Begroting 2027 gemeente Laarbeek nieuw
Tekst van het document
Het blijft een uitdaging voor de komende jaren om te komen tot een sluitende begroting als er geen duidelijkheid komt over voldoende rijksmiddelen. Belastingcapaciteit Waar is het voor? Deze indicator geeft inzicht in de hoogte van de woonlasten (belastingdruk) in de gemeente Laarbeek in vergelijking met het landelijke gemiddelde. Zo kan vergeleken worden met eerdere jaren en andere gemeenten. De ruimte die een gemeente heeft om zijn belastingen te verhogen wordt vaak gerelateerd aan de totale woonlasten. Het is de bevoegdheid van uw raad met welke omvang de belastingen worden verhoogd. Hoe werkt het? Onder de woonlasten wordt verstaan het totaal van: · OZB · rioolheffing · reinigingsheffing Hiervoor wordt een referentiewoning gekozen met een gemiddelde WOZ-waarde in die gemeente. De belastingcapaciteit van gemeenten wordt daarom berekend door de totale woonlasten van een meerpersoonshuishouden in jaar t te vergelijken met het landelijk gemiddelde in jaar t-1 en uit te drukken in een percentage. A. OZB-lasten voor gezin bij gemiddelde WOZ-waarde B. Rioolheffing voor gezin bij gemiddelde WOZ-waarde C. Afvalstoffenheffing voor een gezin D. Eventuele heffingskorting E. Totale woonlasten voor gezin bij gemiddelde WOZ-waarde (A+B+C-D) F. Woonlasten landelijke gemiddelde voor gezin in t-1.
Het Coelo (Centrum voor Onderzoek van de Economie van de Lagere Overheden) publiceert ieder jaar deze lasten in de Atlas van de lokale lasten. Belastingcapaciteit: Woonlasten meerpersoonshuishouden t.o.v. landelijke gemiddelde (E/F) x 100%. 54 Toelichting op de ratio ontwikkeling Het kengetal gaat van categorie A naar categorie B waarbij deze meerjarig stabiel blijft. De stabiliteit komt ook omdat er geen toekomstig meerjarig beeld is van de gemiddelde woonlasten. Het kengetal bedraagt meerjarig 96%. Hiermee kan geconcludeerd worden dat de totale woonlasten voor een gezin met een woning met gemiddelde WOZ-waarde in gemeente Laarbeek in 2027 lager zijn ten opzichte van het landelijk gemiddelde T-1 (het ijkpunt voor het maximaal te heffen belastingtarief). Onderhoud kapitaalgoederen Inleiding Ten opzichte van de vorige begroting hebben we in deze begroting enkele aanpassingen gedaan. De volgende (niet-verplichte) kapitaalgoederen zijn niet meer opgenomen: - Bruggen en vlonders - Bermen en sloten - Openbare verlichting - Natuurterreinen, landschapsinrichting en bossen Daarnaast hebben we het kapitaalgoed “Bomen” ondergebracht bij “Groenbeleids- en groenstructuurplannen”. Hiermee hebben we alleen dié kapitaalgoederen opgenomen die vanuit het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) verplicht zijn of waaraan een onderhoudsvoorziening is gekoppeld.
We hebben de paragraaf hiermee teruggebracht tot de essentie. Het bevat nu de volgende kapitaalgoederen: - Gemeentelijke gebouwen - Groenbeleids- en groenstructuurplan - Riolering - Speelplekken - Waterbeheer - Wegenbeleid Per kapitaalgoed wordt aangegeven: het beleidskader, ontwikkelingen en de vertaling van financiële gevolgen voor in de begroting. De financiële gevolgen worden weergeven als exploitatie en mutatie voorzieningen. De exploitatie geeft aan hoeveel uitgaven er in de begroting zitten voor deze kapitaalgoederen (inclusief de dotatie aan de voorziening). De mutaties voorziening laat de mutaties zien op de betreffende voorziening. Gemeentelijke gebouwen Beleidskader Op 8 mei 2025 heeft de gemeenteraad het Duurzaam Meerjarenonderhoudsplan Gemeentelijke Gebouwen Laarbeek 2025-2034 vastgesteld. Het Duurzaam Meerjarenonderhoudsplan (DMJOP) is een strategisch plan dat naast het reguliere onderhoud (klein & groot) van vastgoed ook duurzame maatregelen integreert (routekaart verduurzaming). Het doel van dit plan is om de technische staat van een gebouw op peil te houden, de veiligheid te waarborgen en de levensduur van installaties te verlengen. Verder richt het zich op het verduurzamen van het gebouw en het verminderen van de CO2-uitstoot. De planning wordt jaarlijks geactualiseerd op werkelijke uitgaven en nieuwe inzichten.
Ontwikkelingen De uitvoering van het DMJOP Gemeentelijke Gebouwen Laarbeek 2025-2034 verloopt volgens planning. De eerste maatregelen zijn gerealiseerd en leveren een positieve bijdrage aan de kwaliteit, veiligheid en verduurzaming van het gemeentelijk vastgoed. Het onderhoud van de brede scholen loopt via een aparte voorziening. De meerjarenplanning dateert van 2022. Het geactualiseerde (D)MJOP voor de periode 2026-2035 van de brede scholen in Laarbeek wordt ter vaststelling aan de gemeenteraad voorgelegd via een raadsvoorstel voor de raadsvergadering van 17 december 2026. Financiën bedragen x € 1.000 | Rekening | Meerjarenbegroting Onderdeel | 2025 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Exploitatie (inclusief dotatie voorziening) | 1.713 516 517 566 | 631 Mutatie voorzieningen: Dotatie voorziening | 1.154 251 251 251 251 Onttrekking voorziening | -468 -186 -345 -216 -185 55 56 Groenbeleids- en groenstructuurplan Beleidskader De gemeenteraad heeft in 2023 het Groenbeheerplan vastgesteld. In het groenbeheerplan is vastgelegd hoe de omvorming van het openbaar groen ter verhoging van de biodiversiteit, de leefbaarheid en het klimaatadaptiever maken van de openbare ruimte vormgegeven wordt. Er wordt gewerkt met een viertal groentypen met elk hun eigen onderhoudsniveau.
Het groenbeheerplan 2023 bevat daarnaast ook een aantal beleidswijzigingen ten opzichte van het Groenbeleids- en groenstructuurplan uit 2011 en het Bomenbeleidsplan uit 2013. Deze plannen zijn nog steeds van toepassing met inachtneming van de wijzigingen uit het Groenbeheerplan 2023 en de Omgevingsvisie kernen (2025) voor wat betreft de groen- en bomenstructuren. In het Bomenbeleidsplan zijn de belangrijkste bomenstructuren in onze gemeente benoemd en wat het beleid daarvoor is. Er zijn spelregels opgenomen hoe wij in onze gemeente omgaan met het kappen van bomen en hoe er gecompenseerd moet worden. Ook wordt op het beheer en onderhoud van de gemeentelijke bomen ingegaan. Dit voeren wij planmatig en gestructureerd uit waardoor wij op een goede wijze invulling geven aan de wettelijke zorgplicht. Het bomenvervangingsplan uit 2020 voorziet in het structureel en planmatig vervangen van bomen. Ontwikkelingen Senzer slaagde er de laatste jaren steeds minder in de groenvoorzieningen te onderhouden op het gewenste kwaliteitsniveau. Men heeft nu aangekondigd dat men deze werkzaamheden vanaf 2027 aanzienlijk beter gaat organiseren. We hebben vertrouwen in de door Senzer aangekondigde nieuwe aanpak. Voor het jaar 2027 wordt daarom een nieuwe overeenkomst met Senzer aangegaan met een looptijd van - in eerste instantie - één jaar.
Wanneer Senzer in 2027 de gevraagde kwaliteit kan leveren, verlengen we de nieuwe overeenkomst. Maar als Senzer ook in 2027 het gevraagde kwaliteitsniveau niet weet te realiseren, starten we in het najaar van 2027 een aanbesteding van het groenonderhoud voor de jaren 2028 en verder. Onderdeel van de beleidswijzigingen die opgenomen zijn in het Groenbeheerplan 2023 is het aanwijzen van toekomstbomen. We verwachten hier in 2027 mee te kunnen beginnen. Financiën bedragen x € 1.000 Rekening Meerjarenbegroting Onderdeel 2025 2027 2028 2029 2030 Exploitatie 1.436 1.786 1.827 1.857 1.867 Riolering Beleidskader In het najaar van 2025 heeft het college het 'Water- en Rioleringsprogramma (WRP) Laarbeek 2025-2029' vastgesteld. Hierin beschrijven we hoe wij als gemeente omgaan met onze wettelijke zorgplichten voor stedelijk afvalwater, afvloeiend hemelwater en grondwater. Daarnaast wordt ingegaan op de zorg voor het oppervlaktewater met een functie in de waterketen en de invloed van klimaatverandering op de waterketen en hoe we daarmee omgaan. Het WRP beschrijft ook de systematiek die de hoogte en ontwikkeling van de rioolheffing beschrijft. De feitelijke tarieven worden jaarlijks door de gemeenteraad vastgesteld in de belastingverordening. Ontwikkelingen In 2027 wordt verder uitvoering gegeven aan het WRP.
