Transcript B&S 29 november 2022.pdf
Tekst van het document
Ik kijk even rond. Ja. Ik heb eigenlijk nog een vraag, dat is de laatste, op uw antwoord. A. Gramsma voorzitter
Zal ik een tweede termijn starten? Fractie Burgerbelangen
Zijn er meerdere mensen? Anders gaat deze vraag door. Stelt u de vraag maar. A. Gramsma voorzitter
Is er een trend in de terugstroom te zien, dat het er steeds meer worden? Of blijft dat hetzelfde? Deze vraag hoorde nog bij de eerste termijn, die had u al gesteld. F. Dijk WOZL/WSP Parkstad
Nee, die had ik nog niet gesteld. Niet over een trend. De terugstroom is wel te zien, en die is ook door ons in de meerjarenraming voor de komende jaren ingerekend. Als u naar de stukken kijkt van de meerjarenraming, dan ziet u dat we het aantal plaatsen, het aantal medewerkers op onze eigen locaties op hetzelfde niveau houden terwijl we op andere onderdelen zien dat het aantal medewerkers afneemt. Dat heeft met name ermee te maken dat de toename van medische beperking van onze medewerkers soms reden is dat ze niet meer individueel gedetacheerd kunnen worden of soms niet meer in een groepsdetachering passen, maar waarbij de eigen locatie een hele goede opvangplek is, als ik dat zo mag zeggen, waar mensen toch werkzaamheden kunnen blijven verrichten onder aangepaste omstandigheden. In die zin hebben we gezegd: "We houden dat aantal voor de komende jaren op dat niveau", omdat we zien dat met het ouder worden van de mensen en de toename van de medische beperkingen het een trend is dat meer mensen gebruik moeten maken A. Gramsma voorzitter
van dat onderdeel, daar waar we op andere onderdelen de afname zien. Tot zover, voorzitter. Dank u wel. Het was een heel helder verhaal. Ik denk dat het, als ik goed geluisterd heb, als akkoordstuk doorgaat naar de raad. Goed. Volgens mij was er niemand die het als bespreekstuk wilde. Ze hebben het allemaal aangegeven. Dat is een akkoordstuk. Ik mag de mensen achter de tafel heel hartelijk danken voor hun bijdrage. Ik weet niet of er behoefte is aan een sanitaire stop van drie minuten? Ja, ik zag al vragende blikken. Bij deze schors ik de vergadering tot twaalf minuten over acht. [onderbreking 01:12:12 - 01:16:46] Wij gaan verder naar agendapunt
9 Dashboard managementinformatie sociaal domein A. Gramsma voorzitter
negen, het dashboard managementinformatie sociaal domein. Voor dit agendapunt zijn de wethouders Paas, Roland en Schlangen uitgenodigd, en eigenlijk ook de heer Van Drunen. Niet? J. Roland wethouder
Sorry, voorzitter. De heer Schlangen hoort niet meer bij het sociaal domein. A. Gramsma voorzitter
Het is de heer van Drunen, maar hij is afgemeld vandaag. J. Roland wethouder
Wat dat betreft geef ik het woord aan de heer Roland. Dank u wel, voorzitter. Als coördinerend wethouder van het sociaal domein moet ik collega van Drunen, die onplezierige privé-omstandigheden heeft, afmelden vanavond. Ik wil jullie vragen: mochten jullie vragen hebben over de jeugd in het dashboard, dan gaan wij die niet beantwoorden omdat wij natuurlijk A. Gramsma voorzitter
niet van de materie op de hoogte zijn. Dan krijgt u naderhand schriftelijk de antwoorden op die vragen, mochten die er zijn, toegespeeld. Dank u wel voor het begrip. Voorzitter, aan u. Aan de heer Bakker, geloof ik. Dank u wel. De commissie wordt conform afspraak aan de hand van een presentatie die Marcel Bakker dadelijk gaat geven periodiek bijgepraat over de stand van zaken sociaal domein. De laatste keer dat de commissie bijgesproken is was op 7 februari 2022, dat is een tijd terug. J. Roland wethouder
Toch kan ik het me goed herinneren. Voorzitter, mag ik daarop inhaken? Wij hadden u beloofd om voor de begrotingsvergadering te komen, A. Gramsma voorzitter
maar we hebben in overleg gezegd: "We komen na de begrotingsvergadering want dan hebben we tenminste de meest actuele cijfers." Dat is de reden dat het iets later is. Dat was bekend. Dank u wel voor de toevoeging. M. Bakker gemeente Kerkrade
De heer Bakker, gaat uw gang. Inderdaad februari, een hele tijd geleden. Er is nog iets tussendoor doorgekomen, dat heet verkiezingen, geloof ik. Voor mij ook veel nieuwe gezichten. De presentatie had altijd een wat routinematig karakter, maar ik zal het vandaag proberen iets langzamer te doen omdat er misschien een aantal dingen bij zijn die zeker voor de nieuwe leden nadere uitleg behoeven. Sociaal domein, de presentatie gaat over de Participatiewet, over de Wmo, over jeugd. De Participatiewet, dat zult u dadelijk zien, bestaat uit meerdere onderdelen. Het gaat over aantallen. Het gaat over bedragen. Zo neem ik u mee in dit verhaal. Allereerst misschien belangrijk, de reserve sociaal domein, daarover heeft u in de begrotingsvergadering iets gehoord. Het is niet meer de reserve zoals we die eerst hadden, het sluitbord van dit hele verhaal. Daarom ziet u die dadelijk ook niet terugkomen in de presentatie. Even naar het dashboard. Dat hebben we ooit bedacht. Misschien ook wel aardig om in dit kader te vertellen dat we in januari gaan kijken hoe we deze presentatie kunnen actualiseren. Dit dashboard is ooit bedacht met zo'n bak met werkprocessen en wat tabelletjes. Zo'n telraam, dat stelt de voorzieningen voor. De varkentjes zijn spaarvarkentjes, dat zegt iets over het financiële. U ziet daar geen rode varkentjes. Dat heeft te maken met dat we kijken naar het lopend jaar.
Op het meerjarig perspectief zal ik dadelijk nader ingaan. Allereerst de populatie. Ik denk dat het wel aardig is, zeker voor de nieuwelingen. We hebben in Kerkrade rond de 45.000 inwoners, ik weet het aantal niet precies uit mijn hoofd. Van die 45.000 inwoners zijn 6.639, een kleine 7.000 mensen, unieke klanten die op een of andere manier gebruik maken van een voorziening die ze vanuit de gemeente krijgen aangeboden. Ze zijn onderverdeeld in drie hoofdtakken: de algemene bijstand, op dit moment zitten we rond de 1.475 klanten, mensen die een bijstandsuitkering krijgen. Dan krijgen 4.758 mensen een Wmo-voorziening en 912 kinderen onder de achttien krijgen op een of andere manier een jeugdvoorziening. We proberen natuurlijk altijd de overlap in beeld te brengen. Welke mensen maken gebruik van meerdere voorzieningen? Dan ziet u dat er nul mensen zijn die van alle drie de voorzieningen gebruik maken. Maar u ziet bijvoorbeeld overlap bij 351 mensen die in de bijstand zitten en ook een Wmovoorziening hebben. Een vreemde eend in de bijt, misschien even nadere uitleg, zijn die 121 en 149. Dat zijn mensen die een uitkering hebben maar ook een jeugdzorgvoorziening. Het moge duidelijk zijn dat een kind van vijftien niet in de bijstand kan zitten.
Het gaat hier om 121 mensen waarvan de ouders een bijstandsuitkering hebben en waarvan een kind-- Waarom 149? Omdat er natuurlijk ook ouders zijn die twee of meer kinderen hebben. Dan gaan we nader in op de algemene bijstand. Allereerst het bovenste staafdiagrammetje, daar kunt u zien dat in oktober 2022 in totaal 1.475 mensen een bijstandsuitkering hebben. U ziet een lichtdalend verloop vanaf november '21. Dan vinden wij het vaak belangrijk om ons af te meten ten opzichte van de rest in Parkstad. Dat is ook wel aardig om dat vaak te zien, denk ik. We hebben
toch een samenwerking van verschillende gemeenten die allemaal overal bovenaan staan, behalve in de eredivisie. Als je hier kijkt, wat wel aardig is en wat misschien ook nadere duiding behoeft, is dat u ziet dat de daling van het klantenbestand in Kerkrade nu minder stijl gaat dan dat bij andere gemeenten is. Mensen die al langer in deze commissie zitten, dat zijn er een paar in deze ruimte, weten dat we, toen we de presentatie in 2019 deden, een flink dalende lijn hadden en dat de regiogemeenten of de Parkstadgemeenten een veel vlakkere lijn hadden. In 2017, dat weten misschien sommige mensen nog, hebben wij een bepaald beleid ingezet: streng aan de poort, fraude en handhaving, en instroombeperking. Dat heeft toen zijn vruchten afgeworpen, tenminste in de daling van het klantenaantal. Dat betekent nu dat we een wat mindere daling hebben ten opzichte van de anderen want die zijn later begonnen. Verder nog iets wat ik moet vertellen? Wat belangrijk is-- Daarover werd net ook iets gezegd door de heer Dijk van de WSP, weliswaar in een andere context maar het gaat over hetzelfde. Op dit moment is de arbeidsmarkt dermate dat als je gezond bent in principe iedereen aan het werk kan komen.
