[BV22.0072] Verslag Gemeenteraad d.d. 7 juli 2022

Als de provincie zegt: dat geldt ook voor de pilot, dan kom ik ook een beetje terug op het openbaar vervoer, ja, als een pilot de bedoeling heeft om structureel door te voeren, dan zal de provincie zeggen: dan is het niet incidenteel, maar structureel. Je zal op die manier daarmee om moeten gaan. Wij zeggen eigenlijk, eigenlijk ontraden we hem. Tegelijkertijd, als u zegt ‘zoveel mogelijk’ wat net aangegeven werd door de PvdA om een opening te zoeken, zoveel mogelijk, dan ben ik het weer met u eens, want dan past het eigenlijk ook in amendement 1, want dan kunnen we daar wat mee spelen en scherper aan de wind varen. In die zin zou dat kunnen. Dan ga ik naar nummer 4, grip krijgen op stijgende kosten. Daar is al over gesproken, krapte op de arbeidsmarkt. Je hebt geen budget voor inhuur, daar hebben we nu incidenteel van gemaakt via het amendement dat we omarmen. Je zou eigenlijk zeggen: dan moet je daar ook weer op gaan korten. Dat is een tegenstelling wat wij zien. Tegelijkertijd, als het dictum ‘te stoppen en op termijn te verlagen’ als dat gecorrigeerd wordt, dat stoppen, zodat er meer ruimte zit, zou er potentieel kans zijn dat het college hem zou kunnen aanvaarden. Tegelijkertijd wil ik daar wel even het volgende van zeggen. Wij zijn nadrukkelijk bezig met de secretaris directeur van de organisatie.

Die komt de tweede helft van dit jaar met een beeldvorming rondom de personele situatie, de stand van zaken, hoe het met inhuur loopt, wat we extern inhuren, wat extern geplaatst wordt voor een korte periode en waar we gaan inzetten op het aantrekken van vast personeel. Ik denk dat we de directeur van de organisatie de ruimte moeten geven om in de tweede helft van dit jaar met u en met ons in gesprek te gaan om het dossier organisatie breed te bespreken met elkaar, zodat we in een situatie terecht komen dat we ook zien en begrijpen van elkaar waarom dingen zijn zoals ze zijn of zouden moeten zijn. Vergis u niet, we zijn een ontwikkelgemeente, we zijn een gemeente met heel grote ambities. U heeft allemaal via het MIP kunnen zien dat we allerlei prioriteringen moeten maken m.b.t. wat we wel kunnen uitvoeren en wat niet omdat we de mensen niet hebben. Je hebt ook met arbeidskrachten te maken, je hebt ook met gebrek aan specialisten te maken, we hebben met vergrijzing te maken. Kortom, dit dossier willen we graag bij de directeur parkeren en die stelt voor om in de tweede helft van dit jaar in overleg met wethouder Hoek, die de organisatie heeft, tot een goed gesprek met elkaar te komen. In dat verband zouden wij zeggen: die gaan we ontraden. Of ik kan hem als een toezegging gaan opnemen.

Gezien het feit dat er zo ook nog een toezegging komt, die niet genoteerd is, dat kan je missen, dat is geen verwijt, maar dit wil ik keihard zeggen. De motie ontraden we, maar ik kan wel een toezegging doen. Dan kom ik bij 5, vermindering indexatie materiële budgetten. Mevrouw Verhoef: Ik wil terugkomen op de toezegging die de wethouder net deed. Is hij het met me eens dat als je extern geen geschikt personeel kan vinden of als je een kortdurend intensief project hebt, dat je dan juist nog wel die externe inhuur van expertise wil kunnen hebben? Wethouder Fortuyn: Dat was ook dat dictum: stoppen en verlagen. Dat is waar we een andere vertaling voor willen hebben. Dus niet zeggen: niet meer doen. Verlagen. Dan gaan we het gesprek aan met de directeur om het beeld van de organisatie te schetsen. Dan hebben we de sympathie, want er straalt ook sympathie uit, van graag vaste medewerkers willen hebben. En graag daar de arbeidsvoorwaarden op aanpassen. En graag continuïteit bieden, ook naar de samenleving, ook in je dienstverlening. In de kern zijn we het wel eens met de bedoeling van de motie, maar hij is te strikt. Dan moet je iets gaan doen. Je kan ook zeggen: we hoeven die motie niet te hebben, we doen het met een 21/28

toezegging. De toezegging is er al, dat de secretaris directeur van deze organisatie met u in gesprek gaat en met de wethouder in gesprek gaat om tot een goede beeldvorming te komen m.b.t. de stand van zaken. Dat laat ik aan u over. Indexatie materiële budgetten. Ik heb beloofd kort te reageren. Je kan het ook zien als, wij ontraden hem, want hij is nagenoeg onuitvoerbaar om de doodeenvoudige reden, we hebben het vandaag kunnen zien, we hebben vanmiddag 3 contracten getekend voor beheer openbare ruimte. Ik geef u de garantie, als wij het indexeren eruit hadden geschrapt dan had niemand aanbesteed: zoek het lekker uit. Met andere woorden: indexering is een automatisme. Tegelijkertijd: daar kunnen we nooit om heen. En we hebben met indexeringen te maken, die we zelf hebben afgesproken in GR’en en we hebben te maken met een provincie die ons ook indexeringen oplegt. Kortom, uit te zoeken of we materieel nog iets vinden, eigenlijk zonde van de tijd, ik denk niet dat er veel uit komt, de ambtelijke capaciteit willen we liever ergens anders op inzetten, dus die ontraden wij. Dan gaan we naar 6, de motie VVD sport toegankelijk houden. Daar is ook het nodige over gezegd. Er is een toezegging gedaan in de laatste commissievergadering, dat wij sport en cultuur ontzien. Dat is zowel door wethouder Cnossen maar ook door wethouder Hoek aangegeven: we ontzien cultuur en sport.