Bovendien evalueren we in 2027 de financiële paragraaf en volgen eventuele bijstellingen. Financiën bedragen x € 1.000 | Rekening | Meerjarenbegroting Onderdeel | 2025 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Exploitatie (inclusief dotatie voorziening) | 1.760 1.552 | 1.699 | 1.827 | 2.005 Mutatie voorziening: Dotatie voorziening | 182 0 | 0 | 0 | 0 Onttrekking voorziening | -95 -778 | -756 | -677 | -444 Speelplekken Beleidskader Het in 2021 vastgestelde speelruimteplan ziet toe op het structureel aanpassen en vervangen van speelplekken in Laarbeek binnen een tijdsbestek van 20 jaar. Ontwikkelingen Ook in 2027 geven we invulling aan het bij het speelruimteplan behorende beheer- en uitvoeringsplan. Financiën bedragen x € 1.000 | Rekening | Meerjarenbegroting Onderdeel | 2025 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Exploitatie (inclusief dotatie voorziening) | 78 122 | 127 | 132 | 137 Mutatie voorziening: Dotatie voorziening | 56 60 | 62 | 63 | 63 Onttrekking voorziening | -53 -58 | -59 | -60 | -62 Waterbeheer Beleidskader Het Waterbeheerplan 2021 is op 24 juni 2021 vastgesteld door de gemeenteraad. Dit plan vormt de basis voor het beheer en onderhoud van de waterelementen in Laarbeek. Op 6 juli 2023, bij het vaststellen van de kadernota 2024, verhoogde de gemeenteraad de bijbehorende budgetten op basis van de inzichten van dat moment.
Ontwikkelingen In 2027 wordt het waterbeheer opgenomen in het Water- en Rioleringsprogramma (WRP). We actualiseren de uitvoeringsplanning dan tussentijds. De financiële gevolgen verwerken we in de gesloten exploitatie Riolering. Bij de actualisatie houden we rekening met de uitgangspunten uit de Kaderrichtlijn water en de Natuurherstelverordening. Dit leidt tot aanpassing van het waterbeheerplan. De verwachting is dat de kosten voor het waterbeheer voortaan via de exploitatie verlopen. De voorziening Waterbeheer kan dan worden opgeheven. Investeringen voor baggerwerkzaamheden nemen we op in het WRP. 57 Financiën bedragen x € 1.000 | Rekening | Meerjarenbegroting Onderdeel | 2025 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Exploitatie (inclusief dotatie voorziening | 165 | 114 | 126 | 126 | 126 Mutatie voorziening: | 220 Dotatie voorziening | 252 | 172 | 172 | 172 | 172 Onttrekking voorziening | -32 | -505 | -311 | -5 | -312 Wegenbeleid Beleidskader Het 'Wegenbeleid gemeente Laarbeek 2024' werd op 12 oktober 2023 vastgesteld door de gemeenteraad. Dit beleid vormt de basis voor de wijze waarop het verhardingenbeheer in de gemeente Laarbeek wordt uitgevoerd. Bij het vastgestelde kwaliteitsniveau B (Basis) worden de wegen ‘heel en veilig’ onderhouden, conform de landelijke standaard.
Gelijktijdig zijn de financiële middelen beschikbaar gesteld om de verhardingen op het vastgestelde kwaliteitsniveau te houden. Ontwikkelingen In 2027 geven we verder uitvoering aan het 'Wegenbeleid gemeente Laarbeek 2024'. Het jaarlijkse uitvoeringsprogramma stemmen we nadrukkelijk af met de te realiseren rioleringswerkzaamheden. Financiën bedragen x € 1.000 | Rekening | Meerjarenbegroting Onderdeel | 2025 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Exploitatie (inclusief dotatie voorziening | 2.014 | 2.455 | 2.402 | 2.406 | 2.402 Mutatie voorziening: Dotatie voorziening | 1.327 | 1.748 | 1.748 | 1.748 | 1.748 Onttrekking voorziening | -1.121 | -1.529 | -1.529 | -1.898 | -1.898 58 59 Financiering Inleiding Deze paragraaf geeft aan op welke manier er uitvoering wordt gegeven aan de financieringsfunctie. Het uitgangspunt hierbij is het beheersen van financiële risico's, met name het renterisico. Risicobeheer Om de financiële risico's zo goed mogelijk te beheersen, is het belangrijk om aandacht te schenken aan de kwalitatieve ontwikkeling van de treasuryfunctie. Als gevolg van de Wet financiering decentrale overheden (Wet fido) hebben gemeenten twee instrumenten: 1. Treasurystatuut 2. Paragraaf Financiering Treasurystatuut In het geactualiseerde ‘Treasurystatuut gemeente Laarbeek 2026’ wordt een nadere invulling gegeven aan het wettelijk kader.
Het statuut bevat de beleidsuitgangspunten voor het uitvoeren van de treasuryfunctie. De volgende regelgeving heeft betrekking op de financieringsfunctie van de gemeente: Wet financiering decentrale overheden (Wet fido) Ministeriële regeling ‘Regeling uitzettingen en derivaten decentrale overheden’ (Ruddo) Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) Regeling schatkistbankieren decentrale overheden Paragraaf Financiering Deze paragraaf wordt opgenomen in zowel de begroting als de jaarstukken en biedt hiermee informatie over de uitvoering van treasurytaken. Het Rijk heeft de kasgeldlimiet, renterisiconorm en een drempelbedrag schatkistbankieren ingesteld om risico’s die te maken hebben met herfinanciering van leningen in te perken. Deze drie elementen worden in de volgende alinea’s nader toegelicht. Financiering De kasgeldlimiet en renterisiconorm zijn twee wettelijke richtlijnen uit de Wet fido die gemeenten beschermen tegen renterisico's. Kasgeldlimiet De kasgeldlimiet beperkt de risico's van financiering met korte leningen (looptijd korter dan één jaar). De kasgeldlimiet is vastgesteld op 8,5% van de totale begrotingslasten. Dit voorkomt dat een gemeente te afhankelijk wordt van schommelingen in de korte rente. Als het liquiditeitstekort een structureel karakter draagt, moet er een langlopende geldlening worden aangetrokken.
Een overschrijding mag maximaal drie kwartalen duren voordat er actie moet worden ondernomen. Aan de toezichthouder moeten dan de kwartaalrapportage Treasury en een plan om weer binnen de kasgeldlimiet te blijven ter goedkeuring worden voorgelegd. Renterisiconorm De renterisiconorm beperkt het renterisico op de vaste, langlopende schuld (looptijd één jaar of langer). Het bedrag waarover in een jaar renterisico wordt gelopen (door herziening en/of aflossing) mag niet groter zijn dan 20% van de totale begrotingslasten. Door de renteherzieningen en aflossingen in de tijd te spreiden, worden grote piekbelastingen door stijgende rentetarieven voorkomen.
Berekening kasgeldlimiet (bedragen x € 1.000) Kasgeldlimiet | 2027 Omvang begrotingstotaal uitgaven | 78.882 Percentage regeling | 8,50% 1 | Toegestane kasgeldlimiet | 6.705 Vlottende korte schuld Opgenomen gelden (looptijd korter dan één jaar) | 0 2 | Totaal vlottende korte schuld | 0 Vlottende middelen Uitstaande gelden (looptijd korter dan één jaar) | 6.276 3 | Totaal vlottende middelen | 6.276 4 | Totaal netto vlottende schuld (2-3) | -6.276 Ruimte (+) / Overschijding (-) kasgeldlimiet (1-4) | 12.981 Berekening renterisiconorm (bedragen x € 1.000) Renterisiconorm | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 1 | Renteherzieningen | 0 | 0 | 0 | 0 2 | Aflossingen | 2.050 | 1.550 | 950 | 450 3 (1+2) | Renterisico | 2.050 | 1.550 | 950 | 450 4 | Omvang begrotingstotaal uitgaven | 78.882 | 85.314 | 74.832 | 75.475 5 | Percentage regeling | 20% | 20% | 20% | 20% 6 (4x5) | Renterisiconorm | 15.776 | 17.063 | 14.966 | 15.095 Ruimte (+) / Overschrijding (-) renterisiconorm (6-3) | 13.726 | 15.513 | 14.016 | 14.645 Schatkistbankieren Gemeenten mogen geen geld beleggen om winst te maken. Overtollig geld moet verplicht geparkeerd worden bij het Rijk. Dit noemen we: schatkistbankieren. Om het cashmanagement van de gemeenten niet te verstoren mogen gemeenten een relatief beperkt positief saldo op de bankrekeningen aanhouden.