Dat betekent dat het klantenbestand wat we nu nog hebben binnen de gemeente Kerkrade, dat noemen ze het zogenaamde 'granieten bestand', dat zijn mensen die zo ver van de arbeidsmarkt afstaan dat ze niet zomaar één, twee, drie aan het werk komen. Daarin moet veel energie gestoken worden om die mensen te helpen, en dat doen wij uiteraard. Dan de financiële context. Het is zo dat we met betrekking tot de bijstand in financiële zin een voordeelgemeente zijn. Ook dit jaar prognosticeren we een flink overschot. Het is echter wel zo dat wij in de recent vastgestelde begroting het overschot al hebben meegenomen. Het overschot is al verwerkt in de begroting die recentelijk aan uw raad is voorgelegd. Het overschot is weg, om het simpel uit te leggen. Dit onderwerp in financiële zin voor het komend jaar en de jaren daarna is zelfs voor de beste econometrist op dit moment hogere wiskunde, simpelweg omdat er - in mijn eigen woorden - er wat aan de hand is in de wereld. Of het nou Oekraïne is, of als gevolg van de hele Oekraïne-ellende alles met energie. Dat het op dit moment heel lastig is om vanaf een bureautje daarachter in die toren te gaan bedenken hoe het de komende jaren eruit zal zien. Ik heb in ieder geval niet de wijsheid in pacht, collega's in de regio ook niet en het Rijk ook niet.
Het Rijk heeft in september de laatste beschikking aan ons gestuurd waarin ze wel het bedrag benoemen wat we in 2022 krijgen. Daarop hebben we dat overschot en dat hebben we in de begroting meegenomen. Maar ze komen voor 2023 met twee verschillende bedragen. Schrik niet, die bedragen liggen drie miljoen euro uit elkaar. Ze komen met een verhaal van zesentwintig miljoen euro en met een verhaal van negenentwintig miljoen euro. Waarmee heeft dat te maken? Dat heeft ermee te maken dat de wetgever heeft beslist om het minimumloon te verhogen naar veertien euro. Navenant daaraan stijgen ook de uitkeringen die de mensen krijgen. Nog veel belangrijker: ze weten op dit moment totaal niet wat de conjunctuur gaat doen. Hoeveel mensen gaan dadelijk een baan krijgen? Dat soort zaken. Dat maakt dat we zelf met smart afwachten. We krijgen - dat heb ik eerder al een keer uitgelegd - drie keer per jaar een nieuwe beschikking over het onderwerp. De nieuwe beschikking komt in maart en we zijn zelf ook erg benieuwd wat daaruit gaat komen. Het is niet alleen maar 2023. Je wilt, en dat verwacht de provincie bijvoorbeeld als toezichthouder, dat als we de begroting voor 2024 gaan maken we zoveel mogelijk vier jaar vooruit kunnen kijken.
Nogmaals, ik ben bescheiden van aard en ik zeg: "Ik kan het in ieder geval niet." We hebben daarom ook besloten, in overleg met de wethouder, dat we een gespecialiseerd extern bureau - toevallig gisteren de offerte gekregen - gaan inhuren die ons hierin gaat adviseren, waarbij de link gelegd moet worden met de beschikking die in maart gaat komen. In maart of april kunnen we u meer vertellen over wat het allemaal gaat betekenen. Dan minimabeleid. Ik ga dadelijk in op het energiearmoedeverhaal, maar dit is het reguliere minimabeleid. Bijzondere bijstand, individuele inkomenstoeslag en sociaal-culturele activiteiten. Dat zijn mensen die in een uitkering zitten, zij kunnen aanspraak maken op allerhande regelingen om toch op een zo leuk mogelijke manier te kunnen deelnemen aan de samenleving, zoals ze dat mooi zeggen. In de zin van de getallen zoals ze hier staan, ziet u dat het een stabiel verhaal is. Het klantenbestand is al een geruime tijd zoals het is. De voorzieningen zijn gelukkig ook bekend bij de mensen, ik denk dat het ook belangrijk is. Zij weten de weg naar de gemeente te vinden. Die aantallen zijn stabiel. Wat we met betrekking tot het onderwerp zien is dat we vanaf 2023 te maken hebben met een meerjarig tekort. De afgelopen jaren is dat tekort telkens afgedekt uit de reserve sociaal domein. Dat was een bewuste bestuurlijke keuze, heel lang geleden een keer gemaakt.
Ik doe dit al heel lang en al heel lang zat het tekort ook in de reserve. Die optie is niet meer opportuun, daar bent u in de begrotingsvergadering over bijgepraat. We dienen dit op te lossen in de begroting 2024. Daarvoor worden op dit moment de voorbereidingen getroffen in ambtelijke zin, en later - de planning is in de maand januari - zal er een collegenota komen om te kijken hoe we dit financiële probleem gaan oplossen. Met betrekking tot het onderwerp zijn er wat risico's. Ook met betrekking tot dit onderwerp is er nogal wat aan de hand in de wereld. Volumegroei, we weten niet wat die enorme crisis waarmee we met z'n allen te maken hebben gaat betekenen voor mensen met een laag inkomen. We hoeven allemaal maar Teletekst te lezen, daar word je niet blij van. De energiecrisis daarmee ook gepaard gaande. Ook het feit dat als je schuldenproblematiek ziet dit niet alleen mensen met een kleine beurs zijn, maar ook mensen met de wat grotere beurs en middeninkomens
die in de problemen gaan komen. Het is afwachten wat dat allemaal gaat betekenen. Daarnaast ontwikkelingen bij de Kredietbank die ook zijn weerslag kunnen hebben op hoe het een en ander in de toekomst wordt. Dan reïntegratie. Voor 2022 worden tekorten geprognosticeerd, maar we weten dat de WOZL - dat was het agendapunt hiervoor - en dat zag je ook, dat werd net al een beetje verteld, de verschillende begrotingswijzigingen. Je ziet dat de kosten steeds lager worden. We weten uit ervaring van de afgelopen jaren dat de WOZL voorzichtig prognosticeert en dat de jaarrekening meestal wel meevalt. Echter kunnen we niet 100 procent erop varen, dat is ook waarom ik schrijf: "Als bovenstaande niet aan de orde is, dan hebben we met betrekking tot dit onderwerp te maken met een negatief jaarrekeningresultaat. Het meerjarig perspectief. Daar zit druk op omdat dit onderwerp een pot geld is die zowel nodig is voor de WSP als om dingen te doen om mensen te helpen om uit de uitkering te komen, simpel gezegd. Dit budget is op zich goed nodig om iets daarmee te doen. Maar meerjarig zit er wel druk op. Zoals gezegd en ook beloofd in de commissievergadering van februari, gaan we specifiek in op de energietoeslag. Het Rijk heeft naar aanleiding van alle problematiek besloten om geld beschikbaar te stellen voor mensen met een laag inkomen, om toch het leed van de energiecrisis ietwat te verzachten.
Wat we zien is dat we meer dan 4.000 toekenningen hebben gehad met betrekking tot dit onderwerp. Dat is 4.000 keer de dertienhonderd euro die de mensen hebben gekregen. In eerste instantie achthonderd euro, zoals bekend, en later besloten om vijfhonderd euro daaraan toe te voegen. Het is nu ook bekend dat het ook gaat gelden voor 2023. Op basis van de huidige inzichten gaan we daar geld overhouden. Dat heeft met name ermee te maken dat in dat grote bedrag ook wat zit qua uitvoeringskosten. Ik mag toch wel met enige trots zeggen als ambtenaar dat we dat met de eigen handjes zoveel als mogelijk hebben kunnen doen, zonder dure inhuur. Daardoor hebben we hier een paar ton kunnen overhouden. Dat gaan we relateren aan de motie die ook bij de begrotingsvergadering aan de orde is geweest. Dan de Wmo. Allereerst excuus voor de rare grafiek. Hier zien we een stijging van het aantal voorzieningen. Met name bij hulp bij huishouden, daarop kom ik dadelijk terug. Dan deze tabel. Voor de nieuwelingen: wat we hier laten zien is het aantal lopende voorzieningen en personen die gebruik maken van de verschillende voorzieningen. De Wmo bestaat uit een tigtal aan voorzieningen: begeleiding, dagbesteding, hulp bij huishouden, de bekende Meandermensen die bij mensen komen poetsen en het huishouden op orde komen houden.
