BV21.0157 Verslag commissie Samenleving d.d. 16 september 2021

VERSLAG Commissie Samenleving

Datum vergadering

: 16 september 2021

Aanwezig in de raadszaal: Commissieleden: Leefbaar 3B : Leon Erwich, Wouter Hoppenbrouwer VVD : Marloes Draak, Eric Kampinga CDA : Nelleke Bouman, Dave Bergwerff WIJ Lansingerland : Jan Jumelet CU : Paul Lieverse D66 : Erik Jonker, Eva Heijblom GroenLinks : Selgei Gabin PvdA : Petra Verhoef Wethouders

: Ankie van Tatenhove

Voorzitter Commissiegriffier

: Alexander Kuipers : Rianne Kokke

Afwezig WIJ Lansingerland PvdA VVD Leefbaar 3B CU

: Leon Hoek, Marije van Hagen : Valmir Xhemaili : Juval Pat El : Machiel Crielaard : Kees-Willem Markus

1. Opening en mededelingen voorzitter De voorzitter, om 20.00 uur: Ik open de vergadering. Dames en heren, wat ontzettend fijn om u allemaal weer in levende lijve te zien. We hebben elkaar in een besloten vergadering over het cultuurhuis al wel een keer in deze setting gezien, maar we gaan weer voor het eerst in het openbaar live met elkaar van gedachten wisselen. Mededelingen. Meneer Xhemaili, meneer Hoek en mevrouw Van Hagen zijn afweging. Meneer Hoek wordt vanavond vervangen door meneer Jumelet. Ik wil u nog even m.b.t. corona en de regels die daar omheen hangen mee geven: ik verzoek u, als u gaat wisselen met een woordvoerder na u om zelf even uw desk schoon te maken en even een doekje over de microfoon te halen. De regel is nog steeds, dat we 1,5 meter afstand van elkaar houden en we zijn een publiek orgaan, dus laten we dat ook vooral blijven doen. Houd afstand van elkaar en volg ook even de looproute in de zaal. Heeft u allemaal uw kaartje in uw microfoon gestoken, zodat u straks met naam en toenaam zichtbaar bent als u het woord neemt. We gaan vanavond geen ingewikkelde toestanden toen met op knopjes drukken als u het woord vraagt. U kunt gewoon op de microfoon drukken, in de tweede termijn, om eventueel een interruptie te vragen, dus eigenlijk zoals we het vroeger deden.

De volgende keer als we geen corona meer hebben, dan gaan we het weer helemaal doen, zoals we het altijd hebben gedaan, maar we doen het vanavond even op de simpele manier. Dat waren de mededelingen. 2. Insprekers De voorzitter: Ik wil graag de insprekers het woord geven. We beginnen met meneer Van Ginneken van Humanitas Lansingerland. Ik geef u 5 minuten en ook aan u het verzoek om na afloop even een doekje over uw microfoon te halen voor de volgende inspreker. Inspreker 1: De heer Van Ginneken: Goedenavond dames en heren, dank u voor deze gelegenheid om hier ook fysiek een pleidooi te houden over het onderwerp eenzaamheid, met name de subsidie voor de coördinator eenzaamheid. Met dit inspreken hoop ik nog weer meer kracht bij te zetten bij mijn eerdere pleidooi begin juli, dat was toen met videobeeld. Met dit tweede pleidooi stap ik nogmaals in de bres voor veel inwoners die zich eenzaam voelen met gevoelens van gemis en teleurstelling, want het gaat over eenzaamheid, en voor veel vrijwilligers en professionals, die zich voor deze mensen inzetten. Het coördineren van alle inspanningen en activiteiten door de coördinator eenzaamheid is belangrijker dan ooit. In onze eerste brief en het pleidooi dat ik hield noemden we onze zorg en onze argumenten en onze

1/28

oproep m.b.t. het voorstel over de subsidiestop. We deden een oproep om dat af te wijzen. In de tweede brief, die ik heb gestuurd en het pleidooi dat ik nu houd, noemen we vooral cijfers en de mate van eenzaamheid onder inwoners en de groei daarvan. 44% van de inwoners in onze gemeente van jong tot oud geeft aan zich in bepaalde mate eenzaam te voelen. Dat betekent dat ruim 4 op de 10 mensen enige tot ernstige mate van problemen ervaren in contact en relaties met mensen. Het lastige is dat deze mensen juist door hun contact- en relatie-arme leven niet of weinig in beeld zijn van hen die een gezond en sociaal leven hebben. Zo kunt u bij zichzelf nagaan: ken ik eenzaamheid in mijn directe omgeving? Dan moet ik zelf diep nadenken om bij iemand te komen, dan merk je hoe dit makkelijk uit ons beeld is. In de samenvatting is aangegeven, dat 52,4% van de ouderen boven de 65, ofwel ruim 1 op de 2 ouderen, zich eenzaam voelt en veelal in een zorgelijk sociaal isolement verkeert. Helaas beschik ik niet over aantallen mensen in onze gemeente, die op dit moment vanwege hun eenzaamheid aandacht krijgen van vrijwilligers en professionele hulp krijgen. Dat zijn verschillende organisaties, dat zou je kunnen inventariseren, maar daar heb ik nog niet de gelegenheid voor gehad.

Helaas beschik ik dus niet over die aantallen, maar ik heb wel de aantallen vanuit het vrijwilligerswerk van Humanitas en die heb ik ook in de samenvatting toegestuurd. Daarmee is aan te geven, dat het aantal ouderen, dat hulp vraagt en krijgt, het laatste jaar met name sterk is gestegen met 27,3%. Hieruit blijkt, dat het onderwerp eenzaamheid niet minder wordt, maar groter. Omwille van het groeiende thema eenzaamheid roep ik u, leden van de commissie, op de subsidie van het werk van de coördinator eenzaamheid niet te stoppen en iedere beperking van subsidie af te wijzen. Vertrouwend op uw wijsheid en betrokkenheid bij het thema eenzaamheid en welzijn in onze samenleving in Lansingerland dank ik u voor uw aandacht. De heer Hoppenbrouwer, L3B: Dank voor uw inspreken en vooraf het briefje, want dat helpt als je fulltime werkt, dat je dat even tussen de patatten door kan onderzoeken. Die 44%, daar ben ik even nieuwsgierig naar. Zijn dat landelijke data van het CBS? De heer Van Ginneken: Ja. De heer Hoppenbrouwer: En dan zijn deze van 2020? Ik heb alleen 2019 kunnen vinden. De heer Van Ginneken: Ja.

De heer Hoppenbrouwer: U gaf zelf in uw verhaal aan, dat het buitengewoon lastig is om te spotten: wie is er nu eenzaam? Dan is mijn vraag: hoe doet die coördinator dat dan? Wat is nou zijn unique selling point, dat hij dat wel kan en wij met zijn tweeën even niet? De heer Van Ginneken: In dit geval is de coördinator een zij. Haar bijzondere rol is, dat zij contact heeft met die 25 of 30 organisaties, die allemaal weer hun lijntjes hebben naar mensen, die aandacht nodig hebben, hulp vragen in een sociaal gebied. Dat kan in de relationele sfeer zijn of de emotionele sfeer. Zij combineert. Welzijn Lansingerland heeft praktische dingen, maar als zij merken dat er iets dieper speelt, dan speelt ze dat door naar Kwadraad of naar Humanitas. Zo maakt ze dat de organisaties elkaar meer gaan benutten en helpen om die groeiende vraag m.b.t. eenzaamheid de aandacht te geven. De heer Jumelet, WIJ: Waar ik even benieuwd naar ben, in het hele traject rondom de herijking van de subsidiegelden, is er met uw organisatie gesproken over effectiviteit van de subsidie versus hetgeen u doet aan werk? Met andere woorden: is er op een gegeven moment geconstateerd dat Humanitas rijkelijk betaald wordt of minder betaald dan eigenlijk noodzakelijk zou zijn op basis van de effectiviteit? De heer Van Ginneken: Dat is wat ik in mijn eerste brief jullie al heb aangegeven, dat ik dat wel mis.

