons ambtelijk apparaat dat wel aankan. De heer Markus: Dan moet u goed naar mijn vraag luisteren. Ik heb het niet over nu. Het rapport geeft aan: in de toekomst zien we die vraag alleen maar toenemen, omdat het gebruik toeneemt. Kunt u daar nog op reageren. De heer Krieger: Ik heb de heer Markus niet bij de beeldvormende avond gezien.

Daar heb ik vragen gesteld aan de indiener van het rapport en die kon ons dat ook niet vertellen, omdat de aannames van de opstellers van het rapport gebaseerd zijn op zijn persoonlijke afwegingen en niet op onafhankelijk wetenschappelijk onderzoek. De heer Markus: Kunt u zelf antwoord geven? U verwijst naar antwoorden op technische vragen. Als je zelf nuchter nadenkt, ziet u dan dat die workload toe gaat nemen, ja of nee. De heer Krieger: U gaat mij nu vragen of ik kan beantwoorden of ik morgen de staatsloterij ga winnen, dat weet ik ook niet. De heer Jumelet, WIJ: Het coalitieakkoord waar WIJ inderdaad het punt heeft ingebracht, de heer Van der Knaap refereerde er al even aan. In het contact met hem en anderen heeft ons doen besluiten hier in ons verkiezingsprogramma en coalitieakkoord aandacht voor te vragen, omdat wij zien dat er een ontwikkeling gaande is rondom de ontwikkeling van het wagenpark ook in Lansingerland. Het rapport ligt er, je kan er heel veel van vinden. Je kan het wat minder vinden of een fantastisch rapport, maar ik ga er geen waardeoordeel aan geven. Er ligt een rapport met een beeld, dat helpt ons om de discussie te voeren vanavond rondom dit onderwerp.

Wij zijn natuurlijk ook teleurgesteld in de uitkomsten van het rapport, want wij hadden de hoop en verwachting dat we voor inwoners die niet kunnen parkeren op eigen terrein tot een oplossing kunnen komen. Ligt dat dan aan het college of ligt dat aan het onderzoek of ligt dat aan de feitelijkheden, die zich voordoen. Mijn fractie denkt het laatste. Je ziet dat er allerlei haken en ogen zitten aan dit onderwerp. De heer Krieger: Is de heer Jumelet op de hoogte van gemeenten, waar VPA’s wel toegestaan zijn, waar er pilots lopen, waar het hartstikke succesvol is zonder problemen? De heer Jumelet: Het antwoord is ja. Natuurlijk vinden wij het teleurstellend dat er geen oplossing of richting kan worden gegeven rondom dit onderwerp. Blijft de vraag: hoe ga je nu verder? Het

6/18

antwoord nee is natuurlijk heel onbevredigend voor de mensen die nu in die situatie zitten. Wat is dan een begaanbare weg om tot een oplossing te komen, om tot mogelijkheden te komen? WIJ heeft wel voor ogen, dat het een oplossing moet zijn. De heer Azzouzi: In het coalitieakkoord staat: het stimuleren voor inwoners die geen oprit hebben om elektrisch te laden van eigen stroom. Vindt WIJ dat de opdracht en het onderzoek breder is? Sluit het aan bij het coalitieakkoord? Of is die beperkt? De heer Jumelet: Ik ga me niet wijden aan exegese van vraag en antwoord. Ik ga me nu richten op hoe we verder gaan. Ik ga er niet verder op in. Waarom? Omdat wij een begaanbare weg willen, waarin het straatbeeld niet verrommelt, er geen claimgedrag kan zijn, waarbij ook inwoners toch tegemoet gekomen kunnen worden rondom hun wens om vanuit eigen stroom te kunnen laden. De heer Duk: Het is WIJ hun eigen coalitieakkoord. De vraag is heel duidelijk: voldoet deze vraagstelling aan de in het coalitieakkoord voorgestelde onderzoek? De heer Jumelet: Ik ga niet beoordelen of de vraag die het college gesteld heeft overeenkomstig is aan de stelling die in het coalitieakkoord staat. Ik baseer me nu op het coalitieakkoord. Daar staat hoe wij dat kunnen gaan realiseren voor inwoners. Dat onderzoek kan helpen bij daar al of niet een antwoord op te geven.

De opdracht was niet om een onderzoeksopdracht te maken die 1 op 1 past op de vraagstelling. Dat is aan het college. De heer Duk: In het coalitieakkoord staat letterlijk: wij onderzoeken hoe het mogelijk is voor mensen die geen eigen parkeerterrein hebben te kunnen laden in de openbare ruimte. De heer Jumelet: Waarvan akte, ik ga er niet op in, dat kost mij veel te veel tijd. Waar het om gaat: hoe ga je nu verder in dit verhaal? Mijn fractie zegt: denk in oplossingen, denk niet in problemen. Eén van de insprekers heeft gezegd: denk aan innovatie. De vraag is, enerzijds vinden wij dat je moet zoeken naar een oplossing. Daartoe roep ik ook het college op, om rucksichtslos nee te zeggen op basis van wat er nu ligt, maar om er wellicht een vervolg aan te geven. Laten we nog eens verder kijken, dit is een eerste stap in het proces. Wellicht, ook door voortschrijdende technieken, de techniek stond er 10 jaar geleden heel anders voor dan we er nu voor staan, technische ontwikkelingen gaan heel snel, wellicht is daarin een oplossing te vinden. Daarnaast willen we toch een oproep doen om in overweging te nemen in het kader van de laadvisie, het is heel erg vraag gestuurd, om het veel meer aanbod gestuurd te laten zijn. Ik heb weleens de laadpleinen genoemd, wellicht kan dat bij de acceleratie van elektrische voertuigen een oplossing bieden om een laadinfarct te voorkomen. Tot zover.