De gehandicaptenparkeerkaarten, rolstoelvervoer, Omnibus hebben we het al eerder over gehad, en de woningaanpassingen. Ook hierbij zien we dat een cliënt bij de Wmo gemiddeld twee voorzieningen heeft. Je ziet heel vaak dat iemand die bijvoorbeeld hulp bij huishouden heeft op een of andere manier ook hulpbehoevend is. Dat betekent, wat ik net gezegd heb, 4.700 unieke klanten en die maken samen gebruik van ruim 8.500 voorzieningen. Dan in financiële zin. Bij de Wmo wordt een overschot geprognosticeerd in 2022 van om en nabij de zeshonderdduizend euro. Misschien ook wel aardig om te vermelden is dat de jaarrekeningtrajecten bij de gemeente tegenwoordig-- Ook door de feiten voor de jeugdzorg, daar kom ik dadelijk op, hebben we voor een groot deel uitbesteed aan de centrumgemeente Maastricht. De jaarrekeningtrajecten duren tegenwoordig zeker tot april of mei en dat betekent dat die zeshonderdduizend euro-- Nogmaals, ik noem die nu niet omdat het zomaar uit de lucht is gegrepen, die is wel ergens op gebaseerd. Tussen nu en april of mei zitten behoorlijk wat maanden waarin veel kan gebeuren. Dat misschien als disclaimer erbij gezegd hebbende. Van die zeshonderdduizend euro zijn we voornemens om honderdvijftigduizend euro in te zetten voor het wegwerken van de achterstanden. Dat gaan we ook labelen voor 2023. Waarom labelen voor 2023? Volgens mij is het overmorgen 1 december.
De arbeidsmarktkrapte [onhoorbaar 01:37:31] als Kerst. Het is heel lastig om nog dit jaar van alles te regelen. We hebben ook besloten om dit voor 2023 te labelen, en dat we dan met z'n allen kunnen knallen om zoveel mogelijk de achterstanden weg te werken. Het restant van het overschot gaat uiteraard gebruikt worden om andere tekorten in het sociaal domein te dekken in 2022. Wat we zien is een meerjarig stijgend tekort door de volumegroei HbH. Echt wel flink. We weten ook dat een kostprijsverhogend effect de cao-stijgingen zijn, in alle branches maar zeker ook in de zorg. Dat wordt doorgerekend in de kosten. Daarnaast aardig om te vermelden, daar is zeker ook de volumegroei aan te wijten, het abonnementstarief van een aantal jaar geleden, dat het kabinet heeft besloten om dat te wijzigen. Echter niet al te hoopvol, want de wijziging die men voornemens is is wel een verhoging van het personage, maar helaas leven we in een gemeente die niet vergelijkbaar is met Wassenaar. Het abonnementstarief in financiële zin hoeft niet veel van verwacht te worden want in financiële zin zal het niet veel gaan betekenen, zoals het nu eruitziet. Daarnaast belangrijk, net ook aangegeven door Hans Keulers bij het onderwerp gemeenschapshuizen, is dat er nieuwe contracten voor HbH's worden afgesloten met een ingangsdatum 1-1-2023, waar dus wel een kostprijsverhogend effect zit.
Weer in relatie met die cao's. Ook voor dagbesteding en begeleiding worden per 1-1-2024 nieuwe contracten afgesloten. Dan jeugd. Bij jeugd hebben we gemeend om sheets toe te voegen. Daarop kom ik dadelijk. Dit zijn de bekende sheets. Het aantal voorzieningen, het aantal personen. De 912 personen corresponderen uiteraard met de tabellen of met die bollen in de eerste sheet. Die 912 personen maken gebruik van 1.468 voorzieningen. Dan de verdeling in de verschillende voorzieningen. Toen wij die
presentatie aan het maken waren dachten we: dit zegt eigenlijk niet zoveel. We hebben wat sheets toegevoegd. Deze is aardig om toe te lichten. Dan maak ik de link naar deze sheet, ik had ze eigenlijk moeten omkeren zie ik achteraf. Wat we bij jeugd zien, we hebben 2020 en 2021 naast elkaar gezet, is dat het aantal unieke klanten eigenlijk niet stijgt. We zitten rond die 1.200-1.300 unieke jeugdigen in Kerkrade die gebruikmaken van een jeugdzorgvoorzieningen. Zoals je ziet is dat redelijk stabiel. Je ziet dat het aantal arrangementen ook stabiel is: in 2020 2.705, in 2021 2.768, en in oktober 2.400. Extrapoleer dat naar het einde van dit jaar, dan zal het ongeveer op 2.700-2.800 gaan uitkomen. Wat je wel ziet is dat het aantal arrangementen per klant is gedaald. Dat is wel het één-op-één effect of het gevolg van de taskforce die we ooit hebben ingesteld. Toen wij die taskforce instelden zagen we dat we met name in het administratieve aspect wat moesten zuiveren. Dat hebben we gedaan. Je zag toen dat er een aantal klanten waren met een exorbitant hoog aantal verschillende arrangementen. Dat is uitgezuiverd en nu zie je een stabiel aantal van twee ongeveer arangementen per klant. Wat heel logisch is, want iemand die bijvoorbeeld in een beschermd wonen zit heeft vaak ook een behandeltraject lopen. Ook hier, net als bij de Wmo, zie je dat vaak mensen meerdere voorzieningen hebben.
Veel interessanter is de kostenkant. In algemene zin zijn de kosten per klant, 2020 ten opzichte van nu, exorbitant gestegen. Zo'n stijging van drieduizend vijfhonderd euro per klant. De kosten per arrangement, logisch, stijgen dan natuurlijk ook flink. Eerst naar het totaal, dan zie je dus dat we in 2019 zorg in natura hadden, daar gaven we dertien miljoen driehonderdduizend euro uit. In 2020 was het veertien mijloen driehonderdduizend euro, in 2021 stegen we naar zestien miljoen euro, en dit jaar prognosticeren we op basis van de inzichten die we nu hebben een bedrag van achttien miljoen vierhonderdduizend euro. Een stijging van meer dan vijf miljoen euro in drie jaar. Dit is puur, als je kijkt naar de aantallen, de kostenkant. Cao's, allerlei dingen waardoor die bedragen stijgen. De grootste stijging zit bij verblijf en bij behandeling. U begrijpt, dat weet u ook al lang, dat dit natuurlijk een behoorlijke impact heeft op de financiële huishouding van de gemeente. Dat is niet voor niks, maar dat heeft ook met inhoudelijke dingen te maken, allerhande belangengroeperingen die bij de minister of de staatssecretaris aan de bel trekken. U weet dat men bezig is met een zogenaamde hervormingsagenda. Voor 2022 wordt in ieder geval het tekort geprognosticeerd op één miljoen vierhonderdduizend euro. Dat is bovenop het bedrag wat in de recent vastgestelde begroting al is meegenomen.
Overigens, dit tekort van één miljoen vierhonderdduizend euro kunnen we opvangen dit jaar. Dat lukt ons wel. We kunnen op dit moment niet inschatten wat het tekort voor 2023 gaat worden, daarvoor is het allemaal te fluctuatief. We zullen wel moeten kijken hoe we dat tekort de komende jaren gaan opvangen. A. Gramsma voorzitter
Dat was de presentatie. Dank u wel. Het was een heldere, uitgebreide uitleg. Normaal is het voor vijftien minuten maar u mocht langer omdat u het zo helder verteld heeft voor de nieuwelingen onder ons. Volgens mij word ik geroepen. In aansluiting op deze presentatie geef ik het woord aan de wethouder J. Roland wethouder
voor een korte toelichting. Wat bent u snel! Ja, ik ben snel. Ik denk: ik doe het maar meteen, want dat geeft wellicht aan de voorkant informatie zodat er minder vragen gesteld worden. Nu ben ik niet bang voor vragen want ik heb een uitstekende ambtenaar naast me zitten die deze kan beantwoorden. Ik wil ingaan op sheet drie wat u gezien had, dat was het feit dat het lijkt alsof wij minder mensen naar de arbeidsmarkt brengen. Waardoor komt dat? Marcel zei het al. We hebben in het verleden ingezet op de uitstroom van kansrijke kandidaten en die hebben wij niet meer in het systeem zitten. Mensen die kunnen werken stromen niet bij ons binnen, want zij vinden werk. Wij zitten met de harde kern. Het focuspunt wat wij nu hebben is om mensen met een uitkering in beweging te krijgen om zo via een doorstroomprogramma uitstroom wel te bevorderen. De Nico Wolter Therapie, u heeft natuurlijk daarvan gehoord, is daar een hulpmiddel voor ons. Om u wat informatie te geven hoe dat te werk gaat: we hebben 140 mensen benaderd die minder dan twee jaar in de uitkering zaten. Uit een eerste scan van deze groep bleek dat 30 mensen waarschijnlijk genoeg omstandigheden hadden om deel te kunnen nemen in de Nico Wolter Therapie. Uiteindelijk zijn we op negen mensen gestart en die negen mensen hebben we een baangarantie gegeven. Zij zijn ook weer op de markt gekomen.
