Transcript AZM 6 februari 2023.pdf

Commissieleden kunnen voorafgaand ook vragen stellen. Stuur uw vragen naar de griffie. Vragen en antwoorden worden ook opgenomen bij het betreffende agendapunt. M.A.K.J. Laumann voorzitter voorzitter

Goedenavond, dames en heren.

1 Opening door de voorzitter M.A.K.J. Laumann voorzitter voorzitter

Welkom op onze eerste commissievergadering van de AZM in dit nieuwe jaar. Het is zes februari. Er zijn vier afmeldingen: Marco Caumon, Marion Puts en Jo Hanssen van BurgerBelangen, Herman Vleugels van Ons Kerkrade, Roger Scheeren van de VVD en Wilma Willems van Hart voor Vrijheid. We komen bij agendapunt 2.

2 Vragenuurtje M.A.K.J. Laumann voorzitter voorzitter

Niemand heeft zich gemeld voor het vragenuurtje.

3 Spreektijd voor het publiek M.A.K.J. Laumann voorzitter voorzitter

Agendapunt 3 is de spreektijd voor het publiek en ook daar heeft zich niemand voor gemeld.

4 Vaststelling van de agenda M.A.K.J. Laumann voorzitter voorzitter

Punt 4: vaststelling van de agenda. Heeft er iemand op- of aanmerkingen op de agenda zoals die nu voorligt? Niemand. Agendapunt 5: de besluitenlijst.

5 Vaststelling van de besluitenlijst van 28 november 2022 M.A.K.J. Laumann voorzitter voorzitter

Heeft iemand op- of aanmerkingen op de besluitenlijst? Ook niet. We zullen eerst een nummertje trekken: nummertje twee. We beginnen vandaag bij de VVD, meneer Creusen. We gaan over naar de behandeling van de bespreekstukken van de agenda. Ik wil nog eens benadrukken dat iedereen vooraf schriftelijk vragen kan stellen met betrekking tot de agendapunten. De vragen en antwoorden worden toegevoegd in de agenda op het internet zodat ook de burgers deze kunnen inzien. Het is geen verplichting om vragen vooraf te stellen en een afweging die iedere fractie zelf moet maken.

6 Ontwerpbesluit integraal veiligheidsplan 2023-2026 M.A.K.J. Laumann voorzitter voorzitter

Agendapunt 6: ontwerpbesluit integraal veiligheidsplan. Eenmaal per vier jaar stelt de raad een veiligheidsplan vast waarvan de looptijd zoveel mogelijk aansluit op de zittingsperiode van de raad. Het huidige IVP liep af op 31 december 2022. Op maandag 9 januari 2023 is er een informatieavond geweest op het politiebureau voor de raads- en commissieleden ter voorbereiding op de behandeling van het vandaag vast te stellen veiligheidsplan. Voor ons ligt het nieuwe concept van het integraal veiligheidsplan. Op basis hiervan benoemd de raad concrete ambities en prioriteiten met betrekking tot het lokale veiligheidsbeleid zoals dit in de komende vier jaar gevoerd wordt. De hoofdlijnen en uitgangspunten van dit beleid en de implementatie ervan worden hierin vastgelegd. De burgemeester is portefeuillehouder veiligheid. Misschien heeft zij nog aanvullingen? Nee. Dan geef ik nu het woord aan de commissie voor de eerste termijn Fractie VVD

en ik begin bij meneer Creusen, VVD. Dank u wel, voorzitter. Ten aanzien van het kaderdocument integraal veiligheidsplan hebben wij geen vragen. Het is duidelijk een voortzetting van het ingeslagen beleid van '19-'22. We zijn blij dat een aantal speerpunten behoorlijk wat aandacht krijgen, met name jeugd- en ondermijnende criminaliteit. Dat brengt mij bij het heuglijke nieuws dat de gemeente Heerlen, in het kader van het programma Preventie met Gezag, maar liefst een bedrag van 6 miljoen euro heeft gekregen van het Ministerie van Justitie. Het was een subsidieaanvraag, en een deel van die middelen wordt besteed aan zorg en veiligheid in Parkstad. Ik neem aan dat wij delen in dit succes, maar mijn vraag is: heeft de gemeente Kerkrade afgezien van deze subsidieaanvraag? Of een subsidieaanvraag ingediend die helaas niet kansrijk was? Daar hadden we graag een antwoord op gehad. Maar nogmaals, ten aanzien van het kaderdocument hebben we geen vragen. Dank u wel. Dan ga ik naar Hart voor Vrijheid. Dank u wel, voorzitter. Voor de eerste ronde heb ik geen vragen. PvdA, meneer Jongen. Dank u wel voorzitter, op de eerste plaats wil ik even vermelden dat we een hele positieve interactieve bijeenkomst hebben gehad bij de politie waaraan de gemeente goed heeft bijgedragen. De zaken werden op een interactieve manier besproken en dit was zeer verhelderd.

Voor ons ligt de kadernota met daarin de uitgangspunten, prioriteiten - hoe pakken we dat aan - en de ambities. Alles staat in de kadernota vermeld en het is een goed document. Er zijn vragen gesteld over de monitoring, waarop de burgemeester heeft gereageerd door te melden dat er jaarlijks een monitoring plaatsvindt richting het college en de commissie AZM op de hoogte wordt gesteld van de ontwikkelingen. Heel belangrijk - en wat in de kadernota wordt vermeld - is dat als er prioriteiten veranderen, er zal ingespeeld worden op de actualiteit van de dag. Het is een dynamisch en geen statisch document, net zoals de samenleving en elkaar zit. Wij gaan akkoord met de kadernota. Tijdens de interactieve bijeenkomst heb ik samen met de politie onze zorgen geuit over de overlast ten aanzien van verwarde personen. Dat is een hardnekkig probleem wat al langer speelt, want het gaat niet alleen om veiligheid maar ook over zorg. Er wordt echter veel capaciteit ingezet om die problematiek op te pakken, en dat verdient dus de nodige aandacht. Dit is opgenomen bij de prioriteiten. Ik heb verder geen vragen, complimenten aan de opstellers en nogmaals dank voor de prettige wijze

waarop we bij de politie zijn ontvangen. Dank u wel. Dank u wel. Lokaal Alternatief, meneer Charlier. Wij willen ons aansluiten bij die laatste woorden. De informatieavond van 9 januari was erg nuttig om ons te kunnen voorbereiden op zo'n groot en uitgebreid dossier. Waarvoor onze dank. Als we kijken naar het integraal veiligheidsplan, staat er onder punt 4: prioritering. Dat is altijd arbitrair en ik ben toen de volgende vraag vergeten te stellen: is de prioritering volgordelijk zoals die hier aangegeven staat? Indien dat zo is, is de vraag: moet de aanpak van jeugdoverlast en -criminaliteit niet hoger? Over jeugdoverlast bereiken ons veel geluiden. Als je de overlast die zij nu veroorzaken zou kunnen oplossen, voorkom je wellicht toekomstige problemen. Op de bijeenkomst werd dit besproken, maar ik wil nogmaals de parkeeroverlast in de Marktstraat en op de zaterdagmarkt te Eygelshoven onder de aandacht brengen. We waren enigszins ontevreden met het antwoord dat we op de bijeenkomst hebben gekregen: de boa's rijden weg van hun werkplek, zijn onderweg naar een akkefietje wat ze moeten oplossen - en we begrijpen dat ze niet kunnen verbaliseren - maar als ze terugkomen verbaliseren ze niet de verkeerd geparkeerde auto's. Daar willen we aandacht voor vragen. Verder zijn er geen bezwaren of andere punten, en kunnen we instemmen zoals het er nu voorligt. Dank u wel.

Ons Kerkrade, meneer Krasovec. Dank u wel, voorzitter. Een verhelderende bijeenkomst op 9 januari. Dank u wel. Het was een goede onderlegger voor dit stuk. Meneer vleugels heeft nog vragen gesteld, de antwoorden zijn een uurtje geleden binnengekomen en deze zijn naar tevredenheid beantwoord. Wij steunen de lobby naar Den Haag voor meer blauw op straat en hadden we al aangegeven. We hebben de burgemeester zien rijden in het filmpje, en ik denk dat meer blauw op straat niet verkeerd zal zijn. De lobby voor de zaterdagmarkt steun ik sowieso, want de gemeente heeft de foto's gekregen. Voor ons akkoord. Dank u wel. Dank u wel. De SP, meneer Ter Horst. Dank u wel, voorzitter. Allereerst willen we als fractie ons uitspreken over de beantwoording op onze schriftelijke vragen. Wat ons steeds weer verbaast is dat we eerst schriftelijke vragen moeten stellen voordat er aanvullende informatie komt. Wij als fractie nemen onze taak als adviesorgaan enorm serieus en op het moment dat ons iets gevraagd wordt ter bespreking hier in de commissie, hadden we graag alle informatie gehad en niet op het moment ernaar gevraagd wordt. Het is veel makkelijker en efficiënter als de informatie bijgevoegd wordt, zodat we concreter kunnen reageren en eerder dingen af kunnen hameren. Er is sprake van een evaluatie, maar deze ontbreekt wat ons betreft.

