evaluatieverslag UP OOV, WABO, APV bijzondere wetten 2020

In 2021 zullen er nog verbeteringen worden doorgevoerd op het gebied van “Programma en organisatie”. Deze verbeteringen hebben betrekking op het Uitvoeringsprogramma 2021 en een aantal wijzigingen die zullen worden doorgevoerd in het Wabobeleidsplan 2020. 4.1.3 Verbeteren van de dienstverlening In 2020 zijn er een aantal acties ondernomen om de dienstverlening beter in kaart te krijgen en te verbeteren. Enquête over vergunningverlening Om een beter beeld te krijgen van de kwaliteit van de dienstverlening rondom vergunningverlening, is de gemeente Landsmeer in 2020 begonnen met het uitzetten van een enquête. Ongeveer één op de vijf van de personen die zijn benaderd voor het invullen van de enquête heeft deze ingevuld. De beoordeling van de communicatie rondom vergunningverlening was zeer wisselend. Van de 26 respondenten gaf 46% de gemeente een onvoldoende, terwijl bijna 30% de gemeente beoordeelde met 24

een 8 of hoger. Hiermee kwam het gemiddelde cijfer uit op een 5,2. De moeilijkheid en omslachtigheid van het vergunningenproces en de informatie die verstrekt wordt, werden meerdere malen benoemd als punten die verbeterd zouden moeten worden. In 2020 is hierop ingespeeld door de brieven voor de ontvangstbevestiging en om een verzoek om aanvullende stukken te vragen uit te breiden met informatie over de legeskosten. De overgang naar de Omgevingswet geeft de mogelijkheid verschillende verbeteringen door te voeren, zoals het vereenvoudigen van de sjablonen en het gebruikmaken van Toepasbare regels in het DSO (vragenbomen). Bouwloket Sinds januari 2020 is het voor initiatiefnemers mogelijk om een afspraak te maken bij het Bouwloket. Tijdens het Bouwloket kunnen relatief eenvoudige vragen over vergunningaanvragen worden gesteld en kan een verklaring voor vergunningvrij bouwen worden aangevraagd. Het bouwloket was in 2020 om de week geopend op woensdagochtend. Vanaf het tweede kwartaal is er wat minder gebruik gemaakt van het Bouwloket. Dit komt mogelijk door de corona-maatregelen waardoor het niet meer mogelijk was om afspraken te maken op het gemeentehuis. In plaats daarvan is het Bouwloket de rest van het jaar digitaal aangeboden. De respons van de bezoekers van het bouwloket zijn overwegend positief geweest.

Het Bouwloket heeft in 2020 bijgedragen aan persoonlijker contact in de dienstverlening. 4.1.4 Beëindigen Monumentencommissie De Monumentencommissie van Landsmeer heeft in 2020 besloten per 1 januari 2021 haar taak te beëindigen, als gevolg van het raadsbesluit om het beleid van vrijwillige aanwijzing voort te zetten. De gemeente is verplicht om aanvragen van een vergunning voor Rijksmonumenten voor te leggen aan een commissie van deskundigen alvorens er op te besluiten. Er dient derhalve een andere commissie te worden aangewezen. Dat is een bevoegdheid van de raad. De raad zal in 2021 worden voorgesteld om de advisering bij welstandscommissie MOOI Noord-Holland te beleggen. 4.1.5 Volledige digitalisering van vergunningverlening In 2020 is ValidSign aangeschaft. Hierdoor was het mogelijk om omgevingsvergunningen en bijbehorende legesbladen digitaal te tekenen. Het vergunningverleningsproces is hierdoor inmiddels bijna volledig digitaal. Bijkomend voordeel was in 2020 dat hierdoor minder fysiek op het gemeentehuis hoefde te worden gewerkt in de periode dat de corona maatregelen van kracht waren.

4.2 Evaluatie van het uitvoeringsprogramma De evaluatie van het uitvoeringsprogramma beschrijft in welke mate de voorgenomen activiteiten die zijn beschreven in het uitvoeringsprogramma daadwerkelijk zijn uitgevoerd. Het Besluit Omgevingsrecht geeft daarbij aan over welke onderdelen gerapporteerd dient te worden, namelijk: • Welke activiteiten zijn uitgevoerd (in verhouding tot de prioriteiten die zijn gesteld); • (In hoeverre het uitvoeren van deze activiteiten heeft bijgedragen aan) het bereiken van de geformuleerde doelen; • Hoe de afspraken met andere bestuursorganen zijn uitgevoerd. Uitvoering van de voorgenomen activiteiten In dit onderdeel van de evaluatie wordt inzicht gegeven in de benodigde capaciteit en de inzet van uren over de verschillende producten om het beleid te realiseren. Zoals aangegeven in het Wabobeleidsplan is het werkaanbod van ingediende aanvragen onderhevig aan fluctuaties. Deze worden veroorzaakt door factoren die buiten de invloedsfeer liggen van de betrokken medewerkers. Vooral economische factoren zijn van invloed op de bouwproductie.

25

In 2020 was de volgende personele capaciteit beschikbaar: Deskundigheidsgebied / onderdeel

Inschatting aantal fte

Inschatting Daadwerkelijk Daadwerkelijk aantal uur aantal fte aantal uren

Vergunningverlening (eenvoudig)

1,00

1.425

1,00

1.425

Ruimtelijke ordening (vergunningverlening, bestemmingsplannen, principeverzoeken)

1,78

2.536

2,10

2.988

Toezicht en handhaving

0,89

1.268

0,89

1.268

Juridische zaken vergunningverlening en afwijkingsbesluiten

0,56

798

0,29

416

Juridische zaken handhaving

0,67

955

0,41

682

Beleid Wabo

1,00

1425

1,00

1425

Totaal

5,9

8.407

5,69

8.104

Op het gebied van ‘Ruimtelijke ordening’ is de capaciteit uitgebreid. Een deel van de medewerkers was maar een gedeelte van het jaar beschikbaar. Naar verwachting is de beschikbare capaciteit in 2021 daardoor nog groter. Voor de juridische inzet is juist een te hoge inschatting gemaakt. Dit kwam deels door uitval door ziekte en deels door een andere prioritering in de praktijk. Zo werd er in 2020 bijvoorbeeld extra aandacht besteed aan het genereren van extra inkomsten via grondverkoop. In de volgende paragrafen wordt verder ingegaan op de inzet en prioritering in 2020. 4.2.1 Onderdeel toezicht Het Wabobeleidsplan 2020 beschrijft toezicht als: Vergunning gerelateerde controles in zowel de realisatiefase (zoals bij slopen, bouwen, kappen) als de beheer- of gebruiksfase (zoals bij het exploiteren van een milieu-inrichting en brandveilig gebruik van bouwwerken). Als er op basis van verleende vergunningen handhaving controles moeten worden uitgevoerd vallen deze ook onder het begrip toezicht. In 2020 is er door de buitendienstinspecteur gecontroleerd op de volgende activiteiten: Gepland Werkelijke uren 2020 uren 2020 Bouwen (art. 2.1a Wabo) 580 300 Aanleg (art. 2.1b Wabo) 10 5 Ontheffing (art. 2.1c Wabo) 50 30 Brandveilig (art. 2.1d Wabo) 0 0 Milieu (art. 2.1e Wabo) 0 0 Monument (art. 2.1f Wabo) 10 18 26

Slopen (art. 2.2a Wabo) Beschadigen weg (art. 2.2d Wabo) Uitweg (art. 2.2e Wabo) Kappen (art. 2.2g Wabo) Tijdelijke omgevingsvergunningen Intrekken omgevingsvergunningen (toezicht) Intrekken omgevingsvergunningen (juridisch) Overige werkzaamheden TOTAAL

10 0 5 5 50 50 0 0 770

0 0 5 5 35 60 180 50 688

In 2020 zijn er minder personele middelen ingezet voor toezicht doordat er sprake was van relatief veel eenvoudige verbouwingen van woningen zoals dakkapellen, het uitbreiden van een woningen of het bouwen van een dakopbouw, terwijl er vanuit de handhaving meer capaciteit nodig was. Bij overtredingen van bouwactiviteiten was er veelal sprake van bouwen zonder vergunning of bouwen waarbij er onvoldoende gegevens waren aangeleverd. Er zijn in 2020 138 nieuwe vergunningen aangevraagd en 75 vergunningen verleend. • Tijdelijke omgevingsvergunningen Het toezicht op de instandhoudingtermijn van tijdelijke vergunningen is pro-actief. Tweemaal per jaar wordt nagegaan welke instandhoudingtermijnen de komende 6 maanden verstrijken. In 2020 zijn er 6 tijdelijke vergunning verleend met een termijn van 1 tot 5 jaar. Er zijn nog 4 vergunningen van voorgaande jaren welke doorlopen in 2021 e.v. • Intrekken omgevingsvergunningen Vanuit de gemeente Landsmeer vindt een actieve opstelling plaats ten aanzien van het intrekken van vergunningen. In de afgelopen jaren zijn niet alle vergunningen ingetrokken die ingetrokken hadden mogen worden. Als gevolg van de financiële crisis van een aantal jaren geleden zijn deze vergunningen langer aangehouden dan de wet en ons beleid voorschrijven. Hiervoor is gekozen om vergunninghouders meer tijd te gunnen de activiteiten te kunnen uitvoeren.