Zij werken bij Zuyderland en dat is prima. U ziet hierdoor hoeveel moeite we moeten doen om uiteindelijk tot een resultaat te komen. Die moeite zal steeds meer worden want de groep die verder van de arbeidsmarkt af staat, nog verder dan die eerste twee jaar, daarvoor hebben we nog meer energie nodig om hen aan het werk te krijgen. Ik wil u dat aan de voorkant vertellen, waardoor de sheet wellicht ook een stukje beter zichtbaar is. Dan wil ik terugkomen op pagina's zes en zeven. Dat was de sheet die u had gehad en daar ging het over minima en schuldhulpverlening. Marcel zei dat eraan gerekend wordt. Ik kan u mededelen dat we eind verleden week van minister Schouten te horen hebben gekregen dat zij honderdtwintig miljoen euro
extra gaat vrijmaken voor de gemeenten om te proberen die groep mensen uit de schuldhulpverlening te krijgen. A. Gramsma voorzitter
Dat wilde ik toelichten. Dat was het eigenlijk, voorzitter. Dank u wel. Ik vermoed dat uw toelichting ook vragen weggestreept heeft. Fractie Ouderenpartij Kerkrade
Wij gaan starten met de eerste termijn. Dan geef ik het woord aan de Ouderenpartij Kerkrade, de heer Schlenter. A. Gramsma voorzitter
Dank u wel, voorzitter. Ik weet niet of u de heer Bakker al expliciet bedankt had voor zijn toelichting. Ik had vandaag gedacht om dat iemand van jullie te laten doen, Fractie Ouderenpartij Kerkrade
maar dan bent u de enige. U doet het namens de hele commissie, had ik begrepen. Ik denk dat ik namens alle partijen de heer Bakker mag bedanken. Voor het overige is het natuurlijk een voortborduring op materie die ons natuurlijk bekend is in voorgaande jaren. We weten waar de pijnpunten zitten. Ik moet zeggen dat ik het jammer vind om te vernemen want we hadden misschien iets meer daarvan gehoopt. De aanpak van het abonnementstarief op het gebied van hulp bij het huishouden, dat het kabinet iets daarmee ging doen en dat ging loslaten, maar dat daar uiteindelijk de effecten voor Kerkrade toch niet-- Er wordt niet zoveel van verwacht, begreep ik van de heer Bakker. Dat is jammer om te horen. Voor het overige is ook aangegeven dat er in januari een nota gaat komen om te kijken waar keuzes gemaakt moeten worden. Er moeten knopen worden doorgehakt. Die zien we dan uiteraard tezijnertijd graag tegemoet. Voor het overige blijft het, wat we als Ouderenpartij Kerkrade al een tijdje uitdragen, belangrijk dat de lobby naar de Rijksoverheid toe, dat er toch ook aan de kant van de bijdrage eigenlijk iets zou moeten veranderen, structureel en naar de toekomst toe, om die financiële huishouding op dit gebied A. Gramsma voorzitter
enigszins in de klauwen te krijgen, om het maar even zo te noemen. Fractie CDA
Daarbij wil ik het laten, voorzitter. Verder geen vragen. Dank u wel. A. Gramsma voorzitter
Dank u wel. Gaan we naar BurgerBelangen. Nee, het CDA! Dank u wel, voorzitter. Het tekort jeugd vinden we zorgwekkend. Er staat namelijk immers dat in 2022 wordt geprognoticeerd op ongeveer één miljoen vierhonderdduizend euro. We zien een flinke stijging bij begeleiding en verblijfkosten. Fractie CDA
Gelukkig dat dit gedekt kan worden. Als we jeugdigen op een goede weg kunnen helpen zijn er alleen winnaars. Op termijn bespaart de gemeente geld, maar nog veel belangrijker: je zorgt als gemeente voor een gezonde toekomst. Het is een prima zaak dat de vrije ruimte bij energietoeslag wordt ingezet bij de motie stille armoede. We roepen het college op om vooral nu al te kijken hoe de tekorten bij participatie - denk aan het minimabeleid A. Gramsma voorzitter
en de schuldhulpsanering - in 2024 gedekt worden. Fractie Burgerbelangen
We zullen hoe dan ook tijdig moeten anticiperen. Dank u wel, voorzitter. A. Gramsma voorzitter
Dank u wel. Mevrouw Heijltjes. Dank u wel, voorzitter. Helder verhaal, we hebben geen verdere vragen. Fractie VVD
De heer Creusen. Dank u wel, voorzitter. Ik zit nog een beetje te worstelen met die derde dia, dat is de bestandsontwikkeling rondom de algemene bijstand. U zegt dat de gemeente steeds meer geconfronteerd wordt met een harde kern. Kan dit effect ook niet verklaard worden door instroom van buitenaf van nieuwe bijstandsgerechtigden? Laten we ons niks wijsmaken, we zitten natuurlijk wel met een contingent aan sociale
woningen en particuliere woningen wat het natuurlijk erg aantrekkelijk maakt om zich hier te komen vestigen A. Gramsma voorzitter
en een beroep te doen op dit soort voorzieningen. Dat willen we graag in kaart hebben. Die vraag is genoteerd. De heer Otten. Fractie PvdA
Dank u wel, voorzitter. Geen vragen. De heer Gorissen. Voorzitter, dank. Allereerst zijn we benieuwd naar her en der wat nieuwe contracten en wat dat voor financiële invloed heeft in de komende jaren. Dat is nog niet zichtbaar maar we denken wel dat het bepaalde effecten zou kunnen hebben. Specifiek hebben we nog een vraag over de energietoeslag, of de energiecompensatie. Er is een positief saldo. Er is wellicht ook niet iedereen bereikt die we kunnen bereiken of die er eventueel recht op zou hebben. Tegelijkertijd zien we in de gegevens dat bijvoorbeeld een categorie als jongeren jonger dan 27 met studiefinanciering niet in aanmerking komen voor een dergelijk bedrag. Ik kan me niet aan de indruk onttrekken dat ze wel met dezelfde problematiek geconfronteerd worden. Het zou goed zijn om bijvoorbeeld voor dit soort groepen die niet in aanmerking hiervoor komen maar waarvoor wel mogelijk een plus beschikbaar is, om nader te kijken of die groepen niet hiermee geholpen zouden kunnen worden. A. Gramsma voorzitter
Maar dat valt, neem ik aan, verder onder de uitwerking Fractie Lokaal Alternatief
van de motie stille armoede. Dat wachten we af, maar dat willen we wel meegeven. A. Gramsma voorzitter
Dank u wel. Mevrouw Szalata. Voor ons een helder beeld en we hebben verder geen vragen daarover. Fractie Ons Kerkrade
Dank u wel. De heer Krasovec. Dank u wel. Helder verhaal. Dat komen we vaak tegen, een vergelijking van de cijfers. even over het granieten bestand. Voor veel mensen is het natuurlijk een tegenstelling, dat we veel mensen in het bestand hebben en er veel openstaande vacatures zijn. Vaak krijg je de vraag: hoe kan het nu dat hij een uitkering had? Laat ze gaan werken op het terras! Terwijl ik denk dat die horecagelegenheid ook niet erop staat te wachten om iemand uit het bestand te krijgen die niet wil werken. Dan kun je wel zeggen: "Stuur hem maar werken", maar na twee uur is vaak iedereen blij dat hij weggaat. Ik snap dat er wel een tegenstelling in zit. Je hebt nog veel mensen in het granieten bestand zitten en er zijn veel openstaande vacatures. Hoe matcht zich dat? Daarbij krijg je ook de regelingen die mensen hebben, die eventueel wegvallen als ze een bepaald loon krijgen of juist niet, dat ze zeggen: "Daarvoor ga ik toch niet werken?" Ik snap dat dat ook dingen zijn waarmee de gemeente worstelt c.q. de buitenwacht je dat op het bordje geeft. Op sheet vier staat dat we een opdracht hebben gegeven aan een extern adviesbureau. Is dat alleen voor Kerkrade of is het op Parkstadgebied? Gaat u dit voor Parkstad uitzoeken? Ik neem aan dat meerdere gemeentes hiermee worstelen.
