Document · PDF

Begroting 2025 (1)

Raadsvergadering 14 november 2024, gemeente landsmeer25.569 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 3

Begroting 2025-2028

Aanbiedingsbrief Geachte leden van de gemeenteraad Landsmeer, Als kleine gemeente hebben wij het niet gemakkelijk. Het aantal gemeentelijke taken neemt ieder jaar verder toe. De privacy en andere wettelijke kaders worden steeds strakker. De vraag naar zorg stijgt sterk bij jeugd en ouderen. Maatschappelijke aandacht voor bijvoorbeeld eenzaamheid, schuldenproblematiek en duurzaamheid vereisen forse inzet en expertise. Tegelijkertijd hebben we te maken met een krappe arbeidsmarkt en beperkte financiële middelen. Ná deze Begroting 2025 volgt immers het zogenoemde ravijnjaar 2026 wat betekent dat we het met fors minder middelen van het Rijk moeten doen. Ook organisatorisch is er het een en ander aan de hand geweest. De portefeuilles zijn opnieuw binnen het college verdeeld. De resultaten van het onderzoek naar het realisatievermogen van de organisatie werden gepresenteerd waaruit bleek dat er enkele onderbezette plekken in de organisatie écht ingevuld moeten worden. Er zijn ook veel positieve zaken te melden. Er is hard aan de uitvoering van het collegeprogramma 2023-2026 gewerkt. Er ligt een mooi overzicht van alle bouwlocaties en er zijn heel veel plannen in diverse stadia van ontwikkeling. Het verenigingsleven hebben we dit jaar weer in de breedte kunnen ondersteunen en ook voor volgend jaar gaat dat weer lukken. Aan veiligheid en voorlichting is veel gedaan.

De samenwerking met onze basisscholen is helemaal op niveau. Het groenonderhoud en de planning daarvan gaan stap voor stap vooruit. De professionals van het Middelpunt, de sociale partners en onze vrijwilligers hebben zich weer fantastisch ingezet voor de ondersteuning aan de medebewoners die een extra steuntje nodig hebben. Dat zijn zomaar een paar voorbeelden. Met de Perspectiefnota 2025 als uitgangspunt heeft college in samenspel met het ambtelijk apparaat de politiek-budgettaire afwegingen gemaakt om tot deze structureel sluitende Begroting 2025 te komen. Uitgangspunt daarbij was dat er níet bezuinigd zou worden op het verenigingsleven, openbaar groen, onderhoud wegen en de openbare ruimte. Kortom, de provincie zal deze begroting positief beoordelen, waardoor dit P&C document een goed uitgangspunt is om de uitdagingen van 2025 aan te gaan. Het financiële beeld van deze meerjarenbegroting is voor de jaren 2025-2027 gunstiger dan dat van de perspectiefnota. Voor 2028 geldt een ongunstiger beeld dat met name wordt veroorzaakt door de kapitaallasten van de investeringen die voor de komende periode op de planning staan. Zoals bij de perspectiefnota gedeeld, nemen wij bij het vaststellen van deze begroting nog geen drastische maatregelen. Het wordt wel steeds duidelijker dat er vanuit het Rijk geen oplossingen komen om het zogenaamde ravijnjaar te dichten.

We zijn daarmee als gemeente zelf aan zet om ons huishoudboekje, bij de programmabegroting 2026-2029, op orde te brengen. Conform de oproep van de VNG en de Provincie hebben we een bijlage met mogelijke oplossingen opgenomen. We zien goede kansen om de inkomsten te verhogen, zowel incidenteel als structureel. Daarmee zijn we er echter nog niet en vallen ook pijnlijke keuzes niet uit te sluiten. Het vraagt tijd om dat op een zorgvuldige wijze te doen. Voor nu is deze lijst dus louter ter kennisname. In samenspraak met de AuditCommissie komen wij graag tot een procesvoorstel hoe wij met uw raad in gesprek gaan om tot overeenstemming te komen over gedragen zoekrichtingen voor de Begroting 2026. Wij wensen u een goed politiek debat en wijsheid in uw besluitvorming toe.

Algemeen Inhoudsopgave Aanbiedingsbrief......................................................................................................................................2 Algemeen .................................................................................................................................................3 Inhoudsopgave ........................................................................................................................................3 Leeswijzer ................................................................................................................................................5 Samenvatting ...........................................................................................................................................7 Programma's..........................................................................................................................................11 Algemeen Bestuur .............................................................................................................................11 Integrale Veiligheid ............................................................................................................................17 Ruimtelijk Domein .............................................................................................................................25 Sociaal Domein

..................................................................................................................................38 Financiën ...........................................................................................................................................52 Paragrafen .............................................................................................................................................59 Lokale heffingen ................................................................................................................................59 Weerstandsvermogen .......................................................................................................................63 Onderhoud kapitaalgoederen ...........................................................................................................70 Financiering .......................................................................................................................................73 Bedrijfsvoering...................................................................................................................................78 Verbonden partijen ...........................................................................................................................82 Grondbeleid

.......................................................................................................................................93 Financiën ...............................................................................................................................................95 Financiële positie ...............................................................................................................................95 Meerjaren investeringsplan .............................................................................................................102 Bijlage Meerjareninvesteringsplanning ...........................................................................................103 Bijlagen ................................................................................................................................................110 Taakvelden.......................................................................................................................................110 Waarderingsgrondslagen.................................................................................................................117 Waarderingsgrondslagen voor activa en passiva ............................................................................117 Grondslagen van resultaatbepaling

.................................................................................................119 Afkortingen en begrippen................................................................................................................121 3

Subsidies ..........................................................................................................................................123 EMU Saldo .......................................................................................................................................124 Oplossingsrichtingen begroting 2026-2029 .....................................................................................125

Leeswijzer De begroting bestaat uit de volgende onderdelen; Algemeen, Programma's, Paragrafen, Financiën en de Bijlagen. Staat er bij de verschillenkolom een positief bedrag dan is dat positief (minder uitgegeven of meer ontvangen). Door de afronding in hele euro's kan het voorkomen dat tabellen niet 1 op 1 aansluiten op elkaar en dat afrondingsverschillen zichtbaar zijn. Het kan zijn dat u het begrip "Budgettair neutraal" tegenkomt. Dit betekent dat een mutatie per saldo geen geld kost of oplevert. Door aan de toelichting toe te voegen dat de mutatie budgettair neutraal is, weet u als lezer dat een en ander neutraal gedekt is. Algemeen In het onderdeel algemeen vindt u de inhoudsopgave, financiële samenvatting van de begroting 2025- 2028 en deze leeswijzer. Programma's Er zijn vijf beleidsprogramma’s: Algemeen Bestuur, Integrale Veiligheid, Ruimtelijk Domein, Sociaal Domein en Financiën. Per beleidsprogramma is het volgende opgenomen:  De betreffende portefeuillehouder(s);  De missie van het programma;  Speerpunten: In het speerpunt omschrijven wij het maatschappelijk belang, onder wat willen wij bereiken de stip op de horizon en het einddoel waar wij naar toe bewegen. En wat gaan wij ervoor doen bevat de concrete acties. Hier zijn de speerpunten voor het komend jaar opgenomen en wordt aangegeven wat we gaan doen om dit te bereiken.

