Bijlage 3. Jaarverslag 2023 VRR incl. controleverklaring

Betere regionale samenwerking en coördinatie 2. Robuustere meer hybride organisatievorm 3. Sterkere kolom Bevolkingszorg 4. Duidelijkere positie en proces crisiscommunicatie Op dit moment wordt met een kwartiermakers team bestaande uit de leden van de kerngroep Gemeenten toegewerkt naar het opleveren van een programmaplan in het eerste kwartaal van 2024 waarbij alle inspanningen om de ambitie en doelen te bereiken een plek krijgen. De al lopende activiteiten op het gebied van vakbekwaamheid en crisiscommunicatie worden onderdeel van het programma evenals de verdere uitwerking voor onze regio van de adviezen vanuit het landelijke project Uniform Kwaliteitsniveau Bevolkingszorg. Veel loopt al. Zo is recent een inwerkboek voor de Algemeen Commandant Bevolkingszorg opgeleverd en wordt er gewerkt aan een nieuw regionaal draaiboek crisiscommunicatie. Doorontwikkeling GHOR Er is gestart met de doorontwikkeling van de GHOR ter verbetering van de taken en de positie van de GHOR ter verbetering van de taken en de positie van de GHOR op het snijvlak van de acute gezondheidszorg, de publieke gezondheidszorg en het veiligheidsdomein. Hiervoor is een kwartiermaker aangesteld en een projectplan geschreven. Het project loopt door in 2024.

Doelstellingen uit begroting/Ontwikkelagenda 1.4.4 Versterken piketorganisatie De VRR investeert in de continuïteit, toekomstbestendigheid en kwaliteit van haar piketorganisatie. Inwoners van onze regio kunnen vertrouwen op een kundige en betrouwbare hulpverlening. Medewerkers in de piketorganisatie van brandweer, GHOR en crisisbeheersing vervullen cruciale functies in de processen leiding & coördinatie, logistiek en ondersteuning tijdens de bestrijding van branden, rampen en crises. Deze medewerkers vervullen deze belangrijke functies naast een gewone aanstelling bij de VRR of partnerorganisatie. Maar de piketorganisatie van de VRR staat onder druk. Dit heeft een aantal oorzaken:  Crisis zijn steeds vaker complex, langdurig en onvoorspelbaar (creeping crises).  De samenleving verwacht steeds meer van de overheid en accepteert minder risico’s  Het speelveld van crisis wordt steeds uitgebreider en complexer.  Er wordt steeds meer gevraagd van de piketfunctionaris in de preparatiefase.  Vergrijzing van het personeelsbestand.

Jaarverslag 2023

24

Wat willen we bereiken? In de komende beleidsperiode zet de VRR in op een versterking en verduurzaming van de piketorganisatie om de kwaliteit en uitvoering ook in de toekomst te kunnen borgen. Wat gingen we hiervoor doen Pe Wat hebben wij bereikt in 2023 in 2023? rio de De visie op de duurzame Q2 Het implementatieplan is in concept gereed, waarbij de focus ligt op piketorganisatie wordt het enerzijds de basis op orde brengen (voldoende vullen van de geïmplementeerd piketpools, opleidingen op orde brengen, een goede basisadministratie en eenduidig beleid) en anderzijds het inrichten van de hiërarchische aansturing. Q4 De duurzame Piketorganisatie zal verder opgepakt worden in projectvorm. Het implementatieplan is hiervoor omgezet in een plan van aanpak. De eerste fase van het project is gestart met de focus op de basis op orde, nazorg en langdurige crises. Uitbreiden van het aantal Q2 Er zijn 3 medewerkers aangesteld met als opdracht om de piketmedewerkers piketorganisatie in de eigen kolom te professionaliseren. Q4

Er zijn geen verdere medewerkers aangesteld.

Wat heeft het gekost?

Versterken piketorganisatie Totaal

2eBW 2023 496.599

Realisatie 2023 329.365

1.4.2 Multi Intelligence Center Incidenten op straat worden complexer. De informatie aan het begin van een incident is steeds crucialer. De noodzaak om meer ‘informatie-ondersteund’ te beslissen bij incidenten wordt binnen de veiligheidsregio’s steeds groter; ook bij de crisispartners is dat het geval. De ontwikkeling en inrichting van een Multi Intelligence Center (MIC) zorgt voor een enorme stap voorwaarts in deze noodzakelijke informatievoorziening. Door betere en snellere beschikbaarheid van de juiste informatie kan met betrokken partners effectiever opgetreden worden bij incidenten en bij crises. Het MIC wil informatie die wel érgens beschikbaar is, maar niet of niet tijdig bij de hulpdiensten bekend is ontsluiten, zodat hulpverleners en ketenpartners sneller een actueel en integraal veiligheidsbeeld hebben tijdens een incident/crises. Dit versterkt zowel de positie van de calamiteitencoördinatie, als die van de beslissers in het veld en crisisstaven. Ook op momenten dat elke seconde telt. Het MIC is een flexibel samenwerkingsverband/-netwerk tussen ketenpartners bij incident- en crisisbestrijding, die nu in beginsel wordt geïnitieerd door de VRR, de Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid en de Gezamenlijke Brandweer.

Het MIC biedt een vooraf afgestemde informatievoorziening en een informatiecentrum dat binnenkomende informatie kan duiden en de juiste functionarissen kan betrekken. MIC borgt dit integrale informatiemanagement voor de aangesloten hulpverleners en ketenpartners van de meldkamer Rotterdam.

Jaarverslag 2023

25

Wat willen we bereiken? De VRR maakt met het Multi Intelligence Center de crisisbeheersing en de incidentbestrijding effectiever en slagvaardiger, verhoogt de veiligheid van de mensen in het veld, verstevigt de gemeenschappelijke informatiepositie van de beslissers en voert centraal de regie op veiligheidsaspecten. Wat gingen we hiervoor doen Pe Wat hebben wij bereikt in 2023 in 2023? rio de Het samenwerkingsverband is Q2 Er lopen gesprekken met diverse veiligheidsregio’s over aansluiting bij met minimaal 3 partners het samenwerkingsverband waarbij de gesprekken met uitgebreid Veiligheidsregio’s Groningen, Utrecht, Limburg-Zuid en NoordLimburg vergevorderd zijn. Q4 Er wordt gekeken welke verschillende vormen van samenwerking mogelijk zijn. De informatieorganisatie van het Multi Intelligence Center is ingericht conform het implementatieplan

Q2

Het MIC is op enkele dag-uren doordeweeks operationeel. Dit wordt in de jaren erna verder uitgebouwd

Q2

Q4

Q4 Vanuit de extra BduR-gelden voor Rampenbestrijding is gewerkt aan: a. Migratie van digitale omgeving van MIC naar eenvoudig schaalbaar en koppelbaar met (landelijke) informatievoorzieningen mogelijk maken voor zowel Opvang vluchtelingen als de MIC-ontwikkeling zelf. b. Implementatie beslissingsondersteuning voor functionarissen Calamiteiten Coördinator, meldkamer brandweer, MIC en mogelijk anderen. Wat heeft het gekost? Multi Intelligence Center

Op dit moment zijn het Governance en het inrichtingsplan in de maak en worden in oktober voorgelegd aan de stuurgroep. Daarna kan gestart worden met de implementatie. Het Governance plan is voorlopig vastgesteld. Het definitieve inrichtingsplan wordt in 2024 vastgesteld. Met ingang van 1 januari 2024 verandert de naam van het MIC in VIK; het Veiligheids Informatie knooppunt. Hiermee kan de landelijke herkenbaarheid en aansluiting beter worden geborgd. Door de temporisering lukt dit jaar nog niet om op enkele dag-uren doordeweeks operationeel te zijn. Dit jaar zal het MIC tijdens enkele evenementen operationeel zijn. De komende jaren wordt dit verder uitgebouwd. Het MIC is operationeel geweest tijdens Koningsdag. In de tweede helft van het jaar is het MIC operationeel geweest tijdens de Oudejaarsnacht.

Q2

Vanuit de extra BduR-gelden Rampenbestrijding is het volgende opgepakt: a. De digitale omgeving van het MIC is gemigreerd, zodat er een koppelvlak gerealiseerd kon worden. Met behulp van dit koppelvlak kan makkelijker informatie van landelijke voorzieningen ontsloten worden. b. Er is een tool voor de beslissingsondersteuning gerealiseerd. In het tweede half jaar zal deze tool geïmplementeerd worden.

Q4

a. Is in het eerste halfjaar afgerond b. De beslissingsondersteuningstool wordt verder geoperationaliseerd met de functionarissen die er mee werken.