In december 2018 is eraan de gemeenteraad toegezegd dat er een halfjaarlijkse evaluatie komt in de commissie AZM. De laatste keer was 13 september 2021 en dat was een evaluatie tot juli datzelfde jaar. Er ontbreekt dus anderhalf jaar aan evaluatie. Als dit punt op de agenda in september had gestaan, had ervoor die periode een evaluatie kunnen plaatsvinden, en was er eventueel een aftrap mogelijk geweest voor het nieuwe IVP. We staan nu voor het voldongen feit dat het vorige IVP afgelopen is per 31 december, en het nieuwe plan nog niet aan de orde is omdat dit op 6 februari besproken wordt. Het valt ons op dat de plannen en ideeën niet SMART zijn. SMART is een methode waar hier al jarenlang sprake van is en betekent: Specifiek Meetbaar Acceptabel Realistisch Tijdsgebonden. Het is een soort meetlat wat je naast een plan legt zodat duidelijk wordt waarmee je bezig bent, wat je moet doen, wat het effect is en waar je moet bijsturen. In de plannen ontbreekt vaak één van deze componenten. In het stuk staat dat er een bekostiging is vanuit de begroting. Ik hoorde eerder de vraag vanuit de VVD: komen er gelden vanuit het Rijk? In het IVP is er sprake van teruggeschroefde controles vanwege de capaciteit.

Hierover maken we ons zorgen en vragen: wordt de capaciteit opgeschroefd? En zo ja, worden de controles dan ook opgeschroefd? Op dit moment is er een vertekend beeld, want als je weinig controles uitvoert, merk je de dingen minder op. Datzelfde geldt voor het objectieve - hoe veilig ben ik - en subjectieve - hoe veilig voel ik me - veiligheidsgevoel. Als het daar scheef loopt door minder meldingen, corona en controles, kan ik me hartstikke veilig voelen maar betekent dat niet automatisch dat ik veilig ben. We willen er graag op wijzen dat ernaar onze mening te weinig en niet snel genoeg gebruik gemaakt wordt van de Wet Aanpak Woonoverlast. In het stuk komt terug dat er behoorlijk gevoel van overlast heerst in de directe en persoonlijke omgeving. We juichen het voornemen om daarin beter samen te werken met de verschillende instanties toe. Maar op dit moment schieten we daarin tekort, ook wat betreft verwarde personen. De afbraak van zorg is mede de oorzaak, maar dat neemt niet weg dat verwarde mensen die overlast veroorzaken hulp nodig hebben want zij zijn min of meer slachtoffer. Uit het plan concluderen we dat het anders moet. Als we kijken naar de cijfers op waarstaatmijngemeente.nl, zien we dat Kerkrade een inhaalslag moet maken vooraleer ze de grote uitgesproken ambitie kan waarmaken.

Onze vraag is dan ook: in hoeverre is die ambitie haalbaar? Ik vergelijk dit een beetje - en daarin zal de zaal zich herkennen - met JC Roda die de ambitie heeft om over tien jaar kampioen te zijn in eredivisie. Zij zullen nog heel wat stappen moeten maken. Wij missen een stappenplan. Zodra je het meetbaar maakt, kan je dit stappenplan erbij nemen zodat je geen heel stuk hebt tot het einde van de ambitie, maar kan evalueren: waar staan we? Waar moeten we bijsturen? Waar gaan we naartoe? Tot zover, voorzitter. De Ouderenpartij, mevrouw Fischer. Dank u wel, voorzitter. We kunnen met dit document uit de voeten. Ik was 9 januari niet in de gelegenheid om de politie te aanhoren, maar het heeft jullie - zo te horen - geen windeieren gelegd. Ik zal nog eens informeren naar wat er allemaal gezegd, en

misschien komt er dan nog wel een lichtje schijnen waarvan ik denk dat er al genoeg licht is. Wij hebben vragen gesteld waarop antwoord is gekomen. De Ouderenpartij gaat akkoord. Dat was het. Dank u wel. Het CDA, meneer Hölsgens. Dank u wel, voorzitter. Een aantal vragen zijn reeds gesteld en ik zal proberen daar niet meer op ingaan. De financiën werden genoemd en dit werd deels schriftelijk beantwoord. We kunnen instemmen met deze kadernota, maar hebben een aantal vragen/opmerkingen. Vanwege de capaciteit moeten er prioriteiten gesteld worden, en wij denken - net als Lokaal Alternatief - dat deze niet arbitrair zijn maar zijn ingegeven door wat men waarneemt. Tenminste daar gaan we vanuit. Is erin de genoemde prioritering een ranglijst van prioriteiten vast te leggen? Het wordt genoemd, maar de samenwerking met de Duitse buren zou wat ons betreft wat krachtiger kunnen. En waarom? De grensligging van Kerkrade wordt prominent genoemd als één van de oorzaken voor problematieken zoals drugoverlast en ondermijning. Een samenwerking over de grens is voor de hand liggend en noodzakelijk.

Onze vraag hierbij: wordt de noodzaak om intensiever met de Duitse buren samen te werken gevoeld? En een vervolgvraag: wordt volgens uw inschatting die samenwerking wellicht bemoeilijkt omdat de structuren aan beide kanten van de grens verschillend zijn? Ontstaan er moeilijkheden doordat het niet duidelijk is wie de aanspreekpartner is of wie er bepaalde besluiten neemt? EuRIC werd genoemd als organisatie voor die grensoverschrijdende samenwerking. Wij missen de samenwerking met EPICC, maar is misschien toevallig. We zijn benieuwd hoe u daarnaar kijkt? Zijn er plannen om de bereikbaarheid en kantooruren van EPICC uit te breiden? We hebben nog een vraag rond jeugdoverlast, een probleem dat steeds vaker de kop opsteekt en steeds meer aandacht krijgt. De voorgestelde acties lijken ons zeker prima, maar we zijn benieuwd in hoeverre de rol van de ouders scherper kan worden gesteld. Zijn ouders - tot op zekere hoogte - verantwoordelijk en aansprakelijk voor het al dan niet criminele gedrag van hun kinderen. Een ander belangrijk punt dat er genoemd werd is de meldingsbereidheid als het gaat over de objectieve en subjectieve beleving van veiligheid.

Wij denken dat de meldingsbereidheid daarin een cruciale rol speelt: zijn er concrete ideeën om die meldingsbereidheid toe te laten nemen? Er kan misschien op de gemeentelijke website toegankelijke informatie hierover worden geplaatst zodat mensen weten waar ze - liefst anoniem - bepaalde dingen kunnen melden. Wellicht kan erop social media extra aandacht aanbesteed worden. Wat ons betreft mag er wat actiever ingezet wordt op de uitingen rond Beleef Kerkrade. Tot zover onze vragen en opmerkingen. Dank u wel. Dank u wel. BurgerBelangen, de heer Ritterbeeks. Dank u wel, voorzitter. We hebben het voorliggende beleidsplan gelezen en besproken. We zijn van mening dat niet alle ontwikkelingen voorspelbaar zijn en in beton gegoten kunnen worden. Het is goed om prioriteiten te stellen en het maakt niet uit in welke wijk de actualiteit ligt. Daarom moet er ingespeeld kunnen worden op de behoefte en moet er ruimte zijn om hierin mee te bewegen. Bedankt voor de beantwoording van de vragen die overigens wat laat waren aangekomen. Wij stemmen voor het voorliggende concept. Dank u wel. Dank u wel. Iedereen is aan de beurs geweest. Ik ga naar de burgemeester voor de beantwoording. Dank u wel, voorzitter. Dank u wel voor de vragen en de mooie terugkoppeling op de informatieavond. De avond was bedoeld om op een andere manier context aan de stukken te geven.