Of doen wij het alleen en is het misschien een optie om het op Parkstadgebied te bekijken? Verder de tekorten die opgevangen moeten worden de komende tijd. Een hele opgave. Daar wensen wij de gemeente ook veel succes en vooral wijsheid in. A. Gramsma voorzitter
Daar wordt door ons regelmatig meegekeken hoe het ermee staat. Tot zover. Fractie SP
Dank u wel. Mevrouw Laumann. Dank u wel, voorzitter. Er zijn een paar vragen beantwoord door de sheets. Een vraag over de drie domeinen, pagina één. Hoe is het met de wachtlijst van de HbH? Hoeveel mensen staan er op de wachtlijst? Wat is momenteel de wachttijd voor het krijgen van huishoudelijke hulp? Ik kreeg vorige week een telefoontje van een vrouw en die gaf aan-- Ze had met de gemeente gebeld en die hadden haar gezegd: "Er is een wachttijd van twaalf maanden." Ik wil daar graag opheldering over, dan kan ik dat doorgeven aan die mevrouw. Hoe kan het dan dat Wmo volgens planning verloopt op de sheets? Een groen vinkje terwijl er een flinke wachtlijst is in de HbH? De voortgang is toch in het geding? Dan moet er toch een geel of rood kruis staan? De algemene bijstand is beantwoord. Er wordt een overschot geprognosticeerd van zeshonderdduizend euro. Hoezo met die tekorten in de huishoudelijke hulp? Dat begrijp ik niet zo goed. Die moeten toch meteen ingezet worden om die lijsten weg te werken? Er is wel aanbod genoeg, heb ik begrepen, bij de organisaties. Ze kunnen wel mensen leveren maar het gaat om de aanvragen, de toekenning.
Het is toch een open-eindregeling? De vragen van de jeugdhulp zal ik schriftelijk stellen. Hier had ik er nog één, ik weet niet of die beantwoord is. Even lezen. Er is een meerjarig tekort en we moeten gaan kijken hoe we de tekorten gaan oplossen. Dat bedrag wordt in de begroting gestort, dus ik denk: die begroting is één pot nat, dus daaruit moet ook een bedrag komen om de tekorten te dekken. A. Gramsma voorzitter
Of zie ik dat verkeerd? Daar wil ik graag een antwoord op. Dat is het voor de eerste termijn, dan kan ik even rustig kijken. Dank u. Dank u wel. Wethouder, dan mag u de regie voeren in de beantwoording. J. Roland wethouder
Het is alleen dat als het via de commissie gaat, A. Gramsma voorzitter
dan gaat het via de voorzitter. Uiteraard. Volgens mij ben ik lang voorzitter van de commissie geweest. Dat weet ik wel. Maar u doet het voortreffelijk, dat zeg ik nu al toe. Ik maak het sprongetje naar de VVD. Ik neem aan dat u bedoelt dat mensen van buitenaf Kerkrade instromen in onze stad. Inderdaad. Via de voorzitter graag, meneer Creusen. Fractie VVD
Dat was de afspraak. De wethouder keek mij zo vragend aan, vandaar dat ik in de valkuil trapte. J. Roland wethouder
Landelijk staat het bekend als bijstandtoerisme. Dat bedoel ik. Ik moet het opzoeken, daar weet ik de cijfers niet van. Maar Marcel heeft wel een antwoord daarop. Doe maar meteen, dan zijn we daar vanaf. Kerkrade Ambtenaar
De vraag die u stelt is al heel vaak gesteld. Daarover hebben we hier al een aantal keren een overzicht gegeven. Je ziet, en daarom zie je ook dat stabiele klantenbestand, M. Vat ambtenaar gemeente Kerkrade
dat er nog altijd mensen instromen. Maar eigenlijk stromen die mensen, zoals net gezegd, ook meteen weer uit. In grote lijnen zie je: in- is uitstroom. Antwoord gevende op uw vraag. Die vraag is al vaak gesteld. Het is niet zo dat we daarvoor een sophisticated extern bureau hebben ingehuurd, dat niet. Die onderzoeken hebben we vaak zelf gedaan. Het kan niet ontkend worden dat er bijvoorbeeld mensen uit Rotterdam zijn die na een scheiding of whatever in Kerkrade zijn terechtgekomen. Dat is zo. Ook de bekende panden in de bekende straten, zoals u die waarschijnlijk allemaal zult kennen. Daar hoort een maar bij: het zijn niet de aantallen die vaak worden geroepen. Als je kijkt naar de mensen die in de bijstand instromen vanuit andere gemeenten, dan zie je ten eerste sowieso dat het vaak is dat iemand verhuist van Landgraaf of Heerlen naar Kerkrade of whatever. Het is er, maar niet in de mate die vaker wordt geframed. Als u het goed vindt kan ik hem ook spontaan meenemen, en dan kan ik in de slipstream meteen antwoord geven op de vraag van de heer Krasovec. We gaan inderdaad dat externe bureau inhuren om ons een beeld te geven over de financiële ontwikkelingen in meerjarig perspectief, maar je kunt alleen financiële ontwikkelingen weergeven als je naar aantallen gaat kijken, als je gaat kijken naar wat er zo gebeurt in dat hele omveld.
De vraag die de heer Creusen stelt zal ik zeker meenemen in het gesprek met het onderzoeksbureau, om ook eens daarnaar te kijken, ook vanuit een meer empirische onderbouwing en niet zoals wij die hebben gedaan. Antwoord gevende op de vraag van de heer Krasovec. In principe doen we het onderzoek in eerste instantie zelf, maar uw vraag is wel terecht. Ik heb persoonlijk best veel contact met collega-ambtenaren en Heerlen. Ik heb laatst een keer het balletje opgegooid: "Zou het misschien aardig zijn om dit samen te doen?" Daarbij zeg ik meteen dat ik het nog niet met de wethouder heb besproken. Zeker kun je zulke dingen ook samen doen, alleen is het aan de andere kant A. Gramsma voorzitter
wel zo dat ik natuurlijk voor de gemeente Kerkrade werk en dat we zelf een vraag hebben op te lossen. Ook dit kunnen we zeker volgende week met de wethouder bespreken. De heer Creusen had een verhelderende vraag Fractie VVD
op het antwoord van de heer Bakker, als ik het goed begrepen heb. Eigenlijk een verzoek. Ik maak het praktisch: voor de jaren 2019-2022 zou ik het op prijs stellen dat er een overzicht komt per jaar met de instroom van buiten de regio, dus mensen die van buiten de regio zich gevestigd hebben in Kerkrade
A. Gramsma voorzitter
en gebruik maken van een bijstanduitkering. Is dit een reële vraag? J. Roland wethouder
Daarvoor is geen onderzoek nodig, denk ik. Wij leggen hem voor. De vraag is duidelijk, u krijgt antwoord. Ik ga verder in de beantwoording van wat bij mij op tafel lag. De Partij van de Arbeid. In de presentatie van de heer Bakker heeft hij duidelijk aangegeven: het geld dat we over hadden, die vijfhonderdduizend euro, het is niet zo dat we iets niet uitgekeerd hebben. Bij het hele bedrag zat een stukje uitvoering en doordat we dat zelf gedaan hebben met studenten enzovoort, hebben we die vijfhonderdduizend euro overgehouden. Die willen we nu teruggeven aan de mensen die recht daarop hebben. Ja? Althans, we gaan de mogelijkheden verhogen naar 130 procent. Dan uw vraag over de jongeren. Vanaf deze oktober krijgen de jongeren wel de toeslag van dertienhonderd euro, dus dat is geregeld. Ons Kerkrade, de heer Krasovec. Inderdaad, arbeid moet lonen. Jammer genoeg zitten we met die arbeidsval, zoals ze dat zo mooi noemen, dat mensen op een gegeven ogenblik zoveel geld moeten gaan verdienen dat het voor een werkgever bijna niet meer betaalbaar wordt omdat alle voorzieningen die wij hebben-- Voor iemand die in het bestand zit het niet lonend is om te gaan werken omdat ze dan geld minder krijgen.