Om te voorkomen dat er niet meer aan de bouwtechnische eisen wordt voldaan en om het gemeentelijke bestand weer overeen te laten stemmen met de feitelijke situatie buiten, is in 2020 besloten hier alsnog actie op te ondernemen. In het eerste kwartaal van 2020 hebben de vergunninghouders informatie over het voornemen om tot intrekking van de vergunning over te gaan gekregen. Hierbij was er een zienswijzemogelijkheid. In 2021 zal worden besloten welke vergunningen zullen worden ingetrokken en voor welke vergunninghouders nader uitstel wordt gegeven. In 2020 zijn nog geen vergunningen ingetrokken. Aanbeveling 2021 In 2020 is er minder tijd besteed aan bouwtoezicht doordat er veel handhavingsverzoeken zijn binnengekomen. Doordat er veel vergunningen zijn verleend voor (bouw)activiteiten met een laag risicoprofiel, heeft dit niet geleid tot problemen. Aanbevolen wordt om de uren voor toezicht verder terug te schroeven in 2021. 4.2.2 Onderdeel inspectie en handhaving Het Wabobeleidsplan 2020 beschrijft inspectie als: De controle op het uitvoeren van activiteiten zonder vergunning of melding naar aanleiding van eigen waarnemingen, klachten of meldingen. 27

Zoals in de vorige paragraaf is aangegeven, zijn er uren die gepland waren voor toezicht, ingezet voor inspectie en handhaving. Activiteiten

Geplande uren 2020

Werkelijke uren 2020

550

1.012

Bed & Breakfast, Airbnb

300

60

Themagerichte inspectie

150

0

Steigerbeleid

100

0

Basisregistratie Adressen en Gebouwen (BAG)

300

15

Eigen waarnemingen

50

75

1450

1.162

Klachten en handhavingsverzoeken (incl. premediation), juridisch

Projecten:

TOTAAL

Door de grote hoeveelheid handhavingszaken en beperkte handhavingscapaciteit, was er in 2020 weinig capaciteit om de ingeplande projecten uit te voeren. Aan handhavingszaken wordt prioriteit gegeven omdat hiervoor een besluit binnen redelijke tijd moet worden genomen. Handhavingszaken vergen vaak veel tijd: het gaat vaak om omvangrijke zaken, er is sprake van officiële besluitvorming, deze zaken leveren relatief veel administratief werk en er wordt veel tijd gestoken in overleg met alle belanghebbenden. Op 1 januari 2020 was de werkvoorraad 52 zaken. In de loop van 2020 zijn er dat er 13 nieuwe verzoeken tot handhaving binnengekomen, 20 klachten en zijn er 10 eigen constateringen geregistreerd. Er zijn bijna dubbel zoveel handhavingsverzoeken en klachten binnengekomen als in 2019. Dit zou een gevolg kunnen zijn van de corona-maatregelen waarbij mensen meer tijd thuis door hebben gebracht. In 2020 zijn in totaal 43 zaken afgerond. De werkvoorraad op 31 december 2020 komt daarmee uit op 52 lopende zaken. Hiervan zijn nog 8 persoonsgebonden gedoogbeschikkingen welke doorlopen tot de persoon niet meer op het perceel woont. Deze gedoogbeschikkingen zijn bij de wraking van bestemmingsplan het Lint 2006 afgegeven. In totaal zijn in 2020 twee handhavingszaken behandeld in bezwaar én twee handhavingszaken behandeld in beroep.

Eén bezwaarzaak is niet ontvankelijk verklaard en één bezwaarzaak is gegrond verklaard. Het advies van de bezwaarschriftencommissie is overgenomen. De twee beroepszaken zijn allebei ingetrokken door gemaakte afspraken. Het aantal juridische uren voor handhaving is te optimistisch ingeschat voor 2020. Dit komt doordat er ook capaciteit nodig was voor (extra inzet op) grondverkoop, uitval door ziekte en de uren die nodig waren voor andersoortige juridische zaken. Met het oog op de bezuinigingen is er bewust voor gekozen extra capaciteit in te zetten op grondverkoop om extra inkomsten te kunnen genereren. Daarnaast wordt ook een trend gezien waarbij burenruzies via de gemeente worden uitgevochten en dat burgers steeds mondiger worden en minder snel genoegen nemen met afspraken of besluiten. Tegelijkertijd 28

bestaat er de wens om als gemeente dienstverlenend te zijn en niet te snel over te gaan op het opleggen van een last onder dwangsom. Er wordt dus veel tijd besteed aan het gezamenlijk zoeken naar oplossingen voordat er handhavend wordt opgetreden. Als gevolg hiervan is minder tijd overgebleven voor het oppakken van projecten. Projecten Bed & Breakfast en Airbnb Landsmeer heeft sinds 2011 beleid van Bed & Breakfast (B&B)1. Bij een B&B wordt een deel van de woning gehuurd, welke onderschikt is aan de woonfunctie. Een andere vorm van toeristisch verhuur is de verhuur van volledige woningen of appartementen aan toeristen waarbij de hoofdbewoner zelf niet aanwezig is. Voor deze vorm van verhuur is nog geen beleid opgesteld. De verwachting was dat er in 2020 beleid zou worden opgesteld voor deze vorm van toeristisch verhuur. In het najaar van 2020 is de gemeenteraad op de hoogte gesteld van de voortgang van het beleid voor Airbnb via een raadsinformatiebrief2. Uit deze raadsinformatiebrief blijkt dat het juridisch gezien nog niet mogelijk was om zonder vergunningensysteem de tijdelijke verhuur van woningen nog niet mogelijk was. Toeristische verhuur van volledige woningen was hierdoor illegaal. Gezien de beperkte handhavingscapaciteit vond de handhaving in 2020 daarom wederom plaats op basis van een ‘piepsysteem’.

Dit houdt in dat zaken alleen gestart worden op basis van klachten en handhavingsverzoeken. Er zijn in 2020 relatief weinig klachten geweest over verhuur van woningen voor toeristisch verblijf. Klachten over illegaal gebruik gingen vaker over illegale bewoning van bijvoorbeeld bijgebouwen. Illegaal gebruik op recreatieparken In 2020 is begonnen met het controleren op illegaal gebruik op recreatieparken in Landsmeer door de BOA’s en de toezichthouder BPR (Basisadministratie Persoonsgegevens en Reisdocumenten). De uren van deze personen zijn niet opgenomen in het Wabo-deel van het uitvoeringsprogramma 2020. Omdat deze inspecties plaats hebben gevonden in het kader van het onderzoek naar Illegaal gebruik op recreatieparken door de provincie Noord-Holland, zijn deze werkzaamheden toch meegenomen in het Wabo-deel van deze jaarlijkse evaluatie. Uit het adresonderzoek en de inspecties ter plaatse zijn geen zaken naar voren gekomen. De volgende locaties zijn bezocht: - Camping Rietveen - Jachthaven de Koehoorn - Jachthaven Bivobo Steigerbeleid In 2020 is er geen capaciteit geweest om toezicht te houden op het steigerbeleid. Inspectie wet Basisregistraties Adressen en Gebouwen Voor het BAG-onderzoek wordt jaarlijks gebruik gemaakt van luchtfoto’s om alle percelen in de gemeente Landsmeer te bekijken.

Er vindt een vergelijking plaats van de luchtfoto’s en een verschillen analyse met de BAG database plaats. Naar aanleiding van de resultaten van de verschillen analyse wordt tot daadwerkelijk onderzoek op het perceel overgegaan. In 2020 is onderzocht op welke manieren de inspectie op basis van de BAG efficiënter kan worden ingericht. Voor het BAG-onderzoek zijn namelijk veel verschillende applicaties nodig, en gegevens 1

Bij een B&B wordt een gedeelte van de woning ingericht voor gasten. Het is een bedrijf aan huis en voorziet in de mogelijkheden voor kleine beroep- of bedrijfsuitoefeningen, die ondergeschikt zijn aan de woonfunctie en tegelijkertijd passen in de woonomgeving en hieraan geen afbreuk doen. 2 Met volgnummer 2020-64, aangeboden aan de gemeenteraad in de raadsvergadering van 5 november 2020.

