CConstaterende datLaarbeek
Koppel je AI →
Document · PDF

7 20260702 Jaarstukken 2025 incl. getekende controleverklaring

Raadsvergadering 2 juli 2026, gemeente LaarbeekBij agendapunt: Voorstel tot vaststelling van de Jaarstukken 202564.653 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 8

2

3 Inhoudsopgave Aanbiedingsbrief ........................................................................................................................................................................................... 5 Inleiding ...................................................................................................................................................................................................... 6 Algemene beschouwingen .............................................................................................................................................................................. 7 Beleidsmatige beschouwingen ..................................................................................................................................................................... 7 Financiële beschouwingen ........................................................................................................................................................................... 9 Jaarverslag ....................................................................................................................................................................................................

13 Programma's .............................................................................................................................................................................................. 14 Programma 1 Burger en bestuur ................................................................................................................................................................... 14 Programma 2 Veiligheid ............................................................................................................................................................................... 28 Programma 3 Woon- en leefklimaat .............................................................................................................................................................. 40 Programma 4 Economie en werkgelegenheid .................................................................................................................................................. 69 Programma 5 Gezondheid, welzijn, zorg en onderwijs ..................................................................................................................................... 80 Programma 6 Financiën en bedrijfsvoering ...................................................................................................................................................

110 Paragrafen ............................................................................................................................................................................................... 126 Lokale heffingen en belastingen............................................................................................................................................................... 126 Weerstandsvermogen en risicobeheersing ................................................................................................................................................ 134 Onderhoud kapitaalgoederen .................................................................................................................................................................. 148 Financiering .......................................................................................................................................................................................... 160 Bedrijfsvoering ...................................................................................................................................................................................... 164 Verbonden partijen ................................................................................................................................................................................

173 Grondbeleid .......................................................................................................................................................................................... 200 Wet open overheid ................................................................................................................................................................................ 206 Jaarrekening ................................................................................................................................................................................................ 207 Balans ..................................................................................................................................................................................................... 208

4 Grondslagen voor waardering .................................................................................................................................................................. 208 Balans 31-12-2025 ................................................................................................................................................................................ 216 Niet uit de balans blijkende rechten en verplichtingen ................................................................................................................................ 236 Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening .......................................................................................................................................... 239 Grondslagen voor resultaatbepaling ......................................................................................................................................................... 239 Algemene grondslagen voor de rechtmatigheidsverantwoording .................................................................................................................. 240 Overzicht van baten en lasten .................................................................................................................................................................

241 Overzicht aanwending bedrag onvoorzien ................................................................................................................................................. 245 Overzicht van incidentele lasten en baten ................................................................................................................................................. 246 Overzicht structurele toevoegingen en onttrekkingen reserves .................................................................................................................... 250 Analyse begrotingsafwijkingen en begrotingsrechtmatigheid ....................................................................................................................... 251 Wet Normering Topinkomens (WNT) ........................................................................................................................................................ 253 Gebeurtenissen na balansdatum .............................................................................................................................................................. 255 Rechtmatigheidsverantwoording ..............................................................................................................................................................

255 Overige gegevens .................................................................................................................................................................................. 257 Bijlagen ................................................................................................................................................................................................... 258 Verantwoordingsinformatie over specifieke uitkeringen (SiSa) ..................................................................................................................... 259 Subsidieverantwoording Bereikbaarheidsakkoord ....................................................................................................................................... 275 Staat Personele capaciteit ....................................................................................................................................................................... 276

5 Aanbiedingsbrief Voor u ligt de jaarrekening over 2025. Hierin maken we de balans op en blikken we terug op de realisatie van onze ambities en opgaven uit de vastgestelde begroting 2025. De gemeente Laarbeek hecht veel waarde aan een gezonde financiële huishouding. Hiermee stralen we ambitie en vertrouwen uit. We laten zien hoe we investeren in onze gemeente én onze gemeenschap om Laarbeek te laten schitteren. We zijn dan ook blij dat deze jaarrekening laat zien dat we op veel thema's hebben kunnen investeren, zoals we dat ook aangegeven hebben in de begroting die we voor 2025 hebben opgesteld. In 2025 hebben we meerdere plannen vastgesteld die richting geven aan de ontwikkeling van Laarbeek en geïnvesteerd in onze ruimtelijke én maatschappelijke infrastructuur. Voor wat betreft de ruimtelijke infrastructuur hebben we keuzes gemaakt in de groei van de gemeente en het toekomstbeeld van 2040. De Omgevingsvisie kernen is verder uitgediept voor Beek en Donk Oost. Daarnaast zijn voorbereidingen getroffen voor de uitbreiding van twee woningbouwlocaties en een werklocatie in Lieshout, Aarle-Rixtel en Mariahout. Ook hebben we plannen uitgewerkt hoe we de leefbaarheid, bereikbaarheid en verkeersveiligheid gaan stimuleren.

Voor wat betreft de maatschappelijke infrastructuur hebben we keuzes gemaakt in investeringen voor onderwijshuisvesting en gewerkt aan verbetering van de beschikbaarheid van jeugdzorg. Ook hebben we stappen gezet in de verduurzaming van het gemeentelijk vastgoed en richting gegeven aan de herontwikkeling van het Ontmoetingscentrum Beek en Donk. De jaarrekening laat een positief resultaat zien van € € 4.920.000. Dit is € 2.817.000 hoger dan verwacht. Dit komt onder meer doordat we geld hebben overgehouden op Rijksvergoedingen voor de tijdelijke opvang van asielzoekers, voor de opvang van ontheemden uit Oekraïne en voor het bouwen van betaalbare woningen. Daarnaast zijn er enkele meevallers binnen het sociaal domein, zoals bij de ondersteuning van inwoners met maatwerkoplossingen. Door duurzamere keuzes in het gecontracteerde zorgaanbod zijn kosten lager uitgevallen. Ook hebben we meer inhuur toe kunnen rekenen aan projecten en grondexploitaties dan vooraf ingerekend. Tenslotte is de algemene uitkering vanuit het Rijk in december naar boven bijgesteld door aanpassing van enkele maatstaven. Een goed financieel fundament helpt ons om ook in grillige tijden een strakke koers te kunnen varen. Meer hierover leest u in de kaderbrief 2027, die uiteindelijk wordt doorvertaald in de begroting 2027. Het blijft de grote vraag wat de toekomst ons gaat brengen.

Gelukkig zien we een grote veerkracht in onze samenleving, een groot goed waar we enorm trots op zijn. We hopen dan ook samen de komende jaren stand te houden en de koers die we uitgezet hebben te kunnen volgen.

6 Inleiding Inleiding Hierbij bieden wij u de jaarstukken van onze gemeente aan over 2025. De stukken zijn opgemaakt volgens de wettelijke voorschriften vanuit het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV). Deze wettelijke regels vormen de basis voor de administratie en de presentatie van de programmabegroting en jaarstukken. Opzet jaarstukken De jaarstukken bestaan uit het jaarverslag en de jaarrekening. De jaarstukken vormen het sluitstuk van de planning- & controlcyclus over 2025. Daarbij volgen we de systematiek en de indeling van de begroting. Het jaarverslag gaat in op het gerealiseerde beleid en de verplichte paragrafen. In de jaarrekening staan onder andere de balans en de toelichting, het overzicht van baten en lasten en de analyse van het jaarrekeningresultaat. Programmaverantwoording In het jaarverslag melden wij per programma wat wij het afgelopen jaar hebben gedaan en bereikt. We geven antwoord op de 3 W-vragen: - Wat wilden we bereiken? - Wat hebben we ervoor gedaan? - Wat heeft het gekost? We brengen hierover per programma verslag uit onder het kopje 'Speerpunten'. Deze speerpunten komen uit de begroting 2025 met als basis het bestuursakkoord 'Samen aan zet!'. Inzicht geven in wat we hebben bereikt is niet in alle gevallen eenvoudig. Dit komt omdat het meestal gaat om het bereiken van maatschappelijke effecten.