De heer Azzouzi, PvdA: Ik ga mijn verhaal kort houden, maar ik ga beginnen bij het begin. We zitten hier omdat er een behoefte is vanuit de inwoners. Daarom stond het ook terecht in het coalitieakkoord. Laat dat duidelijk zijn: voor wie doen we het? De PvdA vindt dat de vraagstelling of de opdracht niet helemaal opgelost is met het onderzoek. Dat heb ik net gevraagd aan de heer Jumelet. Het antwoord is, dat de opdracht niet breed is en niet aansluit bij wat er in het coalitieakkoord staat. In het rapport, hebben wij gehoord bij de beeldvorming, waarvoor dank, staat wel waarom het niet kan, maar niet gehoord hoe het wel mogelijk kan. Hoe kunnen we het mogelijk maken. Ik sluit aan bij het verhaal van het CDA, gelijkheidsbeginsel vind ik een zwak argument. We kunnen nu alvast stellen dat het beginsel geschonden is. Er zijn mensen die een oprit hebben, zij kunnen gewoon laden. Zij zitten ruim in hun jasje. Er zijn mensen die het minder hebben en die kunnen dat niet. Daarom vind ik het een zwak argument. Ook het stimuleren van duurzaamheid, dat mis ik ook. Hoe kunnen wij mensen stimuleren dat zij elektrisch kunnen rijden, ook als zij een klein budget hebben, ook zij genoodzaakt zijn om elektrisch te rijden, de bestelbusjes, hoe kunnen wij die faciliteren? De discussie net tussen CU en CDA over het ambtelijk apparaat vind ik niet relevant.

Anders hadden we dat onderzoek niet moeten uitzetten, want er komen aanvragen en die moet je kunnen afhandelen. De heer Markus: Ik denk dat het wel een relevante vraag is, want ambtelijke capaciteit kost gewoon geld, daar moet je als raad een afweging over maken. Hoe kijkt u daar tegenaan? De heer Azzouzi: Dat klopt, het kost geld, maar dat wisten we al. We wisten dat als wij een onderzoek gaan uitzetten om dat te kunnen faciliteren voor onze inwoners, dan kost het geld. Alles kost geld. Dan kunnen wij een afweging maken. Maar

7/18

wat ik nu zie: het kan niet. Ik hoor het als een beperking, laat eerst onderzoeken wat kan. We hebben andere debatten waar we over geld kunnen praten. De oproep van het CDA om te kijken, vind ik wat minder. Ik wil eigenlijk breder kijken. Hoe kan je ook los van VPA’s onze inwoners faciliteren op dit punt? Dat was mijn verhaal. De heer Duk, GL: Gezien de voorgaande sprekers: is het mogelijkerwijs verstandig om een ordevoorstel te doen en te zeggen dat wij 2 minuten toevoegen aan de spreektijd? De voorzitter: Wat vindt de commissie daarvan, 2 minuten erbij, een ordevoorstel, handen omhoog. Er komen 2 minuten bij. De heer Duk: Ik woon op een pleintje met 12 huizen. Bij die 12 huizen zijn 5 mensen met een busje, waar al hun gereedschap in staat, dat zij voor hun deur willen parkeren. Waarom? Omdat ze er dan een oogje op kunnen houden. Op mijn plein staat 1 laadpaal. Zoals gezegd, in 2025 gaan de heren die deze busjes rijden waarschijnlijk elektrisch rijden om nog in Rotterdam te kunnen werken en in Den Haag en andere gemeenten. Dat betekent dat er 6 laadpalen bij moeten komen in mijn ene kleine pleintje van 12 huizen of dat wij het mogelijk moeten gaan maken dat die mensen voor de deur van hun eigen stroom gaan laden. Ik denk dat het niet haalbaar is om een marktpartij te vragen om die 6 extra laadpalen te plaatsen op mijn plein.

Daarmee is het dus van algemeen belang dat we het mogelijk te maken om VPA’s waar mogelijk toe te staan. Dat zegt ook het coalitieakkoord. Het zegt, dat wij als gemeente dit gaan onderzoeken, hoe we dit mogelijk gaan maken. Dit onderzoek heeft helaas niet dat onderzocht. Het onderzoek heeft gekeken: wat zijn er de voor- en nadelen van? Maar dat was de vraag niet. De heer Van Santen: U zegt het nu een paar keer en ook anderen. U kunt erover beginnen, maar feit is dat het zo is. Pleit u dan eigenlijk voor een nieuw onderzoek? De heer Duk: Ik houd er niet van om geld weg te gooien, maar ik concludeer wel dat het onderzoek dat nu gedaan is weggegooid geld was. Als een meerderheid van de raad heeft uitgesproken dat we willen onderzoeken hoe het mogelijk gemaakt kan worden, dan zal er dus een nieuw onderzoek moeten worden gedaan met die vraagstelling. Dat heeft deze coalitie aangenomen. Dus ja, dat zal moeten worden onderzocht, in mijn ogen. Er is een laadladder, die zegt: op het moment dat iemand op eigen terrein kan laden, heeft hij geen recht op een openbare laadpaal. Volkomen terecht. Op het moment dat er niet genoeg laadpalen zijn, gaan we er een laadpaal bij plaatsen. De heer Markus: Ik dank de heer Duk voor zijn warm pleidooi, dat we moeten werken aan een goede laadinfrastructuur om het e.e.a. te stimuleren. Maar kan de heer Duk ook ingaan inhoudelijk op het rapport.