2eBW 2023

Totaal

-

Realisatie 2023 -

Het MIC is één van de onderwerpen uit de Ontwikkelagenda die getemporiseerd is en daarom zijn er vanuit de Beleidsdoelstellingen/Ontwikkelagenda-gelden geen activiteiten ondernomen op de MIC. De activiteiten die zijn ondernomen en de kosten die voor het MIC zijn gemaakt, zijn gedekt uit de extra BduR gelden Rampenbestrijding.

Jaarverslag 2023

26

1.4.3 Doorontwikkelen netwerkfunctie Veiligheidsregio Naast de klassieke flitsrampen krijgen we door het complexer worden van de maatschappij steeds meer te maken met ongekende en nieuwe crisistypes (digitaal, klimaat, ziektes). Waar de klassieke risico’s vooral een lokale impact hebben met een duidelijk bron en effectgebied, houden nieuwe crisistypes zoals cyberdreigingen en ziektes zich niet aan regio-grenzen of werkgebieden van organisaties. Om dergelijke crises het hoofd te kunnen bieden, hebben veiligheidsregio’s een netwerk aan crisispartners nodig en zullen hierin moeten investeren en ontwikkelen. Veiligheidsregio’s zullen telkens wisselende crisispartners en verschillende expertises nodig hebben en zullen zich hierop moeten voorbereiden. Om deze functie goed op te kunnen bouwen, zal de VRR haar capaciteit op dit gebied verder uitbreiden. Wat willen we bereiken? De VRR ontwikkelt zich tot een crisisorganisatie die voorbereid is op traditionele rampen en crises en hedendaagse ‘creeping crises’. Wat gingen we hiervoor doen in 2023? Wat hebben wij al bereikt in 2023 Deelnemen aan de landelijke werkgroep In verband met de temporisering is dit punt uitgesteld gezamenlijke voorbereiding op risico’s met naar 2024. bovenregionale en landelijke impact. GHOR-deelname aan overleg met acute (ROAZ) en In verband met de temporisering is dit punt uitgesteld niet-acute zorg (RONAZ).

naar 2024. Beoordeling door de GHOR van de wijze waarop In verband met de temporisering is dit punt uitgesteld partijen in de acute en niet-acute zorg zich naar 2024. voorbereiden op crisis. Wat heeft het gekost?

Doorontwikkeling netwerkfunctie veiligheidsregio Totaal

2eBW 2023 -

Realisatie 2023 -

1.4.4 Beperken maatschappelijke impact digitale verstoring Eén van de nieuwe vormen van crisis is de maatschappelijke impact van digitale verstoringen. Door een steeds verdere digitalisering van de maatschappij zal het aantal digitaal gerelateerde maatschappelijke knelpunten toenemen. Hier zal de VRR zich nadrukkelijk op moeten voorbereiden. Het gaat hierbij niet alleen om expertise voor het beheersen en bestrijden van de gevolgen van cyberincidenten, maar ook om als gesprekpartner aan te kunnen sluiten bij andere betrokken partijen in het kader van pro-actie en preventie. Hiervoor zal de VRR de komende jaren investeren in personeel en opleidingen. Wat willen we bereiken? De VRR zet zich in om de weerbaarheid tegen digitale dreigingen en verstoringen te verhogen en de gevolgen te bestrijden. Wat gaan we Pe Wat hebben wij bereikt in 2023 hiervoor doen in rio 2023? de Werven van een In verband met de temporisering is dit punt uitgesteld naar 2024. regiehouder In kaart brengen Q2 Er is een subsidieaanvraag gedaan bij het ministerie van Infrastructuur en van elementen van Waterstaat voor onderzoek naar de aspecten van Cybersecurity bij de cybercrises en voorbereiding op incidentbestrijding door Industriële bedrijven.

opbouwen van een Verder hebben wij onze bijdrage geleverd aan de landelijke en regionale netwerk voorbereiding van de landelijke cyberoefening ISIDOOR IV in het najaar. Vanuit de GHOR wordt geparticipeerd in projecten met betrekking tot digitale verstoringen in de zorg. Q4 Na een multi-inventarisatie van de risico’s bij de overgang van Smartrespond naar Intel via LMS is de overgang eind november gerealiseerd. Verder heeft de VRR deelgenomen aan de landelijke cyberoefening ISODOOR IV. De uitkomsten worden verwerkt in workshops cyber die georganiseerd gaan worden 2024.

Jaarverslag 2023

27

Wat gingen we hiervoor doen in 2023? Blijvend deelnemen aan Stichting FERM

Pe rio de Q2

Q4

Wat hebben wij bereikt in 2023 De raad van advies van FERM heeft een rondleiding gekregen op de meldkamer en crisisruimten, zodat zij meer bekendheid krijgen met de VRR. FERM heeft ook meegedaan aan de landelijke cyberoefening ISODOOR

Wat heeft het gekost?

Beperken impact digitale verstoringen

2eBW 2023

Totaal

40.903

Realisatie 2023 40.903

1.4.5 Aanpassen op de Omgevingswet In aanvulling op de veranderingen binnen de brandweer (zie § 1.3.3.) komt er ook voor de GHOR een nieuwe wettelijke adviestaak bij. In het Besluit Kwaliteit Leefomgeving staat opgenomen dat in een omgevingsplan en bij het verlenen van een omgevingsvergunning voor milieubelastende activiteiten rekening gehouden moet worden met geneeskundige hulpverlening aan personen. Hiervoor is ontwikkeling van deskundigheid nodig. Wat willen we bereiken? De VRR denkt vooraf mee en geeft integrale, uniforme en voorspelbare adviezen om de gemeenten te helpen een veilige leefomgeving te creëren. De VRR zet zich in om de weerbaarheid tegen digitale dreigingen en verstoringen te verhogen en de gevolgen te bestrijden. Wat gaan we hiervoor doen Pe Wat hebben wij bereikt in 2023 in 2023? rio de Ontwikkelen van Q2 Hier is in het eerste halfjaar nog geen invulling aan gegeven. deskundigheid op het gebied Q4 Met ingang van december is voor de advisering over de van advisering over geneeskundige hulpverlening een beleidsmedewerker aangesteld. geneeskundige hulpverlening Het ontbreekt nog wel aan landelijke kaders voor de inhoudelijke aan personen in het kader van advisering. het Besluit Kwaliteit Leefomgeving. Wat mag het kosten? De kostentabel vindt u bij §1.3.3.

Wat heeft het programma Risico- en Crisisbeheersing en GHOR gekost? Hieronder vindt u de totale kosten voor het programma Risico- en Crisisbeheersing en GHOR. Een uitgebreide toelichting vindt u in hoofdstuk 3. Risico- en crisisbeheersing (bedragen * € 1.000) Begroting 2023 (2eBW) Baten 31.661

Jaarverslag 2023

Lasten 29.857

Saldo 1.804

Realisatie 2023 Baten 41.110

28

Lasten 37.866

Begrotingsafwijking Saldo 3.244

Baten 9.449

Lasten 8.009

Saldo 1.439

2 Paragrafen 2.1 Weerstandsvermogen en risicomanagement Het doel van risicomanagement is structureel bij te dragen aan het in control zijn van de VRR. De doelstellingen en de kaders van risicomanagement zijn beschreven in de nota weerstandsvermogen en risicomanagement (vastgesteld door AB 8 februari 2022). In de primaire begroting 2023 en de 1e en 2e begrotingswijziging 2023 is een aantal ontwikkelingen genoemd waarvan destijds de verwachting was dat ze mogelijke een risico voor de VRR-organisatie konden vormen. Risico’s zijn dynamisch, dat betekent dat sommige risico’s inmiddels zijn vervallen of dat er nieuwe risico’s in de risicoparagraaf zijn opgenomen. Hierna worden de risico’s zoals deze in de begroting 2023 en 1e en 2e begrotingswijziging 2023 waren opgenomen nader toegelicht en hoe zich deze hebben ontwikkeld. Per risico wordt aangegeven wat er mee is gebeurd in 2023 en of de risico’s voor de komende jaren nog van toepassing zijn.

