2022 1005 1800, collegeprogramma incl inleiding en voorpagina - alles verwerkt in platen - definitief.pdf

2024 - 2026

We voegen recreatieverbindingen toe bij NNN-gebieden zoals wandelpaden (Natuur Netwerk Nederland, link met ambitie 13).

51

Sociaal Domein

52

53

TITEL

Veerkracht en mentale gezondheid

INLEIDING

De toenemende individualisering, prestatiedruk en de maakbaarheid van de samenleving zijn ontwikkelingen die van invloed zijn op de veerkracht en mentale gezondheid van mensen. Individualisering leidt tot een afname van het aantal leden bij maatschappelijke organisaties. Dit heeft invloed op de sociale netwerken. Het idee dat alles maakbaar is in de samenleving en dat elk probleem een oplossing behoeft, kan stress en spanning geven voor wie de oplossing niet in het verschiet ligt. De meerderheid van onze inwoners beschikt over het vermogen om met veranderingen, stressvolle gebeurtenissen, tegenslagen en uitdagingen om te gaan. De coronacrisis heeft zijn sporen op de mentale gezondheid van onze jongeren nagelaten.

Ambitie 22. Veerkracht en mentale gezondheid We zetten in op het versterken van de veerkracht van inwoners om met veranderingen, stressvolle gebeurtenissen, tegenslagen en uitdagingen in het leven om te kunnen gaan. De focus ligt daarbij op het voorkomen van eenzaamheid en het bespreekbaar maken van mentale problemen (taboes doorbreken) om erger te voorkomen. In het bijzonder onder onze jongeren. Opvoeden en opgroeien is niet altijd makkelijk. We zetten in op het faciliteren van informele en sociale steun. Inwoners moeten het zelf doen, maar niet alleen. We richten ons niet op de problemen, maar op de kansen. We zoeken actief naar (normaliserende) activiteiten en mogelijkheden in de buurt om de talenten van jong en oud verder te ontwikkelen.

54

AMBITIE

We zetten in op het mentaal welbevinden van onze inwoners, waarbij we een focus leggen op het voorkomen van eenzaamheid onder ouderen en jongeren en het bespreekbaar maken van mentale problemen (taboes doorbreken) om erger te voorkomen. In het bijzonder onder onze jongeren. We zetten in op het faciliteren van informele en sociale steun. Inwoners moeten het zelf doen, maar niet alleen. We richten ons niet op de problemen, maar op de kansen. We zoeken actief naar (normaliserende) activiteiten en mogelijkheden in de buurt om de talenten van jong en oud verder te ontwikkelen.

DOEL

Meer sociale samenhang in de kernen.

SUBDOELEN

Minder sociale eenzaamheid onder ouderen en jongeren.

WE METEN

    

INSPANNINGEN 2023

2024 - 2026

Meer inwoners maken gebruik van informele en sociale netwerken.

Percentage ernstige eenzaamheid onder 65+. (www.eengezonderhollandsmidden.nl) Percentage hoog risico op angststoornissen en depressie (19-64 jaar). (bron: eengezonderhollandsmidden.nl) Score verbondenheid met de buurt. (Bron: www.waarstaatjegemeente.nl) Score voorzieningenniveau. (Bron: www.waarstaatjegemeente.nl) Vertrouwen in de toekomst onder 15- en 16- jarigen. (bron: eengezonderhollandsmidden.nl)

We verbinden naast WelzijnKrimpenerwaard andere maatschappelijke partners aan de Coalitie Een tegen eenzaamheid.

We inventariseren de bestaande voorzieningen per kern, doen onderzoek naar relevante ontwikkelingen en behoeften. Ook ontwikkelen we een visie op maatschappelijke voorzieningen voor vitale kernen.

We maken de inzet van de Wijk GGD’er structureel.

We sturen het Preventieteam aan op het ontwikkelen van projecten die bijdragen aan het versterken van de sociale basis en sociale netwerken (bijvoorbeeld: Welzijn op recept)

We faciliteren respijtzorg aan huis ter ondersteuning van de mantelzorgers.

We stellen een budget beschikbaar, om zo voor én door inwoners georganiseerde ontmoetingen in de wijk of buurt te versterken.

We voeren het Uitvoeringsprogramma Gezondheid 2024-2028 uit, waarbij we nadrukkelijker inzetten op mentaal welbevinden.

We zetten onze inspanningen van 2023 voort in 2024.

55

TITEL

Leefstijl en lichamelijke gezondheid

INLEIDING

Een gezonde leefstijl bestaat uit voldoende bewegen, een gezond gewicht en eetpatroon, niet roken, geen drugs gebruiken en matig alcoholgebruik. Inwoners zijn zelf verantwoordelijk voor hun gedrag en daarmee hoe gezond men leeft. Landelijk is gebleken dat er gezondheidsverschillen zijn tussen bevolkingsgroepen. Mensen met een lagere sociaal-economische status zijn in onze samenleving vaak slechter af als het gaat om gezondheid. Uit cijfers blijkt dat deze groepen meer roken, vaker overgewicht hebben, weinig bewegen en ongezond eten.

Ambitie 23. Leefstijl en lichamelijke gezondheid Een gezonde leefstijl is van invloed op de lichamelijke gezondheid. Waar dat mogelijk is zetten wij preventief in op het terugdringen van roken, drank- en drugsgebruik, gok- en seksverslaving en andere verslavingsvormen en het bevorderen van sport en bewegen in samenwerking met lokale organisaties.

56

AMBITIE

Een gezonde leefstijl is van invloed op de lichamelijke gezondheid. We bevorderen sport en bewegen in samenwerking met lokale organisaties. We zetten in op een rookvrije generatie. Wij zetten preventief in op het terugdringen van drank- en drugsgebruik, gok- en seksverslaving en andere verslavingsvormen.

DOEL

Meer inwoners hebben een gezonde levensstijl.

SUBDOELEN

Minder roken, drank- en drugsgebruik en andere verslavingsvormen onder jongeren.

