Agendabundel

Dan geef ik alvast de fractie mee om te overwegen of een toezegging van de wethouder de motie ook kan vervangen. Maar daar kunt u even over nadenken. Komt u daar in-- of wilt u dat nu al zeggen? -[onhoorbaar] -U denkt dat u dat kunt, dus dan kunt u de -motie intrekken. -[onhoorbaar] Ja, maar dan is de motie van tafel, want dat is dadelijk ook voor de eerste termijn van belang. Dan noteren we nadrukkelijk de toezegging van de wethouder. -Ja. -Om wat u uitroept in de motie, in het dictum om dat ook toe te zeggen, laten we ook opnemen. -Prima. -Ja? Dank u wel. De amendementen nog. Ja, die moet ik jammer genoeg ontraden. We willen zo min mogelijk drempels opleggen M.M.L. van Drunen wethouder

en we willen ervoor zorgen dat de mensen zo snel mogelijk hun huis zouden kunnen isoleren. En op het moment dat ik bijvoorbeeld een zolder ga isoleren, dat kan ook een goeie klusser zijn en wil niet zeggen dat een klusser niet capabel is om zulke werkzaamheden te verrichten. Aan de andere kant is het zo dat ervaring leert in Landgraaf dat er heel weinig mensen zelf klussen en het laten doen. Iets anders is ook, op het moment dat ik het zelf zou kunnen maken, hoeven we niet te wachten op een offerte of een aannemer die ook weer een enorme wachttijd heeft. Wat wij willen, is dat die mensen zo snel mogelijk hun eigen huis zouden kunnen isoleren en als het zelf klussen is, moeten ze dat zoveel mogelijk doen. Het is ook goedkoper. Dan hoeven ze ook zelf een lagere lening aan te gaan. En hebben ze niet de arbeidskosten van die aannemer. Het is iets anders als je natuurlijk zonnepanelen op het dak wil leggen, of een hybride warmtepomp, dat moet je altijd door een installateur laten doen. Maar als je zelf wil klussen, bijvoorbeeld wat glaswol tegen het dak aan, dat gun ik die mensen om dat zelf te kunnen doen, is ook nog goedkoper voor ze. Dus die motie wil ik ontraden. En dan heb ik nog-- -En de renteopslag.

-De renteopslag die wil ik ook ontraden, omdat de gemeente enorme risico's loopt, zeker als we meerdere tranches hebben van een aantal miljoen, als er veel meer mensen gaan meedoen. Er zitten ook uitvoeringskosten, en even los van het risico-opslag voor iedereen zit, zitten er ook de uitvoeringskosten die we als ambtenaren zelf moeten maken, die zijn ook verrekend in die renteopslag en dat is de reden waarom we die in deze in deze rekening willen houden en daarom ontraden we die ook. Voorzitter, mag ik daar direct op reageren? De uitvoeringskosten worden dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

begroot op drie uren per project en doorberekend aan de leners volgens M.H.A. Charlier Lokaal Alternatief

-de regeling. -Brengt dat de wethouder nog tot andere dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

-inzichten? -Nee. Dan zult u het nu even moeten doen en ik ga de eerste termijn starten. De fractie van het CDA. De motie is dus ingetrokken. Daar is een toezegging voor. Er zijn twee amendementen, waar ik graag uw mening over wil en het ontwerpbesluit an sich. M. Meijer CDA

Dank u wel voorzitter, ook dank voor de toelichting, ook inzake de amendementen en niet meer de motie, inderdaad vanwege de toezegging. Wij hebben in de commissie ook aangaande het CDA, dat wij, ja, zouden adviseren om dat adviesgesprek verplicht te voelen. En dat betekent niet dat we dingen gaan opleggen, dat betekent dat die eigenaren nog steeds een eigen afweging kunnen maken en een keuzevrijheid hebben. Maar het voordeel daarvan is wel dat breed inzichtelijk is wat ze allemaal kunnen, dat dit ook kan aanzetten, dat nadat een subsidie is verstrekt voor maatregelen, dat ze nog meer maatregelen erna op eigen houtje kunnen doen en dat is ook dat de gemeente daar een goed inzicht in heeft en ook dat dingen goed gebeuren. Er worden betere afwegingen gemaakt en de ervaring leert ook dat dat in de praktijk zo werkt. Ik hoor even inzake het amendement ook de wethouder zeggen om zo min mogelijk drempels op te leggen. Nou, ik zou dan zeker opteren voor het tweede amendement juist wel te adviseren om het te steunen, want dan is het laagdrempeliger en dan gaat de burger eerder over tot duurzaamheidsmaatregelen. U geeft aan dat daar een percentage voor de uitvoeringskosten in verwerkt zit. We zijn wel benieuwd hoe groot dat percentage voor de uitvoeringskosten dan zijn en waar die uit opgebouwd zijn.

Dus ja, wij kunnen beide amendementen in ieder geval als CDA zijnde steunen, zoals ze nu voorliggen. Het risico werd inderdaad nog even benoemd bij het rentepercentage, maar ook daar leert ervaring bij navraag bij gemeente Landgraaf dat het eigenlijk verwaarloosbaar is voor de mensen die niet aan de betalingsverplichting voldoen. Dus ons inziens, ja, is dat argument hiermee van tafel. Dat is het voor de eerste termijn. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Dank u wel. Fractie van BurgerBelangen, meneer Gramsma. Dank u wel voorzitter. Eerder in een commissievergadering heeft BurgerBelangen A. Gramsma Burgerbelangen

al aangegeven geheel achter dit plan te staan. Het is laagdrempelig van opzet en het zal hopelijk ook de aanzet geven dat zoveel mogelijk bewoners hier gebruik van gaan maken. In de uitvoering staat duidelijk hoe de spelregeltjes zijn. Het mooie hieraan is dat iedereen mee kan doen. De financieringsmethodiek is voor iedereen gelijk en het is weer een stap richting het bereiken van onze klimaatdoelen. En wat de amendementen aangaat, bij dat eerste amendement van de uitvoerende werkzaamheden, hier hebben we een beetje moeite mee, omdat er best genoeg mensen zijn die wel degelijk in staat zijn hun huis zelf te isoleren en hiermee hun beurs te sparen. Door deze aanpassing belet je mensen tot eigen aanpak, dat is niet wenselijk.

Ook dit amendement zullen wij dus niet steunen. En dat amendement wat de renteopslag betreft, dat heeft te maken ook met die uitwerkingskosten die wat hiermee gedekt worden. Zoals de wethouder ook al aangaf gaan we ook niet mee met dit amendement. -Dank u wel, Hart voor Vrijheid. A.R.J. Otten Hart voor Vrijheid

Dank u wel, voorzitter. Wij steunen het fonds zoals het hier voor ons ligt. De amendementen die hebben we minder moeite mee, maar een goeie klusser kan inderdaad het allemaal zelf doen. Alleen de controle als de rekeningen worden ingeleverd, die zou ik dan wel iets willen verhogen, want ik heb een paar mensen gevraagd en ook gesprekken gehad hoe het gaat met als je spullen koopt en je terug in kunt leveren en dat soort dingen. Dus ik wil daar graag iets meer controle op hebben als mensen dingen gekocht hebben en zelf gaan klussen. Voor de rest stem -ik ermee in. Dank u. -Dat tweede amendement. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

-Tweede amendement, dat steun ik ook niet. -Helder. Fractie van de VVD. R.F.A.C. Creusen VVD

Ja, de VVD-fractie heeft kennisgenomen van het ontwerpbesluit Energie en Klimaat Fonds Kerkrade en wij stemmen in met de voorstellen tot uitvoeren van het fonds. Ook stemmen we in met het vaststellen van de verordening Energie en Klimaat Fonds Kerkrade en de beschikbaar stellen van een budget van 2 miljoen euro en het verstrekken van kredieten aan woning- en pandeigenaren. Wij ondersteunen de gemaakte toezegging van de wethouder aangaande communicatieadviezen en verwijzingen. Wij vinden het trouwens goed dat geïnteresseerden een volledig beeld van de alle mogelijkheden krijgen aangedragen. En de voorstellen tot amendementen ondersteunen wij daarentegen niet. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