Er wordt veel gezegd: we vinden het rapport niet goed. Maar ik zou dan ook graag horen op welke punten hij dit rapport dan onvoldoende vindt. Dan kan je er inhoudelijk over sparren. We hoeven hier niet de discussie te voeren over nut en noodzaak van laadpalen. De heer Duk: Ik heb het over nut en noodzaak van VPA’s. Daarmee heb ik het ook over dit onderzoek, namelijk dat het gaat kijken naar de voor- en nadelen van VPA’s. Alleen, die vooren nadelen heeft deze raad al afgewogen. Wij hebben namelijk al gezegd: wij willen waar mogelijk het mogelijk maken om die dingen te plaatsen. Dan moet je dus onderzoeken hoe dat mogelijk is zonder dat het teveel overlast geeft. Als het teveel overlast geeft, dan moet je het inderdaad niet willen. De heer Markus: Nogmaals, u geeft aan waarom het onderzoek niet goed is, maar kunt u inhoudelijk reageren op het onderzoek? Daar heb ik behoefte aan. Roepen dat het niet goed is, is één, maar ik hoor dan ook graag waarom u het niet goed vindt. De heer Duk: Heel simpel. Op het moment dat de vraagstelling als onderbouwing van het gehele onderzoek niet deugt, dan kan je nog zo’n goed onderzoek doen, daar valt kritiek op te leveren, maar de vraagstelling is niet correct. Daarmee is dus het hele onderzoek niet waardevol. De heer Jumelet: Ik krijg er een beetje moeite mee. Dit onderzoek is gedaan en is antwoord op een vraag die gesteld is.

In het coalitieakkoord is een opdracht gegeven aan het college. Het college heeft een onderzoeksvraag neergelegd. Dan kunt u zeggen: het past niet 1 op 1 op elkaar. Maar het rapport is een ingrediënt om tot een afweging te komen. Het college vraagt nu aan u hoe u er tegenaan kijkt, wat u mee wilt geven aan het college om tot besluitvorming te komen. Ik denk dat u uit de groef moet komen van: het rapport deugt niet. Nee. Geef gewoon eens aan wat u het college wilt meegeven in de verdere besluitvorming. De

8/18

heer Duk: Wat fijn dat de heer Jumelet eindelijk een exegese geeft over de vraag of de onderzoeksvraag wel of niet past op het coalitieakkoord. Ik heb eigenlijk al de heer Van Santen en de heer Markus. De heer Jumelet: Ik word er een beetje moe van. U moet me geen woorden in de mond leggen. U zegt: het onderzoek deugt niet. Dat zijn uw woorden, dat zijn niet mijn woorden. De heer Duk: Daarvan akte. Wat ik het college wil meegeven is de vraag, die is mij nu drie keer gesteld. De heer Krieger, CDA: Ik wil een punt van orde maken. Er bestaat toch wat onduidelijkheid, veel commissieleden zeggen tegen elkaar: geef eens aan wat er niet klopt aan het rapport. Ik zou willen voorstellen: doe er nog 2 minuten spreektijd per persoon bij, dan ga ik aan iedereen uitleggen waarom het rapport niet klopt. De voorzitter: Dit punt van orde ligt bij de commissie. Wilt u er nog een keer 2 minuten bij? Dan gaat u volledig voorbij aan het besluit van het presidium om andere tijden te hanteren. Handen omhoog als u er nog 2 minuten bij wilt hebben? Niemand? Alleen CDA. Dat haalt het niet. De heer Duk, GL: Een klein punt van orde, het spijt me ten zeerste. Volgens mij gaan punten van orde niet van de spreektijd af en dat is nu twee keer wel gebeurd. Waarvan akte.

De vraag was, die ga ik nog een keer beantwoorden omdat daar nu drie keer om gevraagd is: wat geef ik het college mee? Wat ik het college mee geef is: voer het coalitieakkoord uit op dit punt, op andere punten niet, en ga dus onderzoeken hoe we het wel mogelijk kunnen maken. Zoals het onderzoek zegt, de onderzoeker heeft na veel vragen gezegd: het is juridisch mogelijk. De bezetting van het ambtelijk apparaat, klopt, dat is zwaar, dat gaat verzwaard worden, dat klopt, daar heeft de heer Markus volledig gelijk in. Maar de heer Markus heeft ook zijn handtekening gezet onder het coalitieakkoord. Toen wist hij ook al: op het moment dat we dit toe gaan staan, dan gaat er een bezetting op het ambtelijk apparaat komen. Volgens mij is dat het waard. Als hij dat niet had gevonden, had dit onderzoek niet hoeven worden gedaan. Maar goed. Ik denk dat ik het daarmee heb gehad. De heer Markus, CU: Voor ons ligt inderdaad een rapport en het college heeft gevraagd om daar onze meningen over te geven. Zoals ik in mijn interrupties al duidelijk heb gemaakt, een hoop partijen geven aan het geen goed rapport te vinden. Ik meen oprecht, ik vind het jammer dat ik tot nu toe nauwelijks inhoudelijke argumenten heb gehoord, waarvan ik overtuigd raak dat wat in het rapport staat inderdaad niet goed is en waardoor ik anders over het rapport ga nadenken.