WE METEN

 Percentage inwoners dat voldoet aan de beweegrichtlijn.  Percentage inwoners met overgewicht.  Percentage inwoners van 18 jaar en ouder die een goede gezondheid ervaren.  Percentage middelengebruik onder jongeren. (al deze indicatoren: bron www.eengezonderhollandsmidden.nl)

INSPANNINGEN 2023

We voeren het Uitvoeringsprogramma Gezondheid 2020-2023 uit. Dit doen wij onder andere met projecten als Kansrijke Start (gericht op aanstaande ouders zodat hun kinderen een zo goed mogelijke start hebben in de 1e 1000 dagen van hun leven), Voel je Goed (leefstijlinterventie gericht op laaggeletterden en overgewicht) en het tegengaan van middelengebruik.

Meer inwoners groeien op in een gezonde omgeving.

We realiseren een beweegvriendelijke leefomgeving (bijvoorbeeld QR-route) in de openbare ruimte in en rondom de kernen.

We stellen een nieuw Uitvoeringsprogramma Gezondheid 2024-2028 op.

2023 - 2026

We intensiveren het plan van aanpak Tegengaan middelengebruik in samenwerking met maatschappelijke partners

2024 – 2026

We voeren het vastgestelde Uitvoeringsprogramma Gezondheid 20242028 uit.

In 2024 volgt een update van de inspanningen.

57

TITEL

Sociale leefomgeving

INLEIDING

Een prettige sociale leefomgeving gaat over wonen in een leefbare buurt. Een sociale leefomgeving heeft ook betrekking op de sociale veiligheid. Hier is de school, de buurt en het gezin van invloed. Alle inwoners moeten kunnen meedoen. Ongeacht achtergrond, opleiding en financiële middelen. Actief meedoen betekent onderdeel zijn van een groter geheel, een plek hebben, erkenning krijgen, jezelf ontwikkelen en met je talenten een bijdrage leveren aan de samenleving.

Ambitie 24. Sociale leefomgeving De komende jaren zetten we ons in voor een goede integratie van nieuwe inwoners van de gemeente Krimpenerwaard. We verbeteren de toegankelijkheid voor mensen met een beperking. We nemen stelling tegen racisme en discriminatie.

Als Krimpenerwaard willen we een inclusieve samenleving zijn, waarin iedereen mee doet en niemand wordt uitgesloten. Ook hebben wij aandacht en waardering voor de verschillen tussen mensen. Als gevolg van de lockdowns tijdens de corona-pandemie heeft de sociale leefomgeving onder druk gestaan. We zien een stijging van ondermeer huiselijk geweld en meer eenzaamheid.

58

AMBITIE

We zetten ons in voor een veilige sociale leefomgeving. De komende jaren zetten we ons in voor een goede integratie van nieuwe inwoners van de gemeente Krimpenerwaard. We verbeteren de toegankelijkheid voor mensen met een beperking. We nemen stelling tegen racisme en discriminatie.

DOEL

Meer inwoners voelen zich verbonden met elkaar.

SUBDOELEN

Meer sociale veiligheid in de kernen, de wijken en gezinnen.

WE METEN

  

INSPANNINGEN 2023

We zetten het antidiscriminatiebureau intensiever in. Dat doen we door hun werkzaamheden bekend te maken onder scholen en maatschappelijke instellingen.

Meer inwoners ervaren een inclusieve leefomgeving.

Score verbondenheid met de buurt. (bron: waarstaatjegemeente.nl) Percentage meldingen van discriminatie. (bron: monitor discriminatie) Score sociale veiligheid. (bron: waarstaatjegemeente.nl)

We voeren het Uitvoeringsprogramma Inburgering 2022-2027 uit. Dan doen we door onder andere passende leerwerktrajecten aan te bieden aan nieuwkomers. Hierbij combineren we taallessen met participatieactiviteiten zoals (vrijwilligers)werk.

We voeren het Uitvoeringsprogramma Aanpak Huiselijk Geweld en Kindermishandeling 20212023 uit. Ook zetten we een nieuw programma 2024-2028 op. 2024 – 2026

We voeren het Uitvoeringsprogramma Aanpak Huiselijk Geweld en Kindermishandeling 20242028 uit.

We zetten de inspanningen van 2023 voort in 2024.

We stellen een Uitvoeringsprogramma Inclusie op, met aandacht voor de mogelijkheid om mee te doen voor minderheden in de samenleving.

59

TITEL

Sociaal-economische status

INLEIDING

In Krimpenerwaard vinden we het belangrijk dat inwoners duurzaam betaald werk hebben of zoveel mogelijk participeren naar vermogen. Inwoners moeten kunnen rekenen op bestaanszekerheid. Het beheersen van basisvaardigheden en kennis hebben van de Nederlandse taal is belangrijk.

F

Ontwikkelingen in de huidige economie (energiecrisis en hoge inflatie) leiden tot een flinke daling van de koopkracht van mensen met lage inkomens, maar intussen ook van mensen met middeninkomens. Ondanks de enorme vraag naar personeel in diverse sectoren is er nog steeds geen balans tussen de vraag van de markt en de kwalificaties van mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Allemaal elementen die ervoor zorgen dat de bestaanszekerheid van mensen onzeker is of wordt.

Ambitie 25. Sociaal economische status Het is belangrijk dat onze inwoners mee kunnen doen in de samenleving, iedereen naar zijn eigen vermogen. Wij zetten in op begeleiding naar werk aan mensen die zonder ondersteuning moeilijk betaalde arbeid kunnen vinden en behouden. Als betaalde arbeid niet mogelijk is zetten we in op participatie door middel van vrijwilligerswerk of andere vormen van maatschappelijke inzet. Het hebben van bestaanszekerheid is voor sommige inwoners niet vanzelfsprekend. Deze inwoners ondersteunen we zodat zij hun bestaanszekerheid kunnen opbouwen. In dit kader verdienen kinderen die opgroeien in huishoudens met een laag inkomen specifiek aandacht.

60

AMBITIE

We vinden het belangrijk dat al onze inwoners mee kunnen doen in de samenleving en gelijke kansen krijgen, iedereen naar eigen vermogen. Daarbij is het belangrijk dat iedereen een bestaanszekerheid kan opbouwen. Dat is niet voor alle inwoners vanzelfsprekend, deze inwoners ondersteunen wij. Kinderen die opgroeien in huishoudens met een laag inkomen krijgen onze specifieke aandacht.

DOEL

Meer inwoners doen mee naar vermogen.

SUBDOELEN

Meer inwoners hebben duurzaam betaald werk of doen mee naar vermogen.