Of het verlagen dan aan de orde moet komen, dat weten we niet. Door de heer Van Doorn is gezegd: mochten er signalen van clubs vandaan komen, dan willen we ook wel het gesprek hebben. In dit verband zou ik willen zeggen: ook die ontraden wij. Ik wil dan wel keihard de toezegging op papier hebben, dat u de toezegging op papier krijgt, dat we dit meenemen in het vervolg. De heer Machielse: Ik begrijp de woorden van de wethouder, maar het toezeggen dat er geen taakstelling op het beleidsterrein komt, is nog niet hetzelfde als waar de motie toe oproept. Hoor ik u hiermee ook zeggen, dat er voor in ieder geval een bevriezing van de huren gaat plaats vinden? In dat geval ben ik het met u eens en kunnen we delen van de motie beter verwerken in een beeldvorming in het najaar in de tarievennota. Maar als u niet kunt toezeggen dat in 2023 de huren niet bevroren worden, dan kan het nog steeds zijn dat binnen dat beleidsdomein, ook al is er geen taakstelling op, een uitwisseling plaats vindt en die zekerheid wil ik wel graag hebben. Wethouder Fortuyn: Ik ga nu buiten mijn bevoegdheid, denk ik, maar ik zal het even navragen. Misschien in de tweede termijn. Maar ontzien is voor mij dat je daar geen maatregelen treft, dat is voor mij de vertaling, maar dan gaan we de discussie aan over de definitie van ontzien. Als iemand een woordenboek bij de hand heeft, dan kunnen we dat uitzoeken.

Mij zou het zijn: daar gaan we niet aan komen. Daar kom ik in de tweede termijn even op terug, want ik wil niet buiten mijn collegeleden om een besluit nemen. Dan ga ik naar 7, geen taakstelling sociaal domein. Ik denk dat daar voldoende over gezegd is. Wij ontraden dat, dat kunt u ook begrijpen, want we willen integraal kijken wat we kunnen doen. Integraal op alle domeinen, we willen goed kijken welke lijsten er zijn, ook in de bovenwettelijke maatregelen, zodat we daarmee aan de slag kunnen. Mevrouw Verhoef: Korte vraag. U wilde toch ook wel van ons richtlijnen mee voor uw dag op de hei. Nog een kleine opmerking, we gaan deze motie aanpassen zoals ik net zei naar ‘zoveel als mogelijk’. Wethouder Fortuyn: Fijn dat u dat zegt, maar misschien dat we elkaar dan mis begrepen hebben. Niet over deze motie trouwens. Ik heb gezegd dat deze vergadering, deze bijeenkomst, deze raad kleur heeft en dat hier wensen en bedenkingen geuit worden. Als moties of amendementen het niet halen, dat wil niet zeggen dat we de kleur gehoord hebben en mee nemen. We zijn niet ziende blind. Wat hier staat, wij ontraden, want het bindt onze handen en bovendien kan ik het niet garanderen want wij willen een integrale afweging maken. We hebben wel gehoord van ook verschillende andere partijen, ook van mevrouw Bouman, dat er wel wat scherper gekeken wordt naar het sociaal domein.

We ontraden de motie, maar weet wel dat u kleur gegeven heeft, we hebben wel geluisterd. Dat is wel de bedoeling van samen besturen. Dan heb ik er nog 2 te gaan. 8 is motie onbeperkt reizen OV. We hebben een coalitieafspraak, maar dat vind ik een beetje flauw. Tegelijkertijd, wij zullen en moeten met de provincie in gesprek. De provincie is op dit moment van het standpunt: dat kan niet, want je doet de pilot voor langere termijn. Die discussie moet nog gevoerd gaan worden. Zeker voor alle 65-ers, dan krijg je een soort abonnementstarief, dat wilt u ook niet, denk ik. Dat is niet de bedoeling en achterliggende gedachte. Daarom ontraden we hem ook. Dan hebben we het laatste, het minimumloon. Ja, laat ik het kort houden: ik denk niet dat wij als gemeente aan loonpolitiek moeten doen. Aan de andere kant, het voorstel ligt er. Wij ontraden hem. Het voorstel ligt er om een leuke discussie en bespreekpunt van te maken in de raad. Mevrouw Bouman: Ik had nog een allereerste vraag. U denkt dat u al weet waar het over gaat. Wethouder Fortuyn: 6 september. Mevrouw Bouman: 6 september. Niet eerder? Wethouder Fortuyn: Nee, wij gaan op 22 augustus er als college over praten, dan gaan we daar richting aan geven, dan komt het in de eerste collegevergadering, want we moeten een besluit nemen in het college. Dus dan wordt het 6 september.

De heer Jumelet, WIJ: Ik wilde graag een schorsing vragen. De voorzitter: Aan hoe lang denkt u, 10 minuten? Mevrouw Bouman: Ik heb dezelfde vraag, ook een schorsing. De voorzitter: Zullen we 10 minuten doen? Een kwartiertje? We schorsen een kwartier, ik rond hem af, we gaan om 22.00 uur verder. Ik schors de vergadering. Schorsing De voorzitter: Ik heropen de vergadering. 22/28

