Raad 211202 (notulen)(vastgesteld)(geanonimiseerd)
Tekst van het document
Het Dagelijks Bestuur van de regio Holland-Rijnland constateert dat het vigerende woningbouwprogramma Valkenhorst niet voldoet aan de minimumeisen van de Regionale Woonagenda die leidend is in grote woningbouwprojecten, en aldus ook de inhoud van de motie Grinwis c.s. ondersteunt; 5. De gemeenteraad van Katwijk het bevoegd gezag is wat betreft het vaststellen van het bestemmingsplan Valkenhorst c.a; Overwegende dat: 1. De gemeenteraad van Katwijk geen contractpartner is in het privaatrechtelijk contract met het Rijk en dus in vrijheid kan beslissen m.b.t. alle mogelijk aspecten rond het bestemmingsplan; 2. De gemeenteraad van Katwijk gehouden is zich te conformeren aan de eisen zoals neergelegd in de Regionale Woonagenda van Holland-Rijnland; OKK Verzoekt het college van B&W: A. Bij het ter vaststelling aan de raad aanbieden van het bestemmingsplan Valkenhorst daarin een wijziging van het woningbouwprogramma op te nemen, leidend tot een aandeel van minimaal 50% betaalbare huur- en koopwoningen in het totaalprogramma. w.g., J.H. Haasnoot De heer De Mooij beschrijft dat in de aangenomen motie-Grinwis het kabinet ertoe wordt opgeroepen om in woningbouwprojecten waarvan het RVB grondeigenaar is minimaal 50% van de te ontwikkelen
40
Notulen van de openbare vergaderingen van de raad en de raadscommissie van Katwijk op 2 december 2021, nr. 2764094
woningen uit betaalbare huur- en koopwoningen te laten bestaan. Het CDA wil direct de link leggen tussen die oproep en het project Valkenhorst. De kansen moeten snel in kaart worden gebracht om daar vervolgens naar te handelen. De motie geeft gehoor aan de grote groep inwoners die op zoek is naar een betaalbare woning. Hij dient de motie in, die door bijna alle fracties wordt gesteund. Motie 4: Minimaal 50% betaalbare huur- en koopwoningen op Valkenhorst De raad van de gemeente Katwijk, bijeen op 2 december 2021. Constaterende dat: a) De woningmarkt op slot zit en er al jaren te weinig betaalbare woningen worden gebouwd; b) Het woningbouwprogramma zoals in voorbereidende documenten t.a.v. locatie Valkenhorst wordt beschreven deze nood niet weerspiegelt; c) De gemeente Katwijk altijd heeft gestreden voor meer betaalbare woningbouw, wat heeft geresulteerd in 600 extra betaalbare woningen; d) Vastgestelde lokale én regionale woonagenda’s minimumeisen stellen aan het aantal betaalbare woningen en deze voor wat betreft Valkenhorst nu niet gehaald worden; e) De motie Grinwis, Van Dijk e.a.
door de Tweede Kamer is aangenomen en de regering oproept zich tot het uiterste in te spannen om aan de woningbouwprojecten waar het Rijksvastgoedbedrijf als grondeigenaar bij betrokken is, evenals aan de Woningbouwimpuls, de eis te verbinden dat minimaal 50% van de te ontwikkelen woningen uit betaalbare huur- en koopwoningen bestaat; f) Dit een vergaande beleidswijziging betekent waarvan de kosten en/of implicaties nog niet duidelijk zijn. Overwegende dat: a) Het gezien de woningcrisis volstrekt onwenselijk is dat het overgrote aandeel huizen op Valkenhorst gebouwd gaat worden voor het duurdere segment; b) We het tempo van snelle en betaalbare woningbouw op dit grondgebied moeten borgen; c) De motie Grinwis, Van Dijk e.a. hiertoe kansen biedt en duidelijkheid geboden moet worden wat de implicaties voor het woningbouwprogramma op Valkenhorst zijn; d) Het Rijksvastgoedbedrijf 'maatschappelijke' meerwaarde hoog in het vaandel zou moeten hebben. Roept het college op: 1. De minister te verzoeken om het Rijksvastgoedbedrijf in staat te stellen om minimaal 50% betaalbare woningbouw te realiseren op Valkenhorst; 2. De minister te verzoeken inzichtelijk te maken wat de implicaties zijn van de door de Tweede Kamer voorgestelde beleidswijziging dat minimaal 50% van de te ontwikkelen woningen uit betaalbare huur- en koopwoningen moet bestaan; 3.