Er wordt verwezen naar het coalitieakkoord, daar moet ik wel om lachen, dat wordt altijd te pas en te onpas in eigen voordeel gebruikt. Als er gesproken wordt over bezuinigingen wordt ons gevraagd het coalitieakkoord los te laten. Bij een goed punt wordt gevraagd het vast te houden. Ik kijk naar de heer Van den Beukel, daar hebben we tijdens de kaderbrief nog over gesproken: bent u als coalitie ook bereid om dingen los te laten? Als je dan iets los laat, moet je elkaar daarin de ruimte geven. De heer Krieger: Vindt de heer Markus het een goed rapport? De heer Markus: In alle eerlijkheid, ik heb het rapport goed gelezen, het heeft mij wel bepaalde inzichten gegeven, ja. Ik snap heel goed, als je groot voorstander bent van VPA, dan kan ik me voorstellen bepaalde aspecten te missen, dat erken ik ook. Maar dat had ik dan graag hier met elkaar besproken, dat is wat ik mis in deze commissie. Wat voor onze partij verhelderend is geweest, is dat de VPA, dat is misschien onze naïviteit geweest, wel bepaalde voorwaarden met zich meebrengt, dat je private overeenkomsten met mensen moet afsluiten, dat het allemaal niet zo makkelijk is als het lijkt. Dat kan ons gebrek aan kennis zijn.

De heer Duk: Vindt de heer Markus nou dat we het coalitieakkoord los moeten laten zonder dat eerst te onderbouwen? De heer Markus: Volgens mij laat ik helemaal geen coalitieakkoord los, dat heb ik niet gezegd. Ik geef alleen aan, dat het onderzoek voor ons verhelderend is geweest als het gaat om VPA’s, dat er meer bij komt kijken dan een stekkertje over de stoep en iedereen mag aan de slag. Dat is voor ons verhelderend geweest. De heer Krieger: Is meneer Markus van mening dat we een rapport van 27 pagina’s inhoudelijk in 6 minuten met elkaar

9/18

kunnen bespreken? De heer Markus: Dat vind ik een kul argument. Je hebt bepaalde minuten spreektijd, dan kan je best een paar onderwerpen aanhalen om daar inhoudelijk op in te gaan, wat je ervan vindt. Het is te makkelijk om te roepen: ik vind het rapport niet goed. Ik zit hier in een oordeelsvormende fase of een beeldvormende fase over dit rapport, ik had graag voor- en tegenpunten goed met elkaar besproken, in alle oprechtheid mis ik dat. De heer Azzouzi: Kan de heer Markus aangeven welke inhoudelijke punten hij mist. We hebben een aantal inhoudelijke punten aangegeven. De heer Markus: De inzet die het kost aan ambtelijke capaciteit is voor ons nieuw. U kunt zeggen: dat is naïef van u, dat had u kunnen weten. Het was ons niet bekend dat je voor dit soort aansluitingen ook overeenkomsten moet afsluiten. Dat heeft best invloed op de capaciteit van ambtenaren. Door verschillende partijen wordt aangegeven: als je hier eenmaal aan begint, kan je niet zomaar terugkeren. Je kunt contracten niet zomaar stopzetten, verhuizingen. Er zijn best haken en ogen waar we indertijd niet goed over nagedacht hebben. De heer Azzouzi: Als wij als raad die argumenten niet deugdelijk vinden, dan hoeven wij dat hier niet te herhalen. We hebben een beeldvorming bijgewoond, waar een meneer alles heeft uitgelegd. We hebben ook vragen gesteld, dat was de inhoudelijke discussie.

We hebben een beeld gevormd en dat geven wij hier aan. Ik weet niet wat u nog steeds mist. De heer Markus: Het is een inhoudelijke weerlegging van verschillende onderdelen in het rapport. Dat is in deze commissie niet gebeurd. Dan hadden wij een goed oordeel kunnen vormen van wat wij van dit rapport vonden. Zoals wij er nu tegenaan kijken, willen wij aan het college mee geven: wat ons betreft hoeft hier niet mee verder gegaan te worden. Daar hebben wij een paar redenen voor. Als je hiermee begint, kan je er niet mee stoppen, ik denk dat je er heel goed aan de voorkant over na moet denken. We hebben gewoon een behoorlijke bezuinigingsoperatie voor de boeg en ik vraag me af of dit een punt moet zijn waar je op in moet zetten. Dat heeft niets te maken met het meer of minder belangrijker zijn van duurzaamheid. Wij denken dat we op andere dingen beter kunnen inzetten dan dit onderwerp. Dat is de mening die wij op basis van deze commissie hebben, maar ik laat me graag overtuigen in de tweede termijn, over dit rapport. Dank u wel. De heer Van Doorn, L3B: Het is in ieder geval een onderwerp dat leeft, dus dat is prima. Dank ook voor het inspreken, dat geeft altijd een verhelderend beeld. Een aantal dingen is voor ons belangrijk. Is het mogelijk? Het antwoord is simpel ja, daar ben ik het eens met de heer Duk, het kan.

Er worden varianten genoemd op welke manier dit uitgevoerd kan worden. Er wordt alleen melding gemaakt, dat alle varianten uitvoeringsconsequenties hebben. De één pakt wat positiever uit dan de ander. In het rapport wordt uiteindelijk geadviseerd: alles overwegende zou ik het niet doen. In die fase zijn we nog helemaal niet, om dit helemaal af te schieten. Een aantal elementen is zeker kansrijk om verder te onderzoeken, om daarmee verder te gaan. De kabelgoot, dat moet je kunnen uitrollen. Het hoeft helemaal niet super ingewikkeld te zijn. Is iedereen in Lansingerland dadelijk in staat om ergens een kabelgoot, een kabel en een elektrische auto voor de deur te hebben? Nee. Is het een realistisch beeld om te schetsen, dat dat ons toekomstperspectief is? Dan is het antwoord ook nee. Er zal altijd variant zijn. Ik ben ook gek op benzine, dus ik zal voorlopig ook nog wel in die pruttelput blijven rijden, maar uiteindelijk moet je wel die keuze kunnen hebben. Kunnen we iedereen zo’n plek voor de deur garanderen? Nee. In de uitvoeringsconsequenties die in dit rapport staan, moeten we weldegelijk serieus nemen. Wil ik in een straat overal die hengels over de stoep, dan is het antwoord ook nee. Die beelden moet je afwegen, je moet kijken wat wel mogelijk is. Dat is een fase verder in het proces.