Tweede termijn De heer Jumelet, WIJ: Ik zou het eigenlijk op prijs stellen als u eerst de indieners het woord geeft om te horen of de moties en amendementen aangepast worden. De voorzitter: Dat vind ik een goed voorstel. Mevrouw Bouman, CDA: Wat ik al in de eerste termijn aangegeven heb, dat ik overwoog tot, dat is nu ook tot besluit gekomen. De motie over het nieuwe beleid, daar zal komen te staan dat eventuele nieuwe beleidsvoornemens voor zover als mogelijk, gewijzigd is. Dat brengen wij in stemming. Ik heb begrepen van de wethouder dat hij daar zeer positief over was. De motie is aangepast. De heer Machielse, VVD: Als we het over positieve wethouders hebben, dan gaan we nog even door. De motie externen, om het maar even kort te houden, daarin wordt bullet 1 van het dictum geschrapt en de rest van de motie ongewijzigd in stemming gebracht. De motie indexering zullen we ongewijzigd in stemming brengen. En tot slot de motie sport, daar heb ik ietsje meer tijd voor nodig, want die hebben we best wel aangepast n.a.v. het debat. Daarin wordt de alinea ‘de raad het belangrijk vindt dat sporten voor alle kinderen toegankelijk is et cetera’ behouden. De alinea daarna ‘daarom het noodzakelijk is dat alle huren voor binnen- en buitensport et cetera’ die alinea wordt integraal geschrapt.

En het dictum wordt gewijzigd in: roept het college op om de huren voor 2023 te bevriezen en daarmee sporten toegankelijk te houden voor onze inwoners. Met die wijzigingen, die inmiddels in IBABS staan en zijn verwerkt bij de griffie, breng ik ook deze motie in stemming. In ieder geval in afwachting van het debat. De voorzitter: Ik kan bevestigen dat alle nieuwe en gewijzigde moties in IBABS staan. Mevrouw Verhoef, PvdA: Ik ga de motie geen indicatieve taakstelling op sociaal domein wijzigen, de titel gaat nu luiden: zo min mogelijk indicatieve taakstellingen op sociaal domein. Het dictum gaat luiden: roept het college op om bij het maken van de integrale afweging om te komen tot een structureel sluitende begroting het sociaal domein zoveel mogelijk te ontzien bij de indicatieve taakstellingen. Het tweede deel van het dictum wordt volledig verwijderd. Ik verwacht dat ik met deze aanpassing steun ga krijgen van CDA, D66, CU en WIJ en misschien zelfs wel van L3B. Laat duidelijk zijn, we zijn er niet voor om inefficiënt beleid voort te zetten. We moeten zorgen dat de zorgcowboys, de niet bonafide bedrijven worden opgerold, die kosten geld en leveren niets op. En het sociaal domein blijft ontzettend urgent, we moeten vooruit denken: waar staan we over 4 jaar? Willen we dan met meer problemen zitten of minder? Dank u wel.

De heer Jumelet, WIJ: Wij kunnen het amendement rond de uitgangspunten van het CDA steunen. Mevrouw Verhoef: De heer Jumelet heeft er nu ook last van, de heer Markus attendeerde mij erop dat ik het moment voorbij heb laten gaan om te zeggen dat ik een motie niet in stemming wil brengen, maar er is ook nog een tweede termijn natuurlijk. Zal ik dat toch nog even doen? De voorzitter: Dat is wel handig, anders gaat meneer Jumelet er misschien op reageren. Mevrouw Verhoef: Ik ben hem nu even kwijt, maar ik wil de motie, die ging over de € 14 betalen aan personen die indirect worden ingehuurd, die motie gaan GL en wij niet in stemming brengen, omdat we steun proeven voor een bespreekpunt, dat lijkt ons veel geschikter. Dan is er misschien ook meer informatie bekend, dan kunnen we daar constructiever van gedachten over wisselen. Dank u. De voorzitter: Dat is motie nummer 026. Die wordt ingetrokken. De heer Jumelet, WIJ: Wij zijn voor het amendement van het CDA rondom de uitgangspunten. De gewijzigde motie nieuw beleid zoveel als mogelijk zullen wij ook steunen. De aangepaste versie motie rondom de externe medewerkers vinden wij heel mooi in lijn met de toezegging die de wethouder heeft gedaan, die steunen wij ook. We willen toch nog even de reactie van het college afwachten rondom het ontzien van de sport.

Ik kan me voorstellen dat daar een toezegging op gedaan kan worden en misschien is die motie dan ook wel overbodig. We wachten het college wel even af. Ik wil nog wel een opmerking maken rondom het debatje dat ik even had met de wethouder rondom behoedzaamheid. Ik hecht er toch wel aan, dat wij met name in de kadernota juist het college geprezen hebben rondom de behoedzaamheid en terughoudendheid, zeker als het gaat om varen in dichte mist. Op het moment dat de uitkomsten van de meicirculaire duidelijk zijn, dat je dan in volle kracht keuzes kan maken. Ik hoop dat ik de wethouder heel goed begrepen heb, dat hij dat blijft onderschrijven en zeker tot en met de uitkomsten van de meicirculaire en dat hij het met mijn fractie eens is, dat op punten je best iets scherper mag zijn, kleine stapjes kan zetten, maar dat de behoedzaamheid toch de boventoon voert in de komende weken, zolang we nog niet weten wat de uitkomst is van de meicirculaire. Als dat zo is, zullen we het college erom prijzen. Dank u wel. De heer Van Doorn, L3B: Mijn fractie is blij te constateren dat het college heel goed luistert naar wat er in de raad gedeeld wordt en het accent verlegt van behoedzaam naar scherper aan de wind. Misschien iets meer verantwoorde risico’s in het proces, maar wel blijvend zoeken naar incidentele dekking waar 23/28

