[BV21.0169] Verslag commissie Algemeen Bestduur van 6 oktober 2021

In het stuk staan daar allerlei zinnige dingen over in waaruit blijkt dat daar flexibiliteit mogelijk is, dus dat je ook per plek op BleizoWest een verschillende aanpak pakt om die grond zo goed mogelijk te benutten, maar wel financieel zo aantrekkelijk mogelijk als dat allemaal mogelijk is. Ik ga naar de windmolens, ook dat staat op mijn lijstje en dan ben ik bijna aan het einde. Een aantal andere fracties heeft het al gezegd: hoe gaan we om met de wens van de provincie Zuid-Holland om windmolens te plaatsen op Bleizo-West. Dat wordt inderdaad onmogelijk als hier een nieuwe kern uit de grond wordt gestampt. Dus ook van onze fractie de vragen: ziet het college nog de mogelijkheid om dit op andere locaties te doen? Is er overleg met buurgemeenten? Kan er een compensatieprogramma komen via het leveren van extra zonne-energie bijvoorbeeld? En natuurlijk hopen wij dat Gedeputeerde Staten bereid is om de bestemming van BleizoWest te wijzigen, natuurlijk onder de voorwaarde dat er een goed alternatief voor de windenergie of voor duurzame energie wordt geleverd vanuit onze gemeente. Volgens mij ben ik nu bij de slotparagraaf en daar stel ik inderdaad de vraag, die de heer Jumelet ook stelde: wanneer gaat de eerste paal de grond in? We kunnen niet wachten.

We willen ook even memoreren aan het feit, dat we in 2007 samen met Zoetermeer zijn gestart met het Bleizo project, we zijn nu 14 jaar verder, maar met Bleizo-West is er een prachtige kers op die taart Bleizo gezet en dat is fijn. Beantwoording college Wethouder Fortuyn: Dank u wel. Laat ik beginnen met het feit dat ik, niet aangenaam verrast, nee, ik ben eigenlijk heel erg blij met de inbreng die u vanavond heeft gegeven. Een positieve insteek, maar u heeft ook de zorgen gedeeld. Ik denk dat het mooi is om dat met elkaar te delen, want er ligt hier namelijk wel een document. Het is een ontwikkelperspectief, waarmee we de volgende stap willen maken en er ligt ook een grote verantwoordelijkheid op uw schouders. Ik heb een aantal keer een bril voorbij zien komen, althans, in figuurlijke zin. Toen ik vanavond begon voor mezelf, hoe gaat dit lopen,

11/21

dan heb je iets van: je kan met een bril kijken naar gisteren of langer terug en voor Lansingerland in de kernwaarde is dat ook wel zo, en je kan kijken hoe de situatie vandaag is, maar ik heb het gevoel dat u allen kijkt met de bril naar overmorgen. Dat overmorgen is ook een beetje overdrachtelijk, want misschien praat u wel over uw eigen toekomstige woning, maar we praten ook over de woning van uw vader en moeder als u wat jonger bent en we praten ook over de woning van onze kinderen. Meneer Van As, ik weet niet of u al vader bent in die 5 jaar, maar het zou zomaar kunnen, dat u zo direct een besluit met elkaar gaat nemen, dat uw zoon wil studeren in Den Haag en een stageplek heeft in Utrecht en hij heeft een fantastische loft op het station. Tegelijk kan hij naar zijn oma, want die zit grondgebonden aan de buitenkant te genieten van de verbindingen tussen het Van Tuyllpark en de Rottemeren. Het is maar een schets, maar het geeft wel aan dat het hier ergens over gaat. We moeten wel de zorg hebben, maar we moeten niet te eng denken. We moeten proberen er open minded in te zijn. Dat als start, ik ga nu op een aantal zaken in. Meneer Van Doorn zei: heb je contact daar waar het gaat over Lansinghage en met de buren en aandacht voor de omgevingsstructuur, denk aan A12, HSL, 380 kVA. Jazeker hebben we hier contact over.

Alleen, de ontwikkelingstempo’s liggen natuurlijk niet op gelijke niveaus. Zeker is Lansinghage, ook in het ambtelijk overleg, langs gekomen welke portee daar aan de orde is. We hebben het nu echt over Bleizo-West, maar we kijken daar weldegelijk naar. Het wordt ook genoemd. De parkeernorm, die is ook door de VVD genoemd, zou ook heel logisch zijn overigens: daar kunnen we een discussie over hebben, maar het ontwikkelperspectief gaat wel uit van hoogwaardig bouwen, zowel letterlijk als figuurlijk, waarmee een ander leefmilieu wordt gecreëerd, waarin in datzelfde aspect gekeken wordt: wat voor type mensen gaan er wonen en welke reispatronen gaan ze met elkaar ontwikkelen? Dat is natuurlijk best belangrijk. Ik zou me niet per definitie vast willen leggen op 0,7 of 0,6 of 0,5 of moet het 1 zijn, het zal in dat gebied in de nadere strategie verder ontwikkeld moeten worden. Daar wordt zeker naar gekeken, we weten ook hoe verschillende partijen daar in zitten. Alle partijen hebben gesproken over die windmolen van de provincie Zuid-Holland. De één voelt het als een zwaar van Damocles boven je hoofd en de ander heeft zoiets: kunnen we niet met elkaar het gesprek aangaan om de windopgave op een meer creatieve manier in te vullen. Ja, ik ga niet ontkennen, wat meneer Ruijtenberg gezegd heeft, dat er een harde lijn ligt m.b.t. de windopgave dan wel de potentie van Bleizo.

Wij hebben daar goede gesprekken over op dit moment, we gaan er echt serieus naar kijken. Ook is gevraagd, dat wij graag wat meer inzage zouden hebben wat nou de stand van zaken is voor het onderzoek, dat door de heer Van den Beukel gedaan wordt m.b.t. eventueel alternatieve locaties. We zijn er volop mee bezig op dit moment. We zijn volop bezig om in een goede verhouding met elkaar de energieopgave te gaan invullen. De heer Van As gaf aan: kan je het slim oplossen? Ja, natuurlijk kan je het slim oplossen. Eén van de kernwaarden die we gaan bekijken: deze wijk geeft zoveel potentieel om experimenteel te gaan bouwen. De ambitie is eigenlijk of we niet een energie-opwekkende wijk zouden kunnen gaan creëren. Met andere woorden: die duurzaamheid is één van de pijlers, staat in de stukken maar niet zo uitgebreid, maar dat is ook de ontwikkelstrategie, die je met elkaar wilt ontwikkelen, om juist die positieve elementen, waar kunnen we winst boeken, waar kunnen we met elkaar het experiment aangaan, ook in woonvormen? Dan heb ik hier de energieleverende wijk. Dat is juist het mooie van dit gebied: 70 hectaren eigen grond en alle mogelijkheden zijn in principe mogelijk. Maar dan moet je wel het ontwikkelperspectief hebben en tegelijkertijd de ontwikkelende partijen. De heer Ammerlaan had een vraag over een juridisch kader. Nu niet.

Op het moment dat er een bestemmingsplan vast gesteld gaat worden, ontstaat er een juridisch kader. Alvorens we bezig zijn, ook in de ontwikkelstrategie, heeft het geen juridisch kader. U komt ook elke keer aan de beurt. Op het moment dat de raad besluiten gaat nemen in de richting van bestemmingsplannen, dan heeft dat een juridische kracht, want dan heb je iets vast gesteld en dan kan iemand er gebruik van maken. Dat is het logische gevolg. Van de 50 vragen zijn er veel open. Ik was heel blij met die 50 vragen, want er leeft een bepaalde zorg bij u en uw partij. En terecht, want ik denk dat het ook voor anderen goed is te zien hoe we daar op geantwoord hebben. Maar de andere kant van de medaille is: juist die vele vragen zouden u eigenlijk moeten bewegen om de ontwikkelstrategie, de stap die hierna komt, juist te omarmen om de goede beslissing te nemen. Met de antwoorden die u gehad heeft en ook met het document dat hier ligt heeft u eigenlijk onvoldoende informatie om er voor of tegen te zijn. U zou juist moeten stemmen voor deze vier instemmingsbesluiten. Ik ben blij dat dit opgenomen wordt, meneer Ammerlaan, want ik had een iets ander beeld over hetgeen ik gezegd heb en de beelden, die ik geschetst heb, door meneer Jumelet aangehaald, maar u kunt nu terugkijken wat ik gezegd heb en dit ligt voor de eeuwigheid vast.