Hierbij aan te geven dat de bestaande contracten tussen het Rijksvastgoedbedrijf en de gemeente Katwijk geen belemmering vormen voor het realiseren van minimaal 50% betaalbare woningbouw; 4. Deze informatie vóór 1 januari 2022 met de gemeente Katwijk te delen. w.g., J.W.C. de Mooij A.H. van Ginkel
41
Notulen van de openbare vergaderingen van de raad en de raadscommissie van Katwijk op 2 december 2021, nr. 2764094
R. Boland M. van Tuijl A. Van Rooijen P.S. Smits R.P. Slootweg A. de Vries G.G. van Delft A.J.H. Stegmann De heer J.H. Haasnoot heeft een aantal verduidelijkende vragen over het dictum. Punt 2: hij veronderstelt dat met implicaties op de financiële implicaties wordt gedoeld: waarom zijn die voor Katwijk relevant? Punt 3: waarom moet B&W aan de raad meedelen dat de bestaande contracten tussen het Rijksvastgoedbedrijf en de gemeente Katwijk geen belemmering vormen voor het realiseren van minimaal 50% betaalbare woningbouw? Het woningbouwprogramma moet worden aangepast. Punt 4: de raad kan toch niet opleggen dat de informatie voor 1 januari wordt gedeeld? De gemeente is voor de reacties afhankelijk van anderen. De motie zit slecht in elkaar. De heer De Mooij wijst erop dat het verhogen van het percentage betaalbare woningen gevolgen heeft voor het project. Het CDA wil weten wat die is om daarmee aan de slag te kunnen, als raad, maar zeker ook om de Tweede Kamer op te roepen om die kosten te dekken. Het college heeft gemeld dat in het contract een minimumpercentage is opgenomen. Meer mag altijd, en dus hoeft het contract niet te worden aangepast. In de motie van KiesKatwijk is sprake van het wijzigen van documenten, maar dat is dus niet nodig. De heer De Vries stelt dat er niet zoiets is als zwarte cijfers schrijven.
De gemeente heeft taken in Valkenhorst wat betreft het realiseren van maatschappelijke voorzieningen. Het project heeft ook gevolgen voor Mient Kooltuin en het Valkenburgse Meer, maar die zijn niet alle aan het project toe te schrijven. De motie biedt geen concrete aanknopingspunten. Het Klimaatakkoord is niet alleen door het Rijk onderschreven maar ook door provincies, gemeenten, waterschappen enzovoorts. De uitvoering ervan komt in het bestemmingsplan in talloze uitwerkingen terug, die echter niet een-op-een tot alleen dat akkoord zijn terug te voeren. Zijn fractie is van mening dat dat niet bij motie kan worden geregeld. De heer Schrijvers ziet niet in waarom de ChristenUnie die motie niet zou kunnen steunen als zij van mening is dat 'het allemaal wel goed komt'. De heer De Vries is van mening dat een motie een meetbare uitvoering moet hebben. De uitvoering van het Klimaatakkoord is over veel kleinere maatregelen verspreid, die ook al zijn opgenomen in het bestemmingsplan. De motie voegt niets toe en suggereert iets wat niet kan worden waargemaakt. De heer Spek is van mening dat de motie niet klopt. Het Klimaatakkoord bevat algemene regels waar een gemeente niet zo veel mee kan. DURF zal de motie niet steunen. De voorzitter begrijpt dat dit de termijn van DURF is.