Ik kan u verzekeren dat de minister voor Armoedebeleid, mevrouw Schouten, aandacht daaraan gaat besteden en dat ook vanuit de VNG veel druk uitgeoefend wordt om een fatsoenlijke oplossing daarvoor te krijgen. Daarmee blijf je constant geconfronteerd worden. Zo kom je ook niet van een deel van het bestand af, wat eigenlijk ook logisch is. Dan ten aanzien van de mensen die we gaan plaatsen. Omdat we in een moeilijkere categorie zitten moeten we aan de voorkant goede gesprekken voeren met de ondernemers die mensen willen aannemen en dan ook duidelijk schetsen: "Ik heb iemand, die kan vier uur aaneengesloten werken en daarna heeft hij een pauze nodig. Kun jij het in jouw bedrijf managen om zo iemand aan te nemen?" Daarom gaan we nu ook die jobcoaches aanstellen om daarin nog een betere begeleiding in te krijgen, om zodoende die match vaker te laten plaatsvinden. Zo moet ik het eigenlijk uitdrukken. Aan de voorkant moeten we daaraan werken en ook aan de achterkant moeten we daaraan werken. Dat doen wij wel en dat doen ook de WOZL en de WSP, dus gezamenlijk doen we dat. In Parkstad hebben we het als opdracht gegeven om daaraan te werken A. Gramsma voorzitter
zodat we nog meer mensen kunnen laten uitstromen. Dat was het voor mij, dacht ik. Dan gaan we een rondje maken voor een tweede termijn. Ik weet niet of er vragen zijn op de antwoorden hier van de tafel? [onhoorbaar 02:04:19 - 02:04:25] J.P.M. Paas wethouder
Dat is fraai. Ik snap het, voorzitter. Het is verder niet erg. Toen ik daarachter zat waar nu die meneer van de VVD zit, toen zag de voorzitter mij ook niet altijd zitten. Misschien ligt het niet aan de stoel maar ligt het aan mij. Ik weet het ook niet. Er is wat gevraagd over hulp bij het huishouden. Ik wil u toch even meenemen. Als ik iets vertel over het abonnementstarief-- Zegt u dat iets, het abonnementstarief wat ingevoerd is in 2020? In 2020 had de regering bedacht dat meer mensen aanspraak zouden moeten kunnen maken op hulp bij het huishouden. Toen hebben ze bedacht: als iemand die lichamelijk niet in staat is om zelf het huishouden te doen, als die onafhankelijk van zijn inkomen - laat het even goed dalen - negentien euro betaalt, dan krijgt hij daarvoor hulp bij het huishouden. Stel even, in de situatie dat voor 1 januari 2020 iemand een poetshulp had voor drie uur per week en die betaalde vijftien euro per uur aan die poetshulp, dan kostte dat vijfenveertig euro per week. Maal vier, op een maand kostte dat 180 euro. Vanaf 1 januari 2020 betaalde je negentien euro en dan kreeg je niet diezelfde mevrouw of meneer om te poetsen, maar kreeg je wel iemand die ook datzelfde aantal uren poetste, alleen voor negentien euro. Winst: honderdeenenzestig euro! U voelt het al aankomen, 97 procent van alle gemeenten zei in 2019 tegen de regering: "Dat moet je niet doen.
Dit heeft een aanzuigende werking. Wij blijven er kapot onder." Maar het kabinet in alle wijsheid besloot dit toch te doen. Ik zal u meenemen naar de kosten vanaf 2018 tot nu, 2023. In 2018 kostte de hele hulp bij het huishouden de gemeente Kerkrade vier miljoen euro, ik rond het even af. In 2023 gaan wij naar zeven miljoen vijfhonderdduizend euro. Laat het even tot u doordringen. U verdient tienduizend euro netto in de maand en u krijgt een poetshulp voor negentien euro. Laat het even tot u doordringen, dan snapt u precies wat ik bedoel. Dat is allemaal niet zo handig. In de presentatie van de heer Bakker zei hij: "De regering heeft dat ook begrepen." De regering heeft dat ook begrepen, maar de regering kwam met de volgende oplossing: "Iemand die een brutosalaris heeft op jaarbasis van vijfenvijftigduizend euro of meer kan geen aanspraak meer maken op hulp bij het huishouden." Ook weer laten doordringen. Dat is ongeveer anderhalf keer modaal. Als je dan in Wassenaar kijkt-- Oké. Maar als je naar Kerkrade kijkt, denk ik: hoeveel mensen hebben anderhalf keer modaal en kunnen zeggen: "Ik val nu erbuiten." Dat is wat de heer Bakker bedoelde. Wij gaan op 1 januari 2025, als die inkomenstoets er wel komt tot een bedrag van vijfenvijftigduizend euro
bruto-- U snapt dat het voor de gemeente weinig oplevert. De meeste mensen blijven aanspraak maken met dat abonnementstarief op hulp bij het huishouden. Daarbij komt nog een probleem. Ik wil het u niet onthouden. Wij zijn nu met de contractbesprekingen bezig. Het gaat om centen per uur. Als wij een dubbeltje per uur meer betalen kost dat op die aantallen zestig- tot zeventigduizend euro. We hebben dat uitgerekend, dat zou maximaal driehonderdvijftigduizend euro zijn. Dat kunnen we verhapstukken, dat is het probleem niet. Het probleem zit in het volume. Wij kunnen niet mensen weigeren die voldoen aan de voorwaarden. Dat betekent heel simpel dat je een oplopende lijn ziet die op dit moment niet te stoppen is. Schaf dat abonnementstarief af, of moet het over twee jaar afgeschaft worden? Gewoon hier onder ons, in de beslotenheid van deze vergadering. Dan denk ik: dat had toch veel eerder gekund? Dat gaat dus niet. We moeten weer wachten. In 2023-2024 hebben wij dat probleem wat steeds groter wordt. Als je denkt: wij krijgen daarvoor ook middelen van het Rijk. Helaas, wij krijgen geen extra middelen. Mevrouw Laumann had het terecht over de tekorten. Wij beginnen dadelijk in januari al te kijken: hoe gaan wij die begroting in elkaar stiefelen, zodanig dat ze sluitend gemaakt wordt? Dat is het eerste, dat moeten we doen. We moeten een sluitende begroting aanleveren.
Maar ook dat je ten aanzien van de lastenverzwaring voor de burgers zoveel mogelijk op de rem trapt. Je kunt toch in deze tijd met die energiecrisis enzovoort niet zeggen: "Wij komen geld tekort. Het maakt verder niks uit, we moet een sluitende begroting krijgen en iedereen moet meer gaan betalen. Hoeveel dat wordt, dat zien we nog wel." We hebben ook, vind ik, een maatschappelijke verplichting om te kijken dat het voor onze burgers zo aantrekkelijk mogelijk is, laat ik het zo zeggen. Als er dan een verhoging van tarieven moet plaatsvinden, dan zoveel mogelijk binnen de perken. Wat heb ik nog opgeschreven? Die nieuwe contracten bij HbH. We hebben vier zorgaanbieders, daarmee zijn we nu bezig om te kijken of wij daaruit kunnen komen. De grote speler op de markt is op dit moment voor ons in Kerkrade Meander. Ik heb daar de tweede week van december nog een overleg met de heer Ehlen van de raad van bestuur. De heer Ehlen wil graag een contract voor één jaar, en wij sluiten normaal bij hulp bij het huishouden contracten af voor drie jaar. Ik wilde eigenlijk ook voor onze gemeente een driejarig contract omdat ik dan weet dat ik voor drie jaar dat uurtarief heb gegarandeerd. De instroom kunnen we niks aan doen, nog niet. Dat is ook één van de actiepunten die ik met hem ga bespreken.
Hoe kunnen wij in gezamenlijkheid, de zorgaanbieders met de gemeente, kijken dat wij de instroom waar mogelijk enigszins beperken? Het is niet meer te betalen. Met alle goede bedoelingen van eenieder, ik zeg u dat gewoon. Er komt nog een probleem bij, dat heb ik al eerder gezegd. Als er mensen zijn die aanspraak kunnen maken op hulp bij het huishouden, dan gebeurt het dat ze van ons een beschikking krijgen: "U heeft recht op drie uur hulp bij het huishouden", maar dat de zorgaanbieder moet zeggen: "Dat is prima, maar wij hebben geen mensen." Stelt u zich eens voor, u vraagt dat aan, u krijgt een besluit van de gemeente Kerkrade dat u recht hebt op drie uur hulp bij het huishouden, en u krijgt even later van de zorgaanbieder te horen: "Wij kunnen die zorg niet leveren." Het zijn allemaal dingen, ik neem u daarin mee, dat u een beetje een gevoel krijgt. Het is niet zo eenvoudig. Het is vaak weerbarstiger dan wij met z'n allen op het eerste oog denken. De tekorten, wij gaan in januari starten met de begroting te kijken, dat we daaraan gaan werken. Er zal een eerste collegenota komen in januari. Ik probeer uiteraard zoveel mogelijk dat we het sluitend krijgen met zo weinig mogelijk lastenverzwaring voor onze burgers. Dat moet het uitgangspunt zijn. Beloven kan ik niks en ik kan ook niet in de glazen bol kijken. Het heeft wel onze aandacht, dat mag u van mij aannemen. M.