-Dank u wel. PvdA. -Voorzitter, het Energie en Klimaat Fonds S.H.G. Gorissen PvdA

dat we met dit besluit gaan instellen is al enige tijd in voorbereiding. Onze fractie vroeg in de vorige periode om uitbreiding van het Zonnepanelenproject om met name woningen beter en sneller te kunnen isoleren. Vorig jaar is die oproep vervolgens uitgebreid naar het instellen van een energiefonds met als voorbeeld het energiefonds in Landgraaf. En het energiefonds ligt nu voor ons. En wie had vorig jaar kunnen denken dat de nood nu opeens nog veel hoger zou zijn? En het fonds zorgt ervoor dat elke burger met een eigen woning gebruik kan maken van de lening met een aantrekkelijke rente om op heel korte termijn het energieverbruik drastisch te verlagen. En het resultaat is dan win-win. De gemeente draagt met deze regeling haar steentje bij aan de klimaatdoelstellingen. Maar het helpt vooral burgers om minder afhankelijk te zijn van de tegenwoordig vaak enorme maandelijkse voorschotten. Want alle prijzen stijgen overal, als je boodschappen gaat doen en andere lasten. Iedereen merkt dit. Maar daarom is het zo belangrijk om de communicatie in het vervolgtraject hiervan goed te gaan inrichten. Met projecten om juist die mensen te bereiken die het het hardst nodig hebben. Lagere en middeninkomens hebben het moeilijk om alle lasten te kunnen blijven betalen. En het energiefonds is daar een belangrijk middel bij. Naast alle mogelijkheden die er al zijn.

Zelf klussen kan helpen met bijvoorbeeld het na-isoleren van je eigen dak, om kosten te drukken en tegelijkertijd snel in actie te komen en niet zo afhankelijk te zijn van het plannen van uitvoeren van werkzaamheden. Want het klimaatprobleem is een sociaal probleem. We hoeven ons geen zorgen te maken om het verduurzamen van nieuwe woningen. Wie genoeg geld voor handen heeft, kan met gemak duurzaam leven, volledig van het gas af, elektrische auto. Het is allemaal betaalbaar als je het geld hebt. En daarom maken we ons al enige tijd zorgen om de verduurzaming van de oudere en slechtere woningen. We helpen het klimaat en we helpen de burger eerder door een slechter huis beter te maken dan door iets wat al beter is, het best te maken. We helpen als gemeente het meest door de lening aan die mensen te verstrekken die er direct door verlicht worden. Wie zich een ongeluk betaald aan energie, kan daar nu eindelijk verandering in gaan aanbrengen. Ja, je gaat een bedrag per maand aflossen maar de besparing op je energierekening is nog veel en veel hoger. Voorzitter, de PvdA Kerkrade staat aan de basis van het energiefonds en is daarom ook absoluut akkoord. Laten we snel starten en laten we mensen gaan helpen. En als ik dan vervolgens ga reageren op de twee voorliggende amendementen, dan heb ik denk ik in mijn bijdrage al voldoende verteld over het zelf klussen.

Dat vinden we juist van belang. Ook amendement twee kunnen we niet steunen. Daar hebben we intussen voldoende uitleg over gehoord vanuit het college, daar hebben in de commissievergadering over gehad en dat is duidelijk waarom die risico's hierin meegenomen zijn. -Tot zover. -Helder. Fractie van Lokaal Alternatief. M.H.A. Charlier Lokaal Alternatief

Ja, voorzitter, het moge duidelijk zijn dat wij als Lokaal Alternatief fractie van mening zijn dat het optuigen van een gemeentelijk fonds om isolatiemaatregelen voor te financieren in de basis eigenlijk een overbodige regeling is. Er bestaan reeds voldoende goede landelijke en provinciale regelingen. Vandaar ons verzoek in februari in de commissie GEZ om die bestaande regelingen met de nu voorliggende regeling te vergelijken. Een analyse werd ons toegezegd. Onder de streep bleek de begripsvorming over het woord analyse nogal uiteen te lopen. Waar wij als fractie ons echt hebben verdiept in bijvoorbeeld de landelijke regeling, waardoor we weten dat ook aanvragers met een BKR-registratie en aanvragers met een klein inkomen in aanmerking komen voor een lening vanuit een nationaal warmtefonds en met ingang van 1 oktober zelfs een renteloze lening. De analyse die daar tegenover werd gezet en aan de commissie na ons uitdrukkelijk verzoek werd gepresenteerd, was een wassen neus, een kwartiertje surfen over de website. Meer tijd kan er gezien de gebruikelijke conclusies niet aan zijn besteed. Wij bezitten als fractie echter ook realiteitszin en weten dat we een regeling die vanuit de coalitie wordt voorgesteld door een ervaren en betrouwbare coalitiepartij door ons niet zo-even van de tafel wordt geveegd. Het eerste amendement betreft de mogelijkheid van zelf klussen.

In de aanloop naar deze regeling is meermaals door de wethouder, eerst nog in zijn functie als raadslid, aangehaald dat zelf klussen belangrijk is om meer mensen over de streep te trekken. Echter, door het uitsluitend controleren van facturen hebben wij als gemeente geen enkele mogelijkheid om te controleren of de gefinancierde isolatie op de juiste wijze is aangebracht en dientengevolge daadwerkelijk het juiste resultaat zal hebben. Daarnaast is bij de totstandkoming van het Energie en Klimaat Fonds Kerkrade meermaals gecommuniceerd dat de regeling van de gemeente Landgraaf als blauwdruk dient. Navraag bij de gemeente Landgraaf heeft geleerd dat onze buurgemeente inderdaad al aan de derde tranche is begonnen. De status van 12 juli: is er in de eerste twee tranches in totaal voor 1,4 miljoen euro aan leningen aan 120 deelnemers is uitgezet. De derde tranche, die 1 juli is gestart, heeft daar inmiddels dertien deelnemers aan kunnen toevoegen. Zeker een succesvolle aanpak dus. Kijken we naar het aantal zelfklussers onder die inmiddels 132 deelnemers, dan hebben we het in Landgraaf over twee deelnemers. Volgens ons geen aantal dat het slechter te controleren zelfklussen in de regeling rechtvaardigd. De wethouder heeft zojuist overigens het beste voorbeeld zelf gegeven. Een zelfklusser zal glaswol aanbrengen als dakisolatie.

De besparing met aanbrengen van isolatieschuim levert een vele malen betere isolatie op. Het tweede amendement heeft betrekking op het rentepercentage. In de nu voorliggende regelingen is sprake van een opslag op het rentepercentage waartegen wij als gemeente het geld kunnen lenen. Een opslagpercentage dat is bedoeld om eventuele ontbrekende betaling van wanbetalers van deze regeling af te dekken. Met andere woorden, wij willen voorzien in een laagdrempelige regeling, zodat veel inwoners er gebruik van zullen kunnen maken, maar de eventuele betalingsrisico's van die laagdrempeligheid leggen we neer bij de deelnemers aan de regeling. De mensen met een kleine beurs betalen dus de rekening. Het nationaal Warmtefonds went de rekening voor eventuele wanbetalers overigens niet af op de overige deelnemers. Zonder wanbetalers, en in Landgraaf hebben ze nog geen enkele wanbetaling gehad en we weten dat Zonnepanelenproject Parkstad die problemen ook niet heeft, zouden wij als gemeente door de jaren heen zelfs gaan verdienen aan het stimuleren van het aanbrengen voor energiebesparende maatregelen. Ondanks dat het hier over minimaal opslagpercentage gaat, over vijftien jaar ruim 75.000 euro. Vandaar het amendement om leningen in het kader van het Energie en Klimaat Fonds Kerkrade tegen hetzelfde percentage als waar de gemeente het geld voor leent aan onze inwoners aan te bieden.