42
Notulen van de openbare vergaderingen van de raad en de raadscommissie van Katwijk op 2 december 2021, nr. 2764094
De heer De Vries zegt dat het idee achter de tweede motie van KiesKatwijk, 50% betaalbare woningen, raadsbreed wordt gesteund. Opnemen in het bestemmingsplan zou betekenen dat een afspraak wordt opgebroken die college. en volgens de ChristenUnie ook de raad, zijn aangegaan. De raad was daar misschien niet formeel bij betrokken maar heeft daar kennis van genomen en achteraf een soort akkoord gegeven. Formeel is het maken van die afspraak gemandateerd aan het college. In het bestemmingsplan staat dat minimaal 36% van de woningen betaalbaar dient te zijn. Dat minimum mag worden overschreden. Aanpassing van de afspraak is niet nodig. De motie-Grinwis roept op tot minimaal 50% als er op Rijksgrond wordt gebouwd. De uitvoering van de motie steunen via een lobby voor de situatie in Katwijk is de inhoud van de motie van het CDA. Dat is de reden dat de ChristenUnie die motie mede heeft ondertekend. Alle fracties willen toe naar 50% betaalbaar. Hij betreurt dat de heer Haasnoot het in de constateringen, overwegingen en dictum – zoals gezegd leidt dat ertoe dat er opnieuw moet worden onderhandeld – geen andere insteek kiest en niet de verbinding zoekt om een formulering te vinden die door iedereen kan worden gesteund. KiesKatwijk vervult regelmatig de functie van horzel in dit dossier, en het is op zich goed dat dat gebeurt. De heer J.H.
Haasnoot maakt bezwaar tegen de wijze waarop hij wordt neergezet en verzoekt spreker om zich daarvan te onthouden. Hij is geen horzel, noch enige andere vertegenwoordiger van het dierenrijk. De heer De Vries bedoelt het positief. De kritische opmerkingen van KiesKatwijk hebben waarde in dit dossier. De heer J.H. Haasnoot herhaalt zijn verzoek. Hij heeft geen behoefte aan deze kwalificaties. De heer De Vries is toch tevreden dat hij dit naar voren heeft gebracht. Zijn vraag is om verbinding te zoeken op onderwerpen waar de raad in grote meerderheid of unaniem achter staat. Een raadsbrede motie heeft meer zeggingskracht. De heer Schrijvers onderschrijft dat de hele raad streeft naar een hoger percentage betaalbare woningen. Tien jaar geleden waren de ambities hoog. Katwijk heeft daar een deel van in moeten leveren. Het RVB heeft, met steun van de provincie en het Rijk, een stevige vinger in de pap gekregen, met als machtsmiddel dat is gedreigd om Katwijk de regie te ontnemen. Hij begrijpt daarom dat KiesKatwijk tot de conclusie komt dat dit niet het Valkenburg wordt wat die fractie en andere fracties wilden. Het is een compromis. Er zijn gunstige ontwikkelingen op landelijk niveau en daarom steunt Hart Voor Katwijk de motie van het CDA die inhoudt dat Katwijk daarop aanhaakt.
Hij heeft ook begrip voor het standpunt van KiesKatwijk, dat inhoudt dat de oorspronkelijke doelen en belangen van de inwoners van Katwijk moeten worden nagestreefd. De motie over zwarte cijfers kan hij plaatsen. Gemeenten hebben de plicht om te investeren in maatschappelijke voorzieningen, maar het standpunt dat de gemeente net zoals het RVB zwarte cijfers moet kunnen schrijven is redelijk. Zijn fractie zal zich beraden over de moties van Hart Voor Katwijk. De moties van CDA en KiesKatwijk over het percentage liggen dicht bij elkaar. Mogelijk kunnen zij nog naar elkaar toe worden geschreven om tot een gezamenlijke motie te komen. De heer De Vries waardeert dat Hart Voor Katwijk de consensus zoekt. Het plan is volgens hem, ondanks de concessies, nog steeds van goede kwaliteit. Hij denkt niet dat een kleine verandering van
43
Notulen van de openbare vergaderingen van de raad en de raadscommissie van Katwijk op 2 december 2021, nr. 2764094
de motie van KiesKatwijk zijn fractie tot andere gedachten zal brengen omdat het dictum – terug naar de onderhandelingstafel – onacceptabel is. De heer Schrijvers is van mening dat KiesKatwijk en CDA hetzelfde op een andere manier verwoorden. De kern is dat Katwijk op Valkenburg terrein heeft verloren en de gemeente ervoor moet zorgen dat zij in de toekomst financieel gezond blijft. De heer Van Tuijl deelt mee dat de PvdA de motie van KiesKatwijk graag zou hebben gesteund maar zich niet in een aantal bewoordingen kan vinden. Daar is met KiesKatwijk over gesproken. Het is geen gekissebis over 'wie mag de motie indienen'? De heer Boland voegt toe dat het doel overeenkomt maar dat er een verschil is in wat de moties vragen. KiesKatwijk wil het percentage van 50% hard in het bestemmingsplan opnemen. Het college meldde al dat het bestemmingsplan dat percentage niet uitsluit. Het CDA vraagt het college om zich in te spannen om zoveel mogelijk voor elkaar te krijgen. De heer Schrijvers herinnert eraan dat de gemeente in confrontaties is gedwongen haar doelen bij te stellen. Daarom heeft hij er begrip voor dat een fractie kiest voor een harde inzet omdat die niet vertrouwt op een lobbyproces. De heer Boland begrijpt dat. Nieuw is dat er op landelijk niveau wat is gebeurd en de motie van het CDA oproept om daar in te steken.