WE METEN

     

INSPANNINGEN 2023

Meer inwoners met een laag inkomen hebben bestaanszekerheid.

Percentage inwoners dat door een traject meer kans op een baan krijgt. (bron: clientervaringsonderzoek) Percentage uitstroom uit de bijstand. (bron: divosa) Score aantal gerealiseerde banen beschut werk. (bron: Csam) Score aantal succesvol afgesloten schuldhulpverleningstrajecten. Score bereik minimaregelingen (onder andere kinderen). (cbs) Eigen kracht. (burgerpeiling, waarstaatjegemeente.nl)

We nemen deel aan een regionale werkorganisatie. Hierbij krijgen ondernemers, werkenden en werkzoekenden optimaal ondersteuning en advies op het gebied van werk en een leven lang ontwikkelen.

We evalueren het minimabeleid en vergroten het bereik van de minimaregelingen.

We voeren het Taalpact 2021-2024 uit. Ook bereiden een nieuw Taalpact voor. Dat doen we in samenwerking met onderwijs, ondernemers, bibliotheek en andere relevante maatschappelijke partners.

We voeren het project Vroegsignalering Schulden en het regionale project Jongerenperspectief schulden uit.

We starten binnen de gemeenschappelijke regeling Promen het evaluatieproces van het Hoofdlijnenbesluit Toekomst Promen 20182025.

We voeren het project Nederlandse Schuldhulproute uit.

We brengen de armoede in Krimpenerwaard (inclusief werkende armen) in kaart.

2024 – 2026

We bereiden besluitvorming voor als vervolg op de evaluatie van het Hoofdlijnenbesluit Toekomst Promen 2018-2025.

In 2024 volgt een update van de inspanningen.

61

TITEL

Organisatie en financiën van zorg

INLEIDING

De kosten van de Jeugdzorg stijgen ieder jaar. Het aantal unieke cliënten lijkt in onze gemeente te stabiliseren, maar de complexiteit van de problematiek neemt toe.

Ambitie 26. Organisatie en financiën van zorg Als gemeente én samenleving zullen we de komende jaren keuzes moeten maken om te komen tot een goede afbakening van wat wel en niet onder (jeugd)zorg én de verantwoordelijkheid van de gemeente valt. We zetten in op meer laagdrempelige en vroegtijdige ondersteuning en het vergroten van de nabijheid van zorgaanbieders. Daarnaast is samenwerking tussen gemeente, het preventieteam, huisartsen, Welzijn Krimpenerwaard, (passend) onderwijs, jeugdwerkers en zorgaanbieders essentieel. We maken duidelijke afspraken en voeren adequate controle uit op de financiën.

Het ministerie van VWS heeft stevige stelselveranderingen aangekondigd met het oog op de Jeugdwet. Zij werkt samen met onder andere de VNG aan de Hervormingsagenda Jeugd en diverse wetswijzigingen. Deze wijzigingen kunnen van grote invloed zijn op het voorbereidende inkooptraject in de regio. Deze kunnen bijvoorbeeld gaan over verplichte standaardisatie van contracten, de afbakening van de Jeugdwet, deels centraler inkopen van een aantal hoog-specialistische diensten en het toekomstscenario jeugd en bescherming met de inrichting van regionale veiligheidsteams. Daarnaast spelen er vraagstukken als verplichte regionale samenwerking volgens de Wet gemeenschappelijke regelingen.

Ook zien we een stijging in de kosten Wmo. Met het oog op de vergrijzing en verwachte verdubbeling van het aantal 75+’ers in 2030, moeten we ook hier rekening houden met toenemende kosten. Bij de toenemende zorgvraag is vaak sprake van autonome groei. Hierop hebben we geen invloed. Maar op onderdelen in het zorgsysteem hebben we als gemeente wel invloed, namelijk: kaders rondom regionale samenwerking en inkoop, de lokale toegang, transformatie in het preventief domein, controle en toetsen.

62

AMBITIE

Als gemeente én samenleving zullen we de komende jaren keuzes moeten maken om te komen tot een goede afbakening van wat wel en niet onder (jeugd)zorg én de verantwoordelijkheid van de gemeente valt. We zetten in op meer laagdrempelige en vroegtijdige ondersteuning en het vergroten van de nabijheid van zorgaanbieders. Daarnaast is samenwerking tussen gemeente, het preventieteam, huisartsen, Welzijn Krimpenerwaard, (passend) onderwijs, jeugdwerkers en zorgaanbieders essentieel. We maken duidelijke afspraken en voeren adequate controle uit op de financiën.

DOEL

We zetten in op een robuuster systeem en het meer versterken van het informele netwerk.

SUBDOELEN

Meer passend aanbod en verbindingen in het preventief domein.

WE METEN

     

INSPANNINGEN 2023

Meer inzet op (financiële) doelmatigheid bij maatwerkvoorzieningen zorg.

Aantal unieke cliënten jeugd. (bron: Csam) Percentage herhaald beroep op jeugdzorg. (bron: cbs) Percentage positief tegenover effect ondersteuning (jeugdigen). (bron: clientervaringsonderzoek) Aantal unieke Wmo-cliënten. (bron: Csam) Percentage positief tegenover effect Wmo-ondersteuning. (bron: clientervaringsonderzoek) Sociaal vangnet. (bron: burgerpeiling, www.waarstaatjegemeente.nl)

We voeren pilots en projecten uit. Zoals Aanpak complexe scheidingen, Jeugdondersteuner Huisartsen en Welzijn op recept. Maar ook andere projecten die wij noemen onder andere ambities, zoals Kinderopvang Plus en Wijk GGD. Deze projecten zijn gericht op normaliseren, vroegsignalering en preventie.

We komen tot nieuwe inkoopkaders voor 2025 in regionaal verband.

We geven invulling aan het opdrachtgeverschap van het Sociaal Preventieteam. We sturen via de subsidieverstrekking voor het gezamenlijke werkplan van de partners van het Sociaal Preventieteam.

We versterken de integrale werkwijze in de toegang Sociaal Domein. Samen met onze partners kijken we of we de toegang kunnen vereenvoudigen en verkorten.

We verstevigen de samenwerkingsstructuur in de regio.

2024 – 2026

We monitoren gestarte projecten en leggen leerervaringen vast. We zorgen dat we succesvolle projecten onderdeel maken van onze werkwijze.

We bereiden de implementatie regionaal inkoopkader 2025 voor.