dat kan. Dat brengt me bij een aantal moties, waar ik nog niet op gereageerd heb of waar ik nog een voorbehoud heb gemaakt. Eén ervan is dat nieuw beleid. Eigenlijk met de toezegging van de wethouder, zoals hij dat net zei is de motie overeenkomstig bijna, want dat zit in het proces dadelijk. Daarmee vinden wij hem echt gewoon overbodig, want we schrijven op wat net gezegd is en wat de werkwijze is. Dus die zullen wij om die reden niet steunen. De aangepaste motie van het PvdA op het sociaal domein steunen wij nog steeds niet. Wij willen gewoon breed zonder voorbehoud in beeld brengen welk beleid niet werkt en daar niet aan de voorkant voorbehouden in hebben. Als het niet werkt, werkt het niet en moeten we daar gewoon een gesprek over kunnen voeren met elkaar. Grip krijgen op stijgende kosten van externe medewerkers. Blij met het schrappen van de eerste bullet, dat is in ieder geval goed. Wij kijken iets anders naar inhuur, want het is namelijk niet altijd duurder dan ambtenaren. Ik heb juist heel goede ervaring met gedreven ZZP’ers, die maximale kwaliteit leveren. Dat past ook in hun businessmodel om onderscheidend te zijn, dus dat het niet geïnteresseerde mensen zijn en maar een beetje geld komen halen is misschien niet helemaal het beeld dat u wilde neerzetten, maar zo kwam het een beetje over, dus daar nemen wij afstand van.

Centraal staat het realiseren van je maatschappelijke doelen die je met het beleid voor ogen hebt. Waar wij naar uitkijken, blij met wat de wethouder daarop meegaf, inzicht in de achtergronden krijgen, daar een beeldvorming over hebben, wat speelt er, hoe zit het in elkaar. Wij willen hem eigenlijk een stap verder slaan door te zeggen: maak een plan van aanpak erachter, hoe ga je daar vorm en inhoud aan geven in plaats van alleen delen en wat dan ook de visie daarop is om het integraal te doen met omliggende gemeenten op een aantal functies. Dus ik ben echt wel op zoek naar een visie en een plan van aanpak en inzicht, vandaar dat wij de motie zoals die voorligt zullen steunen op deze manier. Nog wel graag een reactie van de VVD of met de toezegging van de wethouder en de gemeentesecretaris om dit op korte termijn te doen of het daarmee eigenlijk niet overbodig is, want dan gaat voor mij de regel op: als het overbodig is, hoeven we hem niet te steunen. Maar ik ben wel nieuwsgierig naar de toelichting van de VVD, of mij dat op andere gedachten brengt. De motie vermindering indexatie, wat mij betreft was de wethouder daar klip en klaar over, over de uitvoerbaarheid.

Ik snap het voorbehoud, want het voelt een beetje apart, want wij zaten er aanvankelijk anders in, maar als aan de voorkant al de inschatting is dat het weinig toevoegt, dan vinden we het zonde om daar ambtelijke capaciteit op los te laten. Dan denk ik dat we onze tijd en energie aan andere dingen kunnen besteden. Sport, tarieven bevriezen, dat staat per definitie ook bij ons hoog in het vaandel. Echter, we vinden het nu te vroeg om hem in een motie richting mee te geven. We zetten het al buiten haakjes qua zoekgebied om bezuinigingen in te zoeken of om ombuigingen vorm te geven en we willen hem in deze fase nog niet helemaal dicht gooien te hem ook te bevriezen. Dat vind ik meer een discussie om bij de begroting zelf, als we integraal dat beeld hebben, een goed beeld hebben van hoe we er financieel voor staan, ik wil dat nog niet in het slot gooien, dus die zullen we niet steunen. Dank u wel. Mevrouw Bouman, CDA: Het zal niet onbekend zijn, dat we de uitgangspunten uiteraard zullen indienen, ook gehoord hebbend de wethouder. De aanpassing uitgangspunten OZB, ja, daar hoorde ik de wethouder: dat is bestaand beleid. Dat is leuk en aardig, maar misschien is het weleens tijd om het eens anders te gaan doen. Het is aan een ieder om hier invulling aan te gaan geven, maar we zullen dit amendement toch in stemming brengen, we gaan het rustig zien. Minimumloon is ingetrokken.

Geen indicatieve taakstelling sociaal domein, ja, wij blijven er toch bij om toch eens even af te wachten hoe het met de knoppen zit. Met andere woorden: dit zullen wij niet steunen. Dan gaan we naar onbeperkt reizen, dat zullen wij ook niet steunen. Dan gaan we naar de eerste bullet van de VVD, grip krijgen op de stijgende kosten. Wij zouden het e.e.a. graag gehonoreerd willen zien, wij zullen dit steunen. Dan verminderen indexatie materiële budgetten, daar is de nodige twijfel heb ik begrepen. Het is niet uitvoerbaar, hoor ik zeggen. Wij blijven erbij en wij steunen uw voorstel, meneer Machielse. Dan de sport, veel over gezegd. Ik hoorde de wethouder zeggen: ik heb een toezegging gedaan. Ik ben benieuwd hoe dat nu verder handjes en voetjes gaat krijgen. Ik hoor hem zeggen: bevriezen van huren. Ik hoor graag de wethouder nog een keer in deze om te horen hoe hij erin zit, maar zoals het nu is gaan we even kijken wat de mogelijkheden zijn, maar dat hoor ik nog even van de wethouder. Dank u. De heer Machielse, VVD: Dank aan het college en alle andere partijen voor de uitgebreide reacties op de voorstellen vanavond. Om het kort en simpel te houden, de al dan niet gewijzigde voorstellen van het CDA steunen we allemaal, dus dat is makkelijk. De al dan niet gewijzigde voorstellen van de PvdA helaas allemaal niet.