Bakker gemeente Kerkrade
Een korte aanvulling op de vraag van mevrouw Laumann van de SP over het overschot van dit jaar. We zitten onderhand, wat u zegt, op 1 december. Als nu nog aanvragen worden afgehandeld, dan starten die aanvragen niet nog dit jaar. Dan starten die bij wijze van spreken vanaf 1 januari. Dat betekent dat het overschot wat we nu prognosticeren te maken heeft met de aantallen. Dat gaat dadelijk in 2023 lopen. Het is wel zo dat we, net al gezegd, dadelijk in een verantwoordingsproces zetten, de jaarrekening. Dat maakt wel dat verschillende bedragen kunnen veranderen. Misschien is er straks zeshonderdduizend euro. Het kan achthonderdduizend euro maar ook vierhonderdduizend euro worden. De cijfers die ik vandaag presenteer zijn cijfers die met alle kennis die we hebben wel ergens op gebaseerd zijn. A. Gramsma voorzitter
Nogmaals, in het jaarrekeningtraject kunnen die nog afwijken. Dank u wel voor de beantwoording. Wij starten nu een tweede termijn. Voorzitter. Ja, dat waren de vragen van de SP. De wachtlijst van de HbH, klopt dat? Ja. M. Bakker gemeente Kerkrade
[onderbreking 02:14:05 - 02:14:25] Over de achterstanden. U zei twaalf maanden, daarvan schrok ik even want dat herkende ik niet toen u dat zei. Ik heb het net nagevraagd. Het is op dit moment zo dat in 43 procent van de gevallen de wachttijd acht weken is of langer. De wethouder en het ambtelijk apparaat zijn druk bezig
op dit moment om te kijken hoe we dat opgelost krijgen. Dat is ook in de presentatie aangegeven. Er wordt geld vrijgemaakt om te kijken hoe we mensen uit de markt kunnen halen. Je hebt ook daarbij korte- en langetermijn. Korte termijn is dat we alles eraan doen met man en macht om zoveel mogelijk aanvragen zo snel mogelijk afgehandeld te krijgen. Nogmaals, ik zeg altijd in mijn eigen woorden: ik heb ook ouders waarvan je hoopt dat ze zo snel mogelijk worden geholpen. Dat gunnen we iedere Kerkradenaar. Daarvoor doen we onze hartstikke best. Dat is korte termijn. Je hebt ook lange termijn, en daarin - het werd net al gezegd - zijn we ook aan het kijken met Meander naar de toekomst toe, hoe we elkaar kunnen helpen. Net werd door de heer Krasovec gezegd: "Kerkrade is geen eiland", we doen veel samen met andere gemeenten. We doen ook veel samen met onze aanbieders. A. Gramsma voorzitter
We proberen te kijken hoe we elkaar kunnen helpen in dit soort problematieken. Fractie SP
Dan ga ik toch de vraag stellen of alle antwoorden uit-- Nee, er is nog een vraag van jullie. We hadden gevraagd naar aantallen. Hoelang is de wachtlijst? A. Gramsma voorzitter
Hoeveel mensen staan er op de wachtlijst van de HbH? J.P.M. Paas wethouder
De heer Paas. Sorry, voorzitter. U heeft gelijk, via u. Ik kan u meenemen in zijn algemeenheid. Niet hulp bij het huishouden, maar alle producten van de Wmo. De doorlooptijd normaal voor een Wmo-aanvraag is wettelijk ongeveer acht weken. Wij zitten op dit moment ongeveer op zeventien weken. U wilt aantallen hebben? Dat weet ik niet. Hoeveel mensen staan er op de wachtlijst? Dat hebben we gevraagd. A. Gramsma voorzitter
Dan moet ik naar de heer Bakker kijken. Bij HbH op dit moment 43. Oké, dat was de tweede vraag. Nu zijn ze wel beantwoord. Er staat, geloof ik, vanuit de eerste termijn geen vraag meer open. Fractie Ouderenpartij Kerkrade
Dan ga ik naar de tweede termijn, de heer Schlenter. Een anekdote. Niet heel relevant voor dit debat, maar enkele jaren terug kende de gemeente Amsterdam een wachtlijst bij de Wmo die langer was dan 24 maanden. Dat betekende dat als je een melding had gedaan in het kader van de Wmo, dan wachtte je gemiddeld tweeënhalf jaar tot het keukentafelgesprek ging plaatsvinden. Dus het kan altijd slechter. Dat wil natuurlijk niks zeggen, maar dat wilde ik even met u delen. Ik heb mevrouw Laumann horen zeggen dat er van de kant van de aanbieders, dat die zo ruim in de medewerkers zaten dat daar nergens een wachttijd zou zijn. Ik heb de heer Paas later horen zeggen dat het ook bij de aanbieders A. Gramsma voorzitter
het probleem was. Ik zie mevrouw Laumann 'nee' knikken, voorzitter. Misschien heb ik niet goed geluisterd of het niet goed verstaan. Fractie SP
Mevrouw Laumann gaat nu iets daarover zeggen. Ik heb niet gezegd dat er ruim aanbieding is. Ik heb gezegd: "Er is wel aanbieding vanuit de aanbieders, en aanbod, maar er is geen toekenning." Ik weet dat er mensen zijn die bij thuiszorgorganisaties werken voor de huishoudelijke hulp die niet meer adressen krijgen, terwijl ze die wel zouden kunnen hebben. Dat geldt natuurlijk niet voor alle aanbieders, A. Gramsma voorzitter
maar het gebeurt wel. Dat weet ik zeker. Er is wel aanbod maar geen toekenning. Dat is mijn punt. Dat is helder. De heer Schlenter, gaat u verder. Fractie Ouderenpartij Kerkrade
Dan was mijn vraag: wat is nu de situatie? Ik hoorde de heer Paas zeggen dat er ook een probleem was A. Gramsma voorzitter
of af en toe is aan de kant van de aanbieders. Wat is nu de de actualiteit? Dat was mijn vraag, voorzitter. Dank u wel. Daar gaat de heer Paas dadelijk ook iets over zeggen, denk ik. Fractie CDA
Nu het CDA. Dat komt omdat de heer Gorissen een beetje scheef is gaan zitten, dan zag ik het wel. A. Gramsma voorzitter
Dank voor de toelichting. We zien in dat het een forse opgave is, en we zien dan ook graag waarmee het college komt. Dank u wel. Goed zo. Dan gaan we door naar BurgerBelangen. Fractie VVD
Geen tweede termijn. A. Gramsma voorzitter
Dank u wel, voorzitter. Geen opmerkingen. De heer Creusen. Nee, de heer Kannapin. Dank, voorzitter. Geen vragen van de VVD. Fractie PvdA
Oké. De heer Otten. Dank u wel, voorzitter. Geen vragen. De heer Gorissen. Dank, voorzitter. Ik wilde kort terugkomen op de jongeren onder 27. In de slide staat: jongeren onder 27 met studiefinanciering, dat die geen recht erop zouden hebben. Of de slide zal niet kloppen, of het klopt inderdaad dat ze geen recht erop hebben. Dat zijn van die groepen die wellicht extra aandacht nodig hebben. Dat was het enige punt dat we wilden maken. Dan hoor ik Wethouder Paas terecht zeggen dat met aanvragen voor bijvoorbeeld hulp bij het huishouden mensen die het eigenlijk prima zelf zouden kunnen betalen daar ook recht op hebben, dat dat ervoor zorgt dat gemeentelijke financiën onder druk komen te staan. Dan merk je toch dat de solidariteit in de samenleving af en toe ver te zoeken is. De vraag is hoe je dat als gemeente kunt tegengaan, en of je bij aanvragen waarbij je merkt dat het wellicht zo zou kunnen zijn dat mensen misschien toch eens een tweede keer na moeten denken of je dat niet, als je met elkaar praat, een beetje zou kunnen ontmoedigen in de positieve zin van het woord. Het was een gedachte die bij ons opkwam. A. Gramsma voorzitter
Je kunt het niet weigeren, maar je zou toch met elkaar in gesprek kunnen gaan over zoiets. Dank u wel. Fractie SP
Lokaal Alternatief, niemand? Ons Kerkrade, niemand. De SP, mevrouw Laumann. Dank u wel, voorzitter. Ik heb nog een paar opmerkingen naar aanleiding van wat gezegd is. Natuurlijk is het niet leuk is als mensen in aanmerking komen voor huishoudelijke hulp met zo'n goedkoop tarief als ze het geld zelf hebben. Je komt ook niet zomaar in aanmerking voor huishoudelijke hulp. Dat heb ik zelf kunnen ervaren bij een aanvraag. Laten we eerlijk en wel wezen. Het is natuurlijk jammer dat mensen met een hoog inkomen ook gebruik daarvan kunnen maken. Dan kom ik toch even terug op de chronisch zieken, want toen die regeling er was heeft de SP altijd gezegd: "Maak het inkomensafhankelijk." Toen zei de raad: "Nee, iedereen heeft daar echt op. Ook mensen met een riant inkomen." Er wordt wel heel selectief omgegaan met regels als mensen zelf veel geld hebben, of niet, of voldoende geld hebben. Dat wil ik hier toch gezegd hebben. Natuurlijk is het goed dat er nieuwe regelgeving komt. Het is me bekend dat mensen met een rianter salaris geen gebruik meer ervan kunnen maken en in de toekomst een hele hoge eigen bijdrage krijgen, dat moet ook gezegd worden. Dat is prima geregeld. Zolang we dit niet hebben zullen we daarmee moeten dealen. Ik weet van mensen dat de wachtlijst gemiddeld twaalf weken is. Toevallig omdat ik zelf nog een klein gedeelte huishoudelijke hulp nodig heb.