We zetten de inspanningen van 2023 voort in 2024 en verder.

Monitoring en evaluatie werkwijze integrale toegang Sociaal Domein.

63

Klimaat en omgeving

64

65

TITEL

Klimaatadaptatie

INLEIDING

In het Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie (DPRA, onderdeel van het nationale deltaprogramma) hebben het Rijk, provincies, gemeenten en waterschappen afspraken gemaakt hoe klimaatadaptatie versneld kan worden opgepakt. Dit heeft geleid tot een Deltabeslissing Ruimtelijke Adaptatie. Hierin hebben dezelfde gezamenlijke overheden onder andere afgesproken: • dat Nederland in 2050 zo goed als mogelijk klimaatbestendig en waterrobuust is ingericht en bij (her)ontwikkelingen geen extra risico op schade en slachtoffers ontstaat, voor zover dat redelijkerwijs haalbaar is; • dat klimaatbestendig en waterrobuust inrichten uiterlijk in 2020 onderdeel is van het beleid en handelen. COVID-19 heeft echter tot enige vertraging geleid.

Ambitie 27. Klimaatadaptatie We gaan (via scenario 3 uit de klimaatadaptiestrategie) aan de slag met de klimaatopgaven in de buitenruimte en particulier grondgebied (minder verstening). De focus ligt op de thema’s droogte en wateroverlast. Er komt een hitteplan voor de kernen en er wordt gekeken naar de mogelijke samenwerking met andere partners op het thema waterveiligheid. Daarnaast zetten we in op meer vergroening door stimulerende maatregelen in te zetten voor inwoners en maatschappelijke organisaties. Hierdoor ontstaan meekoppelkansen. Dit concretiseren we door minder verstening bij nieuwbouw en door klimaatadaptief te bouwen. Om de kernen klimaatadaptief in te kunnen richten, moeten we ook buiten de bestaande kernen bouwen.

Op 21 december 2021 heeft de raad de ‘Klimaatadaptatiestrategie gemeente Krimpenerwaard’ vastgesteld. Deze strategie is richtinggevend hoe de gemeente Krimpenerwaard zich aanpast aan het veranderende klimaat. Gelijktijdig besloot de raad om scenario 3 ‘Versneld aan de slag’ verder uit te werken. Hierbij maken wij de koppeling met het te actualiseren verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan (vGRP 2017-2021) en het Integraal Beleidsplan Openbare Ruimte I en II. Uitgangspunt is dat herinrichtingsprojecten in de openbare ruimte zoveel mogelijk klimaatadaptief worden ingericht.

66

AMBITIE

Het klimaatadaptief inrichten van de openbare ruimte en het stimuleren van inwoners en ondernemers om in het particulier grondgebied zo veel mogelijk klimaatadaptieve maatregelen toe te passen.

DOEL

We richten samen met onze inwoners en ondernemers de buitenruimte klimaatbestendiger en waterrobuuster in.

WE METEN

De kwetsbaarheden in ons gebied met betrekking tot extreme neerslag, hitte, droogte en overstroming.

INSPANNINGEN 2023 – 2026

We geven uitvoering aan de Uitvoeringsagenda Klimaatadaptatie van het Omgevingsprogramma Riolering en Klimaatadaptatie.

We stellen een communicatiestrategie Klimaatadaptatie op om inwoners, bedrijven en organisaties te informeren over klimaatadaptatie.

We stellen een Hitteplan op. Dit moet schade aan infrastructuur voorkomen en hitte gerelateerde gezondheids- en welzijnsproblemen voorkomen, beperken en aanpakken.

2024 – 2026

We geven uitvoering aan maatregelen uit het Hitteplan voor 2024 en verder.

We pakken het thema Klimaatadaptatie cyclisch aan (actualisatie 2026).

67

TITEL

Energietransitie

INLEIDING

Om aan het Klimaatakkoord van Parijs te voldoen moet Nederland overstappen van fossiele brandstoffen, zoals gas en olie naar duurzame energiebronnen, zoals zon en wind. Deze energietransitie is nodig om de verdere opwarming van de aarde en de gevolgen daarvan zoveel mogelijk te beperken. In 2030 moet de CO2-uitstoot in Nederland met ten minste 49% zijn gedaald vergeleken met 1990, op weg naar een klimaatneutraal Nederland in 2050. De gemeente Krimpenerwaard onderschrijft deze ambities om in 2050 klimaatneutraal en aardgasvrij te zijn. Wij leveren hier een bijdrage aan door energiebesparing, isolatie en opwekking van hernieuwbare energie te stimuleren.

Ambitie 28. Energietransitie We onderstrepen de urgentie van de energietransitie (in vervolg op de RES 1.0), hierbij zetten we in op zowel opwekken van duurzame elektriciteit, maar zeker ook van energiebesparing. We werken samen in de regio en staan open voor innovatieve ontwikkelingen en technieken. Mede om (samen met de coöperaties) te zorgen voor een stabiel stroomnet. Er zijn zoekgebieden aangewezen waarbij we lokale betrokkenheid en ondernemerschap stimuleren. We geven voorkeur aan het opwekken van zonne-energie op die plekken die andere of bestaande functies versterken (denk aan zon op daken of bij grote parkeerplaatsen)

In september 2021 stelden wij de Warmtevisie vast. Hierin staat welke stappen we tot 2030 willen zetten richting een aardgasvrije gemeente. Dat betekent dat we de gebouwde omgeving zonder aardgas verwarmen. Daarnaast hebben we in regionaal verband (Midden Holland) een regionale energiestrategie ontwikkeld (RES). Daarin staat hoe en waar we in onze regio schone energie kunnen opwekken. Deze doelen voor de energietransitie willen we bereiken samen met de inwoners en de markt.

68

AMBITIE

We onderstrepen de urgentie van de energietransitie. Hierbij zetten we in op zowel het opwekken van duurzame elektriciteit, maar zeker ook op energiebesparing. We werken samen in de regio en staan open voor innovatieve ontwikkelingen en technieken. Mede om te zorgen voor een stabiel stroomnet, samen met de coöperaties. We hebben zoekgebieden aangewezen waarbij we lokale betrokkenheid en ondernemerschap stimuleren. We geven de voorkeur aan het opwekken van zonne-energie op die plekken die andere of bestaande functies versterken. Denk aan zon op daken of bij grote parkeerplaatsen.

