BIJL 2 - Toelichting NL.IMRO.1931.BP1911BG009-VG01 - 7363.pdf
Tekst van het document
Bestemmingsplan - Toelichting West-Vlisterdijk 8, Vlist
Gemeente Krimpenerwaard Afdeling Ruimtelijke Ontwikkeling
IDN: Status: Versie: Datum:
NL.IMRO.1931.BP1911BG009-VG01 Vastgesteld 03 20-04-2021
1
Inhoud 1. Inleiding ............................................................................................................................. 4 Aanleiding .......................................................................................................................... 4 Ligging plangebied ............................................................................................................. 4 Vigerende Bestemmingsplannen ....................................................................................... 5 Leeswijzer.......................................................................................................................... 6 2. Planbeschrijving ................................................................................................................ 7 Bestaande situatie plangebied en omgeving ...................................................................... 7 Nieuwe situatie .................................................................................................................. 8 3.
Ruimtelijke regels en beleid ..............................................................................................12 Gemeentelijke kader .........................................................................................................12 Gemeentelijke beleid ........................................................................................................12 Stuctuurvisie Vlist 2020 .................................................................................................12 Structuurvisie K5 ...........................................................................................................14 Nota Ruimtelijke kwaliteit...............................................................................................15 Duurzaamheid ...............................................................................................................16 Provinciaal beleid ..............................................................................................................17 Omgevingsvisie Zuid-Holland ........................................................................................17 Omgevingsverordening Zuid-Holland ............................................................................18 Gebiedsprofiel Krimpenerwaard ....................................................................................21 Beleid hoogheemraadschap van
Schieland en de Krimpenerwaard..................................22 Rijksbeleid ........................................................................................................................23 Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte ..........................................................................23 Besluit algemene regels ruimtelijke ordening.................................................................23 Besluit ruimtelijke ordening ............................................................................................23 Conclusie ..........................................................................................................................24 4. Omgevingsaspecten .........................................................................................................25 Milieu ................................................................................................................................25 M.e.r.
.............................................................................................................................26 Externe veiligheid ..........................................................................................................27 Luchtkwaliteit.................................................................................................................29 Geluid: wegverkeerslawaai ............................................................................................30 Bodem...........................................................................................................................31 Bedrijven en milieuzonering ..........................................................................................32 Water(paragraaf) ..............................................................................................................33 2
Achtergrond en onderzoek/beoordeling .........................................................................33 Conclusie: .....................................................................................................................36 Archeologie en Cultuurhistorie ..........................................................................................36 Achtergrond...................................................................................................................36 Onderzoek/beoordeling .................................................................................................36 Conclusie: .....................................................................................................................38 Ecologie ............................................................................................................................38 Achtergrond...................................................................................................................38 Soorten .........................................................................................................................38 Gebieden ......................................................................................................................39 Houtopstanden
..............................................................................................................41 Conclusie: .....................................................................................................................41 Overige aspecten..............................................................................................................41 Kabels en leidingen .......................................................................................................41 Niet gesprongen explosieven (NGE) .............................................................................42 5. Juridische planbeschrijving. ..............................................................................................43 6.
Uitvoerbaarheid ................................................................................................................44 Economische uitvoerbaarheid ...........................................................................................44 Resultaten overleg ex artikel 3.1.1 Bro..............................................................................45 Watertoets ........................................................................................................................45 Maatschappelijke uitvoerbaarheid .....................................................................................45 Participatie ....................................................................................................................45 Zienswijzen ...................................................................................................................45 Bijlagen bij de toelichting ......................................................................................................46
3
1. Inleiding Aanleiding De familie Laméris is voornemens een nieuwe woning te bouwen aan de West-Vlisterdijk 8. Hiervoor is een principeverzoek ingediend waarop een positieve reactie is gekomen. Een voorwaarde die daarbij is aangegeven is om via een bestemmingsplanwijziging de nieuwe grotere woning op een iets gewijzigde locatie mogelijk te maken. Dit plan is daar de invulling van. De huidige woning is ooit in 1972 als tweede agrarische bedrijfswoning gebouwd behorende bij het bedrijf op West-Vlisterdijk 9. In 2007 is de bestemming van de woning via een wijzigingsplan omgezet in “Wonen”. Dit om de losstaande schuur te kunnen bouwen in 2008. In 2012 is een houtopslag met zonnepanelen dak gerealiseerd. Het plan en de wens is om nu een nieuwe passende woning te bouwen voor het gebruik nu en in toekomst. De huidige woning voldoet niet meer aan de wensen en eisen van deze tijd, qua isolatie en de maten van binnenruimtes (die moeilijk te veranderen zijn i.v.m. de dragende constructie van de meeste muren). Bovendien is er een (beginnend) probleem met de fundering. In 2013 is met de toenmalige gemeente Vlist overleg geweest over het grondig verbouwen van de woning, maar dit heeft niet geleid tot een plan dat paste binnen het bestemmingsplan en voldeed aan de eisen van welstand. Bovendien is een grondige verbouwing een relatief dure investering ten opzicht van complete nieuwbouw.
Bij complete nieuwbouw kan beter ingespeeld worden op het energie efficiënt bouwen en inrichten van de woning. Denk aan goede isolatie, lage temperatuur verwarming en de verplichting om gasloos te bouwen en de nieuwe normen voor de energieprestatie. Ook het integreren van zonnepanelen en andere moderne technische installaties is bij nieuwbouw eenvoudiger. In tegenstelling tot veel plaatsen (in het buitengebied van de gemeente Krimpenerwaard) is er in het beschermde dorpsgezicht van de Vlist beperkter de mogelijkheid om vergunningsvrij te bouwen als onderdeel van de nieuwbouw van de woning doormiddel van een aan- of uitbouw zolang dit niet ook voldoet aan de regels van het bestemmingsplan. In de praktijk is er voor dit perceel in dit specifieke gebied (de maximale oppervlakte voor bijgebouwen is al volledig benut) dus geen mogelijkheid om hiermee het gewenste bouwvolume te bereiken. Daarnaast zou deze optie ook afbreuk kunnen doen aan de meest gewenste en passende vormgeving van de woning (vergunningvrij zijn overwegend platte aanbouwen te realiseren die vanuit welstandsoogpunt minder gewenst zijn om tot een kwalitatief goed ontwerp te komen). Daarnaast is het vanuit het oogpunt van milieukundige bodemkwaliteit niet eenvoudig haalbaar gebleken om een nieuwe woning op dezelfde plaats te bouwen.
Ook is het bouwen op het naastgelegen perceel makkelijker uitvoerbaar in verband met de huidige bewoning en de volgtijdelijkheid van de sloop- en bouwwerkzaamheden. In verband met het te realiseren duurzame en streekeigen ontwerp en praktische uitvoerbaarheid is dit bestemmingsplan opgesteld om de bestemming “Wonen” gedeeltelijk te verplaatsen en veranderen en het bouwvolume te vergroten.