Dan het Horti Science Park, daar vraagt een aantal mensen terecht aandacht voor. Uiteindelijk Horti Science Park en Dutch Innovation Park zijn min of meer de magneten naast Lansingerland Zoetermeer als station, maar ook als multimodale hub. In die omgeving gaan ook de woonmilieus, zoals beschreven in dit stuk en ook in de strategie verder uitgewerkt gaat worden, gaat daar een compleet verhaal van maken, een geheel. De Horti Science visie wordt op dit moment uitgewerkt, dat weet u. Uw eigen wethouder is daar volop mee bezig, uw partijgenoot, want het is onze wethouder, laat ik helder zijn. Hij is daar volop mee bezig. Ik hoop ook, dat er binnen afzienbare tijd hier helderheid over is: wat gebeurt daar dan? U heeft ook het filmpje gezien, dat de directeur van de WUR en ook de scholengemeenschap een rol hebben gespeeld in het presenteren van het perspectief. U vroeg nog, dat vond ik een heel interessante, er zijn

12/21

meer partijen geweest, o.a. D66: hoe ga je die burgerparticipatie nou organiseren? Eén ding voorop: als je hier burgerparticipatie gaat toepassen, is dat uiteraard een andere, want het is geen inbreidlocatie. De omgeving heeft een heel andere dynamiek en dimensie dan de Noordpolder, Wolfend, een locatie die nog ingebreid moet gaan worden. Maar ik zou ook kunnen zeggen, meneer Ammerlaan: hoe gaan we die burgerparticipatie verder doen? We zijn nu in een eerste fase van perspectief naar strategie, dan krijgt u nog vele malen uw stem om verder te gaan of anderszins invulling te geven en ik zou zeggen: één van de beste burgerparticipaties die plaats vinden, vindt 16 of 22 maart 2022 plaats. Ik neem aan, dat die datum u iets zegt. De verkiezingen lijkt me, 16 maart, dan heb je ook een vorm van burgerparticipatie. Als de partijen zich duidelijk uitspreken en een ander niet dan is dat een vorm van burgerparticipatie. De raad gaat de komende maanden aan de slag en dan zullen we het echt hebben over de rol van de samenleving, de rol van de raad. De heer Ammerlaan: Ik heb goed begrepen, dat dat inderdaad in maart het geval is. U bent van een partij van Leefbaar van oorsprong, die is erg van burgerparticipatie, dat weten we ook. We hebben met elkaar in het coalitieakkoord iets afgesproken over een raadgevend referendum. Zouden we er iets voor voelen om echt een peiling te houden.

Het hangt in de lucht, de 4 jaar zijn bijna voorbij, dus ik geef u een kans, u weet dat ik u graag kansen geef, is dat niet iets? Wethouder Fortuyn: Uw vraag is helder, net als de 50 vragen die u gesteld heeft. Ik heb net verteld: u moet eigenlijk die strategie pakken, want dan heb je het totale beeld en dan kan je pas een goed oordeel geven. We kiezen eerst voor een strategie, die werken we uit en dan gaan we daarna wel peilen hoe het zit en hoe de gevoelens zijn m.b.t. de verdere ontwikkelingen. We hebben hier de gemeenteraad zitten, die de vervolgstappen gaan maken en ook de besluiten kan nemen. Dus dat is het proces dat ik voor ogen heb. De heer Ammerlaan: Ik snap u, in zoverre, er is een aantal fases en u wilt door, snel door. Ik vraag me af hoe snel we moeten gaan. U zegt: je moet hier ja tegen zeggen, wil je verder komen. Maar hoever zitten we er aan vast? Er zijn mensen die 10.000 huizen willen, de CU wil minder huizen. Misschien willen we maar 1.000 huizen. Hoeveel bandbreedte zit er nog in? Hoever zitten we vast als we hier ja tegen zeggen? Wethouder Fortuyn: Het lijkt me duidelijk in de stukken die hier staan. Op die bandbreedte kom ik terug, want de CU had het er ook over. Die bandbreedte, het perspectief zoals het er nu staat is 4.000-6.000. Daarmee ga je de volgende strategie in en gaandeweg de strategie is de bandbreedte wat we nu inschatten.

Er zijn verschillende onderzoeken naar gedaan. Naar mevrouw Verhoef wil ik zeggen en ook naar meneer Ruijtenberg: je hebt wel een kritische massa nodig, minimaal 4.000, om tot een voorzieningenniveau te komen. Mooi als je 65% betaalbaar wil hebben, maar dat zal moeten blijken uit de ontwikkelstrategie en de financiën, want dat is natuurlijk een financiële keuze die je maakt. Die financiële keuze, naar mate je goedkoper gaat bouwen of meer voor de sociale woningbouw, dan betekent dat dat je opbrengst minder is, maar dat is een keuze die je kan maken. Het scenario’s die langs zouden kunnen komen, maar vooralsnog gaan we uit van die 4.000 tot 6.000 woningen in het ontwikkelperspectief. Dan die 50% bereikbaar, dat is het minimale wat u zegt. Door dit te pakken en Bleizo-West op deze manier aan te vliegen, komen we ook heel erg tegemoet aan de afspraak die de provincie graag met ons wil maken voor een meer evenwicht scenario. Hier komen we tegemoet in die richting, dus daarmee pakken we richting provincie, maar ook de woonopgave, maar ook de regio onze verantwoordelijkheid. Dat is ook gevraagd door de CU. De vraag van meneer Jumelet, de behoefte aan woningen en ‘en en’. Ja, ik denk het ook: en en. Waarom en en? Wij hebben binnenstedelijk of binnendorps, binnen Lansingerland, een aantal bouwplannen, maar die zijn ook nog wel redelijk zacht.

De hardheid ervan moet allemaal nog uitgevoerd en gerealiseerd worden. Dat kan goed gaan. De eerste paal, wat mij betreft en ons betreft, in 2024 zou kunnen, want we zitten nu in 2021. We gaan echt het goede gesprek met de provincie aan. We proberen ook het goede gesprek te hebben om de juiste beslissing met elkaar te nemen. De gouden kans die hier ligt rond het knooppunt, multimodaal met 70 hectaren eigen grond, dat kan je niet op slot slaan. Het enige wat we vragen aan de provincie, dan kom ik bij mevrouw Den Heijer, ik heb uw vraag niet helemaal begrepen over afwegingskader, maar praten we dan over het omgevingsbeleid, dat we hebben vastgesteld, want dat was me niet helemaal duidelijk. U vroeg op een gegeven moment: provincie afweging. Ik begreep die vraag niet helemaal, dat de provincie een afweging moet maken. Mevrouw Den Heijer: Wat ik bedoelde was, dat er in de stukken staat dat de provincie heeft gezegd: we gaan een nieuwe afweging maken voor Bleizo waar het gaat om woningbouw versus de windopgave of duurzame energieopgave. Dat staat in de stukken ergens in de toelichting. Ik vond dat nogal zacht overkomen: wanneer is dat dan, hoe gaan die gesprekken. Ik wil graag weten: wanneer vinden die gesprekken plaats, is er een go-or-no-go moment in te bouwen: we gaan wachten tot we goedkeuring of commitment krijgen en dan pas gaan we verder de boel opwerken.