Dat ondersteunt D66, omdat daarmee het college in positie wordt gezet. De gemeente heeft niet in alles haar zin gekregen maar heeft wel het best mogelijke er uitgesleept. De heer J.H. Haasnoot ziet een groot verschil tussen de moties van het CDA en KiesKatwijk. De motie van het CDA houdt een deemoedig verzoek aan de minister om informatie in. De motie van KiesKatwijk miskent niet de positie van de raad als bevoegd gezag van de gemeente. De motie van het CDA is niet meer dan een alibi om de motie van KiesKatwijk te neutraliseren. De heer De Mooij sluit zich wat betreft de motie over het Klimaatakkoord aan bij de opmerking van DURF: dat bevat kaders die niet in een bestemmingsplan kunnen worden meegenomen. De motie over zwarte cijfers: wat zijn zwarte cijfers? Wat als de gemeente later iets voor eigen inwoners wil realiseren? De gemeente investeert in andere delen van Katwijk ook in scholen. Die motie kan niet worden gesteund. Zijn fractie ziet de motie over het percentage van minimaal 50% sociale bouw als een motie van de hele raad en daarom is die blanco ingediend. Het contract kan niet worden opengebroken omdat opnieuw onderhandelen tot langdurig uitstel leidt. Hij hoopt dat KiesKatwijk meetekent. Wethouder Mostert loopt de moties langs. Over de motie over het Klimaatakkoord zijn verstandige woorden gezegd door DURF.
Wel wordt alles wat is vastgelegd in landelijk of lokaal beleid in het bestemmingsplan doorvertaald. Dat geldt ook voor de anterieure afspraak met het RVB over een energieneutrale woonwijk. Dat is geen verplichting, dus dat is een plus op de landelijke ambitie. Het college ontraadt de motie. De motie over zwarte cijfers: in de impactanalyse staat dat onderscheid moet worden gemaakt tussen wat wel en niet aan de gebiedsontwikkeling kan worden toegeschreven. De investeringen die daar niet onder vallen, moet de gemeente voor eigen rekening nemen. De gemeente is verder wettelijk verplicht
44
Notulen van de openbare vergaderingen van de raad en de raadscommissie van Katwijk op 2 december 2021, nr. 2764094
zelf te investeren in maatschappelijke voorzieningen. De motie kan in dat opzicht worden uitgevoerd en is onjuist. De moties over 50%: het is volstrekt helder dat de raad betaalbare woningen op Valkenhorst wil. De gemeente komt inderdaad van ver. In het eerste door het RVB gepresenteerde programma was slechts ruimte voor 6% betaalbare woningen, en in de onderhandelingen is een extra aantal woningen in die categorie toegevoegd. Op dat moment was die uitkomst het hoogst haalbare. De raad heeft het college opgeroepen om de lobby over betaalbare woningbouw te vervolgen. Die lobby heeft geresulteerd in het aannemen van de motie-Grinwis. Dat is een precair proces en het vergt een zorgvuldige aanpak om de belangen van de gemeente en haar inwoners zo goed mogelijk te dienen. Het college zou het liefste zien dat motie 4 raadsbreed wordt gesteund. Hij ziet dat als een extra steun in de rug van het college. Het college ontraadt de motie van KiesKatwijk. De heer J.H. Haasnoot concludeert dat de meerderheid van de raad de eigen verantwoordelijkheid en positie in dit spel ontkent. Sommigen ontpoppen zich zelfs als fan van het gesloten wurgcontract. Een slechter contract is nauwelijks mogelijk, dus heeft hij daar weinig begrip voor. De raad bepaalt wat er in het bestemmingsplan komt, maar deze raad gaat dat niet aan.