DOEL

We zetten in op minder gebruik van fossiele energie en meer op hernieuwbare energie.

WE METEN

  

RESULTATEN & INSPANNINGEN 2023 – 2026

We geven uitvoering aan het uitvoeringsplan warmtevisie.

C02-uitstoot in de Krimpenerwaard (Klimaatmonitor). Energieverbruik (Klimaatmonitor) . Hoeveelheid hernieuwbare energie (Klimaatmonitor).

We stellen een RES (Regionale Energie Strategie) 2.0 op en voeren RES-ambities uit.

We stellen ruimtelijke beleidskaders kleinschalige energie-opwek op. Om zo meer kleinschalige hernieuwbare opwek te stimuleren (in 2023 beleidskader kleinschalige zonnevelden).

We zetten de duurzaamheidslening voort zodat meer inwoners hier gebruik van kunnen maken om hun woning te isoleren en hernieuwbare energie op te wekken.

We werken een subsidieregeling “van het gas af” uit.

We maken met de woningbouwcorporaties samen afspraken over verduurzaming huurwoningbestand (zie ambitie 35, meerjarige prestatieafspraken).

We voeren de rijksregelingen uit als daar extra middelen beschikbaar voor worden gesteld.

69

TITEL

Benutten van grondstoffen

INLEIDING

Nederland werkt toe naar een volledige circulaire economie in 2050. Dit is een economie zonder afval. Producten worden efficiënter ontworpen en materialen zoveel mogelijk hergebruikt. In 2030 moet het gebruik van primaire grondstoffen met 50% verminderd zijn. Met gescheiden inzameling en recycling van afvalstoffen ontstaan secundaire grondstoffen. Daardoor zijn minder primaire grondstoffen nodig.

Ambitie 29. Benutten van grondstoffen Benutten grondstoffen We zetten nog meer in op het stimuleren van afvalscheiding. Hierbij onderzoeken we de mogelijkheid voor (gedeeltelijke) nascheiding van afval.

Doelstelling van de gemeente Krimpenerwaard is om het volume huishoudelijk restafval verder te verminderen, naar minder dan 100 kilo per inwoner per jaar. De eerstvolgende mijlpaal is het behalen van 80% gescheiden inzameling. Het aandeel van met name groente-, fruit- en tuinafval en etensresten (GFT+e) en textiel in fijn restafval kan verder omlaag . Ook is er nog veel winst te behalen op het terrein van grof huishoudelijk afval. Voor de reductie van restafval is het van belang om de waarde van grondstoffen te benadrukken. Ook kunnen er andere instrumenten dan een prijsprikkel worden ingezet. We volgen de ontwikkelingen op het terrein van afvalverwerking en onderzoeken de mogelijkheden voor (gedeeltelijke) nascheiding van huishoudelijk restafval. Onze inwoners spelen een belangrijke rol bij het gescheiden aanbieden van huishoudelijk afval en grondstoffen. De gemeente zet in op de gezamenlijke opgave. Op weg naar een economie zonder afval.

70

AMBITIE

We zetten nog meer in op het stimuleren van afvalscheiding. Hierbij onderzoeken we de mogelijkheid voor (gedeeltelijke) nascheiding van afval.

DOEL

We willen meer grondstoffen uit het restafval benutten.

WE METEN

Het aandeel van fijn en grof huishoudelijk restafval in kilogram per inwoner per jaar. (bron: cyclus-rapportage)

INSPANNINGEN 2023

We voeren een onderzoek uit naar de mogelijkheden om:  meer grondstoffen gescheiden in te zamelen en het volume restafval te verlagen;  met nascheiding het aandeel van grondstoffen uit het restafval verder te verhogen;  de inzameling van Plastic, metalen en drankenkartons (PMD) anders in te richten. We voeren een bewustwordingscampagne voor inwoners uit.

We starten met de bouw van een milieustraat voor alle inwoners van de gemeente Krimpenerwaard.

2024 - 2026

We stellen een grondstoffenbeleidsplan vast.

We breiden de bewustwordingscampagne uit met onder andere het project Afvalvrije school.

We zetten afvalcoaches in om inwoners te informeren en te assisteren bij het optimaal scheiden van huishoudelijk afval.

We maken een plan van aanpak voor het nascheiden van grondstoffen uit grof restafval op de milieustraat met sorteren, demontage en hergebruik.

71

TITEL

Samen de biodiversiteit vergroten

INLEIDING

De groene omgeving maakt dat het wonen en Ambitie 30. Biodiversiteit werken in de Krimpenerwaard erg wordt De diversiteit en soortenrijkdom staan onder gewaardeerd. Dit groen is niet alleen druk en vragen om maatregelen. Binnen de leefgebied voor mensen, maar ook voor kernen zetten wij in op bevordering van planten en dieren. De rijkdom van diversiteit van soorten. Daarbij valt te denken verschillende soorten planten en dieren staat aan natuurvriendelijke oevers, variatie in de onder druk. Landelijk merken we dit aan de beplanting en flexibel snoei- en maaibeleid. achteruitgang van insecten en stikstofgevoelige plantensoorten, lokaal is de weidevogel een kritische soort. In het buitengebied werken we via gebiedsprocessen. Dit zijn processen in direct gesprek met de mensen uit in het gebied zelf. Agrariërs, terreinbeheerders en overheden werken zo samen aan minder uitstoot van broeikasgassen en stikstof, hogere waterkwaliteit en biodiversiteit. Ambitie 13 Agrarische sector uit het coalitieakkoord gaat hierover. Via gebiedsprocessen en de inrichting van het Natuurnetwerk Nederland geven we de biodiversiteit in het buitengebied een impuls. Binnen de kernen heeft de gemeente de afgelopen jaren ingezet op een biodiversiteit vriendelijke inrichting en groenbeheer. We zetten dit voort.

Daarnaast willen we meer betekenen voor de biodiversiteit door ook inwoners en bedrijven te stimuleren om maatregelen te nemen. Er zijn diverse initiatieven in onze gemeente waar inwoners terecht kunnen voor informatie of zelf aan de slag kunnen. Hierbij wordt ook de koppeling gezocht met ambitie 27: klimaatadaptatie. Vergroenen draagt verder bij aan de leefbaarheid van onze kernen. Het voorkomt hittestress en helpt bij een betere waterafvoer en -waterberging. Groen draagt ook bij aan een prettig woon- en werkklimaat.