Fijn dat dat zo goed landt, en richting de SP, dit is een manier om de vragen die er leven bij de raads- en commissieleden die wij wellicht over het hoofd gezien hebben, een podium te bieden. Ik wil niet de indruk wekken dat wij pas noodzakelijke informatie op tafel krijgen als er schriftelijke vragen worden gesteld. Die infoavond was er zodat alle partners dingen konden vertellen en kon vragen wat er op je hart lag. Als opstellers van een stuk, weet je niet of alles wel gezegd is. De vragen die u gesteld heeft, gaan over dingen die er al zijn en die avond benoemd werden. In die zin begrijpen wij elkaar heel goed dat een stuk compleet moet zijn. Door een ander vorm van aanleveren c.q. voorbereiden proberen we alle vragen op tafel te brengen voordat het stuk behandeld wordt. We vinden elkaar in de ambitie om jullie zo goed mogelijk te utiëren. Meneer Creusen, VVD, Preventie met Gezag is een programma aangevraagd door de gemeente Heerlen. Er is 1,458 miljoen euro beschikbaar gesteld per jaar gedurende vier jaar. De zes miljoen waarover u het heeft is het totaalbedrag. De gemeente Heerlen heeft dit aangevraagd voor Heerlen-Noord, maar nadrukkelijk met een regionale component: wat daar wordt uitgerold komt ten goed van de aanpak elders in Parkstad. Zij hebben daarin een voortrekkersrol, maar we trekken erg collegiaal daarin op waardoor er ook maar één aanvraag is geweest.

De aanpak die men daar zal proberen, kan elders in Parkstad - zoals in Kerkrade - ook uitgerold worden en in die zin plukken wij daar ook de vruchten van. Dat vinden we heel belangrijk. Wat betreft de prioritering in het stuk: het is niet zo dat drugs het allerbelangrijkste is en als derde pas jeugd. Het is niet 1, 2, 3, 4, 5, 6 en 7. Het is wel zo dat drugs op stip één terugkomt in onze veiligheidsmonitor. Lokaal Alternatief en CDA, het is dus niet zo dat dit nummer één het allerbelangrijkste is en nummer vijf het minst. We laten de actualiteit daarin meespelen. We hadden de afgelopen tijd veel jeugdoverlast in het centrum en in een wijk, waardoor we heel gericht onze aanpak daarop hebben ingezet en geïntensiveerd. Het zijn overkoepelende thema's die ons allemaal nauw aan het hart liggen. Als je het de burgers eerlijk vraagt, komt drugs altijd op stip één. De boa's verbaliseren daar waar het moet en kan. Jammer dat die observatie is, maar ik neem dat mee. Ten aanzien van de

zaterdagmarkt, hebben we dit de afgelopen weken geïntensiveerd en hebben we dat breder weggezet. Overigens, wat zij daar naar het hoofd geslingerd krijgen van bezoekers en ondernemers in Eygelshoven vind ik onacceptabel. Als men de parkeeroverlast wil beperken, moet er geverbaliseerd worden. Dat is hun opdracht en ik wil niet in hun schoenen staan. Ik maak van de gelegenheid gebruik om aan te geven dat ik dat totaal misplaatst vind. De overlast op de markt in Eygelshoven is een breder probleem en portefeuillehouder Geers is met een team intensief bezig om te kijken hoe we dat structureel kunnen oplossen. Eén van die aspecten is het aanpakken van foutparkeren. Er wordt geverbaliseerd en ik steun onze mensen 300 procent daarin. Meneer Ter Horst, u heeft het goed gezien dat het gedurende anderhalf jaar blanco was. We hebben jullie net laten zien dat we elk jaar terugkomen met een terugkoppeling van ons veiligheidsaanpak. In 2021-2022 hebben we dat niet gedaan en de reden daarvoor - we verschuilen ons er niet achter - is heel simpel: in de twee jaar van corona zijn wij binnen de afdeling Orde & Veiligheid met andere dingen bezig geweest waardoor we dit niet hebben kunnen bijhouden door de extra taken die we gekregen hebben. We hebben geprobeerd dit te ondervangen door in dit integraal veiligheidsplan een terugblik te geven op de afgelopen jaren.

Het is absoluut om elk jaar - mits omstandigheden die ik net heb toegelicht - terug te komen naar de raad met een jaarlijkse evaluatie: waar staan we? Om verklaarbare redenen is dat niet gebeurd en we hoopten dat met deze terugblik min of meer recht te zetten, want evaluatie is een belangrijk onderdeel van het nieuwe beleid. Daar zijn we het mee eens. Het klopt dat op 31/12 het vorige IVP werd beëindigd en bij de volgende gemeenteraadsvergaderingen het huidige IVP geldt, maar het is niet dat in de zes zeven weken iedereen op de rug ligt op de afdeling Openbare Orde & Veiligheid. en denkt: we wachten op het nieuwe plan. Idealiter was dit wat eerder in elkaar overgegaan, maar ik vond die informatieavond met al die partners te belangrijk. Dat was het eerst mogelijke moment en daar hebben we dan alles op ingericht. Wij werken nu conform de aanvalsplannen en het kader dat wij nog hebben. Het integraal veiligheidsplan is een kadernota en geeft de ambitie voor de komende jaren weer. U zegt dat het niet SMART is en SMART'er kan, maar we hebben gepoogd om per prioriteit aan te geven wat onze ambitie is, zodat we jaarlijks aan u kunnen terugkoppelen of het veiligheidsgevoel verhoogd is, al dan niet subjectief? Hebben we de blinde vlekken bij ondermijning in beeld gebracht of niet? Het is een poging om dit moeilijke beleid een stukje SMART'er te maken.

We hebben bewust niet opgeschreven dat we willen dat het aantal drugsmeldingen met 20 procent daalt. Dat is erg ingewikkeld omdat je met dit soort aanpakken met veel omstandigheden te maken hebt waar je niet altijd invloed op hebt. Bijvoorbeeld: als opeens één of andere bende uit Oost-Europa Kerkrade aandoet, heb je in hele korte tijd auto- en woninginbraken. Ik probeer niet etnisch te profileren, maar daar heb je soms weinig invloed op. En bij veiligheid is dat het manco aan SMART formuleren. Als portefeuillehouder wil ik eerlijk zijn over wat wij presteren en door de ambities zo te benoemen, proberen we meer gevoel hierover richting uw raad te geven. Dat is minder SMART dan als je zou zeggen 'ik wil dat dat er 20 procent minder inbraken zijn'. Dat vind ik niet fair omdat ik dat niet altijd zelf in de hand heb, en dan krijgen we een hele ongelijke discussie in de raad. Daarom heb ik daar niet voor gekozen, maar u daarover altijd anders oordelen. Wij zijn tijdens de informatieavond eerlijk geweest over het capaciteitstekort bij de politie de komende jaren. Dat is een probleem en heb ik in de beantwoording op uw vragen nogmaals onderstreept. We zullen met elkaar en de politie goed koers moeten houden zodat we weten wat we nog wel kunnen en daar dan die prioriteit een plek in geven.

Daarom is dit stuk en die lokale driehoek belangrijk: wat speelt er? Waar zetten we op in? Het is een tijdelijke situatie bij de politie en daarover zijn ze open geweest. Qua handhaving zijn er gelukkigere omstandigheden doordat we - met uw toestemming - drie extra wijkboa's hebben kunnen werven. We hebben de handhaving anders vorm gegeven, waardoor de meldkamer nu van maandag tot en met zondag continu bereikbaar is. Dat wat we kunnen, proberen we te doen. Dus de handhaving hebben we op peil gebracht en de politie blijft de komende twee jaar een aandachtspunt door de omstandigheden die u werden toegelicht. Dit betekent dat de politie - met de capaciteit die ze heeft - zal inzetten op de thema's die wij met elkaar prioriteren en naargelang de ernst van de situatie op dat moment. ik kan het niet anders benoemen, en elk jaar kan u ons daarover bevragen als we terugkoppelen hoe het geweest is. 'De aanpak van woonoverlast moet strakker': we doen wat we kunnen, maar zijn soms afhankelijk van partners. Het zijn soms lastige dossiers. Ik heb al eerder met uw raad daarover gediscussieerd, maar voodat je in Nederland iemand zijn woning kan zetten, moet je bijna 20 kilometer dossier hebben opgebouwd. Dat is vanuit de rechtstaat gedachte ontzettend prettig, maar vanuit overlast in een straat ontzettend vervelend, maar daar hebben we nu eenmaal mee te maken.

