Transcript cie GEZ 1 december 2021.pdf
Tekst van het document
21-01-2022 13:28
Commissieleden kunnen voorafgaand ook vragen stellen. Stuur uw vragen naar de griffie. Vragen en antwoorden worden ook opgenomen bij het betreffende agendapunt. J.P.J. Essers voorzitter
Goedenavond. Goedenavond Goedenavond Goedenavond. Goedenavond.
1 Opening door de voorzitter J.P.J. Essers voorzitter
Goedenavond. Het is 19 uur. We gaan starten met de vergadering. Afgemeld voor de vergadering van vandaag is Angelique Moberts. Verder hebben we geen afmeldingen ontvangen. Oké, dan ben ik bij agendapunt één: de opening. Dames en heren, mag ik u allen en onze kijkers thuis welkom heten in de commissievergadering van Grondgebied en Economische Zaken van woensdag 1 december 2021 van de gemeente Kerkrade, welke helaas vanwege de coronaperikelen weer digitaal plaatsvindt. Uitgenodigd voor vanavond waren de wethouders Jonge, Schneider en Weijers. Vanwege de benoeming tot waarnemend burgemeester van de heer Schneider in Simpelveld heeft wethouder Wiermans dat deel van de portefeuille overgenomen. Dit ter informatie. Ter bepaling van de spreekvolgorde heeft de griffier een nummer getrokken. Dat is nummer 16 en dat houdt in dat we starten met de fractie van Lokaal Alternatief deze avond. Dus Lokaal Alternatief heeft vanavond het eerste recht van spreken en vervolgens is de spreekvolgorde zoals in de raadszaal aangehouden. Onze Kerkrade SP, CDA, VVD, BurgerBelangen, PvdA en Ouderen Partij.
2 Vragenuurtje J.P.J. Essers voorzitter
Dat is de volgorde. Dan ga ik over naar agendapunt twee: het vragenuurtje. Er zijn voor vandaag geen vragen ingediend.
3 Spreektijd voor het publiek J.P.J. Essers voorzitter
Dat betekent dat dit agendapunt is afgehandeld. Ook voor agendapunt drie: schriftelijke spreektijd voor publiek, heeft zich niemand van het publiek aangemeld
4 Vaststelling van de agenda J.P.J. Essers voorzitter
en ook dit betekent dat dit agendapunt afgehandeld is. Agendapunt vier: het vaststellen van de agenda. We hebben vanavond vier inhoudelijke punten op de agenda staan. Als we met z'n allen effectief vergaderen moet dat zeker te doen zijn om op tijd klaar te zijn. Kan iedereen instemmen met de agenda zoals deze voorligt? Steek het handje even in beeld. Handje even op. Niemand? Oké, dan is bij de agenda vastgesteld. Dames en heren, in de cyclus van september heeft de raad een nieuw reglement van orde vastgesteld waarin is vastgelegd dat bij de behandeling van de ontwerpbesluiten in de eerste termijn slechts één persoon per fractie het woord voert. Daarnaast is het de bedoeling om die persoon niet te interrumperen, maar met eventuele interrupties te wachten tot die persoon is uitgesproken. Verder is afgesproken dat een https://sdk-admin.companywebcast.com/sdk/vtt/print.html
1/29
21-01-2022 13:28
ontwerpbesluit enkel als bespreekstuk naar de raad gaat als minimaal twee fracties het erover eens zijn dat het een bespreekstuk moet worden. Ook is afgesproken dat de presentaties niet langer dan 15 minuten zullen duren. Dat is gewoon genomen uit de afspraken die in september gemaakt zijn.
5 Vaststelling van de besluitenlijst van de commissie GEZ van 20 oktober 2021 J.P.J. Essers voorzitter
Dan ga ik over naar agendapunt vijf: vaststellen van de besluitenlijst van de commissievergadering van 20 oktober 2021. Ik stel de besluitenlijst van 20 oktober integraal aan de orde. Dus zowel tekstueel als naar aanleiding van. Als u op- of aanmerkingen heeft op de besluitenlijst verzoek ik u om uw digitale handje op te steken. Niemand? Dan mag in deze notulen opgenomen worden dat de besluitenlijst is vastgesteld bij deze.
6 Ontwerpbesluit inzake Transitievisie Warmte (TVW): vaststelling TVW 1.0 gemeente Kerkrade J.P.J. Essers voorzitter
Dank u wel. We gaan over naar agendapunt zes: ontwerpbesluit inzake Transitievisie Warmte. Het vaststellen van de Transitievisie Warmte 1.0 van de gemeente Kerkrade. Voor dit agendapunt was wethouder Schneider uitgenodigd. Zoals gezegd is daar nu wethouder Wiermans voor aanwezig. Verder zijn uitgenodigd en fysiek aanwezig de heer Pim Derwort van de Stadsregio Parkstad Limburg en Marc Fischer van de ambtelijke zijde. En digitaal van ambtelijke zijde zijn aanwezig Patricia Mulders en Daan Geraads. Elke gemeente is verplicht om een Transitievisie Warmte op te stellen waarin een planning wordt gemaakt van de transitie naar aardgasvrij, gericht op een Co2-arme bebouwing in 2050. In november 2020 bent u in de commissie in de informatiesessie bijgepraat over de Transitievisie Warmte en over wat dat betekent voor de gemeente Kerkrade. En in het klimaatakkoord is afgesproken dat iedere gemeente uiterlijk eind 2021 een Transitievisie Warmte vaststelt. In dat kader worden er nu een aantal beslissingen voorgelegd aan de raad, waaronder de vaststelling van de Transitievisie Warmte 1.0 van de gemeente Kerkrade en het proces om te komen tot de Transitievisie Warmte 2.0. Ik wilde wethouder Wiermans even de gelegenheid geven om eventueel dit onderwerp alsnog in te leiden. H. Wiermans wethouder
Wethouder aan u het woord. Dank u wel, Voorzitter. Ja, we hebben het al aangegeven, de ex-collega, exwethouder Dion Schneider die is geroepen tot het hoge ambt van waarnemend burgemeester van de gemeente Simpelveld en ik denk dat ik mede namens de hele commissie spreek als ik hem daarmee feliciteer en hem succes wens in het uitoefenen van zijn nieuwe ambt. Er zullen enkelen teleurgesteld zijn mij hier te zien zitten. Dat kan ik me ook voorstellen. Dion is jonger, maar ik ben knapper moet ik eerlijk zeggen. Dat vind ik zelf. En het punt is dat er ook een positief aspect aan zit, want u hoeft maar tot ongeveer tot de gemeenteraadsverkiezingen tegen mij aan te kijken, dus dat is dan ook weer een positief element in het geheel. En u begrijpt dat ik me in drie, vier dagen tijd tot een deskundige heb ontwikkeld op het gebied van Transitie Warmte. Dat zult u zometeen ook in de beantwoording van vragen zien, want die zal ik niet beantwoorden. Die zullen al die deskundigen die we hier zowel in Teams als fysiek hebben zitten. Dus ik ben net zoals u een interessante toehoorder en ik zal het proberen daarvan te leren. Maar ik probeer heel snel te leren. Dus wat dat betreft zullen we wat die elementen betreft duurzaamheid en dus ook de Transitie Warmte, uiteraard een uitermate belangrijk onderwerp, en ik heb hiermee, Voorzitter, mijn intro gedaan. Dank u.
Dank u wel wethouder voor de geweldige inleiding die u heeft gedaan. Dus we gaan nu over toto het programma waarvoor wij zijn gekomen en vervolgen met een presentatie van maximaal 15 minuten J.P.J. Essers voorzitter
die gedaan wordt door Patricia Mulders en Daan Gerards. Zij zullen zelf de verdeling doen over de presentatie. Mag ik het woord geven aan Patricia Mulders? Kerkrade Ambtenaar https://sdk-admin.companywebcast.com/sdk/vtt/print.html
2/29
21-01-2022 13:28
Dank u wel. Ik zal even de prestatie erbij pakken. Even kijken. Staat deze op het scherm bij u? Is die zichtbaar? Ja. Oké, prima. Ik hoor mij trouwens nu twee keer. Dat is best wel vervelend, maar ik zal proberen er geen aandacht aan te besteden. Dit is een korte presentatie. We willen eerst even teruggrijpen op de totale plek van de Transitievisie Warmte in de totale duurzaamheidsopgave van de gemeente. In april afgelopen jaar hebben wij het overzicht gegeven van het totaal aan activiteiten, projecten en het beleid wat er is op het gebied van duurzaamheid en waar de gemeente zich mee bezighoudt. We hebben toen afgesproken dat we iedere keer als we met een thema dat onder duurzaamheid valt naar de gemeenteraad gaan, dat we ook eventjes teruggrijpen op dat overzicht en de plek duiden van het onderwerp wat dan aan de orde is in het geheel van de opgave. Dus dat doen we zometeen heel eventjes. En vervolgens ga ik in op de kernpunten van de Transitievisie Warmte 1.0 zoals die straks aan de raad zal voorliggen. Hierover heeft u als het goed is ook in november een regionale raadsinformatiebrief ontvangen, met als afzender Stadsregio Parkstad Limburg, waarin ook al op de Transitievisie Warmte is ingegaan. En daarom houd ik mij bij deze presentatie puur aan de kernpunten van de visie. De kapstok. Nou hoop ik wel dat er een plaatje komt. Ik ga heel even door naar de volgende.