Er wordt wel gesproken over wat er zoal gebeurt, aan activiteiten ondernomen wordt, maar wat dat voor effect heeft en hoe dat bijdraagt. Het is ook lastig, maar door meer gegevens te verzamelen m.b.t. mensen en situaties kan je veel meer bijhouden wat er gebeurt. Helaas is dat nog niet voldoende gebeurd. Mevrouw Gabin, GL: Stel, dat er in 2023 geen budget wordt vrijgesteld voor de extra coördinator, wat doen jullie dan? De heer Van Ginneken: Dan gaan al die organisaties, wij van Humanitas ook, door met mensen helpen en aandacht geven, maar dan mis je iemand die net even helpt met bijvoorbeeld de week van de eenzaamheid of een bepaalde activiteit om dat in de Heraut te zetten of in Hart van Holland, het zichtbaar maken van hulp, die er beschikbaar is voor mensen in Lansingerland. Dat is lastiger. Humanitas komt voor eigen parochie op en Kwadraad zal het op hun manier doen, ieder is met zijn eigen stukje bezig, maar het onderwerp eenzaamheid onder de aandacht brengen en mensen erop wijzen: joh, als mensen klem zitten op dit gebied, moet je daar aan de bel trekken. De heer Lieverse, CU: Twee korten vraagjes. U had het over cijfers, die heeft u ook verduidelijkt. U heeft het ook over ouderen, die speciaal in beeld zijn. Is het per dorpskern verschillend, is mijn eerste vraag.

Is het zo dat Bleiswijk meer problematiek kent dan andere dorpskernen? Een andere vraag zou ik eigenlijk aan de coördinator moeten stellen. U zei zelf al en dat geldt ook voor mij: hoeveel mensen ken ik die met deze problematiek te maken hebben: hoe kan ik of hoe kunnen wij er oog voor krijgen? Zodat niet alles bij de coördinator terecht komt, maar dat wij er ook oog voor kunnen hebben. De heer Van Ginneken: Eerst over die dorpskernen. Daar zou je meer op door kunnen gaan zoeken, maar als Lansingerland zijn we een gemeente en zo worden de cijfers verzameld. Hoe dat tussen de dorpskernen is, dat zou de gemeente of de ambtenaren misschien wel kunnen aangeven, maar die informatie heb ik niet. Hoe zou je er zelf meer bewust van kunnen zijn? Dan komt weer het punt van in de Heraut of in

2/28

Hart van Holland, in het streekblad komen af en toe verhalen. En in de week van eenzaamheid, laat dan je gezicht zien, luister eens, vraag eens wat mensen mee maken. De voorzitter: Als u een doekje over de microfoon haalt, meld ik dat onze minister van buitenlandse zaken is afgetreden. Dat heeft niets met het onderwerp te maken, maar ik vertel het gewoon. De tweede inspreker is mevrouw Kerstens van Welzijn Lansingerland. Inspreker 2: Mevrouw Kerstens: Dank jullie wel, dat ik hier mag zijn en iets vertellen over het VIP en het accent voor vrijwilligers, dat jullie op de agenda hebben staan. Ik begin even heel kort met een stukje vertellen wat wij als VIP doen en dan ga ik richting de accenten. Het VIP is er voor iedereen in Lansingerland die vrijwilligerswerk wil gaan doen of doet, maar ook voor de organisaties in Lansingerland. Dat houdt in dat we eigenlijk heel breed onze wortels in Lansingerland hebben verankerd. Wat ik heel belangrijk vind om te benoemen is dat je vrijwilligerswerk doet, omdat je het leuk vindt. Je zoekt iets wat bij je past. Dat is belangrijk voor zowel de organisatie waar je vrijwilligerswerk doet, maar ook voor jezelf, want dat is wat je eraan overhoudt. Vrijwilligers zeggen ook vaak tegen ons, dat het belangrijk is dat we een netwerk hebben, dat we nieuwe contacten hebben, dat we iets voor onze wijken en buurten kunnen doen en het is gewoon gezellig.

Dan is het fijn om vrijwilliger te mogen zijn en om een bijdrage te leveren aan de organisatie waar je dat doet. De organisaties ondersteunen wij ook breed in netwerkbijeenkomsten, in heel veel adviezen: kunnen we je helpen bij het vinden van vrijwilligers, het binden van vrijwilligers, hoe waardeer je dat, hoe houd je ze? We hebben ook netwerkbijeenkomsten, want een netwerk is belangrijk, anders kom je elkaar ook niet zomaar tegen. Als je terugkijkt in coronatijd zijn best veel organisaties stil gevallen en hebben ook veel vrijwilligers zijn ergens van de route afgehaakt. Ik heb alleen landelijke cijfers, maar dat zegt wel dat er gemiddeld vorig jaar zo ongeveer 30% gestopt is. Dat is natuurlijk een ontzettend groot aantal. Uiteindelijk hebben we met elkaar moeten constateren, dat ook hier in Lansingerland heel veel vrijwilligers zijn gestopt. We hebben echt van organisaties te horen gekregen, vooral ook de oudere vrijwilligers, maar een groot deel is helaas afgehaakt. Wat zijn oorzaken? Ik ga dan ook kijken en vragen aan organisaties: waar ligt dat nou aan? Je kijkt ook in de landelijke ontwikkelingen. Eén van de dingen is, dat mantelzorg best wel veel tijd gaat vragen. De arbeidsmarkt trekt aan, mensen gaan toch meer uren betaald werk doen. Wat je natuurlijk ziet, is dat mensen echt een keuze moeten maken om vrijwilligerswerk te gaan doen.

In alles wat je in je vrije tijd kan doen, is vrijwilligerswerk één van die keuzes, maar voor onze dorpen en wijken en voor de mensen zelf wel een heel belangrijke keuze, want als er geen vrijwilligers zijn, dan valt het verenigingsleven stil, clubs vallen stil. De heer Van Ginneken zei net ook: de helpende handen bij bijvoorbeeld maatjesprojecten, ze zijn echt allemaal nodig. Gemiddeld hebben wij ongeveer door het hele jaar heen 130/135 vacatures, dus dat zijn er eigenlijk best wel heel veel. Wij spreken ook heel veel mensen. Gelukkig, want daarmee kunnen we ook de groepen helpen die niet zomaar vrijwilligerswerk kunnen gaan doen. Dat zijn de meer kwetsbare mensen. Gedeeltelijk krijgen we die van de gemeente doorgestuurd, maar ook via Humanitas nieuwkomers, die sturen mensen door, het Taalhuis. Wij worden daar soms uitgenodigd van: vertel eens wat. Dat zijn mensen waar je extra aandacht voor nodig hebt, dan zeg je niet: hier heb je een plek, ga maar. Dan ga je echt met mensen aan de slag om te kijken wat iemand kan en waar we een organisatie kunnen vinden, die die persoon ook kan ondersteunen. Ben je bijvoorbeeld laagtalig, dan kan ik je niet zomaar ergens neerzetten, dan heb je vanuit ons maar ook vanuit de organisatie een helpende hand nodig. Het is juist ook voor die groepen, die niet zomaar 1, 2, 3 matchen heel erg belangrijk om een goede plek te vinden.

Een mooi voorbeeld daarvan is: wij spraken een meneer, die niet de taal niet zo machtig was en heel graag wilde, die via via al ergens begonnen was, die kwam bij ons. Hij zei: ik wil heel graag vrijwilligerswerk doen, maar taal is lastig, ik doe graag iets met kinderen, ik ben ook wel graag buiten. Uiteindelijk hebben we door te praten met die meneer gekeken waar we hem kunnen zetten. Maar ook het leren kennen van doelen van mensen, een bijdrage leveren, ook zijn wortels krijgen in de lokale samenleving. We vonden die plek op een school bij de schooltuinen, waar eigenlijk alles terug kwam: iets met kinderen, iets met taal. Hij vond het fantastisch, dat hij daar steun kreeg, dat ze bij hem thuis kwamen. Die meneer kan stappen zetten in de samenleving en draagt ook bij. Zo zijn er meer voorbeelden van mensen, die dat zonder de ondersteuning vanuit het VIP niet kunnen. Even heel kort nog over dat communicatieverhaal. Wij doen dat vooral voor de organisaties die dat zelf niet kunnen. Ik wil heel erg benadrukken: communicatie doen wij vooral heel breed met de organisaties. Niet om het VIP in de kijker te zetten, maar doorlopend aandacht voor vrijwilligerswerk in de organisaties. Mevrouw Verhoef, PvdA: Dank u wel voor uw inspraak, mevrouw Kerstens.