Naar mijn gevoel kan het sneller, maar de juridische regels en rechten die mensen hebben vragen zorgvuldigheid en dat gaat niet snel. Ik snap 300 procent dat mensen overlast heel vervelend vinden en het soms te lang duurt. Samen met de partners vragen wij om dit snel te melden, laat geen situatie ontstaan, en komt niet als de emmer overloopt. Kom snel en vroegtijdig naar ons. Aan onze woonstichtingen hebben we gevraagd om goede afspraken te maken met de huurders: waar moet je je aan houden? En als je je niet gedraagt, eindigt het huurcontract. Een versterking van dat soort afspraken staan benoemd in dit plan, en we hopen op een verbetering. We hebben vanmorgen een casus

beëindigd waar we heel lang mee bezig zijn geweest. Je kan mensen niet zomaar verplichten te verhuizen. Dat is helaas een feit. 'Verwarde mensen hebben hulp nodig', is de onderlegger van dit plan. Er is altijd een hulpvraag en we proberen deze hulp zo goed mogelijk te leveren. We hebben hier te maken met een bredere maatschappelijke tendens en de politieke keuze uit Den Haag om mensen zo lang thuis te laten wonen in de wijk. De wijk en de politie ervaart hierdoor overlast, want soms zijn er mensen met een verward gedrag. Ze kunnen niet naar een politiecel maar hebben hulp nodig. Er moet dan een psychiater bij komen, maar die zijn er ook niet veel. Ik hoef het u niet uit te tekenen. Het is een systeemcrisis waarmee we te maken hebben. We proberen samen met de partners de signalen zo vroeg mogelijk op te pikken en mensen zo goed mogelijk te helpen. Dat is de theorie, en in de praktijk lukt dat soms, maar er zullen best situaties zijn waar het te lang duurt en mensen overlast ervaren. Dat kan ik nooit helemaal voorkomen en robeer daar eerlijk in te zijn. Is de ambitie haalbaar? Je moet wel dromen, en de meeste dromen zijn geen bedrog. Zo bedoel ik het niet, maar je moet met elkaar iets neerzetten. Ik ben het zat dat Kerkrade bovenaan op een lijstje staat terwijl je onderaan wil staan, en onderaan terwijl je bovenaan wil staan.

Als we met elkaar geen ambitie formuleren over waar we over 20 jaar willen staan, hebben we geen stip op de horizon. De horizon op het gebied van veiligheid is substantieel iets verbeteren. Dat zit in dit plan, maar gaat ook breder. Het dat zit in de aanpak die uw raad op de andere terreinen van mijn collega's goedkeurt. Het gaat over vastgoed in de stad: welk vastgoed heb je? Hoe zorg je voor leefbare, schone en gezonde wijken? Hoe doe je gezondheid en vitaliteit? Als we dat goed in elkaar schuiven, ben ik ervan overtuigd dat we over 20 jaar een andere stad hebben en we daar echt stappen in hebben gezet. Het vraagt commitment van ons allemaal en een integraal denken. Ik ga daarvoor en dat is het enige eerlijke antwoord wat ik u kan geven. Ik heb geen glazen bol, maar ik vind wel dat dat het richtsnoer is en daarmee onze medewerkers enthousiasmeer om die schouders eronder te zetten om zo op een andere plek in die lijstjes te komen. En niet omdat ik een lijstjes fetisj ben, maar omdat er mensen achter zitten die hier veilig en gezond willen wonen. Daar gaat het ons om, en zo ken ik u ook. Samenwerking met de Duitse buren, richting CDA. Dat gebeurt in het EuRIC wat u aangaf, en dat is een belangrijk instrument om de bestuurlijke aanpak op elkaar af te stemmen. De structuren zijn anders.

Ik kan niet met mijn Duitse collega sparren over veiligheidsvraagstukken want dat is in Duitsland het gebied van de politie. Na de Tweede Wereldoorlog is het een bewuste keuze geweest om die staat anders in te richten en de politie met het geweldsmonopolie apart te zetten. Daar kunnen we niets aan doen. Het is wel zo dat er op het gebied van de politie en het openbaar ministerie er veel en goed wordt samengewerkt. Het is geen geheim dat meer dan 40 procent van de rechtshulpverzoeken over de grens Nederland-Duitsland en omgekeerd - met zaken in Limburg te maken hebben. Daarom geven we bij de minister steeds weer aan dat erin Limburg echt wat aan de hand is en we meer politiecapaciteit nodig hebben. Het feit dat er zoveel rechtshulpverzoeken zijn, geeft aan dat er veel structuren zijn over en weer en dat men elkaar weet te vinden. U noemt EPICC, is een operationele politiedienst waar ik niets over te zeggen hebben. Daarom staat die niet in ons integraal veiligheidsplan. De politieorganisatie wel als geheel maar niet op de afzonderlijke diensten en instituties die ze hebben. Ik ben het helemaal met u eens dat bij jeugdoverlast de rol van de ouders erg belangrijk is, en ik kan u zeggen dat wij soms interessante gesprekken met ouders hebben.

Ook daar geldt de grote lijn: waar willen we met deze stad naartoe? Als we willen dat ouders verantwoordelijkheid (kunnen) nemen, heeft te maken met het onderwijs. Het Martin Buber is niet het recept voor alles, maar toch heb ik de hoop dat we daarmee de ouders bereiken die hulpvragen hebben bij de opvoeding van hun kinderen en vaak met de handen in het haar zitten. Dat is ontzettend belangrijk. Maar wij vinden daar niet altijd een gewillig oor. Dat kan onmacht zijn omdat ze het zelf niet weten en ook overbevraagd zijn. En er zijn ouders die wel degelijk de teugels strakker aantrekken. Vaak zit er bij die mensen thuis een cumulatie aan problemen en in plaats van te vragen 'weet je wat je kind allemaal doet', moet je vragen 'hoe kunnen we jou helpen om dit met elkaar beter in het gareel te krijgen?' Daar hebben we oog voor. De ouders zijn er ook bij als we gesprekken voeren met de politie en jeugdigen. Naar aanleiding van onze aanpak op jeugdoverlast zijn we samen met school de Holz een intensief traject gestart met bepaalde leerlingen waarvan we weten dat ze overlast veroorzaken. We zullen ze wekenlang begeleiden en niet loslaten. Achter iedere jongere die overlast veroorzaakt zit een verhaal. Deze jongeren alleen met repressie bejegenen is te eenzijdig. Ik wil het niet goed praten en dat het stopt, maar het is vaak meer dan alleen een uiting van iets.

Daar proberen we achter te komen met die persoonsgerichte aanpak. En preventie met gezag, het woord zegt het al. Alles staat en valt met de meldingsbereidheid. Ik vind het belangrijk dat de mensen die melden het gevoel krijgen - en zien en horen - dat er met de melding iets gedaan wordt. In het verleden gaven we geen terugkoppeling op een melding waardoor mensen een beetje het vertrouwen verliezen. Nu hebben we een terugkoppeling ingeregeld: melding ontvangen en dit en dat gedaan. Ik hoop dat mensen daardoor zien dat het iets oplevert. In het plan staat dit verwoord: via intensieve communicatie zullen we kijken hoe we via social media die meldingsbereidheid vergroten. Als iemand naar mij persoonlijk komt met een groot probleem, vraag ik altijd: wanneer heb je dit voor het eerst gemeld? "Dat heeft geen zin, burgemeester". Als er niet wordt

gemeld, houdt het helemaal op. Er moet weer het vertrouwen ontstaan dat we met die meldingen serieus aan de slag gaan. Hierin hebben we de wijkboa's een cruciale rol. Voorzitter, ik heb de meeste vragen beantwoord. We hebben een aantal vragen gekregen over de financiën. Terecht, want dit is een kadernota. We denken dat dit binnen de bestaande budgetten kan, en als wij denken dat dit niet kan, komen we er bij de begroting op terug. Deze kadernota wordt elk jaar in een uitvoeringsplan gegoten en is het richtsnoer voor het ambtelijk apparaat en mezelf. Eén keer per jaar komen we bij u terug om daar een integrale terugkoppeling op te geven. En hopelijk, meneer Ter Horst, hebben we ooit die ambitie met elkaar waar gemaakt. U en ik moeten dan wel met elkaar afspreken hier nog heel lang te blijven. En dat zeg ik met een vette knipoog. Voorzitter, dat was de beantwoording in eerste termijn. Dank u wel. Zijn er vragen uit de eerste termijn niet beantwoord? Is er behoefte aan een tweede termijn? Ik loop even langs de fracties. De VVD. Dank u voor de intentie om het met Heerlen op te pakken. Binnen het programma bestaat er de mogelijkheid om aan te sluiten als partner, en dat juich ik alleen maar toe. Jeugd- en ondermijnende criminaliteit stopt niet bij de stadsgrenzen en reikt verder. Goed om dat op deze manier aan te pakken.