29

worden niet altijd op de gewenste manier doorgevoerd. Daarom is er een oplossing gezocht om de informatie uit verschillende applicaties in één omgeving te krijgen. Dit is in 2020 al voor een groot deel gelukt, en zal in 2021 verder worden uitgewerkt. Normaal gesproken zou het BAG-onderzoek worden uitgevoerd in het derde en vierde kwartaal van 2020. Door een probleem met applicaties in de thuiswerksituatie is dit in 2020 nog niet gebeurd. Het onderzoek op basis van de luchtfoto’s van 2019 en 2020 is daarom verschoven naar Q1 2021. Inspectie themagericht In 2018 heeft er alleen themagerichte inspectie plaatsgevonden op persoonsgebonden gedoogbeschikkingen. Bij de inwerkingtreding van bestemmingsplan "Het Lint 2006" is er een wraking gehouden. Tijdens de wraking was het mogelijk om te melden dat men een pand bewoonde waar geen woonbestemming op zat. Indien men voldeed aan de gestelde eisen was het mogelijk een persoonsgebonden gedoogbeschikking te krijgen. Er zijn 21 persoonsgebonden gedoogbeschikkingen afgegeven. Hiervan zijn in 2020 nog 8 persoonsgebonden gedoogbeschikkingen van toepassing. De controle in 2020 heeft geen aanleiding gegeven een beschikking in te trekken. Aanbeveling 2020 In 2020 was er een grote behoefte aan capaciteit voor toezicht en handhaving. Dit geldt voor zowel de toezichthouder als de betrokken juristen.

Geadviseerd wordt om in 2021 meer uren van de toezichthouder toe te kennen aan inspectie en handhaving en minder aan (bouw)toezicht. Belangrijke kanttekening daarbij is dat het risicoprofiel van een (illegale) activiteit altijd leidend is in de daadwerkelijke uitvoering van toezicht, inspectie en handhaving. Voor de juridische kant van handhaving geldt dat er in 2021 wel behoefte is aan de inzet die in 2020 was ingecalculeerd, maar de praktijk wijst uit dat deze niet daadwerkelijk beschikbaar is. Geadviseerd wordt daarom om het aantal uren terug te schroeven in 2021 en prioriteit te geven aan handhavingszaken met een hoog risicoprofiel. 4.2.3 Onderdeel vergunningverlening Onder vergunningverlening wordt in het Wabobeleidsplan verstaan: het in behandeling nemen van een vergunningaanvraag, het beoordelen van deze aanvraag en het nemen van een beslissing op de aanvraag in de vorm van een beschikking. In het uitvoeringsprogramma van 2020 is een inschatting gemaakt van de urenverdeling van diverse activiteiten voor vergunningverlening. In grote lijnen klopt deze geschatte urenverdeling met de verwachtingen. Vergunningverlening

Geplande uren 2020

Werkelijke uren 2020

Eenvoudige en/of enkelvoudige aanvragen

1.050

1.000

Afwijkingsbesluiten (binnenplans, kruimel)

550

850

Complexe en meervoudige aanvragen (uitgebreide procedure)

500

855

Principeverzoeken

200

400

Bestemmingsplannen (proces begeleiden)

0

480

RO, regionaal overleg en beleid

200

150 30

Bezwaar en beroep (inclusief pre-mediation)

600

225

TOTAAL

3.100

4.090

In 2020 is de capaciteit voor het uitvoeren van activiteiten op het gebied van ruimtelijke ordening uitgebreid. Daarnaast was er een grote hoeveelheid vergunningaanvragen, principeverzoeken en aanvragen voor bestemmingsplanwijzigingen en is het in werking treden van de Omgevingswet uitgesteld. Hierdoor zijn er meer uren ingezet op vergunningverlening en overige RO-gerelateerde zaken. De volgende tabel beschrijft hoeveel aanvragen en zaken er waren in 2020: Vergunningverlening

Verwachting 2020

Realisatie 2020

Eenvoudige en/of enkelvoudige aanvragen

100 aanvragen, 50 vergunningen

138 aanvragen, 67 vergunningen

Afwijkingsbesluiten (binnenplans, kruimel)

12 vergunningen

25 vergunningen

Complexe en meervoudige aanvragen (uitgebreide procedure)

5 aanvragen

12 aanvragen

10 verzoeken

11 lopende verzoeken

0 nieuwe plannen Bestemmingsplannen (proces begeleiden)

4 lopende plannen

RO, regionaal overleg en beleid

Aanwezigheid bij ca. 8 MRAbijeenkomsten

Principeverzoeken

Bezwaar en beroep

10 zaken

10 zaken

In 2020 zijn er 138 omgevingsvergunningen aangevraagd. Sommige van deze aanvragen bevatten meerdere activiteiten. Van deze aangevraagde vergunningen zijn er 67 vergund. Daarnaast zijn er 8 vergunningen verleend welke zijn aangevraagd in 2019 (zie onderstaande tabel). Verreweg het grootste deel van de vergunningen zijn verleend via de reguliere procedure en voor relatief eenvoudige activiteiten zoals verbouwingen. Uit vergunningaanvragen van voorgaande jaren, zijn er nog 8 verleend in 2020. Daarnaast lopen er nog 4 aanvragen die vóór 2020 zijn aangevraagd: Activiteiten in 2020 Totaal aantal aangevraagde omgevingsvergunningen Waarvan verleende vergunningen van aanvragen uit 2020 Waarvan vergunningvrij Waarvan buiten behandeling gesteld Waarvan nog in behandeling Waarvan fictieve vergunningen Verleende vergunningen van aanvragen uit 2019

Aantal 138 67 13 23 35 0 8

31

Werkvoorraad 2021 Aantal lopende aanvragen Waarvan uit 2019 Waarvan uit 2018 Waarvan uit 2017

Aantal 39 2 2 0

Er zijn geen vergunningen van rechtswege vergund. Het aantal aangevraagde en verleende vergunningen was een stuk hoger dan in andere jaren. Dit geldt ook voor aanvragen van vergunningen die de uitgebreide procedure doorlopen en aanvragen voor bestemmingsplanwijzigingen. Bezwaar- en beroep In 2020 zijn er 10 bezwaar- en beroepzaken geweest vanuit vergunningverlening. Het ging hierbij om 5 bezwaarzaken en 5 beroepszaken. Van de bezwaarzaken is één zaak ongegrond verklaard door de bezwaarschriftencommissie, één zaak was niet ontvankelijk, en drie zaken zijn na overleg met de gemeente ingetrokken. Van de beroepszaken zijn twee zaken ingetrokken na overleg met de gemeente, één in het voordeel van de gemeente beslist en er lopen nog twee zaken. Aanbeveling 2020 De uren voor het afhandelen van vergunningaanvragen in de reguliere procedure bleken in 2020 voldoende, hoewel de werkdruk erg hoog was. Geadviseerd wordt om de uren in 2021 gelijk te houden. Dit geldt niet voor de uren voor het behandelen van vergunningen in de uitgebreide procedure en principeverzoeken. Gezien het grote aantal aanvragen dat in 2020 is binnengekomen en de wens van de raad om voor meer bestemmingsplannen principeverzoeken mogelijk te maken, wordt geadviseerd deze uren te verhogen in 2021. Voor de juridische uren geldt hetzelfde als voor de juridische uren handhaving.