 Financiën: hier is onder 'Wat mag het kosten' per product-activiteit aangegeven welke lasten en baten in meerjarig perspectief zijn opgenomen en op programma niveau de toevoegingen en onttrekkingen aan de reserve(s).  Beleidsindicatoren: hier zijn de verschillende (verplichte) BBV indicatoren opgenomen met de laatst bekende gegevens.  Beleidsstukken: Onder dit kopje staan de huidig geldende beleidsstukken behorende bij het programma.  Verbonden partijen: Hier vindt u een lijst van de relevante verbonden partijen behorende bij het betreffende programma. In de betreffende paragraaf vindt u een volledige lijst aan. De programma's bestaan uit verschillende taakvelden die diverse posten omvatten. Hieronder een omschrijving van die posten die alle programma's identiek zijn: Actualisatie kapitaallasten begroting 2025-2028 De actualisatie van de kapitaallasten 2025-2028 betreft de kapitaallasten volgend uit de tot nu toe geactiveerde investeringen. De actualisatie betreft investeringen die op alle programma's betrekking hebben. 5

Actualisatie kapitaallasten MIP 2025-2028 De actualisatie van de kapitaallasten MIP 2025-2028 betreft de kapitaallasten volgend uit de aanpassingen op de komende investeringen. De actualisatie betreft investeringen die op alle programma's betrekking hebben. Actualisatie formatiebegroting 2025-2028 De actualisatie formatiebegroting 2025-2028 betreft de nieuwe personeelsbegroting. Hierin zit alle huidige en door uw raad geaccordeerde formatie alsmede de indexatie op de personeelslasten. Deze financiële gevolgen zijn terug te vinden in alle programma's. De formatiebegroting wordt verdeeld over de gehele organisatie conform een verdeelsleutel. Dit betekent dat de totale kosten van alle posten ook verdeeld worden over de verschillende programma's. Hierbij kunnen ook verschuivingen tussen programma’s zichtbaar zijn vanwege een aangepaste verdeling van de salarissen over de verschillende activiteiten. Terugdraaien indexatie materiële consumptie Met ingang van de begroting worden de baten en de lasten op een andere manier geraamd, zie voor een nadere toelichting hierna onder het kopje ‘A Algemene mutaties inclusief aanpassing systematiek’. Deze toelichting komt u binnen het programma tegen wanneer de budgetten zijn verlaagd met de inflatiecomponent die nog onderdeel was van de vorige begroting. Paragrafen Hierin staan de door het BBV verplicht gestelde paragrafen.

Dit zijn: lokale heffingen, weerstandsvermogen, onderhoud kapitaalgoederen, financiering, bedrijfsvoering, verbonden partijen en grondbeleid. Financiën Hoofdstuk Financiën bestaat uit de volgende onderdelen:  Financiële positie  Overzicht baten en lasten  Algemene dekkingsmiddelen  Incidentele baten en lasten  Overzicht reserves  Overzicht voorzieningen  Meerjareninvesteringsplan (MIP) Bijlagen Het laatste deel van de begroting toont de bijlagen. Hierin wordt onder andere inzicht gegeven in de taakvelden, waarderingsgrondslagen, afkortingen en begrippen, subsidies en het EMU-saldo. Tot slot is ook een bijlage opgenomen met mogelijke oplossingen voor de begroting 2026-2029.

Samenvatting Voor u ligt de programmabegroting 2025-2028. De programma’s zijn in zowel inhoudelijk als financieel opzicht overzichtelijk door het opnemen van speerpunten per programma. Deze zijn gebaseerd op de speerpunten van het college voor de komende jaren en de door uw raad vastgestelde beleidsnota's. Per programma zijn op productactiviteit niveau de meerjarige baten en lasten inzichtelijk, alsmede de toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves.

Overzicht structureel en incidenteel begrotingssaldo Bedragen * €1.000 2025

2026

2027

2028

Saldo begroting 2025 - 2028

-195

-1.460

-1.299

-1.586

Waarvan incidenteel

-434

-74

-73

-63

Structureel begrotingssaldo

239

-1.386

-1.226

-1.523

Hoewel minder ongunstig dan het beeld bij de perspectiefnota (behalve 2028) laat het saldo van de begroting voor alle jaren een tekort zien. Per saldo bevat het begrotingssaldo een aantal incidentele lasten. Door deze buiten beschouwing te laten verkrijgen we het zogenaamde structurele begrotingssaldo dat door de Provincie wordt beoordeeld in het kader van het financieel toezicht. Voor het jaar 2025 is sprake van een positief saldo. Daarmee voldoet de begroting aan de toezichtseis.

Totaaloverzicht verloop begrotingssaldo Bedragen * €1.000 Omschrijving Stand perspectiefnota 2025

2025 -733

2026 -2.229

2027 -1.528

2028 -1.077

A algemene mutaties inclusief aanpassing systematiek B effect van aanpassing op investeringen C effect afval + riool op saldo D effect septembercirculaire E structureel effect Berap II F overige bijstellingen totaal begrotingsbijstellingen

695 118 423 -252 59 -504 538

437 39 234 312 62 -314 769

330 -175 93 197 65 -281 229

184 -743 98 158 65 -271 -509

Saldo begroting 2025 - 2028

-195

-1.460

-1.299

-1.586

Ten opzichte van de perspectiefnota, de laatst bekende stand voor uw raad van het financieel perspectief, hebben er veel (ook financieel-administratieve) bijstellingen plaatsgevonden. In bovenstaande tabel hebben we deze ingedeeld in een aantal categorieën waarmee we u in één oogopslag informeren over de belangrijkste inhoudelijke bijstellingen. Alle bijstellingen > € 25.000 7

komen ook terug in de toelichting op de financiële tabellen binnen de programma’s, daar zijn ze dan specifieker benoemd. A Algemene mutaties inclusief aanpassing systematiek Met ingang van 2025 hebben we een aanpassing doorgevoerd in de manier van begroten van de meerjarige baten en lasten. Voorheen hielden we bij zowel de baten (algemene uitkering, OZB, etc.) als de lasten (loon- en prijsgevoelige budgetten) meerjarig en cumulatief rekening met de inflatiecomponent. Deze werkwijze was complex en omslachtig, immers met welk percentage moeten we dan rekening houden voor 2026, 2027 en 2028 en bovendien zullen die percentages volgend jaar weer anders zijn. Voor deze begroting geldt dat we alleen voor 2025 alle baten en lasten hebben bijgesteld naar prijspeil 2025 en voor de jaren erna constant hebben gehouden voor wat betreft de loon- en prijscomponent. Wanneer ramingen in de programmabegroting afwijken van andere jaren, dan is daarvoor een inhoudelijke reden. De bijstelling van de algemene mutaties bevat onder meer de actualisatie van de formatiebegroting 2025-2028 en een lagere raming van de algemene uitkering (daar is dus de meerjarige compensatie voor inflatie uitgehaald). Daar staat tegenover dat ook de raming van de lasten voor wat betreft de inflatiecomponent is verlaagd. Per saldo is hierdoor sprake van een aflopend voordeel voor deze begroting.

B effect van aanpassing op investeringen Bij de kapitaallasten is sprake van een forse verhoging in 2028. Dat heeft verschillende oorzaken. Ten eerste is er sprake van een relatief hoge indexatie van de kosten van met name de infrastructurele projecten; dat werkt door in alle jaren. Ten tweede is sprake van een verschuiving in kapitaallasten. Dat is ook zichtbaar omdat de kapitaallasten voor 2025 en 2026 t.o.v. de vorige begroting lager uitvallen. Deze kosten schuiven door naar 2027 en 2028. Het grootste effect zit echter in het feit dat er in de afgelopen periode een behoorlijke hoeveelheid noodzakelijke en wenselijke investeringen aan het meerjareninvesteringsprogramma (MIP) zijn toegevoegd. Van de investeringen die voor 2027 op de planning stonden worden nu pas bij deze begroting de kapitaallasten zichtbaar in 2028 (die lasten tellen mee vanaf het eerste jaar nadat de investering wordt uitgevoerd). Onder het hoofdstuk Financiën is een overzicht van de investeringen voor de komende jaren opgenomen. Een dergelijk effect zal ook in de begroting 2026-2029 voor het jaar 2029 optreden. In de perspectiefnota van 2026 zullen we daar aandacht aan besteden.