En om niet in herhaling te vallen: op basis van dezelfde argumenten in mijn eerste termijn. Daaraan geen verandering. Dan onze eigen voorstellen. Dank voor alle feedback op de moties an sich. Het schrappen van bullet 1, zou je kunnen zeggen, verzwakt de motie enigszins, want de deur staat nog altijd open voor het gebruik maken van de kracht van externe inhuur of externe inhuur gebruiken als flexibele inzetbaarheid wanneer eigen mensen niet beschikbaar zijn. Waar ik echt aan wil appelleren is het pleidooi dat ik heb gehouden in de eerste termijn om juist al die betrokken medewerkers te waarderen en die creatieve oplossingen vinden. Ik zie deze motie ook echt als een ondersteuning van de toezegging van de wethouder over de presentatie van de gemeentesecretaris. Natuurlijk zijn we daar zeer benieuwd naar, maar waar we echt op zoek naar zijn, dat is wat expliciet in deze motie staat beschreven, is: welke creatieve maatregelen zijn er nu te bedenken en wat kosten die om meer regie te 24/28

nemen over wanneer we eigen mensen willen en wanneer we mogelijk externe mensen nodig hebben of willen inzetten. Juist die aanscherping op de toezegging van de wethouder is voor de VVD reden om deze motie vol overtuiging in stemming te brengen. Gehoord e.e.a. zou het zomaar kunnen dat die het gaat halen, dus dank daarvoor alvast, collega’s. Dank ook aan de wethouder voor zijn reactie. Dan, ik ga even door met het oog op de tijd, de vermindering indexatie materiële budgetten brengen we ongewijzigd in stemming. Het is jammer, gelet op de stemverhouding, dat we nooit zullen weten of dit wel of niet zinvol is geweest. Volgens de wethouder is het dat niet, maar dat zullen we nooit weten. Tot slot, op het gebied van sport, ga ik heel kort zijn. Ik heb geen harde toezegging gehoord dat in ieder geval voor 2023 de huren bevroren worden. Als die komt, trek ik de motie in, zeg ik er alvast bij. Dan zal ik de voorzitter van de commissie samenleving vragen om een beeldvorming te organiseren dit najaar en om de sportverenigingen uit te nodigen in aanloop naar de tarievennota om zelf aan te geven waar de knelpunten zitten naar de toekomst toe. Daarmee, dank u wel. Mevrouw Den Heijer, D66: Ik kan ook kort zijn, want in de vorige termijn heb ik alles langs gelopen en ook toegelicht wat wij ervan vinden. We zijn niet heel erg van mening veranderd in deze tweede ronde.

We willen wel iedereen bedanken voor alle moties en amendementen die zijn gemaakt en de discussie daarover, zoals de wethouder aangaf, dat geeft ook weer kleur aan wat we belangrijk vinden. Veel van de moties en amendementen die we hebben gezien zijn of bestaand beleid of zijn zo afgezwakt dat ze inmiddels overbodig zijn geworden of ze passen gewoonweg niet bij onze visie of we vinden ze niet passend op dit moment. Er kunnen best wel goede tussen zitten, maar die komen eigenlijk later aan de orde. Twee haal ik er even uit. Het ontzien van de sport, ja, belangrijk, maar we vinden het ook echt wel te vroeg om het nu te bevriezen, maar ik geloof dat de wethouder nog een antwoord verschuldigd was hierop, maar dat is hoe we er nu in zitten. We twijfelden even over de externe inhuur, maar we vinden ook dat er een toezegging van de wethouder is en dat lijkt ons wel voldoende. We kijken uit naar die beeldvorming en kijken dan wat weer nodig is. Daar wil ik het bij laten in deze termijn. De heer Markus, CU: Even nog in reactie op de aangepaste moties. De motie van het CDA om het woordje waar mogelijk of zover als mogelijk toe te voegen, ja, wat ons betreft is dat overbodig en is dat al staand beleid.

Zoals wij altijd pogen te doen, er zijn uitzonderingen moet ik eerlijk bekennen, maar we willen eigenlijk overbodige moties niet steunen en die lijn gaan we weer inzetten de komende jaren, dus we proberen ons eraan te houden, beste collega’s. Dus die gaan we niet steunen. Dan even de aangepaste motie over grip krijgen op de stijgende kosten externe medewerkers. Zoals aangegeven in de eerste termijn is dit voor ons een belangrijk punt, we willen er ook meer grip op krijgen. Ik denk dat de motie die nu voor ligt nog wat extra’s is t.o.v. de toezegging die de wethouder gedaan heeft. Ik denk dat we hiermee de creativiteit oproepen, maar dat we er ook beter zicht op krijgen, dus die zullen wij steunen. De motie over indexatie materiële budgetten, wij hebben aangegeven: als het college aangeeft dat het onuitvoerbaar is, dan zullen wij hem niet steunen. Dat is aangegeven, dus dat zullen wij niet steunen. Dan nog even over de sport. Wij snappen de oproep voor bevriezing van de tarieven, wij vinden het alleen te vroeg om dat nu al te doen.

We willen erover in breed gesprek met de sportverenigingen, het kan zomaar zijn dat er verschil zit tussen binnen- en buitensport als het gaat om tarieven, misschien wil je de één wel bevriezen en de andere niet, ik noem maar wat, dus dat vinden we nu te voorbarig om dat nu al te stellen, dus laten we in overleg samen met de verschillende verenigingen in de commissie kijken wat er wel of niet nodig is om in te stellen met elkaar, laten we dan pas een besluit nemen en niet nu al, dus die motie zullen we niet steunen. Dan even de indicatieve taakstellingen, ja, als je zoveel water bij de wijn doet, vinden wij hem bijna overbodig, eigenlijk vinden we hem overbodig, dus die gaan we ook niet steunen. We hebben aangegeven wat het kader is waarbinnen wij kijken naar bezuinigingen in het sociaal domein, het college heeft aangegeven die goed verstaan te hebben en die mee te nemen en dat is het kader waar wij het op zullen beoordelen, dus dat zullen we dan ook t.z.t. doen. Dat was hem. Ik heb nog tijd over, dat is fijn, dan rest mij te zeggen: het is voor velen een intensieve periode geweest vanaf januari verkiezingen en toen denderde de trein maar door tot en met vanavond.