Ik denk dat we één ding hebben geleerd uit het verleden, we hebben een bril naar voren, maar we moeten ook leren van de lessen uit het verleden, dat we wel eerst dat commitment moeten hebben voordat we van alles gaan uitwerken. Dus: wanneer wordt die afweging dan bij de provincie gemaakt? Als ik u goed heb begrepen, staat het dus verkeerd in de stukken. Wethouder Fortuyn: Er zijn gesprekken met de provincie. Komt de afweging voor of na het besluit van de raad? Ik denk eerder na het besluit. We hebben het nu over het perspectief en de vervolgstappen. Wij kunnen pas echt concreet verder als we inderdaad beweging krijgen bij de provincie, dat is helder. In januari ligt er omgevingsbeleid, dat is ook een beetje de druk op de zaak. In het omgevingsbeleid moet blijken, het lijntje dat meneer Ruijtenberg

13/21

ook aangegeven heeft, wordt aangehouden, dat betekent dus dat het ontwikkelperspectief min of meer op slot gaat voor een aantal jaar. Dat moet je zien te voorkomen, vandaar dat we het goede gesprek hebben en vandaar dat we het ontwikkelperspectief ontwikkeld hebben. Het ontwikkelperspectief is ook gevraagd door diverse partijen uit de Staten. Maar we willen in goed overleg met de juiste afweging tot een juiste beslissing komen. We zijn echt in goed gesprek met de provincie. Ik was bij de CU gekomen. Het duurt wat langer, ik zal proberen snelheid te maken. U zegt: het is steun en het is ook spannend. Ik denk ook dat het zo is. U heeft een aantal zeer goede opmerkingen gemaakt, dat doet u altijd wel, maar dat heeft de rest van de leden ook gedaan. U had het over de plus op de leefomgeving, de duurzaamheid. Ik denk dat die paragraaf meer aandacht krijgt. Dat hebben we zelf ook wel. Dat hebben we ook met Zoetermeer overlegd. Duurzaamheid, het experimentele, de groenvoorziening, geluid et cetera moeten voldoende gewaarborgd zijn, maar moeten ook een kwaliteitsomgeving hebben. Dat geeft ons ook een beetje de balans van 50% betaalbaar, bereikbaar en de sociale opgave met ook de wat duurdere in het groen gebouwde woningen. Het krijgt absoluut voorrang. Laagbouw: dit is ook een gebied waar een wooncarrière gemaakt kan worden. Dat is juist het leuke, dat dat hier gebeurt.

Voor de expat boven het station, een student of een stel, net getrouwd, 5 jaar, vindt het fantastisch om boven het station te wonen of naast het station. En vindt het daar zo prettig in die leefomgeving, omdat we daar echt een voorzieningenniveau willen hebben, dat je daar je wooncarrière kan maken. Laten we eerlijk: wij hebben gewoon te weinig woningen in Lansingerland die überhaupt betaalbaar zijn. Laten we daar helder in zijn en dat gaan we hier bieden. Dat zijn ook de kinderen die we hebben die een ton van hun vader of moeder mee krijgen omdat die toevallig wat bemiddeld zijn. We moeten daar ook oog voor hebben, dat we daarvoor kunnen bouwen. Ik vind het een uitstekend plan om hiermee verder te gaan. Dan hebben we infra, groen, het zit er echt in, daar gaan we echt veel op acteren. En dat we inderdaad van andere voorbeelden lessen moeten trekken. U heeft een aantal voorbeelden genoemd. Het ambtelijk apparaat is aangesloten op juist die ontwikkelingen, ook de bureaus die bij ons aangesloten zijn o.a. APP, die aanwezig is, er zit een hele batterij aan mensen daar, een beetje de halve organisatie. Mevrouw Den Heijer nog een aantal zaken: investeren in sociale cohesie. Ik denk dat het gewoon belangrijk is. Je moet er een leefmilieu maken, het moet prettig wonen, werken, recreëren zijn. Het moet een omgeving zijn, waar je je thuis voelt.

Ondanks dat het een vierde kern zou kunnen zijn, moet die cohesie er wel zijn. Dat is heel erg belangrijk. We hebben het over de leefomgeving gehad. Afstemming over het programma met de buren. Ja, ik denk dat dat heel handig is. Bij de provincie is voldoende plancapaciteit voor heel Zuid-Holland, maar 20% is hard. Dus je moet in de programmering met elkaar goede afspraken over maken. Wij kunnen in 2024 de eerste paal slaan. Wie weet ben ik één van de wethouders die daar bij is. Dat weet ik nog niet, maar dat gaan we mee maken. De energieopgave: daar lopen we echt niet voor weg. Ik heb er met meneer Van den Beukel en in het college echt serieuze gesprekken over: hoe gaan we dit nou goed invullen? Ik ben er ook van overtuigd, als wij richting de provincie een acceptabel en ook een hard resultaat gericht programma neer kunnen leggen, hoe wij denken een energieopgave, een mix of anderszins, te kunnen realiseren dan denk ik dat we het goede gesprek met provincie zouden moeten en kunnen hebben. Dat is wel de weg die we willen gaan bewandelen. Uw amendement: ik zou het jammer vinden als u ermee zou komen. Het gaat me niet om de meerderheid. Volgende week gaat Zoetermeer hierover stemmen. Zoals het er nu uitziet ondersteunt de overgrote meerderheid van de raad van Zoetermeer het plan. Het is hetzelfde besluit. Ga je het amenderen, maakt dat het wel heel ingewikkeld.

Wij willen gewoon met elkaar zoeken naar overleg met de provincie om een goede energieopgave in te vullen. Laten we dat met elkaar afspreken, dat is serieus, we duiken er niet voor weg, we willen daar oplossingen hebben. Een amendement, dat is niet handig in twee raden, maar het is aan u en niet aan mij. U gaf ook aan: het is niet randvoorwaardelijk. Dat is ook wel weer prettig om te horen. Dan als laatste mevrouw Verhoef. Dat is het nadeel als je de laatste bent, want dan zijn alle antwoorden al geweest wellicht, maar ik wil het toch aandacht geven, zeker op het punt van de zelfstandige identiteit. Ik denk dat het DNA er ook in moet zitten. Je moet een wijk gaan maken waar een DNA in zit. Dat is één van de grootste opgaven, mevrouw Den Heijer begon er ook over, sociale cohesie, het moet prettig wonen zijn. Laten we eerlijk zijn: het Van Tuyllpark is ook vlakbij, de Rottemeren is ook vlakbij, de sportvoorzieningen zijn vlakbij, het is natuurlijk een geweldig gebied. Als je daar woont, ligt de wereld aan je voeten. Je bent in een paar minuten in Den Haag en in 20 minuten in Utrecht. Als de ZoRo-baan er is, ben in een kwartiertje in het centrum van Rotterdam. Hoe mooi kan het zijn? Als je met de fiets gaat, kan je op de metropolitane fietsroute richting Leiden, Zoetermeer en ook naar Delft. Wat mij betreft heb ik alles beantwoord.

Het spijt me dat het lang duurde, maar ik kan toch niet om de vragen heen. Het enthousiasme dat ik heb voor dit gebied is duidelijk. Dank u wel. Tweede termijn De heer Van Doorn, L3B: Allereerst richting de collega’s, want ik ben blij met wat ik vanavond gehoord heb. Ik hoop dat we de VVD geholpen hebben in de verdere afwegingen, die zij kunnen maken om de volgende stap te zetten in dit proces. Volgens mij hebben we goed gedeeld wat de kansen zijn en wat de pluspunten in die hele traject zijn. Ik hoop dat u ook heeft opgepikt, dat er ook brede zorgen zijn, maar

14/21

de meerderheid van deze raad wel op zoek is naar het oplossen met elkaar. Richting het CDA, het is natuurlijk verleidelijk om op alle punten in te gaan en proberen u te overtuigen, en ik weet dat dat helemaal niet gaat lukken, want wij spreken natuurlijk niet voor het eerst met onze collega’s. Ik weet dat de angst voor dat gebied en de bedreigingen daar, diep zit. Dat is oprecht en het leeft erg in uw fractie en daar wil ik ook recht aan doen. Ik ben wel op zoek: wat kunnen wij nog doen, want het is niet definitief, we zitten in een ontwikkeltraject naar definitieve planvorming. Ik ben benieuwd of we het CDA nog op een bepaalde manier kunnen helpen om de volgende stap te maken. Waar ik altijd blij van wordt, als mensen het coalitieakkoord gaan citeren, met name na 3 jaar samenwerken geïnspireerd zijn door ook het raadplegend referendum te omarmen, dus daar gaan we natuurlijk graag gebruik van maken. Dan is het ook wel goed om die vraag voor te leggen, die ook in het coalitieakkoord staat en die u ongetwijfeld ook scherp voor de geest heeft, dat deze coalitie inzet op een groter aanbod starterswoningen en jongerenhuisvesting en dat we in dat kader het onderzoek naar Bleizo-West omarmd hebben. Het perspectief dat nu voor ligt is een uitwerking van die actie, die we met elkaar hebben ingezet.