Overigens is in 2025 sprake van een extra kapitaallast van € 1 miljoen (50% van de afschrijvingslasten van de units aan de Violierweg), deze kan echter worden gedekt door de rijksbijdrage voor de opvang van Oekraïense vluchtelingen. C effect afval + riool op saldo Voor afval en riool geldt een kostendekking van 100%. Feitelijk mag dan een mutatie in de lasten of baten van riool en afval niet tot een effect op het begrotingssaldo leiden. Tot nu toe werd vooral naar het eerste begrotingsjaar gekeken voor die kostendekking in combinatie met de vaststelling van het tarief. Bij deze begroting zijn we in de gelegenheid geweest om ook scherper naar de meerjarige verwerking hiervan te kijken. Dat heeft ertoe geleid dat we een hogere aanspraak kunnen maken op de voorzieningen die voor beide heffingen beschikbaar is. Het tarief voor riool wordt conform het rioleringsplan met 2% verhoogd, het tarief voor afval hoeft daardoor niet verhoogd te worden en blijft op het niveau van 2024. D effect septembercirculaire Helaas heeft de septembercirulaire geen financiële verlichting gebracht voor onze meerjarenbegroting. Er is sprake van een aantal algemene mutaties waardoor de algemene uitkering 8

hoger uitvalt, maar ook een bijstelling van de verschillende aantallen op diverse maatstaven waarmee het gemeentefonds wordt verdeeld. Omdat de aantallen op die maatstaven voor Landsmeer lager zijn dan het Nederlands gemiddelde daalt de algemene uitkering voor dat onderdeel. Daarnaast worden er een aantal specifieke middelen toegevoegd aan het gemeentefonds. De belangrijkste is een extra bijdrage voor Jeugd en WMO vanaf 2026. Het Rijk had eerder aangekondigd zelf maatregelen te treffen in het ‘domein’ van jeugd waardoor gemeenten vanaf 2026 lagere kosten zouden hebben. Het was gemeenten toegestaan daar in hun meerjarenbegroting rekening mee te houden, dat hebben wij ook gedaan. Het gaat om een bedrag van ongeveer 200K. Het Rijk laat deze maatregel nu vallen en voegt deze 200K toe aan de algemene uitkering. Hier staat echter dan de ‘correctie’ van de lagere lasten in de begroting tegenover (opgenomen onder de overige bijstellingen). Per saldo is het effect van de bijstelling van de algemene uitkering op basis van de septembercirculaire daarmee voor de meerjarenbegroting ongeveer neutraal. Het nadeel in 2025 wordt voornamelijk veroorzaakt door de dubbele raming van een andersoortige compensatie voor Jeugd waarover wij u in Berap II hebben geïnformeerd. Van deze dubbele raming was zowel in 2024 als 2025 sprake.

E structureel effect Berap II In oktober heeft u Berap II vastgesteld. Een aantal bijstellingen daarin hebben een structureel karakter, per saldo gaat het om een bedrag van ongeveer 65K. F overige bijstellingen Zoals hiervoor toegelicht heeft het grootste deel van de bijstellingen een financieel-technisch karakter naast de verschuiving binnen de investeringen en het, voor het eerst, zichtbaar worden van de kapitaallasten van investeringen die gepland staan voor 2027. De overige bijstellingen worden gevormd door budgetaanpassingen voor bestaande activiteiten die bij de perspectiefnota nog niet bekend waren. De belangrijkste zijn een aanpassing van Jeugd/WMO voor ongeveer 200K (dekking via de septembercirculaire zoals hiervoor aangegeven), verhoging bijdrage GGD met 70K op basis van de vastgestelde begroting, 50K voor nieuwe software om hackpogingen op het netwerk te detecteren, 50K voor een nieuw schoonmaakcontract voor het gemeentelijk vastgoed, behoud van muziekonderwijs voor een bedrag van 55K. Voor 2025 is nog sprake van eenmalige extra bijdrage aan OD IJmond en voor het overige gaat om de som van een aantal kleinere bijstellingen. Er is daarnaast sprake van twee voordelen, te weten een bijstelling van de specifieke uitkering van het Rijk voor 117K en de zogenaamde vrijval van 150K voor de geluidschermen.

Bij de perspectiefnota waren deze lasten vanaf 2026 toegevoegd, de verwachting is echter dat het geluidscherm pas in 2027/2028 gerealiseerd kan worden waardoor deze lasten opschuiven.

Overzicht saldo verdeeld over de programma’s

De totaalbedragen die in het overzicht begrotingssaldo staan, zijn in onderstaande tabel verdeeld over de programma’s, een nadere uitsplitsing en toelichting daarop is bij de diverse programma’s opgenomen. Bedragen * € 1.000

Rekening Begroting Begroting

Meerjarenraming

2023

2024

2025

2026

2027

2028

Algemeen bestuur

-2.360

-2.683

-2.323

-2.330

-2.320

Integrale veiligheid

-1.298

-1.720

-1.783

Ruimtelijk domein

-7.061

-8.782

-9.214

-9.405

-9.090

-9.441

Sociaal domein

-13.100

-13.535

-14.755

-13.446

-13.347

-13.628

Financiën

-7.048

-5.815

-7.115

-7.192

-7.095

-7.080

Totaal lasten Algemeen bestuur

-30.866 166

-32.535 153

-35.190 184

-34.157 184

-33.646 184

-34.252 184

Integrale veiligheid

115

112

Ruimtelijk domein

4.717

4.608

5.236

4.968

4.827

4.914

Sociaal domein

3.215

2.636

4.019

2.529

2.401

Financiën

23.276

24.191

25.470

24.704

24.822

25.055

Totaal baten

31.458

31.702

35.020

32.497

32.346

32.666

592

-833

-170

-1.660

-1.299

-1.586

Toevoegingen reserves

-100

Onttrekkingen reserves

632

508

200

Saldo reserves

632

535

-25

200

1.224

-299

-195

-1.460

-1.299

-1.586

Saldo voor mutaties reserves

Saldo na mutaties reserves Ontwikkeling algemene reserve

Het begrote tekort van 195K kan zonder problemen ten laste van de algemene reserve worden gebracht. Dat geldt vooralsnog niet voor de tekorten over 2026-2028. Daarvoor echter gaan we, zoals in de aanbiedingsbrief, graag afzonderlijk met u in gesprek. Naast maatregelen die voor een verbetering van het structurele begrotingssaldo moeten leiden zien we namelijk grote kansen voor een forse verbetering van onze algemene reserve en daarmee de totale financiële positie. Investeringen 2025-2028 Binnen het hoofdstuk Financien is zichtbaar dat er voor komende 4 jaren voor een bedrag van € 45 miljoen op de planning staat, waarvan € 16 miljoen voor afval en riool en afgerond € 10 miljoen voor onderwijshuishuisvesting. Met de kapitaallasten van de investeringen die tot en met 2027 op de planning staan is rekening gehouden in deze meerjarenbegroting. Voor 2028 staat een bedrag van € 4 miljoen aan investeringen op de planning. De lasten daarvan worden voor het eerst zichtbaar in de jaarschijf 2026-2029 (perspectiefnota en begroting).

Programma's Algemeen Bestuur Portefeuillehouder

Burgemeester L. de Lange

Missie

Binnen het bestuurlijk stelsel vervullen de gemeenteraad en het college van Burgemeester en Wethouders hun rol en werken continu aan een optimaal woon- en leefklimaat van onze inwoners. Waarin de gemeente duidelijk en transparant moet zijn naar de samenleving in Landsmeer over de resultaten die we willen én kunnen bereiken. Het programma Algemeen Bestuur gaat over het samenspel tussen de gemeente, inwoners, maatschappelijke organisaties, verenigingen, ondernemers en al onze vrijwilligers. Binnen dit programma vallen de thema's bestuurlijke toekomst, bewonersparticipatie, dienstverlening, communicatie en (regionale) samenwerking. Het samenspel binnen de gemeente getuigt van respect voor een ieder en is transparant en integer. In Landsmeer geven we onze doelen samen met inwoners, maatschappelijke organisaties, verenigingsleven, ondernemers en vrijwilligers vorm. We scheppen hier richtlijnen voor die duidelijkheid en comfort scheppen aan de samenlevingspartners, bestuurders en het ambtelijk apparaat. Participatie kan zo nog meer in het DNA van de organisatie komen. Zo krijgen initiatieven vanuit de samenleving meer kans. Voor de bestuurlijke toekomst van Landsmeer staat draagvlak onder inwoners, uitvoerbaarheid van het besluit en participatie centraal. De eigenheid van Landsmeer en bereikbare, laagdrempelige dienstverlening aan inwoners zijn belangrijke voorwaarden.