Ligging plangebied Het plangebied is de huidige bestemming “Wonen” waarbinnen de bestaande woning aan de West-Vlisterdijk 8 in Vlist is gelegen en een gedeelte van het daarnaast gelegen agrarische perceel met de bestemming “Agrarisch met waarden”. De nieuwe woning zal worden gerealiseerd op een gedeelte van dit agrarische perceel. De percelen zijn kadastraal bekend als gemeente Vlist, sectie A nummer 1029 en gemeente Vlist, sectie A nummer 1191. 4
Figuur 1 Situering plangebied (met rode lijn gearceerd)
Vigerende Bestemmingsplannen Op dit moment heeft het perceel West-Vlisterdijk 8 een woonbestemming. Het naastgelegen perceel heeft een agrarische bestemming. Dit is vastgelegd in het bestemmingsplan Landelijk Gebied (voormalige gemeente Vlist) dat 15-12-2015 is vastgesteld. Dat plan was een voorzetting van het eerder (26-10-2010) vastgestelde vergelijkbare bestemmingsplan Landelijk gebeid 2010. West-Vlisterdijk 8 heeft een bestemming “Wonen”. Daarnaast zijn de dubbelbestemmingen “Waarde – Archeologie 3” en “Waarde – Cultuurhistorie 1” aanwezig. Rond de WestVlisterdijk is een dubbelbestemming “Waterstaat – Waterkering” opgenomen. Het naastgelegen perceel heeft de bestemming “Agrarisch met waarden” en dezelfde dubbelbestemmingen. Tevens is het Parapluplan Parkeren Krimpenerwaard van toepassing. De percelen zijn gelegen in het (van rijkswege) beschermde dorpsgezicht Vlist.
5
Figuur 2 Uitsnede uit het bestemmingsplan Landelijk Gebied (voormalige gemeente Vlist)
Leeswijzer Hoofstuk 2 bevat een gedetailleerdere beschrijving van de huidige en toekomstige situatie. Hoofdstuk 3 schetst een beeld van het huidige beleid en de regels. Hoofstuk 4 gaat in op de diverse omgevingsaspecten, waaronder de waterparagraaf. In hoofdstuk 5 wordt de plansystematiek uitgelegd. Hoofdstuk 6 is gewijd aan de uitvoerbaarheid. Hier wordt met name ingegaan op de uitkomsten van de inspraak en het overleg ex artikel 3.1.1 van het Besluit ruimtelijke ordening.
6
2. Planbeschrijving Bestaande situatie plangebied en omgeving In het huidige plangebied staat een woning en het westelijk deel is in gebruik als weiland. Ook het gebied ten westen en ten zuiden is in agrarisch gebruik. Ten zuidoosten is een historische boerderij van een voormalig agrarisch bedrijf (West-Vlisterdijk 9) gelegen. Ten noorden van het plangebied is het riviertje de Vlist en de West-Vlisterdijk gelegen.
Huidige woning West-Vlisterdijk 8
West-Vlisterdijk in de richting Vlist
West-Vlisterdijk in de westelijke richting Haastrecht
Riviertje Vlist
7
Nieuwe situatie Het plan voorziet in de mogelijkheid om op de plek van het agrarische perceel een woning te bouwen. De huidige woning zal op de huidige plaats gesloopt worden. De nieuwe woning zal ontsloten blijven via de bestaande oprit. De bestaande voorgevellijn wordt aangehouden. De woning kan een inhoud van maximaal 1000m3 en maximale goot- en bouwhoogte van respectievelijk 4 en 10 meter krijgen. De bestaande bescherming van het rijksbeschermde dorpsgezicht Vlist blijf beschermd via de dubbelbestemming Waarde - Cultuurhistorie 1. Een gedeelte van het huidige woonperceel, met daarop de boomgaard en de houtopslag met zonnepanelen, zal weer een agrarische bestemming krijgen zonder bouwvlak en blijft als boomgaard ingericht. De bestaande houtopslag kan blijven staan op grond van het overgangsrecht tot het moment dat het gesloopt zal worden. Tot dat moment telt de oppervlakte van de houtopslag mee voor het gezamenlijke maximale oppervlakte van bijgebouwen. De archeologische waarden blijven beschermd via de dubbelbestemming Waarde -Archeologie 3. De regionale waterkering blijft beschermd via de dubbelbestemming Waterstaat – Waterkering.
Locatie nieuwbouw ten westen huidige oprit
Locatie nieuwbouw uit westelijke richting
Locatie nieuwbouw gezien van de West-Vlisterdijk
Locatie nieuwbouw gezien richting de West-Vlisterdijk
8
De nieuwe woning op het gedeelte van het agrarische perceel zal samen met een gedeelte van het bestaande woonperceel (de oprit en de bestaande schuur) het nieuwe woonperceel gaan vormen. Dit woonperceel wordt ingepast in de landschappelijk structuur.
Figuur 3 Luchtfoto met daarop geprojecteerd het eindbeeld van de elementen van het toekomstige erf
Vanwege de verplaatsing van de woning moet ook vorm worden gegeven aan een nieuw erf rond de nieuw woning. De bestaande oprit naar de schuur blijft gehandhaafd als toegang tot het perceel. Vanaf de oprit wordt een toegang gecreëerd naar de voor- en achterdeur van de nieuwe woning. De niuewe woning wordt op dezelfde voorgevellijn gebouwd als de bestaande woning. De ruimte tussen de woning en schuur kan als doorzicht naar de achtergelegen agrarische percelen over de oprit en de achterliggende sloot benut worden. Het ontwerp van de nieuw te bouwen woning is zo gemaakt dat de woning passend is in het historische lint van de Vlist. De oriëntatie van de nokrichting van het dak is in lijn met de meeste historische bebouwing. Door de duidelijke langgerekte hoofdvorm zonder aanbouwen ontstaat een rustig en sober beeld overeenkomstig de hoofdvorm van vele boederijen. De woning wordt gebouwd op dezelfde hoogte (peil) als de bestaande woning. De bestaande schuur is al iets onder het peil van de huidige woning geplaatst om het langzaam naar polderpeil aflopende erf te volgen en benadrukken. Om de directe grond (tuin) rond de woning en de toegang goed te kunnen gebruiken zal de grond rond de woning opgehoogd worden aansluitend op het niveau van de bestaande opgehoogde woonheuvel. Hiermee ontstaat een samenhangend geheel.
De ophoging zal flauw aflopen naar achteren en naar de watergang die naast de nieuwe woning gemaakt zal worden. Langs deze watergang zullen weer elzen en essen geplant worden op een manier die vergelijkbaar is met de beplanting naast de schuur begint en verder langs de sloot naar achteren tot de 1e wetering doorloopt. Om tot een goede inpassing te komen zijn er een aantal uitgangspunten van belang. Passend in de streek is het onderscheid tussen voor- en achtererf. Op het voorerf bevond zicht vaak de formele voortuin en groentetuin. Tevens wordt het voorerf vaak door een lage strakkere heggen omkaderd. Naar het achtererf wordt de randbeplanting wat grover en minder verzorgd. 9
In de tuin van de huidige woning zijn fruitbomen aangeplant. Na de sloop van de oude woning worden enkele aanvullende fruitbomen aangeplant waardoor de voormalige tuin aan de oostzijde van de oprit ingericht zal worden overeenkomstig de agrarische bestemming. De bestaande heg kan als afscheiding van dit stukje “boomgaard worden doorgetrokken. Enkele schapen kunnen in de toekomst het gras onder de fruitbomen kort houden. Samengevat: • • • • • • • •
Nieuwe woning op zelfde voorgevellijn en hoogte (peil) Nieuwe woning als duidelijk hoofdgebouw in één langgerekte hoofdvorm, zonder aanbouwen of dakkapellen Ophoging van het nieuwe gedeelte van de woonheuvel met (behoud) teensloot langs de West-Vlisterdijk Onderscheid voor- en achtererf Open formele voortuin met lagere heggen en strakkere geometrische vormen Boomgaard aanvullen/uitbreiden op de plek van de te slopen woning en een duidelijke eigen begrenzing via een afscheiding geven Duidelijke erfafscheiding van het naast en achter het erf gelegen agrarische land (duidelijk erfsilouet) Doorzicht naar achteren over het erf via de bestaande oprit en de centrale sloot tussen de nieuwe woning en bestaande schuur.