Dus laten we onze inwoners vooral voorleggen of zij het met ons eens zijn, dat wij de kansen voor hun eigen jongeren en kinderen, als we dadelijk uitgebouwd zijn, dat ht kansrijker wordt om hier te blijven en een wooncarrière in Lansingerland vorm te kunnen geven. De heer Ammerlaan: U wilt starterswoningen, dat snap ik. Ik had de vraag aan mijn buurman gesteld, maar ook aan u: we hebben een heleboel bouwplannen, harde, zachte, de wethouder zei: ze zijn erg zacht. Het is makkelijker bouwen waar nog maar weinig mensen wonen, dan waar veel mensen omheen wonen, dat snap ik. Maar de cohesie, toevallig heb ik een tijdje gewinkeld in Zoetermeer en het duurt toch wel heel wat jaartjes voordat mensen zich thuis gingen voelen in een woonwijk. Dat kan ik u verzekeren. Het heeft 5 tot 10 jaar geduurd, voordat je echt het gevoel had: hé, dit is mijn wijk. Dat heeft echt jaren geduurd. Ik wil u mee geven, dat dat best een hele opgave is. Mijn vraag concreet is: heeft u de voorkeur om die woningen dichter bij onze kernen te bouwen, zodat de mensen echt meer gevoel krijgen. Ik hoor het van verschillende partijen.

Dat gevoel hoeft niet allemaal dorps en kneuterig te zijn, maar we wonen hier goed en geborgen en fijn, gun je de mensen niet eerder die omgeving dan een omgeving waar we nog met zijn allen zoekende zijn? De heer Van Doorn: Het is in ieder geval goed om te horen, dat het CDA de starterswoningen volledig omarmt, alweer een klein stapje gemaakt in het proces op weg naar de strategie, daar ben ik blij mee. Ik vind die vraag niet zo heel relevant. Ik vind het prima dat u hem stelt, maar we zijn vlakbij de kernen aan het bouwen. We spreken over diverse bouwlocaties rondom die kernen. In die zin wil ik mijn lokale broeders de hand schudden: waarom keuze tussen die 2? We hebben een enorme opgave. De heer Ammerlaan: We hebben een enorme opgave, maar we hoeven niet de hele wereld op onze nek te nemen. We hebben ook in het coalitieakkoord gezegd, dat het prioriteit 1 is om te bouwen voor onze eigen inwoners. Ik weet dat L3B er ook zo in staat, dat weet ik, dus dat is geen discussie. De heer Van Doorn: De heer Ammerlaan heeft dat heel goed. Wij willen zeker voor onze eigen inwoners bouwen. Wij zijn er ook van overtuigd, dat we met deze actie en deze bouwplannen dat ook gaan borgen. Dat wil niet zeggen, dat verder de wereld stopt met draaien rondom Lansingerland en dat we door moeten.

De door u genoemde tuinbouw, wat wij ook allemaal belangrijk vinden, al die werkgelegenheid in de omgeving, de mensen willen hier ook wonen, dus die hebben binding met dit dorp en die gaan zich hier thuis voelen, maar dat gaat vooral gebeuren als wij als raad gemeenschappelijk achter deze bouwplannen gaan staan. Ik doe echt een oproep: stap over die schaduw heen, probeer u aan te sluiten bij de meerderheid in deze raad om die opgave daar zo goed mogelijk vorm te geven, zodat het ook echt een fijne wijk wordt, waar mensen graag gaan wonen. De heer Ammerlaan: We hebben allerlei bouwplannen hier in Lansingerland en het is heel lastig om alle ballen in de lucht te houden, heb ik geleerd. Wat gaat de voorkeur hebben? Meneer Fortuyn wil heel graag in 2024 de eerste paal slaan. In Bleiswijk zitten we ook al jaren te wachten op huizen, waarom hebben we daar nog niet de eerste paal geslagen, waarom moet het zo lang duren? Heeft dat niet eerder de voorkeur? De heer Van Doorn: Ik respecteer dat u dingen moeilijk vindt, maar laten we u dan helpen om die ballen in de lucht te houden. We gaan u inspireren, we gaan het gewoon regelen met elkaar. Dank u wel. De heer Van As, VVD: Wethouder, dank voor de beantwoording. Het enthousiasme, ons niet onbekend, maar altijd mooi om te zien. Ik miste nog de ruwe diamant, die gepolijst wordt, maar die had u vast nog wel in uw aantekeningen staan.

In de beantwoording is de wethouder ingegaan op de windenergie. Ik hoor een energie leverende wijk. Ik denk dat het heel mooi is als we daarmee ook iets naar de provincie kunnen aanbieden om een alternatief te bieden, die windmolens niet perse elders in de gemeente komen. Horti Science en Dutch Innovation Park, daar kwam de wethouder op terug. Ook heel mooi, volgens mij krijgt het een mooie plek. De zorg wordt verminderd, zeker. Ik moest even denken aan een citaat: als de feiten veranderen, verander ik van mening en u, meneer? Degenen, die in de raad zitten, weten dat ik dat citaat niet van mezelf heb, maar van Eric Kampinga, dus de credits natuurlijk voor Eric. Ik voel wel een beetje, en de heer Dieleman van de CU gaf dat al aan, complimenten, dat wij hier alles op tafel leggen, de zorgen die we hebben. We hebben binnen de fractie best wel een verdeeldheid en die is niet zomaar weg, dat zeg ik ook eerlijk. Ik moet het ook mee nemen, terug naar de fractie, maar dat citaat blijft bij mij even hangen, want ik hoor ook wel een hoop dingen die de zorgen verminderen, maar

15/21

niet allemaal. We zien dus vooral de kansen, dat kan ik wel zeggen, maar dan is het belangrijk: de inzet op de leefbaarheid van de wijk, dat dat goed geborgd is. Ik hoor dat in de beantwoording ook wel, dat daar aandacht voor is, maar daar wil ik nog over nadenken en dat met de fractie bespreken. Voldoende voorzieningen voor de dagelijkse behoefte vinden wij heel erg belangrijk, maar dat komt ook een aantal keer terug in de bijdragen en in de beantwoording. Wat ik nog niet heb genoemd en wat ik toch wel vanzelfsprekend vind en toch wel belangrijk vind om te benadrukken: wat ons betreft, realisatie van Bleizo-West mag voor Lansingerland geen negatief effect op de begroting hebben. Althans, niet op voorhand. Het kan altijd zo zijn dat in de ontwikkeling we met elkaar een kant op gaan, waarvan we zeggen: dit vinden wij zo fantastisch, daarvoor willen wij geld op tafel leggen en ruimte bieden. Maar niet op voorhand. We gaan er over nadenken nog. Ik wil het stuk agenderen als een bespreekstuk in de raad. Ik hoor de oproep van de wethouder om niet te amenderen, dat snap ik ook heel goed, ook de lastigheid daarvan. Ik zal er rekening mee houden en terug brengen naar de fractie. Dat was mijn bijdrage. De heer Ammerlaan, CDA: Het blijft nog steeds een beetje een achtbaan.

