CConstaterende datKatwijk
Koppel je AI →
Document · PDF

10. Bijlage 3. Stedenbouwkundige Gebiedsvisie Hoornes (37947)

Raad 17 februari 2022, gemeente KatwijkBij agendapunt: Gebiedsvisie Hoornes en doelen- en inspanningenoverzicht16.261 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Gebiedsvisie Hoornes 1

Inhoudsopgave Inleiding 3 Hoofdstuk 1: Speerpunten en Uitgangspunten 4 Speerpunt: Hoornes verbinden met omgeving Uitgangspunt: Erfgoed langs de route zichtbaar maken Samenvatting speerpunten binnen de wijk Speerpunt: Verbinden van de vier buurten Speerpunt: Verbindende route door de wijk Uitgangspunt: Een toegankelijke wijk Speerpunt: Voorzieningen langs de route Speerpunt: Groene ontmoetingsplaatsen Uitgangspunt: Speelvriendelijke wijk Speerpunt: Groene randen van de wijk versterken Uitgangspunt: Passend binnen het groenbeleid Uitgangspunt: Passend binnen de Katwijkse stijl Opgaves voor de Hoornes: Verduurzamen Uitgangspunt: Verbinden sociale en fysieke opgaves

5 7 9 10 11 12 14 15 16 18 21 22 23 28

Hoofstuk 2: Uitwerking Gebiedsvisie Hoornes

32

Verbindingen tussen de vier buurten 33 Uitwerking van de gebiedsvisie per buurt 39 Hoornes Zuid-Oost 41 Hoornes Zuid-West 59

Hoofstuk 3: Verdichtingsopgave voor de Hoornes

94

Verdichten binnen structuur van de Hoornes 95 Opvangen bevolkingsgroei in de wijk 96 Mogelijke toekomstige verdichtingslocaties 97 Verschillende manieren van verdichten 98 Bouwen aan de toekomst van de wijk 99 Ruimtelijk vraagstuk van het verdichten 100 Drie studie locaties in de wijk 101 Voorbeeld studie locatie in de wijk 1 102 Voorbeeld studie locatie in de wijk 2 103 Voorbeeld studie locatie in de wijk 3 104

Hoofstuk 4:Plan van aanpak en prioritering

105

Overzichtskaart gebiedsvisie Hoornes 106 Toekomstige initiatieven- en projectenkaart 107 Overlapkaart initiatieven en speerpunten 108 Hiatenkaart speerpunten gebiedsvisie 109 Waardering van de verschillende speerpunten 110 Conclusie voor de prioritering van de speerpunten 111 Prioritering per speerpunt 112

Hoornes Noord-West 79 2

Inleiding De tot stand koming van de gebieds- ken naar hoe de openbare ruimte invloed heeft hebben geleverd op te komen tot een verbeteop het dagelijkse leven van de bewoners. Het ringen die in de toekomst goed toepasbaar en visie voor de Hoornes De gebiedsvisie van de wijk de Hoornes is gemaakt in het kader van het project de Hoornes Samen In Beweging (HSIB). Vanuit het project zijn er een aantal fases doorlopen, die de input hebben gevormd voor de gebiedsvisie. In de inventarisatie fase is er samen met bewoners en strategische stakeholders gekeken naar wat er in de wijk speelt, wat zij als problemen ervaren, maar ook wat zij als de kwaliteiten van de wijk zien. Hiervoor zijn er verscheidene gesprekken gevoerd. De belangrijke onderwerpen die in deze gesprekken naar voren zijn gekomen zijn verwerkt in het “dromenboek’ en vormen de basis voor het vervolg van het project. De bevindingen uit de inventarisatie fase zijn verder onderzocht in de analyse van de wijk om een goed inzicht te krijgen hoe de Hoornes in elkaar zit, de problemen van de wijk beter te begrijpen en deze in een breder verband te zien. In de analyse is er naast de geschiedenis en de bredere context ook veel aandacht besteed aan maatschappelijke en sociale onderwerpen. Er is gekeken naar de verbanden tussen hoe de wijk ruimtelijk functioneert en de maatschappelijke problemen. Daarbij is geke-

idee hierachter is dat veel sociale problemen die er in een wijk aanwezig zijn, versterkt worden door de ruimtelijke opzet van de wijk. De analyse vormt samen met de inventarisatie de basis voor de verdere stappen van het project om tot een toekomst bestendige wijk te komen. Samen met de strategische stakeholders die bij het project betrokken zijn, is er in co-creatie gewerkt aan plannen om de wijk in de toekomst fijne plek voor iedereen te maken. Deze ideeën en oplossingen voor de problemen in de wijk zijn verwerkt in een Doelen-Inspanningen-Middelen-Matrix (DIM). Voor de DIM hebben we gezamenlijk gekeken naar welke doelen we willen nastreven om de wijk toekomst bestendig en leefbaarder te maken. Bij elk van de doelen hebben we gekeken welke inspanningen er bij horen om het doel te bereiken. De doelen en inspanningen uit de DIM hebben we vertaald naar vijf speerpunten die de basis vormen voor de gebiedsvisie. Hiernaast hebben we ook gekeken naar de grote uitdagingen waar Katwijk en de Hoornes voor staan, verduurzaming en verdichting. De gebiedsvisie is een integraal document waarvoor de verschillende vakdisciplines input

uitvoerbaar.

De gebiedsvisie geeft de richtlijnen aan voor de toekomstige ontwikkeling van de Hoornes. De verschillende projecten die in de wijk spelen of gaan plaatsvinden moeten binnen de kaders en ideeën van de visie ontwikkeld en ontworpen worden. Ook geeft de gebiedsvisie de mogelijkheid om de voorgestelde verbeteringen als gemeente op te pakken en ten uitvoer te brengen. De gebiedsvisie is in vier delen opgedeeld: • Het eerste deel beschrijft de speerpunten en uitgangspunten die in de gebiedsvisie zijn verwerkt. • Het tweede deel geeft een overzicht van de verbeteringen in de structuur en openbare ruimte van de wijk in concreet uitgewerkte voorbeelden. • Het derde deel gaat in op welke wijze er verdicht kan worden in een verbeterde en toekomst bestendige wijk. • Het vierde deel gaat in op hoe de ideeën en voorstellen in de toekomst opgepakt en uitgevoerd kunnen worden. Van de gebiedsvisie is er een presentatie gemaakt die op de volgende link te zien is:

https://www.youtube.com/watch?v=4qrMzGEO_MY 3

Hoofstuk 1: Speerpunten en Uitgangspunten

4

Speerpunt: Hoornes verbinden met omgeving Nieuwe groene verbindende route op rechteroever van de Oude Rijn en het Uitwateringskanaal

ESA-ESTEC

Noordzee duinen

Katwijk-Noord

Een nieuwe route voor fietsers en voetgangers op de rechteroever biedt de mogelijkheid voor Katwijk om zich beter langs de Oude Rijn en het Uitwateringskanaal te ontwikkelen en Katwijk-Noord en Rijnsburg beter in de structuur van de gemeente te integreren. De nieuwe route sluit aan bij de bestaande route van Rijnsburg naar Leiden en creëert een nieuwe aantrekkelijke fiets- en wandelroute langs het water die Rijnsburg en Katwijk-Noord direct met de zee verbindt. Langs de route kunnen nieuwe en bestaande projecten (als Hoornes Samen In Beweging, het Eiland en het Havenscharnier) een belangrijke rol vervullen bij de ontwikkeling van de gemeente.

Hoornes

Katwijk aan Zee

duinen

Katwijk aan den Rijn Rijnsburg

Valkenburg

Bioscience Campus

richting Leiden

5

Speerpunt: Hoornes verbinden met omgeving Verbetering verbinding met het kustlandschap

Noord Zee

Het verbeteren van de verschillende routes vanuit Katwijk-Noord naar de duinen en de zee kan een grote bijdrage leveren aan de verbetering van de kwaliteiten van de wijk voor haar bewoners. Duidelijke goed doorlopende routes, een geleidelijke overgang en het naar binnentrekken van het duinlandschap hierbij belangrijk.