Gemiddeld per kwartaal mag dit saldo niet meer zijn dan een vastgesteld drempelbedrag. Het drempelbedrag schatkistbankieren 2027 bedraagt 2% van de totale begrotingslasten, dus 2% van ± € 78,9 miljoen is ± € 1,6 miljoen. Financieringsbehoefte De financieringsbehoefte is een afgeleide van de liquiditeitsprognose. In het verleden werd deze prognose incidenteel gemaakt. Nu bestaat vanuit het Treasurystatuut de verplichting om per kwartaal een beknopte treasuryrapportage op te stellen welke ter kennisname wordt aangeboden aan het college van B&W. Hiermee wordt periodiek de gewenste financieringsbehoefte in beeld gebracht.
60 61 Rentetoerekening De rentetoerekening aan investeringen, projecten en grondexploitaties leidt per saldo tot het onderstaande renteresultaat op het taakveld Treasury (bedragen x € 1.000) Berekening Omslagrente Begroting 2027 a Externe rentelasten over de korte en lange financiering 87 b Externe rentebaten over de korte en lange financiering -101 Saldo rentelasten en rentebaten -14 c1 Rente die aan de facilitaire grondexploitatie moet worden doorberekend (kostenverhaal) 0 c2 Rente van projectfinanciering die aan het betreffende taakveld moet worden toegerekend 0 c3 Rentebaat van doorverstrekte leningen indien daar een specifieke lening voor is aangetrokken (= projectfinanciering), die aan het betreffende taakveld moet worden toegerekend 0 Aan taakvelden toe te rekenen externe rente 0 d1 Rente dotatie eigen vermogen 0 d2 Rente dotatie voorzieningen 72 Totaal rente over eigen vermogen en voorzieningen 72 Totaal aan taakvelden toe te rekenen rente 58 e Aan taakvelden toegerekende rente (renteomslag) 59 f Renteresultaat op het taakveld Treasury 1 Omslagrente De omslagrente is het interne rentetarief dat we gebruiken om financieringskosten en rente toe te rekenen aan investeringen, projecten en grondexploitaties. Voor het begrotingsjaar 2027 is de interne omslagrente vastgesteld op 0,08%.
De omslagrente is berekend volgens de richtlijnen van de notitie Rente 2023 van de Commissie BBV. De rente wordt lineair toegerekend aan de boekwaarde van de vaste activa per 1 januari. Doordat de methodiek van de omslagrente sturend is op basis van de werkelijke historische en verwachte renteportefeuille, sluit het renteresultaat op het taakveld Treasury in de begroting op € 1.000 voordeel. 62 Bedrijfsvoering Inleiding In deze paragraaf komen de volgende onderwerpen aan de orde: Organisatieontwikkeling Dienstverlening Informatievoorziening Planning & control Personeel Rechtmatigheid Organisatieontwikkeling Binnen de organisatieontwikkeling sturen we op een gezonde balans tussen ambities, beschikbare capaciteit en kwaliteit. Hiervoor werken we met een concernplan dat richting geeft aan de strategische ontwikkelingen van de organisatie en met teamplannen waarin deze worden vertaald naar concrete prioriteiten, resultaten en inzet per team. De teamplannen van het afgelopen jaar zijn geëvalueerd en doorontwikkeld. Hiermee leggen we de basis voor teams die steeds beter in control zijn, effectief kunnen sturen op hun resultaten, prioriteren en keuzes voorleggen.
Voor 2027 hebben we een aantal focuspunten: Leiderschap Coördinatoren worden ondersteund bij de verdere ontwikkeling van hun leiderschapsvaardigheden, zodat zij hun teams effectief kunnen begeleiden in de organisatieontwikkeling. De resultaten van de effectmeting (juni) en de teamenergiemeting (september) bieden inzicht in de ontwikkelbehoeften van teams en vormen de basis voor gerichte vervolgacties. Daarnaast wordt een organisatie-breed leiderschapskompas ontwikkeld voor zowel managers als coördinatoren, waarmee we richting geven aan gewenst leiderschap. Samenspel Een goed samenspel tussen bestuur en ambtelijke organisatie en tussen en binnen teams is essentieel voor een wendbare en effectieve organisatie. We willen meer integraal werken en daarbij over de grenzen van teams en vakgebieden heen kijken. Daarom investeren we in goede samenwerking, duidelijke rollen en verantwoordelijkheden, teamontwikkeling, politiek-bestuurlijke sensitiviteit en het voeren van het goede gesprek over ambities, knelpunten en prioriteiten. Eigenaarschap Het versterken van eigenaarschap blijft een belangrijk aandachtspunt. In een gezamenlijke sessie hebben de coördinatoren het begrip eigenaarschap verder verdiept en geconcretiseerd.
Vervolgens ondersteunen we hen bij het actief uitdragen en stimuleren van eigenaarschap binnen de teams, onder meer via Het Goede Gesprek en aanvullende ontwikkel- en ondersteuningsactiviteiten. Prioriteren en kiezen Uit de effectmeting van 2026 blijkt dat de balans tussen ambitie en capaciteit een aandachtspunt is. In 2027 willen we hier gerichter mee aan de slag. We willen het gesprek over wat we willen bereiken, wat haalbaar is en wat daarvoor nodig is verder versterken (zie ook Samenspel). Daarnaast willen we beter inzicht krijgen in de projecten en werkzaamheden die binnen de organisatie lopen en in de beschikbare capaciteit middels een capaciteitsplanning. Dit helpt ons om beter te plannen, minder ad hoc te werken en bewuste keuzes te maken over wat prioriteit heeft, wat later kan en wat we niet doen. Zo zorgen we ervoor dat ambities en werkzaamheden beter aansluiten bij de beschikbare capaciteit en ontstaat er meer focus, duidelijkheid en voorspelbaarheid. 63 Dienstverlening We werken aan een toegankelijke, betrouwbare en toekomstbestendige dienstverlening. Met het Programma Dienstverlening 2025-2030 bouwen we verder aan onze ambitie dat inwoners onze dienstverlening en communicatie ervaren als makkelijk, betrokken en persoonlijk. In 2027 zetten we verdere stappen om onze dienstverlening eenvoudiger, duidelijker en toegankelijker te maken.
We verbeteren onze digitale dienstverlening en website en zetten in op duidelijke en vindbare informatie. Tegelijkertijd houden we persoonlijk contact beschikbaar voor inwoners die dit nodig hebben of hier de voorkeur aan geven. We vertalen de uitkomsten van de nulmeting naar het uitvoeringsplan waarmee we de dienstverlening en communicatie de komende jaren verder ontwikkelen. De ambities uit het Programma Dienstverlening 2025-20230 vormen daarbij het kader waaraan we onze voortgang toetsen. Ook onderzoeken we de kansen dit nieuwe technologieën, zoals kunstmatige intelligentie, ons bieden. Daarbij staan privacy, informatiebeveiliging, transparantie, begrijpelijke communicatie en digitale toegankelijkheid voorop. Zo blijven we werken aan een organisatie die dichtbij inwoners staat en aansluit bij de opgaven van deze tijd. Informatievoorziening Een goede informatievoorziening is van belang om een gedegen en continu niveau van dienstverlening te bieden. Er zijn steeds veranderende wetgevingen en trends. Ontwikkelingen volgen elkaar in een sneltreinvaart op. Deze hebben invloed op onze (digitale) informatievoorziening.
Informatisering en Automatisering Het intergemeentelijk team Informatievoorziening en Regie (IGT IVR) werkt via vijf ontwikkelingslijnen aan een toekomstgerichte ICT-dienstverlening: systeem- en netwerkbeheer, functioneel beheer, informatiemanagement, servicedesk en digitale vaardigheden. Voor 2027 ligt de focus daarbij op de volgende thema’s: De transitie naar de nieuwe IT-partner wordt afgerond. Het systeem- en netwerkbeheer is dan volledig uitbesteed. Er wordt geïnvesteerd in de verdere ontwikkeling van het team IGT IVR om medewerkers sneller en beter te ondersteunen bij de informatievoorziening en de regie op de IT-partner en SaaS-leveranciers te versterken. Het nieuwe zaaksysteem en de nieuwe meldingen- en klachtenapplicatie openbare ruimte (MOR) worden in gebruik genomen om de gemeentelijke dienstverlening verder te verbeteren. Informatiebeveiliging en privacy Informatiebeveiliging en privacy vragen continue aandacht. Het thema bewustwording zal komend jaar verder worden ingevuld. Eind 2026 is het strategisch informatiebeveiligingsbeleid geactualiseerd voor de periode 2027-2029 zodat het voldoet aan de Europese NIS2 richtlijn voor cybersecurity. Begin 2027 zal de doorvertaling worden gemaakt in het tactisch informatiebeveiligingsbeleid. Met uitbesteding van de IT-infrastructuur kunnen we ook een stap vooruitzetten op het gebied van informatiebeveiliging en privacy.