Ik heb allerlei zaken naar voren gebracht, niet om allerlei doemscenario’s voor te leggen, zoals mijn buurman dat benoemde, maar een stuk realisme. Ik merk heel veel positiviteit, waardoor men blind is in bepaalde mate voor de zorgen die er zijn. Zorgen mogen er zijn. De heer Dieleman: Hier heb ik echt een beetje moeite mee. Dat het CDA nou pretendeert, dat ze als enige realistisch naar dit plan hebben gekeken. We hebben allemaal fracties gezien, die hun zorgen, hun aandachtspunten, hun twijfels op tafel hebben gelegd. We hebben daar een fatsoenlijk en net debat over gevoerd. Ik heb er echt een beetje moeite mee, dat het CDA nu doet voorkomen alsof ze als enige met realisme naar het plan hebben gekeken. De heer Ammerlaan: Ik had meer kritische dingen verwacht, ook de dingen die ik opgenoemd heb, waar de heer Fortuyn terecht van zei: door de vraagstelling een soort spiegel voorhouden, dat is altijd goed. Je komt vragen tegen, waar je niet bij stil gestaan hebt. Ik had er nog meer. Ik vroeg me ook af hoe het college tegen een aantal dingen aangekeken heeft. Of hebben ze gezegd: we zeggen eerst ja en dan gaan we verder. Ik zeg niet dat er geen kritische vragen zijn, maar er is overheersend een heel positief gevoel van bouwen, bouwen, bouwen, terwijl ik geprobeerd heb een aantal andere dingen naar voren te brengen. Niet dat wij de enige zijn, dat beslist niet.

Er komt een aantal zaken naar voren. Over burgerparticipatie hebben we het gehad. De VVD had een goed punt: eigenlijk wil ik budgettair neutraal. Ik heb die vraag ook gesteld: hoeveel mag het kosten? De VVD zegt: in principe geen negatieve begroting, tenzij om bepaalde redenen. Dat vind ik zinnig. Ik vind dat je niet met je ogen dicht moet zeggen: we gaan bouwen. Aan de overkant de CU en PvdA: nog meer sociaal. Ik snap het, maar het moet wel ergens door betaald worden. De heer Ruijtenberg: Ik ben niet van de CU. De heer Ammerlaan: Sorry, ik maakte een vergissing. Ik keek u aan, ik bedoel u, u heeft helemaal gelijk, dus terecht. Je maakt weleens een foutje. We kunnen alles willen. De heer Dieleman zei: misschien moeten we wat minder hoog bouwen, waardoor het een vriendelijkere betere wijk wordt. Dat vind ik positief. Meneer Van Doorn zegt: wat kunnen we doen om een hand te reiken? Die willen we altijd oppakken, die willen we altijd oppakken. Laat ik daar kort over zijn: die willen we altijd oppakken. Of er geen amendement komt, wij zeggen in ieder geval niet: teken maar bij het kruisje. Ik snap dat de wethouder geen amendement wil, maar we moeten er wel mee verder. De heer Dieleman: Over die uitgestoken hand van L3B. Ik ben nog een beetje zoekende.

Is het CDA nu gewoon mordicus tegen wat hier voor ligt? Of kan er nog iets in veranderen, waardoor het CDA wel voorstander wordt van deze ontwikkeling op deze locatie? Wat moet er dan veranderen in het voorstel? De heer Ammerlaan: Ik had hier nog een zin staan, maar daar was ik nog niet aan toegekomen. Of je nu voor of tegen dit plan bent, dit is nog niet rijp voor het nemen van een besluit door de raad. We zijn nog zoekende. Op zich zijn wij vooralsnog geen voorstander. De heer Jumelet: Ik raak toch een klein beetje in verwarring door wat de heer Ammerlaan nu zegt: het is nog niet rijp. Wil hij dan feitelijk een heel uitgewerkt plan hebben waar je ja of nee tegen kan zeggen en dat dan vervolgens de andere dag de paal de grond in gaat? Het is toch een proces, waar je in zit, waar je met elkaar een ambitie uitspreekt, een beeld uitspreekt van: die kant willen we op. Natuurlijk, er zijn allerlei haken en ogen nog en dat gaan we met elkaar ontdekken, maar het lijkt wel alsof het CDA het andersom wilt: we willen alles afgetimmerd hebben, eigenlijk willen we een finaal besluit hebben waar we ja of nee tegen kunnen zeggen. Maar zo zit dit verhaal toch niet in elkaar? We gaan toch met elkaar op weg om iets te realiseren. De heer Ammerlaan: Nee, wij willen niet alles dichtgetimmerd hebben.

Mijn vraag was ook al: richtinggevend kader, hoe vast staat dat? Voor ons is het woord richtinggevend kader in ieder geval iets waarvan je zegt: je zit in een richting. Maar dicht timmeren is zeker niet nodig. De heer Jumelet, WIJ: Dank u wel, wethouder, voor de beantwoording. Eigenlijk moet ik zeggen: toen ik de wethouder hoorde spreken over de energieleverende wijk bemerkte ik bij mezelf, dat ik eigenlijk nog steeds enthousiaster ga worden, want er spreekt een heel grote ambitie uit. Wellicht ook in de discussie met de provincie wordt het heel bijzonder op het moment dat wij een wijk kunnen realiseren, die wellicht een deel van de windcapaciteit overbodig zou maken, doordat wij een energie-opwekkende wijk zouden kunnen realiseren. Daarmee zeg ik ook iets over het feit dat wij iets bijzonders kunnen gaan doen

16/21

op die locatie. Iets bijzonders in de zin van, in mijn eerste termijn zei ik dat ik heel erg naar voren wil kijken en het perspectief op de langere termijn. Maar als we buiten de grenzen kijken, zien we vaak wijken of omgevingen, waarvan we zeggen: dat is gaaf. Maar dat is wel met lef gedaan vroeger. Achteraf zeg je: het is bijzonder dat ze destijds dat lef hadden. Wellicht zijn we hier geschiedenis aan het schrijven als het gaat om iets te realiseren op een onbeschreven blad, waarbij we in staat zijn om iets neer te gaan zetten wat heel erg toekomstbestendig is en waarvan onze kleinkinderen zeggen: die raden in Lansingerland en Zoetermeer hebben met visie dat gedaan. Dat is de vraag die vanavond voor ligt: zijn we bereid om iets te gaan doen wat niet gebruikelijk is? Het gebruikelijke is wat bij andere wijken gebeurt, de rijtjeswoningen, de straatjes et cetera. Hier kan je iets gaan doen, wat ook het DNA van Lansingerland heel erg kan gaan bepalen naar de toekomst toe. Dat zou ik het CDA graag willen mee geven, maar ook de VVD, in haar afweging: wij kunnen hier als raden of als raad het verschil gaan maken als het gaat om dit project. Ook naar de provincie toe: hier kunnen wij samen met de provincie het verschil maken door de ambitie rondom energie hier uit te gaan werken.

We kunnen zeggen energieneutraal, maar laten we een stap verder gaan, misschien wel 2 stappen verder, want dan wordt het heel interessant, ook voor heel Nederland: wat gebeurt hier nou? Daar wordt ik zelf heel enthousiast over. Ik heb een wethouder gezien in september die al heel enthousiast was en vanavond weer. Dat is de uitdaging, laten we daar voor gaan, want dan gaan we geschiedenis schrijven. Tenslotte, ik begrijp de worsteling bij het CDA, ook in de woningbouw in de volle breedte. De heer Ammerlaan geeft aan: laten we versnellen. Maar dan denk ik aan de motie van de afgelopen raad en aan eerdere discussies over de bouwlocaties in Bleiswijk, waar ik toch sterk de indruk had, dat er op de rem werd getrapt, want gefaseerd en we gaan er jaren over doen, terwijl de behoefte groot is. Laat het CDA over zijn schaduw heen stappen en met name het eerste deel van mijn tweede termijn ter harte nemen. De heer Ammerlaan: Het verhaal Bleiswijk, daar hebben we het over gehad, dat is door de wethouder voorgesteld, ik heb daar ook meer over gezegd: er staat geen hek om Bleiswijk heen. Terwijl de wethouder van woningbouw suggereerde dat je alleen voor Bleiswijk kan bouwen, maar dat kan natuurlijk niet. Misschien moeten we daar meer versnellen, dat is belangrijker. We moeten over onze schaduw heen stappen.