Wat hier nog onder hangt, wat we verder moeten bediscussiëren, is dat je energie opwekt en daar wil je wat mee doen, zeker als je het dadelijk tegen een habbekrats terug moet leveren aan een net. Naar de toekomst toe samenwerkingsverbanden onderzoeken, zodat je je energie kwijt kan in een centraal laadplein of een laadpunt waar je in een buurtverband mee verder kan, misschien dat het nu nog niet kan, maar in de toekomst, de ontwikkelingen gaan keihard, moeten we daar wel voor open staan. Als we nu dit rapport gebruiken en zeggen: we trekken overal de stekker uit, dit gaat never nooit in

10/18

Lansingerland plaats vinden, dan is me dat te snel. De heer Azzouzi: Misschien ben ik wat te vroeg, maar ik stel de vraag: wat is het voorstel van L3B? Over dit rapport. De heer Van Doorn: Ik heb helemaal geen voorstel over dit rapport, dit is ons aangeboden, er staat informatie in. We hebben een beeldvorming gehad, daar hebben we over gesproken, daar was ik zelf niet, maar we werken samen binnen de fractie, dat gaat uitstekend, ik heb een goede terugkoppeling gehad. Ik zit hier om namens de kiezers een visie neer te leggen: wat gaan we hiermee doen. Met het rapport ga ik niets doen, dat ga ik lezen, dat heb ik tot mij genomen. We gaan nu met elkaar een volgende fase in: wat willen we wel en op welke manier willen we dat? De heer Azzouzi: De heer Van Doorn geeft een aantal voorstellen: we moeten breder kijken wat er kan en wat er niet kan. Ik dacht: dat moeten we ook gaan onderzoeken. Is dat uw voorstel? De heer Van Doorn: Mijn voorstel is, dat was mijn hoop vanavond, dat we over elementen in discussie zouden gaan, niet over de kwaliteit van een rapport. Wat wil je nou als partij? Welke elementen heb je hier nou uitgehaald die je kansrijk vindt. Vinden wij hier met elkaar dat we in een vervolgdiscussie verder moeten. Nu niet alles afschieten, maar kijken of er elementen in zitten die wel kansrijk zijn, die ook de juridische toets doorstaan.

Al de genoemde argumenten zijn geen kul argumenten, dat zijn potentiële risico’s waar we mee verder moeten. Vervolgens moeten we de komende tijd gaan prioriteren: gaan we hier alle energie op korte termijn op richten? Of tillen we dit naar een latere fase toe en beoordelen we steeds de aanvragen die nu binnen komen, ik heb niet het idee dat binnen 5 jaar honderden aanvragen wekelijks gaan binnenkomen voor kabels, dus beoordeel ze steeds op wat nu kan of niet kan. Kom naar een goede visie toe, dat complementair is aan een goede infrastructuur. Dat is waar wij voor pleiten. Kijk naar de mogelijkheden, niet alleen naar de onmogelijkheden. Dank u wel. De heer Weerheijm, D66: Er is al een hele hoop gezegd vanavond. Ik hoop een aantal interrupties voor te zijn, laat ik beginnen met hoe ik hier zit, een oordeel over het rapport of wat dan ook. Voordat dit op de agenda stond wist ik niets over VPA’s, ik wist niet eens wat het betekende. Ik dacht dat het allemaal niet zoveel voorstelde. Toen beeldvorming, rapport, discussies, research, toen ben ik erachter gekomen dat het allemaal wat ingewikkelder in elkaar zit dan ik misschien van tevoren dacht. Ik hoop, dat we daar verder niet over hoeven te praten.

Ik denk, als we het hele rapport in ogenschouw nemen, als we insprekers horen en wat net is gezegd, hebben we het hier over een issue met VPA’s, wat op korte termijn niet zoveel impact gaat hebben. Het gaat niet om duizenden aanvragen per jaar maar om enkele tientallen, misschien dat het op korte termijn niet voor zoveel problemen of verrommeling van het straatbeeld zorgt, maar zoals het rapport aangeeft gaat het hier ook over de langere termijn voorbij 2030, wanneer elektrische auto’s de norm vormen en als het aanvragen wel gaat toenemen. Het aantal aanvragen gaat flink toenemen, dan zitten we in een andere situatie. Daarnaast wil ik ook benadrukken, VPA’s gaat niet voor iedereen een oplossing bieden als je een elektrische auto hebt en zonnepanelen. Ik heb zelf zonnepanelen, maar ik woon in een appartement, ik zie niet helemaal voor me dat ik een kabeltje van de derde verdieping naar beneden ga gooien vanaf mijn balkon om daar mijn fiets op te laden. Niet dat ik er een heb, maar als ik een elektrische auto zou hebben, ik denk niet dat dat gaat gebeuren. Er zijn tal van woningen in deze gemeente waarbij er sloot of groen of wat dan ook tussen de eigen meterkast en de elektrische auto zit. Voor een deel van de mensen zou een VPA op korte termijn een uitkomst bieden, maar voor heel veel andere mensen ook niet.