Onze bestuurlijke toekomst is sterk afhankelijk van regionale ontwikkelingen die op de voet worden gevolgd en waar nodig het debat over zal zijn in de gemeenteraad. We zien dat de gemeente steeds verder onder druk komt te staan door onder andere de toenemende (wettelijke) taken en de financiële positie. We zullen daardoor in deze bestuursperiode tot een definitieve fusie keuze moeten komen. De fysieke en sociale opgaven van onze gemeente zijn verbonden in de regio en daar liggen ook kansen. Als kleine gemeente hebben we daarom onze samenwerkingspartners in de regio Zaanstreek-Waterland en de Metropoolregio hard nodig. We werken daarom constructief samen en benutten kennis en kunde van onze partners en buren. In Landsmeer gaat er veel goed en er is gelijktijdig ruimte voor verbetering en ontwikkeling. De dienstverlening en communicatie naar onze inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties moet op orde, laagdrempelig en bereikbaar zijn. De dienstverlening, communicatie en bedrijfsvoering staan onder druk, het college heeft in 2024 de uitvoeringskracht (en kwetsbaarheden) in beeld gebracht en heeft de uitkomsten, daar waar het de wettelijke taken betreft, verwerkt in deze begroting.

Speerpunten Participatie Omschrijving speerpunt Participatie moet nog meer in het DNA van de gemeente komen, zodat samenleving tijdig wordt betrokken. Initiatieven vanuit de samenleving krijgen een kans. Wat willen we bereiken? We zijn een organisatie die de samenleving, inwoners en organisaties uit onze gemeente, betrekt bij besluiten. Initiatieven vanuit de samenleving worden waar mogelijk gefaciliteerd. Wat gaan we daar voor doen? - We bereiden een participatieverordening voor zodat deze in 2026 kan worden vastgesteld. - We stellen een initiatievenprocedure op zodat de initiatieven gefaciliteerd kunnen worden. - We vergroten het omgevingsbewustzijn van onze organisatie.

Bestuurlijke toekomst Omschrijving speerpunt Bij ontwikkelingen op het gebied van bestuurlijke toekomst betrekt het college de raad of de regiegroep. Het college faciliteert het debat in de raad. Draagvlak onder inwoners, uitvoerbaarheid van het besluit en participatie staan hierbij centraal. Wat willen we bereiken? Een uitvoerbaar raadsbesluit. Wat gaan we daar voor doen? - College en raad trekken gezamenlijk op in het thema bestuurlijke toekomst en volgen actief de actuele ontwikkelingen.

Dienstverlening Omschrijving speerpunt Dienstverlening is essentieel voor elke gemeente en speelt een belangrijke rol voor het goed kunnen functioneren van onze inwoners en bedrijven. Zij doen voor heel uiteenlopende zaken een beroep op onze dienstverlening. Wat willen we bereiken? Inwoners en bedrijven bedienen via meerdere kanalen, namelijk digitaal, fysiek, en telefonisch, waarbij afhankelijk van de gevraagde dienst, een snelle en juiste reactie verwacht mag worden. Wat gaan we daar voor doen? - Het zaaksysteem continu doorontwikkelen zodat het onze medewerkers ondersteunt bij het leveren van de dienstverlening en eveneens geschikt is voor de correspondentie met aanvragers. - Het ontwerpen van een rapportage op het zaaksysteem waarmee we de voortgang van de afhandeling van aanvragen kunnen monitoren. - We ontsluiten steeds meer producten die digitaal, via de website, kunnen worden aangevraagd en/of afgehandeld. 12

- We houden oog voor de uitvoeringskracht van de organisatie gezien de beperkte middelen en krappe arbeidsmarkt.

Communicatie Omschrijving speerpunt Goede communicatie stelt ons in staat om direct en duidelijk met inwoners en bedrijven te communiceren. Dit helpt inwoners om op de hoogte te blijven van gemeentelijke beslissingen, projecten, en belangrijke zaken zoals nieuwe regelgeving of veranderingen in dienstverlening. Effectieve communicatie vergroot het vertrouwen van de inwoners in onze gemeente. Wat willen we bereiken? Transparantie en betrokkenheid creëren door inwoners tijdig en helder te informeren over beleid, diensten, en besluiten en duidelijkheid te bieden in crisissituaties. Daarnaast streven wij ernaar vertrouwen en verbinding met de gemeenschap op te bouwen, burgers toegang te geven tot essentiële informatie en diensten, en feedback te ontvangen om de kwaliteit van haar dienstverlening en beleid te verbeteren. Uiteindelijk draagt goede communicatie bij aan een sterkere, meer inclusieve en goed functionerende lokale samenleving. Wat gaan we daar voor doen? - Responsiviteit tonen ten aanzien van ontwikkelingen op allerlei gebieden in onze gemeente. - Doorontwikkelen van de website als belangrijk communicatiemiddel door actief meer informatie te publiceren (wet Open Overheid) op een manier die voor een ieder toegankelijk is (toegankelijkheidseisen met betrekking tot inclusiviteit)

Regionale samenwerking Omschrijving speerpunt Vanwege de beperkte bestuurskracht van de gemeente Landsmeer, zullen we met de verschillende samenwerkingen (ZaWa, MRA, provincie, Gemeenschappelijke Regelingen en buurgemeenten) ervoor moeten zorgen dat onze gemeente aangehaakt is op regionaal niveau. De regio wordt steeds belangrijker en dit vraagt een alerte houding en meer betrokkenheid in de regio. Wat willen we bereiken? We willen meer betrokkenheid in de regio. Wat gaan we daar voor doen? - Actieve betrokkenheid van onze bestuurders en ambtenaren in regionale overleggen.

Wat mag het kosten? Bedragen * € 1.000

Rekening

Begroting

begroting voor

Mutatie

Begroting

Meerjarenraming

Algemeen bestuur

2023

2024

2025

2026

2027

2028

1.01 Gemeenteraad

-544

-644

-671

-29

-700

-689

-696

1.02 Burgerzaken

-707

-908

-830

-780

-798

-788

-1.090

-1.108

-1.115

297

-818

-811

1.04 Rekenkamer

-18

-23

-2

-25

Totaal lasten 1.01 Gemeenteraad

-2.360 0

-2.683 0

-2.639 0

316 0

-2.323 0

-2.330 0

-2.320 0

1.02 Burgerzaken

166

153

182

183

1.03 Dagelijks bestuur

1.04 Rekenkamer

Totaal baten

166

153

183

184

Saldo Toevoeging reserves

-2.194 0

-2.530 0

-2.457 0

318 0

-2.139 0

-2.146 0

-2.136 0

Onttrekking reserves

Saldo reserves

-2.194

-2.530

-2.457

318

-2.139

-2.146

-2.136

1.03 Dagelijks bestuur

Saldo na mutaties reserves

Bedragen * € 1.000 In onderstaande tabel zijn alle afwijkingen > 25K opgenomen en nader toegelicht Omschrijving

2025

2026

2027

2028

1.02 Burgerzaken Autonome ontwikkelingen -Actualisatie formatiebegroting 2025-2028

131

150

169

-100

283

296

309

-5

316

341

385

395

Structureel besluit uit 2e Berap -Software burgerzaken 1.03 Dagelijks bestuur Autonome ontwikkelingen -Actualisatie formatiebegroting 2025-2028 Overige bijstellen programma Totaal 1.02

Burgerzaken

Autonome ontwikkelingen Actualisatie formatiebegroting 2025-2028 De post is uitgelegd in de leeswijzer van deze begroting. Structureel besluit uit 2e Berap Software burgerzaken Het begrote bedrag wordt hiermee in lijn gebracht met de werkelijke jaarlijkse kosten. 1.03

Dagelijks bestuur

Autonome ontwikkelingen Actualisatie formatiebegroting 2025-2028 De post wordt uitgelegd in de leeswijzer van deze begroting.

Beleidsindicatoren Algemeen Bestuur Dit programma heeft geen beleidsindicatoren.