ESA-ESTEC Koepelduinen

park

duin landschap

groene vinger

Boulevard

Katwijk aan Zee

groene oever

centrale as

Gemeentehuis

Katwijk aan de Rijn

6

Uitgangspunt: Erfgoed langs route zichtbaar maken Creëren aantrekkelijke route langs het water

klimaatadaptatie, de bouw van nieuwe woningen in steden en in krimpgebieden. In de Hoornes zijn ook verhalen te vertellen. Om een aantrekkelijke route voor fietsers en Over het ontstaan van deze wederopbouwwijk, voetgangers langs het Uitwateringskanaal te maar ook wat er in een verder verleden hier maken kunnen belangrijke historische elemen- gebeurde. Over hoe hier vroeger pekel werd gewonnen uit zeewater en kalk uit schelpen. ten worden ingezet om de route te animeren. Hoe de Romeinen hier rondliepen op de grens Erfgoed verteld het verhaal over waar we van- (Limes) van hun wereldrijk. Die Romeinse ardaan komen, wie wij zijn en hoe we ons ont- cheologie maakt de Hoornes zelfs onderdeel wikkelen. Het is gekoppeld aan een plek, een van het Unesco Werelderfgoed dat deze Limes voorwerp, gebouw of traditie en is geladen hoogstwaarschijnlijk zal worden. De sporen met betekenis en emotie. Bij de grote veran- van dit verleden zijn nog zichtbaar en onzichtderingen in onze leefomgeving biedt erfgoed baar aanwezig. Daarbij willen we wat er nog herkenning en geeft het houvast en identiteit. is koesteren en bewaren voor de komende Erfgoed verbindt. Het kabinet benadrukt in generaties. Wat niet meer zichtbaar is willen zijn brief Cultuur in een open samenleving het we waar mogelijk weer beleefbaar maken en belang van erfgoed en ontwerp voor de leef- inpassen in de nieuwe plannen. omgeving.

Het wil, behalve beschermen en Hoe we bestaand erfgoed, zoals de kalkontwikkelen, erfgoed benutten voor actuele oven, beschermen zal worden vastgelegd in ruimtelijke opgaven zoals de energietransitie, het omgevingsplan. Hoe we erfgoed kunnen

Wachttorens op de zuil van Trajanus

gebruiken in nieuwe ontwikkelingen is altijd maatwerk. De ambities heeft de gemeente wel vastgelegd in haar erfgoedvisie en in de visie Romeinen. Omdat het maatwerk is kunnen en willen we hier niet vastleggen hoe en wat we precies met erfgoed gaan doen in de Hoornes. Wel willen we ter inspiratie een aantal ideeën en voorbeelden meegeven. Ook kan op een te ontwikkelen locatie met een nu onzichtbaar verhaal erfgoed worden ingezet om de plek identiteit, functie en/of een bepaalde schoonheid mee te geven. Tot slot kijkt erfgoed naar de waarde van wat er al is. Daarbij hoeft het geen monument te zijn om van waarde te zijn. Karakteristieke en iconische gebouwen en plekken zijn niet altijd beschermd maar kunnen wel van waarde zijn voor de identiteit en de beleving van een wijk of dorp. Zo wordt er bijvoorbeeld nagedacht over de herbestemming van het brugwachterhuisje op de julianabrug.

Verbeelding Limes route door de gemeente met wachttorens en castellum

7

Uitgangspunt: Erfgoed langs route zichtbaar maken Historische elementen langs de groene route Aan de groene route langs het Uitwateringskanaal liggen 4 belangrijke historische elementen de volgende die in de gebiedsvisie een belangrijke plaats krijgen: De Limes (wachttorens) Het brugwachtershuisje op de Koningin Julianabrug De Kalkoven De zoutwinning langs oever Uitwate ringskanaal.

Kalkoven

brugwachtershuisje op de Koningin Julianabrug

Voorbeeld reconstructie Romeinse wachttoren Limes route in Park Matilo in Leiden

Voorbeeld zoutwinning door graderen in Duitsland, het zeewater werd de takkenbossen verspreid, verdampte en de pekel bleef over.

8

Samenvatting speerpunten voor de wijk

Creëren van vriendelijke oversteek-

Verbindende route langs de ontmoe-

Versterken en de wijk intrekken van

bare verkeerslanen

tingsplekken van de wijk

de groene randen

De Hoornes en Biltlaan vormen onaantrekkelijke verkeersaders die de wijk in vieren snijden. Het creëren van goede oversteekplaatsen voor voetgangers en fietsers is essentieel. Het versterken van de groene karakter en aantrekkelijke architectuur zullen het aanzien van de lanen verbeteren.

De route zal functioneren als de missende verbindende openbare ruimte voor de hele wijk. Het verbindt op menselijke schaal de verschillende buurten, voorzieningen en groene ontmoetingsplekken met elkaar.

De groene randen hebben veel kwaliteiten die versterkt kunnen worden door het natuurlijke landschap te accentueren. Door het groen de wijk in te trekken kunnen zijn landschappelijke kwaliteiten de Hoornes versterken.

Aandachtspunten zijn hier: - Continue aantrekkelijke route creëren - Hoven als ontmoetingsplaatsen aan de route verbinden - Spreiding van activiteiten langs de route - Gebouwen (de ogen van de wijk) op de route oriënteren - Versterken van de biodiversiteit - Opvang van het regenwater

Aandachtspunten zijn hier: - Versterken van het natuurlijke landschap - Versterken van de biodiversiteit - Groene randen in de wijk door laten lopen - Vergroening van de openbare ruimte - Opvang van regenwater - Goede relatie woningen met groene randen

Aandachtspunten zijn hier: - Brede veilige oversteekplaatsen op strategische punten in de wijk - Creëren van aantrekkelijke straatprofielen door bebouwing en beplanting - Betere beleving van de lanen door het markeren van belangrijke punten

9

Speerpunt: Verbinden van de vier buurten Verbeterde verbinding tusssen de buurten op de strategische plaatsen Om de verschillende buurten van de Hoornes beter met elkaar te verbinden, zal het goed zijn om in de toekomst te werken aan betere oversteekmogelijkheden voor voetgangers en fietsers op de juiste plaatsen over de Hoorneslaan en Biltlaan. Hierbij is het belangrijk om de verbindingen vanuit de kernen van de buurten te realiseren en niet zoals dat nu vaak het geval is vanuit de randen of het kruispunt van de verkeersaders. Het is belangrijk dat de oversteekplaatsen in het verlengde van de wandelroutes of straten liggen, zodat deze goed op de openbare ruimte van beide buurten aansluiten.

1

2

3

4

5

Op de kaart zijn een aantal plaatsen aangegeven waar er nieuwe of verbeterde oversteekplaatsen gemaakt kunnen worden. De nieuwe oost-west verbindingen zijn in het rood aangegeven. De bestaande noord-zuid verbindingen (blauw) kunnen verbeterd worden door ze beter op de straten en voetpaden in de buurten aan te laten sluiten. Ook is het belangrijk dat alle oversteekplaatsen breed genoeg zijn en gebruiksvriendelijk voor alle bewoners. Een helder ontwerp duidelijk herkenbaar in het straatbeeld is hiervoor essentieel. 10

Speerpunt: Verbindende route door de wijk verbindende route door de wijk als ontmoetingsruimte voor bewoners Om de wijk beter te laten functioneren is het belangrijk om een gemeenschappelijke openbare ruimte voor de wijk te creëren waar de bewoners elkaar kunnen ontmoeten en waaraan de belangrijke voorzieningen liggen, zoals bijvoorbeeld een dorpsplein of brink. Door de opzet van de wijk is het moeilijk om één centrale openbare ruimte te maken, die voor de hele wijk functioneert. De wijk wordt immers doorsneden door de twee verkeersaders, die de wijk in vieren delen. Een verbindende route door de wijk is een goede oplossing en kan in de wijk toegepast worden. De route voor voetgangers en fietsers kan door de hele wijk lopen en de vier buurten met elkaar verbinden. De route kan ontworpen worden als ontmoetingsplaats voor de bewoners van de hele wijk. Aan de route kunnen de belangrijke voorzieningen van de wijk liggen zodat deze goed bereikbaar zijn voor alle bewoners van de Hoornes. De route zal hiervoor goed moeten aansluiten op de nieuwe en verbeterde oversteekplaatsen. Door de route aantrekkelijk te maken en groen in te richten. zullen de mensen er graag komen en zal dit gaan werken als een belangrijke gemeenschappelijke ruimte voor de wijk. 11