Bijvoorbeeld door het toevoegen van een netwerk monitoring (SIEM/SOC) waardoor we eerder mogelijke incidenten detecteren. Privacy speelt een belangrijke rol binnen de gemeente omdat het staat voor de bescherming van persoonsgegevens van inwoners, collega’s en andere stakeholders. De opkomst van AI gaat hier een grote rol in spelen. AI kan werkprocessen efficiënter maken voor medewerkers maar er zijn ook risico’s aan verbonden. Het is belangrijk dat we ons bewust zijn van deze risico’s en deze in kaart brengen. 64 Het strategisch privacy beleid is medio 2025 geactualiseerd en vastgesteld tot 2028. Het is van belang dat we blijven voldoen aan de wetgeving vanuit de (U)AVG en de Wet politiegegevens (Wpg) en daarmee het volwassenheidsniveau in balans met het ambitieniveau van onze organisatie kunnen brengen. Resultaten: Vaststellen tactisch informatiebeveiligingsbeleid Implementatie netwerkmonitoring met IT-partner Het verder bevorderen van bewustwording van informatieveiligheid/privacy Wpg-verbeterplan uitvoeren Trainingen AI-toepassingen Informatiebeheer In 2027 richten we ons op het verder op orde brengen van de digitale informatiehuishouding. Daarbij geven we uitvoering aan de nieuwe Archiefwet en ons kwaliteitsplan voor informatiebeheer.
We brengen het informatiebeheer in taak specifieke applicaties verder in beeld en pakken de applicaties met de grootste risico’s als eerste op. Voor deze applicaties actualiseren of maken we passende beheerafspraken. Ook bereiden we de borging van het informatiebeheer binnen PodiumD en DiVault voor en treffen we verdere voorbereidingen voor duurzame bewaring en toekomstige overbrenging naar het Regionaal Historisch Centrum Eindhoven. Gegevensbeheer Wij hebben het beheer van onze Basis- en kernregistraties goed op orde. In 2026 hebben een nieuwe GIS-viewer in gebruik genomen. Daarmee kunnen we de organisatie nog beter kunnen voorzien van een combinatie van digitaal kaartmateriaal en data. In 2027 willen we nog meer gebruik maken van slimme technieken om (geo)data te analyseren en in zetten voor organisatievraagstukken. We gaan verkennen of er op het gebied van data- analyse de samenwerking met andere organisaties kan worden gezocht. Planning & control We gaan door met het verder verbeteren van de Planning- & Controlcyclus (P&C-cyclus). Aan de hand van een strakke detailplanning en bondige documenten willen we de raad tijdig voorzien van relevante informatie. De insteek blijft dat de P&C-cyclus inzichtelijk is voor raadsleden en inwoners én ondersteunend is aan de controlerende en kader stellende rol van de raad.
In 2027 leveren we de volgende documenten op: Jaarrekening 2026 (besluitvorming raad in juli) Kadernota 2028 (besluitvorming raad in juli) Financiële rapportage 2027 (besluitvorming raad in september of oktober) Begroting 2028 (besluitvorming raad in november) Personeel De organisatie staat nog onverminderd voor de opgave om voldoende toegerust te blijven om ambities en maatschappelijke taken uit te voeren. Vitaliteit, werkplezier en wendbaarheid worden beschouwd als randvoorwaarden voor succes. Hierin investeren versterkt de gehele organisatie. 65 In de Kaderbrief 2027 is vermeld dat er verschillende formatievraagstukken zijn binnen de organisatie. Op het moment van schrijven werd geïnventariseerd wat er nodig is om een wendbare en toekomstbestendige organisatie te blijven. Daarnaast is aangegeven dat een verdere uitwerking volgt in de komende begroting en voorstellen zowel incidenteel als structureel van aard kunnen zijn. Het afgelopen halfjaar zijn de volgende opgaven in beeld gebracht en uitgewerkt in de begroting: versterking juridische kwaliteit, dienstverlening, veiligheid, toezicht en handhaving, en uitvoeringskracht leefomgeving. Ook na de voorgestelde keuzes en ontwikkelingen blijft de organisatie onverminderd voor de opgave staan om voldoende toegerust te blijven om ambities en maatschappelijke taken uit te voeren.
Zo dienen een aantal opgaven nog meer uitgewerkt te worden. Dit zijn onder andere de wettelijke verplichtingen uit de AI-wet, Wet open overheid (Woo) en digitale communicatie, verhoging aanvraagvolume burgerzaken, data- en AI- specialisaties, taken rondom de huisvesting van arbeidsmigranten en opstellen en verankering structurele werkzaamheden omgevingsplan. Verdere uitwerking hiervan volgt in de kadernota 2028 en de daarop volgende begroting 2028. Vanaf 2027 zetten we in op drie ontwikkelingen, te weten: Strategische Personeelsontwikkeling (SPO), Prioritering van Middelen en Personeel (PMP) en Strategische Personeelsplanning (SPP). Dit met als doelstelling de ambities in lijn te houden met de financiële mogelijkheden en uitvoeringskracht. De hierna beschreven ontwikkelingen dragen bij aan een organisatie die in staat is om ambities uit het bestuursakkoord te realiseren en goede dienstverlening te blijven bieden aan onze inwoners. Strategische personeelsontwikkeling (SPO) Een dynamische arbeidsmarkt en veranderende opgaven vragen om voortdurende aandacht voor de beschikbaarheid en ontwikkeling van medewerkers. Dit vraagt om flexibiliteit en bewuste keuzes in de inzet van personeel en middelen. We werken aan een toekomstbestendige organisatie met de juiste kennis, vaardigheden en veranderkracht om de opgaven te realiseren.
Strategische personeelsontwikkeling vormt daarbij het uitgangspunt. De ontwikkeling van medewerkers wordt verbonden aan de ontwikkeling van de organisatie. Dit gebeurt planmatig en in samenhang. De eerste stap zetten we binnen het juridische vakgebied. De opgedane ervaringen benutten we om deze aanpak stapsgewijs breder binnen de organisatie toe te passen. In 2027 zullen een aantal organisatie-brede thema’s extra aandacht krijgen: versterking van de juridische kennis en kwaliteit, projectmatig- en omgevingsbewust werken en het verantwoord gebruik van AI-toepassingen. In de uitwerking van de opleidingsplannen worden deze thema’s meegenomen. We sturen doelgericht en merkbaar in de ontwikkeling van medewerkers. De gemeente Laarbeek geeft gemiddeld 2,0% van de loonsom uit aan ontwikkeling en opleiding. Bij vergelijkbare gemeenten is dit 1,6% van de loonsom. De organisatie investeert zichtbaar in haar medewerkers en kent een hoge interne mobiliteit. Met de huidige investeringen in SPO wordt gewerkt aan het behoud van talent, ervaring en kennis. Prioritering van middelen en personeel (PMP) De inzet van formatie en personele middelen is kritisch beoordeeld.
Het uitgangspunt is dat uitbreiding van capaciteit pas wordt overwogen nadat eerst mogelijkheden zijn onderzocht op het gebied van prioritering, fasering, slimmer organiseren, procesoptimalisatie en het beter benutten van bestaande capaciteit en middelen. Daarnaast wordt nadrukkelijk gekeken naar het managen van verwachtingen en de tijdelijke of structurele aard van de behoefte. Op basis van deze aanpak zijn via de PMP-systematiek de opgaven op het gebied van juridische kwaliteit, dienstverlening, veiligheid, toezicht en handhaving en uitvoeringskracht leefomgeving verwerkt in de begroting. Formatie In de onderstaande tabel zijn de formatieve aanpassingen van PMP zichtbaar. De staf wordt met +0,8 fte juridisch versterkt voor secretaris bezwaarschriften en coördinator Woo-verzoeken en openbaarmaking. Binnen de afdeling Bedrijfsvoering worden een aantal functies niet meer ingevuld (financiën en gegevensbeheer), totaal -1,5 fte. De afdeling Leefomgeving wordt (met gebruikmaking van het in de begroting 2026 opgenomen budget) zichtbaar versterkt op de gebieden: toezicht en handhaving (juridisch uitvoering basistaken, APV en advies) en ruimtelijke ontwikkeling (privaat jurist, projectleiding integrale gebiedsontwikkeling, planjurist ruimtelijke initiatieven, verkeer-mobiliteit en projectleiding realisatie openbare ruimte), totaal +6,54 fte.