We kunnen best creatief denken, ik hoor u dingen zeggen, waar we best in mee kunnen gaan, maar we zien de afstand en de zorgen om er echt een goede kern neer te zetten. Er komen zoveel meer dingen bij kijken, waar ik helemaal niet bang voor ben, ik durf best heel veel dingen aan en ik hoor u ook goede dingen zeggen, maar we zijn positief kritisch. De heer Jumelet: Dat is fijn om vast te stellen, dat u positief kritisch bent, want dan vindt u ons aan uw zijde, want wij proberen ook positief kritisch te zijn en die verbinding ook te zoeken, dus hartstikke goed. Dat het CDA zegt dat er geen hek om Bleiswijk staat, fantastisch, daar vindt u ons ook aan uw zijde. Als u zegt ‘versnellen’ dan vindt u ons ook aan uw zijde, dus wat dat betreft bloeit er nog wat moois op vanavond. Mevrouw Den Heijer: Ik vind het heel mooi om u enthousiast te zien worden over dit plan en ook over de duurzame toekomst van deze wijk. Wat de wethouder zei over een duurzame wijk, dat we daar gelijk heel enthousiast van worden en heel veel ambitie hebben, maar ik maak me dan ook wel een beetje zorgen. Ik sluit me niet helemaal bij de heer Ammerlaan aan, maar ik zou hem wel een klein beetje tegemoet willen komen, dat er veel ambitie ligt, maar dat de realiteit toch echt heel anders is. Dat de provincie helemaal niet op dit standpunt staat en dat er nog een heel lange weg te gaan is.

Hoe ziet u dat in alle concreetheid voor zich? De heer Jumelet: De wethouder gaat met een positief besluit van beide raden met het stuk onder de arm richting de provincie en dat hij daar zegt: wij erkennen de opgave die er ligt als het gaat om windenergie, die willen we ook graag invullen. In mijn eerste termijn heb ik gezegd, dat we graag willen meedenken hoe je dat goed in zou kunnen vullen, dat hoor ik ook een aantal andere fracties zeggen, maar ook wel een soort win/win wat er in zou kunnen zitten. Enerzijds een enorme bouwlocatie invullen met een mooi aanbod aan woningen, niet alleen voor onszelf maar ook voor de provincie en anderzijds om wellicht een deel van de energieopwekking te laten plaats vinden in de wijk zelf. Ik ben inderdaad enthousiast en ik wordt enthousiaster, omdat je ziet dat je hier iets met je ambitie kan gaan doen. Dat vind ik ook richting de provincie, als het gaat om die opgave van energie: houd nou niet vast aan wat je ooit bedacht hebt, maar probeer ook creatief te zijn en om te denken richting: hoe kan ik die opgave invullen. Misschien een windmolen ergens, maar misschien ook met wat er in die wijk kan gaan gebeuren. Dat was mijn bijdrage. Wat mij betreft mag het een hamerstuk zijn. De voorzitter: Het is al duidelijk dat het een bespreekstuk wordt. De heer Dieleman, CU: Ik heb in mijn eerste termijn genoeg gezegd.

We gaan van een ontwikkelperspectief naar een ontwikkelstrategie, daar kijken we zeer naar uit. Volgens mij heeft de wethouder net gezegd, dat de punten die we hebben aangegeven ook in het proces worden meegenomen, dus we gaan ermee verder. Wat ons betreft had het ook een hamerstuk kunnen zijn, maar uiteraard ben ik ook zeer benieuwd naar de bijdrage van de VVD straks in de gemeenteraad. We gaan het zien, maar wat ons betreft een positief besluit. Mevrouw Den Heijer, D66: Bedankt voor de bijdrage van de wethouder en andere partijen. We hebben het mooi besproken zo. Naast dat we ambitie hebben en enthousiast zijn over het plan, hebben we toch

17/21

ook best wel zorgen en twijfels met elkaar besproken. En vanuit D66 hebben we toch ook wel een paar randvoorwaarden mee gegeven, die we belangrijk vinden om verder invulling te geven als we met dit plan verder gaan. Over sociale cohesie, maar ook hardere randvoorwaarden zoals gezondheid en luchtkwaliteit van deze wijk. Ook over: hoe zorgen we ervoor dat we eerst kunnen bewegen en dan pas gaan bouwen. Ik heb niet het idee dat ik door de antwoorden van de wethouder daar heel veel grip op heb gekregen moet ik eerlijk zeggen en dat die zomaar zijn opgelost. Als de ambitie is bouwen in 2024, ik zie dat niet helemaal gebeuren. Ik weet ook niet zo goed hoe ik deze zorgen nou moet adresseren, dus voor ons is het toch wel een bespreekstuk in de raad. Voor de commissie een open vraag: zou er een soort van go-or-no-go moment moeten zijn om dit perspectief verder uit te gaan werken? We lezen in de stukken dat in januari 2022 bij de provincie dat nieuwe omgevingsbeleid komt, dat dan de nieuwe afweging gemaakt is. Moeten we dan niet wachten tot januari 2022, dat we zeggen: wat daar besloten is, daar gaan we dan mee verder, als dat het besluit is. Dat is één punt, de afweging bij de provincie januari 2022. En er wordt nu nog gezocht naar nieuwe locaties voor ons bod voor duurzame energie.

We kunnen iets met een duurzame wijk of een andere locatie voor de windmolen, dat wordt nu ook onderzocht heb ik begrepen. Ik heb niet duidelijk wanneer die uitslag daarvan komt en wat dat betekent voor dit plan. Ook dan zou je kunnen zeggen: moeten we niet even wachten tot dat duidelijk is? Die dingen hangen zoveel met elkaar samen, dat je best ambitie kan hebben, maar dat er ook een moment is, dat je zegt: we moeten nu even een paar dingen zeker weten voordat we deze treinen verder laten denderen. Daar zit ik mee, dat is een beetje een vraag aan de commissie. We hebben onze tweede termijn gehad, dus daar kunt u niet meer op reageren, maar dat is wel een beetje waar wij over nadenken, wat een goede timing is om hiermee verder te gaan. Wat ik al zei: we hebben onze bril naar de toekomst en dat is hartstikke positief, maar we hebben ook onze lessen uit het verleden en daar moeten we ook mee om leren gaan. Daar moeten we echt lessen uit trekken. Dat is mijn bijdrage voor de tweede termijn. Dank u wel. De heer Ruijtenberg, GL: Laat ik maar meteen beginnen met de vraag van mevrouw Den Heijer over dat afwegingskader. Ik denk dat we juist niet moeten wachten tot de provincie in januari daar haar besluit over heeft genomen. Want stel nu even, dat de provincie in januari besluit: we houden toch vast aan de harde lijn en dat is windenergie en anders niks.

Dan zit je daar dus voor jaren, of in ieder geval tot aan de Provinciale Statenverkiezingen, aan vast en dan kan je dus niks. Dat is een risico, dat je dan gaat nemen. Wil je dit ontwikkelen tot een woningbouwlocatie, en dat wil 6,5 partij hier in dit huis, dan moet je eigenlijk nu voortvarend aan de slag gaan en daar wat in gaan doen. Dat neem niet weg, dat ik een aantal zorgen van u wel deel. Mevrouw Den Heijer: Deze interruptie is bedoeld als een korte toelichting, daar ben ik even eerlijk in. Het betekent natuurlijk niet dat we onze lobby moeten stoppen tot die tijd, die mag gewoon onverkort door gaan. Het gaat erom, dat er dan een besluit kan worden genomen op dat moment, omdat je dan weet wat het formele kader is, waarmee we verder kunnen gaan. Ik denk niet dat we moeten wachten met de zaken die de wethouder aan het doen is, maar we kunnen wel wachten met het verder uitwerken van dit voorstel. De heer Ruijtenberg: Waar wilt u dan exact mee wachten? Met het ontwikkelen van een toekomstperspectief? Dat is me dan niet helemaal duidelijk. Ik zie een ontwikkeling van een toekomstperspectief wel echt als iets meer dan alleen maar een lobby. Dat is mij niet helemaal duidelijk. Ik weet niet of mevrouw Den Heijer daar antwoord op mag geven. Mevrouw Den Heijer: We hoeven niet te wachten met een toekomstperspectief, want dat ligt er al.