U vertelde dat er in het afgelopen jaar ongeveer 30% van de vrijwilligers is verdwenen of in ieder geval tijdelijk niet meer actief is geweest, waarschijnlijk door corona. Denkt u dat u hen nog weer terug kunt krijgen in het komende jaar of dat u andere vrijwilligers kunt werven en dat u met extra middelen ook meer succes zou kunnen hebben? Verwacht u dat? Mevrouw Kerstens: De groep, die weg is, is natuurlijk moeilijk om die 1 op 1 weer terug te krijgen. Ik denk wel: er zijn heel veel mensen die vrijwilligerswerk kunnen doen. Ik denk

3/28

vooral aan jongeren bijvoorbeeld, jong geleerd is oud gedaan. Daar zitten echt wel mogelijkheden in. Maar ook het bewust worden van: laat ik mee doen. Soms zijn mensen zich nog niet bewust van hoe leuk vrijwilligerswerk is of wat hun bijdrage is. Het is eigenlijk voor alle leeftijden. De groep die gestopt is, krijg je die terug? Dat is een grote vraag, maar we moeten wel heel veel nieuwe vrijwilligers vinden. Ik sprak deze week alleen al 2 organisaties, die echt tegen problemen oplopen. In heel verschillende sferen toevallig wel allebei organisaties gericht op jeugd, die zeggen: we lopen vast omdat we te weinig vrijwilligers hebben. Dat raakt dan wel heel direct de samenleving. De heer Hoppenbrouwer, L3B: Dank. Het voorbeeld was een herhaling van bij het ontbijt, dank daarvoor. Waar ik een beetje tegenaan boks, we hebben het er 1 op 1 na het ontbijt nog over gehad: ik ga er toch van uit op één of andere manier, dat het VIP wel bekend is. Ik heb gezegd tegen u en dat herhaal ik in het openbaar: ik denk dat het VIP nu het accent moet gaan verleggen en dat accent hoor ik u ook zeggen. U weet mijn achterliggende verhaal. Het voorstel is om van die € 81.000 terug te gaan naar € 50.000. Dan denk ik: kan je je met die 50 niet concentreren op die mensen, die een afstand hebben tot de arbeidsmarkt en de asielgerechtigden en de mantelzorgers.

Kunnen we daar dan niet op focussen en al die sportverenigingen, die regelen al die vrijwilligersfuncties wel. Ik zou zeggen: volgens mij moeten we het accent verleggen. Waarom kan dat niet? Mevrouw Kerstens: Mantelzorg overkomt je, vrijwilligerswerk is een keuze. Laten we dat helder hebben, dat daar een duidelijk onderscheid in zit. Absoluut belangrijk om mensen, die niet helemaal zelf de weg kunnen vinden, te ondersteunen. Van de week had ik een bijeenkomst van mensen die vrijwilligerswerk willen doen. 9 mensen waarvan je misschien zwart/wit zegt: die kunnen het allemaal zelf. Uiteindelijk worden 3 ervan gekoppeld aan een vrijwillige coach omdat ze wel dat stukje steun verder nodig hebben. Organisaties kunnen niet altijd zelf de PR maken, die kunnen niet altijd zelf die doorlopende aandacht geven. Wij zijn daarvoor het kanaal in communicatie. Er zijn organisaties in Lansingerland, die een jaarbegroting hebben van € 500 of soms nog wel minder, die wel met vrijwilligers werken. Het gaat niet om het VIP bekend maken, maar juist die doorlopende aandacht voor de organisatie en voor vrijwilligerswerk. Dat is wat wij beogen in het communicatiestuk. De heer Hoppenbrouwer: Ik heb geen antwoord op mijn vraag gehad.

Wat gaat u nu doen voor die 50k? Mevrouw Kerstens: Wat we niet gaan doen? Wat we absoluut minder zullen gaan doen is de verbindingen leggen om met elkaar vrijwilligers te gaan werven en een stuk minder in campagnes aan de slag om vrijwilligers te motiveren om deel te gaan nemen, om mensen op te roepen dat te gaan doen. Wij werken bijvoorbeeld samen met een aantal organisaties, 7, die werken allemaal met maatjes. Wat heel belangrijk is, is dat je met elkaar gaat kijken: hoe kun je nou met elkaar maatjes werven? Bij organisatie 1 heeft iemand misschien geen match, maar bij organisatie 2 wel. Op die manier houd je mensen wel geïnteresseerd en zorg je ervoor, dat ze een goede plek vinden in plaats van dat mensen geen plek vinden. Dat soort samenwerkingen zit ook in het communicatiestuk. De heer Lieverse, CU: Bij datzelfde ontbijt waar meneer Hoppenbrouwer naar verwees werd ook kahoot gedaan en ik maakte een aantal blunders bij de beantwoording van vragen, maar ik heb één ding onthouden, tenminste, als ik goed geluisterd heb, dat het aantal vrijwilligers dat afgehaakt is in Lansingerland minder dramatisch is dan landelijk. Klopt dat? Mevrouw Kerstens: Het is best dramatisch, maar we hebben wel het idee dat het gelukkig minder is dan die 30%. We hebben geen exacte cijfers. Ik weet wel dat een aantal organisaties op dit moment echt wel vast loopt, omdat ze geen vrijwilligers hebben.

Wat ik zie als VIP, dat we mensen zijn blijven spreken, organisaties blijven helpen, dus in die zin is bij ons het aantal aanmeldingen de daling niet geweest, die we op landelijke platforms hebben gezien. Daar zijn we erg blij om. De heer Erwich, L3B: Ik vroeg me af of je ook de werklozen en mensen in de bijstand erbij kon betrekken. Mevrouw Kerstens: Dat zit in het bedrag van de participatievrijwilligers. Wij willen samenwerking met de gemeente, zij kijken echt naar willers, want vrijwilligerswerk moet je willen. Wij helpen ze natuurlijk wel om allerlei drempels te slechten, maar daar zitten inderdaad ook mensen die wij helpen naar vrijwilligerswerk. Dat is vaak de groep die niet direct naar betaald werk kan en waarbij je heel erg ziet: de taal leren, een stuk daginvulling, een stuk netwerk opbouwen en meedraaien in de samenleving om daar stappen in te zetten. Die mensen krijgen wij via de gemeente en dat zijn er ongeveer 25 per jaar, die in dat budget zitten. De voorzitter: Dan dank ik u hartelijk, mevrouw Kerstens. Als u zo vriendelijk wil zijn om de microfoon uit te zetten en schoon te maken. 3. Vaststelling verslag vorige vergadering d.d. 1 juli 2021 De voorzitter: Zijn daar opmerkingen over? Nee. 4. Vaststelling agenda en inventarisatie rondvragen De voorzitter: Liefhebbers voor een andere volgorde? Ook niet.

4/28

Inventarisatie rondvragen: De voorzitter: Als het goed is hebben we er 1 gehad: van meneer Erwich. 5. Bespreekpunten: 5.a Vervolg budgetinzet naar aanleiding van taakstelling beleidsaccenten De voorzitter: Mevrouw Bouman heeft er op ons aller verzoek achter de schermen hard aan gewerkt met u allen. U heeft daar ook allemaal input voor geleverd, die hoeft u vanavond niet te herhalen, wil ik alvast zeggen: niet nodig. Maar laat u wel weten wat u er verder van vindt natuurlijk. Ik geef graag bij wijze van interruptie het woord aan mevrouw Bouman. Mevrouw Bouman, CDA: Voorzitter, collega’s en degenen die hier aanwezig zijn en al degenen, die luisteren via de webcast. U zei het al: in juli bespraken wij de brief en de toezegging van het college m.b.t. de financiële invulling van de 9 beleidsaccenten. We hebben rekening gehouden met de taakstelling, die we gekregen hebben naar € 708.000 totaal te besteden aan de beleidsaccenten. De afspraak, die we toen gemaakt hebben, we hebben daar een volledige en forse discussie over gehad: ik zou het e.e.a. oppakken en met de griffie zou ik gaan kijken hoe wij tot besteding zouden kunnen komen van die € 708.000. Ik moet zeggen, na 1 juli hebben wij toch wel met behulp van de commissiegriffier voortvarend het e.e.a. opgepakt en wij hebben het nodige aan informatie binnen gekregen.