10
Om de landschappelijke inpassing mogelijk te maken zal o.a. het nieuwe gedeelte van het nieuwe perceel rondom de nieuwe woning op gelijke hoogte worden gebracht met het bestaande woonperceel. Ook zal ter afscheiding met het resterende agrarische perceel een sloot worden gegraven, een nieuwe toegang worden gerealiseerd, hekken worden verplaatst en passende streekeigen beplanting worden aangebracht. Dit kan allemaal gerealiseerd worden binnen de nieuwe en bestaande bestemmingen, waarbij voor sommige activiteiten nog een nadere vergunning nodig zal zijn.
Figuur 4 Luchtfoto met daarop geprojecteerd de ingrepen op de percelen
11
3. Ruimtelijke regels en beleid Dit hoofdstuk schetst gedetailleerder dan in de inleiding de huidige gemeentelijke regels en het gemeentelijke beleid. Daarna kom het provinciale en rijksbeleid en regels aan bod.
Gemeentelijke kader Het bestemmingsplan “Landelijk Gebied [2014] (voormalige gemeente Vlist)” met nummer NL.IMRO.1931.BP1511BG001-VG01 is 15-12-2015 vastgesteld. In het bestemmingsplan is voor woningen binnen de bestemming wonen een maximaal bouwvolume van 700 m3 bepaald (Artikel 22.2.2 onder i. ). Het bestemmingsplan is grotendeels een hervaststelling van het bestemmingsplan Landelijk Gebied 2010 met nummer NL.IMRO.0623.BP1050LG001-VG01 vastgesteld op 26-10-2010. Op enkele punten zijn er zaken gewijzigd. Ook in dat voorgaande bestemmingsplan was het bouwvolume voor woningen binnen de bestemming ‘Wonen’ 700m3. Dit is bij de hervaststelling dus ongewijzigd ten opzichte van het bestemmingsplan Landelijk Gebied 2010 (daar artikel 20.2 onder e.). Beide toelichtingen van de bestemmingsplannen zijn voor een belangrijk deel gelijk. In beide toelichtingen is geen motivering te vinden waarom 700m3 als maximaal bouwvolume in de regels is opgenomen. Er is geen gemeentelijke beleidsmatige onderbouwing en/of doel/oogmerk waarvoor de regels zijn gesteld uit het verleden voor het gemaximeerde bouwvolume.
Gemeentelijke beleid Stuctuurvisie Vlist 2020 De voormalige gemeente Vlist heeft op 3 juli 2012 de structuurvisie Vlist 2020 vastgesteld. De structuurvisie is een door de Wet op de ruimtelijke ordening omschreven en verplicht gesteld ruimtelijk plan dat de gewenste ruimtelijke ontwikkeling van de gemeente op hoofdlijnen weergeeft. Het is daarmee het ruimtelijk afwegingskader voor nieuwe initiatieven, waaronder dit initiatief. De uitwerking van het in de structuurvisie beschreven beleid vindt plaats in gebiedsvisies, bestemmingsplannen, ruimtelijke onderbouwingen (als deze) en projecten. Bij deze uitwerkingen staat het beleid niet meer ter discussie, maar juist de wijze waarop dit beleid wordt uitgewerkt. De gemeente streeft een aantal doelen na met de structuurvisie: • • • •
het bieden van een toetsingskader voornieuwe ontwikkelingen op basis van een ruimtelijk realistische weergave van beleid op korte en lange termijn; de ambities en projecten van de Visie op Vlist verankeren; het ingezette beleid uitvoerbaar maken: o.a. door inzicht te geven in de financiële, maatschappelijke en wettelijke uitvoerbaarheid; het creëren van draagvlak en enthousiasme voor uitvoering bij betrokken partijen;
Belangrijk uitgangspunt van de structuurvisie is het behoud van de eigen identiteit. Dit laatste wordt bepaald door de eigenheid van de dorpen, waarbij streven naar vitaliteit hoog in het vaandel staat. Daarnaast wordt de identiteit van Vlist in belangrijke mate ontleend aan het buitengebied, met zijn kenmerkende openheid, de grondgebonden veehouderij als drager van het landschap en de cultuurhistorische en ecologische kwaliteiten. De identiteit hangt sterk samen met de ruimtelijke structuur. Naast de openheid, de kenmerkende kavelstructuur, het alom aanwezige water, zijn de bebouwingslinten, de Hollandse IJssel en de Vlist structuurbepalende elementen. Specifiek voor het landelijk gebied geldt dat behoud en herstel van landschap, cultuurhistorie en natuur in balans dienen te zijn met de ontwikkelingsmogelijkheden voor een duurzame 12
grondgebonden veehouderij. Dit beleid gaat goed samen met recreatief medegebruik. Voor overige bestaande functies wordt een consoliderend beleid voorgestaan. De structuurvisie Vlist 2020 een doorontwikkeling van de algemene Visie op Vlist uit 2008 om de ambities en projecten van die te verankeren. Relevante hoofdlijnen uit de visie op Vlist waren: • • •
Vlist: riant wonen in prachtig landschap met recreatieve voorzieningen. Landelijk gebied: verbrede landbouw, inzet op recreatie. Ontwikkeling van de omgeving van de Vlist als toeristische as.
Nieuwe ontwikkelingen moeten bijdragen aan de kwaliteiten van het gebied. Indien deze verder gaan dan het bestemmingsplan mogelijk maakt, moet een nieuwe afweging worden gemaakt. Voorwaarden binnen die afweging zijn: • • • •
het betreft een duurzame ontwikkeling; er is sprake van toevoeging van kwaliteit (op het gebied van cultuurhistorie, landschap en/of natuur); de ontwikkeling past bij de identiteit en schaal van de omgeving; draagt bij aan de economie van het buitengebied.
Als specifieke aandachtspunten binnen het beleid voor het buitengebied is onder andere de zone langs de Vlist benoemd. Vervolgens worden een aantal thema’s uitgewerkt waarin voor het bouwplan relevante zaken naar voren komen. Beschermd dorpsgezicht Het gebied ten noorden van de kern Vlist en Bonrepas is tot 150 à 200 meter uit de oevers van de rivier de Vlist, inclusief de Oost- en West-Vlisterdijk aangewezen als beschermd dorpsgezicht. Het beleid is gericht op behoud van de cultuurhistorische waarde van het riviertje de Vlist en het historische dorpsbeeld bepaald door de boerderijen langs de dijken met hun smalle, diep landinwaarts strekkende kavels. In vrijkomende gebouwen die een cultuurhistorische waarde vertegenwoordigen, wil de gemeente ook andere vormen van bedrijvigheid toestaan. Behoud van cultuurhistorische bebouwing door ontwikkeling staat voorop. Een uitgangspunt is behoud van de kernkwaliteiten. Ontwikkelingen die hier een bijdrage aan leveren of die deze kwaliteiten versterken, krijgen de ruimte. De linten Ontwikkelingen die zich buiten de randvoorwaarden van het bestemmingsplan begeven, zijn niet op voorhand onmogelijk.