Dat ligt er toch al? We kunnen pas verder gaan uitwerken als we weten wat onze kaders zijn waarbinnen we verder kunnen. Die vaststelling, daarvan begrijp ik dat die in januari 2022 is voorzien. De heer Ruijtenberg: Met die laatste toevoeging van mevrouw Den Heijer begrijp ik wat ze bedoelt. Het was me daarvoor even onduidelijk wat ze bedoelde met het wachten ergens op, maar nu begrijp ik hem. Dat wil niet zeggen, dat ik het ermee eens ben, maar ik begrijp het wel. Een zorg van mevrouw Den Heijer deel ik wel, dat is over de windenergie. Ik heb van de wethouder gehoord: we gaan dat ontwikkelen en we gaan dat op een andere manier vorm geven. Maar ik heb nog niet concreet gehoord wanneer we daar dan in meegenomen gaan worden. Dat moet het liefst in dit kwartaal zijn, want je moet wel een goed verhaal hebben richting de provincie. Daar wil ik graag wat meer concrete antwoorden op van de wethouder. Ik heb meneer Ammerlaan horen roepen: sommige partijen hier vinden dat er 10.000 woningen gebouwd moeten worden. Dat is natuurlijk overdreven. Er is geen enkele partij die dat aantal heeft gezegd. Ook GL roept niet dat er 10.000 woningen gebouwd moeten worden. Wat ik wel heb gezegd, is dat we flexibel moeten zijn van perspectief en hoeveel er gebouwd kan worden. Ik heb de wethouder horen zeggen: op het moment dat je meer sociale huurwoningen bouwt, wordt je opbrengst uiteindelijk minder.

Dat heb ik goed begrepen van u, daar mag u dadelijk op antwoorden. Stel nou even, dat we 15% meer sociaal en bereikbaar doen, maar we gaan het ontwikkelperspectief met 15% verhogen, dus tussen de 5.000 en 7.000 woningen bouwen. Kom je dan weer op het oorspronkelijke bedrag, dat als opbrengst was. Ik begrijp dat de wethouder liever niet heeft, dat we het amenderen. We kunnen er natuurlijk ook voor kiezen, dat hebben we als GL al vaker gedaan, om een amendement in 2 raden in te dienen en kijken hoe dat gaat. We zullen zien. Daar wil ik het bij laten. De voorzitter: U heeft ook de mogelijkheid van een motie. De griffier fluistert me dat in.

18/21

Mevrouw Verhoef, PvdA: Het was fijn om de wethouder weer enthousiast te zien, dat is hij wel heel vaak, maar dit is toch ook een project dat hem heel nauw aan het hart ligt, krijg ik sterk de indruk. We hebben elkaar al wat complimenten gegeven vandaag in deze commissie. Ik wil ook de heer Van Doorn een heel mooi compliment geven, want ik vond het echt prachtig hoe hij zijn coalitiegenoot/partner het CDA probeerde mee te nemen, dat was echt een prachtig pleidooi, dus ik hoop echt dat de heer Ammerlaan, ook door de gesprekken die de andere fracties hebben gevoerd, echt een stuk positiever erin staat. Wat mij betreft hoeft hij niet over zijn eigen schaduw heen stappen, want daar is in dit geval geen sprake van. Ik heb het idee dat hij tegen zijn eigen schaduw vecht. Ik heb opgezocht wat het precies betekent, maar het betekent dat je vecht tegen een ingebeelde tegenstander. U ziet echt een enorm grote grizzly beer op de weg staan. Als we dit gewoon stap voor stap aan gaan, dit avontuur, dan zal het misschien een klein, aardig pandabeertje blijven. De heer Ammerlaan: Het gesprek aangaan moet je altijd. Daarom ga ik ook het gesprek met mijn collega-partijen aan om aan te geven wat wij tegen komen. Ik laat me niet aanpraten, dat ik tegen allerlei dingen aanloop, zo zitten wij er niet in. We proberen met open mind er kritisch over na te denken.

U bent van: woningen, woningen, woningen. Daar ken ik u van. Maar ik hoor u nooit zeggen: is het haalbaar, wel of niet? Wij denken altijd meer aan haalbaar. De afgelopen tijd heb ik van mensen gehoord, dat het CDA altijd naar de toekomst wil kijken en dat wil ik altijd voor ogen houden. Mevrouw Verhoef: Volgens mij had ik een ruim antwoord van de heer Ammerlaan. Ik ben blij, dat ik het woord ‘open mind’ hoorde. De PvdA roept niet alleen maar bouwen, bouwen, bouwen of wonen, wonen, wonen, maar natuurlijk, die haalbaarheid staat wel voorop. Daarom stel ik voor en ik weet zeker dat de heer Ruijtenberg van GL mij zal steunen om geen amendement in te dienen maar wel een motie om bij de verdere strategieontwikkeling goed te onderzoeken wat de haalbaarheid is, de financiële haalbaarheid van 60-70% betaalbare woningen in plaats van 50%, dus dank dat u mij nog even de tip gaf, meneer Ammerlaan, om inderdaad het haalbare in de gaten te houden. Het raadplegende referendum had ik nog opgeschreven, maar het allerbelangrijkste is natuurlijk: zorg ervoor dat we peilen wat de precieze behoefte is van woningzoekenden, daar gaat het om en dat is het type burgerparticipatie waar we hier behoefte aan hebben. De VVD wil geen negatief effect op de begroting.

We hebben hier te maken met echt een heel groot maatschappelijk probleem en ook Lansingerland zal daarvoor in de buidel moeten tasten of energie steken in heel creatieve oplossingen financieel gezien. De OZB verhogen, ik noem maar even een zijstraat. Ik ben al bijna aan het einde. Oplossing voor windmolenvraagstuk: de provincie zegt dat het echt op orde moet zijn. Ja, dat is echt heel urgent, de meeste fracties hebben dat gezegd, dus ik hoop echt dat de wethouder dat gaat doen en ik heb hem dat ook wel horen zeggen, dat hij daar met zijn collega-wethouders mee bezig is. Natuurlijk ook daar allerlei opties mogelijk met energie opwekken in de eigen wijk, dat zou natuurlijk een prachtige oplossing zijn. De flexibiliteit van de provincie zou zeer gewaardeerd worden. D66 had het over een go-or-no-go moment en noemde ook de gezondheid en leefbaarheid in de wijk. Dat is natuurlijk heel erg belangrijk, maar ik zou dat soort dingen niet via go-orno-go doen. Ik zou er echt voor willen zorgen dat we dit richtinggevende kader vast stellen en dat we in de strategie met dat soort belangrijke zaken heel goed rekening houden. Volgens mij gaan we dat het snelst bereiken door nu een klap te geven op dit mooie voorstel. Dank u wel. Beantwoording college Wethouder Fortuyn: Wederom bedankt voor het met elkaar wisselen van gedachten en soms tijden een discussie.

Even richting de VVD, die heeft nog een pijnpuntje te doen. Ik wens hem er veel succes bij, maar ik denk dat het hem wel toevertrouwd is. Je ging over: geen negatief resultaat op de begroting. Er staat in de stukken dat wij proberen budgetneutraal deze zaak voor elkaar te krijgen, gemeten aan de exploitatie van de GR Bleizo. Natuurlijk gaat het effect hebben op de begroting, want je gemeentefonds gaat stijgen, je hebt je OZB et cetera. Die scenario’s komen echt allemaal nog voor. Ik wil ook even op het scenario inspelen dat GL aangaf: wat gebeurt er als je 15% meer gaat bouwen op de aantallen die je nu hebt en je gaat het oprekken naar andere gebouwen. Ik zeg toe, dat we in de ontwikkeling van de strategie met een aantal scenario’s komen, want ik wil het zelf ook weten: bij dit evenwicht ga je door het ijs en bij dat evenwicht kan je het goed bedienen. Want uiteindelijk is de combinatie die we zoeken van de mix van wonen, werken, recreëren en ook de woonmix aan onze eigen inwoners te geven. Meer starterswoningen of meer empty-nesters, je kan 5 jaar getrouwd zijn en na 6 jaar kan het zomaar over zijn, dat kan gebeuren, je weet het niet, dan zoek je ook een woonruimte. Ik bedoel: de markt is in beweging. Nee, sorry. Dit ontwikkel je ook adaptief. We hebben hier een unieke mogelijkheid, maar ik ga niet in herhaling vallen. Mevrouw Den Heijer: het is een raadsbesluit.