Wellicht dat dit schema u nog bekend voorkomt. In april hebben we hier dus een presentatie over gegeven en hebben we dit document volgens mij ook op papier verschaft. Bij het thema duurzaamheid kun je onderscheid maakt tussen een aantal verschillende thema's. Dus energietransitie gaat hier over de regionale energiestrategie, over het palet en ook over nog een aantal andere aspecten van energie. En je hebt de Warmtetransitie waar we het vanavond over hebben. Je hebt het onderwerp Circulaire Economie, thema Klimaatadaptatie. Communicatie hadden wij als apart thema benoemd en dan heb je nog een heel aantal opgaves en activiteiten die meerdere thema's raken. Nou, dat binnenstuk Duurzaam Kerkrade met die thema's hebben we de kapstok genoemd. En dan gaan we even terug naar het vorige plaatje. We hebben het vanavond over het thema Warmtetransitie en dit is dus het eerste beleidsstuk of de visie op dat gebied voor de gemeente Kerkrade. Het stuk dat vanavond behandeld wordt. Daarnaast was onderdeel van de Regionale Energiestrategie Zuid-Limburg 1.0, zoals die in april is vastgesteld door de raad, de Regionale Structuur Warmte waarin bovenregionale vraag en bovenregionaal aanbod van warmte in beeld wordt gebracht en meteen gekeken moet worden hoe die twee aan elkaar geknoopt kunnen worden.
Dus dan moet u daar bijvoorbeeld denken aan een chemieloods waar heel veel restwarmte is en dat daar straks gezamenlijk keuzes worden gemaakt: waar gaat die restwarmte dan naartoe? Dat soort keuzes worden gemaakt in de Regionale Structuur Warmte. Dus de Trasitievisie Warmte en die RSE die hangen gewoon heel erg nauw samen. Vervolgens zal dat in de nabije toekomst moeten gaan leiden, die Transitievisie Warmte, op het moment dat we gebieden hebben geselecteerd waar we mee aan de slag willen gaan tot wijkuitvoeringsplannen. Dan door naar de Transitievisie Warmte zelf. Waarom hebben we dit stuk gemaakt? Het vloeit voort uit het klimaatakkoord. In 2019 heeft ook de VNG daarmee ingestemd. Daarin staat onder andere: alle gemeenten hebben eind 2021 een Transitievisie Warmte vastgesteld. Het doel is aardgasvrij in 2050. En de Transitievisie Warmte die we nu moeten gaan maken, die geeft aan welke wijken wanneer van het aardgas afgaan. En dan voor de wijken gepland voor 2030 zou je ook moeten aangeven wat het beste warmte-alternatief is voor die wijk. De bedoeling is om minimaal iedere vijf jaar een nieuwe Transitie Warmte te maken, oftewel te actualiseren. En onze Transitievisie Warmte die hebben we hier dan als eentje gemaakt, die hebben we samen met alle Parkstadgemeenten in de regio Parkstad gemaakt. Dan onze eigen Concept Transitievisie Warmte in de gemeente Kerkrade.
Wat staat daar nu in? Op hoofdlijnen, even bij de kaders en de uitgangspunten voor de Warmtetransitie in Kerkrade. Dan moet je dus denken aan uitgangspunten als: we doen het samen. Dus we maken dat plan niet in ons eentje en de uitvoeringsplannen doen we ook niet in ons eentje maar daar betrekken we alle relevante partijen bij. De transitie moet haalbaar zijn, realistisch, betrouwbaar, duurzaam, betaalbaar, niet onbelangrijk. Koppel kansen waar mogelijk als je met een gebied aan de slag gaat. Die koppelen we met andere opgaves in dat gebied. De straat moet bijvoorbeeld sowieso open, om andere redenen wordt de openbare ruimte ergens geherstructureerd en dan moet je kijken of dat misschien een gebied is waar je als eerste mee aan de slag zou gaan. Dus je probeert werk met werk te maken. Eén van de andere belangrijke uitgangspunten van de Warmtetransitie die is neergelegd in de Transitievisie Warmte is dat we ook vol inzetten op energiebesparing. De energie die we niet hoeven te gebruiken die hoeven we ook niet op een duurzame manier op te wekken. En dat hoeven we dan natuurlijk ook niet te betalen met z'n allen. Dus het is gewoon heel belangrijk dat we vol inzetten op mensen helpen met energiebesparende maatregelen aan hun woning. Verder heeft die TVW 1.0 een scenario-analyse op buurtniveau.
Op basis van een landelijke leidraad, de Rijksoverheid heeft voor elke gemeente een tool ontwikkeld waarbij je op het niveau van een buurt het beste warmte alternatief kunt selecteren. En met beste wordt dan bedoeld op basis van totale maatschappelijke kosten het beste alternatief. Daar zitten een paar scenario's in en we hebben een aantal daarvan opgenomen in de Transitievisie Warmte. De Transitievisie Warmte van Kerkrade wijst verder nog geen gebieden aan om als eerste mee aan de slag te gaan om die aardgasvrij te maken. Dus we hebben ervoor voor gekozen om die selectie nog niet te doen en nu nog geen keuze voor te leggen aan de raad om https://sdk-admin.companywebcast.com/sdk/vtt/print.html
3/29
21-01-2022 13:28
met bepaalde gebieden al aan de slag te gaan. Daar hebben we een paar heel goede redenen voor om dat niet te doen. We hebben nog helemaal geen duidelijkheid omtrent de beschikbaarheid van warmtebronnen. Want je kunt wel een alternatief willen hebben voor aardgas en een bijvoorbeeld een warmtenet willen aanleggen, maar op het moment dat er geen bron is om warmte te leveren, dan is het ook helemaal niet realistisch. Dan die landelijke tool waar ik het net over had die levert dus scenario's op op het niveau van wijken en buurten zoals het CBS die heeft ingedeeld. Dat is een administratieve indeling. Dat gaf ons geen goed gevoel in de zin dat kenmerken in de stad die houden niet op bij de grenzen van wijk en buurt, dus we willen daar graag een verdiepingsslag maken, waarbij je dus ook over die grenzen heen kijkt. Je kijkt naar clusters van gebieden die dezelfde kenmerken hebben en niet gebaseerd op administratieve grenzen die je in de buitenwereld niet ziet lopen. Dan zijn er nog een aantal randvoorwaarden, financiële randvoorwaarden ook nog onduidelijk. Sowieso gaat het hier van het Rijk om extra uitvoeringslasten die richting gemeenten komen. Waar de gemeenten extra gelden van het Rijk zouden moeten krijgen. Maar omdat we nog geen nieuwe regering hebben, laat dat dus ook op zich wachten. Dus we weten niet wat we gaan krijgen en wanneer.