Medewerking kan overwogen worden als de ontwikkeling gepaard gaat met een substantiële kwaliteitsverbetering Wonen Enkele voor wonen formuleerde ambities zijn: levensloopbestendig, duurzaam en energiezuinig bouwen en verbeteren van de woon- en leefomgeving Recreatie en Toerisme De linten aan beide zijden van de rivier de Vlist worden aangewezen als toeristisch recreatieve as, die loopt tussen de historische kernen Haastrecht en Schoonhoven. Hier worden extra mogelijkheden geboden voor recreatie (ongemotoriseerde / stille en kleinschalige ontwikkelingen, bv. bed&breakfast, aanlegplaats kano’s, terras). Deze mogelijkheden gaan verder dan het bestemmingsplan en bieden bijvoorbeeld ook niet als
13
karakteristiek aangemerkte panden de mogelijkheid tot het vestigen van een bed&breakfast of andere recreatieve ondernemingen. Ambitie cultuurhistorie en archeologie Enkele voor cultuurhistorie geformuleerde ambities zijn behoud ruimtelijke kwaliteit linten en behoud bijzondere waarde Vlist als beschermd dorpsgezicht; Duurzaamheid Onder duurzame ruimtelijke ontwikkeling wordt gesproken over gebiedseigen ruimtelijke ontwerpen/ruimtelijke inpassing. In de uitvoeringsparagraaf is een afwegingskader opgenomen. Hierin staat dat er steeds nieuwe initiatieven aandienen. Deze moeten zorgvuldig worden getoetst. Belangrijk daarbij is de vraag of het initiatief voldoende bijdraagt aan onder andere in de structuurvisie geformuleerde doelen. Hierbij kan het volgende algemene afwegingskader worden gehanteerd: • • • • • •
Past het initiatief in het lange termijnbeeld van de structuurvisie. Tast het initiatief de sterke punten van de gemeente niet aan of draagt het initiatief bij aan versterking: draagt het bij aan de kwaliteit van de woon- en leefomgeving en de sociaaleconomische vitaliteit; draagt het bij aan het behoud van het cultuurlandschap; belemmert het geen toeristisch recreatieve kansen of geeft vorm aan een toeristische of recreatieve kans; versterkt het de ‘leefbaarheid’ en beleefbaarheid van de beschermde dorpsgezichten, linten en andere cultuurhistorische en archeologische elementen;
Conclusie: De structuurvisie bied de mogelijkheden om mee te werken aan initiatieven en ontwikkelingen die een substantiële kwaliteitsverbetering opleveren. Het past in de ambitie riant wonen. Het plan is hiermee in lijn met het gemeentelijk beleid.
Structuurvisie K5 Op 2 juli 2009 is de Structuurvisie K5 vastgesteld. De structuurvisie geeft de hoofdlijnen van de gewenste ruimtelijke ontwikkeling van de K5 tot 2020 met een doorkijk naar de lange termijn (2030). De centrale opgave voor de K5 is het voeren van een evenwichtige koers in het spanningsveld tussen behoud van de grote omgevingskwaliteiten van de Krimpenerwaard en het waarborgen van een vitale en leefbare regio. De visie op hoofdlijnen luidt als volgt: 'Belangrijke structuurdragers voor de ruimtelijke ontwikkeling zijn de bodemsamenstelling, het watersysteem, het landschap, de infrastructuur en het kernenpatroon. Deze vormen samen het ruimtelijk raamwerk voor toekomstige ontwikkelingen in het gebied: ruimtebeslag voor stedelijke functies, landbouw, recreatie, natuurontwikkeling, wateropgaven en wegenaanleg.' De belangrijkste gehanteerde uitgangspunten voor wat betreft de vitaliteit en ruimtelijke kwaliteit van het landelijk gebied zijn: Het behouden en versterken van de sociaaleconomische vitaliteit. Het waarborgen van de cultuurhistorische, natuur- en landschapskwaliteiten: vooral het patroon van dijken en linten en het karakteristieke waterrijke slagenlandschap nemen daarin een belangrijke plaats in. In het ruimtelijke ontwikkelingsbeeld ligt het dijklint van de Vlist in het Agrarische gebied met behoud van landschaps- en natuurwaarden.
Daarnaast is de Vlist een van de dijken en linten 14
van waaruit het plangebied van oudsher is ontsloten en ontgonnen. Voor dijken en linten geldt dat de ruimtelijke kwaliteiten van dijken en linten, de aanwezige karakteristieke (streekeigen) bebouwing en de doorzichten op het landschap worden gewaarborgd. Conclusie: Het plan past binnen de structuurvisie K5, omdat de bestaande kwaliteiten niet worden aangetast en zelfs kunnen verbeteren. Het lint wordt niet verdicht door het creëren van nieuwe bouwpercelen, aangezien het een gedeeltelijke verplaatsing van een bestaand bouwperceel betreft.
Nota Ruimtelijke kwaliteit De gemeenteraad van Krimpenerwaard heeft op 13 december 2016 de “Nota Ruimtelijke Kwaliteit gemeente Krimpenerwaard” vastgesteld. De nota is op 1 januari 2017 in werking getreden. De nota bevat de beleidsregels met daarin de criteria die de gemeente toepast bij de welstandsbeoordeling van bouwplannen. Met de “Nota Ruimtelijke Kwaliteit gemeente Krimpenerwaard” is gekozen voor harmonisering en deregulering van het welstandsbeleid met behoud van ruimtelijke kwaliteit. Een groot aantal woongebieden en bedrijventerreinen hebben een soepel toetsingsniveau waarbij verbouwingen welstandsvrij zijn. Om onaanvaardbare situaties tegen te gaan is een excessenregeling opgenomen. De eigenaar van een bouwwerk dat ‘in ernstige mate in strijd is met redelijke eisen van welstand’ kan aangeschreven worden om die strijdigheid op te heffen. Ter ondersteuning van het beleid zijn er twee kaarten gemaakt. Er is een niveaukaart en een gebiedenkaart. De invulling van de beleidskaarten zijn een vertaling van de hoofdlijnen van de ruimtelijke kwaliteit in de Krimpenerwaard ten behoeve van de toetsen van het uiterlijk van bouwwerken op zichzelf en in hun omgeving. De Vlist maakt in de Nota onderdeel uit van een bijzonder niveau. Dit betreft gebieden waar het uiterlijk van de bebouwing van aanzienlijk belang is voor de identiteit van de Krimpenerwaard.
In deze gebieden is inspanning ten behoeve van het behoud en de eventuele versterking van de ruimtelijke kwaliteit gewenst. De nota ruimtelijke kwaliteit bevat voor gebieden met een bijzonder niveau een uitgebreide set criteria, die in woordkeuze en bandbreedte aanstuurt op een zorgvuldige inpassing van bouwplannen in het gebied. Een plan moet een bijdrage leveren aan de kwaliteit van het straatbeeld. Ter ondersteuning van de verschillende niveaus van welstand zijn er gebieden te onderscheiden met samenhangende bebouwingstypologieën. Het plangebied maakt onderdeel uit van het gebied “Vlist“(gebied 2A) . Daarvoor zijn een beschrijving, uitgangspunten en criteria opgenomen. Opgestelde criteria moeten in samenhang met beschrijving en uitgangspunten geïnterpreteerd worden. In de beschrijving wordt de Vlist gekarakteriseerd door bebouwing van individuele panden met landelijk karakter die vrij staan op ruime kavels iets terug gelegen van de weg. De voorzijde is gericht op de weg of water. Gebouwvormen hebben vaak een langgerekte hoofdvorm met een flinke hoge kap en lage goten. Gevels van woningen zijn veelal representatief, verticaal geleed met staande ramen en soms drieledige engelenvensters. Panden hebben in de regel een zorgvuldige detaillering en materialen zijn traditioneel (onder andere rode baksteen en gesmoorde pannen).
De gebruikte kleuren zijn terughoudend en in het algemeen traditioneel.
15
Dit vertaalt zich in het uitgangspunt dat bouwplannen een positieve bijdrage leveren aan de ruimtelijke kwaliteit van de omgeving. In verband hiermee wordt verwacht dat er in ieder geval aandacht geschonken wordt aan de hoofdoriëntatie van de bebouwing en de mate van afwisseling en individualiteit in de massa in combinatie met een terughoudende vormgeving en traditioneel gebruik van materialen en kleuren. De criteria op het gebied van ligging gaan over het hoofdgebouw dat aan de voorzijde van een kavel moet staan en met de voorgevel op de straat gericht is. Tweedelijns bebouwing is ondergeschikt en is geordend zoals gebruikelijk op traditionele erven. Doorzichten naar het achterland blijven behouden en bijgebouwen staan ondergeschikt achter de voorgevelrooilijn en geordend zoals gebruikelijk op traditionele erven. Per kavel is er één hoofdmassa met een eenvoudige rechthoekige plattegrond en afgestemd op historische bebouwingskenmerken (hoofdvorm en nokrichting). Materialen en kleuren zijn terughoudend, in beginsel traditioneel gevels zijn in hoofdzaak van baksteen, kozijnen zijn bij voorkeur van hout en hellende daken worden in beginsel gedekt met (matte) keramische dakpannen of riet. Conclusie: De verplaatsing en de verandering van de bestemming “Wonen” en het bouwplan passen binnen de in de Nota Ruimtelijke Kwaliteit aangegeven kaders en criteria.