Dat is gevaarlijk, want dat heeft tot gevolg dat de gemeente € 120 miljoen aan investeringen moet doen en dat de huidige inwoners op die locatie beperkt terecht kunnen. In de redeneringen hoort hij smoezen zoeken, wegkijken, wegredeneren of duiken door niets te zeggen. Het ergste is nog dat men, in een poging om zichzelf te rechtvaardigen, Haasnoot aanwijst als diegene die het heeft gedaan. De toon of de houding van KiesKatwijk deugt niet, en men ziet zichzelf als verbindend. Blijkbaar is dat nodig om recht te praten wat krom is. KiesKatwijk steunt de motie van het CDA niet vanwege de opstelling dat deemoedig aan de minister wordt gevraagd om informatie te verstrekken over een onderwerp waarvan Katwijk de bestuurder is. De raad is zijn positie niet waard als hij dat doet. Zijn enige hoop is dat de Tweede Kamer of de rechter Katwijk zal redden. De heer Spek verklaart dat DURF de motie van het CDA, die een geleidelijke aanpak inhoudt, steunt. De raad verwerpt de motie Financieel sluitende ontwikkeling van Valkenhorst, met 1 stem voor en 30 stemmen tegen; de heer J.H. Haasnoot stemt voor, de leden van de overige fracties stemmen tegen. De raad verwerpt de motie Beleidsdoelen Klimaatakkoord realiseren in gebiedsontwikkeling, met 1 stem voor en 30 stemmen tegen; de heer J.H. Haasnoot stemt voor, de leden van de overige fracties stemmen tegen.
De raad verwerpt de motie Betaalbaar wonen in de wijk Valkenhorst, met 3 stemmen voor en 28 stemmen tegen; de leden van de fracties van Hart Voor Katwijk en KiesKatwijk stemmen voor, de leden van de overige fracties stemmen tegen. De raad neemt de motie Minimaal 50% betaalbare huur- en koopwoningen op Valkenhorst aan, met 30 stemmen voor en 1 stem tegen; de heer J.H. Haasnoot stemt tegen, de leden van de overige fracties stemmen voor. 18b.
Motie evenredige huurverhoging in de vrije sector (2751335)
De heer Van Rooijen licht toe dat DURF voorstelt om de huur van de woningen in de vrije sector van Dunavie niet meer te laten stijgen dan die van de woningen in de sociale sector. De reden is dat CBS, Nibud, Woonbond en andere instituten melden dat de financiële problemen van huurders in de vrije sector sneller stijgen dan bij andere woonvormen. In de raad komt regelmatig de wens naar voren om
45
Notulen van de openbare vergaderingen van de raad en de raadscommissie van Katwijk op 2 december 2021, nr. 2764094
het huurbeleid te matigen en de woonlasten te beperken. Dit is een kans om daar invulling aan te geven. Hij dient de motie in. Motie: Evenredige huurverhoging sociale huur — vrije sector huur De raad van de gemeente Katwijk, bijeen op donderdag 2 december 2021, Constaterende dat: a) De gemeente (beperkte) mogelijkheden heeft om invloed uit te oefenen op de betaalbaarheid van huurwoningen zoals duidelijk is in de Prestatieafspraken 2021-2024. b) De huren van de vrijesectorhuurcontracten in 2021 wel verhoogd zijn en die van de sociale huurcontracten niet. c) In de (concept)prestatieafspraken jaarschijf 2022 opgenomen is dat Dunavie voor de vrijesectorhuurcontracten de actuele wetgeving volgt omtrent het thema jaarlijkse huurverhoging. In 2022 betekent dit maximaal 1% plus inflatie. d) In de Woningwetgeving is vastgelegd dat de jaarlijkse maximale huurverhoging voor de vrije sector voor de jaren 2021 t/m 2023 beperkt is tot maximaal inflatie plus 1%. e) De jaarlijkse huurverhoging voor de vrije sector in de prestatieafspraken van 2021 voor dat jaar inflatievolgend was. f) De woonquote (= de woonlasten als percentage van het inkomen) in de vrije huursector gemiddeld meer dan 40% is. g) De inflatie over het jaar 2021 sterk is gestegen. h) Het CBS aangeeft dat de huren in de vrije sector relatief harder stijgen dan in de sociale huursector.