Verandering van deze effecten duurt vaak langer dan de verantwoording over een jaar. Ook zijn effecten soms lastig te meten of inzichtelijk te maken. Vandaar dat de speerpunten de gewenste (maatschappelijke) effecten zijn en de resultaten van activiteiten die een positieve bijdrage hebben geleverd aan de gewenste resultaten. Coalitieakkoord Het bestuursakkoord 'Samen aan zet!' is vanaf de begroting 2023 de rode draad in de P&C-cyclus.

7 Algemene beschouwingen Beleidsmatige beschouwingen De regio groeit veel harder dan verwacht, de regio maakt een schaalsprong. De opgave is om de economische groei in balans te laten zijn met de brede welvaart. Dit vraagt om een andere en bredere benadering van de maatschappelijke vraagstukken. Zowel regionaal als lokaal. In 2025 hebben we meerdere Rijkssubsidies aangesproken, waaronder de Beethoven middelen, waarmee Laarbeek ook financieel profiteert van de landelijke aandacht voor de groei in de regio. Samenleving Gemeenten spelen een centrale rol in het vergroten van de weerbaarheid en bewustwording onder inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties over risico’s zoals dreigingen, maatschappelijke ontwrichting, ondermijnende criminaliteit en digitale dreigingen. Ook in 2025 heeft de gemeente hierop ingezet door samen te werken met partners binnen het veiligheidsdomein en door aandacht te besteden aan preventie, signalering en het vergroten van de meldingsbereidheid. In 2025 is daarnaast ingezet op het vergroten van bewustwording en het versterken van de meldingsbereidheid. In 2025 is verder gewerkt aan het versterken van de crisisorganisatie en de voorbereiding op mogelijke incidenten.

Burgemeester en wethouders zijn opgeleid en getraind, en in het vierde kwartaal is een dilemma oefening voor het bestuur georganiseerd om de bestuurlijke besluitvorming in crisissituaties te oefenen. Vanaf januari is ‘Negen’ gestart als buurtsportcoachorganisatie in de gemeente Laarbeek. Negen staat voor een vitale gemeenschap waar het goed, gezond en gelukkig samenleven is. Het jaar stond in het teken van zichtbaarheid én actie. Er is gebouwd aan een sterk netwerk en nieuwe initiatieven. In 2025 is gewerkt aan de officieel zelfstandige organisatie voor ‘Een 10 voor de Jeugd’. In 2025 is ook het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA) ondertekend. Dit is een aanvulling op het Integraal Zorgakkoord (IZA) van 2022. Vanaf eind maart is de tijdelijke gemeentelijke opvanglocatie in Beek en Donk voor de opvang van maximaal 90 asielzoekers in bedrijf. In december is de opvang verlengd van februari 2026 naar 1 september 2026. In oktober is het eerste Integraal Huisvestingsplan (IHP) voor onderwijshuisvesting vastgesteld. Het doel is te zorgen voor goede schoolgebouwen. Het plan biedt inzicht in de kwaliteit van de schoolgebouwenportefeuille, legt duidelijke afspraken vast over verantwoordelijkheden en geldstromen en biedt meer zekerheid voor zowel schoolbesturen als de gemeente.

8 Leefomgeving Met de vaststelling van de Omgevingsvisie Kernen is een concreet ruimtelijk beeld beschreven voor Laarbeek tot 2040. Geen algemeen geformuleerde visie zonder sturende kracht, maar een uitnodiging aan de ontwikkelende marktpartijen om de enorme woningbouwopgave – met inachtneming van een aantal belangrijke randvoorwaarden - op aangewezen locaties, samen met de gemeente vorm te geven. Er is in oktober een Kaderbesluit genomen voor het Centrumplan Lieshout. Hiervoor is ook een subsidie toegekend uit de Beethovenmiddelen voor woningbouw. Voor De Beekse Akkers zijn overeenkomsten gesloten voor de bouw van 540 woningen. Het Masterplan Eyckenlust is in juni vastgesteld en daarna in december de Ontwikkelrichting Beek en Donk Oost. Hiermee ligt het ruimtelijk kader op visieniveau vast voor toekomstige ontwikkelingen in het oostelijke deel van Beek en Donk. We zijn we samen met Enexis en Tennet gestart met de planvorming om het elektriciteitsnet toekomstbestendig te maken. Met de vaststelling van het Mobiliteitsplan is een uitwerking van de Mobiliteitsvisie gereed in de vorm van een uitvoeringsprogramma met concrete maatregelen. Voor de realisatie de aansluiting van de uitbreiding van de Beekse Akkers ter hoogte van de Orchideestraat op de Lieshoutseweg én langzaamverkeertunnel is een Rijkssubsidie toegekend.

Met de vaststelling van de kaders voor het Regionaal Bedrijventerrein Brainport-Oost hebben de deelnemende gemeenteraden de kaderstellende rol kunnen innemen voor de daadwerkelijke realisatie. We hebben er bijna 17 hectare natuurgebied bij door het natuurontwikkelingsproject ’t Gulden Land. De speeltuin De Ratel in Beek en Donk is opnieuw ingericht. De herinrichting van het Piet van Thielplein is afgerond. Er zijn ruim 1.500 meldingen openbare ruimte opgelost en ongeveer 450.000 kg (zwerf)afval verzameld. Organisatieontwikkeling Onze gemeente staat midden in een samenleving die voortdurend verandert. Inwoners, partners en collega’s verwachten een organisatie die meebeweegt, blijft leren en zich blijft ontwikkelen. Organisatieontwikkeling helpt ons daarbij. Het gaat over hoe we samenwerken, hoe we ons werk organiseren en hoe we inspelen op nieuwe opgaven en uitdagingen. In 2025 hadden we vier focuspunten. In het kader van leiderschapsontwikkeling (1) is er is binnen de organisatie een teamenergiemeting en een effectmeting uitgevoerd. De teamenergiemeting geeft inzicht in de energie en samenwerking binnen teams, terwijl de effectmeting laat zien in hoeverre we onze organisatiedoelen realiseren. De resultaten van de effectmeting laten zien dat we als organisatie duidelijke stappen vooruitzetten: op veel onderwerpen scoren we inmiddels een 7 of hoger.

We hebben projectmatig werken (2) binnen onze organisatie geïntroduceerd. Hierdoor is de aandacht voor en bewustwording van projectmatig werken toegenomen en is er meer duidelijkheid ontstaan over rollen en verantwoordelijkheden binnen projecten. We hebben verder gewerkt aan een sterk samenspel (3) tussen bestuur en ambtelijke organisatie en tussen teams. Er is een programma Dienstverlening (4) vastgesteld. Hiermee werken we planmatig aan het verbeteren van onze (digitale) dienstverlening, onder andere in reactie op nieuwe wettelijke taken, zoals de Wet open overheid, en technologische ontwikkelingen zoals de vervanging van ons zaaksysteem.

Financiële beschouwingen Verloop begrotingssaldo in 2025 Op 7 november 2024 heeft u de programmabegroting 2025 vastgesteld. Het oorspronkelijke begrotingssaldo bedroeg € 1.292.000 nadelig. In de loop van de tijd hebben verschillende raadsbesluiten geleid tot mutaties in dit begrotingssaldo. Uiteindelijk is het begrotingssaldo eind 2025 teruggebracht tot € 2.103.000 voordelig. In onderstaand overzicht staan de mutaties vermeld: bedragen x € 1.000 Oorspronkelijk begrotingssaldo 2025 | -1.292 07-11-2024 Verwerking septembercirculaire 2025 gemeentefonds | 339 07-11-2024 Vergoeding burgercommissieleden | -5 07-11-2024 Formatie-uitbreiding griffiemedewerker (van 18 naar 28 uur) | -20 08-05-2025 Duurzaam meerjarig onderhoudsplan gebouwen 2025-2034 | -215 08-05-2025 Actualisatie nota reserves en voorzieningen | 35 12-06-2025 Financiële rapportage 2025 | 1.969 02-10-2025 Noodlokaal basisschool De Driehoek | -74 18-12-2025 Laatste begrotingswijziging van december | 1.289 Per abuis niet in raad voorgelegde begrotingswijziging naar aanleiding van | 75 de herrekening van kapitaallasten activa Afronding | 2 Begroting 2025 na wijzigingen | 2.103 9 Werkelijk resultaat / saldo rekening De jaarrekening 2025 laat een positief resultaat zien van € 4.920.000. Dit is € 2,8 miljoen hoger ten opzichte van de begroting na wijzigingen.