Je kan ook zonnepanelen hebben en helemaal geen elektrische auto, dan zit je ook met een overschot aan stroom waar je straks geen cent voor krijgt. Ik hoop niet dat alle hoop verloren is, is wil niet sceptisch zijn. Ik wil voorop stellen dat het belangrijk is dat het publieke laden gewoon op orde is. Het goede nieuws erbij is, ik hoorde over zwarte gaten: woont u in een zwart gat en u wilt een laadpaal, u kunt dat kosteloos bij de gemeente aanvragen, dan wordt er een laadpaal bij u in de buurt geplaatst. Daar hoeft u geen investering voor te doen, dus doe dat vooral als u een elektrische auto overweegt, vraag gewoon een laadpaal aan. Je mag zelfs inpluggen met je hybride, je moet 50km minimaal elektrisch kunnen rijden. Staat op de website van de gemeente. Een vraagje richting de wethouder.

11/18

In de inspraak kwam net het bedrag naar voren wat per kWh betaald zou moeten worden aan een publieke laadpaal. De heer Krieger: Weet mijn collega van D66 of meerdere laadpalen op minder dan 150 meter zijn toegestaan? De heer Weerheijm: Als het goed is, wat ik heb gelezen, is er een afstandsregel, aan iedere laadpaal moeten tenminste 2 auto’s geladen kunnen worden. Het is inderdaad niet de bedoeling dat je 2 laadpalen neerzet en een kilometer verderop niets, er moet wel balans zijn in de wijk, dat is wel zo logisch. Ja, een stukje lopen naar de auto is misschien vervelend. Het werd net een aantal keer genoemd, de busjes. Er is mij verteld dat als het gaat over grote bedrijfswagen, dat daar regels over zijn in de APV. De burgemeester is altijd zeer op de hoogte van wat er wel of niet mag van de APV, misschien wil de burgemeester hier zijn licht over laten schijnen, hoe dat zit in de APV met het parkeren van busjes ’s avonds en ’s nachts in de wijk. Als we het hebben over VPA dan is het heel erg ouderwets dat we het nog steeds moeten hebben over een fysieke koppeling tussen je eigen meterkast en je elektrische auto. Dat is jammer, dat is best ouderwets. Dat is waar we zeker van af moeten. Dat kunnen wij niet even in Lansingerland regelen, maar er zijn al plekken waar je bij een laadpaal zelf kan kiezen bij welke energieleverancier je aftapt.

In Groningen kan dat, dan kan je bij de paal kiezen welke energieleverancier je wil. Dat is een eerste stap. Maar wat beter zou zijn, als je bij de publieke laadpaal bij jou in de buurt, ondanks dat er geen directe koppeling is tussen jouw meterkast en die laadpaal dat je toch van je eigen stroom gebruik kan maken en dat je een soort van real time saldering zou kunnen toepassen. Dat is voor de langere termijn. Ik was blij dat de heer Van Doorn dat ook al benoemde. We moeten ook kijken wat er na 2030 allemaal mogelijk is. Maar daar kunnen we dan die piekbelasting mee opvangen en we kunnen ervoor zorgen dat er een goed publiek laadsysteem is en dat mensen hun eigen stroom kunnen opladen. Dat betekent niet dat de stroom vanuit je zonnepanelen naar een verdeelstation gaat, maar dat het gewoon in jouw wijk blijft. Dat is waar we naartoe moeten werken. Nog een niet-gerelateerd punt, maar wat mij bij dit punt ook naar boven kwam en bij mijn fractiegenoten, gezien de brief over netcongestie. Het lijkt ons heel handig om onze collega’s van Stedin weer eens naar deze raadszaal te halen. Een paar maanden terug kwamen ze hier vertellen over hoe het nou zit met ons energienet en wat de impact is van alle verduurzaming. We hebben als gemeente flink geïnvesteerd in Stedin in de vorige periode, meerdere miljoenen zelfs.

Zij zijn verantwoordelijk voor het energienet, dus het lijkt me heel helder om de visie van Stedin ook aan tafel te krijgen, om te kijken wat zij allemaal van plan zijn om ervoor te zorgen dat ons energienet klaar is voor de toekomst. Ik heb tijd over, ik kan straks zelf mensen interrumperen, maar dat ga ik niet doen. Dank u wel. De heer Van Santen, VVD: Ik ben ook niet bij de beeldvormende avond geweest, maar het rapport gaf mij ook wat meer inzichten en kennis dan daarvoor, waarvoor dank. Het is nu tijd voor een volgende stap. Een paar mensen zeggen: kijken naar wat wel mogelijk is. Het zou mooi zijn als het college 1 of 2 varianten uitrekent, waar alles in zit: de consequenties, kosten, ambtelijke belasting, kosten voor degene die zo’n aansluiting wil, laat die er vooral aan mee betalen, die profiteert er ook van. En eens kijken hoe het gaat, eenmalig of misschien over meerdere jaren. Zo kunnen we ook een stukje van die ambtelijke belasting terug krijgen, terug verdienen. Het enige punt waar wij echt mee zitten is het claimgedrag. De heer Halkes zei in een commissie dat een andere gemeente daar positieve ervaringen mee heeft. Er zijn mensen die de kabel gewoon over de stoep gooien, daar moeten we ook gewoon rekening mee houden, als we niets doen gaat dat wellicht in hoge mate verder. Wil je dat? Het lijkt me gewoon een volgende stap zetten. Het college wilde informatie.