Drugsoverlast wordt vaak door de burger als eerste speerpunt genoemd, maar laten we eerlijk zijn, dit is wel vaak gerelateerd aan jeugd- en ondermijnende criminaliteit. Die thema's hangen sterk samen. We juichen daarom die integrale aanpak toe. Wij als VVD maken ons sterk voor meer blauw in Limburg. U gaf het zelf al aan en we roepen u op om daarvoor te blijven vechten, zodat er een eerlijke verdeling van de politiecapaciteit komt tussen Noord- en Midden-Limburg aan de kant en Zuid-Limburg aan de andere kant. Laat het helder zijn dat daarover wel wat te zeggen valt. Dank u. Dank u wel. Hart voor Vrijheid. Dank u wel, voorzitter. Ik hoorde net de burgemeester zeggen dat het lang duurt vooraleer je een dossier hebt opgebouwd waar je iets mee kunt. Ik heb hierover een opmerking: als je overlast ervaart, meldt dit dan niet individueel, maar vraag de buren of zij dit ook ervaren en laat hen dan ook melden. Zo maak je als gemeenschap een melding van overlast. Als iemand individueel belt, wordt daar vaak rustig op gereageerd, maar als er drie, vier of vijf mensen bellen, weten ze dat het urgent is. Tot zover. Dank u. Goede tip. Dank u wel. PvdA. Dank u wel, voorzitter. Ik wil even terugkomen op wat de heer Ter Horst zei over het SMART maken.

Ook onze partij heeft zich altijd afgevraagd: hoe SMART moet je het maken? Maar als je kijkt - en zo hebben wij dit overwogen - naar de prioriteiten en ambities die er worden vermeld, en luisterend naar het verhaal van de burgemeester, kan je je afvragen: hoe SMART wil je het maken en wat is de relevantie daarvan? Ik denk dat zoals het hierin de kadernota staat - en wat altijd gevolgd wordt - het SMART genoeg is. De gegeven toelichting was compleet. Wij gaan akkoord. Dank u wel. Dank u wel dat het SMART genoeg is voor u. Lokaal Alternatief. Bedankt voor de beantwoording van de vragen en de toelichting. Ik wil op iets anders terugkomen: we stellen de insinuerende opmerking van de SP in eerste termijn niet op prijs. Wij nemen onze controlerende taak serieus en zouden het heel prettig vinden als oncollegiale opmerkingen achterwege gelaten worden. Ten aanzien van de parkeeroverlast onderstreep ik de door de burgemeester aangegeven reactie van foutparkeerders omdat het vaak niet mogelijk is om de parkeerplaats in de Marktstraat goed te bereiken. Je kan daar niet indraaien en ik maak ook wel eens opmerking. Ik kan u vertellen dat er richting een burger niet milder gereageerd wordt dan naar een boa. Ons Kerkrade, meneer Krasovec. Voor ons helder en akkoord. De SP. Voorzitter, ik weet even niet waar ik moet beginnen, maar ik denk dat ik met Lokaal Alternatief begin.

Ik kan me geen oncollegiale opmerking bedenken. U begon uw betoog met 'wij nemen onze taak wel serieus'. Laar ik heb niet gezegd dat anderen dat niet doen. Wat bedoelt u dan? Als u het wel serieus neemt, nemen anderen het niet serieus. Sorry, maar dan zal u uw woorden de volgende keer beter moeten overwegen. Dan doen we dat. Terugkomend op de opmerking van de burgemeester: ik hoop dat ik nog lange tijd hier mag zitten en samenwerken, ook in het kader van veiligheid. PvdA vroeg: wanneer is iets SMART genoeg? Ik snap dat dat een vaag en grijs gebied is. Als je als gemeente het tweede hoogste aantal criminaliteitscijfers hebt van Limburg/Nederland, en de ambitie hebt om binnen 20 jaar in de top vier van veilige steden te komen, vragen wij ons af: hoe realistisch is dat? Mag ik daarover een vraag stellen? Dank u, voorzitter. Het SMART benoemen is goed als je het hebt over een bepaalde... stel, je hebt een productielijn. Dan kan je van te voren de in- en output berekenen. Hier gaat het over (subjectieve) overlast, meldingsbereidheid, en als je op een gegeven moment genoegen met 10 procent neemt, maar blijkt dat dat te weinig is, heb je die 10 procent behaald en kan je ook 15 behalen. Op andere aspecten benoem je 20 procent, maar haal je maar 10 procent. Het is zeer moeilijk.

De burgemeester heeft het toegelicht en het staat ook in de kadernota: hoe meer cijfers je benoemt des te meer daaraan vasthangt. De vraag is: is dit realistisch en houdt dit rekening met de actualiteit? Dat is altijd heel moeilijk met zulke zaken. Voorzitter, mag ik een suggestie doen? Dat mag. Ik merk dat andere partijen wellicht ook de behoefte hebben om zicht te hebben op welke doelen er daadwerkelijk gesteld worden en hoe die doelen bereikt moeten worden. Welke indicatoren moeten er vermeld worden? Je praat dan over een uitvoeringsplan. In de vorige periode was dat er en ik neem aan dit jaar ook. Jaarlijks krijgen we daarover een terugkoppeling waardoor deze discussie overbodig is. Dat vind ik een hele goede suggestie. Ik vraag even of iedereen daarmee kan leven. De commissie heeft de toezegging gekregen dat er

jaarlijks op teruggekomen wordt. Mooi! De informatieavond was voor genodigden, er zijn geen stukken van waardoor de burger hier vrij weinig van af weet. Zodra wat daar besproken werd hier in de commissie en op de agenda komt - die openbaar en publiek is - zijn de burgers op de hoogte. Tot zover onze tweede termijn. Dank u wel. De Ouderenpartij. Dank u wel, voorzitter. Het is ingewikkelde materie, maar de kadernota stelt goede kaders waarbinnen wij moeilijke dingen kunnen oplossen als we maar met elkaar in gesprek blijven. Vooral met ouders van jeugdigen die het niet zo nauw nemen is dit waarschijnlijk erg moeilijk, maar de aanhouder wint, ook hier. Wij zijn akkoord. Dank u wel. Het CDA. Dank u wel, voorzitter. Ik val in herhaling, maar wil u bedanken voor de duidelijk en enthousiaste beantwoording. De informatieavond was helder en voor iedereen hier in ieder geval toegankelijk. Geen probleem, wat dat betreft. Ik wil nog even terugkomen op het aspect jeugdoverlast: een punt wat we niet zozeer belicht hebben maar waar aandacht voor gevraagd mag worden, is het aanbod voor de jeugd. Een plek waar ze bij elkaar kunnen komen zonder dat er meteen het label overlast wordt opgeplakt. Ik was daarnet één vraag vergeten te stellen. Bij het aandachtspunt zorg en veiligheid, wordt er het 'aanbieden van re-integratietrajecten aan ex-gedetineerden' vermeld.

Betreft het dan ex-gedetineerden? Volgens mij wordt de term 'zorgfraude' in het stuk gebruikt, waardoor ik denk dat het om ex-gedetineerden gaat. Is er een grote recidive? Dank u wel. Dank u wel. BurgerBelangen. Dank u wel, voorzitter. We hebben verder geen vragen en zijn akkoord. Prima! Dan geef ik het woord weer aan de burgemeester. Ik zit even te stoeien, want ik wil niet de link leggen, CDA, dat alleen ex-gedetineerden overlast veroorzaken. Dat vind ik te kras, maar er is wel een relatie tussen. Het feit is ook wel dat veel ex-gedetineerden terugkomen naar Kerkrade. Geen directe link, maar die doelgroep zit er wel nadrukkelijk in. Het is niet altijd een ex-gedetineerde. Meneer Ter Horst, ik snap uw opmerking over de infoavond richting de burgers, maar de infoavond diende een ander belang, namelijk raadsen commissieleden zo goed mogelijk in positie brengen om een oordeel te kunnen vellen over dit integraal veiligheidsplan. We wilden niet u vanavond iets star presenteren en vragen wat u daarvan vindt. We wilden wat meer tijd. Het debat en de dialoog is een ander belang, wat ik erg belangrijk vind want we hebben niet voor niets hierover met de wijkplatforms gesproken. Je kan die twee dingen niet combineren. Woonoverlast, Hart voor Vrijheid, het mag niet zo zijn dat wij iets minder belangrijk als één burger iets meldt dan wanneer drie burgers dit doen.