Uitgangspunt: Een toegankelijke wijk Inrichten van ontmoetingsplekken en een verbindende route in de Hoornes Een toegankelijke wijk betekent dat iedereen zo veel mogelijk zelfstandig en gelijkwaardig kan meedoen, ook inwoners en bezoekers met een beperking. Het gaat hierbij om mensen met een visuele, auditieve, fysieke of cognitieve/verstandelijke beperking. Dagelijks ervaren zij letterlijk en figuurlijk drempels in de Hoornes. Dit zijn bijvoorbeeld drempels bij winkels, de afwezigheid van geleide lijnen of het beperkt aanbod van sportieve en culturele activiteiten waardoor inwoners met een beperkingen minder goed zelfstandig op pad kunnen gaan. Een goed toegankelijke wijk is zo ingericht dat al deze drempels zijn weggenomen. Zodat iedereen kan werken, spelen en sporten én gebruik kan maken van de voorzieningen, hoven, ontmoetingsplekken en de verbindingsroute in de Hoornes. Door in de gebiedsvisie toegankelijkheid op te nemen als pijler geeft de gemeente Katwijk uitvoering aan het VN-Verdrag inzake de rechten van personen met een handicap (VN-Verdrag Handicap). De richtlijnen voor een toegankelijke openbare ruimte zijn hierin leidend. Ontmoetingsplekken

Elkaar ontmoeten is essentieel voor de wijk. Ontmoeting vindt alleen plaats als ook iedereen veilig gebruik kan maken van de ontmoetingsplekken. Bij het inrichten van de tuinen van de wijk wordt er daarom rekening gehouden met inwoners met verschillende type beperkingen. Alle inwoners moeten de tuinen van de wijk kunnen betreden (denk aan eventuele op- en afritjes en een stevige ondergrond voor scootmobielen en rolstoelen). Daarnaast worden de voorzieningen in de tuinen ook toegankelijk ingericht met bijvoorbeeld rolstoelvriendelijke picknicktafels. Ook is er aandacht voor de inrichting van de plek. Dit betekent geen obstakels, goede verlichting en aanwezigheid van bankjes in contrasterende kleuren. Doordat elke tuin een eigen karakter heeft wordt er per tuin én met de inwoners gekeken wat de behoefte is qua toegankelijkheid. Ontmoetingsplekken zijn ook de plekken waar inwoners samen komen voor activiteiten, zoals de huizen van de wijk. Ook voor deze voorzieningen geldt dat elke inwoner moet kunnen genieten van de activiteiten en het aanbod. Hierbij gaat het om het letterlijk wegnemen van drempels, de aanwezigheid van mindervaliden toiletten, toegankelijke informatievoorziening en waarbij ook bejegening een belangrijk aspect is. En daarnaast wordt er rekening gehouden met de inrichting van de buitenruimte. Door de buitenruimte toeganke-

lijk in te richten kunnen alle inwoners elkaar ook daadwerkelijk ontmoeten in de huizen van de wijk. Dit betekent veilige oversteekplaatsen naar de huizen toe en duidelijke signalering met betrekking tot de ingang van de locatie. Looproute Alle inwoners willen zoveel mogelijk zelfstandig kunnen deelnemen aan de maatschappij. Door in de looproute rekening te houden met de behoeften van inwoners kan de looproute door iedereen worden gebruikt. De route is logisch, overzichtelijk en sociaal veilig. De route is breed genoeg voor inwoners met een hulpmiddel en er staan geen obstakels op de route. Dit betekent ook dat de nieuwe en verbeterde oversteekplaatsen gelijkvloers worden aangelegd en een duidelijk vervolg zijn op de looproute. Bij deze oversteekplaatsen wordt gebruik gemaakt van geleidelijnen en noppentegels én, indien nodig, duidelijk hoorbare rateltikkers bij de grote verkeersaders. In de looproute is er daarnaast aandacht voor routegeleiding bij knoop- en beslispunten, zijn er rustpunten en is goede verlichting aanwezig. Zo kan iedereen de route zelfstandig of met familie en vrienden volgen door de Hoornes. Informatiemarkering en bewegwijzering Iedereen moet ook kunnen genieten van de historische elementen in Katwijk. Als de historische elementen langs de looproute staan 12

Uitgangspunt: Een toegankelijke wijk wordt dit duidelijk aangegeven aan de hand van object-, informatiemarkering en bewegwijzering. Langs de route wordt de informatie over de historische elementen in begrijpelijke taal uitgelegd en ondersteund met afbeeldingen of pictogrammen. Er wordt uitgezocht of de tekst met een gesproken vorm en / of in Braille schrift kan worden ondersteund. Daarnaast wordt de informatie in een groot en duidelijk lettertype weergegeven en is er oog voor contrast.

wandelpaden ingericht voor rolstoelgebruikers speeltoestellen voor alle kinderen toegankelijk

speel- en ontmoetingsplekken toegankelijk voor alle inwoners en bezoekers

overzichtelijke, veilige, gelijkvloerse oversteekplaatsen voor de verbindende route

Informatieborden met Braille schrift

zitplaatsen ingericht voor rolstoelgebruikers en scootmobielen

oversteekplaatsen markeren voor slechtzienden

13

Speerpunt: Voorzieningen langs de route Voorzieningen en huizen van de wijk langs de verbindende route De voorgestelde verbindende route kan in de toekomst helpen om de verschillende voorzieningen in de wijk beter met elkaar te verbinden en hierdoor ook beter met elkaar samen te laten werken. Er zal zorgvuldig gekeken moeten worden hoe alle aanwezige voorzieningen met de route verbonden kunnen worden. Ook kan de route als gemeenschappelijke openbare ruimte functioneren, waarlangs de voorzieningen zich in de ruimte kunnen oriënteren. De verbindende route vormt de dragende structuur voor de wijk en het is daarom belangrijk dat in de toekomst de nieuwe initiatieven voor ontmoetingsplaatsen en voorzieningen aan de route geïntegreerd worden. Hierdoor zullen de nieuwe ontmoetingsplaatsen en voorzieningen goed in de wijk ingepast worden en een bijdrage leveren aan de verbetering van de wijk en de versterking van de sociale cohesie. Het ontwerp van deze nieuwe initiatieven in de Hoornes moeten zich oriënteren op de verbindende route en goed aansluiten op haar ontwerp. Op deze manier wordt de route als gemeenschappelijke openbare ruimte voor de wijk versterkt. 14

Speerpunt: Groene ontmoetingsplaatsen Hoven als ontmoetingsplekken langs de verbindende route De hoven kunnen door de route met elkaar worden verbonden en op deze manier beter in de wijk worden geïntegreerd. De hovens kunnen op deze manier groene ontmoetingsplaatsen (tuinen van de wijk) voor de bewoners zijn. Door elke tuin een eigen karakter en activiteiten te geven wordt de route aantrekkelijker en afwisselender voor de bewoners van de Hoornes. De tuinen kunnen hierdoor voor zowel de bewoners van de aangrenzende flats als ook voor hele buurt en wijk een ontmoetingsplaats worden.

Plein

15

Uitgangspunt: Speelvriendelijke wijk Spelen en bewegen langs de verbindende route en de groene randen. Bewegen, spelen en sporten, zijn een belangrijk onderwerp voor de gebiedsvisie van de Hoornes, want steeds meer onderzoek toont aan dat ze van groot belang zijn voor onze gezondheid, zowel fysiek als mentaal. Het werkt mee aan een betere omgang met stress en vergroot ons welbevinden. Ook leren kinderen heel veel van buitenspelen. Het vergroot het zelfvertrouwen en de sociale vaardigheden. Ook voor volwassenen en ouderen zorgen sporten en bewegen ervoor dat we langer gezond blijven. Een belangrijke opdracht is dat we als gemeente de openbare ruimte zo inrichten dat het voor een brede doelgroep aantrekkelijk is om meer te spelen, te bewegen en te ontmoeten. Dit zorgt voor meer sociale contacten en een gezonde fysieke en mentale levensstijl. Hierbij kijken we naar de wensen en behoeften van jong en oud. Een goede samenwerking is nodig tussen gemeente, inwoners en betrokken belangenorganisaties om dit voor elkaar te krijgen. Doel: Het doel is dat iedereen in de Hoornes meer gaat bewegen, sporten en spelen in de buitenruimte.