Risico

Begroting 2023

Structurele risco's (=s) Duurzame piketorganisatie Vakbekwaamheid Vrijwaring van gemeenten voor aansprakelijkheid van niet verzekerbare risico's. Personele capaciteit brandweer. Bouwsteen verplichtend karakter Spreiding en beschikbaarheid ambulancezorg. Contract ambulancedienst Niet of beperkt verzekerbare schade Fiscale risico's Alarmering bevolking. Ontwikkeling GHOR Datalek GGD Kosten FLO Totaalbedrag risico's (bedrag x €1.000)

s s s s s s s s s s i

2e BW 2023 1e BW 2023 (halfjaarrap portage)

PM

343 73 PM

370 3.000 208 PM

PM 370 3.000 208 150

PM -

172 37

185 450 PM

250 750

250 PM PM

3.578

5.144

1.094

Duurzame piketorganisatie en vakbekwaamheid De afgelopen jaren was door het oppakken van nieuwe ontwikkelingen en maatschappelijke veranderingen de kwaliteit van een aantal basistaken weggezakt. Dit is vooral naar voren gekomen bij de piketorganisatie en vakbekwaamheid. Door complexe incidenten is meer inzet van piketfunctionarissen en meer deskundigheid vereist. En door het grotere verloop van personeel en de toename van complexe incidenten is het ook nodig om te investeren in de vakbekwaamheid van de brandweerorganisatie. Met het aannemen van de Ontwikkelagenda is besloten om te investeren in o.a. de piketorganisatie en vakbekwaamheid. De investeringen in het kader van de Ontwikkelagenda zijn in 2023 gestart en dit loopt door tot en met 2026. Eind 2026 zal de kwaliteit dan op het vereiste niveau zijn. In 2023 was in de begrotingswijzigingen nog een risico opgenomen omdat de investering nog niet volledig uitgevoerd. Vrijwaring van gemeenten voor aansprakelijkheid van niet verzekerbare risico’s Bij dit risico gaat het om juridische gevolgrisico’s zoals claims. Omdat het bedrag hiervan moeilijk is in te schatten is advies van de Bestuurlijke Auditcommissie dit risico als PM-post opgenomen in de risico-inventarisatie.

Jaarverslag 2023

29

Personele capaciteit brandweervrijwilligers De personele capaciteit van de brandweervrijwilligers staat onder druk. Zeker in kleinere dorpskernen is het lastig om de paraatheid 24 uur per dag, 7 dagen in de week te garanderen. Om het probleem van de capaciteit op de kazernes op te lossen zal mogelijk extra beroepspersoneel ingezet moeten worden. Op een aantal locaties is dit inmiddels ook gebeurd. Het inzetten van een beroepsmedewerker in dagdienst op een kazerne kost voor alleen salaris ongeveer € 74k per jaar. In de loop van 2023 zijn er geen locaties bijgekomen waar dit probleem zich voordeed en er is dan ook geen extra personeel ingezet. Voor de komende jaren blijft dit risico wel bestaan. Bouwsteen verplichtend karakter (voorheen Deeltijdregeling brandweervrijwilligers) De positie van de brandweervrijwilligers op grond van de deeltijdrichtlijn is op grond van Europese regelgeving juridisch niet meer houdbaar. Om hiervoor een oplossing te vinden is landelijk onderzocht hoe brandweervrijwilligers te onderscheiden zijn van de beroepskrachten. Hieruit is een denkrichting ontstaan die bestaat uit 4 met elkaar samenhangende bouwstenen waarvan de eerste “Verplichtend karakter” is. Dit betekent o.a. dat een vrijwilliger te allen tijde werkt op basis van vrijwilligheid en niet kan worden verplicht om taken uit te voeren of aanwezig te zijn op een bepaald moment.

Verder zijn vormen van kazernering en consignatie van vrijwilligers niet meer aan de orde. Het veiligheidsberaad heeft voor deze eerste bouwsteen een implementatieplan opgesteld dat eind 2022 is gepresenteerd. De meerkosten worden op landelijk niveau ingeschat op € 31 mln. per jaar, en voor de VRR komt het uit op een bedrag van € 3 mln. In het implementatieplan was opgenomen dat de nieuwe werkwijze vanaf 2023 zou worden ingevoerd indien er dekking komt voor de extra kosten vanuit het ministerie van Justitie en Veiligheid. Het veiligheidsberaad heeft nog niet besloten om tot implementatie over te gaan. Voor de komende jaren blijft het risico dat er extra kosten gemaakt moeten worden die niet worden gedekt door extra middelen wel bestaan. Spreiding en beschikbaarheid ambulancezorg Jaarlijks wordt onderhandeld met zorgverzekeraars over het budget inzake spreiding en beschikbaarheid van de ambulancezorg. Het risico bestaat dat de VRR de gemaakte afspraken met de zorgverzekeraars over het te leveren aantal diensten niet kan nakomen, bijvoorbeeld door schaarste aan personeel. Het leveren van minder diensten dan overeengekomen kan leiden tot een lager budget. In 2023 heeft dit risico zich voorgedaan. De afgesproken aantallen diensten zijn niet volledig gerealiseerd en dit heeft geleid tot een korting op het budget van de zorgverzekeraars van ongeveer € 670k.

Dit is verwerkt in de inkomsten vanuit de zorgverzekeraars in de jaarrekening. De komende jaren blijft dit risico bestaan. Contract ambulancedienst De onderhandelingen met de zorgverzekeraars over het budget van 2023 waren bij het opstellen van de 2e begrotingswijziging nog niet afgerond. Daarmee ontstond het risico dat het budget lager zou zijn dan in de 2e begrotingswijziging was opgenomen. In het najaar van 2023 is tot overeenstemming gekomen met de zorgverzekeraars over het budget 2023. Niet of beperkt verzekerbare schade De VRR krijgt steeds meer te maken met extreme premiestijging van verzekeringen. Daarnaast bestaat de kans dat een aantal risico’s niet meer verzekerbaar blijven. Deze ontwikkeling geldt voor alle veiligheidsregio’s. In 2021 heeft het veiligheidsberaad het principebesluit genomen tot oprichting van de stichting expertisebureau risicobeheer en verzekeringen veiligheidsregio’s. Eind 2021 heeft het algemeen bestuur besloten tot deelname aan deze stichting. Deze stichting adviseert de veiligheidsregio’s op het thema risicobeheer in relatie tot ongevallen en schade. De stichting Waarborgfonds is bedoeld voor nietverzekerbare risico’s in relatie tot personele verzekeringen waaraan alle veiligheidsregio’s een financiële bijdrage zullen leveren.

De financiële bijdrage aan de stichting expertisebureau en het waarborgfonds komt dan in de plaats van de verzekeringspremie. In 2023 is de Europese aanbesteding voor een ongevallenverzekering voor alle Veiligheidsregio's met succes doorlopen. Dit betekent dat vanaf 2024 er een nieuwe aanbieder is van de ongevallenverzekering voor alle Veiligheidsregio's in Nederland. Financieel gezien is deze aanbesteding voor de VRR gunstig verlopen en kan uit het bestaande budget de premie en de bijdrage in het waarborgfonds worden gedekt. Met ingang van 2024 zal het waarborgfonds dan in werking zijn voor de genoemde niet-verzekerbare risico’s. Voor de verzekering van voertuigen blijft dit risico nog wel bestaan omdat er veel schades zijn. Dit risico zal dan ook op de lijst van risico’s blijven staan als PM.

Jaarverslag 2023

30

Fiscale risico’s Er is regelmatig overleg met de rijksbelastingdienst over diverse fiscale onderwerpen. Voorbeelden hiervan zijn de toepassing van de BTW voor verschillende wettelijke en niet-wettelijke activiteiten en de vennootschapsbelasting. De VRR beschikt niet over fiscaal specialisten om de juiste toepassing van de regelgeving te waarborgen. Landelijk wordt gekeken of deze functie in gezamenlijkheid met alle regio’s kan worden geleverd. De VRR huurt hier nu expertise voor in of vraagt collegiaal advies bij andere veiligheidsregio’s. Desalniettemin kunnen er verschillen van inzicht blijven bestaan waarin beroep en bezwaarprocedures van toepassing zijn. De uitkomst van dergelijke trajecten zijn ongewis. Daarnaast vinden er regelmatig controles plaats. Zo hebben we de afgelopen jaren controle gehad op de loonheffing en het gebruik van dienstvoertuigen. Hier zijn naheffingen uit voortgekomen. Ondanks afspraken en goede controles is dit niet altijd te voorkomen. Het risico wordt ingeschat op €250k per jaar. Veiligheidsregio’s gaan ook steeds meer landelijk samenwerken. Vanuit de fiscale regelgeving is dit ongunstig omdat over de meeste activiteiten dan 21% btw moet worden berekend, Landelijk doorlopen we samen met BDO een traject waarbij alle issues inzichtelijk worden gemaakt. Op basis hiervan gaan we proberen uniforme afspraken te maken met de belastingdienst.