De capaciteit die ingecalculeerd was, bleek in de praktijk niet beschikbaar te zijn. Voor vergunningverlening heeft dit niet tot problemen geleid. Geadviseerd wordt de uren te verlagen in 2021. 4.2.4 Beleid en Omgevingswet In 2019 zijn verschillende projectgroepen gestart met de voorbereiding op de implementatie van de Omgevingswet. In 2020 is de planning uit het “Implementatieplan Omgevingswet 2019”aangehouden. Dit plan beschrijft alle werkzaamheden, ingeplande uren en kosten. In 2020 zijn er minder uren besteed aan de implementatie van de Omgevingswet dan vooraf was gepland. Dit heeft onder meer te maken met het uitstel van de Omgevingswet en de hoge werkdruk bij vergunningverlening (uitgebreide procedures en principeverzoeken). Beleid en Omgevingswet

Geplande uren 2020

Realisatie uren 2020

1.335

925

Omgevingswet – anders werken

150

78

Omgevingswet – digitaal stelsel

750

700

Wet kwaliteitsborging voor het bouwen

150

125

Beleidscyclus bouw, ruimtelijke ordening inclusief doorvoeren verbeteringen

550

500

Omgevingswet – wetgeving (waaronder omgevingsvisie en omgevingsplan)

32

Beleid milieu TOTAAL

150

150

3.085

2.478

In 2020 zijn er voornamelijk uren geïnvesteerd in de omgevingsvisie en het inrichten van de werkprocessen onder de Omgevingswet en Wet kwaliteitsborging voor het bouwen. Vanuit beleid is er in 2020 flink geïnvesteerd in het doorvoeren van kwaliteitsverbeteringen (zoals het wijzigen van het Wabobeleidsplan en het monitoren van de dienstverlening van vergunningverlening). De uren voor het beleid voor milieu zijn ingezet voor de vaststelling van stukken en het monitoren van projecten die worden uitgevoerd door de Omgevingsdienst IJmond. Aanbeveling 2020 Geadviseerd wordt om in 2021 om per programma opnieuw te bekijken hoeveel uren er nog nodig zijn voor de implementatie van de Omgevingswet. 4.2.5 Onderdeel technisch bureau en OD IJmond Het onderdeel toetsing op het Bouwbesluit betreffende de constructieve aspecten werden in 2020 door InterConcept uitgevoerd. Met InterConcept zijn afspraken gemaakt over de manier van toetsing en aan welke niveaus moet worden getoetst. De toetsniveaus zijn opgenomen in het Wabobeleidsplan. InterConcept verwerkt de verantwoording van de toetsing aan deze niveaus in hun rapportage. Van alle toetsingen worden rapportages gemaakt welke in het dossier worden verwerkt. Alle verleende vergunningen, waarvoor het onderdeel constructieve veiligheid van toepassing is, voldoen aan het Bouwbesluit.

InterConcept had voor 2020 een jaarcontract met de mogelijkheid om tweemaal het contract met een jaar te verlengen. De Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) zou op 1 januari 2021 tegelijkertijd met de Omgevingswet in werking treden. Hierdoor zou het grootste deel van de technische toets komen te vervallen, waardoor er nog maar een geringe hoeveelheid werk uitbesteed hoeft te worden. De Omgevingswet en Wkb zullen naar verwachting pas een jaar later in werking treden, op 1 januari 2022. Daarom is het contract met Interconcept in het vierde kwartaal van 2020 met een extra jaar verlengd. De controles voor toezicht/inspectie en handhaving voor het onderdeel Milieu en Brandveilig gebruiken van een bouwwerk zijn door OD IJmond uitgevoerd.

4.3 Bereiken van de doelstellingen Het college is wettelijk verplicht jaarlijks te evalueren in hoeverre de uitgevoerde activiteiten hebben bijgedragen aan het behalen van de door hen gestelde doelen en of de gestelde doelen zijn bereikt. Het Interbestuurlijk toezicht (IBT) vanuit de provincie Noord-Holland heeft in 2019 aangegeven dat de doelstellingen die in het Wabobeleidsplan 2017 zijn vastgesteld onvoldoende specifiek en meetbaar zijn geformuleerd. Hierdoor is het lastig om te meten in de jaarlijkse evaluatie aan te geven in welke mate het college heeft voldaan aan haar doelstellingen heeft voldaan. In 2020 is het Wabobeleidsplan 2017 volledig geactualiseerd en ter vaststelling aangeboden aan de gemeenteraad. Daarbij zijn meetbare doelstellingen opgenomen. Dit is echter na vaststelling van het Uitvoeringsprogramma 2020 gebeurd, waardoor de nieuwe meetbare doelstellingen uit het Wabobeleidsplan 2020 pas gelden vanaf 2021. De doelstellingen die in het uitvoeringsprogramma van 2020 staan geformuleerd, zijn nog gebaseerd op het Wabobeleidsplan 2017. Deze versie van het gemeentelijke Wabobeleid beschreef de volgende missie: "het leveren van een bijdrage aan de zorg voor een veilige en leefbare gemeente". Voor het leveren van deze bijdrage zijn de volgende doelstellingen geformuleerd: 33

1. Het stimuleren dat bouwwerken op de juiste plek worden gerealiseerd, voldoen aan redelijke eisen van welstand en veilig zijn. Bouwwerken waar langere tijd mensen verblijven, moet ook gezond, bruikbaar en energiezuinig zijn. 2. Het stimuleren dat sloopwerkzaamheden veilig verlopen in relatie tot de directe omgeving en gevaarlijke stoffen (zoals asbest). 3. Het stimuleren dat bij activiteiten voldoende rekening wordt gehouden met aanwezige cultuurhistorische, landschappelijke en natuurwaarden. 4. Het stimuleren dat bouwwerken en ronden zodanig worden gebruikt en activiteiten zodanig plaatsvinden dat zij zo min mogelijk belastend zijn voor hun omgeving. 5. Het stimuleren dat bouwwerken brandveilig worden gebruikt en activiteiten brandveilig plaatsvinden. 6. Het stimuleren dat bouwwerken en gronden worden gebruikt conform de regels opgenomen in het bestemmingsplan. 7. Het stimuleren van een veilige openbare weg. De doelstellingen 1 t/m 4 worden gerealiseerd door op adequate wijze toezicht te houden op controle van de verleende vergunningen. In het Wabobeleidsplan is een sanctiestrategie vergunningsgericht werken opgenomen. Dit is voor de controle tijdens de realisatiefase. In een tabel in de bijlage van het Wabobeleidsplan staan de overtredingen, de strategie en een aantal voorbeelden aangegeven.

Op basis van de prioriteiten en controleniveaus opgenomen in het Wabobeleidsplan zijn controles tijdens de realisatiefase uitgevoerd. In 2020 is voldoende capaciteit aanwezig geweest om de vastgestelde prioritering en controle niveaus te realiseren. Alle vergunningen zijn op basis van boven gestelde gecontroleerd. Uit de praktijk is gebleken dat er zowel tijdens de bouw als in een later stadium geen risicovolle afwijkingen zijn geconstateerd waardoor wordt voldaan aan de doelstellingen. In de regel worden activiteiten in overeenstemming met de verleende vergunning gerealiseerd. In sommige gevallen is een kleine wijziging nodig, zoals het bijstempelen van de vergunning, om alsnog te voldoen aan de verleende vergunning. Het is niet nodig geweest om handhavend op te treden. Doelstelling 5 wordt gerealiseerd door OD IJmond welke voor de gemeente Landsmeer de controle op brandveiligheid uitvoert. In het jaarverslag 2020 van OD IJmond is dit terug te vinden. Doelstelling 6 wordt gerealiseerd door adequate inspectie. Dit wordt gerealiseerd door controles op het uitvoeren van activiteiten zonder vergunning of melding naar aanleiding van eigen waarnemingen, klachten en meldingen. Aan deze doelstelling wordt niet helemaal voldaan omdat er voor het tweede jaar op rij geen inspectie van de wet BAG doorlopen is. Dit is een aandachtspunt voor 2021.

In plaats van het BAG-onderzoek heeft inspectie alleen plaatsgevonden op basis van eigen waarnemingen en geregistreerde klachten en handhavingsverzoeken. Doelstelling 7 wordt gerealiseerd door controle op de verleende vergunningen met de activiteiten artikel 2.2d, 2,2e en 2.18. In 2020 is 5 keer een vergunning voor een oprit aangevraagd en eenmaal voor het ophogen van een parkeerterrein. Bij het verlenen van een vergunning die betrekking heeft op de openbare weg, wordt altijd advies ingewonnen bij de beleidsmedewerker Verkeer en Infrastructuur. Vanaf 2021 worden doelstellingen van de huidige versie van het Wabobeleidsplan (2020) aangehouden.

34

4.4 Uitvoering van de gemaakte afspraken Het Besluit omgevingsrecht (Bor) verplicht gemeenten om deze afspraken te beschrijven in het Wabobeleidsplan en te rapporteren over de uitvoering van de gemaakte afspraken. Het Wabobeleidsplan 2020 beschrijft welke afspraken er zijn met bestuurlijke (en strafrechtelijke) handhavingspartners. Deze paragraaf gaat verder in op de wijze waarop er in 2020 uitvoering is gegeven aan deze afspraken. Omgevingsdienst IJmond Per 1 mei 2017 is de gemeente Landsmeer toegetreden tot de Gemeenschappelijke Regeling Omgevingsdienst IJmond. Het Algemeen Bestuur van de omgevingsdienst bestaat uit de portefeuillehouders Milieu van de gemeenten die zijn toegetreden tot de Gemeenschappelijke Regeling en de gedeputeerde van de provincie Noord Holland. Vijf maal per jaar vergadert het Algemeen Bestuur. Ambtelijk is er een contactpersoon bij zowel de omgevingsdienst IJmond als bij de gemeente Landsmeer aangewezen als eerste aanspreekpunt. De omgevingsdienst voert onder andere het volledige milieutakenpakket en de brandveiligheidstaken voor de gemeente Landsmeer uit. De takenpakketten zijn vastgelegd in een dienstverleningsovereenkomst (DVO). Daarnaast staat in de DVO ook hoe de samenwerking en afstemming van de werkzaamheden zijn georganiseerd. De Omgevingsdienst IJmond is volledig gemandateerd om handhavend op te treden namens de gemeente Landsmeer.