Beleidsstukken

Bij dit programma horen de volgende beleidsstukken:  MRA-Agenda 2025-2028  Zaanstreek-Waterland: Een gezamenlijke visie & samenwerkingsagenda  Propositie Zaanstreek-Waterland: Hollandser dan Hollands

Verbonden partijen

Bij dit programma horen de volgende verbonden partijen: - Waterlands Archief - Metropoolregio Amsterdam - Alliander N.V. - Ombudsman Metropoolregio

Integrale Veiligheid Portefeuillehouder

Burgemeester L. de Lange:

Missie

Integrale veiligheid bevat korte en lange termijn doelen. Voor de doelen op langere termijn heeft de gemeenteraad in 2023 het Integraal Veiligheidsplan 2024-2027 (IVP) vastgesteld. Hierin stellen we dat in 2027 de gemeente Landsmeer een plek is waar het prettig en veilig wonen, ondernemen en verblijven is. Daarvoor is het belangrijk om de stabiele veiligheidssituatie die er al is in Landsmeer te behouden. Daar waar mogelijk wordt ingezet op verbetering van de veiligheidssituatie door inzet op het beperken van veiligheidsrisico’s. De gemeente doet dit vanuit haar kerntaak veiligheid, waarbij zij bijdraagt aan het zorgen voor de orde en het voorkomen van chaos in de samenleving. Het invullen van haar kerntaak doet de gemeente door haar wettelijke verplichtingen na te komen op het gebied van openbare orde en veiligheid én te zorgen dat veiligheidsrisico’s naar een acceptabel niveau gebracht en behouden worden. Dat betekent dat we ervoor zorgen dat de huidige basis op orde blijft en geïntensiveerd wordt op veiligheidsvraagstukken die een grote impact op de samenleving in de gemeente (kunnen) hebben. In het IVP hebben we 3 prioriteiten (georganiseerde (ondermijnende) criminaliteit, jeugdoverlast & -problematiek, gedigitaliseerde criminaliteit) en 2 strategische thema’s (Zorg & Veiligheid, weerbaarheid gemeentelijk bestuur en organisatie) vastgesteld.

Om tot een adequate aanpak van veiligheidsvraagstukken en -risico’s te komen werkt de gemeente integraal en informatie-gestuurd. Waar mogelijk zetten we in op het voorkomen van veiligheidsproblematiek. Bij dreiging of verstoring van de openbare orde en veiligheid zet de gemeente – zo nodig met repressieve interventies – in op het naar een acceptabel niveau brengen van de situatie.

Speerpunten Ondermijning Omschrijving speerpunt Georganiseerde (ondermijnende) criminaliteit vormt een ernstige bedreiging voor de openbare orde en veiligheid of verstoort deze al. Kenmerkend voor deze vorm van criminaliteit is dat legale structuren gebruikt worden voor onrechtmatige en criminele activiteiten. Dit heeft een negatieve impact op de samenleving. Wat willen we bereiken? Een aanpak die de openbare orde en veiligheidsrisico’s door georganiseerde (ondermijnende) criminaliteit tot een acceptabel niveau brengt en houdt. Wat gaan we daar voor doen? - Opstellen ondermijningsbeeld - Opstellen en vaststellen plan van aanpak ondermijning - Inzet bestuurlijk instrumentarium bij casuïstiek 17

Aanpak jeugdoverlast en -problematiek Omschrijving speerpunt Jeugdoverlast heeft een grote impact op de Landmeerse samenleving, met name bij omwonenden van locaties waarvandaan overlast door jeugd wordt ervaren. Daarnaast bevindt jeugd zich in een leeftijdscategorie waarin zij beïnvloedbaar is en daarmee, vaak onbewust, betrokken raakt bij criminaliteit. Wat willen we bereiken? Een aanpak die preventief en repressief inzet op het verminderen van jeugdoverlast en het voorkomen van jeugdproblematiek. Wat gaan we daar voor doen? - Aansluiten bij regionale ontwikkelingen en aanpakken - Doorontwikkelen persoons- en locatiegerichte aanpak, inclusief samenwerking met ketenpartners - Ketenbreed overleg met partners (JNO)

Aanpak cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit Omschrijving speerpunt Cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit brengen landelijk en daarmee ook voor de gemeente uitdagingen mee op het gebied van veiligheid. Veel is in ontwikkeling, zoals de inzet van burgemeestersbevoegdheden bij online aangejaagde ordeverstoringen. Daarnaast heeft deze vorm van criminaliteit een negatieve impact op inwoners, denk aan fraude via whatsapp. Wat willen we bereiken? De gemeente ondersteunt en stimuleert inwoners en ondernemers in het voorkomen van dader- en slachtofferschap bij gedigitaliseerde criminaliteit en cybercrime. Wat gaan we daar voor doen? - Aansluiten bij werkgroep en ontwikkelingen NH Veilig - Via sociale media wordt bewustwording gecreëerd onder de inwoners

Vergunningverlening en handhaving in de openbare ruimte. Omschrijving speerpunt Onder Handhaving verstaan we de door de gemeente ontplooide activiteiten die gericht zijn op de goede naleving van de vigerende wet- en regelgeving met betrekking tot de openbare ruimte. Het doel van deze wet- en regelgeving is het zodanig reguleren van activiteiten dat de inwoners zich veilig kunnen bewegen in de schone buitenruimte van Landsmeer. Wat willen we bereiken? Optimale inzet van middelen op basis van het handhavingsbeleidsplan 2024-2028. Wat gaan we daar voor doen? - We passen de uitgangspunten van zichtbaarheid op straat en actiegerichte aanpak toe, zoals dat is opgenomen in het Handhavingsplan Openbare Ruimte 2024-2028 en het Uitvoeringsprogramma Handhaving 2025. 18

- We gaan meer inzetten op zichtbaarheid en constatering gericht werken in de openbare ruimte door middel van actiedagen op themacasuïstiek zoals foutparkeren, afvalcontroles, vaar-en vuurwerkveiligheid. - We gaan waarschuwend, voorlichtend en de-escalerend in gesprek met overtreders. - We maken een communicatieplan om gedurende het jaar voorlichting te geven aan inwoners. Wat willen we bereiken? Veiligheid en leefbaarheid van de inwoners in de openbare ruimte waarborgen. Wat gaan we daar voor doen? - We gaan zichtbaar handhaven op straat. - We zullen actief surveilleren op een persoonlijke, professionele en betrouwbare manier om potentiële problemen vroegtijdig te signaleren en voorkomen. - We nemen een leidende rol in initiatieven om gezamenlijk op te treden (vaaroverlast, vuurwerk dagen, afvalcontroles) - We gaan zichtbaar handhaven op het water (met o.a. de politie, handhaving van Oostzaan en Landschap Noord-Holland) - We investeren extra middelen tijdens piekmomenten (Koningsdag, vuurwerkdagen) - We communiceren actuele en nieuwe regels via onze eigen kanalen. - We werken samen met scholen, bureau HALT, Link jongerenwerk en sportverenigingen om o.a. voorlichtingen over vaar- en vuurwerk veiligheid te realiseren.