Alarmering bevolking Het waarschuwings- en alarmeringssysteem (WAS) in Nederland is een netwerk van ongeveer 3.800 sirenes die draadloos en onafhankelijk van elkaar aangezet kunnen worden vanuit de meldkamer. Het wordt gebruikt om te waarschuwen voor (dreigend) gevaar, met name als er gevaarlijke stoffen in de lucht aanwezig (kunnen) zijn. Plannen om het WAS op te heffen en te vervangen door NL-Alert, calamiteitenzenders en sociale media zijn meermaals uitgesteld maar het ministerie van Justitie en Veiligheid heeft dit jaar aangegeven het WAS per 2025 uit te faseren. Mede op aandringen van de VRR is onderzocht om het WAS in stand te houden op risicolocaties. Het gaat dan om risicolocaties waar sprake is van grote industriële complexen en/of het vervoer van gevaarlijke stoffen. Daarbij zal het lokaal bestuur verantwoordelijk zijn voor het aanwijzen van deze locaties en voor het beheer van de sirenes op die locaties. Uit een onderzoek in opdracht van Justitie en Veiligheid is nu aangegeven dat het eerst en vooral een verantwoordelijkheid van de veiligheidsregio’s zelf is als ze ervoor kiezen het systeem nog in de lucht te willen houden. De lijn die hiermee landelijk lijkt te worden bekrachtigd wijkt af van de lijn die in onze eigen regio tot op heden is aangehouden.

Voor de regio Rotterdam-Rijnmond, en met name het effect gebied van het havenindustrieel complex, heeft het systeem tot heden een duidelijke toegevoegde waarde gehad als het gaat om bijvoorbeeld het waarschuwen bij het vrijkomen van gevaarlijke stoffen. Het Dagelijks Bestuur houdt dan ook vast aan het aanhouden van het WAS-systeem. Een extra risico dat naar voren is gekomen betreft het feit dat de huidige leverancier van WAS-palen de productie heeft stopgezet. Dit betekent dat gemeenten geen nieuwe WAS-palen meer kunnen plaatsen. Het risico bij instandhouding van het WAS op risicolocaties is dat de kosten door de VRR zelf gedragen zullen moeten worden. Gezien het grote aantal locaties in de regio wordt het risico voor de VRR ingeschat op € 140k per jaar. Dit is gebaseerd op een onderzoek van het Wetenschappelijk Onderzoek- en Documentatiecentrum van het najaar 2021. Omdat de uitfasering nu gepland staat vanaf 2025 wordt voor 2023 en 2024 geen risico meer ingeschat. Ontwikkeling GHOR Op basis van onderzoek is vastgesteld, dat de GHOR voor uitdagingen staat die niet binnen de huidige formatie kunnen worden opgevangen. Uitdagingen die van belang zijn om het openbaar bestuur, gemeenten, provincie en Rijk, goed in positie te kunnen brengen en houden in geval van een crisis.

Deze uitdagingen zijn ontstaan door een veranderend landschap van wet- en regelgeving en verantwoordelijkheden binnen het veiligheidsdomein en binnen het gezondheidszorgdomein. Er zal versterkt ingezet worden op het thema zorgcontinuïteit en op het ontwikkelen van zorgrisicoprofielen. Daarnaast heeft de Covid-crisis aangetoond, dat het in het belang is van het openbaar bestuur om goed zicht te hebben op de effecten van ernstige verstoringen in de continuïteit van de zorgketen. Dit moet bestendigd worden in de reguliere organisatie van de GHOR. Op dit moment vindt een nadere uitwerking hiervoor plaats. Vooralsnog wordt ervan uitgegaan dat extra financiële lasten die hiermee gepaard gaan, gedekt zullen worden door het Rijk. Op basis van een verwachte uitbreiding van formatie wordt dit risico nu ingeschat op € 365k per jaar. De uitbreiding van de formatie heeft in 2023 niet plaatsgevonden. Voor de komende jaren blijft het risico van uitbreiding van formatie die niet wordt gefinancierd oor extra bijdragen van externe partijen bestaan.

Jaarverslag 2023

31

Datalek GGD Op 28 maart 2023 heeft Stichting Initiatieven Collectieve Acties Massaschade (ICAM) GGD ’en, GGD GHOR, het LCCB en de Staat gedagvaard. Ook de veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond is in deze zaak gedagvaard. De zaak dient bij de rechtbank Amsterdam. Via een collectieve actie vordert Stichting ICAM schadevergoeding wegens een landelijke datadiefstal eind januari 2021. Het betreft gegevens die zijn opgenomen in CoronIT, het landelijke ITsysteem voor COVID-19-testen en vaccinaties. Stichting ICAM vordert toekenning van een bedrag van € 1500 voor eenieder wiens gegevens onbevoegd uit de hiervoor genoemde systemen zijn gehaald. Dat betreft voor zover bekend 1248 personen. Inmiddels is door GGD aan deze betrokkenen een bedrag van € 500 per persoon tegen finale kwijting aangeboden. Een zeer groot deel van de hiervoor genoemde personen heeft dit aanbod aanvaard. Stichting ICAM vordert daarnaast een bedrag van € 500 voor eenieder wiens gegevens bloot hebben gestaan aan onbevoegd gebruik. Dat zou alle personen betreffen die door de GGD ’en getest en gevaccineerd zouden zijn. Dat zijn – aldus Stichting ICAM – 6,5 miljoen personen op het moment van de datadiefstal. Wij hebben de aansprakelijkstelling gemeld bij onze verzekeraar.

Onze verzekeraar heeft aangegeven aan de hand van de uitgebrachte dagvaarding te beoordelen of dekking bestaat voor deze vorm van aansprakelijkheid en schade onder desbetreffende polis. Op 5 juli 2023 is de dagvaarding aangebracht en zijn de gedagvaarde partijen in de gelegenheid gesteld een zogenaamde conclusie van antwoord voor te bereiden. Onze belangen worden in deze procedure behartigd door AKD Advocaten. Dit advocatenkantoor vertegenwoordigt ook de andere GGD ’en, enkele veiligheidsregio’s en gemeenten. Het zal waarschijnlijk tot 2026 duren voordat er in een collectieve actie (Wamca) als deze een uitspraak van de rechtbank Amsterdam zal volgen. Kosten FLO Ten aanzien van het Netto FLO spaartegoed (NFST) zijn er afgelopen jaar gesprekken gevoerd met de belastingdienst. Eind 2023 is duidelijk geworden dat de belastingdienst de NFST als vervroegd pensioen ziet waarover RVU-premie betaald moet worden. Dit is in 2023 verwerkt in de exploitatie. Met de vakbonden zijn nieuwe afspraken gemaakt over het Netto FLO Spaartegoed, In plaats van een jaarlijks bedrag sparen zal het bedrag aan het einde van de looptijd in één keer aan de medewerker worden verstrekt. Hierdoor is er geen extra premie noodzakelijk. Dit betekent wel dat de kosten in de jaren verschuiven. Begin 2024 zullen hiervan de nieuwe berekeningen bekend worden.

Ontwikkeling vermogenspositie en weerstandsvermogen Het weerstandsvermogen geeft de financiële robuustheid aan van de begroting, de jaarrekening en de financiële positie. De ratio weerstandsvermogen is de verhouding tussen de beschikbare weerstandscapaciteit en de benodigde weerstandscapaciteit (gekwantificeerde risico’s). beschikbare weerstandscapaciteit Ratio = --------------------------------------------------benodigde weerstandscapaciteit VRR hanteert voor een gezond weerstandsvermogen een ratio van minimaal 1 waarbij voor de benodigde weerstandscapaciteit wordt uitgegaan van de netto-risico’s. In het volgende overzicht is de stand van de algemene reserve van de VRR weergegeven per ultimo 2022 en 2023:

Realisatie Realisatie ultimo 2022 ultimo 2023

Beschikbare weerstandscapaciteit Algemene reserve deel vanuit bijdrage gemeenten Nog te bestemmen resultaat vanuit bijdrage gemeenten Totaal reserve deel bijdrage gemeenten Algemene reserve deel zorgverzekeraars Nog te bestemmen resultaat deel zorgverzekeraars Totaal reserve deel zorgverzekeraars Totaal beschikbare weerstandscapaciteit

-142 833 691 330 143 473 1.164

691 1.066 1.757 473 1.295 1.768 3.525

Met het positieve resultaat van 2023 is de beschikbare weerstandscapaciteit toegenomen naar € 3.525k. Jaarverslag 2023