Overigens staat in de nota van toelichting op pagina vijf van de zes dat de uitvoeringskosten 525 uren zullen zijn voor 174 aanvragen, en deze uitvoeringskosten worden via een toeslag doorberekend aan de deelnemer. Als de wethouder aangeeft dat dit toeslagpercentage op de rente bedoeld is voor de uitvoeringskosten te dekken, betalen de deelnemers dus twee keer. -Tot zover. -Dank u wel. Fractie van-dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Voorzitter, mag ik daar een vraag over stellen? -Ja, dat mag. -Ik denk dat de heer Charlier zojuist een S.H.G. Gorissen PvdA

perfecte reden geeft waarom zelf klussen wel moet worden toegestaan, aangezien die aangeeft veel beter op de hoogte te zijn van welke materialen gekocht moeten worden. Dus ik denk dat de heer Charlier zelf al veel zou kunnen besparen. Ik heb het via een bedrijf laten doen. Ik had glaswol en ik heb gemerkt wat M.H.A. Charlier Lokaal Alternatief

het scheelt met fatsoenlijke dakisolatie, dus ik zou zeker adviseren om een bedrijf het te laten doen en niet zelf met glaswol te gaan klussen. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Goed, waarvan akte, hier verschillen jullie gewoon van mening over. -Ons Kerkrade. -Dank u wel, voorzitter. Voorzitter, hier H. Vleugels Ons Kerkrade

voor ons ligt natuurlijk het ontwerpbesluit Energie en Klimaat Fonds Kerkrade. Ons Kerkrade stemt daar volledig mee in. Wat betreft de amendementen. Over het eerste, de uitvoering van werkzaamheden, ja, aan dit amendement kan Ons Kerkrade geen goedkeuring geven. Reden: A. “zelf klussen is toegestaan” te schrappen, de betreffende maatregelen dienen te worden uitgevoerd door een aannemer of installateur. Voorzitter, indien er ook maar vijf procent van de aanvragers, ja, en dan hoor ik van de heer Charlier de water [onhoorbaar] geloof ik twee, twee per [onhoorbaar/crosstalk] Ja, twee. Dat betekent dus dat dat nog lang niet wil zeggen dat die aanvragers onkundig zijn en geen vakkennis hebben. Zo wordt de kans ontnomen kosten te besparen zodoende een lagere lening af te sluiten. Dit zal zeker bij de burgers met de smalle beurs van rekening zijn. Wat betreft amendement twee, daar kan Ons Kerkrade ook geen goedkeuring aan geven, gelet op de verrekening en de uitvoeringskosten deze zijn allen verhoogd en het rentetarief toch meegenomen moeten worden. Daarvoor gaan wij dus geen goedkeuring geven. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

-Dank u wel. De SP. -Ja, voorzitter, we hebben dat in de J.A. Piefer SP

commissie ook al aangegeven, er is niks mis mee om verduurzaming te ondersteunen en te faciliteren, hè, we denken ook dat dat juist noodzakelijk is. Maar echter, de regeling zoals die hier voorligt, we hebben ook niet voor niks de amendementen mee ingediend, biedt nog steeds te veel risico's wat ons betreft en is te vrijblijvend. De wethouder geeft aan: ja, we willen mensen zo snel mogelijk helpen. Wij zouden er veel liever van willen maken: we willen mensen zo goed mogelijk helpen. Ja, en als je dingen snel doet, dan kunnen dingen ook eerder verkeerd gaan. En zeker als er geen kwaliteitsborging is en ook geen kwaliteitstoets achteraf. Financieel is er ook geen enkele toets. En als je dan kijkt naar wat gaan we dan eigenlijk vrijmaken, ik hoor dan zeggen: ja, elke burger kan er gebruik van maken. Nou, de regeling zoals die dadelijk wordt aangenomen door de meerderheid, biedt voor ongeveer 174 mensen dan, ja, een subsidie in deze. Nou, dat zijn nog lang niet alle burgers. Natuurlijk moeten we dit ontwerpbesluit gaan evalueren. Maar zoals gezegd, de risico's zijn veel te groot en is te vrijblijvend. En wat dat betreft de amendementen heeft de heer Charlier al heel goed toegelicht en we zouden graag die zekerheid er willen ingebouwd zien en dan zouden we kunnen instemmen. Maar niet op deze vrijblijvende manier een factuurtje indienen en je krijgt meteen een leningovereenkomst.

Dat gaat ons echt veel te gemakkelijk, voorzitter. Tot zover. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Is voor mij dan nog niet helder. Bent u voor of tegen het ontwerpbesluit zonder -de amendementen? -Als ze de amendementen niet meer [onhoorbaar] noemen, zijn we tegen het ontwerpbesluit. Helder, dank u wel. Ouderenpartij. Overigens welkom mevrouw Lataster, we hebben nu weer een ander quorum, fijn dat u nog kon aanschuiven. -De Ouderenpartij. -Dank u wel, voorzitter. Nou ja, tien A.M.J.N. Fischer-Otten Ouderenpartij Kerkrade

procent van onze huishoudens in Kerkrade, die hebben energiearmoede en dat is een flink aantal mensen die misschien straks met een vest en een sjaal naar de televisie zitten te kijken als die stroom daarvoor ook niet te duur is. Wij vinden dat het prima is dat Kerkrade nu dat Klimaatfonds in het leven gaat roepen. We vinden het ook prima dat de controles daarop wel zijn, maar niet verstikkend zijn. Dat we vertrouwen hebben in onze inwoners. Dat is misschien een hele andere tak van sport, maar zo kan het dan ook. En ik hoop dat dat vertrouwen ook niet beschaamd wordt. Ik heb alleen ergens gelezen dat er een integraal maatadvies gevraagd kan of moet worden. Dat is mij ontschoten en dat zou meegefinancierd kunnen worden. Dus dan weet ik niet in hoeverre dat een groot bedrag is of niet. Maar misschien zou je daar ook kunnen voorkomen dat er voor wat de SP betreft een verkeerde invulling gegeven wordt aan datgene wat we met de lening zouden kunnen maken. Dus wij zijn het helemaal eens met dat Klimaatfonds. De twee amendementen steunen we niet. En ik ben benieuwd of dat integraal maatadvies de SP misschien over de streep helpt door toch iets aan dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

-te nemen. Dank u wel. -Goed, dan blijkt dat de discussie zich een beetje toespitst op of je, hè, met de twee amendementen het zelf klussen en het percentage van een stukje overslag in zit, hoe je daar politiek tegenaan kijkt. Daar verschillen de meningen over. Wethouder, wellicht dat u nog wat licht kunt laten schijnen op het percentage uitvoeringskosten en, zoals Lokaal Alternatief suggereerde, dat het wellicht twee keer gedekt zou zijn en of het integraal maatadvies misschien nog een kwaliteitstoets is waarmee je een waarborg zou hebben.

Als u daar nog op wil-- Voorzitter, mag ik even, een puntje van orde, want ik heb de vraag gemist -of de opmerking van-- -Ja, die zit ik net te herhalen. -De Ouderenpartij. -Als u nou geluisterd had, had u hem gehoord. -Naar ons toe. Nee, de Ouderenpartij doet de suggestie dat de wethouder kan ingaan op de vraag of er een integraal maatadvies, wat dat inhoudt en als daar een, dat is nu de vraag aan de wethouder, als daar een kwaliteitstoets in zit, dan zou je dus ook bij het zelf klussen wellicht een kwaliteitstoets hebben. Dat is de vraag die aan de wethouder voorligt en mogelijk dat het antwoord daarop van de wethouder de SP nog zou kunnen overtuigen om alsnog in te stemmen. Dat is wat mevrouw Fischer -suggereerde. Wethouder. -Zo'n advies door de WoonWijzerWinkel dat M.M.L. van Drunen wethouder

kost geld, hè, dus dat moet je betalen. Dat is zo'n integraal advies. Dat is altijd mogelijk en dat kun je ook mee laten financieren. Dus daar zit die drempel dus niet. Je kunt ook achteraf een advies krijgen, of wat je hebt gedaan, wat je zelf hebt geklust, en overigens ik zou dat zelf nooit doen, want je hoorde ik kom met glaswol terwijl andere manieren waarschijnlijk veel beter zijn, maar goed, zo'n advies achteraf moet je ook zelf betalen en dat kun je ook laten verrichten door de WoonWijzerWinkel, dus dat is het probleem niet, lijkt mij. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Kijk, laat de wethouder even de vraag beantwoorden, dan kom ik nog even terug. Ja? Maar dat geeft dus geen borging voor kwaliteit, want dat kun je achteraf-- -Achteraf kun je-- -Ja. Ja, die eigen verantwoordelijkheid die laat ik toch echt bij degene die die M.M.L. van Drunen wethouder