De omgevingsdienst volgt daarbij de landelijke sanctiestrategie. Voordat over wordt gegaan op bepaalde beschikkingen (zoals last onder dwangsom), vindt er altijd bestuurlijke afstemming plaats met Landsmeer. Informeel zijn er ook afspraken gemaakt met de omgevingsdienst. Zo worden de asbest- en sloopmeldingen die binnenkomen bij de omgevingsdienst ambtelijk gedeeld met de gemeente. Vanuit de Wabo is de Omgevingsdienst IJmond de handhavingspartners waar in 2020 verreweg het meeste is samengewerkt. De samenwerking en afstemming van werkzaamheden is in 2020 naar tevredenheid verlopen. De lijnen tussen de Omgevingsdienst IJmond en de gemeente Landsmeer waren kort en afspraken werden nagekomen. Zo werden rapportages bijvoorbeeld tijdig aangeleverd en leverde de omgevingsdienst een actieve bijdrage aan het handhavingsoverleg. Handhavingsoverleg Met andere bestuurlijke handhavingspartners heeft de gemeente formeel geen afspraken gemaakt. Er vindt wel maandelijks een integraal handhavingsoverleg plaats. In dit overleg kunnen handhavingspartners integrale c.q. risicovolle situaties inbrengen. In 2020 namen verschillende medewerkers van de gemeente, de wijkagent en de omgevingsdienst IJmond deel aan dit overleg. Het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier was agenda-lid, en haakte alleen aan bij onderwerpen die voor hen relevant waren.

Door de corona-crisis is het handhavingsoverleg in het voorjaar drie maanden achtereenvolgend niet doorgegaan. Daarna heeft het handhavingsoverleg zoveel mogelijk digitaal plaatsgevonden. Samenwerking met andere bestuurlijke handhavingspartners Er bestaat casuïstiek waarbij verschillende handhavingspartners nodig zijn voor een volledig integrale benadering. In 2020 heeft Landsmeer op het gebied van het omgevingsrecht minder actief ingezet op deze samenwerking, doordat het beheersen van de corona-crisis prioriteit kreeg in 2020. In het evaluatieverslag van 2019 werd aangegeven dat de samenwerking met de Provincie NoordHolland voor verbetering vatbaar was. In 2020 nam de Provincie actiever deel aan gezamenlijke controles. 35

Strafrechtelijke handhaving De gemeente Landsmeer heeft vanuit Bouwen en Ruimtelijke Ordening zeer zelden te maken met strafrechtelijke handhaving. Daar zijn dan ook geen speciale afspraken voor afgesloten. In 2020 liepen er wederom geen strafrechtelijke zaken. Bij zaken die de Omgevingsdienst IJmond aandraagt aan het Openbare Ministerie (OM) vindt altijd afstemming plaats tussen de omgevingsdienst en het OM over het vervolg van deze zaken.

4.5 Kwaliteitsborging In 2019 heeft de raad de Verordening kwaliteit vergunningverlening, toezicht en handhaving omgevingsrecht gemeente Landsmeer 2019” vastgesteld. Deze verordening beschrijft op welke wijze de gemeente de kwaliteit van de uitvoering van vergunningverlening, toezicht en handhaving borgt. Daarbij wordt onderscheid gemaakt tussen de taken die de gemeente zelf uitvoert en de taken die zijn belegd bij de omgevingsdienst IJmond. Voor de taken die zijn belegd bij de omgevingsdienst gelden de landelijke kwaliteitscriteria 2.2 als norm. In hun jaarverslag delen zij mee of voldoen aan deze criteria. Voor de taken die door de gemeente zelf worden uitgevoerd geldt dat burgemeester en wethouders nader kunnen bepalen hoe de kwaliteit geborgd wordt. Voor deze vorm is gekozen omdat de gemeente in haar huidige omvang te klein is om te kunnen voldoen aan de kwaliteitscriteria 2.2. Dit hoofdstuk van het evaluatieverslag beschrijft in welke mate er is voldaan aan deze aangepaste criteria. Hierbij wordt onderscheid gemaakt tussen de aanwezigheid van vakmanschap (de criteria voor kritieke massa) en de verbeteringen die zijn aangebracht aan de beleidscyclus (procescriteria en de inhoudelijke criteria) 4.5.1 Aanwezigheid van vakmanschap Om een zo goed mogelijk product te kunnen leveren, is vakmanschap nodig.

In de kwaliteitscriteria wordt vakmanschap geadresseerd in termen van voldoende opleiding, ervaring, kennis en het onderhouden en borgen daarvan. In Landsmeer wordt deels van de landelijke kwaliteitscriteria afgeweken. De grootste afwijkingen zijn die van de eis om minimaal twee medewerkers op ieder specialisme in huis te hebben en de aanwezigheid van specifieke opleiding en kennis. In beide gevallen is er in de regel onvoldoende werkaanbod om een tweede medewerker in dienst te nemen of een bepaald specialisme in huis te halen. Dit houdt echter wel in dat bij (onverwachts) uitval van personeel of de vraag naar activiteiten waarvoor geen specialisten in huis zijn, de gemeente afhankelijk is van externe inhuur. Hoewel de kwaliteit van de uitvoering momenteel voldoende geborgd wordt, is de gemeente wel bijzonder kwetsbaar in haar huidige omvang. In 2020 hebben er personele veranderingen plaatsgevonden op het gebied van RO en juridische zaken. Dit heeft de volgende gevolgen gehad: - In 2020 is er een vergunningverlener Ruimtelijke Ordening aangenomen welke over ruime ervaring beschikt voor (onder meer) het uitvoeren van een groot deel van de activiteiten onder ‘Stedenbouw en inrichting’. Hier was grote behoefte aan, omdat er enerzijds onvoldoende capaciteit is om alle RO-gerelateerde zaken tijdig af te handelen en anderzijds omdat in 2020 gebrek aan ervaring een rol speelde.

De gemeente Landsmeer is nu minder afhankelijk van adviezen door externen. -

Op juridisch gebied geldt dat door het aantal procedures dat er heeft gelopen in 2020, vaker werd voldaan aan de eis voor frequentie. Er is onvoldoende werkvoorraad om aan de frequentie te voldoen voor zaken op het gebied van afwijkingsbesluiten, dit geldt met name voor grote buitenplanse afwijkingen. Uiteindelijk waren er 7 kruimelgevallen én 1 uitgebreide procedure in bezwaar of beroep. De uitgebreide procedure betrof een procedurele kwestie en geen inhoudelijk vraagstuk. De in 2020 werkzame juristen voldeden niet volledig aan de eis voor ervaring, en gezien het verwachte kleine werkaanbod op het gebied van grote afwijkingen, zal 36

dit op korte termijn ook niet veranderen. Door de beperkte grote afwijkingen van het bestemmingsplan is de kwaliteitsborging naar ons oordeel wel voldoende aanwezig. Voor handhaving geldt (in tegenstelling tot vergunningverlening) dat er wel voldoende zaken waren, maar dat er onvoldoende capaciteit is om deze allemaal op te pakken. Indien de mogelijkheid er is om de juridische capaciteit te vergroten, leidt dit ook tot een grotere belasting van het (bouw)toezicht, en zal ook hier de capaciteit moeten worden uitgebreid. Hier was in 2020 onvoldoende budget beschikbaar voor. De tabel op de volgende pagina geeft schematisch weer aan welke kwaliteitscriteria 2.2 is voldaan (groen), op welke punten er is afgeweken (paars) en welke deskundigheidsgebieden zijn uitbesteed (grijs). Generieke deskundigheden