Om dit doel te bereiken zijn zes thema’s benoemd waarbinnen we ambities hebben geformuleerd die bijdragen aan dit doel: 1. Stimuleren van bewegen en spelen 2. Meer ruimte voor bewegen en spelen in de natuur 3. Van speelruimte naar beweegruimte 4. Jongeren horen er bij 5. Ouderen in beweging 6. Duurzame en circulaire speelplekken Aandacht is er op de kortere termijn voor jongeren en om de speelruimte meer in te richten als een beweegruimte waar een bredere doelgroep gebruik van kan maken. Kijken met andere ogen: Het is belangrijk om met een andere blik naar de openbare ruimte te kijken, zowel door de gemeente als door inwoners en belangenorganisaties. Men vergeet vaak hoe het is om kind te zijn. Het gaat hier niet alleen om het plaatsen van speeltoestellen, maar juist ook over sociale aspecten, zoals elkaar ontmoeten, genieten van de frisse lucht en span-

nende speelervaringen. Een integrale aanpak helpt om een sociale, duurzame en innovatieve gemeente te zijn en te blijven. Belangrijk hierbij is om zowel bij beleidsvorming als in de uitvoering de ruimtelijke kwaliteit van Katwijk te versterken. Het aanleggen van informele speelelementen zoals speelgroen, heuveltjes en zand stimuleren dat kinderen langer blijven spelen en meer variatie en aanbod hebben op een speelplek. Een aantrekkelijke omgeving met bomen en groen zorgt er ook voor dat we meer met elkaar in beweging komen. We willen allemaal een fijne, groene leefomgeving om in te wonen, werken en recreëren. We gaan kijken door de ogen van het kind met een beweeg- en sportblik: wat kan ik hier doen? Wat vind ik spannend en leuk? Wat trekt mij aan? Ook kijken we naar de ruimte met de ogen van mensen met een beperking: Is de ruimte ook voor deze groep toegankelijk en bruikbaar. Omdat we in een continu veranderende samenleving leven, is het belangrijk om steeds de vraag aan elkaar te blijven stel16

Uitgangspunt: Speelvriendelijke wijk len in hoeverre we met specifieke maatregelen het doel kunnen bereiken om met elkaar meer in beweging te komen en meer naar buiten te gaan. Kaders specifiek voor spelen/ bewegen: Het VN Verdrag over de Rechten van het Kind is een juridisch instrument, maar ook richtinggevend voor beleid en pedagogisch handelen. Aan het recht op spel is een apart artikel gewijd: artikel 31, dat handelt over het recht op vrije tijd, spel en recreatie. “De Staten die partij zijn, erkennen het recht van het kind op rust en vrije tijd, op deelneming aan spel en recreatieve bezigheden passend bij de leeftijd van het kind, en op vrije deelneming aan het culturele en artistieke leven”. Spelen zit echter in heel veel artikelen van dat verdrag verweven, omdat het samenhangt met onder andere het recht op gezondheid en vrije mening. Ook de inclusieve samenleving, waarbij alle kinderen en volwassenen gewoon mee kunnen doen, is een uitgangspunt binnen dit beleid. Sinds 2016 geldt in Nederland het ‘VNverdrag handicap’. Het doel van dit verdrag is dat de positie van mensen met een beperking verbetert. Bewegen en sport wordt landelijk gestimuleerd. Samen met het lokaal sport akkoord richt dit beweeg- en speelruimtebeleid zich op een leven lang sporten en bewegen voor ie-

dereen. We stimuleren mensen om te voldoen aan de beweegrichtlijnen van de Gezondheidsraad 2017. Hiernaast zijn er wettelijke kaders voor speelen sporttoestellen, die zich vooral richten op de veiligheid. De Europese normen op het gebied van speeltoestellen helpen bij het voorkomen van ongelukken en blessures van spelende kinderen. Vertaling naar de gebiedsvisie: De gebiedsvisie creëerd ruimte om spelen, bewegen en sporten beter in de wijk te integreren. Door speelplaatsen aan de verbindende route te koppelen ontstaan er natuurlijke ontmoetingsplaatsen waar de verschillende bewoners (jong en oud) samen kunnen komen. Ze kunnen aantrekkelijker gemaakt worden door meer variatie tussen de verschillende speelplaatsen te creeëren en ze beter in te bedden in het groen. De groene randen van de wijk bieden de mogelijkheid om sport en spel in een natuurlijke omgeving te integreren. Samen met de afdeling ‘Spelen’ en maakteam 3 van Hoornes samen in beweging is er een visie gemaakt om sport, spel en bewegen aantrekkelijker te maken en beter in de wijk te integreren.

speelplaats tussen troelstrastraat en thorbeckestraat

speelplaats bij de Slingelandstraat

Rechts op de pagina ziet u een aantal bestaande sport- en speelplaatsen. sportveldje bij de Goerie

17

Speerpunt: Groene randen van de wijk versterken De groene randen naar binnen trekken in de wijk Door de groene randen beter met de wijk te verbinden kan de leefomgeving verbeterd worden. Als het groen van de randen de wijk in wordt getrokken komen de woningen die nu aan de rand van het groen liggen, midden in het landschap te liggen. De achterliggende straten worden onderdeel van het park en de woningen aan deze straten komen aan de parkrand te liggen. In de toekomst kan er ook gewerkt worden aan het verbeteren van de landschappelijke en natuurlijke kwaliteiten van de groene randen. Zo kan bijvoorbeeld het oorspronkelijke duinlandschap aan de westrand terug gebracht worden en hierdoor de groene rand veel aantrekkelijker worden.

Duin landschap waterrijke parkstrook

Bos plantsoen lang kanaal

18

Speerpunt: Groene randen van de wijk versterken Verbinding tusssen de route door de wijk en de groene randen Om de wijk beter met de groene randen te verbinden is het belangrijk om ook een goede verbindingen tussen de voorgestelde route en de randen te maken. Zo kunnen de bewoners vanuit de verschillende buurten op een prettige manier naar alle groene randen van de Hoornes wandelen of fietsen. Uit veel gesprekken met de bewoners komt naar voren dat men graag een wandeling door de groene parken langs Rijnsoever maakt. De mensen lopen graag een grote ronde maar missen de aansluiting op het park langs de oever van het Uitwateringskanaal. Door het park op de grens met Rijnsoever en het park langs het kanaal door de wijk heen met elkaar te verbinden, ontstaat er een continue route voor de wandelaars. Het rondje Hoornes kan bijdragen aan een fijnere wijk voor de bewoners, waar mensen meer zullen bewegen, en dat is goed voor de gezondheid. Het is hierbij belangrijk om de wandelroutes door de wijk zo groen mogelijk in te richten om ze goed bij de groene park randen aan te laten sluiten.

Rijnsoever

Duin landschap waterrijke parkstrook

Rijnsoever

Bos plantsoen lang kanaal

Uitwateringskanaal

19

Speerpunt: Groene randen van de wijk versterken Bos en Lommerrijke landschap

Natuurlijk duinlandschap

Waterrijk natuurlijk landschap

Creëren van een open lommerrijk parklandschap langs de kanaaloever.

Creëren van een natuurlijke overgang vanuit de wijk naar het duinlandschap.

Versterken van de natuurlijke oevers en biodiversiteit in de groene vinger.

20

Uitgangspunt : Passend binnen het groenbeleid Het groenbeleidsplan als leidraad Het groenbeleidsplan is opgesteld door de gemeente en geeft ook voor de gebiedsvisie de leidraad voor de vergroening van de wijk. Hier volgt een extract uit het document: • Groen dat bijdraagt aan gezondheid en welzijn van inwoners, makkelijk toegankelijk is en uitnodigt om rust en ontspanning te vinden of plezier aan te beleven. Een trapveldje of picknickveldje als functioneel groen wanneer daar vraag naar is maar waar het niet nodig is heeft kruidenrijk grasland de voorkeur. Siergroen op strategische plekken maar inheems groen heeft de voorkeur. Probeer om groen zoveel mogelijk op elkaar aan te laten sluiten om versnippering

ecologische verbindingen

buurtstructuren

tegen te gaan. Liever 1 gezonde boom met voldoende bovengrondse en ondergrondse ruimte dan 5 ongezonde bomen door onvoldoende ruimte. Kwaliteit gaat hier voor kwantiteit. • Groen dat de biodiversiteit in Katwijk versterkt, een gezonde omgeving is voor dieren en planten en hen voldoende gelegenheid biedt om zich te bewegen tussen de groene gebieden.Dit betekend het toepassen van inheemse soorten die passen bij de lokale bodemstructuur, het toepassen van natuurvriendelijke oevers i.p.v. beschoeiing, aansluiten op de groenstructuren en waar mogelijk een natuurlijke overgang van gras, naar heesters, naar bomen. • Groen dat helpt bij het verwerken van grote hoeveelheden regenwater, verkoeling

biedt als de temperatuur te hoog oploopt en op deze manier de gevolgen van klimaatverandering verzacht. Bijvoorbeeld het toepassen van een wadi, maar denk ook aan open verharding zoals grasbetontegels. Door diversiteit in boomsoorten is het bomenbestand weerbaarder tegen ziekten en plagen die vaker voorkomen als gevolg van de klimaatverandering. Groen in grotere aaneengesloten oppervlakten. De groene rand van de Hoornes is onderdeel van het Ringpark (een ambitie uit het groenbeleidsplan) en vormt een groene verbinding die vanuit het duinlandschap de wijk binnen komt langs het Uitwateringskanaal. Het Ringpark zorgt er ook dat de Hoornes beter met de omgeving wordt verbonden.