Het plan biedt de mogelijkheid om de ruimtelijke kwaliteit in het gebied met een bijzonder niveau van welstand te verbeteren. Het plan voorziet in de mogelijkheden om de standaard jaren 70 woning in het boerderijlint te vervangen door een passendere woning geïnspireerd op een boerderijvorm op een iets gewijzigde locatie. Er is sprake van toevoeging van kwaliteit en het plan past bij de schaal en identiteit van de omgeving (de Commissie Ruimtelijke kwaliteit (welstandscommissie) heeft zich in het kader van het principe verzoek al positief uitgelaten). Het definitieve bouwplan zal in het kader van de vergunningprocedure moeten voldoen aan de in de Nota vastgelegde gebiedsgerichte criteria en nogmaals door de Commissie Ruimtelijke Kwaliteit worden beoordeeld.
Duurzaamheid Duurzaam bouwen is gericht op het beperken van de negatieve milieuaspecten in alle fasen van het bouwproces en het vergroten van de ecologische kwaliteiten van het leefgebied. Concreet betekent dit het terugdringen van verspilling van grondstoffen, het verlengen van de levensduur, een flexibeler gebruik van gebouwen en het bevorderen van hergebruik van bouwmaterialen. Bij duurzaam bouwen wordt o.a. aandacht besteed aan waterhuishoudingsaspecten (bijvoorbeeld afkoppeling hemelwaterafvoer), stedenbouwkundige structuur (bijv. oriëntatie van gebouwen op de zon) en bouwkundige maatregelen (isolatie, zonnecollectoren, materiaalgebruik). Ook het gebruik van niet logende bouwmaterialen valt onder de noemer duurzaam bouwen. Dit is van belang voor de waterkwaliteit. In de waterparagraaf (in hoofdstuk 4) wordt hierop ingegaan. Tevens zal hierin aandacht worden besteed aan waterhuishoudelijke aspecten. Duurzaam bouwen dient als uitgangspunt bij nieuwbouw. Conclusie: Een nieuw te bouwen woning wordt duurzaam gebouwd. Deze wordt zonder gasaansluiting gerealiseerd. Bij uitwerking van het bouwplan wordt gestreefd naar de bouw van een energie neutrale woning (nul op de meter) door toepassing van een warmte pomp, zonnepanelen, en ventilatie met warmteterugwinning en douchewater warmteterugwinning.
16
Provinciaal beleid Omgevingsvisie Zuid-Holland De provincie stuurt op (boven)regionaal niveau op de inrichting van de ruimte in ZuidHolland. De Omgevingsvisie Zuid-Holland is vastgesteld op 20 februari 2019 en 1 april in werking getreden. De Omgevingsvisie Zuid-Holland is een beleidsneutrale voortzetting van de Visie ruimte en mobiliteit (VRM), vastgesteld op 9 juli 2014, geeft op hoofdlijnen sturing aan de ruimtelijke ordening en maatregelen op het gebied van verkeer en vervoer. De Omgevingsvisie Zuid-Holland start met een beschrijving en kaartbeelden van de ruimtelijke hoofdstructuur. Vervolgens wordt ingegaan op de ambities en sturing. De Omgevingsvisie Zuid-Holland eindigt met gedetailleerde Beleidskeuzes. Daarvoor worden deze beleidskeuzes gebundeld in 12 provinciale “opgaven omgevingskwaliteit” Met de Omgevingsvisie streeft de provincie naar een optimale wisselwerking tussen gewenste ruimtelijke ontwikkelingen en een goede leefomgevingskwaliteit. De Omgevingsvisie Zuid-Holland bevat een nieuwe sturingsfilosofie. De sturingsprincipes daarvan zijn: • • •
Opgavegericht (de maatschappelijke opgaven zijn het vertrekpunt) Provinciaal belang (de provincie geeft richting aan een optimale wisselwerking tussen gewenste ruimtelijke ontwikkelingen en een goede leefomgevingskwaliteit) Maatwerk o Gebiedsgericht o Uitgaan van passend schaalniveau o Ruimte voor differentiatie
Belangrijk voor dit plan is de ruimte die er is voor maatwerk. Opgaven die ontstaan in interactie met de omgeving worden waar mogelijk opgelost met integrale maatwerkoplossingen opgelost boven generieke regels. Dat gebeurt als per saldo sprake is van voldoende positieve ontwikkeling. Een belangrijke sturingsstijl daarbij is de meewerkende overheid: zoveel mogelijk overlaten aan initiatieven uit de samenleving. Dit is één van de stijlen die per opgave ingezet kan worden naast de samenwerkende overheid, realiserende overheid en rechtmatige overheid. Bij de Omgevingsvisie Zuid-Holland horen de Omgevingsverordening Zuid-Holland en het Programma ruimte. In de Omgevingsvisie Zuid-Holland zijn zes ambities onderscheiden: • • • • • •
Naar een klimaatbestendige delta Naar een nieuwe economie: the next level Naar een levendige meerkernige metropool Energievernieuwing Best bereikbare provincie Gezonde en aantrekkelijke leefomgeving
Naast de ambities staan de kwaliteiten centraal. Zoals de unieke kwaliteiten van ZuidHolland, de (bestaande) omgevingskwaliteit en ruimtelijke kwaliteit. Daarin zijn de ‘kwaliteitskaart’ en de ‘richtpunten ruimtelijke kwaliteit’ opgenomen, behorende bij de Omgevingsvisie en de Omgevingsverordening. Verbeteren ruimtelijke kwaliteit
17
Het provinciale landschap valt onder te verdelen in drie typen, gekenmerkt door veenweiden, rivieren en kust. Het verstedelijkingspatroon, de natuurwaarden en het agrarisch gebruik sluiten daarop aan. De provincie stelt de versterking van de kwaliteiten van gebieden centraal in het provinciaal beleid. Per nieuwe ontwikkeling zal voortaan eerst worden bekeken of het nodig is om het buiten bestaand stads- en dorpsgebied te realiseren. De voorwaarde hierbij is dat de maatschappelijke behoefte is aangetoond en de nieuwe ontwikkeling bijdraagt aan het behoud of verbetering van de ruimtelijke kwaliteit. Bij ruimtelijke kwaliteit gaat het om een integrale benadering waarbij de samenhang tussen bruikbaarheid, duurzaamheid én belevingswaarde in acht wordt genomen. In de omgevingsvisie worden vier provinciale milieubelangen benoemd. Het plangebied is gelegen in een stiltegebied. De ontwikkeling heeft geen negatieve invloed op het stiltegebied aangezien het plan een gedeeltelijke verplaatsing van een woonbestemming is en daarmee ook de bouw van een nieuwe woning mogelijk maakt en er geen inrichtingen of activiteiten mogelijk worden gemaakt die veel geluid produceren. Conclusie: Het bouwplan en daarvoor benodigde bestemmingswijziging is in lijn met het de Omgevingsvisie Zuid-Holland.
Dit met name omdat het een bijdrage levert aan een aantrekkelijke leefomgeving, energievernieuwing en het versterken van de ruimtelijke kwaliteit. Het plan levert geen negatieve gevolgen voor de provinciale milieubelangen.