Programma | Primitieve | Actuele | Rekening | Verschil begroting | begroting | 2025 2025 | 2025 1 | Burger en bestuur | -820 | -832 | -1.256 | -424 2 | Veiligheid | -2.016 | -2.128 | -1.592 | 536 3 | Woon- en leefklimaat | -10.955 | -10.777 | -11.055 | -277 4 | Economie en werkgelegenheid | -495 | -452 | -669 | -217 5 | Gezondheid, welzijn, zorg en onderwijs | -25.803 | -25.766 | -24.330 | 1.436 6 | Financiën en bedrijfsvoering | 38.795 | 42.058 | 43.821 | 1.763 Totaal programma's | -1.292 | 2.103 | 4.920 | 2.817 Voor een meer gedetailleerd inzicht in de verschillen per programma verwijzen u naar de verschillenanalyse in de programma's. In grote lijn is het positieve resultaat van € 2.817.000 als volgt opgebouwd: Wethouderspensioenen omgerekend naar ABP-grondslag; € 347.000 nadeel In 2025 hebben we extra geld gestort in de voorziening "Wachtgeld/pensioen voormalig B&W'. Dit is vooruitlopend op de overdracht van de wethouderspensioenen naar het ABP per 31 december 2027. De extra storting is niet begroot en zorgt voor een nadeel in de exploitatie. Rijksbijdrageregeling Realisatiestimulans; € 161.000 voordeel De regeling heeft betrekking op de stimulering van de bouw van betaalbare woningen. | In 2025 is gestart met de bouw van 23 betaalbare woningen. Per woning hebben we € 7.000 ontvangen. Tegenover deze Rijksbijdrage staan geen extra kosten.

Daarnaast is het ontvangen bedrag vrij besteedbaar. Crisis-noodopvang en tijdelijke opvang van asielzoekers; € 531.000 voordeel Door een aanvullende financiële vergoeding van het Rijk zijn de inkomsten hoger uitgevallen dan begroot. Daarnaast schaalden we - vanwege het goede verloop - de beveiliging tussentijds af, waardoor de uitgaven lager waren dan verwacht. 10 11 Opvang ontheemden uit Oekraïne; € 553.000 voordeel Gemeenten ontvangen een normbedrag per dag per bed van het Rijk voor de opvang van Oekraïners. Gedurende het jaar is het aantal opvangplekken uitgebreid van 118 naar 153. De financiële vergoeding van het Rijk die we in 2025 hebben ontvangen is hoger dan de werkelijke kosten die we hebben gemaakt voor huisvesting, begeleiding, e.d. Sociaal domein; € 486.000 voordeel Er is sprake van onderbesteding op diverse budgetten binnen het sociaal domein. Er zijn minder kosten gemaakt voor het versterken van de sociale basis dan er waren begroot: jaarlijks is er een budget beschikbaar voor het ondersteunen van nieuwe initiatieven, die vanuit de gemeenschap ontstaan en bijdragen aan het versterken van de sociale basis. In 2025 is dit budget niet volledig ingezet. In 2026 wordt gewerkt aan een nieuwe website voor de gemeente Laarbeek. Het sociaal domein krijgt daarin een plek, waardoor een aparte website sociaal domein niet meer nodig is.

Daarom is er in 2025 niet gestart met de inrichting van een nieuwe website sociaal domein. Daarnaast is in 2025 een slagkrachtbudget beschikbaar gesteld voor het project toekomstbestendige dorpshuizen, dat doorloopt in 2026. In 2025 zijn hiervoor nog geen kosten gemaakt. In de financiële rapportage 2026 wordt gevraagd deze voor 2026 opnieuw beschikbaar te stellen. Ook is er sprake van onderbesteding van de zorgkosten. Dit komt deels door extra bijdragen van het Rijk die we gedurende het jaar via circulaires ontvangen hebben. Voor de bijbehorende doelen waren binnen de gemeentelijke begroting al passende budgetten geraamd. Daarnaast leidden vergrijzing en zichtbare verbeteringen in de werkwijze van het sociaal team tot meer beschikkingen voor Wmo-voorzieningen, waardoor de inkomsten uit eigen bijdragen zijn gestegen. Tegelijkertijd zijn de uitgaven op onderdelen lager dan verwacht: er zijn minder kosten voor maatwerkvoorzieningen. Binnen het gecontracteerde aanbod vonden we namelijk passende oplossingen. Voor bijzondere bijstand is in 2024 de inkomensgrens verhoogd naar 120%. De bijbehorende stijging van de kosten voor bijzondere bijstand en individuele inkomenstoeslag is echter minder hoog dan verwacht. We zetten meer in op preventie en voorlichting ten behoeve van de zelfredzaamheid van de doelgroep.

Onderbesteding op personeelsbudget; € 914.000 voordeel De onderbesteding op het personeelsbudget moet in samenhang worden gezien met het centrale inhuurbudget. Doordat niet alle openstaande vacatures in 2025 waren ingevuld, vervanging geregeld moest worden vanwege ziekte, etc. hebben we personeel ingehuurd. Een deel van de inhuurkosten konden we ten laste brengen van projecten en grondexploitaties. De inhuur had hier namelijk betrekking op. De overschrijding op inhuur is hierdoor lager uitgevallen in de exploitatie. Zoveel zelfs, dat de overschrijding op inhuur substantieel lager uitgevallen is dan de onderbesteding op het personeelsbudget. Algemene uitkering gemeentefonds; € 380.000 voordeel Het voordeel wordt met name veroorzaakt door de financiële verwerking van de Decembercirculaire 2025. De bijstelling van enkele maatstaven, vooral de maatstaf Huishoudens laag inkomen, had een positief effect op de uitkomst van deze circulaire.

12 Voorstellen resultaatbestemming bij jaarstukken 2025: Budgetoverheveling rekenkamercommissie; € 11.496 Het totale restantbudget 2025 van de Rekenkamercommissie bedraagt € 11.496. Dit bedrag valt binnen de maximale overheveling van 50% van het jaarbudget zoals opgenomen in de “Verordening gemeenschappelijke rekenkamercommissie Gemert-Bakel – Laarbeek 2023”. Daarom wordt voorgesteld om € 11.496 via resultaatbestemming beschikbaar te houden voor de rekenkamercommissie in 2026. Teruggave Vennootschapsbelasting 2019; € 38.000 Over boekjaar 2019 hebben we in 2025 een bedrag ontvangen van € 38.000 als teruggave van de Vennootschapsbelasting. Dit bedrag had toegevoegd moeten worden aan de reserve Grondexploitatierisico. Dit is echter niet gebeurd en dient via resultaatbestemming alsnog te gebeuren. Storting in algemene reserve; € 4.870.241 In de (vorig jaar opnieuw) vastgestelde nota Reserves en voorzieningen is bepaald dat het positieve jaarrekeningresultaat wordt gestort in de algemene reserve.