i) In het Ambitiedocument Woonagenda 2020-2024 is aangegeven dat huishoudens met een middeninkomen zeer beperkt toegang hebben tot de sociale sector en daardoor aangewezen zijn op de vrije sector met een middeldure huur die moeilijk betaalbaar is vanwege de hoge huurquote. Overwegende dat: a) Net zoals de raad heeft besloten de stijging van de woonlasten in 2022 voor koopwoningen te matigen, ook de huurders in de vrije huursector steun van de gemeente moeten krijgen om een onevenredige huurverhoging te voorkomen. b) Een evenredige huurverhoging bij de twee sectoren veel eerlijker is. c) Uit een economisch onderzoek* van de Rabobank blijkt dat vanwege de hoge woonlasten steeds meer huurders vaker hun spaargeld moeten aanspreken: 37% van de vrije sector huurders moest de afgelopen 12 maanden spaargeld aanspreken om de vaste lasten te kunnen betalen terwijl dit bij 27% van de sociale huurders het geval was. * Economisch onderzoek: Rood staan en te laat betaalde rekeningen, RABOResearch, N. Vrieselaar en C. Prins, 12 september 2021.
Verzoekt het college: a) In het overleg met Dunavie en SHD over de definitieve Prestatieafspraken jaarschijf 2022 het voorstel in te brengen dat voor de vrije sector de huurstijging, in procenten, maximaal net zo hoog is als de huurverhoging de sociale huursector. w.g., A. van Rooijen 46
Notulen van de openbare vergaderingen van de raad en de raadscommissie van Katwijk op 2 december 2021, nr. 2764094
S. Spek De heer Schrijvers wijst erop dat er tal van verhuurders zijn van woningen in de vrije sector. Dat prestatieafspraken met Dunavie en SHD worden gemaakt berust uitsluitend op de bereidwilligheid van die partijen, en de samenwerking met de gemeente is de laatste tijd sterk verbeterd. Hij wil die positie niet riskeren door eenzijdig voorwaarden vanuit de gemeente toe te voegen. Dunavie zal er daarnaast, terecht, op wijzen dat de gemeente deze eis als enige aan Dunavie en SHD stelt. Dit is niet de manier om de markt te beïnvloeden. Hij begrijpt de intentie, maar een eventuele maatregel moet alle verhuurders treffen. Hart Voor Katwijk steunt de motie niet. De heer Vroegindeweij deelt mee dat de SGP van mening is dat de motie leidt tot rechtsongelijkheid omdat andere verhuurders niet worden aangesproken. Hoe denken de indieners daarover? In de motie wordt gesproken over 'grote onevenredigheid: is daar werkelijk sprake van bij 1% huurverhoging plus inflatie? Het college heeft overigens gemeld dat Dunavie in de vrije sector geen hoge tarieven rekent. Hij vraagt of de motie niet tot gevolg heeft dat geld dat is bestemd voor sociale huur aan andere doelen wordt besteed. De heer R. Haasnoot deelt mee dat de SGP zojuist exact de vragen van de ChristenUnie heeft geformuleerd.