Omgevingsverordening Zuid-Holland De Omgevingsvisie Zuid-Holland is juridisch verankerd in de Omgevingsverordening ZuidHolland. Het actuele geldende provinciale ruimtelijke kader is de Omgevingsverordening Zuid-Holland. Provinciale Staten hebben op 20 februari 2019 de Omgevingsverordening Zuid-Holland (NL.IMRO.9928.DOSx2016x0004358VO-VA01) vastgesteld en die is in werking getreden op 1 april 2019. De Omgevingsverordening is daarna enkele malen op kleine onderdelen gewijzigd. In de Omgevingsverordening Zuid-Holland is aangegeven met welke aspecten rekening moet worden gehouden en moet worden opgenomen in bestemmingsplannen. Voor het perceel van het bouwplan en het gebied van de bestemmingswijziging is een aantal artikelen uit de verordening van relevant. In de Omgevingsverordening Zuid-Holland zijn geen regels opgenomen over het volume van woning in het buitengebied. Op de West-Vlisterdijk 8 zijn op de regionale waterkering (West-Vlisterdijk) en de bescherming van het recreatieve vaarroutenetwerk (van de Vlist) na geen regels specifiek van toepassing. Deze zones liggen echter buiten de plaats waar de nieuwe woning gaat komen en zijn al in het geldende bestemmingsplan opgenomen en daaraan hoeft niets veranderd te worden.
Er zijn wel enkele regels die gelden voor de hele provincie (ladder voor duurzame verstedelijking (allen voor stedelijke ontwikkelingen (woningbouwlocaties), kantoren, bedrijventerreinen, kleine windturbines maar die hebben geen betrekking op een enkele woning en woonbestemming in het buitengebied (zie ook het stukje over de ladder voor duurzame verstedelijk onder de paragraaf over het Bro).
18
Figuur 5 Kaartlagen omgevingsverordening
Het perceel van West-Vlisterdijk 8 is niet gelegen in beschermingscategorie 1 of 2 van de regels met betrekking tot ruimtelijke kwaliteit. Daarmee gelden de algemene kaders voor ruimtelijke kwaliteit en zijn alle soorten ruimtelijke ontwikkeling mogelijk. Artikel 6.9 Ruimtelijke kwaliteit Lid 1 Een bestemmingsplan kan voorzien in een nieuwe ruimtelijke ontwikkeling, onder de volgende voorwaarden ten aanzien van ruimtelijke kwaliteit: a. de ruimtelijke ontwikkeling past binnen de bestaande gebiedsidentiteit, voorziet geen wijziging op structuurniveau, past bij de aard en schaal van het gebied en voldoet aan de relevante richtpunten van de kwaliteitskaart (inpassen); b. als de ruimtelijke ontwikkeling past binnen de bestaande gebiedsidentiteit, maar wijziging op structuurniveau voorziet (aanpassen), wordt deze uitsluitend toegestaan mits de ruimtelijke kwaliteit per saldo ten minste gelijk blijft door: 1. zorgvuldige inbedding van de ontwikkeling in de omgeving, rekening houdend met de relevante richtpunten van de kwaliteitskaart, en 2. het zo nodig treffen van aanvullende ruimtelijke maatregelen als bedoeld in het derde lid; c. als de ruimtelijke ontwikkeling niet past bij de bestaande gebiedsidentiteit (transformeren), wordt deze uitsluitend toegestaan mits de ruimtelijke kwaliteit van de nieuwe ontwikkeling is gewaarborgd door: 1.
een integraal ontwerp, waarin behalve aan de ruimtelijke kwaliteit van het gehele gebied ook aandacht is besteed aan de fysieke en visuele overgang naar de omgeving en de fasering in ruimte en tijd, alsmede rekening is gehouden met de relevante richtpunten van de kwaliteitskaart, en
19
2.
het zo nodig treffen van aanvullende ruimtelijke maatregelen als bedoeld in het derde lid.
Lid 4 Een bestemmingsplan dat een nieuwe ruimtelijke ontwikkeling mogelijk maakt als bedoeld in het eerste lid bevat een beeldkwaliteitsparagraaf, waarin het effect van deze ontwikkeling op de bestaande kenmerken en waarden wordt beschreven en waaruit blijkt dat de ruimtelijke kwaliteit ten minste gelijk blijft, voor zover het gaat om een ruimtelijke ontwikkeling: a. waarbij de richtpunten van de kwaliteitskaart in het geding zijn, of b. .. Het gedeeltelijk verplaatsen en veranderen van de bestemming “Wonen” kan worden gezien als een ruimtelijke ontwikkeling. (definitie: nieuwe bebouwing of nieuw gebruik van bebouwing of grond;) Er is immers sprake van nieuw gebruik van grond en uiteindelijk nieuwe bebouwing. Aangezien na dit bestemmingsplan nog een omgevingsvergunning voor bouwen noodzakelijk is kan op dat moment (door de commissie ruimtelijke kwaliteit) in detail beoordeeld worden of de bouwaanvraag past. In het kader van het principeplan heeft de commissie ruimtelijke kwaliteit zich al positief uitgelaten over het beoogde bouwplan. De gedeeltelijke verplaatsing en veranderen van de woonbestemming past binnen de bestaande gebiedsidentiteit, en past bij de aard en schaal van het gebied en voldoet aan de relevant richtpunten van de kwaliteitskaart.
De relevante kaders (selectie) uit de kwaliteitskaart (opgenomen in een bijlage van de Omgevingsvisie Zuid-Holland) zijn: Veen(weide)landschap Richtpunt: • Nieuwe bebouwing en bouwwerken worden geplaatst binnen de bestaande structuren/ linten en niet in de veenweidepolders.
Conclusie: De uiteindelijke nieuwbouw (en de daarvoor benodigde gedeeltelijke verplaatsing en verandering van de bestemming “Wonen” komt voornamelijk aan de andere zijde van de bestaande oprit van het huidige perceel en past daarmee binnen de bestaande structuur/het lint. Linten Boerenervenlint (niet opgenomen op kaart): het lint als kralensnoer van losse boerderijen met hun erven wordt in stand gehouden, verdere verdichting van dit type lint verstoort de kenmerkende openheid van het landschap en kan alleen daar waar zeer ruime doorzichten bewaard blijven. Linten blijven linten als onderscheidende bebouwingsvorm in het gebied. Bij nieuwe ontwikkelingen zijn de huidige korrel, profiel, transparantie en respect voor historische gaafheid van een lint richtinggevend. Aansluiten bij de huidige korrel betekent, dat bij een lint met grootschalige bebouwing, grote loodsen of schuren inpasbaar zijn, maar bij een lint met kleinschalige bebouwing niet. Bestaand dwarsprofiel richtinggevend betekent het in stand houden van het bestaande wegprofiel (breedte, beplanting en berm), aansluiten bij de bestaande afstand van bebouwing tot de weg, (a)symmetrie van het lint, diepte van de (bouw)kavels en 20
dergelijke. Om het lint transparant te houden, dienen doorzichten vanaf de weg naar het achterliggende landschap intact te blijven. Respect voor historische gaafheid van het lint tenslotte, houdt in dat bij nieuwe ontwikkelingen rekening gehouden wordt met cultuurhistorische kwaliteiten van zowel het lint als geheel, als van de individuele bebouwing. Bestaande linten kunnen worden verlengd met inachtneming van bovenstaande uitgangspunten voor een lint, als dit bijdraagt aan de leesbaarheid van het landschap en dit de (verdere) verdichting en verdikking van hetzelfde lint voorkomt. De gebiedsprofielen ruimtelijke kwaliteit maken een verdere onderverdeling in linten en bieden een handreiking voor het omgaan met nieuwe bebouwing ter plaatse. Richtpunten: • Linten blijven linten als onderscheidende bebouwingsvorm in het gebied. • Linten behouden hun lineaire karakter, waarbij de achterzijde van de bebouwing een direct contact met het landschap heeft en de voorzijde aan de openbare weg of waterloop grenst. • Bij nieuwe ontwikkelingen zijn de huidige korrel, profiel, transparantie en respect voor historische gaafheid van een lint richtinggevend. De vervangende nieuwbouw met een groter volume (en de daarvoor benodigde verplaatsing en verandering van de bestemming “Wonen”) houdt rekening met de genoemde zaken in de richtpunten.