13 Jaarverslag

14 Programma's Programma 1 Burger en bestuur Portefeuillehouders Burgemeester Van der Aa Wethouder Briels Wethouder Slaets-Sonneveldt

15 Bestuursakkoord 2022 - 2026 De veranderende rol van de overheid De maatschappelijke opgaven van deze tijd worden steeds omvangrijker en complexer. Deze vraagstukken kunnen we als gemeente niet alléén oplossen. De hulp van inwoners, instanties en verenigingen is hard nodig. De omwenteling die de gemeente maakt in relatie tot de inwoner en groepen inwoners kan getypeerd worden als: ‘meer loslaten en minder bemoeizucht’. Dit vraagt om een ander soort lokaal bestuur. De gemeente is op zoek naar haar nieuwe rol. Zaken niet dichtregelen met beleidsnota’s maar gebruik maken van de energie en kennis in de samenleving en hierbij een faciliterende, ondersteunende en verbindende houding aannemen. We staan open voor initiatieven vanuit de samenleving en - waar nodig en gewenst - ondersteunen en faciliteren we deze. Deze houding is ook verwerkt in de aanstaande Omgevingswet die naar verwachting op 1 januari 2023 in werking treedt. We gaan van nee, tenzij, naar ja, mits. Dit vraagt een andere manier van werken van ons bestuur en onze medewerkers. De Omgevingswet schrijft bij ruimtelijke planvorming - zo vroeg mogelijk in het traject - tevens een omgevingsdialoog voor tussen initiatiefnemers en omwonenden. Toenemende digitalisering en transparantie We gaan steeds meer naar een digitale wereld waarbij persoonlijk contact steeds verder afneemt.

Dit heeft ook gevolgen voor de dienstverlening binnen onze gemeente. Dit is een doorlopend proces want de digitalisering van de wereld gaat erg snel. Bovendien is het zaak te bewaken dat in deze voortgaande digitalisering, de kwetsbare groepen - zoals ouderen en minima - mee kunnen blijven doen. De maatschappij vraagt ook om meer transparantie bij de totstandkoming van besluiten. Daarom is per 1 mei 2022 de Wet Open Overheid in werking getreden. Deze wet is bedoeld om overheden actief transparanter te maken. Overheidsinformatie dient beter vindbaar, uitwisselbaar, eenvoudig te ontsluiten en goed te archiveren zijn. Dit sluit aan bij de bovengenoemde veranderende rol van de overheid. Samenwerking op basis van goedschaligheid Met het vaststellen van de Toekomstvisie “Samen daadkrachtig en energiek naar 2030” is er door de gemeente en de gemeenschap een bewuste keuze gemaakt om een zelfstandige gemeente te blijven. Voor een deel van de maatschappelijke opgaven kan de uitvoering het best plaatsvinden op het laagste schaalniveau, namelijk dat van de gemeente Laarbeek. Bij andere opgaven ligt het echter voor de hand om op basis van ‘goedschaligheid’ de samenwerking met anderen aan te gaan.

Voorbeelden hiervan zijn Metropoolregio Eindhoven, Belastingsamenwerking Oost-Brabant, de samenwerking met Gemert-Bakel, de Peelgemeenten, Senzer, de Veiligheidsregio en de Omgevingsdienst Zuidoost Brabant. Niet alleen zijn sommige vraagstukken te complex om lokaal op te pakken, maar ze zouden ook te kostbaar zijn. Denk aan de regionale afvalinzameling door Blink of de coronabestrijding door de GGD. We kijken als gemeente dus ook over de lokale en regionale grenzen heen. Dit is goed voor de regio en goed voor Laarbeek. Ontwikkelingen De gemeente Laarbeek heeft goede contacten met de 20 andere gemeenten in Zuidoost Brabant. Er zijn verschillende samenwerkingen op zowel het sociaal als ruimtelijke domein. Binnen de Peel is die samenwerking nog intensiever. Zowel ambtelijk als bestuurlijk wordt er volop de verbinding gezocht. Met de andere Peelgemeenten is de samenwerking verder geïntensiveerd en is er een efficiëntieslag gemaakt in de overlegstructuren en samenwerking. In juni is het Peelakkoord vastgesteld. Hiermee wordt op integrale wijze invulling gegeven aan de verstedelijkingsopgave voor de Peelregio. En worden kansen gecreëerd door als Peel gezamenlijk op te trekken en de lobby te voeren om financiële middelen naar de Peel te halen en onze opgaven te kunnen realiseren. In 2025 is vanuit de MRE een samenwerkingsovereenkomst gesloten met Meierijstad, Venlo en Weert.

16 Speerpunten Afspraken uit de begroting 2025 1.01 Met enige regelmaat wordt de samenwerking tussen raad, bestuur en organisatie geëvalueerd en vormgegeven, bijvoorbeeld door thematische bijeenkomsten. 1.02 We evalueren de nieuwe vergaderstructuur van commissie en raad. 1.03 De gemeente stelt een participatieverordening op. Basis voor deze verordening is het in 2021 vastgestelde participatiebeleid. In deze verordening wordt uiteengezet wat onder participatie wordt verstaan en wat inwoners en gemeente in dit verband in alle redelijkheid van elkaar mogen verwachten. 1.04 Initiatieven uit de samenleving worden - waar nodig en mogelijk - door de gemeente ondersteund en gefaciliteerd. 1.05 We spreken initiatiefnemers bij de beoordeling van plannen aan op het voeren van een zorgvuldige omgevingsdialoog. 1.06 We hanteren taalniveau B1 bij de communicatie met inwoners en spreken daarbij duidelijke en realistische verwachtingen uit op welke termijn men een reactie krijgt. 1.08 Er wordt een besluit genomen over en krediet beschikbaar gesteld voor de noodzakelijke renovatie van de milieustraat. Hierbij wordt een aantal scenario’s van dienstverlening, bijbehorende kosten en eventuele samenwerking met omliggende gemeenten onderzocht.

17 Wat hebben we er voor gedaan in 2025 Status Begrotings- jaar Portefeuille- houder Afdeling Laatst vastgestelde planning 1.03 De gemeente stelt een participatieverordening op. Basis voor deze verordening is het in 2021 vastgestelde participatiebeleid. In deze verordening wordt uiteengezet wat onder participatie wordt verstaan en wat inwoners en gemeente in dit verband in alle redelijkheid van elkaar mogen verwachten. Participatieverordening 2024 Bedrijfsvoering 12 - 2026 Op 1 januari 2025 is het wetsvoorstel ‘Versterking participatie op decentraal niveau’ in werking getreden. Gemeenten hebben tot 1 januari 2027 om een participatieverordening op te stellen. In 2025 hebben we de verordening op juridisch vlak herschreven. In 2026 gaan we verder met onder andere het thema Uitdaagrecht. Status Begrotings- jaar Portefeuille- houder Afdeling Laatst vastgestelde planning 1.08 Er wordt een besluit genomen over en krediet beschikbaar gesteld voor de noodzakelijke renovatie van de milieustraat. Hierbij wordt een aantal scenario’s van dienstverlening, bijbehorende kosten en eventuele samenwerking met omliggende gemeenten onderzocht. Renovatie milieustraat 2025 Wethouder Briels Leefomgeving 12 - 2025 Mogelijke scenario's zijn onderzocht en er is een keuze gemaakt. Het raadsbesluit is genomen en er is krediet beschikbaar gesteld.

De voorbereidingen voor de realisatie van een vernieuwde milieustraat (planvorming en aanbesteding) zijn afgerond en er is een start gemaakt met de uitvoering van de renovatiewerkzaamheden. Deze worden in 2026 afgerond.

Financiën Onderstaande tabel geeft de lasten, baten inclusief mutaties in de reserves weer. bedragen x € 1.000 Begroting | Begroting | Rekening | Verschil voor wijziging | na wijziging | 2025 Lasten | 6.655 | 7.291 | 7.340 | -49 Bestuur | 1.882 | 2.011 | 2.370 | -358 Burgerzaken | 884 | 912 | 846 | 66 Riolering | 1.833 | 2.200 | 1.911 | 289 Afval | 2.056 | 2.167 | 2.213 | -45 Baten | 5.831 | 6.255 | 6.012 | -243 Bestuur | 10 | 31 | 32 Burgerzaken | 492 | 492 | 491 | -1 Riolering | 2.788 | 3.190 | 2.770 | -420 Afval | 2.541 | 2.541 | 2.720 | 178 Saldo van baten en lasten | -824 | -1.036 | -1.327 | -291 Stortingen in reserves | 91 | -91 Onttrekkingen aan reserves | 4 | 204 | 162 | -42 Resultaat | -820 | -832 | -1.256 | -424 18 Analyse verschillen Volgens de Financiële verordening 2025 worden in de verschillenanalyse uitsluitend de afwijkingen tussen begroting en realisatie toegelicht die een omvang hebben van € 50.000 of meer. Dit drempelbedrag geldt separaat voor zowel laten als baten, dus zonder saldering. Per relevant taakveld wordt beschreven wat de oorzaak is van het verschil en wordt aangegeven of het verschil structureel dan wel incidenteel van aard is. Taakveld en toelichting | Verschil | V/N | I/S 0.1 Bestuur Lasten | -358 | N College van burgemeester en wethouders De hoogte van de voorziening wordt jaarlijks geëgaliseerd via de exploitatie.