Dit alles heeft erin geresulteerd dat wij vinden dat er nog een verdiepingsslag nodig is. Dat wij kiezen voor zorgvuldigheid boven snelheid en waardoor we dus gekozen hebben om in die 1.0-fase nog geen gebieden aan te wijzen en aan te geven hoe we dat willen gaan doen. En dan in de loop van 2022 met een 2.0-versie te komen. Zoals ik toen straks ook al aangaf, een belangrijk onderdeel van de Transitievisie 1.0 is dat we in willen zetten op een gemeentebrede aanpak voor energiebesparing. Dan heb je het met name over isoleren en ventileren. Dus vooral met het ontzorgingsprogramma. We geven die kaders nadere uitwerking in een 2.0-versie en die volgt dan in de loop van 2022. En die moet invulling geven, naast die gemeentebrede aanpak van het ontzorgingsprogramma aan de gebiedsgerichte aanpak. Dus dan is het de bedoeling om wel te komen met een voorstel met welke gebieden zou je aan de slag kunnen gaan om deze aardgasvrij te maken. En dat was het. Dank u wel. Ik zal even stoppen met delen. J.P.J. Essers voorzitter
Dank u wel voor de presentatie. Dan ga ik over naar de commissie en start met Lokaal Alternatief. Fractie Lokaal Alternatief
Mevrouw Szalata, aan u het woord. Ja, dank u wel, Voorzitter. Ja, goed. Deze visie geeft duidelijk weer hoe complex de materie is, maar ook hoe complex de operatie gaat worden, als ik het zo mag noemen. Ik vind, als ik het stuk lees, er is best wel heel veel gebeurd. Wat er al allemaal uitgezocht is. Maar ja, het is ook heel duidelijk dat er nog veel vragen op tafel liggen. En wij zijn dan ook blij dat de zorgvuldigheid vooral gekozen wordt boven de snelheid. De uitgangspunten die Kerkrade kiest zijn heel duidelijk. Wat we heel belangrijk vinden is dat de burgers en de ondernemers en de stakeholders in dit hele proces worden meegenomen. Want anders gaat het gewoon niet. We moeten dit samen voor elkaar zien te boksen. En ja, nogmaals, met de zorgvuldigheid die hier in zit gaan wij er ook wel vanuit dat het goed gaat komen. Net werd ook al gezegd: "De financiën is wel een heel belangrijk iets in deze hele operatie." Jammer om te zien dat er nog zo veel onduidelijkheden zijn en dit is wel iets om heel goed te blijven volgen, want voor de gemeente gaat dat wel heel wat betekenen. En er zal er ook genoeg geld tegenover moeten staan. Nou, wij meer stemmen in met alle vier de punten zoals ze voor liggen en we kijken uit naar de 2.0-versie. J.P.J. Essers voorzitter
Tot zover. Dank u wel, mevrouw Szalata. Fractie Ons Kerkrade
Dan ga ik naar Ons Kerkrade. Wie mag ik het woord geven? De heer Herman Vleugels. Ja, dank u wel, meneer de voorzitter. Meneer de voorzitter, Transitievisie Warmte 1.0 als opstap naar 2.0 waar alles meer inzichtelijk wordt. Het is natuurlijk duidelijk dat in eerste fase 1.0 te weinig, te veel dingen zijn onduidelijk. Ze zijn niet aan te wijzen. We weten niet eigenlijk wat je ermee moet, want te veel vragen die zullen straks in 2.0 aan de orde komen. En daarom is het dan ook moeilijk om bepaalde dingen goed te vinden. We vinden het wel goed dat 1.0 nu al aan de orde is. Het had al eerder gemoeten. Dan hadden we meer tijd kunnen hebben voor de voorbereiding, want dit wordt toch, 2.0 echt kortdag. En we hopen dat de mensen die daarachter zitten en de werkzaamheden moeten uitvoeren dat dit tot een goed resultaat gaat komen. Dat we snel duidelijkheid mogen verschaffen. Toch heb ik enkele vragen. Het klimaatakkoord geeft woonlastenneutraliteit als uitgangspunt aan.
Welke maatregelen worden er genomen indien blijkt dat dit niet te realiseren is? Waar wordt dit vastgelegd? En wie gaat er bij het niet realiseren van de [onhoorbaar 00:27:06-00:27:06]? Voorzitter, het volgende is: in hoeverre is het draagvlakonderzoek gehouden onder ruim 2.000 bewoners mede bepalend voor het toewijzen van die kansrijke wijk of buurt? En dan heb ik nog een vraag over de uitvoeringslasten van het klimaatakkoord voor de gemeente. Die zijn door Andersson, Elffers https://sdk-admin.companywebcast.com/sdk/vtt/print.html
4/29
21-01-2022 13:28
& Felix, geloof ik, geraamd op 450.000.000, 540.000.000 en 559.000.000. Wat te doen als tijdens het lopende traject blijkt dat de financiën niet toereikend zijn? Wat wordt dan gedaan? Dit in eerste instantie. Dank u wel meneer Vleugels voor de vragen. Fractie SP
Dan ga ik over naar de SP. Wie mag ik daar het woord geven? De heer Van Beek. Dank u wel, Voorzitter. Ja, zoals we kunnen zien, dit is een enorm complexe en grote opgave waar we voor staan en hoe het gaat aflopen dat staat momenteel nog in de steigers. We zitten in een heel vroeg stadium met dit plan, dit ontwerpbesluit en deze Transitievisie Warmte. Het is zeer complex en we zitten in een heel vroeg stadium en we zijn benieuwd waar we uitkomen. We ook enkele vragen, Voorzitter. Een opmerking. Op pagina 12 lezen we: wij doen het samen. Daar lezen wij: wij doen het samen dat iedereen nodig is, zoals individuele woningeigenaren, huurders, woningcorporaties en andere huurders. En tevens lezen we: daarom worden al deze partijen betrokken bij de transitie. Niet allen bij de uitvoering, maar ook bij het maken van plannen. En we zitten momenteel in deze plannenfase en daarom vragen we ons af: op pagina 10 van de presentatie lezen we dat in de enquête van 2.000 huishoudens voornamelijk particuliere huiseigenaren zijn meegenomen. En wij vragen ons af: waarom is niet een bredere selectie van ook niet-particuliere huiseigenaren en huurders gekozen? Dan hebben we een vraag over het enquêtedraagvlak. Daar geeft 27 procent van de respondenten aan zeer negatief te staan tegenover het aardgasvrij maken.
We vragen ons af: is bekend waarom? En heeft deze negatieve kijk mogelijk belemmerende consequenties voor deze transitie? Even kijken. En dan nog een vraag: aangezien de energieleverantie en de opwekking, zoals we kunnen lezen, in de toekomst een mix zal worden van de collectieve en individuele oplossingen, lijkt er een risico te bestaan dat we dadelijk tegen een mix van energieprijzen aankijken en hoe wordt daarmee omgegaan? Met deze verschillende oplossingen? En waar waarschijnlijk ook verschillende kosten aan verbonden zijn. En de oplossingen die zullen tot verschillende energieprijzen kunnen leiden. Hoe wordt daarmee omgegaan? J.P.J. Essers voorzitter
Dank u wel, Voorzitter. Dank u wel, meneer Van Beek. Fractie CDA Kerkrade
Dan ga ik naar het CDA. Wie mag ik het woord geven? De heer Hoofs. Ja, dank u wel, Voorzitter. Eerst dank voor de presentatie. De zoektocht naar betaalbare mogelijkheden om energie te besparen, zeker met een flink aandeel ouderenwoningen in Kerkrade, is natuurlijk geen makkelijke opgave. Dit zal net als de zoektocht naar alternatieven voor de fossiele energievoorziening nog het nodige teweegbrengen. De Transitievisie is denk ik wel een prima eerste stap. Want we zullen over onze eigen schaduw heen moeten stap om te zorgen dat onze kinderen en de daaropvolgende generaties niet letterlijk en figuurlijk in de kou komen te staan. We mogen niet terechtkomen in een zogenaamd not-in-my-backyard-spoor. En twee, wij zullen nu al lasten moeten gaan dragen en dat zijn we, denk ik, aan onze kinderen verplicht. Goed dat er een Transitievisie Warmte in Parkstad verband is opgepakt en ook op die manier wordt vervolgd. Uiteraard komt hier in ook participatie met burgers om de hoek. Dan wat betreft de ontwerpbesluiten. Ontwerpbesluit drie: wij vragen ons af, dan wordt hier in het ontwerpbesluit gezegd dat er wordt gekeken, projectaanpak, hoe je burgers kunt stimuleren en faciliteren. En wat toen direct bij ons opkwam was de WoonWijzerWinkel.