Bij de afdeling Samenleving gaat het om juridische expertise voor diverse beleidsterreinen waarvoor de gemeente een belangrijke uitvoerende verantwoordelijkheid draagt, totaal +0,8 fte. Formatie | Formatie | Financiële | PMP | Begroting Prioritering Middelen Personeel | 2026 | rapportage | 2027 | 2027 (PMP) | 2026 Organisatiestructuur: | (fte) | (fte) | (fte) | (fte) Griffie | 1,89 | - | - | 1,89 Staf en management | 8,00 | - | 0,80 | 8,80 Afdeling Bedrijfsvoering | 47,46 | 1,00 | -1,50 | 46,96 Afdeling Leefomgeving | 56,53 | 0,45 | 6,54 | 63,52 Afdeling Samenleving | 36,22 | - | 0,80 | 37,02 Totaal vaste formatie | 150,10 | 1,45 | 6,64 | 158,19 Financieel In de onderstaande tabel zijn de kosten aanpassingen van PMP zichtbaar. In de her-prioritering van middelen zijn verschillende oplossingen verwerkt. Een deel bestaat uit verschuiving van formatie (€ 137.500), salariskosten doelmatig inzetten door het opheffen van salarisstelposten (€ 75.000) binnen het taakveld personele formatie, inzetten van flexibele schil naar vaste invulling (€ 45.000), inhuur trainees (€ 103.733) via RAS. Daarnaast heeft uw raad in de begroting 2026 een voorstel goedgekeurd voor het vergroten van de realisatiekracht voor gebiedsontwikkelingen (€ 513.360).
Financieel | Mutatie | Mutatie | Mutatie Prioritering Middelen Personeel | loonsom | P-budgetten | totaal (PMP) | 2027 | 2027 | 2027 Organisatiestructuur: | (euro) | (euro) | (euro) Griffie | - | - | - Staf en management | 76.000 | -45.000 | 31.000 Afdeling Bedrijfsvoering | -137.500 | -178.733 | -316.233 Afdeling Leefomgeving | 705.700 | -513.360 | 192.340 Afdeling Samenleving | 84.000 | 0 | 84.000 Totaal kosten formatie | 728.200 | -737.093 | -8.893 De PMP-aanpak heeft ertoe geleid dat de opgaven die momenteel volledig in beeld zijn niet uitsluitend worden opgelost door uitbreiding van de formatie. De voorgestelde wijzigingen in de personele bezetting kunnen binnen de bestaande salaris middelen en personeel worden opgevangen, waarmee de beschikbare middelen zo efficiënt mogelijk worden ingezet. Vanaf 2028 verwachten wij, mede als gevolg van maatschappelijke ontwikkelingen, nieuwe wettelijke taken en de toenemende complexiteit van gemeentelijke opgaven, een verdere druk op de organisatie. Dit geldt onder meer voor het sociaal domein en de uitvoering van het omgevingsplan. De gevolgen hiervan worden de komende periode nader onderzocht. Op basis daarvan zal worden bepaald welke organisatorische, procesmatige en personele maatregelen nodig zijn om ook op langere termijn de gewenste kwaliteit van dienstverlening en uitvoering te kunnen waarborgen.
Strategische Personeelsplanning (SPP) Voor functies met een verhoogd continuïteitsrisico zetten we waar mogelijk in op een geleidelijke overdracht van kennis en werkzaamheden waarbij nieuwe medewerkers tijdig instromen om kennis en ervaring over te nemen voordat ervaren collega's uitstromen. Dit noemen we Strategische Personeelsplanning (SPP). In de huidige arbeidsmarkt blijft het lastig om vacatures snel en kwalitatief gevuld te krijgen. De compacte personele capaciteit (eenmansfuncties), vergrijzing en uitstroom laten zien dat het belangrijk is om vooruit te kijken en proactief te handelen. De verwachte natuurlijke uitstroom van medewerkers is inmiddels in beeld gebracht en vertaald naar concrete opvolgingsvraagstukken. In de periode 2027 tot en met 2031 gaan er in totaal 16 medewerkers met pensioen. Dit is 10,7% van het huidige personeelsbestand (totaal formatie: 150 fte in 2026). Gezien de omvang van onze organisatie en onze positie op de arbeidsmarkt kiezen we voor een realistische en planmatige aanpak. Daarbij ligt de nadruk op het werven van en het gericht ontwikkelen van hun kennis en ervaring. 66 Om een wendbare, toekomstbestendige organisatie te zijn met een sterke bedrijfsvoering en passend personeelsbestand is deze aanpak een randvoorwaarde. Het doel is om tijdig in te spelen op natuurlijke uitstroom van medewerkers.
Zo houden we de kwaliteit van onze dienstverlening op peil (borging continuïteit). Daarnaast helpt SPP tijdelijk druk op de formatie te verminderen en speelt in op de dynamische arbeidsmarkt. Hiermee zorgen we voor een betere dienstverlening en blijven we voldoen aan de realisatie van onze doelstellingen enerzijds en aan wet- en regelgeving anderzijds. De aanpak heeft zich in de praktijk al bewezen. Bijvoorbeeld binnen Mobiliteit en verkeer heeft een ervaren medewerker een junior medewerker een ingewerkt, waarna het vertrek wegens pensionering zonder continuïteitsverlies en andere kosten kon worden opgevangen. In de onderstaande tabel is per organisatieonderdeel weergegeven waarvoor in de komende 4 jaar tijdelijk extra formatie wordt voorzien in het kader van strategische personeelsplanning. Slechts enkele functies zijn opgenomen op basis van een analyse van de arbeidsmarkt, positie en inhoud van de functie, benodigd kennisniveau en bijdrage aan de opgaven. Gekozen is om 8 functies in de komende 4 jaar in aanmerking te laten komen voor SPP. Dit is 5.3% van het huidige personeelsbestand. Formatie | Begroting | SPP | SPP | SPP | SPP Strategische personeelsplanning | (incl. Fin. | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 (SPP) | rapp.
2026) Organisatiestructuur: | (fte) | (fte) | (fte) | (fte) | (fte) Griffie | 1,89 | - | 0,25 | 0,25 | - Staf en management | 8,00 | - | - | - | - Afdeling Bedrijfsvoering | 48,46 | - | 0,80 | - | 0,80 Afdeling Leefomgeving | 56,98 | 1,60 | 2,40 | 0,80 | 1,60 Afdeling Samenleving | 36,22 | 0,80 | 0,80 | - | - Totaal vaste formatie | 151,55 Totaal tijdelijke formatie | 2,40 | 4,25 | 1,05 | 2,40 De tabel laat zien dat SPP in alle afdelingen wordt toegepast. In de komende 4 jaar wordt op de volgende onderwerpen met een verhoogd continuïteitsrisico ingezet: wetgeving leerplicht, beheer openbare ruimte, griffie, financiën, toetsing en handhaving, informatievoorziening en ruimtelijke ontwikkeling. Jaarlijks wordt de toepassing van SPP geactualiseerd en bijgesteld. Gemiddeld gaat het om 2,5 fte tijdelijke formatie-uitbreiding per jaar. Hiervoor is in programma 4 Wendbare organisatie vanaf 2027 € 194.000 aan structurele middelen opgenomen. Hoewel de toepassing per functie en jaar verschilt, is er sprake van een structurele personeelsopgave door de verwachte uitstroom in de komende jaren. Daarom zijn hiervoor structurele middelen opgenomen in de begroting. In de financiële rapportage wordt het budget indien nodig bijgesteld. De daadwerkelijke inzet van de middelen is namelijk afhankelijk van het tijdig in kunnen vullen van vacatures.
Tenslotte is de verwachting dat er minder tijdelijke inhuur benodigd is wanneer de werving en selectie van nieuwe medewerkers eerder plaatsvindt. Voor de invulling van een aantal specifieke functies, zoals planeconomen en juristen, is de arbeidsmarkt zeer krap en worden al langere tijd inhuurkrachten ingezet voor tijdelijke invulling van vacatures. De verwachting is dat de krapte doorzet en in de toekomst meer inhuur noodzakelijk is. Voor tijdelijke invulling van de 8 gekozen functies schatten we de gemiddelde inhuurkosten op € 300.000 per jaar indien we niet starten met SPP. Deze inhuurkosten zijn op dit moment niet opgenomen in de begroting. De focus op natuurlijke uitstroom vormt een eerste stap. De komende jaren verdiepen we de strategische personeelsplanning door ook te kijken naar toekomstige kennis- en competentiebehoeften, kwetsbare functiegebieden, loopbaanontwikkeling en brede inzetbaarheid van medewerkers. Hieraan gekoppeld bouwen we verder aan strategische personeelsontwikkeling.