De richtpunten zijn niet in het geding waardoor een beeldkwaliteitsparagraaf (Artikel 6.9 lid 4) niet aan de orde is. Bovendien is door de voorafgaande beoordeling van het concrete bouwplan (door de commissie ruimtelijke kwaliteit) er een exacte beoordeling welke beeldkwaliteit het gaat opleveren.
Gebiedsprofiel Krimpenerwaard Het gebiedsprofiel werkt de richtpunten uit de kwaliteitskaart verder uit. Er is een gebiedsprofiel voor de Krimpenerwaard. De relevant stukken (selectie) uit het gebiedsprofiel zijn: Linten blijven linten Vlist lint Het voormalige veenriviertje diende als ontginningsas voor het middengebied. De slingerende verloop zorgt voor veel hoekverdraaiingen met steeds wisselende doorzichten. De rivier met kleine voorlanden, in gebruik als boomgaarden, overtuinen, rietlanden, zorgt voor een landschappelijk beeld. Bebouwing ligt meestal parallel aan verkaveling, maar is in sterke bochten van de weg ook georiënteerd op de rivier. Dit creëert een kleinschalig en gevarieerd beeld. In het centrale deel staat de bebouwing aan weerskanten van de Vlist en aan de uiteinden staat slechts aan een kant bebouwing. De regelmatige ontginning achter het bebouwingslint zorgt voor grote open ruimte en sterk contrast met het verdichte, kleinschalige lint. Aan de oostkant van de Vlist ligt een wetering vlak achter de bebouwing (zie ook Dijklint met achterwetering).
Ambities • Koesteren van de gaafheid van het historische ensemble en de karakteristieke bebouwing van het Beschermde gezicht Vlist; • Koesteren van de onbebouwde kavels in het lint met brede doorzichten op het landschap; • Contrast tussen het verdichte lint en de aan weerskanten daar achterliggende grote open veenweidegebieden behouden; • Zicht vanaf de wegen op het water behouden en versterken; • Groen karakter door boomgaarden, overtuinen, rietlanden koesteren. 21
Conclusie: De vervangende nieuwbouw met een groter volume (en de daarvoor benodigde verplaatsing en verandering van de bestemming “Wonen”) staat de geschetste ambities niet in de weg en kan deze zelfs versterken (zie hiervoor het eindbeeld in figuur 3), doordat er meer mogelijkheden zijn om “nieuwe” karakteristieke bebouwing toe te voegen. Het verplaatsing en verandering van de bestemming “Wonen” en bouwplan past binnen de regels uit de Omgevingsverordening Zuid-Holland voor ruimtelijke kwaliteit en een beeldkwaliteitsparagraaf is niet noodzakelijk. In de Omgevingsverordening Zuid-Holland zijn geen regels opgenomen over het volume van woning in het buitengebied. Het bouwplan en de daarvoor benodigde verplaatsing en verandering van de bestemming “Wonen” is dus niet in strijd met provinciale regels.
Beleid hoogheemraadschap van Schieland en de Krimpenerwaard Het beleid van het Hoogheemraadschap van Schieland en de Krimpenerwaard (verder: HHSK) is vastgelegd in het Waterbeheerplan HHSK 2016-2021, de Keur van Schieland en de Krimpenerwaard, algemene regels bij de Keur, peilbesluiten, leggers en andere documenten (zie: www.hhsk.nl/diensten/publicaties). In deze documenten heeft HHSK de hoofdlijnen van het beleid voor de taken van het hoogheemschap met betrekking tot de waterveiligheid, het oppervlaktewater- en grondwaterbeheer, het beheer van afvalwaterketen en emissies, en het wegenbeheer in de Krimpenerwaard vastgelegd. HHSK streeft ernaar om samen met gemeenten als partners op te trekken. Er moet worden ingezet op intensief overleg met gemeentebesturen voor het kunnen realiseren van projecten. De ruimtelijke ordening en de waterhuishouding moeten in onderlinge relatie worden ontwikkeld. Op basis van ervaring en deskundigheid adviseert HHSK over de mogelijkheden voor een duurzaam watersysteem. De laatste jaren is het inzicht gegroeid dat op een duurzamer wijze met het stedelijk waterbeheer dient te worden omgegaan, mede gezien de klimaatveranderingen.
Aandachtspunten voor het duurzame stedelijk waterbeheer zijn het minimaliseren van wateroverlast, het realiseren van voldoende waterberging waarbij zoveel mogelijk een ecologische inrichting wordt nagestreefd, het verantwoord afkoppelen van verhard oppervlak en het voorkomen van diffuse verontreinigingen door toepassing van duurzame bouwmaterialen. De visie is uitgewerkt in een concreet maatregelenplan: • • •
•
Het woongenot, de belevingswaarde en de recreatieve mogelijkheden op en in het water voor burgers nemen toe; De waterkwaliteit voldoet tenminste aan de algemene milieukwaliteitseisen; Het waterhuishoudkundig systeem kent goede aan- en afvoermogelijkheden, waarbij de doorspoelbaarheid en de mogelijkheid om onder normale omstandigheden het waterpeil binnen zekere marges te handhaven, voldoende worden gewaarborgd; Het watersysteem is zo ingericht dat het de ontwikkeling van biologisch gezond water bevordert.
De watertoets De watertoets, die is geregeld in het Besluit ruimtelijke ordening, blijft een belangrijk instrument om de waterbeheerder vroegtijdig bij ruimtelijke planprocessen te betrekken. De watertoets is hernieuwd vastgelegd in het nationale waterbeleid via Nationaal Waterplan 2016 – 2021 (NWP2). Het NWP2 werkt door op provinciaal en regionaal niveau, om zo te komen tot gebiedsgericht beleid. Via het provinciaal en gemeentelijk waterbeleid en het 22
beleid van de waterschappen dient het rijksbeleid zoals geformuleerd in het NWP2 door te werken tot op bestemmingsplanniveau. De 'watertoets' is het instrument dat waterhuishoudkundige belangen expliciet en op evenwichtige wijze laat meewegen. De watertoets bestaat uit twee onderdelen: 1. de verplichting aan initiatiefnemers van ruimtelijke plannen om de waterbeheerder vroegtijdig in de planvorming te betrekken en 2. de verplichting aan initiatiefnemers van ruimtelijke plannen om in hun plan verantwoording af te leggen over de manier waarop omgegaan is met de inbreng van de waterbeheerder. Dit laatste gebeurt doorgaans in de waterparagraaf bij het betreffende plan. De waterparagraaf is opgenomen in hoofdstuk 4 bij de omgevingsaspecten.
Rijksbeleid Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte In de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR) uit 2012 staan de plannen voor ruimte en mobiliteit van de rijksoverheid beschreven. Het kabinet schetst in de SVIR hoe Nederland er in 2040 uit moet zien: concurrerend, bereikbaar, leefbaar en veilig, waarbij het rijk zo min mogelijk op de stoel van provincies en gemeenten gaat zitten. Het uitgangspunt hierbij is dat provincies, regio's en gemeenten beter op de hoogte zijn van de situatie in de regio en de vraag van bewoners, bedrijven en organisaties. Door provincies en gemeenten de ruimte te geven, kan het Rijk zich richten op het behartigen van ruimtelijke belangen die van nationale en internationale betekenis zijn. Het bouwplan (en de daarvoor benodigde verplaatsing en verandering van de bestemming “Wonen”) is kleinschalig van aard en er worden geen Rijksbelangen geschaad.