72

AMBITIE

De diversiteit en soortenrijkdom staan onder druk en vragen om maatregelen. Binnen de kernen zetten wij in op bevordering van diversiteit van soorten. Denk aan natuurvriendelijke oevers, variatie in de beplanting en een flexibel snoei- en maaibeleid.

DOEL

Samen met inwoners, natuur- en terreinbeherende organisaties en andere overheden de biodiversiteit vergroten.

WE METEN

  

INSPANNINGEN 2023 - 2026

Het aantal bomen in de kernen en het aantal uitgedeelde bomen. Het aandeel nieuwbouwprojecten waarbij een afspraak is gemaakt over het vergroten van de biodiversiteit. Het aantal verleende subsidies voor biodiversiteitsinitiatieven.

We planten bomen in de openbare ruimte en delen bomen uit aan particulieren.

We beheren bermen en oevers zoveel mogelijk ecologisch. Dat beheer zetten we voort.

We voeren projecten Operatie Steenbreek en Prachtlint uit.

We ondersteunen biodiversiteitsinitiatieven van inwoners met subsidie.

We werken samen met gebiedspartners om de rivierkreeftenproblematiek onder de aandacht te brengen bij LNV en we werken mee aan bewustwordingscampagnes over de bestrijding van invasieve soorten/ exoten. 2024 - 2026

We stellen randvoorwaarden vast om bij nieuwbouwprojecten de biodiversiteit te vergroten. Dit draagt ook bij aan een klimaatadaptieve inrichting.

73

TITEL

Bodemdaling

INLEIDING

De Krimpenerwaard is een gebied wat vrijwel geheel een veenbodem heeft, met aan de randen maximaal 80 centimeter klei. De Krimpenerwaard kent een van de dikste veenpakketten van Nederland (tot 16 meter). Veen krimpt door verschillende oorzaken, onder andere door veenoxidatie. Binnen de kernen wordt bodemdaling vooral veroorzaakt door belasting. De bodemdaling vraagt veel op het gebied van wegbeheer, waterbeheer en landgebruik.

Ambitie 31. Bodemdaling We zetten ons in om de bodemdaling te verminderen. Dit doen we samen met o.a. agrariërs, waterschappen en de provincie. We nemen actief deel in het Platform Slappe Bodem om in landelijk verband kennis uit te wisselen.

Ook komt er veel CO2 vrij bij veenoxidatie. Als gemeente in de regio Midden-Holland hebben we mede aan de wieg gestaan van het Platform Slappe Bodem. In het verleden hebben we al diverse experimenten gedaan op het gebied van bodemdaling-remmende maatregelen. Ook wisselen we kennis uit via het platform met andere gemeenten en met het Kenniscentrum Bodemdaling en Funderingen.

74

AMBITIE

We zetten ons in om bodemdaling te verminderen en wisselen hierover kennis uit.

DOEL

We zetten binnen en buiten de bebouwde kom in op minder bodemdaling.

WE METEN

--

INSPANNINGEN 2023 - 2026

We werken samen met waterschappen en provincie om bodemdaling in het landelijk gebied tegen te gaan. Zie ook ambitie 13 en 37.

We nemen deel aan het platform Slappe Bodem.

We experimenteren met de toepassing van (innovatieve) lichte ophoogmaterialen onder wegen en achterpaden. We monitoren de effecten en wisselen actief ervaringen uit met andere gemeenten.

75

TITEL

Betrokkenheid bij het beheer van de openbare ruimte

INLEIDING

De gemeente zorgt voor een schone, hele en veilige leefomgeving. We doen dat omdat we het belangrijk vinden dat de inwoners in een goed onderhouden openbare ruimte leven. Wij willen ontmoeting blijven faciliteren en een aantrekkelijke gemeente zijn voor (nieuwe) inwoners. We dragen met ons beheer bij aan de bredere doelen van de gemeente en een toekomstbestendige Krimpenerwaard. We zien maatschappelijke ontwikkelingen zoals vergrijzing, klimaatverandering en het belang om inwoners te stimuleren om meer te bewegen in hun leefomgeving. Ook biodiversiteit is een doel waar we in ons beheer aan bij kunnen dragen. Hiermee onderschrijven we de wensen voor meer ruimte en voor een groene en gezonde leefomgeving binnen de kernen. En om rekening te houden met de veranderingen in het klimaat.

Ambitie 32. Betrokkenheid bij het beheer van de openbare ruimte Het adequaat beheren en onderhouden van de openbare ruimte is een kernverantwoordelijkheid van de gemeente. We leveren hiermee een bijdrage aan de veiligheid, de gezondheid en het welzijn van onze inwoners. Een goed en frequent groenonderhoud is een belangrijk uitgangspunt. De buitenruimte is van ons allemaal, daarom betrekken we inwoners actief bij de voorbereiding van plannen in de openbare ruimte.

De openbare ruimte is een verbindende schakel om deze ambities te realiseren. Investeringen die we toch moeten doen rond onderhoud en vervangingen, bieden kansen om de ambities gericht in te vullen. We ‘bewaken’ de ondergrens van het onderhoud van de openbare ruimte. Ook mogen we hierop worden aangesproken. We intensiveren de communicatie over het beheer (welke kwaliteit kan de inwoner verwachten, wat is de afspraak) en houden de aannemer scherp aan deze afspraken. De samenleving verandert. Steeds meer inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties willen meepraten en meebeslissen over de fysieke leefomgeving. Daarin zien wij kansen om de tevredenheid en betrokkenheid van onze inwoners te vergroten. Dat doen we met het beheer van de openbare ruimte. Wij geloven in de kracht van de samenleving, in de maatschappelijke creativiteit en in het eigen initiatief van inwoners en bedrijven.

76

AMBITIE

De openbare buitenruimte is van ons allemaal. Daarom betrekken we inwoners actief bij het beheer en onderhoud ervan.

DOEL

We vergroten de tevredenheid en betrokkenheid van onze inwoners met het beheer van de openbare ruimte.