Het is jammer, dat een paar fracties om voor hen moverende redenen helaas niet hebben meegedaan aan de inventarisatieronde bij ons. Dat was mevrouw Verhoef van de PvdA en de fractie van WIJ. Jammer, maar daar zullen zij hun moverende redenen voor gehad hebben. Ik moet ook zeggen, dat ik het heel plezierig heb gevonden, dat velen van ons daar medewerking aan verleend hebben en dat degenen die medewerking hebben verleend, nadat we alles binnen hebben gekregen, voorlopig akkoord zijn met hetgeen we nu op papier gezet hebben. Eind juli was dat klaar en hebben wij het voorstel, dat nu bij een ieder voor ligt en dat een ieder heeft kunnen lezen, naar het college gestuurd. De fracties PvdA en WIJ zullen misschien straks nog iets van zich laten horen, dat verwacht ik zeker. GL heeft gezegd: wij gaan akkoord met het voorstel, zoals het er nu ligt. U heeft kunnen zien, dat met de inventarisatie die we gedaan hebben, dat niet alles wat ingediend heeft allemaal gehonoreerd is. Dat zou wel heel gemakkelijk geweest zijn, maar dan zouden wij nooit aan de taakstelling van die € 708.000 kunnen komen. U heeft ook kunnen zien dat er over de eerste 4 van de 9 beleidsaccenten, elk kind een kans, geen kind in de knel, de leraar trekt aan de bel, pubers in de spotlight, geen problemen waren. Daar was men mee akkoord.

Echter, er waren nog een paar items, zoals eenzamen aan boord, werken aan werk, grip op geld, intergenerationeel wonen en oog voor vrijwilligers, daar waren toch wel de nodige op- en aanmerkingen over. Ik moet zeggen: dat zijn de plussen en de minnen, waar we naar gekeken hebben. Bij de één is iets wel gehonoreerd in zijn totaliteit, soms iets minder en bij sommige is dat net iets anders gelopen. Laat onverlet, dat in mijn optiek wij toch met een goed voorstel zijn gekomen, waarvan ik blij ben dat het merendeel van de fracties daar voorlopig akkoord op gegeven heeft. Dat hetgeen ik getracht heb te bewerkstelligen, toch wat verbinding met elkaar te krijgen, toch wel enigszins geslaagd is. Ik hoorde heer Van Ginneken al het e.e.a. zeggen, mevrouw Kerstens, ik zal er straks verder op ingaan. Ik wil even vragen: is het nu de bedoeling, dat ik verder ga? Er is ook een reactie gekomen van het college op alle accenten. Daar wil ik als CDA op reageren. Of dat u begint met de grootste fractie. Anders wil ik wel verder gaan, maar dan denk ik dat ik geen 3 minuten meer heb. De voorzitter: Laat ik allereerst zeggen, dat ik u namens de commissie moet bedanken voor het huzarenstukje, dat u geleverd heeft. Er ligt van u een voorstel en ik stel voor dat we als commissie over dat voorstel gaan praten.

Het heeft geen zin om de discussie, die we al veel vaker over de beleidsaccenten hebben gehad per beleidsaccent nog een keer over te gaan doen. U heeft uw werk gedaan en komt met een voorstel. Ik stel voor dat we dat gaan becommentariëren. Dan zouden we na afloop moeten kunnen zien of dat een meerderheid in de raadszaal oplevert en dan zouden we aan de wethouder kunnen vragen om dat verder vorm te geven. Laten we het zo doen en aangezien u zoveel werk heeft verzet, wil ik u dan in deze eerste termijn gaarne 3 minuten spreektijd geven om namens het CDA te vertellen wat u van uw eigen voorstel vindt. Mevrouw Bouman, CDA: Ja, dat is leuk. Ik heb zelf ook de plussen en de minnen ingeleverd. Allereerst naar meneer Van Ginneken en naar mevrouw Kerstens: dank voor uw inbreng. Even een reactie op de items, waarop het college antwoord gegeven heeft m.b.t. de diverse accenten. De eenzamen, even kort. Het college € 32.000, € 66.000 wat wij nu naar voren gebracht hebben, het zal u niet onbekend zijn, want wij zijn voor het handhaven van de coördinator in deze. In de tussentijd heb ik nog vragen gesteld aan het college en daar hebben wij antwoord op gekregen. Toen kreeg ik te horen, dat wij dit jaar voor 2021 € 103.000 extra gekregen hebben voor de eenzaamheid door corona. Dan is mijn vraag aan het

5/28

college: dit bedrag zou volledig besteed worden aan dit item. Wanneer hebben we dat gekregen en is dat zo? Als we dan die € 103.000 plus hetgeen voor dit jaar al bestemd was in de begroting, € 66.000, dan komen we op € 169.000 en dat is een aanzienlijk bedrag. Stel, dat er wat over is, wat kunnen we dan met dat bedrag doen? Is er mogelijk dan nog iets te schuiven naar andere accenten, ja of nee, dat hoor ik graag van de wethouder. Ik hoorde de heer Van Ginneken ook het e.e.a. zeggen over hoe het allemaal gegaan is met de coördinator. Maar ik heb ook gelezen over het ontbreken van een evaluatie in deze, een evaluatie ten aanzien van de feiten en ten aanzien van de financiën. Ik zou dit toch wel graag voor volgend jaar zeker willen zien, dat dat ook gaat gebeuren of welk bedrag het gaat worden. Ons voorstel is nu hetgeen in ons voorstel ligt van € 66.000, maar ik doe een oproep aan de wethouder dat dit meegenomen gaat worden. Voor 2022 willen we die € 66.000 honoreren ook vanuit onze zijde, maar dat er wel een evaluatie gaat komen. Dus daar wil ik nog wel even aandacht voor vragen. Ik hoor het graag van de wethouder. Werken aan werk, er is een verschil van € 8.000. U zult zeggen: hoe komt u daar aan? € 50.000 vanuit ons voorstel, het college € 42.000. € 8.000 zou dan in het P-budget niet mogelijk zijn om daar iets mee te doen, want het is formatie.

Het zou toch niet kunnen? Het is toch een kwestie van uitvoering? De uren die iemand eraan besteedt, zouden toch ingezet kunnen worden op sociaal domein? Volgens mij zijn er de nodige vacatures. Ik denk: dit is uitvoering, gaan we daar over bakkeleien. Met andere woorden: wij houden vast aan hetgeen wij hier in totaal voorgesteld hebben. Grip op geld, daar komt iets waar ik toch enigszins van geschrokken ben. Het college geeft aan € 89.000, het merendeel € 65.000. Dan is de vraag, ik heb toch nog maar eens gekeken naar plan schuldhulpverlening, dat we met elkaar in februari vast gesteld hebben. Ik heb eens even gekeken naar de financiën, die daar aangegeven zijn. Het verschil zou dus nu zijn € 24.000. Echter, is dat wel juist? Nee. Het is niet juist. Ik ben het na gegaan. De financiën op blz.14 van het plan daar staat voor 2022 voor grip op geld € 75.300. En voor het jaar erna ook € 75.300. Met andere woorden, er is dus maar een verschil van € 10.000. Dan denk ik: kunnen we voor die € 10.000 niet een pragmatische oplossing vinden om toch te kunnen voldoen aan hetgeen we voorstellen? Dan hebben we het niet meer over € 24.000 maar over een verschil van € 10.000. Ik hoor graag de wethouder in deze. Pragmatisch moet dit, gezien de rijksgelden die wij gekregen hebben, op te lossen zijn.

Dan beleidsaccent 8, het intergenerationeel wonen, je breekt er bijna je mond over, en 9 de vrijwilligers en de mantelzorgers. Daar zit ook een gigantisch verschil in, het is net al naar voren gekomen, de insteek van de vrijwilligers, wat zij allemaal doen en dat we constateren dat minder mensen zich daar voor willen inzetten. Zoals wij daar zelf naar kijken, het merendeel van de fracties komt uit op nul, en wij komen uit op € 50.000. Het college geeft aan voor 2022, want ik heb het nog steeds over 2022 en niet over de jaren daarna, want mijn mening is dat je niet over je graf moet willen regeren, althans gedeeltelijk, want er zijn volgend jaar verkiezingen, dus laten we dan in 2022 verder kijken voor 2023. Maar als ik dan kijk naar die € 50.000 voor oog voor vrijwilligers en intergenerationeel wonen, dat er ook veel gebruikt gaat worden van vrijwilligers, dan denk ik: Tom Poes, verzin een list en zorg ervoor dat ook die vrijwilligers bij intergenerationeel wonen daar hun activiteiten hebben, die worden opgeleid via de gemeente heb ik weleens begrepen, dan denk ik: het moet toch mogelijk zijn om ook daar het e.e.a. voor te doen. Dus dat daar nul staat prima, maar pak het dan gelijk op bij ‘oog voor vrijwilligers’ in die € 50.000. Met andere woorden: hetgeen hier staat, daar blijven wij als CDA achter staan, ten aanzien van de items in de gele kolom.