Opleiding

Ervaring

Kennis

Frequentie Aantal

1. Casemanagen 2. Vergunningverlening bouw/RO 3. Vergunningverlening milieu 4. Toezicht & handhaving bouw/RO 5. Toezicht & handhaving milieu 6. Toezicht & handhaving bodem 7. Toezicht en handhaving groene wetten Specialistische deskundigheden accent juridisch 8. Juridische aspecten VV 9. Juridische aspecten HH 10. Juridische aspecten afwijkingsbesluit 11. Ketentoezicht 12. BOA milieu, welzijn en infra accent bouw 13. Bouwfysica 14. Brandveiligheid 15. Constructieve veiligheid 16. Bouwakoestiek 17. Sloop en asbest accent milieu 18. Afvalwater (indirecte lozingen) 19. Bodem bouwstoffen en water 20. Externe veiligheid 21. Geluid 22. Groen en ecologie 23. Luchtkwaliteit accent RO 24. Stedenbouw en inrichting 25. Exploitatie en planeconomie 26. Cultuurhistorie 27. Energiebesparing en duurzaamheid

37

Legenda kleurcodes Voldoet aan de K.C. 2.2 Uitbesteed (overheid) Uitbesteed (marktpartij) Voldoet deels/ wordt aan gewerkt Gemotiveerde afwijking Wordt deels uitbesteed

4.5.2 Verbeteringen aan de beleidscyclus De landelijke kwaliteitscriteria gaan naast vakmanschap ook over de invulling van de beleidscyclus. Het interbestuurlijk toezicht omgevingsrecht (IBTO) vanuit de provincie Noord-Holland heeft aangegeven dat de gemeente Landsmeer voor 96% voldoet aan de gestelde criteria voor haar thuistaken. Het oordeel luidt daarmee adequaat voor alle vakgebieden van het omgevingsrecht. Op het gebied van ‘Programma en organisatie’ zijn er nog enkele zaken die kunnen worden verbeterd, met name op het gebied van het inzichtelijk maken van de financiële cyclus. De raad is hiervan schriftelijk op de hoogte gebracht in maart 2020 (als onderdeel van de beantwoording op vragen over het Wabobeleidsplan 2020). Deze laatste verbeterpunten worden verwerkt in het uitvoeringsprogramma van 2021.

4.6 Jaarlijkse evaluatie Wabobeleidsplan In 2020 zijn er geen calamiteiten geweest en zijn de geplande activiteiten in grote lijnen uitgevoerd. De activiteiten waarvan is afgeweken, brengen geen grote risico’s met zich mee, en er is voldoende invulling gegeven aan de gestelde doelen uit het Wabobeleidsplan 2017. De inzet op het gebied van handhaving en ruimtelijke ordening blijft een belangrijk aandachtspunt. Voor zowel handhavingszaken als voor RO-gerelateerde zaken (vergunningverlening uitgebreide procedure, principeverzoeken, aanvragen voor bestemmingsplanwijzigingen) geldt dat in 2020 niet alle zaken konden worden opgepakt of vertraging opliepen door een gebrek aan capaciteit. Voor ruimtelijke ordening is de capaciteit al uitgebreid, op het gebied van juridische zaken is dit nog niet het geval. Aanbevolen wordt om de wijzigingen in capaciteit door te voeren in het Wabobeleidsplan 2020. Daarnaast dienen de verbeterpunten voor de beleidscyclus zoals beschreven in 4.4.2 nog te worden doorgevoerd in het Wabobeleidsplan (en het uitvoeringsprogramma 2021). Ten slotte dient het Wabobeleidsplan 2020 goed aan te sluiten op de in 2020 vastgestelde Nota Integrale handhaving.

38

5. Programmaonderdeel III: Openbare orde en veiligheid Het Uitvoeringsprogramma Openbare orde en veiligheid 2019-2020 bevat projecten die over beide jaren doorlopen. In het meerjarenbeleidsplan integrale veiligheid 2019-2023 heeft de gemeenteraad een aantal projecten geprioriteerd. Dit programmaonderdeel bevat een tussenresultaat van de geprioriteerde projecten en zijn de jaarlijkse (veiligheids)cijfers inzichtelijk gemaakt.

5.1 Geprioriteerde projecten 5.1.1 Zorg & Veiligheid In 2020 is het regionale samenwerkingsverband tussen de acht gemeenten en partners die werkzaam zijn op de domeinen Zorg en Veiligheid verder doorontwikkeld. De gedachte hiervan was om met een gezamenlijke, domein overstijgende samenwerking snellere en betere hulp te verlenen en veiligheid te bieden aan kwetsbare inwoners uit de regio. Ons streven was en is om zoveel mogelijk aan de voorkant van de problematiek te komen, door middel van preventie en vroegtijdige signalering. In 2020 zijn de prioriteiten binnen het project Allen voor één verder uitgewerkt. De thema’s die in 2020 zijn opgepakt zijn; personen met onbegrepen gedrag, implementatie wet verplichte GGZ, huiselijk geweld en kindermishandeling, informatiedeling, de doorontwikkeling van het Zorg- en Veiligheidshuis en Veilig Thuis en het optimaliseren van de Jeugdbeschermingsketen. Verder hebben de acht gemeenten en partners binnen ‘Allen voor Een’ afgesproken om de sturing op beleid waar nodig regionaal te organiseren, beleid af te stemmen en tezamen keuzes te maken om te komen tot een effectieve regionale samenwerking. Om dit in goede banen te leiden is er een nieuwe overlegstructuur Zorg & Veiligheid (zowel ambtelijk als bestuurlijk) ingericht.

In 2020 hebben de betrokken ambtenaren en bestuurders van Landsmeer binnen het zorg- en veiligheidsdomein deelgenomen aan deze overleggen. Verder is op lokaal niveau gestreefd de domeinen zorg en veiligheid op ambtelijk- en bestuurlijk niveau beter op elkaar af te stemmen. Met name binnen de thema’s van Allen voor één is intensief gewerkt. Hoewel op regionaal niveau de ontwikkeling op het zorg- en veiligheidsdomein zich heeft voortgezet, is lokaal een achterstand opgelopen. De bij het project betrokken adviseurs hebben vanaf maart 2020 grotendeels hun inzet moeten plegen rondom de advisering en bestrijding van Covid-19. Het betreffen namelijk de adviseurs Volksgezondheid en Openbare orde en veiligheid/rampen en crisisbeheersing. Hierdoor is de beperkte tijd die nog beschikbaar was voor dit project, besteed aan het meedraaien in de regionale projecten om zo tot een gedragen afronding daarvan te komen. Het gevolg hiervan is dat de ambitie om op operationeel niveau persoonsafhankelijk te werken in Landsmeer niet gerealiseerd is. Ook zijn de werkafspraken niet vastgelegd. Dit zal in 2021 opgepakt moeten worden. 5.1.2 Ondermijning Begin 2020 zijn integrale controles op risico locaties voorbereid. Vanaf het moment dat COVID-19 in Nederland is geconstateerd verschoof de prioritering bij alle betrokken partijen.

Hierdoor heeft in 2020 geen integrale controle op het gebied van ondermijning plaatsgevonden. Interne trainingen In het kader van contraterrorisme en (tegengaan van) radicalisering en extremisme zouden medewerkers van de gemeente getraind worden in het herkennen van signaleren. Deze training is ook in 2017 en 2018 georganiseerd. Doordat de medewerkers betrokken medewerkers hard nodig waren in de dienstverlening, is er voor gekozen de training niet te organiseren dit jaar. Wel is er voor gekozen de gemeentelijke organisatie aan te melden voor de quickscan weerbaarheid. Deze quickscan zal inzicht geven in de verbetermogelijkheden binnen onze eigen organisatie om onbedoelde facilitering van criminele ondermijning te voorkomen en de integriteit te toetsen. De quickscan zal onder andere 39

bestaan uit interviews met sleutelpersonen en een organisatiebrede enquête. De quickscan wordt in 2021 uitgevoerd. BIBOB In het Collegeprogramma 2018 – 2022 staat de Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur (BIBOB) als prioriteit benoemd. De Wet Bibob is een (preventief) bestuursrechtelijk instrument. Als er een ernstig gevaar dreigt dat bijvoorbeeld een vergunning wordt misbruikt, kan het bevoegde bestuursorgaan de aanvraag weigeren of de afgegeven vergunning intrekken. Denk hierbij aan subsidies voor sport en/of cultuurverenigingen. Zo wordt voorkomen dat de overheid criminele activiteiten faciliteert en wordt bovendien de concurrentiepositie van bonafide ondernemers beschermd. Om de mate van gevaar te bepalen, kan er advies worden aangevraagd bij het Landelijk Bureau. Het BIBOB-beleid is op 17 december 2019 vastgesteld. In 2020 is een Bibob team geformeerd en opgeleid via een vijfdaagse training. Het Bibob team bestaat uit ambtenaren uit de teams Vergunning & Handhaving en Bedrijfsvoering (Financiën) die de vergunningaanvraag toetsen op de Wet BIBOB. In 2020 zijn 9 Bibob toetsen uitgevoerd. Alle toetsen waren uiteindelijk positief. Eén aanvrager heeft zijn primaire aanvraag gewijzigd naar aanleiding van het Bibob onderzoek, omdat de beoogde investering niet kon worden verantwoord.