Welke rol vervult die hierin? Wordt dat daarin meegenomen? En het tweede punt is natuurlijk ook de motie die, volgens mij, in oktober 2021 is aangenomen en die ook iets zegt over: hoe ga je om met financiering van mogelijkheden om energie te besparen? Dan wordt vervolgens gezegd dat die twee punten in één keer worden aangeboden. Maar ja, wij stellen ons wel voor dat dat in twee aparte ontwerpbesluiten is. En ik zou me kunnen voorstellen dat over het ene ontwerpbesluit misschien nog vragen zijn en over het andere niet. En als je ze dan echt aan elkaar koppelt in één verhaal, dan is de vraag of dat dan verstandig is? En of dat niet leidt tot misschien het parkeren van het een, J.P.J. Essers voorzitter
terwijl het andere wel door zou kunnen? Dat zijn de vragen in de eerste termijn. Dank u wel meneer Hoofs. VVD Kirchroa
Dan ga ik over naar de VVD. Mevrouw Heynsdijk. Ja, dank u wel, Voorzitter. Nou, de VVD heeft twee grote speerpunten als het gaat om klimaat en duurzaamheid. Het is natuurlijk klimaatdoelen halen en vooral ook gemaakte afspraken nakomen. En de nota die nu voor ons ligt is een mooie stap om dat te doen voor de gemeente Kerkrade. Er worden kaders geschept waar we mee aan de slag kunnen. En het is heel belangrijk om natuurlijk planmatig hiermee aan de slag te kunnen gaan. Andere partijen hebben het al aangekaart. Burgers betrekken vinden wij ook heel erg belangrijk. Commitment creëren in de keuzes die gemaakt https://sdk-admin.companywebcast.com/sdk/vtt/print.html
5/29
21-01-2022 13:28
worden. Ik heb al gelezen, de wijkuitvoeringsplannen zitten erin. Net wordt aangekaart: bijvoorbeeld informeren via de WoonWijzerWinkel is ook een heel belangrijk punt natuurlijk om dat mee te nemen. Wat wij heel erg belangrijk vinden, is dat de exercitie die hier nu op papier staat, dat die ook goed wordt uitgevoerd. En dat er dus een goede procesbeschrijving dadelijk komt, ook in die 2.0, dat het bewaakt wordt, dat we regelmatig ook terugkoppeling krijgen. Er werd net ook al gesproken over de financiën. Dat is natuurlijk ook een heel belangrijk item wat wij terug willen zien met als uiteindelijk doel dat wij daar als gemeente Kerkrade gezien duurzaamheid er heel erg op vooruit gaan. Dat was het. J.P.J. Essers voorzitter
Dank u wel. Dan ga ik over naar BurgerBelangen. Fractie Burgerbelangen
Meneer Geers. Dank u wel, Voorzitter. We worden inderdaad gevraagd om in te stemmen met de Warmtevisie 1.0 en het proces om te komen tot Warmtevisie 2.0. Want de visie die nu voorligt is een beleidsdocument waarbij we een eerste richting geven en hoe we ons gebied gaan isoleren en ook aardgasvrij gaan maken. En daarmee stellen we dus de belangrijkste uitgangspunten vast en leggen we dan ook de basis voor de Transitievisie 2.0. Alles uiteindelijk met het doel om een aardgasvrije gemeente te hebben in 2050. Laat ik voorop stellen dat wij belang hechten aan het realiseren van dit doel en dit onderschrijven we dan ook volledig. Belangrijke uitgangspunten die ook dit stuk genoemd worden, die onderschrijven wij ook zoals het samen met inwoners, ondernemers en andere belanghebbenden oppakken van het hele plan. En ook heel belangrijk daarbij is ook dat het haalbaar, betaalbaar en betrouwbaar moet zijn. Dat zijn ook zeer zeker belangrijke uitgangspunten die wij volledig onderschrijven. Het is ook voor ons belangrijk dat we alles op de juiste manier aanpakken en dat we niet zomaar van het gas af gaan. Voorop staat dat je bij nieuwe gebouwen natuurlijk al van het gas af gaat. Dat is denk ik een uitgangspunt dat ook wettelijk is vastgelegd.
En vervolgens vinden wij dat je moet gaan kijken naar grote daadkrachtige partijen, zoals woningcorporaties, die zouden wat ons betreft de volgende stap moeten zijn. En uiteindelijk kom je dan ook bij de individuele woningbezitters terecht. Want laten we ook eerlijk zijn, voor deze groep is het van het gas af gaan ook een gigantische financiële ingreep en dat moeten we ook als politiek zeker weten niet onderschatten. Belangrijk is ook het proces hoe we tot één en andere komen. We moeten dus ook mensen echt goed voorlichten en informeren, want zonder draagvlak en vertrouwen krijgen we dit beleid niet tot een juiste uitvoering. Daarin moeten we dan ook echt niet nalaten om hierin te investeren en dat is dus ook iets wat wij zeer zeker oproepen: laten we daarin investeren. Laten we eerlijk zijn, dat wordt ook een heel grote klus. Want als ik kijk naar de rest van Duitsland, daar worden juist burgers gestimuleerd om gasaansluitingen te krijgen en daar krijgen ze dan 750 euro voor. Want dat is dan natuurlijk wel ook iets is wat vreemd bij onze burgers zal klinken. Ik denk dat we nog zeker wat betreft informeren en communiceren een grote opgave hebben. Ja, voor nu hebben wij in ieder geval op de uitgangspunten geen opmerkingen en kijken we met veel belangstelling naar 2.0 en daarin zullen we dan vervolgens ook kijken welke gebieden we daarvoor geschikt vinden J.P.J. Essers voorzitter
en welke daarvoor aangewezen moeten worden. Tot zover. Fractie PvdA Kerkrade
Dank u wel meneer Geers. Dan ga ik ook over naar de PvdA. De heer Van Drunen. Ja, dank u wel, Voorzitter. Ik heb deze beetje verplichte kost, we moeten dit jaar nog een besluit nemen. Daarom dit stuk. Het is een startdocument en beschrijft ook het proces om te komen naar het 2.0-document. We zijn het eens met de uitgangspunten. De prioriteit ligt nu bij energiebesparing. Volledig mee eens. Dan verwijs ik ook even naar de aangenomen motie begin november. We zijn akkoord met het labelen van alle middelen en we wachten met smart op de uitvoeringsplannen die in de loop van volgend jaar gaan komen. Dat was het. J.P.J. Essers voorzitter
Wij hebben verder geen vragen. Dank u wel. Fractie Ouderenpartij
Dank u wel meneer Van Drunen. Dan ga ik over naar de Ouderenpartij, de heer Paas. Ja, dank u wel, Voorzitter. Ja, als laatste spreker is dat een beetje lastig om toch nog wat eigen kleur aan het verhaal te geven. Ik moet u zeggen, ik deel voor een groot deel de mening van de heer Geers. Die had het over het draagvlak creëren en ook wat we moeten gaan doen. Het moet betaalbaar, duurzaam, betrouwbaar zijn. En de andere Ouderenpartij is voor duurzaamheid. Maar er is nog steeds een hele hoop onduidelijk. En één van de dingen, https://sdk-admin.companywebcast.com/sdk/vtt/print.html
6/29
21-01-2022 13:28
ik heb dat ook al eerder gezegd, één van de dingen die de Ouderenpartij voor staat, dat is: wij willen best meewerken aan een duurzaam plan, we willen best bij meewerken aan de Transitievisie Warmte. Maar bijvoorbeeld het uitgangspunt: we moeten van het gas af. Hele wijken moeten van het gas af. Ik heb al eerder gezegd: als ik bijvoorbeeld een warmtepomp, dat kost tussen 6.500 en 8.000 euro, er vanuit gaande dat het huis helemaal het A-label heeft. Maar de meeste huizen hebben helemaal geen A-label. En dat betekent dat wij vragen dat er heel veel investeringen gedaan moeten worden in de zin van spouwmuurisolatie, dakisolatie, dubbel glas, noem maar op. En in het slechtste geval zou dat 30.000 tot 40.000 euro per huishouden gaan kosten. Dan vraag ik mij af: kunnen wij als lokale overheid nou aan eigenaren van een woning de opdracht verstrekken: jullie moeten van het gas af, het gaat je 30.000 tot 40.000 euro kosten, waarbij die inwoner zich realiseert: dat kan ik van z'n lang zal ze leve niet meer terugverdienen. Nogmaals, Voorzitter, we zijn echt serieus. We kijken naar duurzaamheid. We willen het allemaal voor elkaar zien te krijgen, maar het moet wel betaalbaar zijn. En daar maakt de Ouderenpartij zich hartstikke grote zorgen over. Wij vinden dat er een extreem grote rol hiervoor weggelegd is voor de centrale overheid.
Dat de centrale overheid de woningeigenaren maar compenseert of de lokale overheid. Maar niet dat het allemaal op het bord terecht komt van onze woningeigenaar. Dat kan gewoon niet. Het kan niet waar zijn dat de mensen een tweede of een derde hypotheek moeten gaan pakken omdat de overheid vindt dat ze van het gas af moeten. Ik hoorde het de heer Geers zeggen en daar heeft de heer Geers volkomen gelijk in. In Duitsland krijg je subsidie als je aan het gas gaat. Wij moeten er van af. En prima dat wij weer in Europa het braafste jongetje van de klas proberen te zijn. Dat is helemaal goed. Maar het moet niet ten koste gaan van onze burgers. Daar zijn we het gewoon helemaal niet mee eens. Van de andere kant, ik heb nog een paar vragen en ik zou graag willen weten: hoe is men landelijk met deze kwestie bezig? Verder zou ik willen weten: is het de bedoeling op termijn om ook iets aan het energienet te gaan doen? En dan heb ik het over het totale net. Want als we met z'n allen zonnepanelen op daken gaan leggen, dan kan het elektriciteitsnet wat we in Nederland hebben dat gewoon niet aan. En dat is natuurlijk ook zorgwekkend. Daar moet je ook iets aan doen.