Afbeelding Ringpark Katwijk, bron Leidsdagblad

21

Uitgangspunt: Passend binnen de Katwijkse stijl Gebruiken Katwijkse stijl De Katwijkse Stijl beschrijft aan welke eisen de inrichting van de openbare ruimte in de gemeente moet voldoen. Dit vormt ook kaders voor de herinrichting van de openbare ruimte in de Hoornes. De landschappelijke ondergrond definieert de verschillende sfeergebieden die elk hun karakter hebben en waarop de inrichting van de openbare ruimte wordt afgestemd. De gebiedsvisie hoornes valt onder de gebieden Oevers en Polder Hoornes. Links op deze pagina wordt in een korte samenvating de belangrijke uitgangspunten voor de inrichting van de openbare ruimte in deze gebieden beschreven. Het document ‘De Katwijkse Stijl’ geeft uitgebreider informatie en voorbeelden die voor de inrichting leidend zijn. De Katwijkse Stijl is van toepassing bij alle speerpunten uit de gebiedsvisie.

Oevers

De waterwegen zijn belangrijk voor de identiteit van de verschillende wijken en historisch gezien altijd van groot belang geweest voor de ontwikkeling van de kernen van Katwijk. Vandaag de dag hebben ze vooral een functie als groen-blauwe recreatieve structuren. Belangrijke punten uit de Katwijkse stijl voor de Hoornes: • Inzetten op continue fiets- en wandelpaden langs het kanaal; • Weidse zichten over het water; • Inzetten op verblijfsplekken met robuustematerialen; • Behouden en uitbreiden van de openbareoevers voor fietsers en wandelaars; • Streven naar een (door) zichten om relatie met het water te versterken. • Extensief ecologisch beheer > biodiversiteit kanaalzone vergroten.

Gebiedsschets Polder Hoornes

De woonwijken in de polder Hoornes worden gekenmerkt door de grote hoeveelheid aan openbaar groen. De ruime opzet van de Hoornes en de lommerrijke structuren van Rijnsoever maken dat er veel ruimte voor groen is. In de Hoornes is er echter veel ongedefinieerde openbare ruimte. De revitalisatie van deze buurten biedt kansen om deze ruimtes te transformeren naar collectieve tuinen met een sterke eigen identiteit binnen de kaders van de gemeente. Belangrijke punten: • Differentiatie in groen (extensief beheer) • Open blokken transformeren naar hoven met collectieve tuinen; • Meer speelaanleidingen (natuurlijk) • Bloemenmengsels en bollen in bermen hoofdstraten voor een divers beeld; • Verbijzondering in betontegels bij bijzondere plekken. 22

Opgaves voor de Hoornes: Verduurzamen Uitdagingen voor de toekomst Om de klimaatdoelstellingen te halen werkt de gemeente Katwijk aan plannen om de Hoornes te verduurzamen. Het project Hoornes Aardgasvrij is opgezet om toe te werken naar een CO2 neutralere warmte voorziening voor de bewoners en bedrijven. Ook zijn klimaat adaptieve maatregelen nodig om hittestress te voorkomen en regenwater van het afvalwater te scheiden. Hierin spelen vergroening en de aanleg van wadi’s een belangrijke rol. Ook kan het versterken van de biodiversiteit een belangrijke bijdrage leveren aan het verbeteren van de woonomgeving voor de bewoners.

23

Opgaves voor de Hoornes: Verduurzamen Vergroening van de straten In de Hoornes is er voor de gebiedsvisie onderzocht hoe de hittestress in de toekomst voorkomen kan worden door de vergroening van de wijk (bijvoorbeeld het planten van bomen) en het verminderen van het verharde oppervlak. De verbindende route met de hieraan gelegen hoven en het naar binnen trekken van de groene randen vormen hier een goede mogelijkheid voor. In de voorstellen voor de ingrepen in de buurt ligt de nadruk op het vergroenen van deze belangrijke openbare ruimtes. Hierdoor dragen de verbindende route, ontmoetingsplekken en de doorgetrokken groene randen bij aan het voorkomen van de hittestress en aan een prettigere leefomgeving voor de bewoners en bezoekers. Bomen en planten zijn belangrijk voor het voorkomen van hittestress in een bebouwde omgeving, absorberen meer regenwater en zorgen voor een aantrekkelijk straatbeeld. Door op strategische plaatsen bomen te planten kunnen belangrijke looproutes door de wijk worden geaccentueerd en leiden zo de bewoners en bezoekers op een natuurlijke manier door de wijk. Samen met het groenbeleid moeten de juiste variaties bomen en planten gekozen worden. In coördinatie met de onderwereld moet in het ontwerp nauwkeurig gekeken worden waar de bomen gepland kunnen worden. Lage beplanting zijn anders een goed alternatief. 24

Opgaves voor de Hoornes: Verduurzamen Hoornes Aardgasvrij Thermische energie uit de Rijn is een geschikte en beschikbare warmte en energiebron in de wijk. In de eerste fase van het project gaat het over minimaal 500 woningen. In de tweede fase volgt een advies voor de overige 2200 woningen. In de definitiefase wordt onderzocht welke omvang zo’n warmtenet met aquathermie zou moeten hebben en of dit haalbaar en betaalbaar is. Ook wordt onderzocht welke rol de gemeente zou kunnen nemen in een warmteketen. Samenwerking vindt plaats met HHR en Dunavie. Na dit onderzoek wordt de raad in Q4 van dit jaar een voorstel voor een go or no go besluit voorgelegd, waarmee wordt vastgesteld of het warmtenet wel dan niet wordt uitgerold in de Hoornes. De Aquathermie is in de Hoornes goed toepasbaar en de integrale wijkaanpak (IGA), voorkomt noodzaak inpassing TR in de openbare ruimte en combinatie met grote sloop/ nieuwbouw opgaven zorgen voor een financieel haalbaar plan. De nieuwbouw ontwikkelingen hebben hun eigen tempo en wachten niet op de warmtetransitie opgave. De opgave van de warmtetransitie is groot, de tijd is gelimiteerd en er is nu sprake van een gunstige markt (koploperspositie). 25

Opgaves voor de Hoornes: Verduurzamen Hoornes Aardgasvrij Hoornes Zuid-Oost en Noord-Oost zijn de eerste buurten die van het gas afgekoppelt gaan worden in Katwijk. De mogelijkheid van een semi-centraal plan, modulair werken en meerdere startlocaties is mogelijk. Het plan moet aansluiten op bestaande ontwikkelingen en op de behoefte van grootste eigenaar Dunavie. Het plan beweegt flexibel mee met de ontwikkelingen en zorgt ook koude levering voor nieuwbouw. Daarnaast kan het aansluiten op het ‘energie enthousiasme van bewoners’; starten daar waar mensen willen.