WE METEN

 

INSPANNINGEN 2023 - 2026

De tevredenheid over de leefomgeving en dienstverlening (door burgerpeiling, waarstaatjegemeente.nl) De beoordeling van de fysieke leefomgevingskwaliteit (door Kwaliteitsmonitor Sociaal Domein)

We intensiveren de communicatie over het beheer (welke kwaliteit kan de inwoner verwachten, wat is de afspraak) en houden de aannemer aan deze afspraken.

We zetten in op participatie bij het werken in de openbare ruimte. We gebruiken daarbij goede voorbeelden. Zowel uit pilots als van andere gemeenten.

77

Wonen en bouwen

78

79

TITEL

Leefbaarheid en vitaliteit

INLEIDING

De Krimpenerwaard heeft een krachtige lokale samenleving met een sterke saamhorigheid. Hier wonen, werken en ontmoeten mensen elkaar. Hier zijn bloeiende verenigingen, doen mensen hun boodschappen, gaan kinderen naar school en sporten mensen. Om de Krimpenerwaard vitaal te houden, liggen er opgaven op het gebied van wonen, bedrijvigheid, vergrijzing, zorg, duurzaamheid en het buitengebied. De gemeente werkt samen met inwoners, ondernemers, medeoverheden en ketenpartners om tot oplossingen te komen. De samenleving wordt steeds actiever en organiseert zichzelf. De rol van de gemeente verandert daardoor. Om deze goed te kunnen pakken is een duidelijke koers nodig.

Ambitie 33: Leefbaarheid en vitaliteit De ambitie is om vitaliteit en leefbaarheid niet te laten begrenzen door schijnbare onmogelijkheden (zoals regelgeving van hogere overheden of conflicterende belangen). Met daadkracht willen we ons laten leiden door wat goed is voor de Krimpenerwaard. We gaan uit van onze eigen kracht! De Strategische visie Krimpenerwaard schetst in de optie “Schouders eronder” (en op onderdelen “Met brede blik) onze ambitie. Hier gaan we actief mee aan de slag. We zetten in op het instrument van actieve grondpolitiek indien het bijdraagt aan het realiseren van deze maatschappelijke doelen.

80

AMBITIE

We laten vitaliteit en leefbaarheid niet begrenzen door schijnbare onmogelijkheden. Zoals regelgeving van hogere overheden of conflicterende belangen. Met daadkracht willen we ons laten leiden door wat goed is voor de Krimpenerwaard. We gaan uit van onze eigen kracht! De Strategische Visie Krimpenerwaard schetst in de optie ‘Schouders eronder’ (en op onderdelen ‘Met brede blik’) onze ambitie. Hier gaan we actief mee aan de slag. We zetten in op het instrument van actieve grondpolitiek als het bijdraagt aan het realiseren van deze maatschappelijke doelen.

DOEL

We versterken de vitaliteit en leefbaarheid van onze gemeente.

WE METEN

 Leefbaarheid (door Leefbarometer ministerie BZK).  Sociale verbondenheid met de buurt. (bron: burgerpeiling, waarstaatjegemeente.nl)

INSPANNINGEN 2023

We stellen een strategische agenda op en werken deze uit in concrete plannen en instrumenten. Hierin kijken we integraal naar de Omgevingsvisie en strategische visie. In de agenda komen verschillende sectorale beleidsstukken samen. Zoals de woonvisie, bedrijventerreinenstrategie en de visie op maatschappelijke voorzieningen (zie ambities 19 & 22).

We voeren een actief lobbytraject richting onder andere de provincie. Dit doen we voor bewustwording en ondersteuning bij onze ambities voor leefbaarheid en vitaliteit.

2023 - 2026

We voeren de strategische agenda uit.

We brengen de instrumenten voor grondpolitiek in beeld.

81

TITEL

Kernen

INLEIDING

De kernen zijn in beweging. Elke kern heeft zijn eigen identiteit en opgaves. Alle kernen zijn verschillend qua voorzieningenniveau, verenigingsleven, wonen en werken. Wat alle kernen gemeen hebben, is de uitdaging om vitaliteit en de voorzieningen die er zijn op peil te houden. Dat betekent onder andere voldoende organisatievermogen, ruimte voor bedrijven en betaalbare huisvesting.

Ambitie 34. Kernen We stimuleren initiatieven vanuit de kernen die aansluiten bij de behoefte en identiteit van de eigen kern. De gemeente faciliteert hierbij. Dit past bij de nieuwe Omgevingswet. Aan de randen van onze kernen maken we ruimte voor wonen en werken

Natuurlijk zijn niet alle kernen hetzelfde. Mogelijk zijn oplossingen voor de ene kern wel geschikt en voor de andere kern niet. Verschillen tussen de kernen is dan ook niet erg. In de Omgevingswet krijgen initiatieven uit de samenleving en participatie een belangrijke rol. De visie op de kernen en de Omgevingsvisie zijn belangrijke instrumenten.

82

AMBITIE

We stimuleren initiatieven vanuit de kernen die aansluiten bij de behoefte en identiteit van de eigen kern. De gemeente faciliteert hierbij. Dit past bij de nieuwe Omgevingswet. Aan de randen van onze kernen maken we ruimte voor wonen en werken.

DOEL

We versterken de vitaliteit en leefbaarheid van onze kernen.

SUBDOEL

We verbeteren de samenwerking tussen de samenleving en de overheid (zie ambitie 2).

WE METEN

--

INSPANNINGEN 2023

Zie ambities 2, 14 en 35

We maken meer ruimte voor wonen en werken (zie ambities 14 en 35).

83

TITEL

Wonen

INLEIDING

Wonen is een brede maatschappelijk opgave. De belangrijkste uitdagingen zijn:  de spanning op de woningmarkt;  het toevoegen van voldoende passende woningen op de juiste plek;  prijsstijgingen;  duurzaamheid van woningen;  betaalbaarheid;  toenemende vergrijzing;  langer zelfstandig thuis blijven wonen, eventueel met zorg aan huis. Er zijn steeds meer (kwetsbare) doelgroepen die op een sociale huurwoning zijn aangewezen. Ook is voor steeds meer mensen de stap naar een koopwoning niet meer haalbaar. Dat vergroot de druk op de huursector nog meer. Het is belangrijk dat wij actueel inzicht en beleid hebben op het gebied van wonen. Zodat wij kunnen zorgen voor voldoende passende woningen voor iedereen. En zodat wij de vitaliteit van de kernen kunnen behouden en versterken. Hierbij is aandacht voor de programma’s die de rijksoverheid heeft opgesteld, zoals de Nationale Woon- en Bouwagenda.