lening aangaat, dat is overigens geen subsidie. Een subsidie is heel iets anders dan een lening aangaan. Bij een subsidie krijg je geld en dan wil je dat vaak ook gecontroleerd hebben. En lening moet je terugbetalen. Dus daar zit een verschil in. Even kijken. Dan was er de vraag over de rente-opslag. Dat moet ik laten nagaan, want dat weet ik niet uit uit mijn hoofd. Ik weet alleen dat er mij is verteld dat er die risico-opslag in zit en een deel van de uitvoeringskosten die zitten er ook -in verwerkt. -Maar niet dubbel? Niet dubbel, nee, nee, dat kan niet, nee, nee. Even kijken, wat was er nog meer?Over het klussen, ja of nee? Kijk, het komt weinig voor volgens Landgraaf, dus moeten we het enorm controleren wordt hier verteld of laten het helemaal eruit? Maar als het zo weinig voorkomt, kun je het ook net zo goed erin laten staan, want kennelijk is dat helemaal geen probleem. Dus laat het maar gewoon open voor de mensen. Dus we willen gewoon zo weinig mogelijk drempels en we willen de regeling zo open mogelijk houden, zodat de mensen ook zo snel mogelijk kunnen beginnen. Dat waren de antwoorden op de vragen. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Ik zou wel heel graag uit de wereld willen hebben dat die kosten er dubbel inzitten of niet, want ik zag meneer Charlier al moeilijk kijken, dus ik zou willen voorstellen dat u, kunnen we even schorsen, dat u ambtelijk even contact kunt hebben, want ik wil daar echt een harde toezegging op dat dat niet er dubbel inzit, anders blijft dat boven de markt hangen. Ik kijk even of dat mogelijk is. Dan kunnen wij nog even gebruik maken van een sanitaire stop en dan gaat de wethouder proberen-- Dus twee vliegen in één klap. Ik schors de vergadering voor een paar minuutjes, ja? [stilte 00:30:53-00:39:59] Goed welkom terug, ik heropen de vergadering. En we hebben even het raadsel van de dubbele -verrekening opgelost. Wethouder. -Ja, ik heb goeie ambtenaren. Goed-M.M.L. van Drunen wethouder

-Wij hebben goeie ambtenaren. -O, wij hebben-- -Heb je die ingehuurd of-- -Nee, precies, mijn companen, maar goed. Het klopt wat de heer Charlier zei: de uitvoeringskosten die zitten in een opslag in de lening en het verschil tussen die twee procent en de 1,425 procent waarbij we hem aangetrokken hebben, dat verschil is ter afdekking van de debiteurenrisico. Er zitten geen uitvoeringskosten in, dus enkel het debiteurenrisico zit in die opslag, het rentepercentage. En de uitvoeringskosten worden dus verrekend via -een opslag met de lening. -Dan is dat ook een politieke keuze, of je dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

-dat wil of niet. -Ja. -Die debiteurenopslag, hè? -Maar het is inderdaad die debiteurenopslag, hebben we aangegeven als er geen wanbetalers zijn, verdient M.H.A. Charlier Lokaal Alternatief

de gemeente hier 75.000 euro aan en we moeten stimuleren dat energiebesparende maatregelen. Dan moeten we geen regelingen in het leven gaan roepen waar we geld aan -zouden kunnen verdienen. -Maar dan zou u

er ook nog voor kunnen dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

kiezen, maar dan ga ik misschien mijn hand overspelen, om te zeggen: we laten dat voorlopig erin zitten en als het zo is dat het college daar 75.000 euro aan overhoudt, zou je daar wat mee kunnen doen. -Voor duurzaamheid. -Voor duurzaamheid. Zou dat niet een sympathieke geste zijn om ons tot elkaar te brengen? Ik zou eigenlijk de burgers liever die energiebesparende maatregelen willen M.H.A. Charlier Lokaal Alternatief

-aanbrengen, dat voordeel laten geven. -Nee, maar dat is ook wat ik zeg. Dat je dat wat je dan mogelijk verdient, omdat er geen debiteuren zijn, dat je die 75.000 dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

euro die je dan mogelijk verdient ten goede laat komen aan -duurzaamheidsmaatregelen voor burgers. -Maar dat betekent dat de burgers die nu M.H.A. Charlier Lokaal Alternatief

-instappen, betalen voor anderen. -Ja, dat is waar, omdat je mogelijk-- -Over vijftien jaar, hè? -Ja, goed, dat is een politieke keuze. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

-Ja. -U wil dat niet. Ik heb het geprobeerd. Ja, helder, ik stop ermee. Goed, dat is een politieke keuze. Ik ga eventjes, ja, -interruptie van BurgerBelangen daarop. -Ja, voorzitter, nu gehoord hebbende C.E. Paul-Ubachs Burgerbelangen

omtrent deze kosten zouden we willen vragen of we een schorsing kunnen inlassen, zodat we dit even kunnen bespreken. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Oké, goed, ja, dat kunt u te allen tijde vragen. Dus dan schors ik de vergadering SCHORSING

-wederom voor een paar minuutjes. -Dank je wel. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

-[stilte 00:42:18-00:47:52] -Goed, ik heropen de vergadering. Ik mis nog meneer Vleugels. Meneer Vleugels en meneer Rozema, heb je die ergens verstopt? [stilte 00:48:01-00:48:53] Goed, we zijn weer voltallig aanwezig. Welkom terug. Mevrouw Paul heeft om de schorsing gevraagd. Ik geef u het woord. Dank u wel, voorzitter. Ja, na overleg, ook na de informatie van de wethouder heb C.E. Paul-Ubachs Burgerbelangen

ik vernomen dat de uitwerkingskosten daar niet inzitten en dat het dus echt te maken heeft met de dekking van wanbetaling. Dan gaan wij akkoord met het amendement van Lokaal Alternatief en ik denk dat de wethouder dat ook nog zal toelichten. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Oké, dat is een wijziging, hè, dus een tweede termijn, dan moeten ook de andere partijen dat even aangeven. Wethouder, aan u het voorlaatste woord, voordat ik de tweede termijn dan start. Dan alleen, sorry mevrouw Paul, nog even, dan alleen met het tweede amendement hè, niet met het zelf klussen, dat blijft -een meningsverschil, hè? -Nee, nee met het tweede over de -rentewijziging. -Ja, ja. -Ja, ja. -Ja. Wethouder. Renteopslag, sorry. -Voor deze eerste tranche wil ik best het M.M.L. van Drunen wethouder

debiteurenrisico uit het rentepercentage halen, zodat we dat werkelijk 1,425 , houd me ten goede, dat in rekening brengen. Dus voor deze eerste tranche. Hoe de toekomst er gaat uitzien, die mogelijkheid zit ook in de verordening, moeten we allemaal opnieuw bekijken. En als het risico voor de gemeente te groot wordt, dan moeten we waarschijnlijk op zo'n opslag komen, of er komt een landelijke regeling met ingang 1 oktober die mogelijk nul procent geeft. Maar dat is ook niet zeker. Dat is ook nog afhankelijk van de rentepercentages die er op dat moment zijn. Dan kunnen we iets wijzigen. Maar goed, voor deze tranche wil ik best het risicoopslag zoals het er nu is, eruit halen. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Dat betekent dat het advies ten aanzien van het tweede amendement wijzigt. En ik vraag u allen in het tweede termijn even aan te geven of u, maar dat geldt dan alleen voor de partijen die eerst aangegeven hebben niet met de amendementen in te stemmen, om dat even kort te memoreren. Alle vragen zijn beantwoord. Ik kijk even naar een korte tweede termijn. Ik probeer ook een beetje op de klok te letten. Het is inmiddels al kwart voor tien. We hebben nog een paar agendapunten. Keep it smart en simpel, oftewel hou het eenvoudig. Meneer Meijer van het CDA, u was het al eens met de amendementen, dus dat wijzigt niet. M. Meijer CDA