En ik doe een oproep aan een ieder: laten wij kijken dat wij hier vanavond met zijn allen uit komen, want het kan toch niet zo zijn, dat we straks bij de begroting het op een aantal items moeten gaan amenderen. Het zou mooi zijn als we vanavond hier een klap c.q. ja kunnen zeggen tegen de extra activiteiten en initiatieven die we met zijn allen gedaan hebben. Ik dank u. De heer Hoppenbrouwer, L3B: Ik had het voorbereid, zoals u het had geïntroduceerd. Wij zijn het eens met het voorliggend voorstel, het gele balkje. Ik wilde zeggen, dat we de inspreker van Humanitas kunnen geruststellen, want de coördinator eenzaamheid blijft voor het komend jaar. Dat sluit aan bij wat mevrouw Bouman zegt. Wel heb ik geschreven in het vertrouwen, mede gelet op de eerste brief die we gehad hebben en de argumentatie van het college, dat er wel een goede evaluatie plaats vindt. Het is geen open vraag, het moet gewoon gebeuren, zodat we voor 2023 op basis van evaluatie een gedegen besluit kunnen nemen. Dat had ik verder staan. Voor het laatste kijk ik toch even met een knipoog naar de commissie ruimte, daar hadden we de omgevingsvisie en daar heb ik me enigszins verbaasd over het feit dat daar een passage stond dat het allemaal wel meeviel met de eenzaamheid in Lansingerland.

Als ik nu deze cijfers krijg, dan denk ik: misschien klopt het toch niet helemaal wat de ambtenaren / wethouder op haar netvlies had. Verder. De ene partij noemt het een blunder om de flinke bezuinigingen in te boeken en de andere partij kiest voor better safe than sorry en beide keuzes zijn uiteraard te respecteren. L3B kiest vooralsnog voor het gezegde: de huid van de beer niet verkopen voordat hij geschoten is. Bij de vaststelling van de programmabegroting zal een integrale afweging 2022 en volgende jaren plaats vinden. En als er structurele financiële ruimte is, is L3B zeker bereid om in gesprek te gaan over wat wij met deze bezuiniging zouden kunnen doen. Want immers, je weet niet of er nog onbekende structurele financiële tegenvallers zijn, waar wij op dit moment geen weet van hebben, dus het lijkt ons een goede zaak om dat toch in de commissie van de begroting en de uiteindelijke vaststelling in

6/28

november daar de definitieve beslissing te nemen. Ik sluit me aan bij mevrouw Bouman: laten we nu de beslissing nemen, dan geef je ook het college richting mee. Stel, dat er tegenvallers zijn, dan geef je in ieder geval nu het college een richting mee en daar valt dan ook mee te werken en dat lijkt ons een goede zaak. Rest mij verder aan te sluiten bij de voorzitter, mevrouw Bouman en mevrouw Kokke te bedanken voor de voorbereiding. Hiermee hoop ik oprecht dat we een Poolse landdag hebben voorkomen. Dank u wel. Mevrouw Draak, VVD: Ik wil ook graag even beginnen met mevrouw Bouman en onze commissiegriffier te bedanken. Het is toch wel een inspanning geweest om dit compromis op papier te krijgen. Daarover spreken en water in de wijn maakt de wijn niet lekkerder. Wat dat betreft is het voor de één misschien goed nieuws en voor de ander wat minder. Wij voelen mee met alle organisaties die een bezuiniging op hun beleidsveld voor de kiezen krijgen. Alleen, we hebben keuzes moeten maken en de VVD is met de wijsheid van nu, daarmee sluit ik me aan bij de heer Hoppenbrouwer, met de wijsheid van nu eens met dit voorstel. Ik wil een paar dingen graag even aanstippen. Als je met bezuinigingen geconfronteerd wordt, wat ik merk en wat ik lees ook in de reactie van het college, is dat er gedacht wordt in: we hebben minder geld, dus we kunnen het niet doen.

Ik zou iedereen willen oproepen om er zo niet naar te kijken. Er zijn bepaalde doelstellingen. Als we bijvoorbeeld kijken naar het plan schuldhulpverlening, in dit compromis, in deze uitkomst is de VVD niet helemaal blij met het bedrag dat daaraan wordt toegekend, dat was niet conform ons voorstel, maar de doelstellingen blijven gelijk. De rekenkamer heeft gezegd: we moeten zorgen voor een effectieve en efficiënte aanpak, juiste aansturing van externe partijen en bestuurlijke aansturing. Een kleiner budget houdt deze doelstellingen precies gelijk. Het enige wat er kan gebeuren is dat er dus minder mankracht ingezet kan worden. Wat je dan moet doen, is kijken wat je met die minder mankracht, minder fte wel kunt bereiken. Je kunt er best dezelfde doelstellingen mee bereiken als je je inspant om te kijken hoe het wel kan. Dan ook even de reactie van het college op het plan ‘werken aan werk’. Dat schoot bij ons een beetje verkeerd. Daar staat dat € 8.000 korten op het accent ‘werken aan werk’ praktisch niet uitvoerbaar is. Ik zou dat willen bestempelen als je reinste kolder, tenzij het personeelsbeleid van de gemeente Lansingerland nog uit de vorige eeuw stamt. De korting betekent omgerekend, dat er 0,2 fte ambtenaar aan het plan ‘werken aan werk’ minder kan werken. Die hebben we misschien in dienst als gemeente, maar die ambtenaar hoeft natuurlijk niet niets te doen.

Er zijn andere beleidsaccenten, waar misschien de competenties van die vrijvallende ambtenaar wel gebruikt kan worden. Ik vind gewoon dat een organisatie wendbaar genoeg moet zijn. In de gemeente waar ik werk is dat in ieder geval de normaalste zaak van de wereld. Dat gezegd hebbende, ben ik gezien de situatie namens de VVD gewoon tevreden met deze uitkomst. Wij zijn ervoor om hiermee in te stemmen, uiteraard op het geëigende moment en hopelijk hoeven we het dan niet nog bij te stellen. Tot zover. De heer Jumelet, WIJ: Ik heb de eer en het genoegen om de heer Hoek te mogen vervangen. U zult begrijpen, dat de heer Hoek hier een vlammend betoog zou hebben gehouden over de stellingname die wij hadden, ook in de raad, over dit onderwerp. Ik zal niet proberen hem te imiteren, maar ik heb wel een tekst van hem mee gekregen. Vergeef mij in ieder geval, dat het iets anders klinkt dan dat hij het zou hebben gedaan. Mijn fractie vindt het toch vreemd, dat we nu praten over bezuinigingen op de 10 beleidsaccenten zonder dat we weten of het feitelijk noodzakelijk is. Tijdens de begrotingsbehandeling krijgen we nog uitleg over de extra middelen vanuit Den Haag. Eigenlijk haal je een deel van het cement uit het gebouw, waardoor het gebouw wellicht instabiel wordt. We hebben vanavond 2 insprekers gehoord, die dat eigenlijk bevestigen.

Wij vinden als fractie, dat het toch wel risicovol is voor deze belangrijke soorten van werk binnen onze gemeente. De inhoudelijke onderbouwing op de bezuinigingen is wat ons betreft te mager. Een echte evaluatie heeft er ook niet plaats gevonden, zie bijvoorbeeld de brief van Humanitas en mijn vraag zojuist aan inspreker. Verder weten we exact wat de 10 beleidsaccenten kosten, maar we hebben niet inzichtelijk wat ze opleveren. We snappen dat het lastig is om dat goed op het netvlies te krijgen, maar we hebben niet de indruk, dat daar nu op ingezet is. Met name de 10 beleidsaccenten passen in de transformatiegedachte: met goedkope middelen inzetten op preventie om dure interventie te voorkomen. Als we een benchmark gaan doen met andere gemeenten, dan komen we er toch redelijk goed uit. Vandaar dat wij in de raad, maar ook nu hebben aangegeven dat we tegen het voorstel zijn. Dat is ook een principiële keuze, die wij maken. Ik wil toch nog even een opmerking maken rondom de inbreng van de collega van het CDA. De stelpost bij punt 10 is weg gehaald en dat was nou juist het punt om een soort wisselgeld te hebben om problemen op te vangen. Wij vinden het wat te gemakkelijk om te zeggen: dan moet je met je uren maar wat gaan doen. Aan de andere kant, als straks € 10.000 gevonden moet worden, dan lossen we dat wel op.

Die stelpost haal je weg en aan de andere kant ga je soort handjeklap doen, lijkt het wel, als het gaat om uren van: we vinden het wel. Dat geeft toch ook niet de zekerheid richting betreffende organisaties. Ik heb het al aangegeven: wij zullen tegen het voorstel zijn. Bij de begroting komen we er uiteraard op terug. Dank u wel.