67 Speerpunten HR 2027 De speerpunten HR in 2027 zijn: - Strategische personeelsontwikkeling en strategische personeelsplanning - Vitaliteit, duurzame inzetbaarheid en verdere versterking van het Arbobeleid - Implementatie en borging van het functiehuis HR21 - Uitvoering van de Regionale Arbeidsmarkt Strategie (RAS), het samenwerkingsverband met de peelgemeenten gericht op arbeidsmarktprofilering, stages en samenwerking op het gebied van opleiden en ontwikkelen Intergemeentelijke samenwerking Binnen de intergemeentelijke samenwerking tussen de gemeenten Laarbeek en Gemert-Bakel is de volgende verdeling van teams gemaakt: - Gemeente Gemert-Bakel: team ICT-I&A en team Personeelsadministratie (PSA) - Gemeente Laarbeek: team Financieel Beheer, team Informatiebeleid en Privacy (IB&P), team HR Medewerkers van de intergemeentelijke teams werken voor twee gemeenten en zijn in dienst conform een afgesproken verdeling. Naast de bovenstaande samenwerkingen zijn werkzaamheden en taken uitbesteed aan verschillende verbonden partijen. Denk hierbij aan onder andere de Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant (ODZOB), de Belasting Samenwerking Oost-Brabant (BSOB) en de Gemeenschappelijke regeling Peelgemeenten. De onderstaande tabel over personele formatie geeft inzicht de vaste personele bezetting (exclusief SPP) en de bijbehorende personeelslasten per organisatieonderdeel.
Hierin zijn de voorstellen die voortkomen uit PMP verwerkt. De voorgestelde formatiewijzigingen zorgen niet voor hogere personeelslasten binnen de begroting. Formatie 2027 | Begroting | Mutatie | Begroting | Begroting Inclusief Prioritering Middelen Personeel | (incl. Fin. | PMP | 2027 | 2027 (PMP) | rapp. 2026) | 2027 | vaste formatie | Financieel Organisatiestructuur: | (fte) | (fte) | (fte) | (euro x € 1.000) Griffie | 1,89 | - | 1,89 | 216 Staf en management | 8,00 | 0,80 | 8,80 | 1.174 Afdeling Bedrijfsvoering | 48,46 | -1,50 | 46,96 | 4.687 Afdeling Leefomgeving | 56,98 | 6,54 | 63,52 | 6.457 Afdeling Samenleving | 36,22 | 0,80 | 37,02 | 3.421 Totaal | 151,55 | 6,64 | 158,19 | 15.955 Rechtmatigheid Net zoals in voorgaande jaren wordt in 2027 een rechtmatigheidsverantwoording door het college opgenomen in de jaarrekening. Hierbij wordt aandacht gevestigd op de adviezen uit de accountantscontrole (interim-controle) en eventuele opmerkingen of verbeteringen vanuit de gemeenteraad. In de rechtmatigheidsverantwoording geeft het college aan in hoeverre de in de jaarrekening verantwoorde baten en lasten, alsmede de balansmutaties, rechtmatig tot stand zijn gekomen. De accountant geeft een controle- verklaring met een oordeel over getrouwheid, inclusief getrouwheid over de rechtmatigheidsverantwoording van het college.
De gemeenteraad heeft eerder besloten over de rechtmatigheidsverantwoording, waaronder de reikwijdte en verantwoordingsgrens. Vanaf 2025 is de verantwoordingsgrens 2% van de totale lasten (zowel voor de accountant, als voor rechtmatigheid voor de gemeente). Dit is tevens het totaal van zowel fouten als onzekerheden. Bij de controles in 2027 en bij de jaarrekening over 2027 wordt de grens van 2% gehanteerd. Bij de jaarrekening over 2027 worden de meest recente wijzigingen en richtlijnen van het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) gehanteerd. 68 69 Verbonden partijen Het begrip verbonden partij is vastgelegd in het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) en is in artikel 1 lid b BBV als volgt gedefinieerd: ‘Een privaatrechtelijke of publiekrechtelijke organisatie waarin de gemeente een bestuurlijk en een financieel belang heeft.’ Onder bestuurlijk belang wordt verstaan (artikel 1 lid d BBV): ‘Zeggenschap, hetzij uit hoofde van vertegenwoordiging in het bestuur hetzij uit hoofde van stemrecht.’ Onder financieel belang wordt verstaan (artikel 1 lid c BBV): ‘een aan de verbonden partij ter beschikking gesteld bedrag dat niet verhaalbaar is als de verbonden partij failliet gaat onderscheidenlijk het bedrag waarvoor aansprakelijkheid bestaat indien de verbonden partij haar verplichtingen niet nakomt.’ Hieronder is een overzicht opgenomen van publiek- en privaatrechtelijke
rechtspersonen waarin de gemeente Laarbeek participeert, die vallen onder de noemer verbonden partijen. Beleidsuitgangspunten We maken verbonden partijen inzichtelijk omdat zij een taak van de gemeente uitvoeren én omdat dit nog met financiële gevolgen gepaard gaat. De gemeente geeft een mandaat aan verbonden partijen om de taak uit te voeren, maar loopt nog steeds financiële risico's. In de Samenwerkingsagenda Verbonden Partijen (vastgesteld op vul in) zijn uitgangspunten opgenomen voor samenwerkingsverbanden. We vullen samenwerking in vanuit goedschaligheid. De uitgangspunten vertalen we door in de wijze waarop we deelnemen in verbonden partijen en eventueel nieuwe verbonden partijen aangaan. Elk jaar beoordelen we de geprioriteerde partijen opnieuw en wordt met het afwegingskader bij de kadernota een nieuwe prioritering vastgesteld. Omdat we dit jaar met een kaderbrief hebben gewerkt, stellen we bij uitzondering, de prioritering bij de begroting vast. De prioritering voor verbonden partijen voor 2027 is: 1. ODZOB 2. VRBZO 3. MRE (incl. bereikbaarheidsagenda) 4. GR Peelgemeenten 5.
Senzer Overzicht verbonden partijen Gemeenschappelijke regeling Belastingsamenwerking | bedragen x € 1.000 Oost-Brabant (BSOB) Partners | Waterschap Aa en Maas, Waterschap De Dommel, gemeenten; Asten, Bernheze, Boekel, Deurne, Gemert-Bakel, Laarbeek, Maashorst, Oss, Someren Openbaar belang | Binnen het werkveld heffingen en WOZ meerwaarde creëren in termen van kwaliteitsverbetering, verbetering van de dienstverlening aan inwoners, vermindering van kwetsbaarheden en besparing op uitvoeringskosten. Bestuurlijke betrokkenheid | Onze gemeente heeft één zetel in het Algemeen Bestuur. Eigen Vermogen | 690 1-1-2026 Eigen Vermogen | Niet bekend (BSOB heeft in de begroting geen geprognosticeerde balans opgenomen, waaruit dit 31-12-2026 | gegeven doorgaans blijkt) Vreemd Vermogen | 21.209 (waaronder 19.588 “Nog af te dragen ontvangsten”) 1-1-2026 Vreemd Vermogen | Niet bekend (BSOB heeft in de begroting geen geprognosticeerde balans opgenomen, waaruit dit 31-12-2026 | gegeven doorgaans blijkt) Resultaat 2025 | -51 Bijdrage Laarbeek | 487 (Begroting 2027, excl.
BTW) Risico's | · | Een te hoge belasting van key-spelers en hun eventuele uitstroom · | Risico’s rondom ICT en informatiebeveiliging · | Beschikbaarheid van voldoende nieuwe gekwalificeerde medewerkers · | Te snelle groei van BSOB als organisatie Ontwikkeling | · Verder versterken van digitale dienstverlening en verantwoord toepassen van data-intelligence en kunstmatige intelligentie · Strategie rondom groei van de organisatie vaststellen en uitvoeren · Ontwikkeling van medewerkers en organisatiecultuur Blink | bedragen x € 1.000 Partners | Asten, Deurne, Gemert-Bakel, Heeze-Leende, Helmond, Nuenen c.a. en Someren, Son en Breugel en Pre-Zero Openbaar belang | Het in regionaal verband op professionele wijze zorgdragen voor gemeentelijke uitvoeringstaken op het vlak van de inzameling, sortering, vermarkting en (eind)verwerking van (grondstoffen in) grof en fijn huishoudelijke afvalstoffen, de gladheidsbestrijding en de reiniging van de openbare ruimte van de deelnemende gemeenten. Bestuurlijke betrokkenheid | Onze gemeente heeft één zetel in het Algemeen Bestuur. Eigen Vermogen | 0 1-1-2026 Eigen Vermogen | 0 31-12-2026 Vreemd Vermogen | 14.870 1-1-2026 Vreemd Vermogen | 26.163 31-12-2026 Resultaat 2025 | 0 Bijdrage Laarbeek | 2.262 (Begroting 2027) Risico's | De inrichting van Blink maakt dat alle dienstverlening via doorbelasting op de deelnemende gemeenten wordt afgewikkeld.