32

Kengetallen en beleidsindicatoren Financiële kengetallen Jaarverslag jaar 2023 Kengetallen: Netto schuldquote Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen Solvabiliteitsratio Structurele exploitatieruimte

Jaarverslag 2022

Verloop van de kengetallen Begroting 2023 26,8% 28,7% 26,8% 28,7% 5,4% 6,2% 0,2% 0,3%

Jaarverslag 2023 23,7% 23,7% 8,9% 1,1%

De netto schuldquote daalt omdat er in 2023 geen nieuwe leningen zijn afgesloten. Er waren wel nieuwe leningen begroot maar door het verschuiven van investeringen waren deze niet nodig. De liquiditeit is verder toegenomen en ook daardoor daalde de netto schuldquote. Door het positieve resultaat is de reserve gestegen en daardoor is ook de solvabiliteitsratio gestegen. Beleidsindicatoren Beleidsindicatoren taakveld Bestuur & Ondersteuning Apparaatkosten Externe Inhuur Overhead

€ € €

Totaal 1.832.574 23.245.998 26.560.802 -

2022 per inwoner % van Totaal 1,38 € 16,5% € 12,6% €

2023 Totaal per inwoner % van Totaal 2.047.697 1,51 17.864.189 13,1% 28.811.000 13,2%

Als gevolg van inflatie zijn de apparaatskosten gestegen. De externe inhuur betreft o.a. de inzet van medewerkers in het kader van de opvang asielzoekers en ontheemden uit Oekraïne. Doordat de noodopvang asielzoekers is overgenomen door het COA in de loop van 2023 zijn de kosten van externe inhuur gedaald. De kosten van overhead zijn gestegen door inflatie van kosten en gestegen loonkosten als gevolg van de nieuwe Cao. Tevens zijn kosten gemaakt in het kader van nieuwe ontwikkelingen zoals Ontwikkelagenda en Crisisbeheersing. Beleidsindicatoren taakveld Bestuur & Ondersteuning

Formatie 2022 Totaal Fte

Formatie 2023

Fte per 1.000 inw.

Totaal Fte

Fte per 1.000 inw.

Formatie

2.157

1,62

2.256

1,67

Bezetting

2.209

1,66

2.245

1,66

De formatie van de VRR is gestegen o.a. door de uitvoering van de ontwikkelagenda. De bezetting is wel gestegen in 2023. Echter door de krapte op de arbeidsmarkt niet zo sterk als gewenst.

Jaarverslag 2023

33

2.2 Financiering Algemeen Het doel van deze paragraaf is om de financiële positie van de VRR te evalueren. Daarnaast is de paragraaf een belangrijk instrument voor het transparant maken van de financieringsfunctie. De centrale doelstelling van het treasurybeleid is het beheren van de financiële geldstromen en het beperken van de financiële risico’s voor de organisatie. De uitvoering van treasury wordt wettelijk geregeld in de Wet Financiering Decentrale Overheden. Deze wet regelt dat de uitvoering van de treasuryfunctie uitsluitend de publieke taak dient en geschiedt binnen de financiële kaders van de kasgeldlimiet en de renterisiconorm. Risicobeheersing Risicobeheersing vormt één van de pijlers van de Wet Financiering Decentrale Overheden. In de navolgende onderdelen wordt ingegaan op de renterisico’s die verbonden zijn aan de uitvoering van de treasury functie. Renterisico’s kunnen vanuit Wet Financiering Decentrale overheden-optiek worden bezien op de korte en op de langere termijn. Renterisico op korte schuld: de kasgeldlimiet Met de kasgeldlimiet is in de Wet Financiering Decentrale Overheden een norm gesteld voor het maximum bedrag waarop de VRR haar financiële bedrijfsvoering met kortlopende middelen (looptijd < 1 jaar) mag financieren.

De kasgeldlimiet stelt derhalve dat de gemiddelde netto-vlottende schuld van een decentrale overheid (ofwel openbaar lichaam) niet hoger mag zijn dan een wettelijk bepaald percentage van het begrotingstotaal. De kasgeldlimiet is dus een voorgeschreven sturing- en verantwoordingsinstrument ter beperking van het renterisico op de korte schuld. Als grondslag van de wettelijk toegestane omvang van de kasgeldlimiet wordt de omvang van de jaarbegroting voor het hele verslagjaar aangehouden. Voor de gemeenschappelijke regelingen bedraagt het percentage voor de berekening van de kasgeldlimiet voor het jaar 2023 8,2% van de begroting.

Kasgeldlimiet 2023 (bedragen x € 1.000)

1e kw

2e kw

3e kw

4e kw

2023

Grondslag: Lasten Begroting in procenten van de grondslag Toegestane netto vlottende schuld :

180.655 8,2% -14.814

180.655 8,2% -14.814

180.655 8,2% -14.814

180.655 180.655 8,2% 8,2% -14.814 -14.814

Toetsing : Omvang vlottende schuld (a.) Af: Vlottende vorderingen (b.) Saldo netto vlottende middelen (a+b)

26.428 26.428

31.945 31.945

39.963 39.963

30.508 30.508

30.508 30.508

Ruimte

41.242

46.759

54.777

45.322

45.322

Jaarverslag 2023

34

Renterisico op langlopende schuld: de renterisiconorm De VRR loopt renterisico op het moment dat nieuwe leningen moeten worden aangetrokken (herfinanciering) of als een renteherziening van toepassing is. Om het renterisico te beheersen is in de Wet Financiering decentrale overheden de renterisiconorm geformuleerd. De renterisiconorm bepaalt dat het bedrag van de langlopende schuld dat binnen een gegeven jaar verplicht moet worden afgelost, of waarvan de rente moet worden herzien, maximaal 20% van begrotingstotaal mag bedragen. Het doel van deze norm is dat de lange leningenportefeuille zodanig over de jaren verdeeld is dat het renterisico dat voortkomt bij herfinanciering en renteherzieningen gelijkmatig over de jaren wordt gespreid.

Renterisiconorm (bedragen x € 1.000)

2023

Netto renteherziening op vaste schuld (o/g./.u/g) Aflossingen Renterisico

7.477 7.477

Lasten begroting Percentage cf. regeling Renterisiconorm

180.655 20% 36.131

Renterisiconorm Renterisico Ruimte onder renterisiconorm:

36.131 7.477 28.654

Ontwikkelingen Schatkistbankieren Vanaf 2013 houden alle provincies, gemeenten, waterschappen en gemeenschappelijke regelingen hun tegoeden aan bij de Nederlandse schatkist. Decentrale overheden deden dit al vrijwillig, maar schatkistbankieren zonder leenfaciliteit is vanaf 2014 verplicht geworden. Het beoogd doel van schatkistbankieren is de risico’s van beleggen door decentrale overheden tot nul te reduceren en het begrotingstekort van de overheid terug te dringen. Met het systeem van schatkistbankieren zal de Nederlandse staat minder geld hoeven te lenen op de financiële markten en zal de staatsschuld dalen. Schatkistbankieren houdt in dat tegoeden worden aangehouden in de Nederlandse schatkist. De wettelijke term voor schatkistbankieren is “geïntegreerd middelenbeheer”. Ultimo 2023 was een bedrag van € 30.243.815 gedeponeerd bij de schatkist. Langlopende Leningen Om de geplande investeringen te financieren was er in de 2e begrotingswijziging nog vanuit gegaan dat er € 15 miljoen aan nieuwe leningen nodig waren. Door het doorschuiven van een aantal investeringen naar latere jaren zijn deze echter niet nodig geweest en zijn er in 2023 geen nieuwe leningen aangetrokken. In deel 4 is bij de toelichting op de balans een overzicht opgenomen van de langlopende leningen. Kredietfaciliteiten Naast de langlopende doorlopende leningen zijn er geen kredietfaciliteiten afgesloten.

Jaarverslag 2023

35

2.3 Onderhoud kapitaalgoederen Panden Van de vijf in het Besluit Begroting en Verantwoording genoemde categorieën kapitaalgoederen (Wegen, Riolering, Water, Groen en Gebouwen) is de post Gebouwen van toepassing op de VRR. De VRR heeft 68 panden in gebruik. Hiervan zijn er 19 in eigendom en 49 worden er gehuurd van derden (w.o. gemeenten). De conditiemeting van de panden is verwerkt in een meerjaren onderhoudsplan dat voorziet in een overzicht van de benodigde onderhoudsactiviteiten voor de periode 2022-2030. Het uitvoeren van de activiteiten in dit plan zullen er voor zorgen dat de panden op het vereiste onderhoudsniveau blijven. Het meerjaren onderhoudsplan zal in 2024 herijkt worden. De aanbesteding hiervoor start in februari. Installaties Ook het onderhoud aan installaties is onderdeel van dit meerjaren onderhoudsplan. Uitgangspunten hierbij zijn o.a. duurzaamheid en energiebesparing. De fluctuatie in de uitgaven voor dit onderhoud aan eigen panden wordt opgevangen door een bestemmingsreserve. Overige kapitaalgoederen De VRR heeft ook een voertuigenbestand bestaande uit o.a. 182 1e lijn voertuigen zoals tankautospuiten en ambulances. Het onderhoud hiervan is merendeels uitbesteed aan derden middels onderhoudscontracten.