De noodzakelijke omvang van deze voorziening wordt elk jaar herrekend op basis van de actuele wet | - en regelgeving, rekening houdend met de geldende rekenrente en indexeringen. Dit laat voor 2025 een eenmalig nadeel in de exploitatie zien van € 347.000, | -347 | N | I voornamelijk als gevolg van een extra reservering vooruitlopend op de overdracht van de wethouderspensioenen naar het ABP per 31 december 2027. Bij de waardering per ultimo 2025 is | rekening gehouden met de dekkingsgraad van 123,5% van het ABP. Overige verschillen | -11 | N | I Baten | 0 0.2 Burgerzaken Lasten | 66 | V Secretarieleges burgerzaken Betreft een onderschrijding op het inhuurbudget specifiek voor team Burgerzaken/KCC op dit taakveld. De kosten | 33 | V | I van inhuur zijn deels geboekt op het taakveld Overhead/personeelskosten (programma 6). Kadaster en topografie De landmeetkundige diensten zijn opnieuw aanbesteed met een gunstiger resultaat. Daarnaast zijn er over 2025 | 36 | V | I minder geografische mutaties geweest in de buitenruimten voor het actualiseren van de BAG-BGT en WOZ. Overige verschillen | -3 | N | I 19 20 Baten -1 N Overige verschillen -1 N I 7.2 Riolering Lasten 289 V Riolen en rioolgemalen Riolering is een gesloten exploitatie. De lasten binnen het taakveld Riolering zijn € 176.000 lager dan de baten (lasten: € 292.000 - baten: € 468.000).

Dit komt door toerekeningen die op andere taakvelden staan dan op het taakveld Riolering, maar wel onderdeel zijn van de tariefbepaling. Het gaat om extracomptabel toegerekende btw, overhead en kwijtschelding. De extracomptabele btw veroorzaakt hier het nadelige verschil. We hebben minder kosten gemaakt en kunnen hierdoor minder btw ten laste van de voorziening Riolering brengen. 292 V I Overige verschillen -3 N I Baten -420 N Riolen en rioolgemalen Zie: toelichting lasten. -468 N I Overige verschillen 48 V I 7.3 Afval Lasten -45 N Overige verschillen -45 N I Baten 178 V Huisvuil Het voordelige effect op de baten wordt voor een deel van € 77.000 veroorzaakt door een nagekomen vergoeding zwerfvuil over de jaren 2023 en 2024. Daarnaast verklaren de baten uit vergoedingen oud papier en het verpakkingsconvenant het voordelige verschil. Door marktontwikkelingen fluctueren deze baten over de jaren. 127 V I Overige verschillen 51 V I

Reservemutaties Onderstaande tabel geeft de mutaties in de reserves weer. bedragen x € 1.000 Begroting | Begroting | Rekening | Verschil voor | na wijziging | 2025 wijziging Storting in reserves | 91 | -91 Afval | 91 | -91 Egalisatiereserve Afvalstoffenheffing | 91 | -91 Onttrekking aan reserves | 204 | 204 | 162 | -42 Bestuur | 24 | 24 | 24 Reserve Resultaatbestemming | 24 | 24 | 24 Burgerzaken | 65 | 65 | 65 Reserve Budgetoverhevelingen | 65 | 65 | 65 Riolering | 3 | 3 | 3 Reserve Afschrijvingen | 3 | 3 | 3 Afval | 112 | 112 | 70 | -42 Egalisatiereserve afvalstoffenheffing | 111 | 111 | 69 | -42 Reserve Afschrijvingen | 1 | 1 | 1 Totaal reservemutaties | 4 | 204 | 71 | -133 21 Toelichting Reservemutaties | Storting 2025 | Onttrekking 2025 Reserve Egalisatiereserve Afvalstoffenheffing | 91 | 69 Dekking van projectkosten renovatie milieustraat | 69 Het resultaat 2025 van taakveld afval wordt gestort in de reserve | 91 Reserve Budgetoverheveling | 0 | 65 Budgetten in programma 1 zijn overgeheveld van 2024 naar 2025. Dit verloopt budgetneutraal via deze reserve. | 65 Reserve Afschrijvingen | 0 | 5 Onttrekkingen ter dekking van afschrijvingslasten van activa die hiervoor eerder zijn aangewezen.

| 5 Reserve Resultaatbestemming | 0 | 24 Bestemming saldo jaarrekening 2024: budgetbestemming en terugbetaling aan Gemert-Bakel inzake rekenkamercommissie | 24 Totaal Reservemutaties | 91 | 162 22 Investeringen Onderstaand overzicht toont de begroting, realisatie, het restant per lopende investering. bedragen x € 1.000 Startjaar | Projectnaam | Begroting | Realisatie | Verschil 2013 | Verlengen overstortld naar BBB Vogelenzang | 100 | 97 | 3 2015 | Aanleg retentievoorziening Oranjelaan BD | 120 | 89 | 31 2018 | Uitvoeren meetplan riolering 2018 | 117 | 1 | 116 2019 | Aanleg retentievoorziening Meerven MH | - | - | - 2020 | Vervanging gemaal Schutstraat LH | 50 | - | 50 2020 | Bijdrage aanleg retentievoorz Kerkakkers | 76 | 42 | 34 2020 | Combi weg/riool Vogelstr/Kerkstr/Hubertusweg | 1.924 | 1.929 | -5 2021 | Klokgieterstraat vervangend bestaand riool | 75 | - | 75 2021 | Combiproject Lankelaar Schutsstraat | 916 | 273 | 643 2021 | Pilot beplante wadi's | 20 | 22 | -2 2021 | Nader onderz (intellig. sturing afvalwater) | 15 | 6 | 9 2022 | Schoolstraat AR relinen 2 rioolstrengen | - | - | - 2022 | Verv rioolgemaal Sengersweg AR-electromech.

| 70 | 46 | 24 2022 | Verv rioolgemaal Sengersweg AR-bouwkundig | 130 | 125 | 5 2022 | Onderz kwal en capac persleidingen buitengeb | - | - | - 2022 | Verruimen sloten bergbezinkbassin AR | 150 | 3 | 147 23 2024 | Verv vuilwaterriool incl schoonw Leonarduspl | 14 | 1 | 13 2024 | Relining diverse locaties bestaande riolering | 250 | 166 | 84 2024 | Vervanging bedieningskasten en pompen | 220 | 68 | 152 2024 | Vervanging drukrioleringspompen (2024) | 45 | 43 | 2 2024 | Verv en uitbreiden riolering PvThielplein | 295 | 420 | -125 2024 | Regenw bassin/riool Broekelingstr-Trompetter | 500 | 12 | 488 2024 | Aanleg waterberging Molenstr-De Vorst | 350 | - | 350 2024 | Opstellen water en rioleringsprogr 2025 | 45 | 49 | -4 2024 | Actualiseren afkoppelplannen | 40 | 17 | 23 2025 | Renovatie milieustraat - civieltechnisch werk | 447 | - | 447 2025 | Renovatie milieustraat - inrichting en kringloopinnamepunt | 645 | 19 | 626 2025 | Renovatie milieustraat - opbouw modulaire deel | 571 | 61 | 510 2025 | Brandstraat/ged Koppelstraat: Bijleggen regenwaterriool - | 63 | 3 | 60 Voorbereidingskrediet 2025 | Baverdestraat LH: Aanpassing riolering na realisatie woningen Wocom - | 10 | - | 10 Voorbereidingskrediet 2025 | Baverdestraat LH: Verbeteren riolering - Voorbereidingskrediet | 20 | - | 20 2025 | Vervangen rioolgemaal Deense Hoek LH (bouwkundig) - | 21 | 3 | 18 Voorbereidingskrediet 2025 |