Twee aanvragers krijgen bij de eventuele vergunningverlening extra voorschriften in de vergunning waarin staat opgenomen dat zij pas mogen bouwen als zij de financiering inzichtelijk hebben gemaakt. Hiervoor is gekozen vanwege de koop-aannemingsconstructie die wordt toegepast. Categorie Wabo APV, DHW

Aantal 8 1

Positieve adviezen 8 1

Negatieve adviezen 0 0

5.1.3 High Impact Crimes De bestrijding van zogenaamde High Impact Crimes, vanaf nu HIC genoemd, heeft landelijk doorgaans de hoogste prioriteit. Vanwege de grote impact die delicten als woninginbraak, straatroof, geweld en overvallen hebben op het slachtoffer, diens directe omgeving en het veiligheidsgevoel in de samenleving. Vanwege de COVID-19 pandemie stond 2020 kreeg de bestrijding van dit virus en de toezicht en handhaving van de maatregelen de hoogste prioriteit. Dit betekent dat er minder aandacht is besteed aan HIC vanuit de gemeente. In januari 2020 vond er een grote piek plaats op het gebied van woninginbraken. Daar is op communicatief gebied op ingesprongen door de cijfers actief te delen met de inwoners en hen te waarschuwen. Toen door de Coronamaatregelen meer mensen thuis bleven vond er een daling in het aantal woninginbraken plaats. Naarmate het jaar vorderde namen ook de woninginbraken weer licht toe. In totaal hebben er 29 woningbraken plaatsgevonden. Dit is hoger ten opzichte van de voorgaande jaren. In tegenstelling tot voorgaande jaren zijn geen besmettingsbrieven verzonden in de wijken waar werd ingebroken vanwege gebrek aan capaciteit. In het eerste kwartaal van 2020 vonden er 6 straatroven plaats in de gemeente Landsmeer. Hier is vanuit de politie extra aandacht aan besteed.

Op basis van signalementen zijn de daders aangehouden en zijn de straatroven gestopt. Wel is dit jaar weer aandacht besteed aan de Week van de Veiligheid (5 tot en met 11 oktober 2020). Hierin stond weerbaarheid en inbraakpreventie centraal. Vanwege de COVID-19 pandemie is vooral een digitaal programma opgesteld. Alleen op de weekmarkt heeft een fysieke informatiekraam gestaan om inwoners en ondernemers te adviseren over inbraakpreventie. Vanuit het Centrum voor Criminaliteitspreventie en Veiligheid (CCV) zijn verschillende online trainingen aangeboden voor medewerkers en ondernemers in de detailhandel en horeca. De online trainingen bevatten tips hoe zij 40

het beste kunnen reageren tijdens en na een overval. Ook is een e-learning beschikbaar gesteld met tips ter voorkoming van agressie en winkeldiefstal. Voor inwoners is een gratis webinar aangeboden over inbraakwerende maatregelen en het Politiekeurmerk Veilig Wonen (PKVW). De communicatieberichten dit jaar bestonden uit tips hoe inbraken te voorkomen, het belang van goede fietsverlichting en tips voor veilig internetten. High Impact Crimes

2017

2018

2019

2020

Woninginbraken

40

31

21

29

Inbraak auto

14

12

8

15

Diefstal auto

10

6

4

2

Straatroof

1

2

1

6

5.1.4 Jeugd en Veiligheid De straatcoaches zijn in 2020 vervangen door jongerenwerkers. De overwegend (repressieve) aanpak tot voorjaar van 2020 leidde ertoe dat er in inzicht kwam in de overlastgevende groepen. Sinds mei 2020 zijn de jongerenwerkers van Link actief binnen Landsmeer. Het jongerenwerk heeft haar zichtbaarheid vergroot, kennis gemaakt met verschillende jongeren(groepen) en de behoeften van de jongeren geïnventariseerd. De jongerenwerkers ervaren dat zij steeds meer invloed hebben op jongeren die buiten rond hangen en dat zij gedragsverandering kunnen bewerkstelligen. Betrokken buurtbewoners hebben zicht op verschillende hangplekken en melden regelmatig overlast. Zij vormen de extra ogen en oren in de wijk en zorgen er als medestanders voor dat het jongerenwerk op de hoogte blijft van het reilen en zeilen bij de hangplekken waar problemen ontstaan. Zo is er een vast contactpersoon voor het Wijkpark. Link communiceert intensief met deze contactpersoon over de aanwezigheid van jeugdgroepen, signalen van overlast, het contact met de buurtbewoners en de eigen inzet. De container in het sportpark wordt nog wel regelmatig gebruikt door verschillende jeugdgroepen. De jongerenwerkers hebben met één van de groepen het beste contact opgebouwd. Deze groep van zo’n twaalf jongeren komen uit Landsmeer en werken lokaal op herkenbare plekken.

Ook op individueel niveau is er contact met deze jongeren en zij vormen een fijn klankbord bij het inventariseren van (jongeren) behoeften binnen Landsmeer. Met andere groepen is het moeilijk om contact te leggen. Zeker ook omdat deze groepen slechts sporadisch opduiken en snel weer vertrekken. In deze groepen bevinden zich jongeren die van buiten Landsmeer komen. Met name jongeren uit Amsterdam-Noord zorgen in de late avonduren voor meldingen en vergrijpen waar moeilijk grip op is te krijgen. Vanuit verschillende praktijksituaties hebben jongerenwerk en de BOA’s samengewerkt met de politie (wijkagent). De rolverdeling wordt steeds duidelijker en de samenwerking verloopt steeds soepeler. Cijfers Na de realisatie van de ontmoetingsplaatsen in 2018 en de invoering van het samenscholingsverbod in het winkelcentrum Nieuwe Gouw in december 2018 was de overlast in 2019 afgenomen. In 2020 heeft weer een grote stijging van het aantal overlastmeldingen plaatsgevonden. Door de coronamaatregelen zijn sportclubs, horeca en andere verenigingen en instellingen die zorgen voor vermaak, periodes gesloten geweest. Dit zal mogelijk geleid hebben tot stijging van overlast door 41

jongeren in de wijken. Op locaties waar geregeld overlast is, is doorgaans veelvuldig contact met omwonenden. Hen wordt gevraagd altijd melding te maken bij overlast, zodat er beter inzage is in de frequentie er van. Op basis van de meldingen kan de inzet van handhaving bepaald worden. Dit resulteert ook in hogere meldingscijfers. In totaal hebben de meldingen betrekking tot vijf gebieden, te weten: Sportpark, Wijkpark, Gemeentehuis, Winkelcentrum Nieuwe Gouw en Voetbalkooi Langebreek/Rondebreek. Hoewel de cijfers een flinke overlaststijging laten zien, is dit te herleiden naar twee overlastperiodes. In het voorjaar werd overlast ervaren in het Wijkpark. In de zomer zorgde een grote groep jongeren voor overlast bij de Voetbalkooi Langebreek/Rondebreek. Deze twee casussen worden hieronder uitgediept. Meldingen jeugdoverlast bij gemeente en politie

2016

2017

20183

2019

2020

Totaal

70

99

123

92

288

Locatie

Melding bij gemeente

Melding bij politie

Totaal

Winkelcentrum

13

26

39

Wijkpark

100

23

123

Gemeentehuis

2

1

3

Voetbalkooi Rondebreek / Langebreek

29

15

44

Sportpark

13

14

27

Overig

0

52

52

Totaal

157

131

288

Wijkpark De overlast in het Wijkpark heeft het afgelopen jaar een meer incidenteel karakter gekregen. Door de coronamaatregelen werd het buitensporten in het voorjaar populair. De basketbalvereniging had toestemming gekregen om gebruik te maken van het basketbalveld in het Wijkpark. Eén van de voorwaarden was dat zij de omwonenden vooraf informeerden over het gebruik van het basketbalveld en bij wie zij terecht kunnen als er sprake is van overlast. Dit was helaas niet gebeurd. Hier is het bestuur van de basketbalvereniging op aangesproken. Een andere voorwaarde was dat er geen muziek ten gehore gebracht mocht worden tijdens de trainingen. Er zijn veel overlastmeldingen gekomen van basketballen met muziek in de periode april tot en met juni 2020. Het Wijkpark is vanwege de overlastmeldingen een aandacht locatie geworden. Dit betekent dat genoemde locatie tijdens diensten van de Boa’s wordt aangelopen op willekeurige momenten. Hieruit bleek dat de overlast vooral werd veroorzaakt door jongeren die niet gelieerd waren aan de basketbalvereniging. Vanwege de toegenomen overlastmeldingen zijn in juni meer avonddiensten 3

Per 1 januari 2018 gemeentelijk meldpunt jeugdoverlast actief. Het jaarcijfer bestaat naast meldingen bij politie ook uit meldingen bij het gemeentelijk meldpunt.