7/28

De heer Lieverse, CU: Een aantal mensen heeft al bedankt, daar sluit ik me graag bij aan. Ik zal het niet precies herhalen, maar het is wel even gemeend. Een paar punten. Ik heb sympathie voor wat WIJ naar voren is gebracht en wat ook door de PvdA naar voren gebracht zal gaan worden, want die bijdrage zal voor een deel voorspelbaar zijn. De pijn in de bezuiniging delen we allemaal. Daar hebben we al uitvoerig over gesproken, want dit is de derde keer dat het in de commissie aan bod komt. Dat raakt ons allemaal. Daar is de heer Hoppenbrouwer duidelijk over geweest, het CDA en de VVD, daar zijn we allemaal eensgezind over. We hebben ons echter te committeren aan een afspraak, die we gemaakt hebben bij de begroting vorig jaar, die geldt voor dit jaar, om een aantal zaken ongewijzigd te laten, een bezuiniging, we zijn een taakstelling overeen gekomen. Omdat we ons daaraan gecommitteerd hebben, gaat ook onze fractie akkoord met het voorstel, dat er na uitvoerige deliberatie overeen zijn gekomen. Overigens denk ik ook, dat meneer Jumelet moet terug komen op de uitspraak over het voorstel: we gaan tegen stemmen. Het is helemaal geen voorstel om voor of tegen te stemmen, dit is de zaak die we uit onderhandeld hebben en dit wordt nu vast gesteld. Het is geen raadsvoorstel, bij mijn weten, dat nog in de raad gaat komen.

Ik wil graag de personen bedanken, die eraan meegewerkt hebben, maar ik wil niet vergeten andere personen te bedanken, dat zijn de ambtenaren die ons verrast hebben op 2 zeer belangrijke avonden, waarop we uitvoerig geïnformeerd zijn over wat er gebeurt op al die beleidsaccenten, wie ermee bezig zijn, wat de succesverhalen zijn, wat de moeilijke verhalen zijn, waar we zelf ook twijfels over hebben, wat er niet zo goed gaat en wat er goed gaat. Daar heb ik erg veel van geleerd. Ik vind het zelfs spijtig dat sommige fracties niet door hun eigen woordvoerder vertegenwoordigd waren, dat maakt het overleg wel wat magerder om de interactie te hebben die het eigenlijk verdiende. Maar kort gezegd: we zijn helemaal blij met dit voorstel en we gaan er helemaal achter staan. De voorzitter: Aan het eind van dit agendapunt komen we terug op de besluitvorming, in welke vorm we dat gaan gieten. De heer Jonker, D66: De D66-fractie was tegen deze taakstelling m.b.t. de beleidsaccenten. Ik zal niet alle argumenten gaan herhalen, maar het deed ons echt pijn, met name omdat het als je kijkt naar de begroting dit om relatief kleine bedragen ging, die harde impact kunnen hebben. De politieke realiteit was dat die taakstelling echt onvermijdelijk bleek. Daarom hebben we ook constructief mee gewerkt aan het in kaart brengen van de voorkeuren van de verschillende fracties op dit punt.

Nog een keer: we willen graag mevrouw Bouman hartelijk danken en ook de griffie en de ambtenaren voor hun inzet op dit punt. Het geel gearceerde voorstel ligt nu op tafel en wij kunnen ons daar op dit moment goed in vinden, of goed, we vinden het de minst slechte oplossing, laat ik het zo zeggen. We hadden wat anders gewild, maar dit is het beste wat we kunnen bereiken met elkaar. We zijn in ieder geval blij dat jeugd en kinderen zoveel mogelijk worden ontzien. We vinden het pijnlijk, de aspecten die gekort worden. We hopen ook dat we in de uitvoering van de begroting het komende jaar als er weer gelden beschikbaar komen, dat we dat in ons achter hoofd kunnen houden, dat we daar misschien wat aan kunnen doen. Daar wilde ik het voor dit moment bij laten. Mevrouw Gabin, GL: Ook wij willen mevrouw Bouman bedanken en natuurlijk de griffie en de ambtenaren voor het initiatief en voor de energie, die zij erin hebben gestoken. Met het resultaat zijn wij daarentegen minder blij. Het was achteraf gezien misschien wel een beetje naïef om te denken dat de stem van de minderheid gehoord zou worden. Ik ga heel even langs de punten, waar wij ons niet in kunnen vinden. Eenzamen aan boord: voor 2022 is € 25.000 van het totale budget nog onbestemd. Hiermee kiest het college ervoor om vanaf 2022 geen coördinator meer in te zetten.

Dit zou mogelijk zijn omdat er geen langdurige verplichting is aangegaan voor de functie van de coördinator eenzaamheid. Toch wordt de inzet van de coördinator verlengd met 1 jaar. Het bestrijden van eenzaamheid is een belangrijk onderwerp, alleen heb ik mijn vraagtekens over de duur van de inzet van de coördinator. Voorlopig is dat slechts voor 1 extra jaar. Wij hebben liever een langdurige oplossing daarvoor, dus dat er alternatieven worden gezocht om de taken van de coördinator over te nemen door de vrijwilligers. Het budget voor het beleidsaccent werken aan werk wordt verlaagd. Het budget wordt deels gebruikt voor de consulenten voor arbeidsbeperkten, die de verbinding met de praktijk en het speciaal onderwijs maakt. Afgezien van het feit dat het dus praktisch niet uitvoerbaar is, moet er dus ook goed gekeken worden naar het gevolg van de aanpassing van het budget. Wij geloven best dat een coördinator een toegevoegde heeft, maar dient afgezet te worden tegen een consulent die werkt met de kwetsbare groep van jeugd met een beperking. Wat betreft het accent ‘grip op geld’: wij hebben met zijn allen geconstateerd, dat er zeer matig beleid is gevoerd al die jaren. Met veel pijn en moeite is een plan schuldhulpverlening ontstaan. Wij zijn akkoord gegaan met het raadsbesluit, waarin de inzet van het volledige budget van dit beleidsaccent is verwerkt.

De reden om dit dan vervolgens te verlagen kunnen wij niet heel erg goed plaatsen hiermee. Tot slot het beleidsaccent 9 over vrijwilligers. Deze post zal in 2023 niet bestaan. Onterecht, vinden wij. Zoals inspreekster al vertelde zijn ze erg belangrijk voor de meest kwetsbare inwoners. Dan ben ik beleidsaccent 4 vergeten, pubers in de spotlight. De jeugd heeft het echt zwaar

8/28

gehad de afgelopen tijden. Onderzoek van het RIVM en universiteit Amsterdam geven aan, dat tenminste 1/3 van de jongeren van 16-24 jaar aan psychische klachten lijden mede door de coronacrisis. Met dit in het achterhoofd hebben wij verwacht dat er extra zorg in deze jongeren zou worden gestopt, maar dit is ook niet gebeurd. Al met al heeft dit ervoor gezorgd, dat wij niet akkoord zijn met de gewijzigde budgetverdeling, omdat wij ons vooral ongehoord voelen. Mevrouw Verhoef, PvdA: Laat ik beginnen om ook namens mijn fractie mevrouw Bouman te bedanken voor alle inzet, die zij doet voor deze raad en ook bij deze exercitie sprong zij naar voren om haar hulp aan te bieden en dat is natuurlijk altijd zeer gewaardeerd. De PvdA-fractie heeft inderdaad niet mee gedaan aan de exercitie die wij intern hebben genoemd: kaas schaven aan budgetten van de beleidsaccenten. We hebben destijds bij het vast stellen van de begroting niet ingestemd met de taakstelling. Al vorig jaar bij de bespreking van de begroting en ook bij de bespreking van de kadernota vlak voor de zomer heeft mijn fractie aangegeven, dat we het inhoudelijk niet eens waren met de meeste bezuinigingen. De meest kwetsbaren werden gekort in onze ogen.