Zorg & Veiligheid Omschrijving speerpunt Casuïstiek wordt steeds complexer, doordat er sprake is van meervoudige sociale en veiligheidsproblematiek. Om dit proces minder kwetsbaar te maken en inwoners zo goed mogelijk te helpen met zorg en te beschermen tegen veiligheidsrisico’s is het belangrijk dat hier extra aandacht aan wordt besteed door de gemeente. Wat willen we bereiken? We willen dat werkwijze(n) bij complexe casuïstiek met sociale en veiligheidsproblematiek zijn ontwikkeld en vastgelegd. Dit leidt tot een adequate aanpak ten aanzien van zorg en geïdentificeerde veiligheidsrisico’s. Wat gaan we daar voor doen? - Het ontwikkelen en vastleggen van lokale werkwijze(n) in werkprocessen en/ of -afspraken. - Deelname samenwerkingen op het gebied van zorg en veiligheid - Het structureel vormgeven van lokale ketensamenwerkingen

Weerbaarheid gemeentelijk bestuur en organisatie Omschrijving speerpunt Uit een weerbaarheidsscan, uitgevoerd in 2022, bleken meerdere kwetsbaarheden in de gemeentelijke organisatie ten aanzien van ondermijnende activiteiten. Belangrijk is dat aandacht besteed wordt aan het vergroten en behouden van de weerbaarheid van de gemeente om te voorkomen dat de veiligheidssituatie in de gemeente zich negatief ontwikkelt. In 2024 hebben we ons gericht op de ambtelijke organisatie en hebben we diverse verbeteringen doorgevoerd. Vanaf 2025 zullen we ons daarnaast richten op de bestuurlijke weerbaarheid. Wat willen we bereiken? In het IVP is de doelstelling tot 2027 vastgesteld om de weerbaarheid van zowel het gemeentelijk bestuur als de organisatie tegen veiligheidsrisico's te vergroten en te behouden. We zetten ons in om zowel ambtelijk als bestuurlijk in 2027 te voldoen aan de Noord-Hollandse Weerbaarheidsnorm. Wat gaan we daar voor doen? - Uitvoeren van het uitvoeringsplan weerbaarheid voor de ambtelijke organisatie in samenwerking met het RIEC en de Provincie Noord-Holland. - In kaart brengen van knelpunten, problematiek en behoeften met betrekking tot bestuurlijke weerbaarheid. Deze weerbaarheid is nauw verbonden met onder andere het thema integriteit en wordt opgepakt in samenwerking met het CAOP (Centrum Arbeidsverhoudingen Overheidspersoneel).

- Adviseren van de driehoek (gemeentesecretaris, griffier en burgemeester) over bestuurlijke weerbaarheid.

Wat mag het kosten? Bedragen * € 1.000

Rekening

Begroting

begroting voor

Mutatie

Begroting

Meerjarenraming

Integrale veiligheid

2023

2024

2025

2026

2027

2028

2.01 Integrale veiligheid

-1.298

-1.720

-1.814

-1.783

Totaal lasten 2.01 Integrale veiligheid

-1.298 84

-1.720 115

-1.814 123

30 -11

-1.783 112

115

123

-11

112

Saldo Toevoeging reserves

-1.214 0

-1.605 0

-1.691 0

20 0

-1.671 0

Onttrekking reserves

Saldo reserves

-1.214

-1.605

-1.691

-1.671

Totaal baten

Saldo na mutaties reserves

Bedragen * € 1.000 In onderstaande tabel zijn alle afwijkingen > 25K opgenomen en nader toegelicht Omschrijving

2025

2026

2027

2028

2.01 Integrale veiligheid Autonome ontwikkelingen -Actualisatie formatiebegroting 2025-2028

Overige bijstellen programma

Totaal

2.01

Integrale veiligheid

Autonome ontwikkelingen Actualisatie formatiebegroting 2025-2028 De post is uitgelegd in de leeswijzer van deze begroting.

Beleidsindicatoren Integrale Veiligheid Bron

Waarde Landsmeer

Eenheid

Periode

Verwijzingen Halt (12-17 jaar)

Aantal per 1.000 jongeren

2023

Bureau Halt

Nederland

Winkeldiefstallen

Aantal per 1.000 inwoners

2023

CBS - Geregistreerde diefstallen

7,7

Nederland

2,5

Misdrijven geweldsmisdrijven

Aantal per 1.000 inwoners

2023

CBS - Geregistreerde criminaliteit

2,6

Nederland

4,3

Misdrijven - Diefstallen uit woning

Aantal per 1.000 inwoners

2023

CBS - Geregistreerde diefstallen

1,3

Nederland

1,3

Misdrijven - Vernielingen en misdrijven tegen openbare Aantal per 1.000 inwoners orde en gezag

2023

CBS - Geregistreerde criminaliteit

4,7

Nederland

5,8

Benchmark

Waarde Benchmark

Indicator

Beleidsstukken

Bij dit programma horen de volgende beleidsstukken: Algemene Plaatselijke Verordening -

Algemene Plaatselijke Verordening gemeente Landsmeer 2022

Evenementenbeleid gemeente Landsmeer 2020

Beleid verwijderen objecten uit de openbare ruimte

Standplaatsenbeleid

Drank- en Horecawet -

Drank- en Horecaverordening gemeente Landsmeer 2022

Weekmarkt -

Marktverordening gemeente Landsmeer 2019

Marktreglement gemeente Landsmeer 2019

Openbare orde en veiligheid: -

Beleidslijn Bibob gemeente Landsmeer 2019

Uitvoeringsprogramma APV & Bijzondere wetten en Openbare orde en veiligheid 2021

Nota integrale handhaving gemeente Landsmeer 2020

Damoclesbeleid gemeente Landsmeer 2022

Integraal Veiligheidsplan 2024 – 2027

Uitvoeringsprogramma Veiligheid

Verbonden partijen

Bij dit programma horen de verbonden partij: - Veiligheidsregio Zaanstreek-Waterland

Ruimtelijk Domein Portefeuillehouder

Wethouder N. Bonenkamp Wethouder B. ten Have (Duurzaamheid, Groen & Landschap en Monumenten)

Missie

Investeren in een aantrekkelijke, bereikbare, duurzame en veilige leefomgeving We ontwikkelen en benutten de kwaliteiten van onze gemeente samen met onze inwoners, lokale en regionale partners. We investeren in een leefomgeving, waar het voor inwoners, maatschappelijk organisaties en bedrijven goed is om te wonen, werken en recreëren. We zijn benaderbaar en in gesprek met onze ondernemers, boeren, winkeliers, horeca en marktkooplui en zorgen voor een goed ondernemersklimaat in de gemeente. Ons openbaar gebied is veilig en toegankelijk. We streven continu naar verbeteringen van de (verkeers-)veiligheid. Met beperkte financiële middelen proberen we de openbare ruimte ook zo goed en functioneel mogelijk te onderhouden. We benutten kansen om de openbare ruimte te verduurzamen om klimaatverandering het hoofd te bieden en de biodiversiteit te versterken. Het gaat om koppelkansen zoals het creëren van groene routes voor mens en dier, extra waterberging en het vergroenen van bermen en pleinen. De omgevingswet is per 1 januari 2024 in werking getreden. De omgevingswet verplicht gemeenten om een omgevingsvisie en een omgevingsplan vast te stellen. Samen met de samenleving worden de visie en het plan opgesteld. Deze nieuwe wet vraagt een andere rol van het gemeentebestuur. De nieuwe Omgevingswet benadert de fysieke leefomgeving integraal.

De wet moet de afwegingsruimte van het bestuur vergroten en besluitvorming over projecten in de fysieke leefomgeving versnellen en verbeteren. De op te stellen omgevingsvisie biedt het kader voor alle ruimtelijke ontwikkelingen, waarbij ruimte voor bouwen en wonen topprioriteit heeft.

Speerpunten Bouwen en wonen Omschrijving speerpunt Ruimte geven aan bouwen en wonen heeft onze prioriteit. Wat willen we bereiken? Het stimuleren van nieuwe woningbouwplannen en -initiatieven. En tegelijkertijd versnellen en ten uitvoer brengen van bestaande plannen. Hiermee brengen we de woningbouwproductie op gang. Wat gaan we daar voor doen? - We wegen alle mogelijkheden op haalbaarheid en doen daarbij onder andere een beroep op expertise van de Provincie en andere gemeenten. Ook betrekken we marktpartijen en woningcorporaties in een vroeg stadium middels denktanks. 25

- We hanteren een heldere, efficiënte en transparante werkwijze voor ruimtelijke aanvragen onder de Omgevingswet. Wat willen we bereiken? De bestaande sociale woningvoorraad vergroten en het aanbod beter aan laten sluiten op de vraag. Wat gaan we daar voor doen? - In samenspraak met de woningcorporaties Eigen Haard en Rochdale herontwikkelen we bestaande woningvoorraad (Oude Keern/Calkoenstraat), werken we aan nieuwe plannen (Violierweg) en verduurzamen we de bestaande woningvoorraad. Wat willen we bereiken? Een vastgestelde Omgevingsvisie, een geactualiseerde Woon(zorg)visie en een gebiedsvisie specifiek voor het gebied bij de entree van Landsmeer. Wat gaan we daar voor doen? - Deze visies en plannen worden in samenspraak met de samenleving en belangenhouders uitgewerkt; met aandacht voor in-/uitbreiding, zorg- en maatschappelijke voorzieningen, bedrijvigheid, natuur, klimaat en bereikbaarheidsvraagstukken in geval van nieuwbouw of herontwikkeling. Wat willen we bereiken? We nemen de regie op ontwikkelingen op gemeentegrond. Wat gaan we daar voor doen? - De locaties in Purmerland bij voormalig dorpshuis De Burcht en aan de Violierweg in Landsmeer, de voormalige gemeentewerf, worden (her)ontwikkeld. - We werken samen met marktpartijen zoals bij Zuideinde 40-42 om te komen tot een zo goed mogelijke ontwikkeling.