Jaarverslag 2023

36

2.4 Bedrijfsvoering 2.4.1. Wendbare organisatie Voor de komende jaren heeft de VRR samen met het bestuur afspraken gemaakt om de ontwikkelingen rond ons werk verder te ontwikkelen en te verankeren. Om de doelen uit het beleidsplan de komende jaren te behalen, zal op het gebied van bedrijfsvoering voor een goede ondersteuning gezorgd moeten worden. De wendbaarheid die we van de organisatie vragen, heeft zijn weerslag op het type personeel dat hiervoor nodig is. De vraagstukken op het gebied van o.a. piket, vakbekwaamheid, het Multi Intelligence Center, het aantrekken van medewerkers voor de Brandweer en van verpleegkundigen voor de ARR vragen om een meer strategische personeelsplanning. Het personeel dat de VRR hiervoor nodig heeft, is deskundig, benaderbaar, verbindend en onderscheidend. Continue deskundigheidsbevordering moedigt medewerkers hierbij aan om hun prestatie continu aan te passen en te verbeteren. Daarnaast is het belangrijk om als organisatie midden in de maatschappij te staan. De regio Rotterdam-Rijnmond kenmerkt zich door een hoge diversiteit aan culturen, kennis en ervaringen, maar ook zienswijzen. Deze diversiteit willen wij als VRR omarmen, omdat deze verschillen juist bijdragen aan de kwaliteit van onze dienstverlening. Om de wendbare organisatie te bereiken, wordt ingezet op de volgende drie pijlers: 1. Aantrekkelijk en goed werkgeverschap 2.

Leren en ontwikkelen 3. Diversiteit Wat willen we bereiken? De VRR is een wendbare organisatie: zij kan gemakkelijk schakelen tussen het dagelijks werk en de vraagstukken van de toekomst. De VRR geeft talent de ruimte en stimuleert ontwikkeling in een steeds veranderende omgeving. Wat gingen we hiervoor doen Pe Wat hebben wij bereikt in 2023 in 2023? rio de De VRR profileren als een Q2 Er is een blijvende spanning op de arbeidsmarkt. Ook daar hebben zichtbare, herkenbare, we als VRR last van. Willen wij een zichtbare herkenbare, aantrekkelijke en inclusieve aantrekkelijk en inclusieve werkgever zijn op de interne en externe werkgever op de externe arbeidsmarkt dan zullen wij onze naambekendheid als VRR moeten arbeidsmarkt vergroten. Als we voldoende talent voor nu en in de toekomst willen werven voor de operationele en specialistische functies binnen de VRR dan is een combinatie van online en persoonlijke benadering essentieel. Landelijk loopt er een onderzoek hoe veiligheidsregio’s zich beter kunnen profileren. De uitkomsten van dit onderzoek zijn nog niet bekend. Bij de ARR is er een doorlopende online wervingscampagne en zijn wij aanwezig bij vakbeurzen/evenementen.

Op het gebied van Industriële Veiligheid nemen wij deel aan de bijeenkomsten van het project arbeidsmarktcommunicatie binnen het samenwerkingsverband Zuid-West Q4 Om de zichtbaarheid van de VRR als werkgever op de arbeidsmarkt te vergroten hebben wij een aantal succesvolle campagnes gedaan zoals Brandweerwerk is levenswerk, een Meldkamer campagne in combinatie met aandacht voor 112 en campagnes voor de ambulance vacatures. Dat de zichtbaarheid groter is geworden zien we terug in het aantal sollicitanten dat aan het toenemen is ondanks de krapte op de arbeidsmarkt. Om de VRR te profileren als een zichtbare en herkenbare werkgever zal er onderzoek gedaan worden naar het werkgeversmerk van de VRR. De voorbereiding voor dit onderzoek heeft in 2023 plaatsgevonden en in 2024 start dit onderzoek. Hiermee kunnen de wervingsacties nog gerichter en doelmatiger plaatsvinden.

Jaarverslag 2023

37

Wat gingen we hiervoor doen in 2023? Aanmoedigen van medewerkers om zich blijvend te ontwikkelen door aandacht voor opleiden, werkplekleren, vitaliteit en duurzame inzetbaarheid

Pe rio de Q2

Q4 Aandacht voor diversiteit en inclusie binnen de organisatie

Q2

Q4

Wat hebben wij bereikt in 2023 In het kader van loopbaanbegeleiding wordt op een aantal onderdelen gekeken of er samengewerkt kan worden met andere Veiligheidsregio’s. Zo wordt in een pilot gekeken naar mogelijkheden voor een gezamenlijke aanname dag en het ontwikkelen van loopbaanpaden. Dit kan helpen om personeel voor de VRR te behouden. Het gebrek aan loopbaanperspectief is de belangrijkste reden waarom collega’s de VRR verlaten. Daarnaast wordt VRR-breed loopbaanbegeleiding aangeboden. De aanleiding van de loopbaangesprekken komen o.a. voort uit een mismatch tussen vaardigheden die medewerkers bezitten en die nodig zijn voor de uitvoering van het werk. Er is blijvend aandacht voor dit onderwerp. Er is ook een filmpje gemaakt om hier aandacht voor te vragen en uitleg over te geven. In januari heeft er een themasessie plaatsgevonden met de directie over hoe verder met Diversiteit en Inclusie bij de VRR. Belangrijkste uitkomsten van deze sessie zijn, dat het wenselijk is om een verhaal te formuleren over wat diversiteit en inclusie voor de VRR betekent en dat er behoefte is aan een awareness programma leidinggevenden binnen de VRR Diversiteit en Inclusie is dit jaar ingebed in alle human resource processen, zoals zorgen voor het juiste beeldmateriaal in de benadering van de arbeidsmarkt en bewust zoeken naar aanvullende en nieuwe talenten tijdens de selectie.

Ook binnen de campagne 'brandweerwerk is levenswerk’ is het diversiteitsperspectief goed meegenomen om zo een bredere doelgroep aan te spreken.

Vitaliteit:

Het afgelopen jaar is een daling van het verzuim te zien van 7,47% in 2022 naar 6,67% in 2023. Dit ligt nog steeds boven de vastgestelde norm. Het grootste deel van het verzuim wordt veroorzaakt door langdurig verzuim (43 – 365 dagen). Het betreft met name psychisch verzuim en vooral in de leeftijdscategorie 55 t/m 64 jaar. Het aantal frequent verzuimers (3x of meer per in de afgelopen 12 maanden) is gedaald van 245 medewerkers in 2022 naar 176 medewerkers in 2023

Jaarverslag 2023

38

Het aantal medewerkers dat een beroep doet op bedrijfsmaatschappelijk werk is toegenomen. Het aantal meldingen bij de psycholoog nam in het tweede half jaar flink toe. De aanvragen hebben vooral betrekking op verwerking van incidenten (PTSS gerelateerd) en coping (hoe ga ik met stress om, hoe voorkom ik dat ik ga piekeren enz.). Bij de brandweer komen de meeste klachten voort uit incidenten met reanimaties en kinderen en met name in de leeftijdsgroep van collega’s boven 45 jaar met veel dienstjaren. Bij de ambulancedienst is het divers en komen klachten onder andere voort uit de impact van de incidenten, maar ook uit de minder impactvolle ritten die eigenlijk meer passen bij een huisarts. Dit kan klachten geven in de coping. Binnen de VRR richten wij ons op preventieve aandacht voor psychische klachten. Het gaat hierbij vooral om herkenning en erkenning en het zoveel mogelijk voorkomen van uitval. Hiervoor zijn er een tweetal trainingen opgesteld om zowel medewerkers als leidinggevenden inzicht te geven in PTSS. Verder heeft de vitaliteitsweek plaatsgevonden met workshops gericht op specifieke doelgroepen uit de analyse van het verzuim, gericht op de oudere medewerker en psychisch verzuim. Agressiemeldingen