42

gedraaid om de overlast in het Wijkpark te controleren en terug te dringen. In totaal hebben er in de maanden april, mei en juni 2020 150 controles plaatsgevonden. Na aanhoudende overlast is half juni 2020 afgesproken dat de Boa’s bij constateren van muziek, overgaan tot het laten beëindigen daarvan. Dit doen zij met de mededeling dat bij herhaling een boete kan volgen vanwege geluidshinder. De namen van de jongeren zijn daarbij genoteerd. Dit heeft tot het gewenste effect geleid. Met de omwonenden die regelmatig melding maakten van overlast zijn afspraken gemaakt om herhaling te voorkomen. Dit heeft onder andere geleid tot een aantal fysieke aanpassingen in de omgeving van het Wijkpark en een nieuw spelregelbord waarop staat dat geen muziek is toegestaan. Voetbalkooi Rondebreek/ Langebreek In de zomermaanden heeft een grote groep jongeren overlast veroorzaakt bij de voetbalkooi Rondebreek / Langebreek. De voetbalkooi is in 2012 door de gemeente geplaatst en heeft tot dit jaar niet tot (grote) overlast gedraaid voor zover bekend bij de gemeente. De huidige locatie van de kooi is niet ideaal gezien de bebouwing op korte afstand rondom de locatie waardoor het geluid resoneert. Door het intensieve gebruik van de afgelopen maanden en de aanwezigheid van (grote) groepen jongeren, is in 2020 de overlast voor de direct aanwonenden onevenredig toegenomen.

Onder andere het reguliere gebruik van de voetbalkooi leidt tot overlast voor de omwonenden. In aanvulling op het gebruiksgeluid wordt er door jongeren gehangen, wat tot overlast leidt door muziek, “schreeuwen” en overlast door vuilachterlating. De omwonenden hebben regelmatig geprobeerd zelf het gesprek aan te gaan met de jongeren, maar dit leidde niet tot het gewenste resultaat. Vanuit de gemeente is regelmatig gesproken met de omwonenden. Uiteindelijk is er voor gekozen om intensief handhaving én de jongerenwerkers in te zetten. Gebleken is dat de groep die ’s avonds aan het hangen waren bij de voetbalkooi, voornamelijk jongeren van buiten Landsmeer waren. Door de inzet zijn de meldingen teruggedrongen. Dit heeft geleid tot het terugdringen van de overlast, hoewel er nog regelmatig overlast wordt ervaren. Er zijn omwonenden die fysieke aanpassingen wensen om herhaling van de overlast te voorkomen. Hierover wordt in 2021 verder gesproken.

5.2 Overige veiligheidsthema’s Onder de overige veiligheidsthema’s vallen onderwerpen die niet als prioriteit worden gekenmerkt maar aandacht krijgen wanneer de situatie (stijging cijfers, toename overlast etc.) daar om vraagt of zijn terugkerende (eenmalige) acties. 5.2.1 Brandveiligheid Door de COVID-19 maatregelen zijn er geen brandveiligheidsscans uitgevoerd in 2020. Ook de bewustwordingsactie waarbij de hulpdiensten door de straten gaat om het belang van juist parkeren te laten zien, is niet door gegaan. 5.2.2 Fietsdiefstal In 2019 heeft er een preventie-actie plaatsgevonden in het kader van fietsdiefstal. Inwoners kregen de gelegenheid om hun fiets gratis te laten graveren. Na het graveren ontvingen zij een kaart met de gegraveerde code. Wanneer de fiets na eventuele diefstal wordt aangetroffen kan via de code de eigenaar worden getraceerd. Deze actie zou herhaald worden in 2020. Omdat de capaciteit noodzakelijk was voor de aanpak en advisering inzake COVID-19 is dit niet opgepakt.

Fietsdiefstal

2017 15

2018 18

2019 18

2020 12

43

5.2.3 Verkeer De verkeersveiligheid heeft altijd prioriteit in Landsmeer. De politie controleert op rijdende voertuigen zoals fietsverlichting en snelheid. Voordat de coronapandemie uitbrak waren er verschillende verkeerscontroles uitgevoerd, zoals verlichtingscontrole bij het Amsterdamse pad (55 fietsers gecontroleerd, 2 boetes) en bij de bussluis (40 fietsers gecontroleerd, 0 boetes). Op 5 februari 2020 vond er een grootschalige controle plaats op de Scheepsbouwersweg. Bij deze controle zijn 23 boetes uitgedeeld, onder meer voor niet handsfree bellen, niet dragen van de gordel en te hoge snelheid. Er is regelmatig gecontroleerd op snelheid. Onder meer op 11 maart en 3 juni 2020 in Den Ilp (hoogst gemeten snelheid respectievelijk 66 km/u en 77 km/u na correctie). In de periode van 31 juli tot en met 7 augustus 2020 vonden er werkzaamheden plaats bij de afslag A10, waardoor automobilisten werden omgeleid via de Kanaalweg/Van Beekstraat. Hierop kwamen veel verontrustende reacties van bewoners die vreesden voor een racebaan. De politie heeft op verzoek van de gemeente een aantal controles uitgevoerd in deze periode. Op 5 augustus 2020 op zowel de Van Beekstraat en Kanaaldijk. Waar 60 gereden mocht worden, was 72 km/u hoogst gemeten snelheid. Op 7 augustus 2020 in Den Ilp (hoogst gemeten snelheid in de 50 km zone was 75 km/u).

Ook is weer op de Kanaaldijk gecontroleerd in de 60 km zone, daar werd 79 km/u als hoogste snelheid geconstateerd. 95% hield zich aan de snelheid. 5.2.4 Aanpak drugscriminaliteit Drugsgebruik en de handel in drugs zorgen vaak voor overlast. Zo is er meer criminaliteit, maar kan er ook storend gedrag zijn zoals scheldpartijen op straat, dubbel geparkeerde auto’s en andere nachtelijke activiteiten. In samenwerking met politie worden signalen van drugshandel nagelopen en is er extra toezicht op locaties die bekend staan als handelsplaatsen. In 2020 zijn in totaal 6 zaken door de politie afgehandeld in het kader van drugshandel. Het gaat dan om illegaal bezit en handel van soft/harddrugs. In 2020 zijn geen drugspanden aangetroffen. 5.2.5 Buurtbemiddeling BeterBuren is de samenwerkingspartner voor buurtbemiddeling in de gemeente Landsmeer. In 2020 waren er 18. aanmeldingen. De woningbouwcoöperaties, politie en gemeente werken op dit gebied steeds nauwer met elkaar samen en adviseren inwoners in een vroeg stadium gebruik te maken van buurtbemiddeling via BeterBuren. Dit resulteert in meer aanmeldingen voor buurtbemiddeling. Eind 2020 is het contract met BeterBuren verlengd met twee jaar.

Casus buurtbemiddeling

2016 11

2017 13

2018 5

2019 11

2020 18

5.2.6 Vaaroverlast In 2020 zijn 17 meldingen binnengekomen van vaaroverlast. Mogelijk ingegeven door het mooie weer en geannuleerde vakanties vanwege de coronamaatregelen, was het vaak druk op het water. De meldingen betroffen met name roekeloos en hard varen. De Boa’s constateerden dit regelmatig vanaf de kade en gaven het geconstateerde door aan de Meldkamer van de Politie. De politie handhaaft immers op het water, maar beschikt over onvoldoende capaciteit om daadwerkelijk effectief te handelen op basis van de meldingen. Om deze reden is ambtelijk uitgezocht in hoeverre de gemeente zelf kan handhaven op het water. Naast een boot zijn hiervoor twee handhavers nodig, waarvan minimaal één met een vaarbewijs. De inzet kan gelet op de hoeveelheid taken niet vanuit de eigen capaciteit georganiseerd worden. De kosten voor het inhuren van een bevoegde Boa met vaarbewijs, die voor een aantal weken twee dagen per week toezicht zou houden op het water, zou minimaal 44