- Verwerkings- en opbrengsttarieven zijn afhankelijk van marktomstandigheden en kunnen daardoor variëren - Aanlevering van hoeveelheid tonnages in de huis-aan-huisinzameling en milieustraten - Inzetbaarheid van personeel (krapte op de arbeidsmarkt) - Veroudering materieelpark Blink - Huisvesting Blink Ontwikkeling | Diverse ontwikkelingen blijven de komende jaren merkbaar van invloed: - Toenemende omvang dienstverlening Blink - Verdere professionalisering van de bedrijfsvoering 70 71 Gemeenschappelijke regeling - Inkoop, inhuur en inflatie - Verhoging olie- en brandstofprijzen - Verduurzamen inzamelvoertuigen - Huisvesting Blink Gemeenschappelijke regeling Peelgemeenten bedragen x € 1.000 Partners Asten, Deurne, Gemert-Bakel en Someren Openbaar belang Uitvoering van gemeentelijke taken op het terrein van Wmo, Jeugd en BMS ten behoeve van de deelnemende gemeenten. (BMS = Bijzondere bijstand, Minimavoorzieningen, Wet gemeentelijke schuldhulpverlening, Inburgering en aanverwante wet- en regelgeving, waaronder de uitvoering van de Regeling gehandicaptenparkeerkaarten en de Regeling Sociaal Medische Indicatie Kinderopvang) Bestuurlijke betrokkenheid Onze gemeente levert twee bestuursleden voor het Algemeen Bestuur en één bestuurslid voor het Dagelijks Bestuur.
Eigen Vermogen 1-1-2026 2.146 Eigen Vermogen 31-12-2026 688 Vreemd Vermogen 1-1-2026 23.689 Vreemd Vermogen 31-12-2026 20.712 Resultaat 2025 360 positief Bijdrage Laarbeek 3.702 (bijdrage 2027 cfm begroting 2027 GR Peelgemeenten) Risico's In december 2019 heeft het Algemeen Bestuur van GR Peelgemeenten de nota weerstandsvermogen en risicobeheer vastgesteld. In deze nota is vastgesteld dat het weerstandsvermogen (algemene reserve) minimaal even hoog als het berekende financieel risico dient te zijn. De ratio weerstandsvermogen moet minimaal 1 zijn. In februari 2024 heeft het Algemeen Bestuur van GR Peelgemeenten besloten om het minimum van de algemene reserve te bepalen op € 600.000 (en het maximum op € 1.200.000). Voor de begroting 2027 wordt aangesloten bij de risico-inventarisatie die GR Peelgemeenten begin 2026, ten behoeve van haar jaarrekening 2025, heeft gemaakt. De risicomatrix resulteert in de volgende risico’s voor GR Peelgemeenten met een totaal berekend risicobedrag van € 603.000: - Ziekteverzuim; - Beveiliging van data / privacy; - Kwetsbaarheid organisatie; - Juridische risico's; - Niet-functioneren. Het beschikbare weerstandsvermogen (algemene reserve) is per 31 december 2025 € 600.000. Dit levert een ratio weerstandsvermogen van ongeveer 1 op. In de risicomatrix is ook het risico op inkoop en contractbeheer opgenomen. Het berekende risicobedrag is € 20.000.
In de risicomatrix wordt dit risico op inkoop en contractbeheer volledig bij de lokale gemeenten gerekend. De kans dat dit risico optreedt wordt als laag ingeschat. Ontwikkeling | GR Peelgemeenten benoemt de volgende ontwikkelingen voor 2027: • | Doorontwikkeling van de dienstverlening aan inwoners • | Versterking van medewerkers en organisatie • | Verder in control brengen van de organisatie • | Digitale transformatie • | Uitvoering van de Werkagenda 2025-2029 ‘Met elkaar voor elkaar’ • | Versterking van de regionale samenwerking Doorontwikkeling van de dienstverlening aan inwoners In 2027 wordt gewerkt aan de verdere verbetering van de dienstverlening door onder meer de doorontwikkeling van prestatielevering, contractmanagement en toezicht, het inwonersportaal en de overheidsbrede dienstverlening. De inwonersreis staat daarbij centraal. Versterking van medewerkers en organisatie Binnen het programma De tevreden medewerker wordt ingezet op talentgericht werken, leiderschap, leren en ontwikkelen, duurzame inzetbaarheid en het verlagen van de werkdruk. Verder in control brengen van de organisatie Er wordt gewerkt aan grip op zorg- en uitvoeringskosten, risicobeheersing, naleving van wet- en regelgeving, verbetering van processen en versterking van de informatievoorziening.
Digitale transformatie GR Peelgemeenten zet in op digitale innovatie, waaronder de verdere ontwikkeling van AI-toepassingen, de inzet van Microsoft Copilot en de gefaseerde ingebruikname van een digitaal inwonersportaal. Uitvoering van de Werkagenda 2025-2029 ‘Met elkaar voor elkaar’ Samen met de vijf Peelgemeenten wordt gewerkt aan de opgaven zelf- en samenredzaamheid, het versterken van de sociale basis, de doorontwikkeling van sterke gebiedsteams en passende zorg en ondersteuning. Versterking van de regionale samenwerking De samenwerking binnen de Koers Samenwerken door Samen Werken wordt verder uitgewerkt, waarbij onder meer wordt ingezet op monitoring via het Koerskompas, samenwerking met regionale partners en de verdere professionalisering van het programmabureau. Versterking van de regionale samenwerking De samenwerking binnen de Koers Samenwerken door Samen Werken wordt verder uitgewerkt, waarbij onder meer wordt ingezet op monitoring via het Koerskompas, samenwerking met regionale partners en de verdere professionalisering van het programmabureau. GGD Brabant | bedragen x € 1.000 Zuidoost Partners | Asten, Bergeijk, Best, Bladel, Cranendonck, Deurne, Eersel, Eindhoven, Geldrop-Mierlo, Gemert-Bakel, Heeze- Leende, Helmond, Nuenen c.a., Oirschot, Reusel-De Mierden, Someren, Son en Breugel, Valkenswaard, Veldhoven en Waalre.
Openbaar belang | De GGD heeft tot doel een bijdrage te leveren aan de publieke gezondheidszorg (PG) en de ambulancezorg (AZ). Bestuurlijke | Onze gemeente heeft één zetel in het algemeen bestuur en één zetel in het dagelijks bestuur. betrokkenheid Eigen Vermogen | 9.439 1-1-2026 Eigen Vermogen | 5.590 31-12-2026 Vreemd Vermogen | 29.987 1-1-2026 Vreemd Vermogen | 26.220 31-12-2026 Resultaat 2025 | 2.180 positief Bijdrage Laarbeek | 1.115 (bijdrage 2027 cfm begroting 2027 GGD) Risico's | GGD heeft actief risicomanagement ontwikkeld, waarbij elk trimester aandacht wordt geschonken aan de ontwikkeling in de risico’s. De belangrijkste risico’s die genoemd worden in de programmabegroting 2027 zijn: - Toenemende arbeidsmarktkrapte - Het risico dat er zich beveiligingsproblemen voordoen - De Corona-, M-Pox en Oekraïne-crises maken duidelijk dat rampen en pandemieën een enorme impact op de werkzaamheden van de GGD kunnen hebben. De aanwezige algemene reserves (voor programma publieke gezondheid en programma Ambulancezorg) vallen binnen de vastgestelde bandbreedte en is hierdoor voldoende om de risico's op te vangen. 72 73 Ontwikkeling De GGD heeft afgelopen jaren een fundamentele heroriëntatie doorgelopen om zich voor te bereiden op de schaalsprong, maatschappelijke ontwikkelingen en druk op het zorg- en sociaal domein.