Ik heb al een klein gedeelte ingeleverd zelf, want ik vind dat als ik iets zelfstandig kan ik dat moet kunnen doen. Daardoor trek je wel mensen aan die ook daarover beginnen. De gemiddelde wachttijd is echt twaalf weken. Mensen die operaties hebben gehad-- Iemand met een darmoperatie heeft dat niet meer nodig na twaalf weken, die heeft het op dat moment nodig. Daar zit het probleem, denk ik. Daarom zeg ik ook: als je in december nog hulp kunt leveren, waarom wacht je tot januari? Dat is mijn punt. Als we het nog even terugpakken, want ik wil toch terugkomen op steeds weer die onzinnige opmerking over Wassenaar. Wassenaar is een rijke gemeente, Kerkrade niet. Maar Kerkrade heeft een hogere OZB A. Gramsma voorzitter
dan Wassenaar, dat heb ik de vorige keer gezegd in de algemene beschouwingen. Dan wordt hier gezegd: "Dat heeft te maken met het voorzieningenniveau." Ik ga nu onderbreken, mevrouw Laumann. Dat is een hele andere discussie. Ik weet precies wat u daarmee bedoelt. Daarover hebben we het in de raad ook gehad. Dat vind ik nu niet van toepassing. Ik wel, voorzitter. Ik word wel geconfronteerd met opmerkingen over Wassenaar. Ik wil dit heel duidelijk hebben. Fractie SP
Dat heeft u hierbij gedaan. A. Gramsma voorzitter
Ja, als hier gezegd wordt dat het voorzieningenniveau in Kerkrade Fractie SP
hoger is, dan is dat zo. Dat ben ik met u eens. Mensen betalen zelf voor het voorzieningenniveau als je de belastingen verhoogt, omdat de voorzieningen hier hoger zijn wordt gezegd. Hier is altijd gezegd, dat is ook een verschil met andere Parkstadgemeenten: "Wij leggen niets bij buiten het sociaal domein. We leggen alleen dat bij in het sociaal domein wat we van de overheid krijgen. Als het op is, dan is het op." Dan denk ik: nu wordt het geïntegreerd in de begroting, A. Gramsma voorzitter
dus alles heeft met alles te maken. Dan kan er ook geen tekort meer zijn want dan moet dat uit de begroting komen. Dat is mijn punt. Dank u wel. Dank u wel voor uw punt. Nog een opmerking. In de eerste termijn dacht ik dat u zei dat de wachttijd twaalf maanden was. Dat was hier genoteerd. Nu had u het over twaalf weken. Fractie SP
Nee, dat zei ik niet. Ik zei: "Een vrouw heeft mij gebeld die zei dat men gezegd had A. Gramsma voorzitter
dat de wachttijd twaalf maanden was." Dan is dat ook weer helder. Ik kan het me niet voorstellen. Dat is goed. Dank u wel. We zijn af en toe een beetje precies. J. Roland wethouder
Ik ga naar de wethouder. Dank u wel, voorzitter. Ik wil aan de commissie meegeven: in het kader van de uitvoering van de aanpak armoede heeft de WOZL een fantastische flyer gemaakt. Die heb ik nu bij Communicatie liggen en die wordt 'verkerkraadst'. Die wil ik u naderhand allemaal delen want er staat precies in waar mensen naartoe kunnen gaan, welke loketten, en waar ze eventueel aanspraak op hebben. U kunt dat naderhand in uw eigen omveld delen, zoals ze dat mooi zeggen. A. Gramsma voorzitter
Werkt u samen ook mee aan de uitvoering van de motie die we met z'n allen ingediend hebben. Voorzitter, dat was het. Dank u wel. J.P.M. Paas wethouder
Dank u wel. De heer Paas. Kort even. Voor zover mijn informatie reikt, ik zeg dat even erbij, hebben de vier zorgaanbieders die voor ons het hulp bij het huishouden in de praktijk uitvoeren allemaal handjes tekort. Ten aanzien van de Wmo in zijn algemeenheid, de wachttijd is ongeveer - de afhandeltermijn, laat ik het zo noemen - zeventien weken. Hij moet wettelijk acht weken zijn. U hoorde de heer Bakker zeggen: "We hebben zeshonderdduizend euro over, mogelijk geprognosticeerd." Als ik de pet opzet van wethouder van financiën, dan zeg ik: "Dat is een prima ontwikkeling." Zet ik de pet op van wethouder Wmo, dan zeg ik: "Dat is foute boel want dat betekent dat we zeshonderdduizend euro op de plank hebben liggen die eigenlijk voor onze burgers bedoeld waren." Het is maar hoe je ernaar kijkt. In ieder geval heb ik wel gezegd: "Als wij zeventien weken erover doen om een aanvraag af te handelen, dan vind ik dat eigenlijk niet kunnen. De buurgemeente doet er op dit moment 26 weken over. We moeten niet kijken naar een gemeente die het nog slechter doet, je moet kijken naar een gemeente die het beter doet. Ik heb gezegd: "Haal maar honderdduizend of honderdvijftigduizend euro van die zeshonderdduizend euro af, huur een bureau in. Laat ambtenaren op zaterdag werken.
Ambtenaren die bijvoorbeeld vroeger bij de Wmo gezeten hebben, haal die even terug, dat die op zaterdag Wmo-aanvragen gaan afhandelen. Uiteindelijk moeten we het wel realiseren met z'n allen. We hebben twee vacatures Wmo, maar we vinden niemand. Er solliciteert überhaupt niemand. Ik zeg u dat, zodat u niet misschien in een vervolgfase tegen mij zegt: "Beste wethouder, hoe u het regelt interesseert ons als commissie of raad helemaal niks. U regelt het maar!" Als we geen mensen hebben, kunnen we het niet regelen. Ik probeer alleen begrip te kweken ervoor, en daarom neem ik u ook uitgebreider mee. Wij doen in ieder geval binnen het college alles eraan om te zorgen dat de mensen het krijgen binnen de termijn die ook wettelijk daarvoor staat. Dat lukt niet altijd. Ik hoop dat wij in het eerste kwartaal 2023 kunnen zeggen: "Wij gaan richting die acht weken." Dan hebben we het goed gedaan. Dat is de wettelijke termijn en dat is ook het streven. Maar roep niet: "Wethouder, u doet niks eraan A. Gramsma voorzitter
want het is nog steeds niet goed." We doen onze stinkende best maar ik kan geen ijzer met handen breken. Tot zover, voorzitter. Dank u wel, wethouder Paas. Ik denk dat niemand twijfelt aan het werk wat jullie verrichten om het zo goed mogelijk te laten verlopen. We sluiten dit onderwerp af. Ik wil de mensen achter de tafel heel hartelijk danken voor hun bijdragen en duidelijke uitleg. Mochten er in de loop der tijd vragen ontstaan, ook met betrekking tot de jeugd, dien ze vooral schriftelijk in