Vervangen rioolgemaal Deense Hoek LH (elektromechanisch) - | 14 | - | 14 Voorbereidingskrediet 2025 | Bijleggen regenwaterriool Slotstraat BD - Voorbereidingskrediet | 40 | 16 | 24 2025 | Aanleg regenwatergemaal sportpark De Heibunders MH | 15 | 13 | 2 2025 | Helmondseweg AR: Onderzoek mogelijkheden bijleggen | 20 | - | 20 regenwaterriool - voorbereidingskrediet 2025 | Reliningen 2025 | 200 | - | 200 2025 | Renovatie drukrioleringsgemaaltjes 2025 | 45 | 45 | - 24 2025 | Bijdrage aanleg waterberging De Ratel BD | 20 | 20 | - Per investering is een korte toelichting opgenomen over de huidige voortgang en status. Startjaar | Projectnaam | Toelichting | Krediet afsluiten bij jaarrekening Ja/Nee 2013 | Verlengen overstortld naar BBB Vogelenzang | Project is gereed. | Ja 2015 | Aanleg retentievoorziening Oranjelaan BD | Project is gereed. | Ja Bij nader inzien bleek het niet noodzakelijk deze werkzaamheden nu uit 2018 | Uitvoeren meetplan riolering 2018 | te voeren. Realisatie wellicht in nabije toekomst. In dat geval volgt een | Ja nieuwe kredietaanvraag. 2019 | Aanleg retentievoorziening Meerven MH | Project niet doorgegaan omdat het niet mogelijk bleek de gronden aan | Ja te kopen. 2020 | Vervanging gemaal Schutstraat LH | Wordt gerealiseerd in 2026.

| Nee 2020 | Bijdrage aanleg retentievoorz Kerkakkers | Uitvoering in afwachting van realisatie Kerkakkers I | Nee 2020 | Combi weg/riool Vogelstr/Kerkstr/Hubertusweg | Werkzaamheden werden in 2024 afgerond | Ja 2021 | Klokgieterstraat vervangend bestaand riool | Projectvoorbereiding start najaar 2026; uitvoering naar verwachting in | Nee 2027. 2021 | Combiproject Lankelaar Schutsstraat | Momenteel in uitvoering. Naar verwachting worden de werkzaamheden | Nee in 2026 afgerond. 2021 | Pilot beplante wadi's | Project is gereed. Dit betreft een deelkrediet van de reconstructie Piet | Ja van Thielplein. 2021 | Nader onderz (intellig. sturing afvalwater) | Project is gereed. | Ja 2022 | Schoolstraat AR relinen 2 rioolstrengen | Bij nader inzien bleek het niet noodzakelijk deze werkzaamheden uit te | Ja voeren. 2022 | Verv rioolgemaal Sengersweg AR | -electromech. | Project is afgerond, hoofdgemaal is aangelegd. | Ja 2022 | Verv rioolgemaal Sengersweg AR | -bouwkundig | Project is afgerond, hoofdgemaal is aangelegd. | Ja 2022 | Onderz kwal en capac persleidingen buitengeb | Bij nader inzien bleek het niet noodzakelijk deze werkzaamheden uit te | Ja voeren. 2022 | Verruimen sloten bergbezinkbassin AR | Samen met Waterschap Aa en Maas onderzoeken we de mogelijkheden | Nee tot verrruiming van de sloten.

2024 | Verv vuilwaterriool incl schoonw Leonarduspl | Werkzaamheden uitgevoerd in 2025. Financiële afronding volgt in | Nee 2026. 25 2024 | Relining diverse locaties bestaande riolering | Project is gereed. | Ja 2024 | Vervanging bedieningskasten en pompen | Aanbesteding van de werkzaamheden vindt plaats in 2026. | Nee 2024 | Vervanging drukrioleringspompen (2024) | Project is gereed. | Ja 2024 | Verv en uitbreiden riolering PvThielplein | Project is gereed. Dit betreft een deelkrediet van de reconstructie Piet | Ja van Thielplein. 2024 | Regenw bassin/riool Broekelingstr | -Trompetter | Project in voorbereiding. Uitvoering in 2027. | Nee Bij nader inzien bleek het niet noodzakelijk deze werkzaamheden nu uit 2024 | Aanleg waterberging Molenstr | -De Vorst | te voeren. Realisatie wellicht in nabije toekomst. In dat geval volgt een | Ja nieuwe kredietaanvraag. 2024 | Opstellen water en rioleringsprogr 2025 | Project is afgerond. Het Wrp werd vastgesteld. | Ja 2024 | Actualiseren afkoppelplannen | Hemelwaterstructuurplan Aarle | -Rixtel is bijna gereed. Daarna volgen | Nee vergelijkbare plannen voor de kernen Lieshout en Mariahout.

2025 | Renovatie milieustraat | - civieltechnisch werk | Project is in uitvoering | Nee 2025 | Renovatie milieustraat | - inrichting en kringloopinnamepunt | Project is in uitvoering | Nee 2025 | Renovatie milieustraat | - opbouw modulaire deel | Project is in uitvoering | Nee 2025 | Brandstraat/ged Koppelstraat: Bijleggen regenwaterriool | - | Project in voorbereiding. Uitvoering in 2027. | Nee Voorbereidingskrediet 2025 | Baverdestraat LH: Aanpassing riolering na realisatie woningen Wocom | - Projectvoorbereiding wordt opgestart in 2026. | Nee Voorbereidingskrediet 2025 | Baverdestraat LH: Verbeteren riolering | - Voorbereidingskrediet | Project is in voorbereiding. | Nee 2025 | Vervangen rioolgemaal Deense Hoek LH (bouwkundig) | - | Project in voorbereiding. Uitvoering in 2027. | Nee Voorbereidingskrediet 2025 | Vervangen rioolgemaal Deense Hoek LH (elektromechanisch) | - | Project in voorbereiding. Uitvoering in 2027. | Nee Voorbereidingskrediet 2025 | Bijleggen regenwaterriool Slotstraat BD | - Voorbereidingskrediet | Project in voorbereiding. Uitvoering in 2027. | Nee 2025 | Aanleg regenwatergemaal sportpark De Heibunders MH | Project is gereed. | Ja 2025 | Helmondseweg AR: Onderzoek mogelijkheden bijleggen | Project wordt in 2026 afgerond. | Nee regenwaterriool - voorbereidingskrediet 2025 | Reliningen 2025 | Project in voorbereiding. Uitvoering in 2027.

| Nee 2025 | Renovatie drukrioleringsgemaaltjes 2025 | Project is gereed. | Ja 2025 | Bijdrage aanleg waterberging De Ratel BD | Project is afgerond, waterberging is gerealiseerd. | Ja 26 27 Verbonden partijen Verbonden partij Vorm Blink Gemeenschappelijke regeling Metropool Regio Eindhoven Gemeenschappelijke regeling Meer informatie over deze verbonden partijen staat in het overzicht Verbonden partijen.