Hij voegt daaraan toe dat de verhoging van 1% boven inflatie is vastgesteld op grond van een initiatiefwetsvoorstel over het beperken van de huurstijging. Hoe kijkt DURF tegen die landelijke regel aan? Waarom wordt van Dunavie verwacht om nog een stap extra te doen? De heer Van Rooijen hoort vragen of 1% veel is en of dat ten koste zou gaan van andere zaken van Dunavie. Afzien van 1% verhoging kost Dunavie denkt hij ongeveer 0,1% van de inkomsten aan huur. Of dat veel is, is een afweging die Dunavie moet maken, want die bepaalt de huurprijs. Het wettelijk maximum is door de overheid vastgesteld; daaraan vasthouden is in de ogen van DURF geen gematigd huurbeleid. De heer Tensen is het eens met de analyse dat het schandalig is dat de prijzen in de vrije sector zo sterk stijgen. Op de avond voor raadsleden heeft Dunavie betoogd dat de corporatie met de huurprijzen aan de lage kant zit. Hardop denkend vraagt hij zich af of Dunavie als maatschappelijke onderneming moet worden gelijkgeschakeld met de grote marktjongens. Hij is daar intuïtief geen fan van. De verhuurdersheffing wordt waarschijnlijk snel afgeschaft, en dan krijgen organisaties als Dunavie weer echt kans om als maatschappelijke onderneming te fungeren. Een gesprek over de prijzen is goed, maar hij vraagt zich af of ingrijpen in het huishoudboekje van Dunavie de juiste route is.
De heer Boland zegt dat de strekking helder is, namelijk dat de prijzen in de vrije sector niet de pan uit moeten rijzen. Hij denkt dat de problemen groter zijn in de grote steden, waar men meer dan € 1.500 betaalt voor een kleine ruimte en waar kortlopende huurcontracten worden afgesloten. Dunavie stelt zich anders op, wat blijkt uit de maximale huurprijs in de vrije sector van volgens hem € 950. Dat is niet buiten proportie. Hij wil de overwegingen hieromtrent aan Dunavie laten. Zijn ervaring is dat die corporatie bijna nooit voor het maximum kiest. D66 acht de motie niet nodig. De heer J.H. Haasnoot concludeert dat als Dunavie inkomsten in de vrije sector worden onthouden dat ten koste zal gaan van de sociale huurders. Hij is daar geen voorstander van. Hij heeft alle
47
Notulen van de openbare vergaderingen van de raad en de raadscommissie van Katwijk op 2 december 2021, nr. 2764094
vertrouwen in de huidige directie van Dunavie en gaat er daarom van uit dat die deze balans in de gaten houdt. De gemeente moet als buitenstaander niet als een olifant door die porseleinkast gaan. Wethouder Mostert heeft in de sessie zojuist een aantal argumenten aangevoerd op grond waarvan hij denkt dat de motie niet verstandig is. Hij voegt daaraan toe dat het de vraag is of de gemeenteraad moet willen sturen op de percentages huurverhoging van Dunavie op een jaar. Het gesprek dient te gaan over het huurbeleid van Dunavie voor de komende 5 tot 10 jaar, en dat moet ook nog worden bezien tegen de achtergrond van alle andere liggende opgaven. De gemeente wil veel bouwen voor inwoners met een beperkte portemonnee, Dunavie is daarbij een belangrijke partner en heeft armslag nodig om die rol in te kunnen vullen. In Valkenhorst moeten 1.125 sociale huurwoningen worden gebouwd, naast wat er binnenstedelijk wordt gebouwd en wat er op de gebieden herstructurering en duurzaamheid wordt aangepakt. Hij kan zich vinden in het betoog van de heer J.H. Haasnoot. De gemeente mag tevreden zijn over de wijze waarop Dunavie zich de afgelopen jaren heeft ontwikkeld. De heer Van Rooijen ziet als rode draad in de aangedragen argumenten dat men stelt dat de huurprijzen van Dunavie aan de lage kant zijn.