Dat wijzigt inderdaad niet. Ik hoorde ook de wethouder in de beantwoording zeggen dat hij zelf ook niet zelf zou gaan klussen om een betere kwaliteit te gaan garanderen, dus daarmee ontkracht hij eigenlijk wel zijn stuk. Dus dan zou ik ook bijna zeggen of ga voor die kwaliteitstoets bij het amendement, want het is goed dat we de mensen helpen, maar nu zeggen we niet hoe ze het moeten doen en ik denk dat de kwaliteit hier wel heel belangrijk is. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Ik wil geen gedoe en discussie over of de wethouder al dan niet zelf klust. Laten we vooral in het oog op de vergadering even doorgaan. Hij zei dat hij zelf wilde klussen, maar we gaan het er niet over hebben verder. Fractie van BurgerBelangen u hebt uw standpunt al aangegeven, toch? Kunnen we het daarbij laten of doe -ik u dan tekort? -Nee, voorzitter, ga maar door. Dank u wel. Hart Voor Vrijheid, kunt u ook-A. Gramsma Burgerbelangen

Dank u, voorzitter. Gezien de nieuwe feiten steunen we het tweede amendement dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

-en de rente-opslag. -Oké, helder. VVD. R.F.A.C. Creusen VVD

Ja, het eerste amendement steunen we niet, zoals gezegd, het tweede amendement wel, maar wel met de voorwaarde dat aan het einde van de eerste tranche de zaak wel -geëvolueerd wordt. -Helder. Partij van de Arbeid. S.H.G. Gorissen PvdA

Ja, voorzitter, wie het zelf kan, moet de gelegenheid krijgen om zelf te klussen. Dat hebben we in eerste termijn aangegeven, daar blijven we bij. Laten we de burger het vertrouwen geven, dat wie een lening aangaat om materiaal in te kopen, dat welbewust doet, zich informeert of de kennis al heeft. En als dat één burger is of zoals in Landgraaf twee burgers zijn die dat doen en daardoor geld besparen, dan moeten we dat gewoon toestaan. Als extra opmerking zou dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

ik in het tweede termijn willen aangeven dat in de voorbije week en eigenlijk zelfs voorbije maanden sinds we, volgens mij was het januari, hebben vernomen dat waarschijnlijk voor het zomerreces een besluitvorming zou komen omtrent het energiefonds, ik heel veel en ik denk dat dat voor veel mensen hier geldt, heel veel burgers heb gesproken die het of zelf aangaven of omdat het ter sprake kwam, heel erg verheugd en content waren over het feit dat de gemeente Kerkrade dit gaat doen. Alleen al het feit dat die bewustwording mensen kan aanzetten tot het beter verduurzamen, beter isoleren of anderszins gebruik maken van de verduurzaming van je woning, alleen dat al is winst die we hier vanavond gaan pakken. Dus het besluit dat we zo meteen gaan nemen is wat ons betreft heel erg waardevol, een belangrijke stap in de strijd tegen stijgende energiekosten, maar ook in het behalen van klimaatdoelstellingen. En nou even, ik ga een beetje duwen, het tweede amendement? Ja, nou, dat was toevallig het punt dat al de hele avond voorbij komt. Die stond hier nou ook, dus dat scheelt en dan kom ik nou bij het amendement. Ja, wat ons betreft, S.H.G. Gorissen PvdA

als het college aangeeft dat het bereid is het risico te nemen voor de eerste tranche om die wanbetalingen niet af te zekeren en dat is financieel dus geen probleem, ja, goed, dan kunnen we wat ons betreft wel meegaan met het amendement en dan wachten we even af wat de andere partijen daarvan vinden. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Dank u wel. Lokaal Alternatief is bekend, hè, dus dat hoef ik niet te vragen. -Ons Kerkrade. -Ja, dank u wel. Ja, we gaan akkoord met het stuk wat voorligt en ook niet met het amendement van de zelfklusser en na wat N. Krasovec Ons Kerkrade

zelf kluswerk van de wethouder, kunnen wij akkoord gaan met het mooie stuk, met -het amendement. Dank u wel. -Dank u wel. Fractie van de SP, bij u even dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

vooral van belang of het aannemen van het tweede amendement, uw standpunt nog J.A. Piefer SP

wijzigt ten aanzien van het ontwerpbesluit? -Nee, voorzitter. -Ik kan het altijd proberen, hè? -U kunt het altijd proberen. -Nee, oké, dus dat wijzigt niet. Dank u dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

-wel. De Ouderenpartij. -Die is met de kennis van nu het ook eens A.M.J.N. Fischer-Otten Ouderenpartij Kerkrade

-met het tweede amendement. -Goed, dan hebben we alles besproken, dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

hebben we ook een leuk proces gehad, zeg maar, waar ook weer tot een ander inzicht is gekomen. En dan besluit de raad om het amendement van zelf klussen, dat wordt niet aangenomen. Dat is, ik heb geteld, volgens mij zes tegen twintig. Is dat correct? Dat amendement is verworpen. Het amendement van de renteopslag daarentegen is met unanieme stemmen aangenomen, met die kanttekening dat dat geldt voor de eerste tranche en dat daar een evaluatie volgt voor de tweede tranche. En dan ben ik bij het ontwerpbesluit, de raad besluit, ik heb dat niet meer voorgelezen het renteopslag amendement. Is dat oké of moet dat nog een keer? Ik zou wel even oplezen zegt hij. In de nota van toelichting nummer 22TI027 op pagina vier, bij kanttekeningen financieel bij de eerste bullet de laatste zin “Om dit financiële risico ... bij de deelnemer.” te schrappen en daarnaast op pagina vier bij financiën de tweede bullet als volgt te wijzigen: “Rentetarief: het rente tarief van de lening wordt gesteld op 1,425 procent. Dat is gelijk aan het rentetarief van een nieuwe vaste geldlening die de gemeente uit de markt heeft aangetrokken met een rentetarief van 1,425 procent en waarmee het beschikbaar te stellen budget voor het E&K Fonds, Energie en Klimaat Fonds Kerkrade zal worden gefinancierd.” En dat amendement is unaniem aangenomen met de voorwaarden die ik zojuist formuleerde.

Dan hebben we het ontwerpbesluit. De raad besluit te bepalen: één: dat het vaststellen en uitvoeren van het Energie en Klimaat Fonds Kerkrade plaatsvindt in het kader van de uitoefening van de publieke taak door de gemeente als bedoeld in de wet Fido; twee: de verordening Energie en Klimaatfonds Kerkrade vast te stellen, conform aangelegd exemplaar en drie: een budget van twee miljoen euro, zoals bedoeld in artikel drie van de verordening Energie en Klimaatfonds Kerkrade, beschikbaar te stellen voor het verstrekken van kredieten aan woning- en pandeigenaren in de gemeente Kerkrade voor het uitvoeren van energiebesparende en klimaatadaptieve maatregelen aan hun woning c.q. pand. En dat voorstel is aangenomen. Tegengestemd heeft de fractie van de SP. De motie die is ingediend, die is ingetrokken, want daar wordt recht aangedaan door een toezegging van de wethouder om zoveel mogelijk aandacht te besteden aan de zaken die in de motie verwoord zijn. En daarmee is agendapunt 6.4 behandeld en afgesloten. Ben ik bij agendapunt 6.5 het ontwerpbesluit wijziging commissies, werkgroepen.

6.5 Ontwerpbesluit wijziging commissies / werkgroepen dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

De Ouderenpartij heeft nog enkele aanpassingen doorgegeven voor de samenstelling van de commissies en werkgroepen en daarnaast moet de raad nog plaatsvervangende voorzitters voor de commissies benoemen. Het betreffen allemaal raadsleden die al eerder door de commissie geloofsbrieven zijn onderzocht. Er is nu enkel en alleen nog maar de besluitvorming door uw raad aan de orde. Dus ik ga ervan uit dat u ook daar allemaal mee kunt instemmen en dat daar niemand iets over te vragen of op te merken heeft. Dan besluit de raad: één: de namens de fractie Ouderenpartij Kerkrade, mevrouw Fischer-Otten te benoemen als lid van de commissie AZM; twee: de heer Schlenter te benoemen als lid van de commissie B en S en drie: mevrouw Fischer-Otten te benoemen als lid van de Integriteitscommissie Kerkrade en vier: de heer Schlenter af te vaardigen als lid van de werkgroep Omgevingswet. De raad besluit ook: namens de oppositie mevrouw Szalata-Thomas te benoemen als plaatsvervangend voorzitter van de commissie AZM; twee: namens de coalitie de heer Vinken te benoemen als plaatsvervangend voorzitter van de commissie B en S en drie:

namens de coalitie mevrouw Fischer-Otten te benoemen als plaatsvervangend voorzitter van de commissie GEZ. En dat voorstel is unaniem aangenomen. Agendapunt 6.6