- We onderzoeken de mogelijkheid om maatschappelijke voorziening zoals de brandweerkazerne of de voorzieningen aan de M.L. Kingstraat 2B gecombineerd met woningbouw te herontwikkelen op de bestaande locaties.

Mobiliteit en bereikbaarheid Omschrijving speerpunt Een bereikbare gemeente met bijzondere aandacht voor fietsers en voetgangers. Wat willen we bereiken? Meer ruimte voor de fietser en voetganger. Wat gaan we daar voor doen? - We hebben blijvende aandacht voor stoepen, fiets- en wandelpaden, de veerpont en toegankelijkheid van bushaltes. - We stimuleren deelmobiliteit, zowel bij inwoners als projectontwikkelaars. - We onderzoeken of de voetgangersdoorgang tussen Bergweg en M.L. Kingstraat een zogeheten ‘shared space’ kan worden. - We hebben speciale aandacht voor de bestaande seniorenroutes in Landsmeer, Den Ilp en Purmerland. 26

Wat willen we bereiken? Vergroten van de verkeersveiligheid op het Lint. Wat gaan we daar voor doen? - Samen met inwoners inventariseren van knelpunten. Inzetten op snel te realiseren kleine verkeersaanpassingen en in samenwerking met partners, zoals de VRA, onderzoeken welke structurele aanpassingen mogelijk zijn zoals bijvoorbeeld het invoeren/uitbreiden 30km zone op het lint en verkeersremmende maatregelen in combinatie met bushaltes.

Duurzaamheid en milieu Omschrijving speerpunt In het Klimaatakkoord is vastgesteld dat Nederland in 2050 energieneutraal en aardgasvrij moet zijn. De gemeente Landsmeer voert het wettelijke bepaalde beleid, wat deze doelstelling mogelijk moet maken, vanuit het Rijk en de regio op lokaal niveau uit. Zij doet sinds september 2023 weer volwaardig mee aan de Regionale Energie Strategie en profiteert zo van kennis en kunde van de regio. De doelstellingen om energieneutraal en aardgasvrij te zijn in 2050 treffen zowel koopwoningen, (sociale) huurwoningen, bedrijven, maatschappelijk en gemeentelijk vastgoed. Er wordt ingezet op isolatie van woningen en bedrijven vanuit het Rijksprogramma Aardgasvrije Wijken en het Nationaal Programma Lokale Warmtetransitie onder andere door het uitdelen van subsidies binnen een ontzorgingsprogramma, uitgerold door het Duurzaam Bouwloket namens de gemeente Landsmeer. Particulieren en bedrijven worden geadviseerd over verduurzaming, isolatie, alternatieve warmte en subsidies met onze partners het Duurzaam Bouwloket, de energiecoaches en de omgevingsdienst IJmond. In ons afvalbeleid is de ambitie geformuleerd het restafval omlaag te brengen naar 158 kilo per inwoner in 2026. En de scheiding van papier, gft, glas, textiel en restafval te verbeteren. De kostenstijging van het verbranden van restafval houden we hiermee in de hand.

Wat willen we bereiken? De afvalinzameling en -verwerking wordt duurzamer en efficiënter ingericht. Wat gaan we daar voor doen? - We zorgen voor actuele informatie via onze eigen kanalen over het afvalbeleid. - We voeren een voorlichtingscampagne uit om afvalscheiding te bevorderen. - We evalueren het huidige afvalbeleid. Wat willen we bereiken? We stimuleren energiebesparing door isolatie van woningen, organisaties en bedrijven en stimuleren gebruik van zon- en wind door de samenlevingspartners vanuit de kaders van de Regionale Energie Strategie. Wat gaan we daar voor doen? -We voeren het rijksprogramma lokale aanpak isolatie uit door isolatiesubsidies voor particulieren toe te kennen uit rijksgelden. - We ondersteunen inwoners met advies via het Duurzaam Bouwloket, de energiecoaches en de OD IJmond. - We stimuleren initiatieven van samenlevingspartners - We organiseren initiatieven voor samenlevingspartners (duurzaamheidsmarkt, helpathon).

Wat willen we bereiken? We willen de samenleving activeren om CO2 te besparen door particulier initiatief te stimuleren. Om het beleidsplan Transitievisie Warmte uit te voeren stellen we een uitvoeringsplan op om een wijk van het gas af te helpen, zoals wettelijk vastgesteld in het Klimaatakkoord, toewerkend naar het wettelijk verplichte Warmteprogramma in 2026. Wat gaan we daar voor doen? - We maken een communicatieplan. - We geven informatie, voorlichting via onze kanalen en via Duurzaam Bouwloket. - We gebruiken gemeentelijk vastgoed om zonne-energie op te wekken. - We maken een warmteuitvoeringsplan.

Groen en landschap Omschrijving speerpunt De openbare ruimte is de voortuin van alle Landsmeerders. De gemeente draagt zorgt ervoor dat deze schoon en veilig is, zodat alle inwoners hier optimaal gebruik van kunnen maken. De openbare ruimte wordt degelijk onderhouden en draagt bij aan de aantrekkelijkheid van onze gemeente. Zij nodigt uit om te bewegen, te werken, te verblijven en te recreëren. In de openbare ruimte wordt rekening gehouden met de natuur en het milieu en daarmee aan een duurzame samenleving. Wat willen we bereiken? Een aantrekkelijke groene buitenruimte. Wat gaan we daar voor doen? - We investeren middelen in groenonderhoud en biodiversiteit. - Iedere boom die moet worden gekapt, wordt vervangen door een nieuwe boom.

Economie, recreatie en toerisme Omschrijving speerpunt Landsmeer is een economisch krachtige gemeente en aantrekkelijk voor bezoekers en toeristen. In Landsmeer is voor zowel bestaande als nieuwe bedrijven en ZZP’ers ruimte voor ondernemerschap. Wat willen we bereiken? We zijn benaderbaar en in gesprek met onze ondernemers, boeren, winkeliers, horeca en marktkooplui en zorgen voor een goed ondernemersklimaat. Wat gaan we daar voor doen? - We zetten ons in voor een eigentijds voorzieningenniveau door middel van onder andere een bedrijven-investeringszone (BIZ) en het aanbieden van energiescans. - Op een schaal passend bij onze groene en waterrijke gemeente ontwikkelen we samen met lokale en regionale partners initiatieven op het gebied van recreatie (locaties, verbindingen, activiteiten) en toerisme (promotie, verblijfsaccommodatie, bereikbaarheid). - We vertalen de regionale visies naar lokale uitvoering.