Wij stimuleren de burgers: leg allemaal maar zonnepanelen aan, maar als het energienet het niet aankan, dan denk ik: begin daar dan eerst mee en dan ga je rustig verder met praten met inwoners: willen jullie zonnepanelen? Goed, het zijn een paar opmerkingen van de kant van de Ouderenpartij. En we vinden en we zeggen: "Het moet niet ten koste gaan van onze burgers." Tenminste niet van de financiën van onze burgers. Het moet ten goede komen aan het milieu, maar het moet wel betaalbaar zijn. En een stip op de horizon zetten, Voorzitter, zoals we met deze Transitievisie Warmte gaan doen, dat is prima. Dat steunen wij ook volledig. Maar nogmaals ook aandacht, heel veel aandacht voor onze burgers die we niet moeten opzadelen met torenhoge leningen waar mensen niet overheen kunnen kijken. Dat weiger ik gewoon te doen. Dank u wel. J.P.J. Essers voorzitter
Dank u wel meneer Paas. Dan ga ik naar de wethouder voor de beantwoording van de vragen die gesteld zijn. H. Wiermans wethouder
Hij zal het verder verdelen naar zijn ambtenaren. Wethouder, aan u het woord. Ja, dank u wel, Voorzitter. U hebt het in ieder geval goed aangeduid. Ik wil het woord geven aan Marc Fischer, naast mij, en die zal natuurlijk met z'n collega's verder afstemmen voor de beantwoording van de vragen. Dank u. Meneer Fischer, aan u het woord. Kerkrade Ambtenaar
Dank u wel, Voorzitter. De inhoudelijke vragen, de meer technisch inhoudelijke vragen, die laat ik dadelijk aan mevrouw Mulders en Daan Gerards over. Ik wil ook ingaan op de vraag die het CDA gesteld heeft, of de opmerking die het CDA gesteld heeft met betrekking tot beslispunt drie en de motie van de Partij van de Arbeid. We hebben dat toentertijd ook in de commissie al aangehaald dat in de Transitievisie Warmte zoals we die nu aan de raad voorleggen, inderdaad het voornemen is opgenomen om met een ontzorgingsprogramma, een financieringsprogramma te komen voor burgers om die te helpen om ook in deze toch wel ingrijpende kwestie om daar ook in mee te kunnen. Ook meerdere fracties vragen aandacht voor die betaalbaarheid en ervoor zorgen dat het niet helemaal op het bordje van de burgers komt. Dat die het niet meer kunnen betalen. Dus beslispunt drie zit in dezelfde lijn inderdaad als de motie die door de Partij van de Arbeid is ingediend. Waar we nu aan het werken zijn, met name ook in Parkstadverband kijken we daar samen naar, om zoals afgesproken met die motie in februari in de commissie al met een eerste terugkoppeling te komen en een plan van aanpak hoe we hiermee verder gaan. En dat we dan in de commissie ook kunnen bespreken hoe we met het plan van aanpak verder gaan, ook in relatie tot beslispunt drie dat nu in deze nota is opgenomen.
Dan werd er nog aangehaald om de WoonWijzerWinkel daar een rol in te geven. Dat is ook zeer zeker voorzien. Dat is het loket voor ons in Parkstad waar burgers naartoe https://sdk-admin.companywebcast.com/sdk/vtt/print.html
7/29
21-01-2022 13:28
kunnen gaan om informatie te krijgen over het verduurzamen van de woning. Waar ze ook informatie kunnen krijgen over financiering. En het idee is dus inderdaad dat als ook de financiële kaders, hoe wij burgers kunnen helpen in het verduurzamen van hun woning, dat daar de WoonWijzerWinkel een rol in krijgt om de mensen ook daadwerkelijk te helpen met het vinden van de juiste producten daarbij. Ik wil dan graag het woord aan mevrouw Mulders geven voor de beantwoording van de inhoudelijke vragen en dan kijk ik wat er daarna nog over is. En dan kom ik nog daarop terug. Dank u wel, Voorzitter. Dank u. Mevrouw Mulders, aan u het woord. Ja, dank u wel. Ik begin bovenaan. Ik bedoel, bij de eerste vragen die gesteld zijn die ik heb opgeschreven. De eerste vraag ging over het klimaatakkoord voor woonlastenneutraliteit. Welke maatregelen worden genomen als dit niet kan? Nou, er is nog heel veel onduidelijk over hoe die woonlastenneutraliteit gerealiseerd moet worden. En met name ook hoe je daar dan inderdaad voor zorgt en wie de rekening gaat oppakken. En ik kan me inderdaad voorstellen dat dat de overheid, welke laag dat ook moge zijn, daar een grote rol in gaat spelen. Heel veel meer kan ik daar op dit moment niet over zeggen.
Maar dat dat wel inderdaad een heel belangrijke is en dat er dus nog heel veel onduidelijk over is en dat we als overheid in z'n algemeenheid daar waarschijnlijk gewoon een heel grote rol in gaan spelen. De volgende vraag die ik heb opgeschreven is: in hoeverre is er draagvlak, zoals we ook gemeten hebben in de eerste meting die we ook hebben gedaan met die enquête van MoVe2030 en in hoeverre is draagvlak medebepalend bij de keuze voor het met welk gebied je aan de slag gaat of waar je aan de slag gaat? Nou, we hebben in de visie een eerste voorstel gedaan voor selectiecriteria op basis waarvan je gebieden zou kunnen gaan kiezen. Die zijn heel divers. Daar gaan we ook nog met u over in gesprek. Maar één van die criteria is draagvlak. Dus dat kan heel goed straks een criteria zijn op basis waarvan je zegt: "Nou die en die wijken of die en die gebieden, daar is het draagvlak groter dan een andere gebieden dus is dat een argument om in die gebieden eerder aan de slag te gaan. Uitvoeringslasten heb ik opgeschreven. Stel tijdens dat lopende traject blijkt dat de financiën niet toereikend zijn wat dan? Nou, ten eerste moeten we nu nog voor de extra taken, tot nu toe waren we als gemeente niet verantwoordelijk voor dat de huizen verwarmd werden. Dus we hebben van de Rijksoverheid die regierol daarin toebedeeld gekregen.
Dat we in de toekomst verantwoordelijk zijn voor het warm krijgen van de woningen en andere gebouwen. We zullen daar van het Rijk middelen voor moeten krijgen om die extra uitvoeringslasten ook te kunnen dekken voor ons. Dus dat we procesmiddelen krijgen, extra handjes kunnen inschakelen. Op het moment dat dat niet gebeurt of dat dat te weinig is, dan kan het betekenen dat, en dat heeft de VNG ook aangeven bij het ondertekenen van klimaatakkoord als randvoorwaarden dat die extra middelen wel moeten komen. Want als die er niet komen dan betekent dat dat wij afspraken die in het klimaatakkoord zijn gemaakt, of niet kunnen nakomen of langzamer dan afgesproken en gewenst is kunnen nakomen en kunnen uitvoeren. Even kijken. Wat zijn de volgende vragen nog die ik heb opgeschreven? Ja, over de draagvlakenquête MoVe2030. De vraag waarom vooral particulieren zijn meegenomen? Dat is niet zo. Ieder huishouden is aangeschreven, dus iedereen heeft een uitnodiging gekregen om de enquête in te vullen. Alleen je ziet dat de verdeling tussen particuliere eigenaren en huurders die gereageerd hebben, dat dat veel meer particulieren zijn. Op zich is dat ook heel logisch, want ja, voor de mensen met een eigen huis speelt dat natuurlijk veel meer dan voor een huurder. Een huurder hoeft natuurlijk niet zelf de investeringen te dragen.