Daar is geen misverstand over. Het maakt het wel sterker ook in het gesprek dat we hier 2 raden hebben, die achter het plan staan. Even los nog van het feit, dat we met elkaar de afspraak hebben om onze energieopgave ook te gaan oplossen. Het maakt het niet sterker om het allemaal uit te stellen. Vervolgens hebben we met het omgevingsbeleid te maken en daar gaan we ons ook op inzetten. We hebben goede gesprekken met de provincie op dit moment. We proberen met elkaar op een goede manier tot een goede oplossing te

19/21

komen. Ik zou het zeker niet aanraden om dit te gaan aanhouden, het ontwikkelperspectief gewoon vast stellen. En het tempo waarin de strategie verder vorm krijgt en verdiept wordt, zal natuurlijk mede afhankelijk zijn van de gesprekken die we hebben, dat is evident. Mevrouw Den Heijer: Ik snap dat u dat allemaal zegt, dus prima, maar ik zit ook nog een beetje met het tempo. In 2024 wilt u de eerste paal de grond in slaan, dan heb je toch nog lang niet aan alle randvoorwaarden voldaan, waaraan zo’n wijk moet voldoen qua gezondheid. Er moet nog een geluidsscherm komen of het moet worden ingepakt, er moet nog een goede bereikbaarheid komen. Dat is toch nooit gedaan in 3 jaar? Als je kijkt naar de A16/A13, hoeveel tijd planvorming wel niet kost. Daar heeft u het nog helemaal niet over. Dus ik vind het lastig dat u deze belofte doet, daar zit ik een beetje mee. Wethouder Fortuyn: Dat komt voort uit het feit, dat ik niet eeuwig wethouder van Lansingerland wil blijven. 2024 vind ik wel een mooie streefdatum ongeveer. Nee, zonder dollen, ik ben het met u eens. Mevrouw Den Heijer: Daar maak ik me juist zorgen over, ik ben blij dat u het zelf zegt, ik wilde het u niet in de mond leggen, maar mensen willen gewoon wat nalaten, politici zijn resultaatgericht, willen knippen, maar het moet ook zorgvuldig gebeuren, ja.

Wethouder Fortuyn: Daar heb ik Bosland voor en de A16 en nog andere projecten. En de burgerparticipatie niet te vergeten, want die wil ik ook goed achterlaten. Maar even zonder dollen: 2024 is in principe mogelijk. Natuurlijk zal je infrastructuur moeten hebben, natuurlijk zal je daar ook je leefomgeving moeten creëren, maar we hebben wel de ambitie, zeker als je het modulair opbouwt, want daar ga je het wel over hebben, dat we de ambitie hebben om zo snel mogelijk te opereren, want we hebben natuurlijk met omgevingsfactoren te maken, dat staat ook in de stukken, daar wordt heel veel aandacht aan gegeven, maar we hebben wel de ruimte en de vrijheid en het is onze eigen grond, samen met Zoetermeer in de gemeenschappelijke regeling, dezelfde ambitie, willen we zo snel mogelijk tempo maken. Ik dank de raad voor hun inbreng en ik hoop in de raadsvergadering op een overgrote meerderheid. Dank u wel. De voorzitter: Dan zijn we aan het eind van de beraadslagingen voor Bleizo-West. Het komt terug in de raad, dan gaat de discussie verder op een aantal punten. We zien dan hoe dat afloopt. 7a. Actualiteiten uit het college De voorzitter: Zijn er nog actualiteiten te noemen uit het college? Zo te zien niet, anders zou u gelijk ja gezegd hebben. 7b. Actualiteiten uit de commissie De voorzitter: Niemand? Nee. 7c. Verbonden partijen De voorzitter: Nee, ook niet. 8.

Rondvraag en sluiting Mevrouw Van Heusen, WIJ: Na deze levendige discussie over mogelijk een vierde kern, ga ik een vraag stellen over een bestaande kern in Lansingerland. Het gaat over Bergschenhoek centrum, de herinrichting daarvan. We hebben tijdens de commissievergadering van 3 februari dit jaar de wethouder gevraagd of het realistisch is om Koningsdag 2022 in Bergschenhoek te vieren in de vernieuwde Kruin. Zij heeft toen gezegd, dat daar zeker naar gestreefd zal worden en dat het ook mogelijk moet zijn, maar nu zijn we 8 maanden verder, we hebben geen update gehoord van de planning, dus ik hoop dat geen nieuws goed nieuws is. Toch even voor de zekerheid willen we graag weten, dat de planning zoals die bij ons in februari is voorgesteld nog steeds realistisch is. Wethouder Fortuyn: Dank u wel, mevrouw Van Heusen om even naar de stand van zaken te vragen rondom het herinrichten van de Kruin. Zoals u weet is mijn collega Kathy Arends verantwoordelijk voor dit project, maar omdat dit de enige vraag was deze avond had ze gevraagd of ik het wilde doen en dat doe ik met veel liefde. Uw vraag is helder: kunnen wij Koningsdag straks op de vernieuwde Kruin gaan vieren. Het antwoord dat ik heb gekregen is dat de werkzaamheden nog steeds op planning lopen. Het streven is om de vernieuwde Kruin in maart 2022 gereed te hebben.

Koningsdag 2022 in Bergschenhoek kan gevierd worden op de vernieuwde Kruin. Dat is een helder antwoord. Met elkaar, dat was een soort winstwaarschuwing, u zit waarschijnlijk in de organisatie van Koningsdag, of niet? Dan hoef ik het ook niet te doen, maar we hopen dat de coronamaatregelen niet allerlei beperkingen weer op gaan leggen, maar dat was optioneel om te melden: let op met een podium. Maar dat is later aan de orde. We hopen gewoon dat geheel Lansingerland weer een fijne Koningsdag kan vieren, met name Bergschenhoek op een prachtige heringerichte Kruin. Mevrouw Gielis, L3B: Mevrouw Van Heusen, dank voor de vraag. Het antwoord bevalt prima. Het is fijn, dat we Koningsdag in Bergschenhoek, oftewel in de groene huiskamer van Lansingerland, zouden kunnen vieren. Ik heb een aanvullende vraag. Het is fijn dat dat gerealiseerd gaat worden, maar bij de planning in februari heeft mevrouw Arends ook gezegd, dat er cameratoezicht gerealiseerd zou worden. En

20/21

cameratoezicht hoeft niet te wachten tot er een schop in de grond gaat voor het riool. Dus onze vraag is: wanneer wordt daarmee aan de slag gegaan. Verder hebben wij begrepen, de vraag van mevrouw Van Heusen ging natuurlijk over communicatie, de wethouder heeft in februari toegezegd ieder kwartaal te rapporteren met een nieuwsbrief aan omwonenden en ondernemers in de buurt. Dat is precies één keer gebeurd bij mijn weten. We hebben begrepen dat de heer N. al twee maanden niet meer voor de gemeente werkzaam is en dat de vacature voor centrummanager dus vacant is. De laatste vraag gaat over communicatie: waarom zijn de ondernemers daarover nog niet geïnformeerd? Wethouder Fortuyn: U zult begrijpen, dat ik daar geen direct antwoord op heb. Ik neem die vraag mee en u krijgt er een schriftelijke reactie op. De voorzitter, om 22.20 uur: Dan zijn we aan het einde van deze vergadering, we zijn toe aan de sluiting. Ik dank jullie hartelijk voor de goede discussie, die we vanavond hebben gehad over Bleizo-West. Ik sluit de vergadering en wens jullie nog een fijne avond. Morgenochtend weer gezond op.

Verslag opgesteld door Marianne Jansen, Lothassa Secretarie, met behulp van geluidsopname.

21/21