26

Opgaves voor de Hoornes: Verduurzamen Afkoppeling regenwater van riool In het IGA project Kalkoven is afkoppelen één van de projectdoelen. Het idee hierachter is dat relatief schoon regenwater in eerste instantie in de bodem geïnfiltreerd wordt, zodat het grondwater op peil blijft en bomen en planten voldoende water hebben. Overtollig regenwater wordt via een hemelwaterstelsel afgevoerd op het oppervlaktewater. Naast dat het water in het eigen gebied gehouden wordt heeft het afkoppelen ook als voordeel dat de afvalwaterzuivering minder belast wordt. Het afkoppelen geldt voor alle openbare verharding binnen het plangebied. Dus alle straatkolken in openbaar gebied zullen aangesloten worden op het infiltratie en/of hwa-stelsel. Daarnaast krijgen perceeleigenaren de kans om de hemelwaterafvoer van het dakgedeelte aan de straatzijde van het gebouw aan te sluiten op het hwa-stelsel. (de achterzijde van het dak wordt over het algemeen samen met de afvoer van binnen gezamenlijk naar de voortuin geleid waardoor het praktisch niet mogelijk is om dit te scheiden). Perceeleigenaren met grote verharde oppervlaktes, bijvoorbeeld parkeren op eigen terrein, zullen ook aangemoedigd worden om de hemelwaterafvoer aan te sluiten op het hwastelsel. 27

Uitgangspunt: Verbinden sociale en fysieke opgaves SWOT analyse als handleiding voor de gebiedsvisie Vanuit het sociale domein is er een sociaal maatschappelijke analyse van de Hoornes gemaakt. Samen met de stedenbouwkundige analyse vormt dit een basis waaruit de voorstellen voor het verbeteren van de wijk voortkomen. De SWOT analyse is een samenvatting van de bevindingen en geeft een helder overzicht waar de sterke en zwakke punten van de wijk liggen, als wel wat de kansen en de bedreigingen voor de toekomst van de wijk zijn. Vanuit het project Hoornes Samen In Beweging willen wij werken aan een betere en toekomst bestendige wijk waarbij er aan zowel de sociale als wel de ruimtelijke kant gewerkt wordt. Voor deze integrale aanpak is het goed om een duidelijk overzicht te krijgen op welke manier de ruimtelijke verbeteringen in de wijk ook bijdrage de aanpak van de sociaal maatschappelijke problemen. Op de volgende pagina’s zijn de punten uit de SWOT opgesteld in het blauw en wordt in het rood (waar mogelijk) beschrijven op welke manier de voorstellen uit de gebiedsvisie hier aan bijdragen.

Sterkte Meer diversiteit aan inwoners met verschillende culturen dan in andere wijken In de gebiedsvisie wordt er gewerkt aan ontmoetingsplekken, die verspreid over de wijk liggen en voor alle bewoners zijn. De bewoners kunnen ook hun eigen invulling geven aan de inrichting van deze plekken zodat iedereen zich er welkom voelt. Veel sociaal / maatschappelijk / sportief / onderwijs en zorg aanbod. Wederopbouwwijken als de Hoornes hebben veel voorzieningen. In de gebiedsvisie spelen deze voorzieningen een belangrijke rol en krijgen een plek aan de verbindende route. Veel verenigingen / organisaties die zich voor de wijk willen inzetten cq een functie voor zichzelf voor de wijk zien. De verbindende route schept een structuur voor de wijk waaraan zowel de huidige als toekomstige voorzieningen een plaats krijgen. Verenigingen / organisaties beginnen elkaar steeds beter te kennen en stellen hun voorzieningen ter beschikking aan andere organisaties om te organiseren (bijv de Schaatsvereniging en kerken die hun ruimtes ter beschikking stellen aan andere organisaties).

De verbindende route verbindt alle voorzieningen en ontmoetingsplekken met elkaar. Hierdoor ontstaat er een betere ruimtelijke en sociale samenhang in de wijk. Maatschappelijke voorzieningen passend bij de vraag van inwoners /samenstelling van de wijk (taalhuis, de Brug, formulierenbrigade, de Schelp, bibliotheek). De verbindende route schept een structuur voor de wijk waarin zowel de huidige als toekomstige voorzieningen een plaats krijgen. Bewoners vinden het wonen in de Hoornes fijn. De ruimtelijke verbeteringen uit de gebiedsvisie zoals de verbindende route, het naar binnentrekken van de groene randen en de het beter oversteek baar maken van de Hoorneslaan en Biltlaan zijn binnen de huidige structuur van de wijk gedacht en bouwen voort op de bestaande kwaliteiten. De verbindende route loopt langs de bestaande voorzieningen en hoven (ontmoetingsplaatsen). De groene randen worden landschappelijk versterkt en beter met de wijk verbonden. De verbeterde oversteekplaatsen sluiten aan bij de wandelpaden van de aanliggende buurten. 28

Uitgangspunt: Verbinden sociale en fysieke opgaves Zwakte Relatief meer eenzaamheid dan in andere wijken. In de hoven worden ontmoetingsplekken gecreëerd. Deze liggen samen met de huizen van de wijk aan de verbindende route en zijn toegankelijk voor alle bewoners. Mensen bewegen relatief minder dan in andere wijken. In de hoven en de groene randen worden sport- en speelactiviteiten geïntegreerd. Ook stimuleren de wandel- en fietsroutes de bewoners om meer te bewegen. Relatief meer overgewicht dan in andere wijken. Door de bewoners te stimuleren meer te fietsen, wandelen, sporten en spelen worden ze op de lange termijn fitter, gezonder met minder overgewicht. Relatief meer lagere inkomens dan in andere wijken /meer uitkeringen/meer gebruik van minimaregelingen /meer gebruik van voedselbank.nvt op de gebiedsvisie. Weinig verbinding/contact tussen groepen met een migratieachtergrond met elkaar en met autochtone inwoners

Ontmoetingsplekken langs de verbindende route moeten aantrekkelijk en toegankelijk voor alle bewoners van de wijk gemaakt worden. Veel sociale huurwoningen in een (relatief klein) gedeelte van de wijk Sloop-nieuwbouw projecten als Hoornes Noord-Oost en in de toekomst de Torenflats geven de mogelijkheid om verschillende woning-categorieën te mengen. Deze toekomstige projecten worden door Dunavie uitgevoerd en moeten ook binnen de structuur van de gebiedsvisie passen. Relatief veel statushouders met daarbij de opmerking dat deze doelgroep steeds lager opgeleid lijkt te zijn en minder netwerk heeft. Daardoor meer ondersteuning nodig heeft. De ontmoetingsplekken en de verbindende route vormen de ruimtelijke basis en versterken het sociale netwerk van de wijk. Geen hart van de wijk/centrale ontmoetingsplek. Door de opzet van de wijk, die wordt doorsneden door de Hoornes- en Biltlaan, is het zeer moeilijk om één centrale ontmoetingsplek voor de wijk, zoals bijvoorbeeld bij het

Hoornesplein, te creëren. De verbindende route vormt een altenatief voor een centrale ontmoetings ruimte van de wijk. Net als bij een dorpsplein liggen alle belangrijke voorzieningen aan deze ruimte. Ondanks dat het geen centrale plek is zorgt dat wel voor meer verbinding tussen de verschillende ontmoetingsplekken en voorzieningen en versterkt het hierdoor de sociale cohesie. Relatief meer onderwijsachterstanden dan in andere wijken. nvt op de gebiedsvisie. De Krulder en de Willem Alexander school kennen relatief veel kinderen met een niet westerse migratieachtergrond. Autochtone ouders kiezen vaak voor andere scholen Alle scholen van de wijk liggen aan de verbindende route en worden op deze manier beter in de wijk geïntegreerd. Relatief grote groep mensen mist basisvaardigheden. nvt op de gebiedsvisie. Wijk heeft slecht imago ondanks het feit dat bewoners het er naar hun zin hebben De groene randen en de ligging bij de duinen en de zee zijn een groot plus punt voor de aantrekkelijkheid en imago van de wijk. In de 29

Uitgangspunt: Verbinden sociale en fysieke opgaves Kansen gebiedsvisie wordt het natuurlijke landschap versterkt, de groene randen worden de wijk binnengetrokken en de voet- en fietsverbindingen naar de kust worden verbeterd. Veel problematiek concentreert zich in torenflats. De groene ruimte rond de flats wordt aantrekkelijker en sociaal veiliger gemaakt. Ook worden de Torenflats beter met de parkrand langs het Uitwateringskanaal verbonden.