Dus je ziet dat particulieren gewoon in veel grotere mate hebben gereageerd dan de huurders. Uit de enquête bleek dat 27 procent van de respondenten zeer negatief staat tegenover aardgasvrij maken en waarom en is dit belemmerend? Nou, wat je vooral zag uit de resultaten MoVe2030 is dat mensen op zien tegen de kosten. Ze zijn bang dat het gewoon heel veel geld gaat kosten. En daarom staan ze negatief ten opzichte van aardgasvrij maken. Is dit belemmerend? Ja, volgens mij is dat al een paar keer uitgesproken. Het hebben van draagvlak voor de hele transitie is ontzettend belangrijk. Dus je zult mensen moeten meenemen en meekrijgen. Je moet ze zoveel mogelijk ontzorgen, goed zorgen dat ze een goed aanbod krijgen straks om over te schakelen op een ander alternatief. Dus dat is zeker ook belemmerend als een heel groot deel van de bevolking negatief ertegenaan blijft kijken. Wat je natuurlijk kunt doen is dat je eerst aan de slag gaat met de mensen die daar niet zo in die mate negatief tegenaan kijken. Dus dat je met mensen die er meer positief tegenaan kijken aan de slag gaat en dan hopelijk later de anderen ook mee kunt nemen. Risicokosten hoe gaan we daarmee om? Ik kan me eigen aantekeningen, deze vraag, niet lezen. Dus als iemand het antwoord op deze vraag mist dan hoor ik dat graag. En dan nog, Marc heeft een vraag van het CDA al beantwoord.
Er staat er nog eentje open met het verzoek om straks met twee aparte ontwerpbesluiten te komen. Eentje voor de visie, als ik het goed begrepen heb visie 2.0 en eentje voor het ontzorgingsprogramma lijkt mij niet meer dan logisch omdat het ook twee verschillende onderwerpen zijn die op verschillende niveau spelen. Het ene is echt een programma, het andere is echt een visie. Dus dat zou je niet in één besluit willen moeten gieten. Dus wel tegelijkertijd ermee komen, maar wel in twee verschillende ontwerpbesluiten. Dan hadden we nog een vraag open staan van meneer Paas, geloof ik, over het elektriciteitsnet. Wordt daar ook iets aan gedaan? Nou, ik kan in ieder geval zeggen, zowel op het niveau van de Regionale Structuur Warmte die in de RES speelt als bij alle Transitievisies Warmte. Overal zit een https://sdk-admin.companywebcast.com/sdk/vtt/print.html
8/29
21-01-2022 13:28
NEXUS aan tafel. En NEXUS zit ook bij ons aan tafel. En zij hebben ook heel regelmatig structureel overleggen met gemeenten om de plannen op te halen, zodat zij helemaal op de hoogte zijn wat wanneer gepland is en wat dat betekent voor het elektriciteitsnet en waar zij dus hun prioriteiten moeten leggen en wat zij wel en niet moeten plannen. Wat mij betreft voor zover. J.P.J. Essers voorzitter
Ik weet niet Marc? Er zijn nog enkele vragen open. Dat is van de heer Van Beek. Kerkrade Ambtenaar
Zal meneer Fischer die beantwoorden? Prima, meneer Fischer gaat die beantwoorden. Ja, dank u wel, Voorzitter. Een vraag die inderdaad nog open staat is van de SP over de mix van de energieprijzen, de mix van de energievormen die we krijgen en de verschillende prijzen daarbij. Natuurlijk is dat een punt dat gaat spelen. Alleen is dat op dit moment nog te vroeg. We zitten nog te vroeg in het proces om daar al inhoudelijk uitspraken over te kunnen doen. Daar zitten verschillende mogelijkheden die we kunnen toepassen in de warmtevoorziening. Het kan zijn dat het naar elektriciteit gaat. Dus all electric. Dat het met name naar warmtepompen gaat. Het kan zijn dat het met groen gas gaat in de verre toekomst. Dat is op dit moment nog niet haalbaar, maar naar de toekomst toe misschien wel. En het kan zijn dat het met warmtenetten wordt. Ik verwacht daarbij overigens niet dat het bij één huishouden bijvoorbeeld een mix van verschillende energievoorzieningen gaat worden. Het zal een situatie worden die vergelijkbaar is met de situatie nu. We hebben nu een gaslevering en een elektriciteitslevering en in de toekomst zal dat zijn of alleen elektriciteit of elektriciteit en een warmtenet. Dus in die zin zal die situatie niet heel veel veranderen ten opzichte van tegenwoordig. Alleen ja, hoe dat er precies in de uitwerking gaat uitzien, dat zal de toekomt moeten wijzen.
Volgens mij stond er ook nog één vraag open van de heer Paas van de Ouderenpartij hoe we landelijk daarmee bezig zijn? Nou goed, de de aanpak op zich die wij nu volgen, dat is ook de aanpak die landelijk plaatsvindt. Er zijn wel al gemeenten die bijvoorbeeld ook al wat concreter aan de slag zijn. Ook met het aanwijzen van de wijken. Toevallig vandaag zag ik ook nog dat dat in Amsterdam een hele wijk is die van van het gas af gaat omdat daar een warmtenet wordt aangelegd. En dat hangt een beetje af van de infrastructuur die al in die gemeenten is en de mogelijkheden die daar al zijn. Maar op zich volgen we gewoon de landelijke aanpak die overal hetzelfde is. Volgens mij zijn de vragen beantwoord. Op zich, de VVD gaf nog aan dat het belangrijk is dat we ook regelmatig terugkoppeling geven. Dat zullen we zeker doen. En BurgerBelangen gaf ook aan dat het belangrijk is dat we al die verschillende stappen daarin meenemen. Corporaties en daarna de burgers. Dat is ook een aspect dat ook in de Transitievisies opgenomen is. Wil niet zeggen dat we nu niet ook al in bepaalde wijken natuurlijk daar waar corporatiebezit is, ook particulier bezit hebben dat mee gaat, maar daarom is het juist zo belangrijk dat ook gekeken wordt naar dat ontzorgingsprogramma en dus zorgen dat die burgers ook al stappen kunnen zetten op isolatie. J.P.J. Essers voorzitter
Voorzitter, volgens mij zijn daarmee alle vragen beantwoord. Dank u wel. Ik had er nog een punt opstaan van de Ouderenpartij: de hoge kosten. 30.000 tot 40.000 euro wordt over gesproken. Is daar een visie op? Kerkrade Ambtenaar
Ja, in zoverre dat in het geval je woningen hebt die gewoon heel moeilijk te verduurzamen zijn of op dit moment met de huidige technieken om op een alternatief over te schakelen en je raamt kosten op 30.000 tot 40.000 euro of hoger voor de mensen, dat zijn natuurlijk niet de woningen waar je als eerste mee aan de slag kunt gaan. Dus daar moeten we natuurlijk wel voor waken. Je hebt nu natuurlijk ook een aantal proeftuinen in het land. Daar kunnen we hopelijk ook straks de lessen uit trekken hoe je met dit soort gevallen zal ik maar even zeggen die nu nog niet rendabel zijn, hoe je daar in de toekomst mee om kunt gaan. J.P.J. Essers voorzitter
Dank u wel voor de beantwoording. Dan dacht ik dat alle vragen beantwoord zijn in de eerste termijn. Is er nog behoefte aan een tweede termijn? Wilt u uw handje dan laten zien? Ik zie de heer Roland in dit geval. Anders niemand? Oké, meneer Roland aan u het woord. Dank u wel, Voorzitter. Ik heb eigenlijk een vraag en dat is naar aanleiding van een gesprek Fractie Ons Kerkrade
