Bijlage - Circulair Actieprogramma 2024-2027

34

Een van de belangrijkste manieren om circulair gebruik van goederen te stimuleren is via educatie en bewustwording. Educatie is dé manier waarop we als gemeente de inwoners meekrijgen in het circulaire gedachtengoed. Op het thema afval­­reductie lopen hier al ­initiatieven, zoals het lesprogramma afvalvrije school van Cyclus. Ook was één van de voorstellen van de kindergemeenteraad om een Lesdag Duurzaamheid te organiseren. Om ­uiteindelijk alle doelgroepen te bereiken zetten we onder andere in op de volgende acties: – Lessen op basisscholen (over bijvoorbeeld reparatie); – Een informatiepunt bij rommelmarkten, oogst- en streekmarkt; – Andere evenementen en bijeenkomsten die zich voordoen.

De zorg is een sector waar veel primaire materialen in omgaan en kan om die reden bijdragen aan de circulariteitsdoelen. Het is tegelijkertijd een sector waar de gemeente op het gebied van duurzaamheid en ­circulariteit nog weinig mee samenwerkt. Tijdens deze verkenning is er gesproken met Lelie Zorggroep. Zij hebben een samen­­ werkingsverband met ConForte, waarin ze gezamenlijk met andere zorgorganisaties optrekken in de duurzaamheidsambities, tegelijkertijd is Lelie zorggroep bezig met het behalen van het bronzen keurmerk van het Milieu Platform Zorg. Het keurmerk stelt onder andere eisen op het gebied van energie (controle en vermindering van energiegebruik, gebruik duurzame energie), waterbesparend sanitair, schoon en zuinig vervoer, maatschappelijk verantwoord inkopen en afval (afval scheiden, opstellen van een afvalpreventieplan, monitoren en voorkomen van voedselverspilling). Lelie heeft een duurzaamheidsbeleid opgesteld waar circulariteit onderdeel van uitmaakt.

Welke rol de gemeente in kan nemen om hieraan bij te dragen is in deze fase nog onduidelijk. Wel wordt er benadrukt dat het in contact blijven met elkaar over het thema wenselijk is. Om die reden blijven we in contact met Lelie Zorggroep over de onderzoeks­ resultaten en nemen we een faciliterende rol in bij eventuele vervolgvragen of behoeftes om circulariteit te integreren in de zorg. Daarnaast verkennen we of er bij eventuele andere zorgpartijen behoeftes spelen rondom het thema.

Repair Café Krimpen, gerund door ­vrijwilligers.

Doelstelling 2

Actie 5

Actie 6

In 2030 hebben we 100 kg afval per inwoner per jaar (fijn en grof)

We zetten een informatiecampagne op rond het thema afvalpreventie en zwerfafval

We stellen nieuw afval- en grondstoffenbeleid op

Landelijk streven we via de VANG-doelstellingen naar een reductie van de hoeveelheid ­huishoudelijk restafval tot 30 kg/ inwoner/jaar in 2025. Dit is een stevige ambitie. Zeker gezien het feit dat de laatste data laten zien dat bewoners in Krimpen gemiddeld 173 kg/inwoner/jaar fijn huishoudelijk restafval produceren. Toch blijven we de VANG-­doelstellingen volgen, maar stellen deze iets bij. We volgen hierbij de doelstelling zoals omschreven in het bestuurs­ akkoord: In 2030 hebben we 100 kg afval per inwoner per jaar (fijn en grof). Dit vraagt om actie. Daarom zetten we deze doelstelling centraal in het nieuw te formuleren afvalen grondstoffenbeleid en zetten we in op afvalpreventie en goede ­communicatie.

Het voorkomen en beperken van huis­­­ houdelijk afval is gebaat bij goed voorgelichte en bewuste inwoners. We streven ernaar om onze inwoners te informeren over de impact van afval op het milieu en hen te stimuleren om bewuste keuzes te maken. Hierbij stellen we een informatiecampagne op waarbij we gebruik maken van de Menukaart Afvalpreventie (van VANG). Dit gaan we doen door onder andere: – Bewoners te informeren over het proces van afvalverwerking en welke keuzes vanuit hen gewenst zijn (afvalpreventie en goede scheiding) – Voedselverspilling tegengaan door de Ja/Nee koelkaststicker te verspreiden onder bewoners – Opruimacties KrimpenSchoon onder de aandacht (blijven) brengen – Uitdelen en uitlenen van materialen aan bewoners die zwerfafval willen opruimen Ondernemers wijzen op verantwoordelijkheid om zwerfafval rond hun locaties te voorkomen – De Afvalwijzer-app van Cyclus promoten – Raamsticker van Zero Waste Nederland ‘Neem gerust je eigen verpakking mee’ aanvragen/inkopen en verspreiden onder winkels/horeca.

↳

Actie 5 + 6

35

We actualiseren het afval- en grondstoffen­ beleid en zetten voor ­huishoudelijke reststromen in op de volgende ­doelstellingen: – Minder restafval, betere afvalscheiding en een hogere kwaliteit van grondstoffen (VANG-doelstellingen) – Afvalpreventie – Zwerfafval tegengaan

Verdeling van de hoeveelheid restafval in kg per afvalstroom in Krimpen (op basis van een afvalsorteeranalyse van Cyclus). Opvallend is dat 39% van de totale stroom voortkomt uit GFT-afval (!).