De bewoners van die huizen hebben een middeninkomen, dat wil zeggen een jaarinkomen van € 40.000 - € 45.000. Bij een huur van € 950 gemiddeld en de bijkomende energiekosten besteden zij bijna 50% van hun inkomen aan woonlasten. In de sociale sector ligt dat tussen de 30% en 35%. Het is eerlijk om dat verschil gelijk te trekken en de motie levert daarvoor een oplossing. Uit de genoemde rapporten blijkt dat juist deze groep in de problemen komt. De heer Boland heeft een van de rapporten niet kunnen vinden. Hij rekent voor dat van een salaris van € 36.500 bruto per jaar netto ongeveer € 2.800 per maand overblijft en dat de huur daarvan dan ongeveer een derde is. Dat is vergelijkbaar met de sociale huur. Het verhaal klopt niet helemaal. Volgens de heer Van Rooijen klopt het wel. Een modaal inkomen komt netto gemiddeld neer op € 2.600. Een gemiddelde huur van € 950 plus energiekosten telt al snel op tot 40% daarvan. De heer Schrijvers is van mening dat de kern van het probleem de grens is tussen de sociale en vrije huur. Die ligt misschien iets te laag, waardoor bewoners te snel verplicht worden om in de vrije sector te huren. De heer Vroegindeweij hoort rekenen met als uitgangspunt dat de gemiddelde huur € 950 is. Dat is echter het maximum. Hij heeft geen antwoord ontvangen op zijn vragen in eerste termijn.
Op voorstel van de voorzitter herhaalt hij ze: waarom zouden gelden voor de sociale huur in de vrije sector moeten worden besteed? Hoe denken de indieners over rechtsongelijkheid met andere verhuurders die niet worden aangesproken? De heer Van Rooijen weet niet welk percentage van de sociale huur naar de vrije sector gaat. Hij zou eerder zeggen dat het andersom is. Vanavond gaat het alleen over de prestatieafspraken. De andere verhuurders zijn niet in beeld en de gemeente heeft niet de mogelijkheid om daar iets over te zeggen. Bij het maken van de prestatieafspraken doet zich een van de weinige mogelijkheden voor om hier sturing aan te geven. De heer Slootweg deelt mee dat GemeenteBelangen worstelt met dit vraagstuk. De groep in de vrije sector valt een beetje tussen wal en schip: het inkomen is te hoog voor sociale huur en te laag voor de aanschaf van een woning. Anderzijds toont Dunavie haar sociale gezicht door de huren tussen € 750
48
Notulen van de openbare vergaderingen van de raad en de raadscommissie van Katwijk op 2 december 2021, nr. 2764094
en € 950 te houden. Hij neigt naar het standpunt van het CDA: het is goed om dit gesprek te voeren, maar dit is niet de route. De heer Schrijvers suggereert dat het inkomen waarboven de overstap van sociale naar vrije huur moet worden gemaakt zou kunnen worden verhoogd. De heer Slootweg is het daarmee eens. Als het inkomen te hoog is voor sociale huur is ook nog eens sprake van scheefhuur en wordt men gestimuleerd om te verhuizen. Over deze grens wordt overigens niet op gemeentelijk maar op landelijk niveau beslist.
De heer Van Rooijen voert aan dat in de motie niets wordt vastgelegd. Er wordt een richting aangeduid, met als argument dat het hier fout dreigt te gaan. Dunavie bepaalt uiteindelijk zelf de uitkomst.
De heer Slootweg hoopt dat vertegenwoordigers van Dunavie luisteren en zich dit punt ter harte nemen. De heer Vroegindeweij verklaart dat de vragen die hij aan DURF heeft gesteld niet voldoende zijn beantwoord. De vrije sector is erg breed, de verlaging zou aan alle huurders ten goede komen en daarom steunt de SGP de motie niet.
De heer R. Haasnoot verklaart dat de ChristenUnie de motie niet steunt. De prestatieafspraken zijn opgesteld voor de sociale sector en daar moet het bij blijven; daarnaast is zichtbaar dat Dunavie ook in de vrije sector een bescheiden beleid voert.
De heer Slootweg verklaart dat GemeenteBelangen zich aansluit bij de vorige stemverklaring. De raad verwerpt de motie Evenredige huurverhoging sociale huur — vrije sector huur, met 3 stemmen voor en 28 stemmen tegen; de leden van de fractie van DURF stemmen voor, de leden van de overige fracties stemmen tegen. 19.
Sluiting
De voorzitter spreekt het ambtsgebed uit en sluit de openbare vergadering om 23.37 uur.
Aldus vastgesteld door de raad van de gemeente Katwijk in zijn openbare vergadering van 23 december 2021
De griffier
49
De re