Voor velen een intensieve periode geweest met successen, teleurstellingen, plezier en minder plezier, maar ik wens en wij wensen namens de hele CU iedereen een goed reces, rust lekker uit, dan kunnen we na het reces vol goede moed weer aan de slag om Lansingerland goed te besturen. Het college en het ambtelijk apparaat wensen wij veel zegen en wijsheid om tijdens het reces volle bak aan de slag te gaan met het uitwerken van de begroting, want volgens mij ligt er een vrij ambitieus tijdspad, 22 augustus op de hei en dan 6 september de brief, ga er maar aanstaan. Dus sterkte en veel wijsheid daarbij. Wij gaan lekker genieten van ons reces. Dank u wel. De heer Ruijtenberg, GL: Aangaande de laatste afsluiting van de heer Markus zou ik bijna willen zeggen: ik sluit me aan bij de vorige spreker. Dan even over de moties en amendementen, een paar waar ik kort op wil reageren. De eerste is van het CDA over de gewijzigde motie. Ik had in de eerste termijn al aangegeven: als je hem gaat wijzigen, gaan we hem steunen. Dus dat gaan we bij deze dan ook doen. Dan de motie van de VVD over de externe medewerkers. Wij zien nog steeds een oproep juist van het in dienst nemen van medewerkers binnen de eigen organisatie, dat is gewoon sociaal beleid, dus dat steunen we nog steeds. Jaja, meneer Machielse. Over sport zijn we het ook eens vandaag. Drie keer 25/28

eens, dat is bijna een wonder. Nog geen fusie, dat gaat wel heel rap. Over sport, het klopt wat de heer Machielse zegt. Ik heb de wethouder in de beantwoording niet een klip en klare toezegging horen doen. Ik heb hem horen zeggen, dat hij het ontzien heeft. Ontzien is wat anders dan bevriezen. Ik zie hem nu knikken en ik zie de heer Hoek knikken, dus ik denk dat ze een toezegging gaan doen en het echt bevroren gaat worden. Mocht dat het geval zijn, dan ben ik het wederom eens met de heer Machielse en dan gaan we hem niet in stemming brengen. Overigens wil ik wel even aangeven bij de heer Markus, goed om een gesprek te hebben met de sportverenigingen, maar ik kan me niet voorstellen dat er 1 sportvereniging is, die zegt: die tarieven van ons, doe maar omhoog. Dan over het sociaal domein, om daar niet op te gaan bezuinigen. De heer Markus heeft gezegd: het is een overbodige motie, die gaan wij niet steunen. Maar ik wil toch een ieder oproepen om ook op het laatste moment nog te heroverwegen om dit wel te steunen, een bezuiniging op het sociaal domein is juist datgene waarmee je gaat bezuinigen op mensen die het meest kwetsbaar zijn in de samenleving. Het is genoemd in de overweging, het gaat om de WMO, het gaat om de GGZ, het gaat om de jeugdzorg, om allerlei andere mensen die heel veel steun nodig hebben.

Ook wij zijn niet bang voor harde ingrepen, zoals ik al eerder genoemd heb, die ook ons aan het hart gaan, maar nou net niet op die meest kwetsbare mensen. Er zijn vandaag al heel veel vergelijkingen gedaan en gezegd, ik wil er een spreekwoord in het engels aan toevoegen: het is penny wise, pound foolish. Als je nu gaat bezuinigen, loop je grote kans dat je op een later moment meer moet gaan uitgeven. Laten we dat in ieder geval niet doen, laten we daar de juiste keuze in maken en op dit beleidsterrein niet bezuinigen. We hebben hem aangepast, omdat we daarmee laten zien: we staan open voor jullie bezwaren. Wij komen jullie tegemoet, kom ons tegemoet, laten we dat signaal afgeven. Het laatste waar ik het over wil hebben, is gratis OV voor ouderen. Ik heb de wethouders zowel bij de commissie als vandaag horen zeggen: ook al doen we er niets mee, we luisteren wel. Ik zou in dat geval willen zeggen, er komt een pilot in 2024, een onderzoek naar het geven van gratis OV voor ouderen. Ik ga ervan uit, dat er een maatschappelijke kosten/baten analyse van zal zijn in dat onderzoek.

Ik wil een oproep doen om hem door te trekken om ook een maatschappelijke kosten/baten analyse te maken voor alle mensen die een inkomen hebben tot 120% van de bijstand, wat het zou kosten om die gratis openbaar vervoer te geven en wat eventueel de opbrengsten zouden zijn indien die mensen weer volwaardig zouden kunnen deelnemen aan het arbeidsproces of eventueel onderwijs. Daar wil ik het bij laten. Dank u wel. Mevrouw Verhoef, PvdA: Ik wil de heer Ruijtenberg meteen vragen om tegen de tijd dat de uitkomsten van de pilot er zijn openbaar vervoer, dat hij daar dan zo spoedig mogelijk een motie voor indient, wij zouden dat zeker ook steunen. Ik ga even naar de veranderde motie van ons over het sociaal domein zoveel mogelijk ontzien. Het valt me toch eigenlijk wat tegen van de verschillende fracties, ik had toch een toenadering gedacht, gehoopt. Ik vind het jammer dat ze geen kleur willen bekennen bij deze kadernota. De wethouder kan zeggen: het college luistert. Dat is natuurlijk ook zo, maar het is een debat, een debat nota bene over de kadernota die richting moet geven aan de begroting, dus dan mag je best wel met een harde stem. De voorzitter: U moet het kort houden, mevrouw Verhoef, want u bent door uw spreektijd heen. Mevrouw Verhoef: Oké. Dan mag je best met een harde stem voor een dergelijke motie je kleur laten zien. Dan ga ik heel snel.