4 Organisatie

37

n

Team Samenleven

op

Bedrijfsleven

Team DWW Aanjager Circulaire Economie

e

Monitoring Het monitoren van de voortgang is een belangrijk onderdeel van de verantwoording van inspanningen van de gemeente. Het monitoren voor kwantitatieve doelstellingen is nationaal volop in ontwikkeling. We zullen deze ontwikkelingen nauw volgen en hier de komende jaren op aansluiten. Tot die tijd om te monitoren op de voortgang van de acties, zogenaamde

Teams Openbare Ruimte

Ingenieursbureau Krimpenerwaard

B o uw

Financiering Voor de uitvoering van het actieprogramma vragen we geen extra financiering. De financiering van de geformuleerde acties nemen we mee in bestaande werkzaamheden, of worden meegenomen in de begroting van de duurzaamheidsagenda 2025 – 2028 of worden via provinciale subsidies gedekt.

Consumenten

te

In het organogram hier rechts is deze structuur toegelicht. De aanjager circulariteit vormt het hart van het programma. Zij vormt met de thematrekkers een kernteam om de acties en voortgang te bespreken.

procesdoelen. Dit is onderdeel van de overlegstructuur tussen de thematrekkers. Kwantitatieve monitoring doen we begin 2026 als onderdeel van de evaluatie Duurzaamheidsagenda.

Team Facilitair en Vastgoed

Gemeentelijke organisatie

im

Verantwoordelijkheid van domeinen De circulaire economie heeft betrekking op allerlei beleids­ terreinen binnen de gemeente. De aanjager circulariteit kan dit niet alleen. De verantwoordelijkheid om uitvoering te geven aan de actieagenda landt daarom ook deels binnen de teams die daarvoor verantwoordelijk zijn. In de organisatie van het thema zijn de thematrekkers van ieder team het eerste aanspreekpunt en verantwoordelijk voor de voortgang. De thematrekkers creëren samen met de aanjager circulaire economie een overlegstructuur om elkaar te helpen, vragen te bundelen en de voortgang bespreken.

e n b a re r

u

IJsselgemeenten

Organogram van de organisatiestructuur van het actieprogramma. De bollen van de thema’s raken aan de teams die hier uitvoering aan moeten geven.

Omgevingsvisie Een van de verplichte instrumenten onder de Omgevingswet is de omgevingsvisie. Het doel is om van sectoraal gefragmenteerd beleid – meerdere beleidsnota’s op een specifiek onderdeel van de fysieke leefomgeving – naar één integrale, samenhangende omgevingsvisie te gaan. In deze lange termijn omgevingsvisie is beschreven wat de gemeente wil ontwikkelen of juist beschermen, worden ambities en ­beleidsdoelen voor de fysieke leefomgeving benoemd en worden strategische hoofdkeuzes voor de fysieke ­leefomgeving bepaald. De gemeentelijke omgevingsvisie is kaderstellend en richtinggevend voor de gemeentelijke Omgevingsprogramma’s en -plannen waarin circulariteit concreter in maatregelen en regels uitgewerkt kan worden. Daarnaast is de omgevingsvisie ook één van de afwegingskaders bij initiatieven die niet in het Omgevingsplan passen. In de praktijk vormt dit basis­­ document een belangrijk uitgangspunt bij het ontwikkelen en ontwerpen van eigen plannen en voorstellen. Circulaire ambities voor de leefomgeving dienen benoemd te worden in de omgevingsvisie. De gemaakte keuzes in de omgevingsvisie kunnen vervolgens worden uitgewerkt in op uitvoering gerichte Omgevingsprogramma’s. Het is belangrijk dat circulaire ambities benoemd worden in de Omgevingsvisie om zo een basis te creëren voor uitwerking in verdere beleidsstukken, zoals -programma’s.

De ambities en uitgangspunten zoals die zijn beschreven in dit Circulaire Actieprogramma vormen de basis voor circulariteit in de omgevingsvisie.

38

EVALUATIE

OMGEVINGSVISIE

MONITORING

AMBITIES + OPGAVEN

OMGEVINGSPLAN

OMGEVINGSPROGRAMMA

REGELS

MAATREGELEN

De beleidscyclus van de Omgevingswet. Hierin wordt vanuit ambities en opgaven (Omgevingsvisie) richting maatregelen (Omgevingsprogramma) en uiteindelijk regels (Omgevingsplan) toegewerkt. De fase daarna is voor vergunningverlening en evaluatie om uiteindelijk weer aanpassingen te kunnen maken op ambities, maatregelen en regels.