6.6 Motie onderzoek grensoverschrijdend en tweetalig kinderdagverblijf dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

motie onderzoek grensoverschrijdend en tweetalig kinderdagverblijf, is uitvoerig besproken in de commissie B en S. Daarna is de motie nog aangepast en meneer Meijer of Creusen willen wellicht de motie nog kort toelichten. Meneer Meijer. M. Meijer CDA

Ja, dank u wel, voorzitter. Korte toelichting, inderdaad op twee kleine punten aangepast en met name ook om het ambtelijk apparaat iets meer ruimte te geven aangezien de werkdruk al redelijk hoog is. In de commissievergadering was breed raakvlak voor de motie. Maar er werden ook enkele kanttekeningen geplaatst. Denk hierbij aan aandacht voor het Kerkraads dialect of dat na de kinderopvang te weinig aandacht is voor tweetaligheid en daar werd mee verwezen naar het onderwijs. Ons inziens sluit sowieso het één het ander niet uit. Dus mochten we hier mee instemmen met deze motie, betekent dat we niet geen aandacht voor het dialect willen. Integendeel zelfs hier is ook een motie voor aangenomen in 2020, voor behoud van stimulering van de Limburgse taal en het Kerkraads. Wij vinden het juist belangrijk om ergens een eerste stap te zetten. En zoals een belangrijke les van Merkel: schritt für schritt, stap voor stap. Net over de grens in Herzogenrath voert men hetzelfde onderzoek uit en is men positief. Daarnaast zijn er reeds meerdere succesvolle concepten op dit moment. Als CDA Kerkrade zijn wij in gesprek gegaan met kinderen. [onhoorbaar 00:00:00] te Kaldenkirchen en een afvaardiging van de raad en de wethouders zijn daar ook van harte uitgenodigd om deze succesvolle formule daar te gaan bezoeken.

Ook is er een landelijke proef tot juli 2023 loopt en omwille hiervan is het ons inziens niet verstandig om de motie nog verder vooruit te schuiven. Dit betreft het besluit van 6 juni 2027: experiment meertalig dagopvang en peuterspeelzaalwerk. De motie is bovendien sympathiek naar de 2700 Duitstalige inwoners die Kerkrade rijk is en ons inziens kan het een tweede stap zijn - na het zomerreces - om die tweetaligheid ook in het basisonderwijs aan te vragen. Nogmaals, dit sluit zeker ons mooie dialect niet uit, integendeel, -dit kan elkaar versterken. Dank u wel. Dank u wel. Ik kijk nog even naar de dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

wethouder voordat ik de eerste termijn open. Wethouder Schlangen. Dank u wel. Ik ben heel blij dat ik aan zet kom. Ik word een beetje buitenspel J.H. Schlangen wethouder

gezet vanavond. Nee, ik ben niet zielig. Voorzitter, als ik de heer Meijer beluister, hoef ik het onderzoek niet meer weg te zetten bij een ander apparaat, want hij heeft zelf al veel voorwerk gedaan. Meneer Meijer, we gaan ons beperken tot deze motie. Er zijn een paar aanpassingen nu gedaan, en ik heb in de commissie ook aangegeven dat we de motie gaan uitvoeren. Als u of de raad suggesties heeft, zullen we deze meenemen in het onderzoek dat we van onze kant zullen verrichten. [onhoorbaar 00:01:35] onderwijs in Kerkrade. Die oude motie ligt er nog. We hebben al wat voorwerk gedaan. Door corona was het wat moeilijker om in scholen binnen te komen. Ik ga dat wel weer oppakken. Als er in september een motie komt om dat ook weer op te pakken, laten we dat dan niet mengen maar vooral apart bekijken hoe we verder komen. We hebben de Kitas en de kinderdagverblijven, en dat zijn twee verschillende werelden. Maar dan kom ik terug op de concretie. En PO-onderwijs is ook een andere tak van sport, en heb je het over curriculum inbreuk. Daar zullen we het over hebben. Ik steun -de motie volledig. [onhoorbaar 00:02:11] -Dank u wel. CDA, eerste termijn. Volgens dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

mij was dat hem, toch? Ja, dank u wel. U kunt kort en krachtig zijn: as u de motie steunt, kunt u het ook daarbij laten. BurgerBelangen. Ja, we steunen ze en dienen ze ook mee in. Dus akkoord. -Dank u wel, de fractie Hart Voor Vrijheid. -Wij steunen de motie niet. Dank u. -De VVD. -Wij steunen als medeinitiatiefnemer deze R.F.A.C. Creusen VVD

motie wel. Ik ben heel erg benieuwd naar de motivatie van mijn buurman waarom -hij de motie niet steunt. Dat is een vraag aan u, meneer Otten. A.R.J. Otten Hart voor Vrijheid

Het gaat over grensoverschrijdend broederschap. Ik vind als je het dialect goed beheerst en daar ook aandacht aan geeft, het over de grens een gelijke taal in hete dialect is, en dat de stap naar het Duits heel klein is. En ik vind dat beide iets anders. Als je als kindje bij de kinderopvang komt en je krijgt daar als dialect het Nederlands en het Duits, zit je daar als heel jong kindje met drie verschillende talen en dat wil ik voorkomen. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Helder, u hebt de vraag beantwoord. Dat is het dan. Dank u wel. Ja, ik ben heel streng. Nog een andere interruptie? Partij van de Arbeid. S.H.G. Gorissen PvdA

Voorzitter, dank. Ik ben bijna bang om nu een aantal zinnen te gaan uitspreken. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Nee, dialect in Duits kan de ondertiteling niet aan. We hebben in commissieverband twee kanttekeningen geplaatst bij deze motie. Dat had te maken met het feit dat er een gebrek is aan, als je dit zou kunnen S.H.G. Gorissen PvdA

verwezenlijken in de derde en vierde jaar, wat komt er dan achteraan? Heeft het zin om dat alleen dan te doen? Of kun je ook verder vooruitkijken om het ook op basisschoolleeftijden te gaan doen? Het had ook te maken met het feit dat er blijkbaar een hele hoop informatie is uit het verleden over dit onderwerp, dat ons al heel veel wellicht zou kunnen vertellen. Deze kanttekeningen zou ik bij de motie willen plaatsen om wellicht is dat ook beoogd door de indieners - dat als eerste stap te zien, om die informatie eerst helemaal als analyse te pakken voordat je verder gaat onderzoeken, want wellicht ga je dan allemaal dingen dubbel doen. We hebben het heel veel gehad over werkdruk, dus dat was onze opmerking dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

daarbij. As dat in lijn is met de indieners, zijn we voor de motie. Die suggestie geeft u gewoon mee, en verder stemt u in met de motie. Daar heeft u nog een vraag over, meneer Otten, aan de Partij van de Arbeid? -Nee, ik heb -- -U moet een gerichte vraag hebben. Het A.R.J. Otten Hart voor Vrijheid

enige... Nee, ik heb geen gerichte vraag, maar ik ben niet tegen tweetalig onderwijs, maar ik zie het dialect ook als streektaal. Dus ik ben voor het tweetalig dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

onderwijs. Dat was helder. Lokaal Alternatief. Wij dienen de motie mee in en ondersteunen de motie. We zijn erg blij met M.H.A. Charlier Lokaal Alternatief

het toezeggen van de wethouder dat die de motie van 20 november 2020 -na het zomerreces verder gaat invullen. -Nu geeft u er een mooie draai aan. Nee, de dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

wethouder heeft gezegd dat die graag tegemoet ziet als de raad daar in september opnieuw over wil spreken. Ik ben heel streng, dat heeft die gezegd. Als u iets anders wilt, moet u bij de wethouder een toezegging ontlokken. M.H.A. Charlier Lokaal Alternatief