Hierdoor legt de GGD de nadruk op wettelijke taken, primaire en secundaire preventie, worden contracttaken minimaal nog subregionaal uitgevoerd en is het basisaanbod aangepast. Verder werk de GGD aan de gevolgen van Covid-19, versterking van pandemische paraatheid, een sluitende aanpak in de openbare geestelijke gezondheidszorg, versterking van ambulancezorg als onderdeel van de acute zorgketen en diverse ontwikkelingen in de jeugdgezondheidszorg. De GGD speelt ook een grote rol in de lokale uitvoering van de zorgakkoorden en de regionale preventie infrastructuur. Die zien we in Laarbeek o.a. terug rondom kansrijke start, suïcidepreventie, nu niet zwanger en de ketenaanpak overgewicht en obesitas kinderen. Metropool Regio Eindhoven bedragen x € 1.000 Partners Asten, Bergeijk, Best, Bladel, Cranendonck, Deurne, Eersel, Eindhoven, Geldrop-Mierlo, Gemert-Bakel, Heeze- Leende, Helmond, Nuenen c.a., Oirschot, Reusel-De Mierden, Someren, Son en Breugel, Valkenswaard, Veldhoven en Waalre Openbaar belang Samenwerkingsverband tussen 21 gemeenten in de regio Zuidoost-Brabant. Het takenpakket is vastgelegd in artikel 4 van de Gemeenschappelijke Regeling Metropool Regio Eindhoven. Bestuurlijke betrokkenheid Onze gemeente heeft één zetel in het Algemeen Bestuur. Het bestuur van de Metropoolregio Eindhoven bestaat uit het Algemeen Bestuur, het Dagelijks Bestuur en de voorzitter.
Eigen Vermogen 1-1-2026 21.952 Eigen Vermogen 31-12-2026 21.564 Vreemd Vermogen 1-1-2026 62.687 Vreemd Vermogen 31-12-2026 63.226 Resultaat 2025 84 Bijdrage Laarbeek 419 Bestaat uit 139 Regionale opgaven, 91 Brainport Development, 59 Stimuleringsfonds en 129 RHCe Risico's De belangrijkste risico's zijn door de MRE in kaart gebracht. Dit zijn: - Landgoed Gulbergen: doelvermogen eeuwigdurende nazorg is ontoereikend. Risico is hoog, kans is ingeschat op 50%. - MRE: Voor de uitvoering van de diverse subsidieregelingen zal extra capaciteit noodzakelijk zijn die zal worden ingehuurd, omdat hetgeen structurele inkomsten betreft. We zien dat de gevraagde tarieven per uur in de markt nog steeds stijgen, waardoor er hogere kosten worden gemaakt. Risico is hoog, kans is ingeschat op 50%. Ontwikkeling De Regionale Agenda 2027-2030 wordt begin 2027 vastgesteld door het AB van de MRE die richting geeft aan de ontwikkelingen voor de komende bestuursperiode. Daaruit vloeit het werkprogramma 2027-2028.
Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant (ODZOB) bedragen x € 1.000 Partners De Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant is een regionale uitvoeringsdienst voor de gemeenten Asten, Bergeijk, Best, Bladel, Cranendonck, Deurne, Eersel, Eindhoven, Geldrop-Mierlo, Gemert-Bakel, Heeze-Leende, Helmond, Laarbeek, Nuenen c.a., Oirschot, Reusel-de-Mierden, Someren, Son en Breugel, Valkenswaard, Veldhoven, Waalre en de provincie Noord-Brabant Openbaar belang De Omgevingsdienst is ingesteld om ten behoeve van de deelnemers taken uit te voeren op het gebied van het omgevingsrecht en daarmee als uitvoeringsdienst van het lokaal en provinciaal bestuur een bijdrage te leveren aan het realiseren en borgen van de door de verantwoordelijke overheden in de regio Zuidoost-Brabant aangegeven kwaliteit van de fysieke leefomgeving. Bestuurlijke betrokkenheid Het bestuur van de Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant bestaat uit het Algemeen Bestuur, het Dagelijks Bestuur en de voorzitter. Onze gemeente heeft één zetel in zowel het Algemeen Bestuur als het Dagelijks Bestuur.
Eigen Vermogen 1-1-2026 4.749 Eigen Vermogen 31-12-2026 4.678 Vreemd Vermogen | 3.999 1-1-2026 Vreemd Vermogen | 3.951 31-12-2026 Resultaat 2025 | 917 positief Bijdrage Laarbeek | 1.833 + 103 (prognose extra opdrachten) = 1.936 Risico's | Grootste risico’s: - | Te lage productiviteit, niet veroorzaakt door ziekteverzuim - | Niet kunnen beschikken over voldoende en gekwalificeerd personeel, zowel vast als inhuur - | Toenemende regeldruk vanuit rijksoverheid In mindere mate: - | Ransomware - | Onvoldoende kennis door druk op opleidingsuren en opleidingsbudget - | Ziekteverzuim en doorbetaling loonkosten - | Onvoldoende heldere scheidslijnen tussen verantwoordelijkheden Ontwikkeling | In 2025 hebben VNG, IPO, Unie van Waterschappen en Omgevingsdienst NL samenwerkingsafspraken gemaakt over de verdere versterking van het VTH-stelsel. Met de Meerjarenagenda Versterking VTH-stelsel Milieu 2026-2029 wordt hier landelijk verder invulling aan gegeven. Daarnaast wordt wetgeving voorbereid waarin onder meer de robuustheidscriteria voor omgevingsdiensten worden vastgelegd. De ODZOB is in 2025 aangemerkt als robuuste omgevingsdienst. De komende periode blijft aandacht nodig voor onder meer mandatering, opleiding en training en het voldoen aan de kwaliteitscriteria. In 2027 loopt de huidige Meerjaren ontwikkelaanpak 2025-2027 af.
Het ontwikkelbudget wordt onder meer ingezet voor het verder ontwikkelen van de informatiehuishouding en het Regionaal Operationeel Kader en voor versterking van het ICT-projectmanagement. Tegelijkertijd wordt de Meerjarenvisie herzien voor de periode 2028-2031 en wordt bepaald welke ontwikkelopgaven vanaf 2028 nodig zijn om de ODZOB als robuuste omgevingsdienst verder te versterken. De inhoudelijke milieuopgaven blijven zich verbreden. Daarbij gaat het onder meer om ondermijning, indirecte lozingen en water | kwaliteit, luchtkwaliteit, zeer zorgwekkende stoffen, energie en netcongestie, circulaire economie, natuur en biodiversiteit, klimaatadaptatie, ketentoezicht en geuroverlast. Uitgangspunt is deze ontwikkelingen binnen de bestaande financiële kaders op te vangen door risicogericht te werken, prioriteiten te stellen en efficiënter te werken. In 2027 moet blijken of dit haalbaar is of dat hiervoor aanvullende middelen nodig zijn. Verder werkt de ODZOB aan een andere financieringssystematiek volgens het landelijke voorkeursmodel. De invoering van een vaste bekostiging van de bedrijfsvoering is verschoven naar de begroting 2028. Ook wordt de horizontale verantwoording richting gemeenteraden en Provinciale Staten versterkt. Lokaal werken we in Laarbeek samen met de ODZOB aan procesoptimalisatie binnen de vergunningverleningsketen tussen inwoners, gemeente en ODZOB.
Het doel is de samenwerking en het vergunningverleningsproces efficiënter en effectiever in te richten. In 2027 worden de resultaten van deze procesoptimalisatie gemonitord en wordt bezien waar verdere verbetering mogelijk is. Samenwerkings-overeenkomst | bedragen x € 1.000 Bereikbaarheidsagenda Zuidoost-Brabant 2017-2030 Partners | Asten, Bergeijk, Best, Bladel. Cranendonck, Deurne, Eersel, Eindhoven, Geldrop-Mierlo, Gemert- Bakel, Heeze-Leende, Helmond, Nuenen, Oirschot, Reusel-De Mierden, Someren, Son en Breugel, Valkenswaard, Veldhoven, Waalre Openbaar belang | Het doel van de samenwerking is het komen tot overeenstemming over het realiseren van projecten om de bereikbaarheid en leefbaarheid van de regio Zuidoost-Brabant, voor zover het grondgebied van partijen bevattend, te verbeteren. Bestuurlijke betrokkenheid | Periodiek bestuurlijk overleg door middel van: Portefeuillehoudersoverleg Mobiliteit en Innovatie, Stuurgroep Bereikbaarheidsagenda, Bestuurlijk Subregionaal Overleg. Eigen Vermogen | Er is geen sprake van eigen vermogen. Alle gebruikte budgetten worden afgerekend met de 1-1-2026 | deelnemers waardoor er geen rekeningresultaten ontstaan. Eigen Vermogen | Er is geen sprake van eigen vermogen. Alle gebruikte budgetten worden afgerekend met de 31-12-2026 | deelnemers waardoor er geen rekeningresultaten ontstaan.