dat ik had met enkele ondernemers op een industrieterrein. Er was een ondernemer die vertelde mij dat hij een hal wilde huren of had gehuurd waar een gasaansluiting was. Maar die meneer die hoefde die gasaansluiting niet, omdat het puur en alleen maar om spullen op te bergen was. Maar dan ben je toch verplicht om een gasaansluiting te nemen als je een energiecontract gaat afsluiten. En je mag dan een jaar https://sdk-admin.companywebcast.com/sdk/vtt/print.html
9/29
21-01-2022 13:28
lang de zaak op slot zetten, maar daarna ben je verplicht om 250 euro uit te geven om toch die gasaansluiting weer in werking te stellen. Of je die nou gebruikt of niet. Dus ik vind dat wel vreemd als wij als overheid zeggen: "We willen eigenlijk van het gas af en te promoten om van het gas af te gaan." Dat je dan toch een soort regels hebt, waar je toch uiteindelijk dan weer verplicht wordt om een gasaansluiting, die je niet nodig hebt, af te sluiten. Dus ik zou, als ik u was, dit toch wel eens meenemen in de gesprekken met NEXUS, want het is natuurlijk een hele vreemde. J.P.J. Essers voorzitter
Dank u wel voor de vragen. Ik zal deze doorleiden de heer Pim Derwort van de Stadsregio Parkstad Limburg. P. Derwort Parkstad Limburg
Aan u het woord meneer. Ja, dank u wel, meneer de voorzitter. Inderdaad, op dit moment is het zo dat er verplicht betaald moeten worden om aangesloten of afgesloten te worden van het gas. In NEXUS en andere netbeheerders in Nederland die hebben zich aan die wetgeving te houden. Maar er wordt ook gepraat met het Rijk vanuit de netbeheerders, maar ook vanuit de RES-regio 's en vanuit de verschillende gemeenten om te kijken wat we in die nieuwe energiewet, in die nieuwe warmtewet, wat we daarover op kunnen nemen. J.P.J. Essers voorzitter
Dus voor nu is dat de realiteit, maar in de toekomst zal daar zeker wat gaan veranderen. Dank u wel. Dan ga ik naar de commissie en vraag: kan dat als akkoordstuk naar de raad? Voorzitter? Ja, sorry. Meneer Vleugels. Fractie Ons Kerkrade
U had net niet het handje opgestoken. Jawel. Ik hoor mij dubbel. Ja, nu gaat het weer. Ik wil even terugkomen op dat klimaatakkoord. Voor de woonlastenneutraliteit is me toch niet helemaal goed, dat ik moet zeggen: "Nou, dat nemen we wel." Er zijn te veel onzekerheden en als ik dan hoor, zoals ook de heer Paas al zei: "Mensen worden toch belast met vele financiële kosten." En dan mag ik toch wel aannemen dat vooraf duidelijk gemaakt wordt met de woonlastenneutraliteit: welke maatregelen er genomen worden en waar kunnen de mensen op rekenen? Want anders worden ze eigenlijk dubbel gepakt en ze gaan ervan uit om kosten te besparen. Dat is goed. We gaan van het gas af, men wil kosten besparen. Maar als dan kosten gespaard worden, dat dan na zoveel jaar eigenlijk die neutraliteit er eigenlijk niet meer is. Dat ze daar ook nog eens extra voor moeten betalen. Ik vind dat die mensen, die vooraf daaraan meewerken ook duidelijk gemaakt moet worden en ook vastgelegd moet worden dat daar een vaste regeling voor komt dat die mensen ook gecompenseerd kunnen worden. Dat was het. M. Fischer gemeente Kerkrade
Dank u voor de vraag. Ik zal ze doorleiden naar de heer Marc Fischer die het antwoord zal geven in deze. Dank u wel, Voorzitter. Het is een terecht punt dat we goed moeten kijken in de uitvoering naar die kosten en de opbrengsten die daarbij komen. Het is ook in het proces waar we als gemeente dadelijk gaan kijken op welke plekken we van het aardgas af gaan. Er wordt ook naar die verschillende alternatieven gekeken en dan is het betaalbaarheidsaspect, het kostenaspect, is daar gewoon één van de belangrijke criteria bij. Afhankelijk van de maatregelen die je dus moet treffen om woningen uiteindelijk van het gas af te krijgen en de kosten die daarmee gemoeid zijn en de opbrengsten aan de andere kant die dan uit de energiebesparing komen, dat zal dadelijk die balans worden en dat zal ook bepalen waar je dan aan de slag kunt gaan met woningen van het gas af halen. Dus dat aspect komt als belangrijk criterium bij de keuze dadelijk. En daar worden die aspecten dan ook in meegenomen en daar moeten dan ook maatregelen bedacht worden om te kijken hoe je het kunt borgen. Maar het is een belangrijk uitgangspunt en het is eigenlijk ook een selectiecriterium om uiteindelijk te bepalen J.P.J. Essers voorzitter
waar je dan aan de slag gaat. Dank u wel voor de toelichting. Mag ik dan de vraag nu aan de commissie stellen of het ontwerpbesluit akkoord is voor de raadsvergadering? Niemand? Een handje? Dan gaat het ontwerpbesluit inzake Transitievisie Warmte 1.0 voor de gemeente Kerkrade als akkoordstuk naar de raad. Mag ik de aanwezigen, wethouder Wiermans danken voor zijn toelichting en de heer Pim Derwort, de heer Fischer en natuurlijk ook Patricia Mulders en Daan Geraads dank zeggen voor hun aanwezigheid en inbreng.
https://sdk-admin.companywebcast.com/sdk/vtt/print.html
10/29
21-01-2022 13:28
7 Ontwerpbesluit inzake vaststelling van de Verordening adviescommissie Ruimtelijke kwaliteit, monumenten en cultuurhistorie (RKMC), Kerkrade 2022 J.P.J. Essers voorzitter
Dank u wel. Dan ga ik over naar agendapunt zeven: ontwerpbesluit vaststelling van de Verordening adviescommissie Ruimtelijke Kwaliteit, Monumenten en Cultuurhistorie, eigenlijk RKMC afgekort, Kerkrade 2022. Voor dit agendapunt is wethouder Weijers uitgenodigd. Hij wordt hierbij van ambtelijke zijde bijgestaan door Disty Bocken, Daan Geraads en Eric Theunissen. Zij zullen allen digitaal deelnemen. Ook mevrouw Nettie Paul vanuit de werkgroep Omgevingswet zal digitaal aanwezig zijn. In het kader van de omgevingswet moeten alle gemeenten met gebouwde en aangelegde rijksmonumenten een gemeentelijke adviescommissie instellen die minimaal adviseert over de aanvragen voor een omgevingsvergunning voor een rijksmonumentenactiviteit. Daarin kan worden vastgelegd bij welke activiteiten de commissie om advies moet worden gevraagd. De wet vereist dat de leden van de commissie worden benoemd door de gemeenteraad. Uw raad wordt daarom voorgesteld om de ontwerpverordening vast te stellen en om de huidige externe leden van de Monumentencommissie te benoemen in de toekomstige Adviescommissie Ruimtelijke ordening, Monumenten, Cultuurhistorie. Mag ik het woord geven aan mevrouw Paul voor een korte introductie namens de werkgroep Omgevingswet. Mevrouw Paul, aan u het woord. Dank u wel, Voorzitter.