Werk het uit en kom met een voorstel met alle ins en outs, dan kunnen we daar wat van vinden, ook wat het gaat kosten. Dat is onze inzet. De voorzitter: Het is in feite een discussie van de commissie, maar de wethouder wil graag vragen beantwoorden en op een aantal zaken ingaan. Maar het is in principe geen discussie tussen de raad en het college.

12/18

Beantwoording college Wethouder Muis: Er is een aantal vragen toch aan het college gesteld, dus daar zal ik op ingaan. Er staat nergens dat het niet kan, er wordt alleen geadviseerd om het niet te doen. Dat is iets anders. Het kan wel. Maar het ging wat heen en weer in de discussie, dat wilde ik even benadrukken. Ik snap verschillende raadsleden die teleurgesteld zijn. Zelf heb ik dat ook gehad. Wij hebben ook gedacht: hoe moeilijk kan het zijn? Maar je ziet met zo’n rapport, waarvan wij vinden dat het goed is onderbouwd, het is niet zomaar iemand die we van de straat hebben getrokken, het is iemand die er heel veel ervaring mee heeft, bij heel veel gemeenten. Wij hebben er alle vertrouwen in, dat wat hier staat klopt. Dat blijkt inderdaad dat het best ingewikkelder is dan een kabeltje toestaan over de stoep. Sommigen zeggen: mee stoppen. Anderen zeggen: nieuw rapport. Anderen: niet direct nee zeggen, maar kijken wat er wel kan. Ik denk dat u elkaar nog kunt gaan vinden in de tweede termijn en anders na deze vergadering. Ik ga in op een paar vragen. De heer Jumelet had het over: in het kader van niet nee zeggen, kijken naar voortschrijdende techniek. Dat doen wij natuurlijk altijd.

We kunnen heel veel dingen veranderen, dat zie je ook met energieprijzen, netcongestie, dat kunnen zomaar aanleidingen zijn om andere keuzes te maken in de toekomst, maar we hebben nu te maken met de feiten uit het rapport en dan moet je een keer richting kiezen met elkaar. De heer Jumelet kwam met een voorstel voor laadpleinen, dat lijkt een heel goed idee, dat is iets wat in een concessie zou passen. De heer Van Doorn noemt ook de laadpleinen, die kunnen we zeker meenemen. Er was ook de vraag: het is nu aanbod gestuurd. Dat is niet zo. Het is aanbod gestuurd, maar ook vraag gestuurd. We hebben data. We zien wel dat palen veel gebruikt worden. Als de paal vol zit, zorgen we ervoor dat er een paal in de buurt bij komt. Het is niet alleen maar vraag, maar ook aanbod gestuurd. We monitoren het gebruik, wanneer het nodig is, zetten we er 1 bij, ook op kortere afstand van elkaar. Het is niet zo dat we ze allemaal gelijkmatig verspreiden over de gemeente. Als er op een bepaalde plek meer behoefte is, dan komen daar meer palen. De heer Duk zegt dat de raad over de voor- en nadelen heeft gesproken en dat het is afgewogen. Ik kan mij dat debat niet herinneren, maar misschien u wel. Dan nog denk ik dat het goed is om de feiten, de plussen en de minnen met elkaar erbij te hebben.

Meneer Duk heeft ze misschien wel en een ander niet, het is goed om daar dan met elkaar het gesprek over te hebben. Hoe kan het wel? Het kan wel, alleen, er zijn 8 argumenten waar je rekening mee moet houden. Die zal je moeten wegen en je zult moeten kijken naar de toekomst. Je kan iets vandaag wel doen, dan ben je misschien heel populair, heel kort, maar je opvolgers zitten dan met de ellende. De vraag is: hoe kan je inschatten wat de ontwikkelingen zijn en voorkomen dat je met elkaar in de problemen raakt en de toegestane situatie niet meer terug kunt draaien? Een vraag van de heer Weerheijm, over het bedrag van het laden bij de publieke laadpaal, n.a.v. de inspreker vanavond. Dat is ook goed om even recht te zetten. Die laadpaaltarieven variëren per aanbieder. Deze zijn afgesproken in de concessie. Waar inspreker naar verwijst is op het privé parkeerterrein van de gemeente en dat is nou net een semi publieke laadpaal en dus niet representatief. Alle andere laadpalen in de gemeente, die zijn geplaatst door 1 concessiehouder. Dat tarief is niet meer dan € 0,31. Bij de uitrol van die infrastructuur is het dus een concurrerend tarief. De suggestie van de heer Weerheijm, Stedin. Dat lijkt me sowieso goed, we zijn het sowieso al van plan in het kader van de netcongestie.

Maar wellicht is het ook handig om over wat we in de toekomst willen met één van die partijen, bijvoorbeeld Stedin of andere deskundigen, het gesprek te voeren, maar het is aan de commissie hoe u dat voor u ziet en hoe u dat zou willen organiseren. Over de busjes, dat was een vraag aan de burgemeester. Burgemeester Van de Stadt: De APV heeft daar geen belemmeringen in. De belemmeringen zijn er voor kampeerwagens en dergelijke, caravans, verkoopwagens, de marktkoopman mag ze ook niet in de buurt stallen. Voor grote voertuigen vanaf 6 meter, daar kunnen we beperkingen aan stellen.