De aangepaste motie van het CDA over zoveel mogelijk incidentele middelen inzetten, steunen we. De motie van de VVD aangepast, sport toegankelijk houden, gaan we niet steunen zoals ik al eerder heb gezegd. We lopen hiermee vooruit op de discussie rondom de sporttarieven. Volgens mij is daar een heel duidelijke toezegging van de wethouder. Verder is mijn stemgedrag niet anders dan eerder gemeld. Dank u wel. De voorzitter: We gaan naar de wethouder financiën met de toepasselijke naam: Fortuyn. Beantwoording college Wethouder Fortuyn: Dat heeft zo moeten zijn. Ik doe even de reactie op de wijzigingen en dan wil ik nog even ergens mee afsluiten, met uw welnemen. Ten aanzien van de motie nieuw beleid dekken alleen met incidenteel geld is aangepast, zoveel mogelijk. Ik denk dat wij dan inderdaad zeggen dat we hem omarmen. We gaan de stemming afwachten, hoe dat uit gaat pakken, maar als ik snel tel denk ik dat die het wel gaat halen. Dan de motie VVD grip op stijgende kosten extern personeel. Daar heb ik een heel betoog over gehouden. Door de heer Van Doorn is aangegeven: we willen wel een plan van aanpak hebben en het moet ook over de inhoud gaan, we willen er meer kleur bij hebben. Als dat de bedoeling is van dit verhaal, zou ik zeggen: dan kan ik het met een toezegging doen.

Wordt de motie aangenomen, ik laat het een beetje aan de raad, maar ik heb de gemeentesecretaris directeur himself aangekeken en hij was driftig aan het knikken, dus die toezegging kan ik dan wel doen. Ik laat het even aan u over om de motie of de toezegging te pakken. Op de sport kom ik zo terug, maar dat doe ik niet maar meneer Leon Hoek, dan krijgt u ook een concreet of helder antwoord, klare taal krijg je dan. Er zijn een paar vragen gesteld, daar wil ik op terug komen. De discussie over behoedzaam en wat incidenteel is, gaan we proberen zoveel mogelijk incidenteel te doen, wat gaat er dan met het behoedzame gedrag gebeuren. Laat ik het zo zeggen: daar waar we het gewoon structureel kunnen doen, gaan we het gewoon doen. Punt. We kijken naar de consequentie, als je het incidenteel doet, wat is dan de consequentie? We gaan 26/28

geen roekeloos gedrag doen, we gaan ook niet opeens heel anders begroten. We willen wel, dat heb ik zo vertaald, daar waar ik ruimte zie om eventueel andere moties of anderszins invulling te geven of te kunnen ontzien, daar wil ik wel de ruimte hebben om eventueel scherper aan de wind te zeilen. Dat gezegd hebbende. Ik was heel blij met een aantal uitspraken. Het valt het college te prijzen, die nemen we graag aan, dat krijgen we niet zo vaak te horen. Ik hoorde iets over penny wise pound foolish, dat was ook een hele mooie uitspraak. Ik wil eindigen in de lijn van de heer Markus, dit is heel nieuw wat we aan het doen zijn, we gaan de discussie een keertje aan. Meneer Machielse heeft het ook gezegd, meneer Markus heeft het ondersteund en anderen ook, we gaan praten hoe we het proces van de begroting gaan inzetten naar de komende jaren, want het moet wel ergens op gebaseerd zijn om in ieder geval niet in speculatieve zaken terecht te komen met moties en amendementen waarvan niemand weet wat de consequenties zijn. Dit hebben we nu gedaan. Ik zal wille eindigen met: the proof of the pudding is in the eating. We gaan er gewoon lekker doorheen happen. Dat betekent dat u gewoon lekker op vakantie kunt gaan, geniet van uw naaste, laat alles even lekker los die 6 weken. Wij gaan aan de slag.

Ga lekker genieten van je vakantie, het komt best wel goed, maak je niet teveel zorgen, laat alles een beetje los, zodat jullie fris en fruitig de nieuwe periode in kunnen gaan. Hier wilde ik het bij laten. Wethouder Hoek: Voor de klare taal dan. Wat mij betreft is huren bevriezen hetzelfde als de huur niet verhogen en dat ga ik u bij deze ook toezeggen. U weet dat wij de sport een warm hart toedragen. We hebben in coronatijd de verenigingen de huur niet laten betalen als een mooie geste. Dat hebben we langer volgehouden dan dat de hele samenleving weer werd vrij gegeven. U hoeft ons niet te overtuigen van het feit dat dit een heel belangrijk middel is om cohesie en verbondenheid in de samenleving te organiseren, daar staan wij voor. Dat betekent ook, als de meicirculaire echt tegen valt, dat het college de inspanning moet plegen om het geld dat we daarmee mis lopen op een andere manier te dekken. Dus van onze kant de toezegging: aan sport komen we niet in 2023. Richting sport wil ik ook een soort winstwaarschuwing afgeven, dat allerlei extra eisen die wellicht komen oppoppen, weet je, we vragen aan de hele samenleving wellicht om een inspanning te plegen om mee te helpen om de tekorten minder te maken en die inspanning zullen we ook aan de sport vragen als ze met extra wensen komen.