Sloop/(ver)nieuwbouw (woningbouwontwikkelingen Dunavie )en aardgasvrij Hoornes: wijk op de schop. De sloop-nieuwbouwprojecten geven de kans om belangrijke delen van de wijk te verbeteren om een fijnere leefomgeving voor de bewoners te creëren. Bij de Torenflats kan dit ook een impuls aan het Hoornesplein geven, door met nieuwe bebouwing de randen en het levendigheid van het plein te versterken. Hoornes Aardgasvrij geeft de kans om de wijk duurzamer te maken en de openbare ruimte beter in te richten. Nieuwbouw IKC Windvang-Krulder. Het project ligt strategisch aan de verbindende route en de groene rand. Deze ingrepen moeten in het toekomstige ontwerp worden opgepakt en verder gebracht. Opdracht om een MFA in de Hoornes te realiseren, waar o.a. onderzocht wordt of en hoe het taalhuis/bibliotheek en de wijkvereniging en een alternatief voor de Schelp een plek hierin krijgen. Dit geeft de kans om een modern ontmoetingscentrum voor de wijk te creëren waarin verschillende voorzieningen op een goede en aantrekkelijke locatie binnen de Hoornes ge-

situeerd worden, aangepast aan de behoeften vanuit de wijk. Woonzorg-complex, inclusief 8 appartementen voor Beschermd Wonen. Het project ligt strategisch aan de groene rand en geeft de mogelijkheid om de parkrand beter de wijk in te trekken. Wijk wordt meer toegankelijk gemaakt met looproutes en verbindingen door de wijk. In de gebiedsvisie wordt er gewerkt aan een aantal belangrijke wandel- en fietsroutes, zoals de verbindende route en de fietsroute naar de duinen en zee. Hiermee wordt de wijk zowel intern als extern veel beter verbonden. De samenwerkingsverbanden tussen organisaties die is gecreëerd met de Huizen van de Wijk door ontwikkelen (zoals bijvoorbeeld het activiteiten platform www.doemeeinkatwijk.nl). De huizen van de Wijk zijn opgenomen in de verbindende route. Hierdoor wordt hun positie binnen de wijk versterkt en kunnen zij zich door ontwikkelen als belangrijke ontmoetingsplekken voor de bewoners van de Hoornes. Er zijn enthousiaste sleutelfiguren / vrijwilligers te vinden die ambitieus willen organise30

Uitgangspunt: Verbinden sociale en fysieke opgaves Bedreigingen ren. Zelfs in Corona tijd. In de gebiedsvisie worden er veel ontmoetingsplekken, sport- en speelplaatsen aan de verbindende route en in de groene randen gecreëerd. Dit zijn goede plaatsen om ook met de beperkingen van de coronaregels activiteiten te organiseren (in de buitenlucht). De Corona Crisis heeft ook geleid tot een toename aan vrijwilligers. Kans om deze blijvend te binden en actief te blijven na de crisis. nvt op de gebiedsvisie. Lokaal sportakkoord, sport- en beweegstimuleringsprogramma’s In de gebiedsvisie worden er veel sport- en speelplekken aan de verbindende route en in de groene randen gecreëerd. Ook de nieuwe wandel- en fietsroutes dragen bij aan de stimulatie om de bewoners meer te laten bewegen. Jeugd sport- en cultuurfonds Katwijk bieden mogelijkheden voor de Hoornes Aan de verbindende route en in de groene randen worden veel ontmoetingsplekken en sportplaatsen gecreëerd, waar de bewoners en organisaties uit de wijk culturele en sportieve activiteiten kunnen organiseren.

Corona zorgt voor nieuwe “kwetsbare” doelgroepen door verlies van werk (bijv: ZZPers die het eerst nog redde, maar nu met Corona niet meer/werkende “armen” met kinderen). nvt op de gebiedsvisie. Door Corona zijn kwetsbaren niet allemaal meer in zicht en verslechtert de situatie van de groep (vereenzaming, verwaarlozing etc) nvt op de gebiedsvisie. Corona: Onderwijsachterstanden worden groter/verergerd /kleine huizen/ouders zijn digitaal niet vaardig. nvt op de gebiedsvisie. Een aantal maatschappelijke voorzieningen (gebouwen) staat op de nominatie voor sloop of herontwikkeling (Schelp en wijkgebouw). In de gebiedsvisie wordt gestreefd naar een goede verdeling van de voorzieningen over de wijk. Hierbij wordt er recht gedaan aan de oorspronkelijke opzet van de wijk met vier buurten. Daarbij is het van belang dat er in elke buurt maatschappelijke voorzieningen aanwezig zijn. Het is van belang dat er bij de herontwikkeling van de maatschappelijke voorzieningen (zoals de Schelp), goed gekeken wordt hoe deze het beste in de wijk geïntegreerd kan worden aan de verbindende route. 31

Hoofstuk 2: Uitwerking Gebiedsvisie Hoornes De concrete voorstellen die in dit hoofdstuk beschreven worden geven het beeld waar wij vanuit de gebiedsvisie naar willen streven bij bijvoorbeeld de herinrichting van de openbare ruimte. De voorstellen geven een beeld voor de toekomstige ontwikkeling van de wijk en de mogelijke verbeteringen van de openbare ruimte die binnen het kader van het project tot stand kunnen gaan komen. De voorstellen moeten in een later stadium worden uitgewerkt tot een uiteindelijk ontwerp waarin de definitieve verbeteringen van de wijk worden vastgesteld.

32

Verbindingen tussen de vier buurten Bestaande oversteekplaatsen verbeteren en nieuwe creëren waar dat nodig is Doordat de Hoornes wordt doorsneden door de brede verkeerslanen van de Hoornes- en Biltlaan kunnen de vier buurten van de wijk niet goed samen functioneren. Door brede, overzichtelijke en toegankelijke oversteekplaatsen te maken op strategische punten op de Hoornes- en Biltlaan worden de vier buurten met elkaar verbonden en kan de wijk beter functioneren. De voorgestelde oversteekplaatsen sluiten aan bij de wandelroutes en de voorzieningen uit de buurten. Het verbeteren van de oversteek mogelijkheden is een eerste stap en belangrijke stap in het leefbaarder maken van de wijk.

Noord-West

Zuid-West

Noord-Oost

Zuid-Oost

33

Verbindingen tussen de vier buurten Oversteekplaats Hoorneslaan west Het is een bestaande oversteekplaats met verkeerslichten en zebra voor voetgangers en fietsers. In het voorstel worden de voetgangers- en fietsersoversteek omgedraaid, zodat de voetgangersoversteek beter aan kan sluiten op de toekomstige wandelroutes aan beide kanten

van de Hoorneslaan. De oversteek wordt verbreedt, overzichtelijk en toegankelijk gemaakt. De oversteekplaats wordt onderdeel van de verbindende route en aan beide kanten van de weg begeleid door het zelfde type beplanting.

Heinsiusstraat

Heinsiusstraat

oversteek Hoorneslaan

Hoorneslaan

huisartspraktijk

huisartspraktijk

Dierenkliniek

DSV Duinrand

bestaande situatie

Nolensstraat

Dierenkliniek

DSV Duinrand

nieuwe situatie

Nolensstraat

34

Verbindingen tussen de vier buurten Oversteek Hoorneslaan centrum In de huidige situatie is er op deze locatie een bushalte en ligt de oversteekplaats aan de west kant van het Kwadrant. In het voorstel worden de bushalte en voetgangers- en fietsersoversteek omgedraaid, zodat de voetgangersoversteek beter aan kan sluiten op de toekomstige wandelroute

tussen het Kwadrant en Oeverpolder aan de noordkant en Tripodia / Hoornespassage aan de zuidkant. De oversteek wordt verbreedt, overzichtelijk en toegankelijk gemaakt. De oversteekplaats wordt onderdeel van de verbindende route en aan beide kanten van de weg begeleid door het zelfde type beplanting.

Kwadrant

Kwadrant

nieuwbouw project Oeverpolder (Dunavie)

nieuwbouw project Oeverpolder (Dunavie) bushalte

Hoorneslaan

bushalte bushalte bushalte

oversteek Hoorneslaan

Baptistenkerk / Tripodia

Baptistenkerk / Tripodia Hoornespassage

Hoornespassage supermarkt

bestaande situatie

supermarkt

nieuwe situatie

35

Verbindingen tussen de vier buurten Oversteekplaats Hoorneslaan oost Het is een bestaande oversteekplaats met verkeerslichten en zebra voor voetgangers en fietsers. In het voorstel worden de voetgangers- en fietsersoversteek omgedraaid, zodat de voetgangersoversteek beter aan kan sluiten op de toekomstige wandelroutes aan beide kanten

van de Hoorneslaan. De oversteek wordt verbreedt, overzichtelijk en toegankelijk gemaakt. De oversteekplaats wordt onderdeel van de verbindende route en aan beide kanten van de weg begeleid door het zelfde type beplanting.