Register Bedrijfsleven Doelstellingen

Acties

Rol gemeente

Vorm /resultaat

Start /planning

Bedrijventerreinen zijn op basis van circulaire principes ingericht

Actie 1. We stimuleren circulaire samenwerking op bedrijventerreinen en zoeken de samenwerking op met OKK

Partner

Gesprekken en inspiratiesessies

2024-2026

Actie 2. We stimuleren toekomstbestendige bedrijventerreinen en reserveren ruimte voor circulaire activiteiten

Regisseur

Ruimtereservering

2024-2026

Actie 3. We faciliteren kennisdeling over circulariteit onder bedrijven

Facilitator

Samenwerkingsinitiatieven

2024-2026

Actie 4. We verbinden lokale maakbedrijven met regionaal praktijkgericht onderwijs op het thema circulaire economie

Facilitator

Samenwerkingsprojecten en -onderzoeken

2024-2026

Regionale kennisuitwisseling tussen bedrijven en onderwijs is gefaciliteerd

39

Bouw en openbare ruimte Doelstellingen

Acties

Rol gemeente

Vorm /resultaat

Start /planning

In 2030 is 50% van de (her) ontwikkelde woningbouw circulair of industrieel

Actie 1. We onderzoeken of we ons aan kunnen sluiten bij het convenant ­Toekomstbestendig Bouwen en stellen deze centraal bij woningbouw

Uitvoerder/regisseur

Ondertekend convenant en vertaling in projecten

2024-2027

Actie 2. We verkennen met woning­corporaties de toepassing van circulaire bouwconcepten en stimuleren circulaire onderhoudsketens

Regisseur/partner

Circulaire bouwprojecten

2024-2026

Actie 3. We vragen eigen nieuwbouw van maatschappelijk vastgoed uit op circulariteit

Uitvoerder

Inkoopstrategie & pilot

2024-2026

Actie 4. We dagen de markt uit door ­circulariteit mee te nemen in aanbestedingen voor de (ver)nieuwbouw van scholen

Regisseur

Strategiedocument; pilotproject

2024-2027

Actie 5. Voor eigen vastgoed vullen we onderhoudsplannen aan met kansen voor circulariteit

Uitvoerder

Nieuw onderhoudsplan

2024-2027

Actie 6. Bij aanleg, onderhoud en einde gebruiksduur van de openbare ruimte onderzoeken wij de inzet van circulaire alternatieven

Uitvoerder

Pilotprojecten

2024-2027

Actie 7. We integreren opgedane circulaire kennis jaarlijks in een aangepaste Leidraad Inrichting Openbare Ruimte

Regisseur/ Uitvoerder

Nieuwe, aangepaste leidraad

2024-2027

In 2030 is het maatschappelijk vastgoed 100% volgens circulaire principes onderhouden

Het primair materiaalgebruik voor de afwerking in de openbare ruimte is in 2030 met 50% gereduceerd

40

Gemeentelijke organisatie Doelstellingen

Acties

Rol gemeente

Vorm /resultaat

Start /planning

In 2030 is de inkoop 100% circulair (met een tussenstap van 50% in 2027)

Actie 1. Voor lunches, bijeenkomsten en geschenken kopen we streekproducten in uit een korte voedselketen

Uitvoerder

Meer lokaal voedsel bij de lunches met informatievoorziening waar het vandaan komt

2024

Actie 2. We experimenteren met het circulair inkopen van facilitaire zaken en diensten

Uitvoerder

Inkoopafspraken

2024

Actie 3. We stellen duurzaam inkoopbeleid op waar circulariteit onderdeel van wordt

Initiator

Team DWW; in samenwerking met lokale leveranciers en kennispartners

2024-2026

Actie 4. We initiëren verschillende ­kennissessies over circulaire economie

Regisseur

Kennis- en inspiratiesessies

2024/2025

Kennis over de circulaire economie is in alle lagen van de organisatie breed verankerd

41

Consumenten Doelstellingen

Acties

Rol gemeente

Vorm /resultaat

Start /planning

Voor 2027 is hoogwaardig hergebruik gestimuleerd en gefaciliteerd

Actie 1. We faciliteren locaties voor hoogwaardig hergebruik en sluiten aan bij het circulaire ­ambachtsnetwerk van Cyclus

Partner

Voldoende deel- en reparatie initiatieven in alle kernen

2024-2027

Actie 2. We stimuleren circulaire en biobased mogelijkheden bij verduurzaming van ­particuliere woningen

Uitvoerder

Informatievoorziening en ­inkoopvoorwaarden

2024-2027

Actie 3. We stimuleren bewustwording via educatie op scholen en evenementen

Partner

Lespakket en informatie­ campagne over grof ­huishoudelijk afval

2024-2027

Actie 4. We verkennen de behoeftes van ­zorginstellingen in Krimpen om primair ­materiaalgebruik te verminderen

Facilitator

Gesprekken

2024-2027

Actie 5. We zetten een informatiecampagne op rond het thema afvalpreventie en zwerfafval

Uitvoerder

Informatiecampagne

2024-2025

Actie 6. We stellen nieuw afval- en ­grondstoffenbeleid op

Uitvoerder

Beleidsdocument

2024

In 2026 hebben we 100 kg afval per inwoner per jaar (fijn en grof)

42

Circulair Actieprogramma Krimpen aan den IJssel 2024 – 2027 In opdracht van Team Duurzaam Wonen en Werken, gemeente Krimpen aan den IJssel Arcadis | Over Morgen Januari 2024