28 Programma 2 Veiligheid Portefeuillehouders Burgemeester Van der Aa

29 Bestuursakkoord 2022 – 2026 Gezamenlijke verantwoordelijkheid Inwoners moeten zich veilig voelen in hun eigen leefomgeving. Kleine irritaties, zoals foutparkeren en zwerfvuil, maar ook grotere vraagstukken, zoals overlast van personen met verward gedrag, criminaliteit en illegale wietplantages, geven inwoners een onveilig gevoel. Het is belangrijk dat dit in een vroegtijdig stadium wordt gesignaleerd. Dat vraagt om ogen en oren in de wijk, onder meer van de politie en van gemeentelijke handhavers, maar ook van inwoners. Ogen en oren van bewoners zijn nog belangrijker in het buitengebied, waar het natuurlijk toezicht door de omvang van het terrein nu eenmaal minder aanwezig is. Een veilige samenleving is dan ook een gezamenlijke verantwoordelijkheid. Door de bank genomen voelen de inwoners van Laarbeek zich veilig. De integrale en systematische aanpak van onveiligheid zoals we die al jaren - samen met onze veiligheidspartners- toepassen, werpt nog steeds vruchten af. Resultaten uit de veiligheidsmonitor en de criminaliteitscijfers wijzen dat ook uit. Begin 2022 is ook het uitvoeringsprogramma Aanpak Ondermijnende Criminaliteit opnieuw vastgesteld voor een periode van vier jaar. Een van de meest tastbare onderdelen van deze samenwerking is de inzet van het Peelland Interventie Team (PIT) en de aansluiting bij Meld Misdaad Anoniem.

Verschuiving in criminaliteit Mede door de corona-pandemie en de digitalisering is er een opvallende verschuiving waarneembaar geweest van de traditionele vormen van criminaliteit (zoals diefstallen, woninginbraken en overvallen) naar andere vormen van criminaliteit zoals cybercrime en horizontale fraude. Ook opvallend is dat het tijdsverloop van een handhavingsproces steeds vaker wordt opgerekt. Evenementen Als gevolg van corona zijn er minder vergunningaanvragen binnen gekomen voor evenementen. We constateren dat het aantal aanvragen voor evenementen weer groeiende is. Dit vanaf het moment dat de beperkende maatregelen als gevolg van corona zijn opgeheven, maar ook ten opzichte van de periode voor corona. Vanuit de omgeving wordt steeds kritischer gekeken naar de voorwaarden waaronder evenementen worden toegestaan. We zoeken naar een goede balans tussen levendigheid en leefbaarheid. Dat vraagt om een nog zorgvuldigere, inhoudelijke check van mogelijke risico’s en passende maatregelen. Brandweer Brandweerposten krijgen steeds vaker te maken met een tekort aan vrijwilligers. Regionaal is een wervingstraject gestart dat zijn vruchten heeft afgeworpen. Het is belangrijk dat de posten voldoende zijn bemenst. Samen met de andere hulporganisaties waken zij over onze veiligheid. Sociale veiligheid De afgelopen periode hebben we geïnvesteerd in de sociale veiligheid.

De Aanpak ter Voorkoming Escalatie is hierop ingericht en de procesregisseur is de spil tussen het sociaal domein en het veiligheidsdomein.

30 Ontwikkelingen Ontwikkelingen in 2025 Ondermijning Het afgelopen jaar hebben we opnieuw ervaren dat de strijd tegen ondermijning voortdurende alertheid en gezamenlijk optreden vraagt. De investering in een groene BOA en het Gemeentelijk Signaal Overleg (GSO) blijft hierin van grote waarde. In 2025 is daarnaast ingezet op het vergroten van bewustwording en het versterken van de meldingsbereidheid. Zo is tijdens het toonaangevende evenement de Dorpsfeesten in Aarle-Rixtel een ondermijningscontainer geplaatst en was tijdens de zwaailichtendag een ondermijningsbus aanwezig om inwoners te informeren over signalen van ondermijnende criminaliteit. Daarnaast is onderzoek gedaan naar de meldingsbereidheid in het buitengebied. Ook in 2026 blijven we dit onderwerp verder bestendigen, onder meer in het samenspel met onze partners in het veiligheidsdomein en door project buitengebied op te starten. Fysieke Veiligheid In 2025 is verder gewerkt aan het versterken van de crisisorganisatie en de voorbereiding op mogelijke incidenten. Burgemeester en wethouders zijn opgeleid en getraind, en in het vierde kwartaal is een dilemma-oefening voor het bestuur georganiseerd om de bestuurlijke besluitvorming in crisissituaties te oefenen. Daarnaast is aangesloten bij de gebiedscommissie Stiphoutse Bossen om de voorbereiding op en de aanpak van natuurbranden verder te verbeteren.

Ook is een evenementenkalender ingevoerd, waarmee meer overzicht en afstemming is ontstaan rondom evenementen in de gemeente. In de 2026 blijven we investeren in een crisisorganisatie die opgeleid, getraind en geoefend blijft, waarbij in lijn met weerbare samenleving een noodsteunpunt wordt ingericht. VTH-beleid In 2023 is het VTH-beleid herijkt. In 2025 hebben we uitvoering gegeven aan dit beleid. Ook werden de groenblauwe acties samen met de partners (politie, ODZOB, Veiligheidsregio, PIT) voortgezet in 2025.

31 Weerbare samenleving Het versterken van een weerbare samenleving is een belangrijke opgave die het Rijk nadrukkelijk bij gemeenten heeft neergelegd. Gemeenten spelen een centrale rol in het vergroten van de weerbaarheid en bewustwording onder inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties over risico’s zoals dreigingen, maatschappelijke ontwrichting, ondermijnende criminaliteit en digitale dreigingen. Ook in 2025 heeft de gemeente hierop ingezet door samen te werken met partners binnen het veiligheidsdomein en door aandacht te besteden aan preventie, signalering en het vergroten van de meldingsbereidheid. Een weerbare samenleving vraagt immers om betrokken inwoners en sterke netwerken in de wijken en dorpen. In 2026 blijven we werken aan het versterken van deze weerbaarheid, onder meer door samenwerking met lokale partners, het delen van kennis en het stimuleren van bewustwording bij inwoners en ondernemers. Integraal Veiligheidsplan Peelland 2027-2030 (IVP) In artikel 38b van de Politiewet staat dat de gemeenteraad ten minste eenmaal in de vier jaar de doelen vaststelt die de gemeente op het gebied van de veiligheid nastreeft. Dit gebeurt in onze gemeente door vaststelling van het Integraal Veiligheidsbeleid (IVP). Op dit moment hebben de zes Peelgemeenten een eigen IVP waarin de prioriteiten van de gemeenteraden staan.

Verkenning integraal veiligheidsbeleid Peelland In het driehoeksoverleg van Peelland (zes burgemeesters, politie, OM) worden afspraken gemaakt over lokale prioriteiten en criminaliteitsbestrijding en de inzet van politie. Er bestaat daarbij een grote overlap in prioriteiten, doelstellingen en aanpak. Daarom zijn de Peelgemeenten voornemens om de komende beleidsperiode, 2027-2030, met één gezamenlijk integraal veiligheidsbeleid te gaan werken. Door te werken vanuit een gedeelde visie op veiligheid ontstaat meer eenduidigheid in prioriteiten en aanpak. Tegelijkertijd biedt dit kansen om capaciteit en expertise efficiënter in te zetten en elkaar waar nodig te versterken. Daarbij blijft er voldoende ruimte voor de lokale context en eigen accenten per gemeente. Veiligheidsvraagstukken kunnen immers per gemeente, kern of zelfs wijk verschillen en vragen om maatwerk in de uitvoering.

32 Speerpunten Afspraken uit de begroting 2025 2.01 Raad en college staan zij-aan-zij in de aanpak van ondermijning en andere vormen van criminaliteit. 2.02 We treden daadkrachtig op tegen afvaldumping, stropers en crossers, in het bijzonder in kwetsbare natuurgebieden als De Biezen en ’t Gulden Land. 2.03 We blijven inzetten op toezicht in het buitengebied, onder andere door inzet van de groene BOA 2.04 Het evenementenbeleid wordt herijkt. 2.05 De door de veiligheidsregio ingezette wervingsactie voor vrijwilligers bij de lokale brandweer wordt gecontinueerd tot het moment dat de brandweer voldoende is bemenst. 2.06 We gaan beleid ontwikkelen op het gebruik van cameratoezicht in de openbare ruimte.