Sloop Hoornes Noord-Oost

Nieuwbouwproject Hoornes Noord-Oost (Dunavie)

Boerslaan

Boerslaan

Hoorneslaan

oversteek Hoorneslaan

Parsstraat

bestaande situatie

Parsstraat

nieuwe situatie

36

Verbindingen tussen de vier buurten Oversteek Biltlaan noord In de huidige situatie is er op deze locatie geen directe oversteek mogelijkheid tussen Hoornes Noord-West en Hoornes NoordOost. In het voorstel wordt er een voetgangersoversteekplaats gecreëerd die aansluit op de toekomstige wandelroute tussen de twee buurten, de Pnielkerk en de toekomstige HOV-halte (hoogwaardig openbaar

vervoer). De nieuwe oversteekplaats ligt ruim 85 meter af van de kruising van het midden van de kruising van de Hoornes- en Biltlaan. De oversteek wordt breed, overzichtelijk en toegankelijk ontworpen. De oversteekplaats wordt onderdeel van de verbindende route en aan beide kanten van de weg begeleid door het zelfde type beplanting. Een voetgangerstunnel zoals bij de Zeeweg kan een goed alternatief zijn.

groene vinger

groene vinger

Jaap Bergmanstraat

Pnielkerk

Jaap Bergmanstraat

Biltlaan

oversteek Biltlaan

Pnielkerk

entree

bushalte HOV Hoorneslaan

bestaande situatie

Langeveldstraat

Hoorneslaan

nieuwe situatie

Langeveldstraat

37

Verbindingen tussen de vier buurten Oversteek Biltlaan zuid In de huidige situatie is er op deze locatie geen directe oversteek mogelijkheid tussen Hoornes Zuid-West en Hoornes Zuid-Oost. In het voorstel wordt er een voetgangersoversteekplaats gecreëerd die aansluit op de toekomstige wandelroute tussen de twee buurten, het heringerichte Hoornesplein en het nieuwe school gebouw voor de Windvang en

Hoornesplein

Krulder. De nieuwe oversteekplaats ligt ruim 100 meter af van het midden van de kruising van de Hoornes- en Biltlaan. De oversteek wordt breed, overzichtelijk en toegankelijk ontworpen. De oversteekplaats wordt onderdeel van de verbindende route en aan beide kanten van de weg begeleid door het zelfde type beplanting. Een alternatief voor de oversteekplaats kan een voetgangerstunnel zijn zoals bij de Zeeweg is gerealiseerd.

Hoornespassage

Hoornesplein

Biltlaan

Hoornespassage

oversteek Biltlaan

Van Lierestraat

Van Lierestraat

Gymzaal Nieuwbouw project Windvang-Krulder

plein Windvang (school)

bestaande situatie

nieuwe situatie

groen plein

38

Uitwerking van de gebiedsvisie per buurt Uitwerking visie per buurt In dit deel van de gebiedsvisie worden de speerpunten en uitgangspunten van de gebiedsvisie uitgewerkt per buurt. De uitwerking geeft richting en kaders waarbinnen de openbare ruimte van de buurten moet worden verbeterd. Voor Hoornes Zuid-Oost loopt er het project IGA Kalkoven (integraal gebiedsgerichte aanpak) waarbij de uitwerking van de gebiedsvisie direct kan worden opgepakt en ten uitvoer worden gebracht. Hiervoor zijn de plannen samen met de desbetreffende vakdisciplines opgetekend en uitgewerkt en is er tot gedegen niveau gewerkt. Voor Hoornes Zuid-West en Noord-West staan er op de korte termijn geen IGA-projecten op de planning. De ingrepen en uitwerkingen van Hoornes Zuid-Oost hebben als leidraad gediend voor de plannen. Voor Hoornes-Noord-Oost wordt er door Dunavie aan een herstructurering van een groot deel van de buurt door sloop-nieuwbouw gewerkt. Hiervoor heeft Dunavie een stedenbouwkundig bureau ingehuurd. Zij moeten de speerpunten en uitgangspunten van de gebiedsvisie in hun plannen meenemen, om de buurt integraal onderdeel van de wijk te maken. Dit gebieds is daarom niet meegenomen in de uitwerking.

Noord-West Zuid-West

Noord-Oost

Zuid-Oost

39

Hoornes Zuid-Oost (speerpunten uit de gebiedsvisie) Verbinden en vergroenen De uitwerking van de gebiedsvisie voor Hoornes Zuid-Oost laat zien op welke manier we de speerpunten en uitgangpunten willen toepassen om te werken aan een betere buurt. Verbindende route door de wijk loopt langs de hoven en scholen van de buurt. De wandelroute sluit aan op de oversteekplaatsen op de Hoornes- en Biltlaan en verbindt de buurt met de groene rand.

Hoornesplein Hoornes Noord-Oost hof school

hof

hof

Groene randen langs het Uitwateringskanaal en de N206 worden landschappelijk versterkt en beter met de buurt verbonden door het groen naar binnen te trekken. school Uitwateringskanaal N206

40

Hoornes Zuid-Oost (ontmoeten en verbinden) De verbindende route en ontmoetingsplekken De verbindende route is een wandelroute die de ontmoetingsplekken en voorzieningen van de vier buurten met elkaar verbindt. De verbindende route is ontworpen als een prettige groene, toegankelijke looproute waaraan de ontmoetingsplekken als de huizen en tuinen van de wijk liggen. De hoven worden de tuinen van de wijk, de ontmoetingsplekken voor de bewoners van de buurt. Elke hof krijgt een andere functie zodat er een diversiteit van verschillende ontmoetingsplekken langs de route ontstaat, waarbij sport, spel, ontspannen en ontmoeten centraal staan. De ontmoetingsplekken moeten worden ontworpen voor mensen van alle leeftijden en toegankelijk voor iedereen. Het is hierbij belangrijk dat in elke tuin speelmogelijkheden voor de kleinste kinderen (tot 6 jaar) worden geïntegreerd, zodat zij altijd een speel plek dicht bij hun huis hebben.

tuin

schoolplein

verbindende route langs ontmoetingsplekken

sport parcour met hindernissen

natuurlijke speelplaats voor kinderen uit de buurt

tuin als ontmoetingsplaats voor de buurt

sport

spel

de hoven een ontmoetingsplek voor iedereen; om samen te zijn, te spelen, sporten en bewegen

41

Hoornes Zuid-Oost (vergroenen en verbinden) Groene randen versterken en de wijk in trekken De groene randen van de wijk worden door de bewoners van de Hoornes gewaardeerd. Zij bieden de gelegenheid om te wandelen, sporten en spelen in een groene omgeving. De gebiedsvisie bouwt voort op de bestaande kwaliteiten, versterkt het bestaande landschap en integreert de groene rand beter in te wijk. Het landschap wordt waar mogelijk doorgetrokken in de buurt en de wandelpaden vanuit de buurt lopen door in het park. Langs de kanaaloever wordt een bos- en lommerrijk parklandschap gecreëerd waar boomgroepen en lage natuurlijke beplanting elkaar afwisselen in een parkachtige “Engelse” landschapsstijl. Langs de N206 wordt het boskarakter van de groene rand versterk waarin de wandelroutes en sport- en speelplaatsen op een natuurlijke wijze zijn geïntegreerd.

42

Hoornes Zuid-Oost (groene rand langs N206) Bestaande situatie groene rand De groene rand ligt tussen Hoornes ZuidOost en het talud van de N206 in. De strook wordt opgedeeld in twee delen door de greppel / sloot evenwijdig aan de autoweg. Aan de N206 zijde is de groene rand niet toegankelijk. Aan de Hoornes zijde ligt een park strook met een aantal sport- en speelplekken. De beplanting en de loop van de paden geven de groene ruimte duidelijk landschappelijk karakter. Er zijn geen woningen die direct op de parkzone uitkijken waardoor er weinig sociale controle is. Deze elementen zorgen er voor dat de groene rand als onprettig wordt ervaren.

spel

school

Kalkoven basketbalveld

N206

voetbalveld greppel

Uitwateringskanaal

43

Hoornes Zuid-Oost (groene rand langs N206) Verbeteringen groene rand N206 • • • • • • •

De verbinding tussen park en buurt versterken. Doortrekken parkstrook tot N206. Versterken en vernatuurlijken van het boslandschap. Wandelpaden vanuit de wijk het park in laten lopen. Wandel- en fietspaden in het groen inbedden. Water op een natuurlijke wijze vanuit het kanaal de groene rand binnen trekken. Natuurlijke visueel open buffer tussen de huizen/school en het park creëren om de sociale controle te vergroten.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/11159892/1