Agressiemeldingen

2019

Aantal meldingen van agressiviteit tegen medewerkers Waarvan bij ambulancedienst Waarvan bij brandweer Overig

2020 75 67 8

2021 61 49 12

2022 66 54 11 1

2023 82 78 4

Afgelopen jaar hebben we als organisatie specifieke aandacht geschonken aan enkele casussen m.b.t. agressie en geweld. Het is daarom denkbaar dat de meldingsbereidheid van de medewerkers groter is geworden of dat medewerkers nu sneller zich beseffen dat sprake is van agressie en geweld en dat die ongepast is in de gegeven situatie. Relatief beperkte scheldpartijen van patiënten die voorheen mogelijk niet altijd werden gemeld, komen nu ook voor in de meldingen. Uit andere bronnen weten we dat op dit moment de maatschappij aan het verharden is. Dit kan ook een (mede)oorzaak zijn van de stijging van het aantal gevallen waarin sprake is van agressie en geweld in de afgelopen jaren. 2.4.2. Doorontwikkeling informatievoorziening en informatiebeveiliging Om de crisis van de toekomst te kunnen beheersen, is beschikbaarheid van de juiste informatie cruciaal. Goede informatievoorziening zorgt ervoor dat de medewerkers van de VRR hun werk effectiever en veiliger kunnen doen. De VRR beschikt op dit moment deels over de benodigde technische voorzieningen om haar hulpverleners van informatie te kunnen voorzien. De manier waarop dit nu is ingericht, is echter nog te weinig professioneel om hierop te kunnen vertrouwen. De huidige voorzieningen zijn heel kwetsbaar terwijl de hulpverleners op straat afhankelijk zijn van deze voorzieningen om effectief en veilig hun werk te kunnen doen.

Hiernaast is er ook een grote informatiebehoefte bij bestuurders, burgers en de pers. Zowel real-time tijdens een incident of crisis om de juiste besluiten te kunnen nemen, als na afloop om verantwoording af te leggen. Informatieanalyse is hard nodig om de incidenten van de toekomst het hoofd te kunnen bieden. Om in deze behoeftes te voorzien, gaan wij stappen zetten in de informatie-huishouding van de VRR. Er zal in de komende jaren geïnvesteerd worden in zowel ICT-ers, functioneel beheerders en professionele technische voorzieningen. Daarnaast gaan wij goede informatiebeveiliging realiseren.

Jaarverslag 2023

39

83 83

Wat willen we bereiken? De VRR voorziet haar medewerkers van de juiste informatie en tools om hun werk effectief en veilig te kunnen doen en zorgt voor adequate informatiebeveiliging Wat gaan we hiervoor doen Pe Wat hebben wij bereikt in 2023 in 2023? rio de Informatievoorziening: Q2 Informatievoorziening: 1. Opstellen van een I-visie 1. De I-visie is vastgesteld. Er is een inrichtingsplan en een 2. Versterken van de CIO-rol implementatieplan opgesteld 3. Starten met het redundant (minimaal tweezijdig) 2 en 3: verbonden zijn van In verband met de temporisering zijn deze punten uitgesteld naar bedrijfs-kritische volgend jaar. applicaties en een technisch continuïteitsplan maken Informatiebeveiliging: Q2 1. De PEN-test volgt in het komende halfjaar. 1. Uitvoering van een PEN2. Hier is met voorrang op ingezet om de organisatie van de test. Dit is een test van informatiebeveiliging binnen de VRR op de korte en lange termijn computersystemen op op orde te brengen. kwetsbaarheden, waarbij Q4 1. De PEN-test is uitgevoerd. De resultaten zijn nog niet geanalyseerd deze kwetsbaarheden ook en staan op de rol voor 2024 werkelijk gebruikt worden 2. Er is een onderzoek gedaan naar de inrichting van de om in deze systemen in te informatiebeveiliging van de VRR. Het rapport wordt in februari breken met als doel de 2024 in de directieraad gepresenteerd.

Er wordt verder gewerkt aan systemen beter te de technische infrastructuur waarbij de nadruk ligt op de beveiligen. informatiebeveiliging. 2. Starten met het aanleggen van beveiligingsschillen binnen het VRR Netwerk.

2.4.3.

Noodopvang Asielzoekers

Sinds december 2021 is de VRR op verzoek van de staatssecretaris Justitie en Veiligheid bezig met het organiseren van noodopvang van asielzoekers om het aanmeldcentrum in Ter Apel te ontlasten. In juni 2022 kwam daar nog een extra verzoek bij voor het organiseren van 445 extra plekken. Voor het organiseren van deze opvang werd een projectteam aangesteld, dat eerst zelfstandig en sinds september 2022 onder het brede VRR Programma Opvang (inclusief opvang Oekraïense ontheemden) functioneerde. Het projectteam begeleidde bij de op- en afbouw van locaties en maakte afspraken met politie, brandweer en meldkamer omtrent de fysieke en sociale veiligheid. Het team onderhield de contacten met de gemeenten voor onderwijs en maatschappelijke ondersteuning. Om de reguliere organisatie te ontlasten, bestond het projectteam vrijwel geheel uit een flexibele schil en inhuur. Het eerste halfjaar van 2023 zijn gesprekken gevoerd met gemeenten in de regio en het COA, en is besloten de taak volledig terug te leggen bij het COA. Hierbij is de volledige flexibele schil aan personeel en de opvanglocaties overgedragen aan het COA op 1 augustus 2023.

Jaarverslag 2023

40

2.4.4.

Opvang Ontheemden Oekraïners

Sinds maart 2022 coördineerde de VRR de opvang van Oekraïense ontheemden in de regio. Taken hierbij waren het in stand houden van een aankomstlocatie (HUB-locatie, uitvoering via gemeente Rotterdam) en een Regionaal Centrum Vluchtelingenspreiding (uitvoering via gemeente Rotterdam), zorgcoördinatie (via GHOR) en informatiemanagement (via MIC/VIK). Vanuit de VRR is het programmamanagement opgepakt zowel qua capaciteit als ook het platform waarop de verschillende partners samenwerkten op dit dossier. Mijlpalen uit 2023:  Oprichting Zorg en Herstelcentrum Lansingerland  Oprichting Zorgboerderij Vlaardingen  In oktober is een landelijk tekort opgevangen met o.a. uitbreiding van de HUB en inrichting andere crisisnoodopvang in de regio Eind 2023 heeft het Algemeen Bestuur VRR ingestemd met een warme overdracht van deze taken en verantwoordelijkheden aan de Regionale Regietafel Rotterdam-Rijnmond. De formele verantwoordelijkheid is per 1 januari 2024 overgedragen. De VRR zal zo nodig tot uiterlijk 30 juni 2024 taken blijven uitvoeren. Kostensoort Meerkosten coördinerende gemeente Hotels/centra Overige specifieke meerkosten Overige Meerkosten ROC (opleidingen) GHOR Crisisbeheersing & rampenbestrijding Risicobeheersing Bevolkingszorg Bedrijfsvoering Totale kosten 2023

Opgave kosten 924.016 1.937.106 7.069 603 1.318.179 1.724.279 365.084 6.276.336

Als gevolg van de richtlijnen voor de Sisa-rapportage zijn de door de gemeente Rotterdam over 2022 doorbelaste kosten, totaal € 2.868.794, in deze tabel opgenomen. De kosten van de gemeente voor 2023 worden in de jaarrekening 2024 opgenomen.