We kiezen er wel voor om integraal de sport de mogelijkheid te bieden om gewoon op dezelfde manier onze jongeren en onze ouderen op een goede manier onderdeel te laten uitmaken van die samenleving en daar zijn we ze ontzettend dankbaar voor. De heer Van Doorn: Ik hoor de wethouder vooral praten over sport, want daar ging deze motie ook over. U weet wel dat het hele beleid van sport en cultuur buiten beschouwing gelaten moet worden. Sluit u ook indexeringen uit met dat we er niet aan komen? De heer Hoek: Dat is wat ik zeg. De motie gaat over sport. Ik heb het over de sport. Inderdaad, het klopt wat u zegt, we hebben ook als college gezegd: ook cultuur valt er wat ons betreft onder. Dus daar gaan we echt een inspanning voor plegen. We leggen onszelf natuurlijk ook wel de verplichting op, op het moment dat het heel moeilijk wordt, dan zullen we daar zelf dekking voor moeten zoeken. Mevrouw Verhoef: Deze wethouder is ook wethouder voor een deel van het sociaal domein. Waarom bent u daar niet zo genereus om direct toe te zeggen: daar gaan we niet aan zitten. Of zeggen: daar gaan we zo min mogelijk aan zitten. Wethouder Hoek: Dat vind ik een heel mooi verhaal. U komt met een motie waar geen dekking bij zit. Als straks de tekorten echt heel fors zijn, dan wil ik niet op voorhand zeggen: daar komen we niet aan.

Want dan daag ik u wel uit om datgene wat wij bedacht hadden op het sociaal domein mogelijk te bezuinigen, ik hoop dat uw fractiegenoot gelijk heeft, dat het niet nodig is, maar dan daag ik u uit om een ander soort dekking te vinden voor de bedragen die hier over tafel gaan. Ik denk dat het een bijzonder moeilijke exercitie wordt. Wij willen de discussie integraal kunnen voeren. Mevrouw Verhoef: Een hele korte reactie. Ik heb bij geen enkele motie die hier op tafel ligt een dekking gezien. Dank u wel. De heer Ruijtenberg: Ik heb een kleine, verduidelijkende vraag aan de heer Hoek. Ik heb hem een heel duidelijke toezegging horen doen op het gebied van sport, dank u wel daarvoor. We kunnen daarom de motie terug trekken, we brengen hem niet in stemming, ik kijk even naar de heer Machielse, of hij knikt. U moet dan knikken. Maar de vraag is, ik heb u horen zeggen over cultuur n.a.v. de vraag van de heer Van Doorn: daar gaan we een inspanning op doen. Een inspanning is in mijn wereld niet hetzelfde als een toezegging. Is er ook voor kunst en cultuur een toezegging? Wethouder Hoek: Nee, dat is ook een toezegging. Ja. Punt. De voorzitter: Ik heb een toezegging van de heer Machielse gehoord, dat hij de motie intrekt. De heer Machielse: Ik zal iedereen uit zijn lijden verlossen: ik wil motie M2022-23 bij deze graag intrekken.

De voorzitter: Daarmee zijn we aan het einde van de behandeling van dit agendapunt en zijn wij toe aan de stemming. We hebben 2 amdementen A021 en A022 en we hebben dan het voorstel al dan niet geamendeerd en tenslotte de moties M020, M021, M022, M024 en M025. Check. De griffie bevestigt het, daarmee zitten we goed. Mevrouw Bouman: Prachtig dat u alle terminologieën naar voren brengt, maar zou u ook even het onderwerp kunnen aangeven als u het in stemming brengt, want die nummers heb ik niet paraat. De voorzitter: In IBABS wel, maar ik zal zeggen welke het is. Inmiddels hebben we erover gesproken en weet iedereen het direct. We gaan over tot de stemming. 27/28

A021, aanpassen uitgangspunten kadernota De voorzitter: Er wordt al driftig gestemd. 23 stemmen voor, PvdA en D66 4 stemmen tegen. Daarmee is die aangenomen. A022, aanpassen uitgangspunten OZB-tarieven in kadernota De voorzitter: 9 stemmen voor en 18 stemmen tegen, die is verworpen. De voorzitter: Dan zijn we bij het voorstel, de kadernota 2023-2026. Ik open de stemming daarover. Die is met algemene stemmen aangenomen. M020, nieuw beleid alleen dekken met incidenteel geld De voorzitter: Met 14 stemmen voor en 13 tegen is die aangenomen. M021, grip krijgen op stijgende kosten externe medewerkers De voorzitter: Die is met 23 voor en 4 tegen aangenomen. M022, vermindering indexatie materiële budgetten De voorzitter: 9 voor en 18 tegen, die is verworpen. M024, geen indicatieve taakstelling op sociaal domein De voorzitter: 2 stemmen voor, de overige tegen, verworpen. M025, onbeperkt reizen met OV voor 65-plussers al in 2023 starten De voorzitter: 1 stem voor, 26 tegen, die is verworpen. De voorzitter: Daarmee zijn we aan het einde, warempel. Dan zijn we aan het einde van dit agendapunt. 9. Hamerstukken: 9.a Zomerrapportage 2022 9.b Gewijzigde verordening op de heffing en invordering van leges gemeente Lansingerland 2022 De voorzitter: Die ga ik afhameren. 10. Sluiting De voorzitter, om 22.45 uur: Dan rest mij u een heel goed reces te wensen.

Geniet ervan, maak er gebruik van, het was inderdaad een zwaar half jaar voor u met verkiezingen, campagne en daarna. Ik moet zeggen: ik voel het ook. Ik spreek ook mijn grote respect uit en ik denk dat ik het namens u allen doe voor al die ambtenaren die ook heel veel extra taken de afgelopen tijd op zich hebben genomen in de opvang vluchtelingen, opvang ontheemden en niet in de laatste plaats de veiligheidsadviseur, die mij de afgelopen 3 nachten uit bed heeft gebeld. Ik word uit bed gebeld, zij is dan al aan het werk, dus daar mogen we ook bij stil staan, onze gemeente heeft een heleboel ambtenaren die het goed doen ingehuurd en in vaste dienst. Ik wens u een heel goed reces toe. Ik sluit de vergadering. Aldus vastgesteld in de openbare raadsvergadering van Waarnemend griffier,

Bert Schouten

Verslag opgesteld door Marianne Jansen, Lothassa Secretarie, met behulp van geluidsopname.

28/28