Besluit algemene regels ruimtelijke ordening Voor de doorwerking van de rijksbelangen in plannen van lagere overheden, is het Barro opgesteld. Het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) is op 30 december 2011 (grotendeels) in werking getreden en omvat alle ruimtelijke rijksbelangen die juridisch doorwerken op het niveau van bestemmingsplannen. Het gaat om kaders voor onder meer het bundelen van verstedelijking, de bufferzones, de Ecologische Hoofdstructuur, de kust, grote rivieren, militaire terreinen, mainportontwikkeling van Rotterdam en de Waddenzee. Met het Barro maakt het Rijk proactief duidelijk waar provinciale verordeningen en gemeentelijke bestemmingsplannen aan moeten voldoen. Het plan (en de daarvoor benodigde verplaatsing en verandering van de bestemming “Wonen”) is kleinschalig van aard en maakt geen onderdeel uit van de genoemde ruimtelijke Rijksbelangen in het Barro.
Besluit ruimtelijke ordening De juridische regels van het Bro kunnen van toepassing zijn op het plan. In artikel 3.1.6 lid 2 van het Besluit ruimtelijke ordening (Bro) is de verplichting opgenomen om in de toelichting op een ruimtelijk besluit voor nieuw te realiseren stedelijke ontwikkelingen bepaalde duurzaamheidsaspecten van het voornemen te motiveren. Via deze duurzaamheidsladder stimuleert het Rijk de herstructurering van bestaand stedelijk gebied om de ontwikkeling van nieuwe terreinen te verminderen. Dit draagt bij aan economische dynamiek, zorgvuldig gebruik van ruimte en infrastructuur en behoud van de leefbaarheid van het stedelijk en landelijk gebied.
23
In het onderhavige plan is er sprake van vervangende nieuwbouw. Per saldo worden geen wooneenheden toegevoegd. Vanuit jurisprudentie is in dit geval geen sprake van een nieuwe ‘stedelijke ontwikkeling’ en is toetsing aan de ‘Ladder voor duurzame verstedelijking’ niet noodzakelijk. De bouw van één woning is niet aan te merken als een stedelijke ontwikkeling in de zin van de ladder (ABRvS 14 januari 2014, ECLI:NL:RVS:2014:156). Conclusie: De verplaatsing en de verandering van de bestemming “Wonen” en het bouwplan is niet in strijd met het rijksbeleid.
Conclusie Het rijksbeleid heeft een hoog abstractieniveau. Het beleid geeft derhalve geen concrete aanwijzingen voor de verplaatsing en de verandering van de bestemming “Wonen” en het bouwplan. Het provinciaal beleid geeft wel directe richtlijnen op het gebied van ruimtelijke kwaliteit. De verplaatsing en verandering van de bestemming “Wonen” en het bouwplan voldoen aan de uitgangspunten uit dit beleid. Ook op gemeentelijk niveau past het plan binnen de gestelde kaders. De verplaatsing en verandering van de bestemming “Wonen” past binnen het rijks-, provinciaal en overig gemeentelijk beleid. Derhalve vormt dit aspect geen belemmering voor de verdere uitvoering en verplaatsing en verandering van de bestemming “Wonen” en het bouwplan.
24
4. Omgevingsaspecten Omdat het alleen een verplaatsing en verandering van de bestemming “Wonen” en het bouwvolume betreft en geen verdere functieverandering en verder alle andere regels (dubbelbestemmingen), zoals die nu ook al bij de bestemmingen hetzelfde blijven zijn niet alle omgevingsaspecten relevant. Veel aspecten zijn al onderzocht in het kader van de totstandkoming van het bestemmingsplan Landelijk gebied (voormalige gemeente Vlist). Daarnaast zijn er aspecten die onderdeel zijn van de reguliere toetsen die ook (weer) bij een bouwaanvraag gedetailleerder aanbod komen (archeologie, ecologie). Deze aspecten zijn voor zover relevant onderzocht en worden hier beschreven.
Milieu Onder milieu vallen diverse zaken. Aspecten die relevant zijn worden in de aparte paragrafen (geluid: wegverkeerslawaai, bodem en bedrijven en milieuzonering) behandeld. Van de overige milieu aspecten is eerst in tabelvorm aangegeven waarom ze niet direct relevant zijn. Externe veiligheid
Verkeer (inclusief parkeren)
Luchtkwaliteit
Geluid (anders dan wegverkeerslawaai)
In de directe omgeving van het plangebied zijn geen risicorelevante activiteiten (transportleidingen, BEVI bedrijven) aanwezig. Het plangebied ligt niet aan een routering voor het vervoer van gevaarlijke stoffen. Risico’s ten aanzien van waterveiligheid (overstromingen) zijn klein en het uiteindelijke woonperceel en de nieuwe woning zullen op het huidige relatief hoge peil (t.o.v. het agrarische perceel) worden gerealiseerd. Dit is uitgebreider beschreven in de waterparagraaf. Ten opzichte van het huidige gebruik verandert er niets. Er gaat geen verkeer aantrekkende werking uit die van enige betekenis is, niet in absolute zin en ook niet ten opzichte van de bestaande verkeersbewegingen. Er is op het perceel voldoende ruimte om te parkeren, in de regels zijn de relevante bepalingen van het Parapluplan Parkeren overgenomen. Het gebruik als vervanging van het bestaande woonhuis brengt geen verandering in verkeersaantrekkende werking met zich mee, daarom heeft de ontwikkeling geen invloed op het aspect luchtkwaliteit. Door de kleine omvang van dit project blijft dit binnen de grenzen van niet in betekenende mate. Er behoeft dus niet getoetst te worden aan de grenswaarden. Met de kleine verplaatsing worden geen geluidrelevante bedrijfsactiviteiten toegevoegd, dit aspect van geluid is niet relevant.
25
In de nabijheid van het plangebied liggen geen spoorlijnen en (gezoneerde) industrieterreinen. Spoor- en industrielawaai is dus niet relevant.
M.e.r. Achtergrond In het Besluit milieueffectrapportage is bepaald dat een milieueffectbeoordeling ook uitgevoerd moet worden als een project, dat wordt genoemd in de bijlage onder D van het Besluit m.e.r., nadelige gevolgen heeft voor het milieu. De ontwikkeling die dit bestemmingsplan mogelijk kan maken wordt niet genoemd in de D-lijst. Mocht het al onder de categorie D 11.2, stedelijk ontwikkelingsproject uit kolom 1 vallen, dan is de omvang onder de drempelwaarde (200 hectare, 2.000 woningen). Er kan worden volstaan met een vormvrije m.e.r.-beoordeling, die onderdeel moet zijn van de toelichting van dit bestemmingsplan. Onderzoek/beoordeling Algemeen De centrale doelstelling van het instrument milieueffectrapportage is het milieubelang een volwaardige plaats te geven in de besluitvorming over activiteiten met mogelijk belangrijke nadelige gevolgen voor het milieu. De basis van de milieueffectrapportage wordt gevormd door de EU Richtlijn m.e.r. De richtlijn is van toepassing op de milieueffectbeoordeling van openbare en particuliere projecten die aanzienlijke gevolgen voor het milieu kunnen hebben. De Europese regelgeving is in de Nederlandse wetgeving onder andere geïmplementeerd in de Wet milieubeheer (verder Wm) en in het Besluit milieueffectrapportage 1994. In de bijlagen behorende bij het Besluit m.e.r.