Ambitie 35. Wonen Om de vitaliteit van de kernen te versterken zetten we vol in op het ontwikkelen van de minimaal 3.000 woningen uit de woonvisie, in èn aansluitend aan de randen van de bestaande kernen. We willen dat iedereen op een passende manier in onze gemeente kan wonen. Dit is zowel een kwantitatieve als kwalitatieve opgave. De huidige woonvisie is de ondergrens. Voor een goede basis wordt de Woonvisie zo spoedig mogelijk geactualiseerd en zal vervolgens een versnellingsagenda Wonen worden opgesteld. Dit in samenwerking met onder andere woningbouwverenigingen. Hierbij wordt ook gekeken naar de combinatie tussen wonen en zorg per kern. Mede door de vergrijzing is het belangrijk om voldoende levensloopbestendige woningen te ontwikkelen waar zorg en wonen kan worden gecombineerd. Ook worden de mogelijkheden van creatieve woonvormen en oplossingen zoals een woonfonds en zelfbewoningsplicht onderzocht.

84

AMBITIE

Om de vitaliteit van de kernen te versterken zetten we vol in op het ontwikkelen woningen. Dit doen we in én aansluitend aan de randen van de bestaande kernen. We werken daarbij samen met woningbouwverenigingen. We kijken daarbij ook naar levensloopbestendige woningen, combinaties van wonen en zorg, creatieve woonvormen en andere oplossingen.

DOEL

We willen meer en sneller woningen realiseren.

WE METEN

Het netto aantal nieuwe woningen per jaar (CBS).

INSPANNINGEN 2023

We ronden een nieuwe woonvisie (inclusief het thema wonen en zorg) en een uitvoeringsprogramma af.

We maken meerjarige prestatieafspraken met de woningcorporaties en huurdersorganisaties.

2023 - 2026

We maken een versnellingsagenda wonen.

We voeren de acties uit het uitvoeringsprogramma van de woonvisie uit. We ontwikkelen instrumenten om de woningmarkt te beïnvloeden.

We werken samen met woningcorporaties en marktpartijen aan het realiseren van woningen.

85

TITEL

Huisvesting statushouders en opvang asielzoekers

INLEIDING

De gemeente heeft een wettelijke taak vanuit het Rijk om statushouders te huisvesten. Deze taakstelling wisselt per halfjaar. In samenwerking met vluchtelingenwerk en de woningcorporaties realiseren wij deze taakstelling.

Ambitie 36. Huisvesting statushouders en opvang asielzoekers Wij zetten in op passende opvang van asielzoekers, statushouders en andere vluchtelingen in onze gemeente. Indien noodzakelijk wordt meegewerkt aan kleinschalige noodopvang met een maximum van 100 asielzoekers voor de duur van maximaal 2 jaar.

86

AMBITIE

Wij zetten in op passende opvang van asielzoekers, statushouders en andere vluchtelingen in onze gemeente. Als dat nodig is, werken we mee aan kleinschalige noodopvang met een maximum van 100 asielzoekers voor de duur van maximaal 2 jaar.

DOEL

--

WE METEN

--

INSPANNINGEN 2023

Als er een beroep gedaan wordt op de gemeente voor (nood) opvang, dan onderzoeken wij dit in redelijkheid.

87

TITEL

Buitengebied

INLEIDING

Het buitengebied van de Krimpenerwaard is karakteristiek en waardevol, maar staat voor uitdagingen. De opgave voor het landelijk gebied is de kwaliteit van de natuur te verbeteren, het watersysteem robuuster en gezonder te maken en het gebied klimaatneutraal in te richten. Het Klimaatakkoord, het Nationaal Programma Landelijk Gebied en de Kaderrichtlijn Water beschrijven deze opgaven. Naast deze landbouwtransitie (zie ambitie 13) spelen ook 2 andere opgaven een rol in het buitengebied van Krimpenerwaard: Wonen en de Energie- en Warmtetransitie. We werken samen met inwoners, ondernemers, medeoverheden en ketenpartners om tot oplossingen te komen. De samenleving wordt steeds actiever en organiseert zichzelf. De rol van de gemeente verandert daardoor. Om deze goed te kunnen oppakken, is een duidelijke koers nodig.

Ambitie 37. Buitengebied Samen met onze partners (waaronder de agrarische sector) zoeken we naar economische perspectieven die het buitengebied versterken. We staan positief t.o.v. maatwerkoplossingen bijvoorbeeld op het gebied van bouwvlakken, windmolens tot een ashoogte tot 15 meter voor eigen energieopwek, herbestemming vrijkomende agrarische bebouwing en nevenactiviteiten o.a. in de recreatieve sfeer. Bij te nemen maatregelen bij de inrichting van het buitengebied en het voldoen aan (bijvoorbeeld stikstof-) opgaven van het Rijk zijn de ambities vanuit de gemeente leidend, waarbij de belangen van het rijk worden meegewogen.

88

AMBITIE

Samen met onze partners (waaronder de agrarische sector) zoeken we naar economische perspectieven die het buitengebied versterken. We staan positief tegenover maatwerkoplossingen. Bijvoorbeeld op het gebied van bouwvlakken, windmolens tot een ashoogte tot 15 meter voor eigen energie-opwek, herbestemming van vrijkomende agrarische bebouwing en nevenactiviteiten in onder andere de recreatieve sfeer. Nemen wij maatregelen als wij het buitengebied inrichten? En om te voldoen aan opgaven het Rijk, bijvoorbeeld op het gebied van stikstof? Dan zijn onze ambities hierbij leidend, waarbij wij rekening houden met de belangen van het Rijk.

DOEL

We vinden meer economische perspectieven die het buitengebied versterken.

WE METEN

--

INSPANNINGEN 2023

We faciliteren in de gebiedsprocessen de planvorming NPLG (klimaat, stikstof, natuur). We verbinden onze lokale ambities aan de doelstellingen van het Rijk en de provincie (zie ambitie 13 agrarische sector).

2023 - 2026

We maken concrete plannen en instrumenten voor het landelijk gebied.

We kennen (Leader)subsidies toe om initiatieven te stimuleren die agrariërs economisch perspectief kunnen bieden (zie ambitie 16 korte ketens).

89

90