13/18

Daar is op zich geen aanleiding voor, of de busjes op de foto van inspreker groter zijn dan 6 meter, maar dat is omdat we een parkeervak moeten plaatsen. Dat is ook weer een gevoelig onderwerp, want er zijn ook pick-up trucks die ook tot die maatvoering behoren. Die zijn nog niet elektrisch. Maar aan busjes zou het heel moeilijk zijn. Ik zou het overigens ook niet willen, want het onderscheid tussen het busje van een loodgieter en een privépersoon die in een bus-achtige wagen rijdt bijvoorbeeld omdat hij een gehandicapt kind heeft, dat zou je nooit kunnen gaan maken. De heer Duk: Wat kan ik nou meegeven aan mijn buren duur gereedschap in hun busjes, die over anderhalf jaar elke nacht voor de deur moeten gaan laden of geen toezicht kunnen houden op hun eigendom? Burgemeester Van de Stadt: Die kunt u meegeven dat ze zich moeten wenden tot de regulators daarvan, dat mensen elektrisch moeten gaan rijden. Feit is dat ze elektrisch moeten gaan rijden en dat daardoor een heleboel knelpunten voor mensen ontstaan. Dat zal de wetgever ongetwijfeld in acht nemen, maar hij heeft aangegeven dat elektrisch rijden regel wordt. Dat het voor Rotterdam gevolgen heeft, dat kan ik me voorstellen. Ik zou ook eens kijken of dat onder gelijke behandeling valt, want je weert daarmee ook mensen van buiten. Er zijn allerlei redenen om het aan te vallen, maar dat valt buiten mijn bevoegdheid.

De heer Duk: Dat begrijp ik. Op het moment dat wij VPA’s toestaan, kunnen mijn buren volgend jaar gewoon voor de deur laden en kunnen ze dus wel toezicht houden. Daar gaat onze gemeente over. Burgemeester Van de Stadt: Dat kan ik op geen enkele wijze garanderen, want als de buurvrouw haar auto daar neerzet en vervolgens 3 weken op vakantie gaat, kunnen ze 3 weken niet laden op die plaats. Ik kan op geen enkele wijze garanderen dat een openbare laadplaats gegarandeerd voor 1 gebruiker is. Dat is echt niet in de APV te regelen. Daarmee kan ik op geen enkele wijze, kunt u op geen enkele wijze voor iemand zonder eigen parkeerplaats op eigen terrein garanderen dat hij altijd kan laden. Tweede termijn De heer Krieger, CDA: Het is tijd voor het college om kleur te bekennen richting haar kiezers. Ik heb 1 vraag: is het college bereid in navolging van haar eigen coalitieakkoord onder voorwaarden laden vanaf eigen terrein met kabelgoottegels toe te staan en het besluit nog dit jaar te implementeren? De heer Jumelet, WIJ: Wat we vanavond op tafel hebben, is geen eindplaatje, het is een tussenstation. We hebben het al even gehad over al die ontwikkelingen. De suggestie van de heer Weerheijm rondom verschillende aanbieders en wellicht compensatie, dat zijn allemaal oplossingen die wellicht in de toekomst al mogelijk zijn.

Wat mij betreft is het belangrijk dat het college inderdaad kijkt: wat is er redelijkerwijs mogelijk? Wellicht is het mogelijk om proefondervindelijk tot oplossingen te komen. Ik zou het wel heel vervelend vinden dat het beeld ontstaat dat we rollebollend over de vloer gaan over de kwaliteit van een rapport, terwijl we amper gesproken hebben over de inhoud. Dat vind ik echt deze raad niet waardig, dat men ik oprecht uit de diepte van mijn hart. Wat ik al gezegd heb: college, probeer te denken in oplossingen, aan innovatie. Zijn er praktische oplossingen, die niet teveel consequenties hebben, wellicht moet je daar dan inderdaad voor kiezen. Maar probeer wel tot iets te komen. Dank u wel. De heer Azzouzi, PvdA: Ik zal aangeven wat de PvdA betreft, om te kijken wat er kan, wat ik ook hier hoor vanuit de verschillende fracties en dan antwoord geven aan de behoefte van onze inwoners en insprekers, dat wij in ieder geval kijken wat mogelijk is. Als dat helemaal uitgezocht is, dan kunnen we misschien met een pilot beginnen, dan kunnen we zien of de risico’s zich ook voordoen, dan kunnen we daarna een besluit nemen. We moeten wel iets doen. Niks doen is geen optie, dat willen wij meegeven aan het college.

14/18

De heer Duk, GL: Ik beperk mij tot het uitspreken van de urgentie dat wij binnen een jaar duidelijkheid moeten hebben over hoe dit wel of niet kan, omdat die ondernemers dit echt nodig hebben. De heer Markus, CU: Even over het vervolg. Wij voelen wat voor het idee om 1 of 2 opties verder uit te werken en dat nog eens goed afwegen. Dan zou één van die opties inderdaad in een pilot uitgevoerd kunnen worden. Als ik de verschillende onderzoeken over dit onderwerp lees, is het dat ook wat aanbevolen wordt: ga als gemeente dit goed testen, omdat elke gemeente zijn eigen merites kent daarin. Voor ons, voor nu, lijkt dat een verstandige route. De heer Van Doorn, L3B: Volgens mij heb ik in de eerste termijn al redelijk richting gegeven, hoe wij hierin zitten. We sluiten zeker niet het boek, ga hiermee verder, ontwikkel hier beleid op, organiseer nog vervolgsessies om te kijken welke elementen en welke vormen we wel uit kunnen voeren of een mix daarvan. Breng goed de uitvoeringsconsequenties in beeld. Die zijn in beeld gebracht, maar laten we die ook gaan wegen: hoe zwaar weegt dat t.o.v. de mogelijkheden? Richt je vooral op de wat verdere toekomst om daar naartoe te werken, zodat we in ieder geval een oplossing voor de langere termijn krijgen, zodat mensen met eigen energie dat ook kwijt kunnen.