Voorzitter, mij is gevraagd om namens de raadswerkgroep Omgevingswet op de geagendeerde stuk omtrent de omgevingswet een toelichting te geven met betrekking tot de werkwijze en de aanpak vanuit de werkgroep. In dit door de raad vastgestelde plan van aanpak voor de omgevingswet is het instellen van de adviescommissie Ruimtelijke Kwaliteit, Monumenten Fractie Ons Kerkrade
en Cultuurhistorie opgenomen als één van de te nemen besluiten van dit jaar. De raadswerkgroep is dan ook betrokken geweest bij de voorbereiding en heeft op 7 september al een uitvoerige en fijne presentatie gekregen over de Adviescommissie. Daarin is ook afgesproken dat de commissie vandaag de presentatie krijgt, zodat iedereen goed geïnformeerd is. In de werkgroepbijeenkomst zijn de aanvaringen en mogelijkheden door de ambtelijke organisatie toegelicht en was er ruimte om vragen te stellen en feedback te geven. Aan de hand van onze feedback en input zijn de betreffende ambtenaren aan de slag gegaan met de opzet en de uitwerking van het ontwerpbesluit zoals het vandaag voorligt voor u ter besprekingen in deze commissie en later ter besluitvorming in de gemeenteraad. Voorzitter, dit was mijn inleiding als voorzitter van de raadswerkgroep. Dank u wel voor de introductie. Wethouder Weijers, nog iets toe te voegen of mag ik overgaan tot het vragen stellen? J.P.J. Essers voorzitter
Dank u wel, Voorzitter. Ik heb daar niets aan toe te voegen, maar wel ontbrak collega wethouder Jonge die medeportefeuillehouder is. Die is ook aanwezig voor dit agendapunt. Ja, sorry, die had ik bij de leiding vergeten. Dus wat dat betreft nog welkom meneer de wethouder. Dan ga ik over naar de presentatie die maximaal 15 minuten duurt en die wordt gegeven door de heer Daan Geraads en Eric Theunissen. Wie mag ik het woord geven? D. Geraads ambtenaar
Dank u wel. Ik ga mijn scherm delen. Ja, de introductie is net eigenlijk al gedaan. Dus we gaan het hebben over cultuurhistorie en de omgevingswet. En zoals net al is aangegeven, dit is één van de minimale besluiten om als gemeente Kerkrade klaar te zijn voor de inwerkingtreding van de omgevingswet. En vandaag gaat het over het besluit instellen gemeentelijk adviescommissie inzake rijksmonumenten en/of ruimtelijke kwaliteit en het vaststellen van de verordening. De inhoud van deze presentatie. We gaan het kort hebben over het huidige cultuurhistorisch beleid. Daarna gaan we het erover hebben: waar gaan we in de toekomst aan werken en welke mogelijkheden biedt die omgevingswet dan. Ten eerste, de huidige commissie. Je ziet bij veel gemeenten die hebben verschillende commissies rondom cultuurhistorie. Dan kun je denken aan een commissie Monumenten, een aparte commissie voor Archeologie etcetera. Bij gemeente Kerkrade hebben we op dit moment één commissie en dat is de Monumentencommissie. Deze Monumentencommissie die https://sdk-admin.companywebcast.com/sdk/vtt/print.html
11/29
21-01-2022 13:28
adviseert over Rijks- en gemeentelijke monumenten en doet daarnaast ook nog incidentele advisering over welstand. De huidige samenstelling van deze commissie bestaat uit de heren Brouwers, Loo en Wijnen. De heer Brouwers is een restauratiearchitect in Maastricht. De heer Loo is een bouwhistoricus en bouwtechnisch ontwerper uit Margraten en de heer Wijnen is een architect uit Urmond. En ook deze samenstelling wordt voorgesteld bij de nieuwe Adviescommissie. Dan geef ik nu even kort het woord aan Eric. Dank u wel. Op dit moment kent Kerkrade 81 rijksmonumenten. Sinds kort ook vijf gemeentelijke monumenten. E. Fleuren gemeente Kerkrade
De welstandsnorm, daar kwam ik ook achter, die voldoet niet meer aan de huidige praktijk. En wat we ook zien van het bestemmingsplan buitengebied, daar zitten onder andere ook Rolduc en Baalsbrugge zitten daar ook in, in dat plangebied. We hebben ook de dubbelbestemming waarde archeologie, maar ook waarde cultuurhistorie. En daarin is onder andere opgenomen dat ook advies nodig is van externen. Onafhankelijke externen die gespecialiseerd zijn op het gebied van cultuurhistorie. Dan de volgende sheet. Hier staan de rijksmonumenten. De meesten zijn voor jullie wel bekend. Naar de volgende sheet. Want jullie hebben de sheets ook van tevoren gekregen, als ik me niet vergis, via iBabs. We hebben sinds kort ook vijf gemeentelijke monumenten. De Holstraat 144 op de grens met met Duitsland, met Herzogenrath. Dat was eigenlijk het enige wettelijke monument. Maar sinds kort zijn er nog vier bijgekomen. Naar de volgende. Ik noemde dat ook de dubbelbestemming in het bestemmingsplan buitengebied voor de gemeente Kerkrade en we zien hier dan het gebouw Baalsbruggermolen. Niet alleen de Baalsbruggermolen is ook een rijksmonument, maar ook het gebied daar omheen met diverse oevers, eigenlijk dat hele buurtschap, is zeker de oudere bebouwing ook aangewezen als waarde. Dubbelbestemming waarde cultuurhistorie.
Zodra daar wat gebeurt, is er eigenlijk ook advies nodig van wat ik net al noemde, eigenlijk ook van die adviescommissie. Naar de volgende. Ja, wij gaan wij eigenlijk aan werken? Dat werd net ook al genoemd. We gaan ook volgend jaar starten met de omgevingsvisie. Daar gaan we ook de raad goed bij betrekken. En één van de punten waar we aan zitten te denken, is dat we ook meer vanuit landschap, cultuurhistorie, dat zijn ook de pareltjes vaak ook in de gemeente Kerkrade, dat we daar de komende tijd ook aan gaan werken of verder aan gaan werken. Ik noemde net ook de welstandsnota. We verwachten in ieder geval ook ambtelijk dat we de nota toch moeten gaan actualiseren. Dat we daar in de praktijk ook beter mee kunnen gaan werken. En of dat nu de welstand wordt genoemd, in de nieuwe omgevingswet wordt ook vaak gesproken over omgevingskwaliteit. Dus welstand wordt in de toekomst waarschijnlijk omgevingskwaliteit. Verder hebben we ook nog opgenomen gemeentelijke monumenten. Het kan best zijn dat er nog, Kerkrade telt toch heel veel karakteristieke gebouwen, beeldbepalende gebouwen, maar het kunnen ook bijvoorbeeld holle wegen zijn, kapelletjes zijn en noem maar op. Dus het kan zijn in de toekomst dat we aan de raad misschien voorstellen om de gemeentelijke monumenten geleidelijk verder uit te gaan breiden. Ja, dan ga ik het nog kort hebben over de relatie met omgevingswet.
Ten eerste even de omgevingswet en de erfgoedwet. D. Geraads ambtenaar
Vervolgens het doel van de omgevingswet in relatie tot cultuurhistorie en de nieuwe verordening en het groeimodel. Ten eerste de opsplitsing van de omgevingswet naar de erfgoedwet. De monumentenwet van 1988 gaat naar de erfgoedwet. En de omgevingswet, eigenlijk heel simpel gezegd, alles wat te maken heeft met archeologie, dat gaat naar de erfgoedwet en zaken zoals deze nieuwe commissie, maar ook het aanwijzen van bijvoorbeeld stads- en dorpsgezichten, het hele vergunningverleningsverhaal, maar ook de provinciale en gemeentelijke monumenten, dat valt allemaal onder de omgevingswet. Wat was het doel van die omgevingswet? Bij omgevingswet wordt heel vaak gedacht aan het ontwikkelen van de fysieke leefomgeving, maar ook natuurlijk het beschermen van de fysieke leefomgeving. Dat is een belangrijk onderdeel van die omgevingswet. En cultuurhistorie is daar een heel goed voorbeeld van. Eigenlijk de oranje gedrukte woorden die geven dat ook heel goed weer. Het gaat om bescherming, in stand te houden van een goede omgevingskwaliteit en met name ook het beheren. Dus eigenlijk concluderend: met die omgevingswet gaat het om beschermen, de identiteit, het uitbreiden het behouden en het beleven van cultuurhistorie in Kerkrade. De nieuwe verordening en het groeimodel, dat heeft u ook in de nota van toelichting kunnen lezen.
Met de omgevingswet vervalt de huidige monumentencommissie en daarom moet er een nieuwe gemeentelijke adviescommissie worden ingesteld. De minimale taak van deze commissie is het advies geven over vergunningaanvragen met betrekking tot rijksmonumenten. De huidige commissie die geeft dus ook advies over gemeentelijke monumenten en welstand en dat zullen we ook voortzetten. En uiteindelijk kunnen gemeenten er ook voor kiezen om die taak in de toekomst uit te breiden. Wat is dan eigenlijk het belangrijkste in die verordening? Het gaat met name om die vier taken. De eerste taak is dan een rijksmonumentactiviteit met betrekking tot een monument. De tweede taak is een omgevingsplanactiviteit die betrekking heeft op een gemeentelijk monument. Een derde taak is omgevingsplanactiviteiten is de https://sdk-admin.companywebcast.com/sdk/vtt/print.html
12/29
21-01-2022 13:28
commissie in het omgevingsplan als adviseur aangewezen. En de vierde taak is het andere activiteiten in geval burgemeester en wethouders een advies nodig achten met het oog op het bereiken en in stand houden van een goede omgevingskwaliteit. En onder taak vier daar valt ook een stukje welstand onder. Dus eigenlijk concluderend werken we met een groeimodel. We gaan voorlopig uit van de minimale eisen van de wet en later kunnen we het uitbreiden met de omgevingsvisie en het omgevingsplan. Dat was ons verhaal. J.P.J. Essers voorzitter
Heren, dank u wel voor de presentatie. Ik ga over naar de commissie voor het stellen Fractie Lokaal Alternatief
van de eerste termijn vragen. Mag ik het woord geven aan Lokaal Alternatief, mevrouw Szalata. Of nee, sorry, meneer Charlier. Ja, geen probleem, Voorzitter. Voorzitter, wij begrijpen als Lokaal Alternatief natuurlijk dat er een nieuwe adviescommissie moet komen in het kader van de omgevingswet. Wat wij ons even afvragen: er is sprake van een selectieprocedure voor de samenstelling van de adviescommissie en we zien dat nu voetstoots aangenomen wordt dat dezelfde mensen weer plaatsnemen. Dus onze vraag is: hoezo dat er geen selectieprocedure is geweest om deze adviescommissie samen te stellen? En daaropvolgend eigenlijk: de mensen die er zitten die zitten er al een tijdje.