Ik hoop dat iedere burger die bij ons aanklopt, het gevoel heeft dat we daar zorgvuldig naar kijken. Waarom is dat in de rechtstaat zo geborgd? Men wil voorkomen dat mensen weggepest worden. Bij woonoverlast moet een externe derde onafhankelijk vaststellen of er sprake is van overlast. Als jij last hebt van de harde muziek van de zoon van je buren, moet een boa langskomen en vaststellen of er sprake is van overlast. Die meldingen komen in het dossier. Daarom is dit vaak hardnekkig en moeten we vroeg, tijdig en snel acteren. Ik wil niet ontkennen dat dit beter kan. Tot slot, voorzitter, meer blauw op straat is een zeer gekoesterde wens. Voor de kerst is er op de valreep nog een debat over geweest in de Tweede Kamer en heeft VVD-kamerlid Michon - samen met anderen, maar dat heb ik even niet op het netvlies - een motie ingediend om de minister aandacht te vragen voor de situatie in Limburg. De motie werd aangenomen en we wachten met smacht af wat de minister gaat doen. Het is mooi dat politie, collega-burgemeesters, raadsleden en ambtelijk geduwd hebben richting Den Haag: "Hier loopt het over. Dit kan niet." Het sijpelt nu wel door, maar de minister kan ook niet toveren. Aandacht voor het probleem is al een begin. Het onderstreept eens te meer dat we hier een aandachtsgebied hebben, voorzitter. En volgens mij heb ik nu alle vragen beantwoord.

Voorzitter, als ik mag? Ik had nog wel een vraag met betrekking tot het aanbod voor de jeugd. Ik weet niet of de portefeuillehouder daarover iets kan zeggen. Ja, die heb ik opgeschreven maar niet beantwoord. Ik en mijn collega's in het college zijn het daar helemaal mee eens. Wethouders Van Drunen en Geers kijken op dit moment intensief of daar iets kan worden gerealiseerd. Dank u wel. Zijn alle vragen nu beantwoord? Kan dit als een akkoordstuk naar de raad? Ik wil nog even de SP horen. Gezien de beantwoording en de uitleg gaan we akkoord. Dank u wel. Voor iedereen een akkoordstuk voor de raad. Dank u wel. We hebben even vijf minuten pauze voor de wisseling aan de tafel. Iedereen zit weer op zijn plaats de plaats zie ik, we herstarten de vergadering.

7 Ontwerpbesluit Rekenkameronderzoek inzake Gemeenteraad: rollen en instrumenten

We gaan naar agendapunt zeven: ontwerpbesluit Rekenkamer inzake gemeenteraad, de rollen en instrumenten. De Rekenkamercommissie heeft eind 2021 besloten om een onderzoek te laten uitvoeren naar de wijze waarop de gemeenteraad zijn rollen vervult en gebruik maakt van de ter beschikking gestelde instrumenten. De onderzoeker KplusV heeft een kort filmpje opgenomen als mondelinge toelichting. De onderzoeker is er zelf niet bij. De afvaardiging van onze rekenkamer wel. Dat is in overleg gegaan, omdat dit rapport al eerder is aangeboden om mee te nemen in de overwegingen van de raadsessie op 28 januari. Daarmee wordt dit rapport direct meegenomen en het zou zonde geweest zijn om het pas nu te publiceren. Er kunnen uiteraard wel schriftelijk vragen gesteld worden aan de onderzoeker, ter vergadering aan de rekenkamerleden of aan de griffier mochten er juridische theoretische vragen zijn. De raadsleden hebben op 28 januari een ambitiesessie gehouden, georganiseerd door onze griffie. Dit rapport is betrokken in deze discussie. Nu ligt dit onderzoek, inclusief conclusies en aanbevelingen, voor aan de commissie en ter besluitvorming door de raad op één maart. Voordat ik het woord geef aan de Rekenkamercommissie, de heer Cloodt en de heer Hannen, wil ik nog even aangeven dat Rob Sluijsmans zijn ontslag heeft ingediend als extern lid van de Rekenkamercommissie.

We danken Rob voor zijn inzet namens de raad. Dan geef ik nu het woord aan de Rekenkamercommissie. Dank u wel, voorzitter. Ik kan kort zijn. Als het goed is, heeft u allemaal het filmpje - wellicht tijdens de ambitiesessie - gezien, maar het zat ook bij de stukken voor de vergadering van vandaag. Daarin heeft onderzoeker Henri Botman - die samen met twee collega's het onderzoek heeft uitgevoerd en het rapport opgesteld in opdracht van de - toen nog Rekenkamercommissie toelichting gegeven. Ik val in herhaling als ik u ga vertellen wat erin het filmpje staat, dus ik geef het woord aan u. Dank u wel. Dan beginnen we in eerste termijn met meneer Creusen, VVD. We hebben met belangstelling kennisgenomen van het rapport en de aanbevelingen. We sluiten ons hierbij aan, want we zijn allemaal deel geworden van het rapport en er inmiddels mee aan de slag gegaan. Het is heel informatief en confronterend voor ons raadswerk. Het wijst ons op de rollen en taken die wij als raadsleden hebben. We sluiten ons hierbij aan en hebben verder geen vragen. Het is een helder en duidelijk document; Dank u wel. Hart voor Vrijheid. Dank u wel, voorzitter. Ik sluit me aan bij de vorige spreker. Het is duidelijk en wij hebben ermee gestoeid. De dingen die op de sessie naar voren zijn gekomen, worden hierin nog eens uitgelegd. Ik heb op dit moment geen verdere vragen. Dank u wel. PvdA.

Dank u wel, voorzitter. Dank voor het rapport zoals het hier voorligt. Zoals reeds gezegd werd dit rapport meegenomen in de sessie die we op 28 januari hebben gehad. Voor die sessie is er nog een enquête geweest onder de raadsleden. Op 28 januari hebben we bepaalde stappen genomen. Er werd uitgesproken waar we naartoe willen. Er komt een vervolgsessie en er zijn vervolgafspraken gemaakt. Dat hebben we nu in gang gezet. Op 28 januari hebben we op een informatieve en goede manier bij elkaar gezeten. Dit lag hieraan ten grondslag. Kijkend naar de toekomst en we op 28 januari hebben afgesproken, denk ik dat wij goede stappen zetten. Dit krijgt een vervolg en wij onderschrijven dat. Dank u wel. Lokaal Alternatief. Dank u wel, voorzitter. Ook wij verwijzen heel graag naar de ambitiesessie waarin deze thematiek uitgebreid aan de orde is geweest. Een mooie opsomming in dit rapport en ontwerpbesluit. De conclusies en aanbevelingen geven goed weer welke middelen en tools wij als raad kunnen inzetten om te verbeteren en veranderen. Wij sluiten ons daar heel graag bij aan en zijn akkoord met het ontwerpbesluit. Tot zover. Dank u wel. Ons Kerkrade. Dank u wel. Iedereen heeft het over de ambitiesessie, waarin we hebben uitgesproken waar we naartoe willen. Er zat ook een nota bij van de griffie waarin werd aangegeven welke dingen we kunnen doen of waar we naartoe willen.

Hij heeft ook aangegeven meer informatie te willen geven aan de verschillende politieke fracties. Dus meer ondersteuning en dat is helemaal prima. Wij onderschrijven die nota, net als de aanbevelingen zoal als raad zichtbaarder worden - in dit stuk. We kijken uit naar de opvolging van de raadsessie. We willen nog een kanttekening c.q. winstwaarschuwing geven: alles overziend en lezend, denken wij dat de werkdruk bij de griffie zou kunnen overlopen. We hebben met elkaar uitgesproken waar we naartoe willen, dus moeten we ook accuraat oplossingen bieden en op een later tijdstip de boter bij de vis nemen. We kunnen het stuk onderschrijven zoals het hier voorligt. Dank u wel. Dank u wel. Dan ga ik naar de SP. Dank u wel, voorzitter. Als burgerlid van deze commissie was ik niet aanwezig op de ambitiesessie, en kon dus enkel de informatie uit de stukken ophalen. Ik bedank de Rekenkamer voor de door haar ingediend rapport naar aanleiding van het onderzoek. Dit is ons inziens de enige juiste manier om onderzoeksresultaten te presenteren en daar zijn we erg erkentelijk voor. Inhoudelijk zijn we nogal geschrokken want door heel raadsleden wordt het dualisme als wenselijk aangegeven, terwijl in het verleden duidelijk is gebleken dat dit best lastig is, en laat ik dit voorzichtig uitdrukken.