Jaarverslag 2023

41

Uit de ondernemingsraad De ondernemingsraad heeft zich het afgelopen jaar bezig gehouden met de volgende onderwerpen: Behouden en werven van personeel: Er is veel aandacht voor het behouden en werven van personeel. Binnen de VRR is de werkdruk mede door veel vacatures hoog. Er is veel van gedachten gewisseld over hoe we kunnen zorgen voor voldoen personeel om alle taken uit te voeren. Onderzoeksprotocol: Door diverse afdelingen binnen de VRR worden verschillende onderzoeken uitgevoerd zoals audits, risicoinventarisaties en brandonderzoek. Echter ontbreekt het aan een totaalbeeld van: - welke onderzoeken uitgevoerd worden; - welke afdelingen (of externe partijen) onderzoeken uitvoeren; - welke aanleidingen reden zijn tot het instellen van onderzoek; - welke bevoegdheden er zijn met betrekking tot het instellen van een onderzoek en hoe/waar deze belegd zijn; - welke onderzoeksmethoden gebruikt worden. Er is eind 2023 een projectleider aangesteld met de opdracht om tot een protocol te komen. De ondernemingsraad heeft op de volgende onderwerpen advies gegeven: - duurzame piketorganisatie - herinrichting meldkamer - Caco en het Veiligheidsinformatieknooppunt (voorheen MIC) De ondernemingsraad heeft op de volgende onderwerpen instemming gegeven: - Regeling gebruik ICT - Ziekteverzuimbeleid en teamsamenwerking ARBO - Plan van aanpak mentale fitheid/PTSS - Vaststelling feestdagen VRR

Jaarverslag 2023

42

2.4.5. Openbaarheidsparagraaf De Wet open overheid (Woo) heeft de Wet openbaarheid van bestuur (Wob) vervangen. Het doel van de Woo is een meer transparante en actief openbaar makende overheid. Veel meer dan de Wet openbaarheid van bestuur, verplicht de Woo tot het actief, uit eigen beweging, openbaar maken van documenten. Daarnaast is er de verplichting tot het op orde brengen van de informatiehuishouding van het bestuursorgaan. In het verband met het Woo-proof maken van informatievoorziening en werkprocessen is in kaart gebracht welke acties op termijn moeten worden uitgevoerd en er is gestart met het opstellen van een plan van aanpak voor het implementeren van de Woo. In 2023 heeft de VRR 5 Woo-verzoeken ontvangen. Er werd gevraagd om documenten met betrekking tot brandveiligheidsadviezen/controles op bepaalde locaties, documenten rondom saneringen en gebruik van fluorhoudend schuim op brandweerlocaties en documenten rondom de lading van een boot die heeft gebrand. Binnen de VRR waren geen documenten aanwezig waarom werd gevraagd. Ook werd gevraagd om correspondentie tussen gemeenten en VRR over de gerealiseerde aanrijtijden van de ambulances per gemeente, omdat deze niet meer maandelijks via het bestuurlijk dashboard zichtbaar waren. Over de periode waar naar gevraagd werd, waren er geen documenten, waardoor ook dit verzoek niet geleid heeft tot openbaarmakingen.

Er loopt nog een bezwaarprocedure over de beslissing rondom het Woo-verzoek. Verder zijn er 15 zienswijzenverzoeken door andere overheden bij de VRR ingediend. Hierbij hebben andere bestuursorganen een Woo-verzoek binnengekregen en is de VRR gevraagd om te oordelen of bepaalde VRR-documenten openbaar gemaakt kunnen worden. Alle zienswijzen hebben geleid tot een “geen bezwaar van openbaarmaking”. De VRR is nu opgenomen in de Woo-index. Dit is de locatie waar informatie van/over de VRR wordt ontsloten en is te vinden op: https://organisaties.overheid.nl/woo/24203394/veiligheidsregiorotterdamrijnmond

Jaarverslag 2023

43

2.4.6. Toelichting Rechtmatigheid Vanaf 2023 is het voor decentrale overheden verplicht om een rechtmatigheidsverantwoording op te nemen in de jaarrekening. Met de invoering van de rechtmatigheidsverantwoording wordt het gesprek tussen het Dagelijks Bestuur en het Algemeen Bestuur ondersteund op het gebied van (financiële) rechtmatigheid om de kaderstellende- en controlerende rol van het Algemeen Bestuur op dit vlak te versterken. In de jaarrekening legt het Dagelijks Bestuur verantwoording af over alle negen criteria van rechtmatigheid. De eerste zes criteria, die betrekking hebben op getrouwheid en óók onderdeel zijn van rechtmatigheid, komen tot uitdrukking in de balans en het overzicht van baten en lasten. De drie specifieke rechtmatigheidscriteria komen tot uitdrukking in de rechtmatigheidsverantwoording. 1. De financiële handelingen passen binnen het kader van de geautoriseerde begroting (begrotingscriterium). 2. Voorwaarden in wet- en regelgeving worden nageleefd, zoals subsidievoorwaarden (voorwaardencriterium). 3. Toetsing op juistheid en volledigheid van gegevens die door derden zijn verstrekt plaats vindt met het oog op het voorkomen van misbruik en oneigenlijk gebruik van regelingen (M&O criterium).

De VRR verstrekt geen subsidies of uitkeringen aan belanghebbenden anders dan aan gemeenten en daarom bestaan er geen materiele risico’s op misbruik of oneigenlijk gebruik. Derhalve heeft de VRR geen M&O-beleid opgesteld in het kader van rechtmatigheid. De verantwoording hanteert een grensbedrag omdat alleen de van belang zijnde aspecten in de verantwoording hoeven te worden betrokken. Deze grens is door de Algemeen Bestuur bepaald en bedraagt 1% (maximaal 3%) van de totale lasten inclusief toevoegingen aan de reserves en is daarmee vastgesteld op € 2.030.000.

Jaarverslag 2023

44

Conclusie rechtmatigheid Het Dagelijks Bestuur heeft geconstateerd dat de VRR een begrotingsonrechtmatigheid heeft van 10.187 miljoen. Van dit bedrag past 9.071 miljoen binnen het vooraf vastgestelde beleid, er staan namelijk te relateren baten tegenover de hogere lasten. Er zijn geen onrechtmatigheden boven de verantwoordingsgrens geconstateerd op het voorwaardencriterium en het criterium misbruik en oneigenlijk gebruik.

Begrotingscriterium 1a. Overschrijding lasten programma's 1b. Overschrijding investeringsbudgetten (kredieten) 2. Ongeautoriseerde reservemutaties 3. Overschrijding van baten en/of onderschrijding van lasten en baten die niet tijdig tot een begrotingswijzing hebben geleid of te laat aan het bestuur zijn gemeld Totaal begrotingsonrechtmatigheden

Bedragen (in Euro *1.000) € 10.187 € € € €

10.187

4. Totaal van de begrotingsonrechtmatigheden (van onderdeel 1 en 2) dat past binnen het vooraf vastgesteld beleid en daarmee vooraf als acceptabel is geduid vermelden en verwijzen naar dit vooraf vastgestelde beleid. 5. Resterend saldo aan begrotingsonrechtmatigheden

€ €

9.071 1.116

Voorwaardencriterium Geen bevindingen

€

-

M&O criterium Geen bevindingen

€

-

Toelichting begrotingscriterium Bij punt 4 gaat het om een begrotingsonrechtmatigheid die als acceptabel is geduid, omdat tegenover de hogere lasten ook hogere baten staan en het gaat om al vastgesteld beleid. Het gaat hierbij om hogere lasten (en baten) in het kader van de opvang ontheemden Oekraïne en om hogere salarislasten bij de ambulancedienst door een nieuwe CAO. De hogere Cao lasten zijn gecompenseerd door de zorgverzekeraars. Hierdoor resteert bij punt 5 een bedrag van € 7,6 mln. Het resterende saldo aan begrotingsonrechtmatigheden bestaat uit een administratieve correctie op de overhead. Het bedrag op de programma’s begroot in plaats van de overhead functie. In de financiële verordening is afgesproken dat de het bestuur van de VRR de begroting laat vaststellen op programmaniveau en op de overhead functie. Overschrijdingen op de overhead functie worden hierdoor aangemerkt als onrechtmatig, zelfs als hier onderschrijdingen op een programma tegenover staan. Het bestuur van de VRR is voornemens om de financiële verordening in 2024 aan te passen om de begroting te laten vaststellen op totaalniveau, zodat in de toekomst administratieve correcties niet meer onrechtmatig zijn.

Jaarverslag 2023

45

2.5

Verbonden partijen

Inleiding Het begrip verbonden partij is vastgelegd in het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) en is in artikel 1 lid b BBV als volgt gedefinieerd: “Een privaatrechtelijke of publiekrechtelijke organisatie waarin de provincie onderscheidenlijk de gemeente een bestuurlijk en financieel belang heeft.” In artikel 1 lid c BBV wordt financieel belang gedefinieerd als: “Een aan de verbonden partij ter beschikking gesteld bedrag dat niet verhaalbaar is als de verbonden partij failliet gaat onderscheidenlijk het bedrag waarvoor aansprakelijkheid bestaat indien de verbonden partij haar verplichtingen niet nakomt”. In artikel 1 lid d BBV tenslotte wordt bestuurlijk belang gedefinieerd als: “Zeggenschap, hetzij uit hoofde van vertegenwoordiging in het bestuur hetzij uit hoofde van stemrecht”. Lijst met verbonden partijen In onderstaande tabel worden de verbonden partijen genoemd waarin de Veiligheidsregio RotterdamRijnmond een financieel en bestuurlijk belang heeft. Overzicht van verbonden partijen 2023 Bedragen (€ 1.000)