Het leek ons beter om de besluiten pas te nemen bij het vast stellen van de begroting in het najaar, want dan weten we hoe we er financieel voor staan, maar dat bijvoorbeeld de omvang van de extra gelden van het rijk duidelijk zijn. Dat vinden we nog steeds. De meerderheid van de commissie heeft er nu voor gekozen om nu een aantal verenigingen, maatschappelijke organisaties en kwetsbare burgers ongerust te maken met een aantal bezuinigingen in het verschiet en het later dan mogelijk toch weer terug te draaien bij de begroting. De PvdA doet dat liever niet. Inhoudelijk nog een aantal punten. De commissie heeft gekozen voor het behouden van de subsidie voor de eenzaamheidscoördinator in het jaar 2022. Dat is fijn, maar daarna valt deze subsidie weer weg. Zoals de heer Van Ginneken heeft aangegeven, is dat ongewenst. Dat lijkt ons ook. Het feit dat de heer Van Ginneken van Humanitas tot twee maal toe een brandbrief stuurt en inspreekt laat ons inziens zien dat we dit echt niet moeten doen. Als een belangrijke organisatie als Humanitas met een heel belangrijke rol in het sociale domein misschien wel dichter op de problematiek dan menig wethouder of ambtenaar zo’n noodkreet stuurt, dan moeten we dat uiterst serieus nemen.

Het korten op het accent rondom het vrijwilligers informatiepunt doet ook pijn, omdat werven van vrijwilligers in gevaar komt, zoals uitgelegd door mevrouw Kerstens van Welzijn Lansingerland. Lansingerland steunt sterk, zeer sterk op vrijwilligers in het sociale domein. De meest kwetsbaren zijn ervan afhankelijk, wanneer dringt dat nu eindelijk eens door? Vraag aan de wethouder in het verlengde van de vraag van mevrouw Bouman: wat is er nu precies gebeurd met die € 103.000 die u van het rijk heeft gekregen voor het aanpakken van eenzaamheid ten gevolge van de coronacrisis? Het is best wel een aardig zakje geld uit Den Haag. Kunt u een aantal concrete voorbeelden noemen? Heeft u daarbij de coördinator eenzaamheid van Humanitas betrokken? Voor of tegen het voorstel, of het nog in stemming komt, dat is op dit moment nog niet duidelijk, dus daar zeg ik nu even niets over. Dit was mijn inbreng. Dank u. De voorzitter: Er zijn een paar vragen gesteld, een vraag over de toezegging van de evaluatie. Ik weet niet of het al te vroeg is om een toezegging te vragen over wat de commissie in meerderheid wil. Dat hangt misschien ook even van uw beantwoording af. We gaan eerst even naar u luisteren, dat helpt altijd. Beantwoording college Wethouder Van Tatenhove: Het was een hele puzzel, dat ben ik mij bewust.

De beleidsaccenten hebben we destijds met heel veel zorg bij elkaar gepuzzeld, uitgepuzzeld hoe de verdeling zou zijn en vervolgens vast gesteld. En er lag inderdaad een taakstelling, meneer Lieverse noemde dat al, bij de begroting afgelopen jaar van € 255.000. Sinds die tijd zeulen wij allemaal die taakstelling met ons mee, want iedereen weet dat het bij elk beleidsaccent pijn doet om daar iets in te schrappen. Maar dit is wel een taakstelling, die er lag. We kunnen met de taakstelling van vorig jaar niet vooruit lopen op de eventuele verdeling van extra gelden, die bij deze begroting misschien door u verdeeld zouden kunnen worden. We zitten nu met de opdracht om die taakstelling toch uit te voeren. Daar is een voorstel gekomen van het college, waarop u als commissie mee aan de slag bent gegaan en daar ligt nu een voorstel dat, als ik het goed begrijp, door de meeste fracties wordt ondersteund. Als dat zo is, denk ik dat ik die als wethouder gewoon mee neem naar het college: dit is het voorstel van de commissie. We kunnen natuurlijk blijven hakketakken en ik kan weer terug komen met een reactie, maar daarmee verandert volgens mij de opstelling niet. Ik ga niet toezeggen dat ik heel pragmatisch hier ergens wel € 10.000 vind en daar nog € 13.000 of nog wat.

Het gat dat er is als u anders beslist, dat is echt een gat waar we echt mee aan de slag moeten, want die taakstelling is natuurlijk niet zomaar weg in de begroting en die kan ik ook niet zomaar naar een domein van een collega toe schuiven, dus dan heb ik wel wat te doen. Maar als dit uw keuze is, moet ik daarmee aan de slag, volgens mij, want u bent de raadscommissie. Dat zou mijn voorstel zijn om dat te doen. Een evaluatie van de beleidsaccenten lijkt mij een heel goed voorstel, ook omdat het plan ‘versterken van veerkracht’ natuurlijk eindig is, want dat hadden we voor een bepaalde

9/28

periode. Dus ik denk dat het heel goed is om na de midterm review die we hebben gehad ook gewoon een eindterm review te doen en daarin de beleidsaccenten mee te nemen, zodat er bij een nieuw beleidsplan nieuwe keuzes gemaakt kunnen worden, wat we doen en waar we nieuwe piketpaaltjes slaan of waar we nieuwe accenten willen leggen. Ik denk dat het goed is om dan de afweging te maken of niet alles gewoon onderdeel moet worden van de Lansingerlandse standaard en niet met plukjes incidentele middelen voor incidentele doelen te doen, waar uiteindelijk misschien toch structurele verwachtingen uit ontstaan, want dat is hier ook wel een beetje aan de hand. Dat is alvast een voorschot mijnerzijds op een evaluatie. Dat is in elk geval een toezegging, om een evaluatie te doen. Wat mij betreft dus in samenhang, beleidsaccenten en het hele beleidsplan ‘versterken van veerkracht’. U bent natuurlijk ook al bezig met onderdelen gerelateerd aan het toekomstperspectief om vooruit te kijken, dus er komt vast een mooie verbinding uit. Dan was er wat mij betreft nog een concretere vraag van mevrouw Bouman en van mevrouw Verhoef over de extra middelen, die we hebben gehad in het kader van corona en eenzaamheid. Daar zijn allerlei activiteiten door samen aan zet met medewerking van de coördinator voor georganiseerd dit jaar.

Ik weet niet of dat budget al helemaal op is, maar daar krijgen we sowieso een verantwoording van. U weet ook, dat het in dit huis niet echt gebruikelijk is om budget mee te nemen naar het volgende jaar, daar hebben we hele strikte regels voor. Dus als er iets over is, kan ik niet de toezegging doen dat het ook zomaar mee kan naar het volgende jaar, maar dat komt ongetwijfeld nog in beeld in hoeverre dat budget is uitgeput. Toevallig hadden we vanochtend een bijeenkomst met de club van ‘samen aan zet’, weliswaar ook in afgeslankte vorm, daar was de coördinator ook bij en dat is dan wel weer een hele mooie opbrengst wat je dan terug hoort aan activiteiten, die er zijn georganiseerd. Maar ook wel dat in Lansingerland de cijfers in de afgelopen periode wel zijn gegroeid. En de individuele verhalen, die daarbij horen, zijn natuurlijk vervelend, die doen pijn. Het gaat zowel over ouderen als over jongeren, want ik denk dat iedereen wel ziet dat jongeren ook dit jaar er echt last van hebben gehad, dat ze zo opgesloten hebben gezeten. Dus in die zin is eenzaamheid voor iedereen wel wat dichterbij gekomen. Ik had het er vanochtend nog over: eigenlijk zou je het misschien wel om moeten draaien, dat we niet kijken naar wie er eenzaam is, maar dat je gaat kijken wie je kan helpen of voor wie je een maatje, bezoeker of wat dan ook zou kunnen zijn.

Misschien moeten wij wel zelf kijken waar we iets kunnen betekenen voor een ander. Daar zou ik het in deze termijn bij willen laten. Mevrouw Bouman: Ik had nog een vraag gesteld over het verschil dat u aangegeven heeft bij ‘grip op geld’ € 89.000 in relatie tot het plan schuldhulpverlening, waar voor 2022 staat dat u € 75.300 nodig heeft, ook voor 2023. Ik kan dat niet vinden, omdat u voor 2022 een ander bedrag naar voren heeft gebracht. Wij hebben als commissie nu een bepaald bedrag voorgesteld. Kunt u nog een even een toelichting geven, waarom u niet uitgegaan bent van die € 75.000 in plaats van die € 89.000? Wethouder Van Tatenhove: Als u het goed vindt, zou ik daar dan schriftelijk op willen reageren, want dat is zo’n technische vraag, daar heb ik hier niet 1, 2, 3 het antwoord op. De voorzitter: Voordat ik de tweede termijn laat ingaan, wil ik nog even proberen samen te vatten wat we nu op dit moment voor ons hebben liggen, zodat niet alleen wij zelf en ik niet in de laatste plaats, maar ook de mensen die erdoor getroffen worden op de een of andere manier het even goed op de bril hebben liggen. Er is door een politieke meerderheid in de commissie in de gele kolom aangegeven hoe die beleidsaccenten bezuiniging plaats zou moeten vinden. U zegt als wethouder: ik neem dat mee naar het college. Ik beschouw dat maar als een toezegging, dat aldus die gele kolom wordt uitgevoerd.