Het zijn veelal dezelfde partijen die schriftelijke vragen stellen en gebruik maken van de instrumenten, terwijl anderen aangeven dit te weinig doen. De ambitie is dat dit vaker gebeurd, en vinden wij een zeer positieve ontwikkeling. In het stuk wordt aangegeven dat er geen of slechte kaders worden opgesteld. Eén van onze taken is het controleren van kaders en beleid, maar als de kaders niet duidelijk zijn, is controle lastig c.q. niet mogelijk. Dualisme: als we kijken naar het aantal ingediende moties en amendementen, zien we dat vanuit de coalitie heel vaak deze moties worden aangenomen - zoals ook in het rapport staat - en slechts

23 procent vanuit de oppositie. Als je iets met de coalitie indient, heb je de grootste kans dat dit wordt aangenomen. Ik weet dus niet in hoeverre dit dualisme onderstreept. Als we kijken naar het aantal ingediende vragen op de begroting van 2018, worden er door onze fractie 39 vragen ingediend, door het CDA 26 en BurgerBelangen drie. Waarom wordt daar geen gebruik van gemaakt? De middelen en instrumenten zijn er. In het rapport wordt geconcludeerd dat technisch betitelde vragen een politieke lading en veel veronderstellingen bevatten. Hier trekken wij de schoenen aan, omdat die redelijk paste. Op het moment dat wij als fractie vragen stellen, is dat puur om informatie en een duidelijk beeld te krijgen en niet zozeer om kritiek te leveren of onnodige vragen te stellen. Daar zijn we niet van. Tijdens de begroting '22 zien we hetzelfde beeld: SP 60 vragen, Ons Kerkrade 19 en Lokaal Alternatief twee. En dit terwijl dit stukken zijn die vragen op zouden kunnen roepen omdat het behoorlijke dossiers zijn. In de beschouwing wordt geconcludeerd dat de uitkomsten van de Rekenkameronderzoek niet veel afwijken met de resultaten uit landelijke onderzoeken naar het functioneren van gemeenteraden en -leden. Dat kan best zo zijn, maar dat ontslaat ons niet van de plicht om binnen de eigen gemeentegrenzen deze drievuldige rollen als raad serieus te nemen.

Er wordt gesteld dat het niet veel afwijkt van het landelijk resultaat, maar in elke gemeente is er een andere oppositie en coalitie. Dus ik denk dat het lastig is om dit vergelijken. Ik heb het niet graag over links en rechts, maar als je een heel linkse coalitie hebt, zijn sociale plannen makkelijker door te drukken. Het loopt dus een beetje scheef. In het rapport wordt er aangegeven dat er korte en informele lijntjes zijn, er veel verenigingen en burgerorganisaties zijn die zorgen voor deze gunstige condities en de volksvertegenwoordigde rol van de raadsleden. Helaas staat in dat rapport niet dat dit de informatievoorziening niet ten goede komt. Want als je dingen kan regelen omdat je dat kort lijntje hebt, krijgt een grote groep in de raad en commissie deze informatie niet. Of dat wenselijk is, laat ik aan u over, maar wat ons betreft niet. Bij het normenkader kunnen we zien dat daar waar raadsleden instrumenten gebruiken om een aanvulling op het beeld dat het college schetst, een eigen beeld te kunnen vormen van een maatschappelijk probleem of de wenselijkheid van beleid of kwaliteit, er niet aan de normen wordt voldaan. Ik heb begrepen dat iedereen zich dit ter harte genomen heeft en ieder commissielid individueel daadwerkelijk zich een beeld wil vormen met betrekking tot de komende dossiers. Dat vinden we een zeer positieve ontwikkeling. Tot zover de eerste termijn.

Voorzitter, ik wil een vraag stellen aan de heer Ter Horst. Op een bepaald ogenblik praat hij over dualisme in combinatie met het indienen van amendementen en moties. Ik begrijp niet wat hij daarmee bedoelt. Op het moment dat een coalitie een amendement of motie indient, wordt deze 100 procent aangenomen, en als dit vanuit de oppositie gebeurt, is dit 23 procent. Dat betekent of dat de moties en amendementen van de oppositie niet deugen of dat men minder positief tegenover die amendementen moties staat. Dat is wat ons inziens een gebrek aan dualisme. Ik kan me voorstellen dat als de coalitie een motie indient hier toch een kanttekening moet bij hebben. Ook daarin zit een gebrek aan dualisme. Mevrouw Paul heeft een vraag. Mag ik nog even reageren op een opmerking die meneer Ter Horst heeft gemaakt? Hij somt op hoeveel vragen wij stellen, maar ik wil even aangeven dat wij op alle informatiebijeenkomsten aanwezig zijn en daar onze vragen stellen. Dank u wel. Dank u wel, daar wil ik toch even een kanttekening bij zetten, mevrouw Paul. Met alle respect, maar hij zegt wat het onderzoek aangeeft. Dat is geen ordeel naar u maar een feit wat in het onderzoek staat. Ik wil graag daarop een antwoord geven waarom dat zo is. Voorzitter, u bent hier onpartijdig. U kunt hier niet op reageren, voorzitter. Ik kan wel het onderzoek aanhalen en daar staat dat in, meneer Charlier.

Ik zit hier als voorzitter en heb het onderzoek ook gelezen. Dit zijn cijfers uit het onderzoek. U geeft hier uw partijdige blik op en dat vind ik niet goed. Ik geef geen partijdige blik. Ik noem de feiten uit het rapport. Daarom ben ik voorzitter. En ik geef daarop mijn antwoord. Dankjewel. Ik ga naar de Ouderenpartij mevrouw Fischer. Wij onderschrijven dat het dualisme nog niet sterk vertegenwoordigd is in deze raad. Wij zouden dat wel graag willen. Ik kan dit constateren omdat ik aan twee kanten heb gewerkt. Aan de andere kant, als je vanuit de oppositie - zal ik het maar even noemen - je best doet en anderen duidelijk uitlegt wat je wil en beoogt, heb je meer kans om de motie erdoor te krijgen. Ik denk dat het je als oppositie - en ik heb een hekel aan de woorden oppositie en coalitie - wat extra moeite kost. We willen met z'n allen heel veel. Ik kon er helaas op 28 januari niet bij zijn, waardoor ik nu misschien iets dubbel stel: waar beginnen we? Hoe gaan we aan de slag met datgene wat we willen? Moeten we ermee aan de slag? Gaan we er iets aan doen en wat dan? Zetten we dit daadwerkelijk in tijdens onze vergaderingen? De negen genoemde deelvragen zijn herkenbaar.

De handreiking voor het gebruik van de instrumenten kan alle betrokkenen op weg helpen om de goede dingen te doen in die kaderstellende, controlerende rol en volksvertegenwoordigende rol die wij met z'n allen hebben. Wij willen er heel graag mee aan de slag, maar dan zouden er volgens ons verdiepende sessies nodig zijn. Net als evaluatiemomenten waarin we bekijken wat dit heeft opgeleverd. Ik denk dat dat de crux is: dualisme is ons gegeven en daarmee zijn we aan de slag gegaan zonder te weten hoe precies daar invulling aan te geven. Ik weet niet meer wie het net zei, maar ik ben het eens dat de griffie dit niet kan doen met maar drie mensen. De raad is de werkgever van de griffie. Misschien we eens rond de tafel om te kijken hoe we zonder extra werkdruk - want deze mensen doen hard hun best - met dit

moeilijke onderwerp aan de gang kunnen. Dualise is moeilijk, en daar wil ik het bij laten. Dan geef ik het woord aan het CDA. Dank u wel, voorzitter. Wij vonden het, net als een paar andere partijen hier, ook een duidelijk document. We kunnen ons aansluiten bij het argument dat wij hard moeten werken om het duale stelsel nog meer in zijn kracht te laten komen en ik denk dat dat aan ons allen hier is. Ik denk ook dat dat partij overstijgend is, coalitie of oppositie. We zitten hier als onafhankelijke raad, en moeten - en kunnen - ons best doen om de controlerende taak uit te voeren. Het verhelderend filmpje bij het stuk was een extra hulp om makkelijk door het rapport heen te gaan. Een handig overzicht met daarin alle instrumenten die wij hebben, waardoor wij - denk ik - nog beter op elk gewenst moment hiervan gebruik kunnen maken. Wij hebben deze gedeeld met onze fractie- en commissieleden. Zoals velen hier reeds hebben gezegd: we hebben afgelopen zaterdag een hele goede start gemaakt om de ambities die wij als raad hebben gezamenlijk uit te spreken en kracht bij te zetten. Er komen vervolgtrajecten en deze zien wij met vertrouwen tegemoet. Ik denk dat dit een goede grondlegger is om te gebruiken. Wij kunnen instemmen met dit stuk. Dank u wel. BurgerBelangen. Voorzitter, dank u wel. De conclusies en aanbevelingen zijn zeer helder uitgewerkt in het rapport.