Wat mag het kosten? Bedragen * € 1.000

Rekening

Begroting

begroting voor

Mutatie

Begroting

Meerjarenraming

Ruimtelijk domein

2023

2024

2025

2026

2027

2028

3.01 Afvalstoffen

-1.838

-1.638

-1.873

-1.866

-1.861

-1.806

-1.855

3.02 Begraven

-138

-198

-169

-162

-161

-160

-159

3.03 Duurzaamheid

-601

-1.095

-1.119

-28

-1.148

-819

3.04 Economie & Recreatie

-150

-212

-221

-211

-213

-216

3.05 Groenvoorzieningen

-524

-678

-676

-662

-680

-692

-695

3.06 Grondexploitatie

-483

-698

-666

-661

-1.677

-2.289

-2.185

-51

-2.236

-2.441

-2.516

-2.707

3.09 Ruimtelijke ordening

-508

-872

-732

-731

-831

-631

3.10 Volkshuisvesting

-64

-128

-112

-63

-62

3.11 Water en riolering

-1.077

-974

-1.449

-26

-1.476

-1.677

-1.531

-1.637

Totaal lasten 3.01 Afvalstoffen

-7.061 2.250

-8.782 2.147

-9.202 2.240

-12 208

-9.214 2.448

-9.405 2.428

-9.090 2.358

-9.441 2.298

3.02 Begraven

144

153

3.03 Duurzaamheid

325

276

279

-4

276

3.04 Economie & Recreatie

3.05 Groenvoorzieningen

3.06 Grondexploitatie

277

267

282

-19

263

3.07 Omgevingsvergunningen 3.08 Openbare ruimte

3.07 Omgevingsvergunningen

3.08 Openbare ruimte

302

318

337

348

3.09 Ruimtelijke ordening

-3

3.10 Volkshuisvesting

-3

3.11 Water en riolering

1.353

1.366

1.424

246

1.670

1.540

1.401

Totaal baten

4.717

4.608

4.798

435

5.233

4.817

4.598

4.538

Saldo Toevoeging reserves

-2.344 0

-4.175 -80

-4.405 -25

423 -75

-3.981 75

-4.588 0

-4.492 0

-4.903 0

Onttrekking reserves

344

210

-25

-100

200

Saldo reserves

344

130

-25

200

-2.000

-4.045

-4.430

423

-4.006

-4.388

-4.492

-4.903

Saldo na mutaties reserves

Bedragen * € 1.000 In onderstaande tabel zijn alle afwijkingen > 25K opgenomen en nader toegelicht Omschrijving

2025

2026

2027

2028

3.01 Afvalstoffen Autonome ontwikkelingen -Actualisatie formatiebegroting 2025-2028

-Actualisatie kapitaallasten MIP 2025-2028

-111

-109

-108

-105

-Correctie afvalstoffenheffing

-30

-122

-Mutatie voorziening Afval

200

180

110

-30

-Actualisatie kapitaallasten Staat C - begroting 20252028

-51

-50

-19

114

-Incidentele bijdrage ODijmond

-73

-Terugdraaien indexatie materiële consumptie

-19

-27

-35

-Actualisatie formatiebegroting 2025-2028

-114

-104

-93

-Actualisatie kapitaallasten MIP 2025-2028

-13

-101

-302

-Ophoging budget stijging tarieven elektra

-34

-Terugdraaien indexatie materiële consumptie

150

-200

-Actualisatie formatiebegroting 2025-2028

-Actualisatie kapitaallasten MIP 2025-2028

-38

-71

-190

Indexatie -Terugdraaien indexatie materiële consumptie Bestaand beleid

3.07 Omgevingsvergunningen Autonome ontwikkelingen -Actualisatie formatiebegroting 2025-2028 Indexatie -Terugdraaien indexatie leges 3.08 Openbare ruimte Autonome ontwikkelingen

Bestaand beleid

Nieuw beleid -Vrijval kapitaallasten geluidsschermen 3.09 Ruimtelijke ordening Bestaand beleid -Onttrekking bestemmingsreserve omgevingswet EUR 200k 3.10 Volkshuisvesting Autonome ontwikkelingen -Actualisatie formatiebegroting 2025-2028 3.11 Water en riolering Autonome ontwikkelingen

-mutatie rioolvoorziening

186

-Terugdraaien indexatie materiële consumptie

-Indexering Rioolheffing

-23

-77

-135

200

Overige bijstellen programma

-41

Totaal

423

323

154

-254

Indexatie

3.12 Reserves Bestaand beleid -Onttrekking bestemmingsreserve omgevingswet EUR 200k

3.01

Afvalstoffen

Autonome ontwikkelingen Actualisatie formatiebegroting 2025-2028 De post wordt uitgelegd in de leeswijzer van deze begroting. Actualisatie kapitaallasten MIP 2025-2028 De post wordt uitgelegd in de leeswijzer van deze begroting. Correctie afvalstoffenheffing Hiermee wordt de afvalstoffenheffing in lijn gebracht met de verwachte realisatie over boekjaar 2024. Tevens ziet u het effect van de correctie van lopende prijzen naar constante prijzen. Mutatie voorziening Afval Betreft begrote mutatie op de egalisatievoorziening voor afval Actualisatie kapitaallasten Staat C - begroting 2025-2028 De post wordt uitgelegd in de Leeswijzer van deze begroting. Indexatie Terugdraaien indexatie materiële consumptie Terugdraaien indexatie materiële consumptie 3.07

Omgevingsvergunningen

Autonome ontwikkelingen Actualisatie formatiebegroting 2025-2028 De post wordt uitgelegd in de leeswijzer van deze begroting. Indexatie Terugdraaien indexatie leges Terugdraaien indexatie leges 3.08

Openbare ruimte

Autonome ontwikkelingen Actualisatie formatiebegroting 2025-2028 De post wordt uitgelegd in de leeswijzer van deze begroting.

Actualisatie kapitaallasten MIP 2025-2028 De post wordt uitgelegd in de leeswijzer van deze begroting. Bestaand beleid Ophoging budget stijging tarieven elektra Het elektriciteitstarief is veel meer gestegen dan de gemiddelde inflatie. Met deze verhoging komt het budget in lijn met de werkelijke kosten. Indexatie Terugdraaien indexatie materiële consumptie Terugdraaien indexatie materiële consumptie Nieuw beleid Vrijval kapitaallasten geluidsschermen Begin 2025 moet de gemeente bij Rijkswaterstaat (verder: RWS) aangeven dat zij het Landsmeerse geluidscherm wil laten uitvoeren door RWS. Door het krediet op te nemen in 2025, neemt uw raad een besluit over de aanwending van deze middelen. De daadwerkelijke uitvoering zal echter later plaatsvinden en is afhankelijk van de planning van RWS. De verwachting is dat het geluidsscherm op zijn vroegst in 2028 gerealiseerd is, hetgeen pas kapitaallasten in 2029 tot gevolg zal hebben. Dit betekent dat de financiële impact van het project niet onmiddellijk zichtbaar zal zijn in de begroting, maar pas een jaar na de voltooiing van het geluidsscherm, hetgeen dus ten opzichte van de PPN een positief effect heeft op de komende jaren. 3.09

Ruimtelijke ordening

Bestaand beleid Onttrekking bestemmingsreserve omgevingswet EUR 200k In 2026 wordt er een onttrekking uit deze reserve gedaan van EUR 200k. Deze EUR 200k wordt besteed aan de afronding van de omgevingsvisie, het opstellen van een gebiedsvisie en het aanpassen van het WABO beleidsplan aan de omgevingswet. 3.10

Volkshuisvesting

Autonome ontwikkelingen Actualisatie formatiebegroting 2025-2028 De post wordt uitgelegd in de leeswijzer van deze begroting. 3.11

Water en riolering

Autonome ontwikkelingen Actualisatie formatiebegroting 2025-2028 De post wordt uitgelegd in de leeswijzer van deze begroting. Actualisatie kapitaallasten MIP 2025-2028 De post wordt uitgelegd in de leeswijzer van deze begroting. Mutatie rioolvoorziening De mutatie op de voorziening is meerjarig afgestemd op een 100% kostendekking (zie ook toelichting in de samenvatting aan het begin van deze begroting). Indexatie Terugdraaien indexatie materiële consumptie Terugdraaien indexatie materiële consumptie 33

Indexering Rioolheffing De rioolheffing wordt conform het gemeentelijk riool- en waterzorgprogramma 2025-2028 geïndexeerd met 2%. Tevens ziet u het effect van begroten op constante prijzen i.p.v. lopende prijzen. Alleen voor deze post is een uitzondering gemaakt om aansluiting te houden met het rioleringsplan en zodoende een neutraal effect voor het begrotingssaldo te realiseren. 3.12

Reserves

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=landsmeer&id=eab9d13f-cefc-4982-a30e-a395f25f11d9