33 Wat hebben we er voor gedaan in 2025 Status Begrotings- jaar Portefeuille- houder Afdeling Laatst vastgestelde planning 2.04 Het evenementenbeleid wordt herijkt. Evaluatie evenementenbeleid 2025 Burgemeester Van der Aa Leefomgeving 12 - 2026 Vanwege minder capaciteit is het beleid niet bijgesteld in 2025. In 2026 is hiervoor capaciteit beschikbaar gesteld. Status Begrotings- jaar Portefeuille- houder Afdeling Laatst vastgestelde planning 2.06 We gaan beleid ontwikkelen op het gebruik van cameratoezicht in de openbare ruimte. Evalueren en opstellen camerabeleid 2025 Burgemeester Van der Aa Leefomgeving 12 - 2025 Het wettelijke kader voor cameratoezicht in de openbare ruimte is geborgd in artikel 151c van de gemeentewet. In 2024 is gestart met de pilot ‘camerabewaking Bemmer IV’ en zijn er camera's geplaatst. Het gebruik van de camera's is geëvalueerd in 2025.

Beleidsindicatoren In dit jaarverslag presenteren wij de verplichte BBV-indicatoren per programma. De opgenomen gegevens zijn gebaseerd op de landelijke database van Waarstaatjegemeente.nl. De hier getoonde cijfers lopen, doordat niet alle gemeenten even snel de informatie verschaffen, mees | tal achter, soms zelfs jaren. Indien opgenomen hebben wij de uitkomsten van onze gemeente afgezet tegen de uitkomsten van de gemiddelde gemeente met een in | woneraantal tot 25.000 inwoners. Beleidsindicator | Verplicht volgens | Meeteenheid | Actualiteit | Laarbeek | Gemiddelde gemeente BBV j/n | < 25.000 inwoners Diefstallen uit woningen | Ja | per 1.000 inwoners | 2025 | 0,9 | 1,1 Geweldsmisdrijven | Ja | per 1.000 inwoners | 2025 | 2,8 | 2,8 Vernielingen en misdrijven tegen openbare | Ja | per 1.000 inwoners | 2025 | 2,6 | 3,5 orde en gezag Verwijzingen HALT | Ja | per 1.000 jongeren | 2025 | 12 | 9 Winkeldiefstallen | Ja | per 1.000 inwoners | 2025 | 0,4 | 0,9 34 Financiën Onderstaande tabel geeft de lasten, baten inclusief mutaties in de reserves weer.

bedragen x € 1.000 Begroting | Begroting | Rekening | Verschil voor wijziging | na wijziging | 2025 Lasten | 2.129 | 5.210 | 4.878 | 332 Crisisbeheersing en brandweer | 1.583 | 4.632 | 4.306 | 326 Openbare orde en veiligheid | 547 | 578 | 572 | 7 Baten | 110 | 3.079 | 3.282 | 203 Crisisbeheersing en brandweer | 81 | 3.055 | 3.260 | 205 Openbare orde en veiligheid | 28 | 24 | 22 | -2 Saldo van baten en lasten | -2.020 | -2.132 | -1.596 | 536 Onttrekkingen aan reserves | 4 | 4 | 4 Resultaat | -2.016 | -2.128 | -1.592 | 536 35 36 Analyse verschillen Volgens de Financiële verordening 2025 worden in de verschillenanalyse uitsluitend de afwijkingen tussen begroting en realisatie toegelicht die een omvang hebben van € 50.000 of meer. Dit drempelbedrag geldt separaat voor zowel laten als baten, dus zonder saldering. Per relevant taakveld wordt beschreven wat de oorzaak is van het verschil en wordt aangegeven of het verschil structureel dan wel incidenteel van aard is. Taakveld en toelichting Verschil V/N I/S 1.1 Crisisbeheersing en brandweer Lasten 326 V Crisis noodopvang Door een aanvullende vergoeding zijn er meer inkomsten dan begroot. Daarnaast maakte de gemeente geen aanspraak op de risicoreserve uit de begroting. 345 V I Overige verschillen -19 N I Baten 205 V Crisis noodopvang Zie toelichting lasten. 203 V I Overige verschillen 2 V I

37 Reservemutaties Onderstaande tabel geeft de mutaties in de reserves weer. bedragen x € 1.000 Begroting Begroting Rekening Verschil voor wijziging na wijziging 2025 Onttrekking aan reserves 4 4 4 Crisisbeheersing en brandweer 4 4 4 Reserve Afschrijvingen 4 4 4 Totaal reservemutaties 4 4 4 Toelichting Reservemutaties Storting 2025 Onttrekking 2025 Reserve Afschrijvingen 0 4 Onttrekkingen ter dekking van afschrijvingslasten van activa die hiervoor eerder zijn aangewezen. 4 Totaal Reservemutaties 0 4

Investeringen Onderstaand overzicht toont de begroting, realisatie, het restant per lopende investering. bedragen x € 1.000 Startjaar | Projectnaam | Begroting | Realisatie | Verschil Brandweerkazerne BD - overige kosten (routekaart 21) | - | -1 | 1 Brandweerkazerne AR - overige kosten (routekaart 23) | - | -2 | 2 Brandweerkazerne LH - overige kosten (routekaart 22) | - | -6 | 6 Per investering is een korte toelichting opgenomen over de huidige voortgang en status. Krediet afsluiten Startjaar | Projectnaam | Toelichting | bij jaarrekening Ja/Nee Brandweerkazerne BD - overige kosten (routekaart 21) | Installatie LED-verlichting uitgevoerd in 2024/2025, verrekend met | Nee Veiligheidsregio Brandweerkazerne AR - overige kosten (routekaart 23) | Installatie LED-verlichting uitgevoerd in 2024/2025, verrekend met | Nee Veiligheidsregio Brandweerkazerne LH - overige kosten (routekaart 22) | Installatie LED-verlichting uitgevoerd in 2024/2025, verrekend met | Nee Veiligheidsregio 38 39 Verbonden partijen Verbonden partij Vorm Stichting Beheer en Exploitatie Veiligheidshuis Brabant Zuidoost Participatie in publiekrechtelijk rechtspersoon Veiligheidsregio Brabant-Zuidoost Gemeenschappelijke regeling Meer informatie over deze verbonden partijen staat in het overzicht Verbonden partijen.

40 Programma 3 Woon- en leefklimaat Portefeuillehouders Wethouder Briels Wethouder Slaets-Sonneveldt Wethouder Van den Berkmortel Bestuursakkoord 2022 - 2026

41 Leefbaarheid Laarbeek is een vitale en toekomstbestendige gemeente waar het goed wonen is. Om dit te blijven wordt voortdurend gewerkt om het dorpse karakter te behouden. Er is aandacht voor voldoende geschikte woningen die aansluiten bij huidige en toekomstige behoeften. Op verschillende manieren spant de gemeente zich in voor een verdere verbetering van natuur, milieu en landschap. Voor de gebiedsontwikkeling aan de Heuvel in Lieshout wordt een integraal plan ontwikkeld. Door de raad is de opdracht gegeven om dit samen met inwoners te doen. Omgevingsvisie Op 9 december 2021 heeft de gemeenteraad de Omgevingsvisie buitengebied vastgesteld. De Omgevingswet schrijft een omgevingsvisie voor het gehele grondgebied voor, vast te stellen vóór 1 januari 2025. Dit betekent dat er ook nog voor 1 januari 2025 een omgevingsvisie voor de kernen moet worden opgesteld. In het buitengebied worden enerzijds steeds meer agrarische bedrijven beëindigd, anderzijds is er de toenemende schaalvergroting. Dat leidt tot vraagstukken met betrekking tot het hergebruik van de vrijkomende agrarische bebouwing en gronden, verloedering en toename van (drugsgerelateerde) criminaliteit. Het gaat dus om economische belangen maar zeker ook om andere waarden zoals gezondheid, agrarisch erfgoed, natuur en landschap, biodiversiteit en klimaat.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://laarbeek.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/a58ee384-8846-40b2-8983-4f833f2d2452?agendaItemId=cf99204e-6e44-4cc7-bc43-69a5c735363e