Het vormt de basis voor onze gezamenlijke raadsessies - zoals die vorige week zaterdag zijn ingezet - en we hebben reeds een vervolg besproken. Ten aanzien van het voorliggende rapport alleen maar lof voor de uitwerking en de terugkoppeling. De gegeven tips en tools verrijken het werk als raads- of commissielid. De film was een mooie samenvatting van het geheel. Onze dank daarvoor. Dank u wel. Dank u wel. Ik kijk even naar meneer Cloodt en meneer Hannen. Dank u wel, voorzitter. In grote lijnen hoor ik dat u heel content bent met de conclusies en aanbevelingen van het rapport. Dank daarvoor. Ik hoor - en daar is meneer Ter Horst mee begonnen een aantal opmerkingen in het kader van het dualisme. De intentie van de Rekenkamercommissie was om u een aantal handreikingen te geven om het dualisme beter tot zijn recht te laten komen, en in beeld te brengen op welke manier u de beschikbare middelen hiervoor kan inzetten. Wij hebben geprobeerd duidelijk te maken hoe u die middelen beter en vaker kan gebruiken, en helpend zijn bij de uitvoering van uw taak als raads- en commissielid. Want zoals u aangeeft als burgerlid, heeft de commissie een rol om ervoor te zorgen dat de raad haar kaderstellende, controlerende en volksvertegenwoordigende rol op een optimale manier kan inzetten.

De Ouderenpartij en het CDA geven aan dat we verder aan de gang moeten met dat dualisme, en we hebben geprobeerd u te helpen in de verdere uitbouw hiervan; Is er nog behoefte aan een tweede termijn? Ik zie de SP en meneer Jongen van de PvdA. Ik ga naar de PvdA. Voorzitter, in de eerste termijn werd de rol en de spankracht van de griffie naar voren gebracht. Tijdens de bijeenkomst van 28 januari hebben wij namens de Werkgeverscommissie aangegeven dit goed in de gaten te zullen houden: als het één bepaalde ambities heeft, moet het andere meegroeien. Nog even naar de heer Ter Horst: hij geeft een korte samenvatting en de highlights van hetgeen in het rapport duidelijk naar voren komt. Dat heeft te maken met de middelen die de raad ter beschikking heeft. Wij als raadsleden hebben wat meer input gekregen naar aanleiding van hetgeen eruit de enquête naar voren is gekomen. Door dit bij elkaar te gooien, hebben wij als raad een beter beeld gekregen en willen we het dualisme beter oppakken. Wel rekening houdend dat je niet ineens van nul naar honderd kan. Dat wou ik nog even gezegd hebben. Dank u wel. Dan ga ik naar de SP. Voorzitter, ik wil iedereen bedanken voor de positieve reacties. Mevrouw Fischer, ik neem uw opmerking ter harte en zal meteen een voorzetje doen.

Een middel om die kaderstellende taak beter onder controle te krijgen, is de Voorjaarsnota maar die werd enkele jaren geleden afgeschaft. In het najaar hebben we de begroting en via een Voorjaarsnota zouden we alvast kaders kunnen stellen. De SP bereidt een motie voor om de Voorjaarsnota terug te krijgen. Dus dit leg ik bij deze neer. De heer Jongen heeft een vraag. Via de voorzitter, in de financiële commissie gaan we samen met de raad kijken hoe we meer grip kunnen krijgen op de financiën, maar ik wil daar nog niet op vooruitlopen. Voorzitter, dank meneer jongen voor de aanvulling. Ik wil voorstellen dat wij de motie voorbereiden, de ontwikkeling in de gaten houden en t.z.t. indienen. Ik kan meteen aanvullen dat er een Financiële Commissiebijeenkomst is op negen maart. Daar kan dit aan bod komen of u kunt dan een aanvulling doen. Is dat goed? Dan geef ik ter afsluiting nog het woord aan de Rekenkamer. Dank u wel, voorzitter. Ik kan kort zijn. De discussie horende zou ik zeggen: probeer zoveel mogelijk voordelen te halen uit datgeen wat erin het rapport staat. We hebben de beschikbare middelen nogmaals toegelicht. Maak, waar mogelijk, er gebruik van bij de uitvoering van uw taak. Wellicht krijgt u dan ook een vooruitziende blik. Er komen nog verdiepings- en ambitiesessies, waarin dit een heel goed onderwerp kan zijn om u nog verder van dienst te zijn.

Dat ten aanzien van het rapport. Ik heb geen aanvullingen. Dan wil ik van de gelegenheid nog even gebruik maken om twee zaken op te merken. Eén, zoals de voorzitter al zei hebben we bij de Rekenkamercommissie afscheid genomen van Rob Sluijsman. Dat heeft niets te maken met het werk binnen de Rekenkamercommissie, maar met zijn functie bij gemeente Gulpen-Wittem. De werkdruk is daar momenteel bijzonder hoog en hij kon dit niet langer combineren met zijn werk als rekenkamerlid. Wij vinden het heel jammer dat hij afscheid heeft moeten nemen, maar gaan op zoek naar een waardige opvolger voor hem. Een tweede opmerking die ik nog wilde maken is onze eigen doorkijk naar de toekomst toe. Sander en ik hebben in onze meest recente vergadering

het idee opgepakt om op korte termijn met de fractievoorzitters van alle negen partijen in de raad contact op te nemen om één op één eens van gedachten te wisselen over onderwerpen die in de toekomst door ons opgepakt zouden kunnen worden. In het verleden hebben we dit gedaan door middel van het stellen van schriftelijke vragen, maar op korte termijn zullen we daarover contact opnemen met u. Dank u wel. Ik vind dat een mooie afsluiter. Ik heb nog één vraag: kan dit als akkoordstuk naar de raad? Ja, niemand is tegen. Dank u wel. Dank u wel, meneer Cloodt en meneer Hannen. We nemen een kleine pauze om te wisselen. Ik zie dat iedereen weer op zijn plaats zit.

8 Agendaverzoek Lokaal Alternatief: BsGW We gaan door met agendapunt acht: agendaverzoek Lokaal Alternatief BsGW. Ik geef als voorzitter geen inleiding, maar laat dit over aan de aanvrager, Lokaal Alternatief. Het woord is aan u. Dank u wel, voorzitter. We hebben dit agenderingsverzoek geplaatst naar aanleiding van de raadsinformatiesessie op 16 januari jongstleden in Maastricht. De vooraankondiging ervan leek ons interessant - zoals wel met meer onderwerpen - en impact te kunnen hebben. Daarom zijn wij ter plekke gaan horen wat de plannen waren in het kader van de harmonisatie van het innen van belastinggelden door en via het BsGW. Die avond is er informatie op tafel gekomen waar we - kort gezegd - een beetje van geschrokken zijn. De opgegeven tijdslijnen waren - en nog steeds - behoorlijk kort. BsGW heeft al eerder het besluit genomen dat die harmonisatie er gaat komen, is intern aan de slag gegaan om dit uit te werken en kwam met een verslag richting de Limburgse raden waarin er letterlijk werd gezegd: u bent nu aan zet. En er werd nog net niet gezegd: binnen nu en zes weken. Er is daar een discussie/debat geweest met de voorzitter, de heer Levens. Er is een stukje verschuiving gekomen in de tijdslijnen - zoals beoogd door het BsGW - met betrekking tot een beslissing door de raden.