Dan wil ik de wethouder vragen wat die gaat doen met de voorliggende motie die 12 november 2020 unaniem door deze raad is aangenomen. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Dat kan de wethouder dadelijk nog een keer aangeven. Dan hebben we geen spraakverwarring daarover, want meneer Krasovec zegt dat ik het verkeerd gehoord heb. Dat kan ook. Ons Kerkrade heeft ook de motie ingediend, dus u bent -voor? -Ja. Volgens mij had de wethouder het over N. Krasovec Ons Kerkrade

de motie die de SP in september eventueel gaat indienen en gaat die terugkomen over de motie. Ik zie de wethouder al knikken. De motie hebben wij mee ingediend. We zien dan wel graag de stand van zaken tegemoet van de motie van 2020 die wij als initiatiefnemer mee hebben ingediend. Verder willen wij nog even gewag maken van de plek even te onderzoeken van de eventuele kinderdagverblijven. Kortbij de grens, dat die goed bereikbaar zijn voor beide kanten. Misschien was dit meer een motie geweest voor de Euroderaad, die we samen hadden kunnen indienen met de Duitse kant. Weet ik niet. Voor de toekomst. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

-Ja, dat had gekund. -Voorzitter, hij is in de Euroderaad -kenbaar gemaakt. -Maar de Euroderaad had hem ook kunnen bekrachtigen. Dat is in principe hetzelfde. De SP. Dank u wel, Voorzitter. Zo zie je maar wat een motie teweeg kan brengen. Emotie M.A.K.J. Laumann SP

en Limburg staat weer op de agenda. Laten we vooropstellen dat we niet tegen de Duitse taal zijn, want dat zou wel heel erg zijn. We omarmen de taal van een buurland als SP en in dit geval de Duitse taal. We hebben wel wat vragen die in het onderzoek meegenomen zouden kunnen worden, want de wethouder vroeg naar suggesties en die willen we graag geven. Er zijn wat feiten en daar zitten we een beetje mee. Het ergste vinden wij dat er in de motie staat: "Dat geeft een voorsprong op later leren, studeren en Duits spreken in Duitsland of in Duitsland werken." Als je na de peuterspeelzaal en kinderopvang gedurende acht jaar niets meer heb, heb je er geen voordeel aan. Daar zou wat aan moeten gebeuren en zou mee moeten worden genomen in het onderzoek. Dan heb ik hier nog een paar opmerkingen van onze collega die in het onderwijs heeft gezeten, dus die weet wel waar ze het over heeft: welke materialen gaan we dan gebruiken? Zelf verzonnen? Voor zover ik weet, bestaan die nog niet. Dus neem dat mee in dat onderzoek. De voortgang is ver te zoeken: twee jaar op de kinderdagverblijven en dan minimaal acht jaar niets meer. Eén school in beide landen in het grensgebied: daar is geen draagvlak voor, maar vormt eerder een uitzonderingspositie wat niet de bedoeling kan zijn, want iedereen moet dan deel kunnen nemen.

Hoe wil je dat realiseren? Hoe moet de bijscholing van de leiding gerealiseerd worden? Wordt een cursus Duits verplicht? Pak je een native speaker die al of niet betaald wordt? Dat zijn toch allemaal dingen die moeten meegenomen worden in het onderzoek. Wat is het doel van het aanleren van een tweede taal als gebleken is dat peuters daar nog niet aan toe zijn en de leiding niet in staat is bij te springen op verdere opleiding? Wat vinden ouders van niet gemengde gezinnen als hun peuter plots les krijgt in een andere taal? Gaat u dat verplichten of vrijwillig doen? In geval van twijfel, is niet inhalen hier ook van toepassing. Er zijn te veel praktische vragen en bulten op de weg om nu al serieus over plannen te gaan praten. Dat vinden we en niet omdat we het willen afkeuren, maar we willen wel het dialect daarnaast laten lopen. En dat vinden we nog belangrijker. Onze eigen moddersjproach moet voorop staan en ik denk dat we daar ons wel in kunnen vinden. Als u die vragen mee zou willen nemen en een vervolg kunt geven, een soort empirisch onderzoek op de Duitse taal. Want dat is belangrijk: kun je een vervolg geven? Kun je het jaar na jaar terug laten komen en ook via onderzoek vaststellen? Ik zit zelf in de onderzoekswereld en daar doen we dat ook.

Dan kun je ook niet na één of twee jaar zeggen: "Het werkt wel of het werkt niet." Dan moet je in een hele lange periode pakken om te kijken of kinderen daar voordeel van hebben. Dat zijn onze adviezen om mee te nemen en daar willen we graag een antwoord -op in het onderzoek. -U noemt heel veel dingen. Ik wil dat graag dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

vastgelegd hebben. Welke vragen wilt u aan de wethouder meegeven? Het gaat -om een onderzoek. -Zal ik ze doorsturen? Ik heb ze benoemd. Nee, ik wil ze formuleren zodat het ook in het verslag helder staat. Ik heb gehoord dat u heeft gezegd: neem in het onderzoek nadrukkelijk mee dat als er na die peuterspeelzaal niets met de Duitse taal gebeurt, wat dan het effect is. Dat is vraag één. Twee: materialen, bijscholing, dus praktische zaken rondom het uitvoeren. Neem dat mee in het onderzoek of het haalbaar is. Hoe doet u dat? Zet u native speakers in? Dat hoort bij die bijscholing. En die laatste: het doel van het leren van een tweede taal. Welke vraag is dat? Wat moet in het onderzoek -meegenomen worden? -Het is bekend dat peuters er nog niet aan toe zijn om een tweede taal te leren. Een dialect is ook een tweede taal, maar dat M.A.K.J. Laumann SP

wordt hier gesproken. Maar als je een vreemde taal aan een peuter wil leren, gaat dat heel anders en daar zijn ze vaak nog niet aan toe. Daar moet ook naar dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

-gekeken worden. -Dan zou je in het onderzoek mee moeten nemen om te praten met experten en wetenschappers over het effect van deze aanpak en of dat überhaupt kan. Ik zou geen nieuw empirisch

onderzoek starten, maar probeer experten te benaderen die hiervan verstand hebben. Dan is dat -voor het verslag ook goed vastgelegd. -Prima! Als de wethouder aangeeft dat die die vragen meeneemt in het onderzoek, c.q. -de indiener, bent u het eens met de motie. -Ja, als we daar een terugkoppeling van -krijgen, maar daar ga ik vanuit. -Dat komt in het onderzoek. Dat komt vanzelf. Ik wil nu vooral borgen dat uw vragen ook in het onderzoek komen. M.A.K.J. Laumann SP

Daar was een interruptie van meneer Gramsma. Een vraag via de Voorzitter aan de SP. U spreekt over tweetalig onderwijs. Ik had A. Gramsma Burgerbelangen

begrepen dat dat niet mogelijk is bij kinderen op die leeftijd. Bij een peuterspeelzaal is er geen sprake van onderwijs, dus we moeten het niet gaan -verwarren. -Dat is wat ik aangeef, even via de Voorzitter. Sorry Voorzitter. De peuters zijn er nog niet aan toe. In de motie M.A.K.J. Laumann SP

staat dat je daar in je verdere leven heel veel aan hebt als je verder gaat studeren, maar peuters hebben er nog niets aan. Dat is geen onderwijs. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

We laten in het onderzoek meenemen dat er gekeken wordt of dat effect heeft, ook voor peuters, meneer Meijer. U bent indiener van de motie. Steunt u dat de vragen van de SP meegenomen worden in het onderzoek? Ik wil daar wel een opmerking over maken. Er is al onderzoek naar gedaan en dat M. Meijer CDA

heeft bewezen dat het wel degelijk effect heeft. Even op Ari inhakende: in de wet is geregeld dat het basisonderwijs 15 procent in tweetaligheid mag zijn, dus die 15 procent mag sowieso. Dus die wil ik wel toegeven. Er is al een onderzoek geweest en er is wel degelijk bewezen dat het effect heeft. Wat in de motie voor ligt, heeft niets met onderwijs te maken, maar dat kan in de toekomst wel. Ik denk dat we best heel veel onderzoek nu willen laten doen, maar ik denk niet dat we nu tien jaar vooruit kunnen lopen op wat voor effect het heeft. Laten we het stap -voor stap zetten. -Het is helder. Als u weet dat er al dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

onderzoek is, is het zaak om dat in dit onderzoek zichtbaar te maken. Dat is wat de SP vraagt. Volgens mij snappen we het. Wethouder Schlangen, u bent ook met die -vragen -- -Mag ik reageren, Voorzitter? Ik hoor heel -goed wat de commissie zegt. -Dat gaat een hele dure fout worden. Dit is een hele slechte volgorde om zo te beginnen. Ik ben blij dat we de raadzaal -gaan aanpakken. De Ouderenpartij. -Dank u wel, mevrouw de Voorzitter. L.H.J.F. Schlenter Ouderenpartij Kerkrade