Mijn vraag is dan nog wel even aan u: hoe krijgt de commissie dat te horen? Is dat bij de begroting? Of bevestigt u dat nog even in een brief? Wethouder Van Tatenhove: Het lijkt mij goed om dat dan ook even in een brief te doen, dan weet u hoe we de begroting in gaan en ook eventueel waar u op moet letten bij de begroting voor eventuele amendementen. De voorzitter: Met de kanttekening dat WIJ, PvdA en GL daar tegen zijn. Dan wil ik u nog langs gaan mocht u behoefte hebben aan een tweede termijn. Tweede termijn Mevrouw Bouman, CDA: Dank voor de beantwoording van de wethouder. Er zijn toezeggingen gedaan. Ik denk dat we mogen constateren dat wat naar voren gebracht is een mooi gebeuren is. Ik zal maar zeggen: wordt vervolgd bij de begroting. De voorzitter: Het is in ieder geval een mooi gebeuren voor degenen die het ermee eens zijn, laat ik die nuance maar aanbrengen. De heer Hoppenbrouwer, L3B: Waar ik het meest puzzeld van ben is de reactie van GL, tenzij die zich niet beperkt heeft tot 2022, maar ook verder heeft gekeken, want ik kan nergens achterhalen waar het vrijwilligerswerk terug gaat naar nul. Dat heb ik nergens gezien. De coördinator eenzaamheid, het is me niet duidelijk of ze nou voor of tegen is. Ik begrijp dat ze tegen is, maar ze is wel weer voor de coördinator ‘werken aan werk’. Ik heb daar echt geen chocola van kunnen maken met alle respect voor mevrouw Gabin.

Verder voor de luisteraar wil ik melden n.a.v. de spreekbeurt van de heer Lieverse dat ik hier namens L3B zit. De heer Lieverse zei: Hoppenbrouwer, CDA en VVD. Ik dacht: voordat daar verwarring over ontstaat: ik zit hier namens de mooie partij L3B. Mijn laatste opmerking gaat naar

10/28

mevrouw Verhoef. Mevrouw Verhoef verwijt ‘ons’ dat wij nu verenigingen ongerust aan het maken zijn. Het eerste wat bij mij op kwam: oké, stel nu dat ik mevrouw Verhoef zou volgen en wij beslissen in november toch dat besluit te gaan nemen, dan zou ik als vereniging nog ongeruster worden, want nu kan ik er bij wijze van spreken op anticiperen en anders krijg ik het 15 november of begin december te horen, dat er ineens subsidie weg valt. Ik moet eerlijk zeggen, dat ik best wel blij ben dat we het op deze manier doen, even los van de pijn waar meneer Lieverse terecht op wees. Dank u wel. Mevrouw Draak, VVD: Heel kort, ik ga niet in herhaling vallen. Ik wil inderdaad even aansluiten bij de eerste termijn van de heer Lieverse. Ik vond dat hij dat overzicht heel mooi gaf en dat hij de samenvatting goed weer gaf, daar wil ik me graag bij aansluiten. Meneer Hoppenbrouwer heeft zojuist voor wat betreft de reactie van de PvdA de grasmaaier ter hand genomen. U kunt daar, mevrouw Verhoef, mijn naam bij zetten, want precies dezelfde reactie. Dank u wel. De heer Jumelet, WIJ: Misschien dat ik de woorden van de vertegenwoordiger van het CDA verkeerd interpreteerde, want met enige verbazing luister ik naar het woordje ‘mooi’ daar er toch wel wat zuur wordt uitgestort over verenigingen en organisaties, want het zijn bezuinigingen.

Ik kan me niet voorstellen dat we dit een mooi proces vinden en een mooie uitkomst, want het is toch wel wat zuur hier en daar, volgens mij wordt het toch iets anders beleefd bij deze organisaties. Mevrouw Bouman: Meneer Jumelet, u was er ook bij, dat er op een gegeven moment een taakstelling naar voren is gekomen van € 963.00 naar € 708.000. Daar hebben we ons aan te houden. Daar zijn we met zijn allen op 1 juli en de vergadering daarvoor mee bezig geweest. Dat was echt bijna Babylonisch. Dat heeft nu geresulteerd, dat we getracht hebben met de griffier om tot een oplossing te komen. Dan zeg ik: dat is een mooi resultaat. Anders hadden we weer in discussie gezeten met plussen en minnen, wat wel en wat niet. Dat het niet leuk is, absoluut, maar het proces an sich vind ik mooi geweest. Bij de begroting komt u terug, dat is uw goed recht. Maar ik vind het proces, zoals het nu gegaan is, mooi. Dank. De heer Jumelet: Ik heb geen behoefte aan verdere discussie, maar ik constateer alleen dat wij dat woordje ‘mooi’ niet onderschrijven. Wellicht als het gaat om het proces binnen deze commissie om tot iets te komen, maar voor de verenigingen en organisaties niet. De heer Hoppenbrouwer: De heer Jumelet is te gast in de commissie samenleving, het is inderdaad een mooi traject en we voorkomen er een Poolse landdag mee, dat moet u toch ook aanspreken.

Maar het mooie, en dat miste ik in uw eerste termijn, toen u zei: er is geen onderbouwing van de beleidsaccenten. Meneer Lieverse zei terecht: we hebben twee schitterende beeldvormingen gehad met de ambtenaren waar de hoed en de rand is uitgelegd wat de beleidsaccenten zijn. Ik weet niet of er een vertegenwoordiger van WIJ was, maar ik wil dat toch nog even kwijt, want het doet tekort aan de energie, die vanuit de ambtenaren maar ook onze raad is gestopt in om precies te begrijpen hoe de hazen. Ik vind dat u daar onszelf ook een beetje tekort in doet. Dank u wel. De heer Jumelet: Dat is de mening van de heer Hoppenbrouwer en die respecteer ik. De heer Lieverse, CU: Op de laatste bijdrage van meneer Hoppenbrouwer: amen. De heer Jonker, D66: Ik heb geen aanvullingen. Dank u. Mevrouw Gabin, GL: Nog even een reactie tot meneer Hoppenbrouwer. Ik wil u graag verwijzen naar het voorstel van het college voor wat betreft budgetinstelling. Ik zie hier toch echt wel: beschikbaar 2021, daar staat 81, bij 2022 32 en bij 2023 staat er nul. De heer Hoppenbrouwer: Nu begrijp ik de verwarring, want wij hebben het nu over een ander stuk. Dat lag voor en toen hebben we de knip gemaakt, dus we volstaan nu met 2022 en we hebben het niet over 2023. Dus daar zit de verwarring in, dat ik u niet helemaal kon volgen, excuses daarvoor.

Dan had ik mijn stukken misschien nog uitgebreider moeten lezen, maar ik dacht: ik ga de voorzitter servicen door kort en bondig te zijn. Dus daar zit de misvatting, excuses. Mevrouw Verhoef, PvdA: Ik had eigenlijk niets meer toe te voegen, maar ik zal toch even ingaan op de reactie van de heer Hoppenbrouwer en mevrouw Draak. De heer Hoppenbrouwer zei: we willen graag de partijen tijdig informeren, anders worden ze overvallen bij de begroting dat er kortingen worden gedaan op hun budgetten. Die partijen waren al langer geïnformeerd vanaf de vorige begrotingsbesprekingen en de kadernota, toen lag die taakstelling er al waar wij als PvdA het dus niet eens waren omdat de meest kwetsbaren gekort worden. Op dat moment rond de kadernota was ook al bekend dat onze financiële situatie er in het najaar een stuk rooskleuriger uit gaat zien dan dat we op dat vlak voor die kadernota konden voorzien, maar op het moment van de bespreking was dat al duidelijk. Bij de begroting hoor ik nu heel veel partijen zeggen: dan komen we er fijn op terug en gaan we druk amenderen en dan draaien we een heel aantal van die nare dingen, die we nu boven de markt hangen, die draaien we dan weer terug. Wij vinden dat de omgekeerde wereld, dat is eigenlijk wat ik wilde zeggen. We hebben een ellenlange kaasschaaf exercitie gehad, die al sinds de vorige begrotingsbespreking duurt, ik vind dat niet koosjer.