Voorzitter, in de commissievergadering hebben we deze motie al gesteund. Nadat er met de wethouder over is gesproken, is hij tekstueel iets aangepast en deze aangepaste versie steunt de Ouderenpartij volledig. Dank u wel. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Dank u wel. Dan ga ik nu naar de wethouder of u de vragen die zijn gesuggereerd, mee wil nemen en dan hebben we in principe een akkoord. J.H. Schlangen wethouder

Dank u wel, mevrouw de Voorzitter. Ik h eb heel goed geluisterd naar de fracties en de commissie. Er zijn verschillende overwegingen. Dat is goed en dat is niet goed. Ik heb zelf ook een persoonlijke mening, maar die ga ik nu niet uitspreken. Ik heb ook een onderwijsachtergrond. Er is al veel gebeurd in het verleden. Er ligt veel wet- en regelgeving onder. Er moet ook gekeken worden naar wetenschappelijke onderzoeken die al verricht zijn. We gaan het wiel niet meer opnieuw uitvinden. We gaan kijken naar de rapportages die er al liggen. Als we met een eindrapportage terugkomen, zijn al die dingen meegenomen. Ik zou het leuk vinden, mevrouw de Voorzitter, als de SP haar vragen mij schriftelijk kan laten toekomen, via de griffie, zodat we deze kunnen meenemen en niets vergeten. Ik wil ook naar meneer Meijer kijken en naar wat de samenhang is tussen het Duits-, het meertalige en het dialect. En vervolgens het basisonderwijs. Dat zijn twee verschillende werelden. Daar kom ik op terug. Ik heb zelf al wat vooronderzoek gedaan, dus ik kan ook [onhoorbaar 00:15:24] neerleggen. We gaan serieus kijken naar het onderzoek. Ik kijk even niet naar de overwegingen. [onhoorbaar 00:15:29] is dat wel goed of niet goed? Dat deed u net wel even. Ik kijk naar het dictum. We

gaan dit onderzoeken. Als u mij de tijd geeft... dat heeft u gedaan, meneer Meijer, met de aanpassing om erin januari 2023 op terug te komen, hebben we zeker heel wat bevindingen om hier een discussie/debat te voeren in de raad over het wel of niet invoeren van dit soort kinderdagverblijf onderwijs. Ik wel er wel bij zeggen dat niet elk kinderdagverblijf in Parkstad dit gaat doen. We moeten waarschijnlijk een nieuwe groep vinden die dit soort onderwijs gaat aanleren en daar kunnen mensen zich dan op inschrijven. Dat gedachtegoed wil ik even meegeven: we gaan dit niet in alle kinderdagverblijven regelen. Dat gaat niet lukken, maar we kunnen wel een begin maken. Stap voor stap dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

-[vreemde taal 00:16:17] -Ik denk dat ik weet wat u gaat vragen. Ik wil nog even de cliffhanger uit de wereld hebben, wethouder Schlangen van het dialectonderwijs en de motie waarover net een beetje heen en weer gespard werd. Ik wil dat even toelichten. We hebben in 2020 die motie gehad met de vraag om dit J.H. Schlangen wethouder

te onderzoeken. Dat hebben we toen gedaan met het onderwijs, met het [onhoorbaar 00:16:41] bureau en de lectoraten van de scholen. Ook met de dialectvereniging. Het Kirchraads dialect, en niet de Limburgse taal, dat gaat echt niet lukken in Kerkrade. Dan krijg je het verwijt Limburgs praten [vreemde taal 00:16:55]. Dat willen we zeker niet doen. Wat hebben we nu gedaan? We hebben met de dialectvereniging ingezet op projectmatige dialectlessen op de basisscholen. Dat is gestagneerd door de coronatijd en gaan we weer oppakken. Die dialectvereniging bestaat nog met mensen die in het onderwijs gezeten hebben en de bevoegdheid hebben om voor de klas te staan zonder leerkracht. Daar gaan we weer op inzetten. Als dat door de verschillende autonome scholen opgepakt wordt - drie of vier hebben interesse - gaan we dat intensiveren, en misschien komt daaruit weer dat iedereen mee wil doen. Als men ziet dat het leuk is, neemt men dat over. Het begint bij de basis. Ik wil toezeggen dat dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

we dit na het reces even zullen oppakken en weer met scholen in gesprek zullen gaan. Ik heb vandaag met zes scholen apart gezeten. Zo kan je heel goed overleggen en heb je ook een ingang. Daar neem ik jullie wel inmee. Dat is een stukje toezegging op een voortgangsrapportage op de aanpak van die motie. En dat was niet wat u wilde zeggen? Jammer! Niemand voor de tweede termijn, behalve de SP en meneer Gorissen. Dan bent u eerst volgens de volgorde. S.H.G. Gorissen PvdA

Als ik de wethouder goed begrijp, gaan we vooral alles wat beschikbaar is, verzamelen en komt dat terecht in een eindrapportage. Het lijkt mij zeer zinvol om niet te veel extra dingen te doen, als je het hebt over belasting van. Als dat de interpretatie is, zijn wij voor de motie conform de eerste termijn. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Dat heb ik zo opgevat en is dus zo. De wethouder knikt ook. De fractie van de SP. -Ik ben heel benieuwd wat die vraag is. -U zegt net dat niet alle M.A.K.J. Laumann SP

kinderdagverblijven daaraan zullen deelnemen. Het Duits zijn er maar een paar, hoorde ik u zeggen. Hoorde ik dat goed? dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

-Wat is uw vraag? -Hoe ga je het dan voortzetten op de lagere M.A.K.J. Laumann SP

-school? Dan heb je daar weer een verschil. -Ik pak hem even terug. Er komt een onderzoek of iets mogelijk is. Uit dat onderzoek blijkt iets en dan ga je kijken dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

of je dat op één of op tien... dus we maken het ons nu een beetje te moeilijk. Er moet eerst iets liggen. Schriet für Schriet. Wethouder, is het nodig? Ik wil even duidelijk stellen: de gemeente, de politiek bepaalt niet J.H. Schlangen wethouder

of onderwijs of een Kita dit gaat doen. Dan moeten ze zelf willen en initiëren. Wij kunnen hen daarin alleen maar faciliteren en helpen. Dat verhaal wil ik meegeven. Wij gaan geen onderwijs inrichten. Dat moge duidelijk zijn.

dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Nu komt er eerst een resultaat van een onder. We gaan het nu eerst in de diepte onderzoeken en we komen met het gegeven -- De indieners zie ik nog twijfelen. Nog een laatste nabrander? We zouden het onderzoek eventueel kunnen delen, waarin uitgelegd wordt wat V.E.C. Lataster CDA

het voordeel is van tweetalige peuterspeelzalen en kinderdagverblijven, geen onderwijs? Meneer Otten voor u, het is niet verplicht. Het is misschien een geste voor 2700 gezinnen die tweetalig leven, met Nederlands en Duits in het gezin, zodat ze een keuze hebben om een kinderdagverblijf te kiezen voor hun kinderen, waar de kinderen ook in het Duits worden aangesproken. Ik denk dat dat een verschil is: het is niet verplicht. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

-Via de Voorzitter, heren. -Ik word persoonlijk aangesproken. Nee, u wordt niet persoonlijk aangesproken. U wordt politiek -aangesproken. Dat is iets anders. -Ik heb nooit gezegd dat het ergens A.R.J. Otten Hart voor Vrijheid

verplicht zou worden. Ik heb alleen gezegd dat het op een derde rang komt als er drie talen komen op de opvang. Dat is het enige wat ik heb gezegd. Ik ben nooit tegen tweetalig. Tweetalig opvoeden heeft zijn voordelen. Alleen, er komt nu een derde taal bij voor een redelijk gedeelte in de Kerkraadse gemeenschap. De 2700 Duitse kinderen krijgen thuis hun Duits en moeten integreren in het Nederlands of het dialect. Daar hebben ze in het begin wat moeite mee. Als ze kennismaken met het dialect en het Nederlands tegelijkertijd, kunnen ze daaraan rustig wennen. Niet nog in één keer Duits, dat vind ik te veel van dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester