B.11b SWVO Jaarstukken 2023.Gewaarmerkt
Tekst van het document
Jaarverslag en jaarrekening 2023 Gemeenschappelijke Regeling Samenwerkingsverband Welzijnszorg Oosterschelderegio (SWVO)
Jaarverslag en jaarrekening SWVO 2023
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 juni 2024
1
Inhoudsopgave 1.
JAARVERSLAG ............................................................................................................................................... 3 Inleiding ........................................................................................................................................................... 3
Jaarverslag per programma............................................................................................................................. 4 Programma Educatie .................................................................................................................................................... 4 Programma Uitvoering Wmo ........................................................................................................................................ 6 Programma Gezondheidsbeleid .................................................................................................................................. 15 Programma Overige projecten ................................................................................................................................... 18 Programma Secretariaat ............................................................................................................................................ 21 Paragrafen ..................................................................................................................................................... 22 Bedrijfsvoering ............................................................................................................................................................
22 Weerstandsvermogen en risicobeheersing ................................................................................................................. 23 Financiering ................................................................................................................................................................ 24 Verbonden Partijen ..................................................................................................................................................... 24 2.
JAARREKENING ........................................................................................................................................... 25 Balans ............................................................................................................................................................ 25 Overzicht van baten en lasten 2023 ............................................................................................................... 27
Toelichting op de balans ................................................................................................................................ 28 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling .................................................................................................. 28 Vlottende activa .......................................................................................................................................................... 30 Vaste passiva .............................................................................................................................................................. 31 Vlottende passiva ........................................................................................................................................................ 33 Niet uit de balans blijkende verplichtingen ................................................................................................................. 36 Toelichting Overzicht van baten en lasten 2023 ............................................................................................ 37 Vennootschapsbelasting (VPB) ...................................................................................................................................
37 Overzicht van baten en lasten Programma Educatie .................................................................................................. 38 Overzicht van baten en lasten Programma Uitvoering Wmo ..................................................................................... 42 Overzicht van baten en lasten Programma Gezondheidsbeleid ................................................................................. 44 Overzicht van baten en lasten Programma Overige projecten ................................................................................... 48 Overzicht van baten en lasten Programma Secretariaat ............................................................................................ 53 Analyse begrotingsafwijkingen en de begrotingsrechtmatigheid 2023 ..................................................................... 57 Overzicht incidentele baten en lasten ............................................................................................................ 59 Wet Normering Topinkomens (WNT) ............................................................................................................ 60 Taakvelden .....................................................................................................................................................
62 Paragraaf Rechtmatigheid ............................................................................................................................. 63 3.
BIJLAGEN .................................................................................................................................................... 64 Exploitatie overzichten................................................................................................................................... 64 Samenstelling bestuur ................................................................................................................................... 74 Samenstelling bureau secretariaat ................................................................................................................ 75 Overzicht bijdragen van gemeenten en resultaat 2023 ................................................................................. 76 Overzicht verschillen tussen Jaarrekening 2023 en Wmo-rapportage 4e kwartaal 2023 .............................. 81 Lijst met tabellen ....................................................................................................................................................... 83 Lijst met grafieken ..................................................................................................................................................... 85
Jaarverslag en jaarrekening SWVO 2023
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 juni 2024
2
1.
JAARVERSLAG Inleiding
Algemeen Het SWVO is een Gemeenschappelijke Regeling (GR) waaraan de gemeenten Borsele, Goes, Kapelle, Noord-Beveland, Reimerswaal, Schouwen-Duiveland en Tholen deelnemen. De GR beoogt het realiseren van gezamenlijke beleidsontwikkeling, -voorbereiding en -uitvoering voor een aantal bovengemeentelijke voorzieningen en activiteiten op het gebied van het gemeentelijk sociale domein. In dit jaarverslag wordt een overzicht gegeven van de activiteiten van het SWVO en de daaraan bestede financiën. Voor de verantwoording hiervan is het SWVO gehouden aan het Besluit Begrotingen en Verantwoording (BBV) waarin de wettelijke regels zijn vastgelegd. Op grond van het BBV zijn zowel de begroting, het jaarverslag en de jaarrekening vormgegeven per beleidsprogramma. Eerst wordt hieronder ingegaan op de organisatie- en overlegstructuur van het SWVO. Vervolgens wordt in het inhoudelijk jaarverslag per programma verslag gedaan van de activiteiten van het SWVO (wat hebben we gedaan) en de kosten en baten per activiteit (wat heeft het gekost). In het jaarverslag wordt niet ingegaan op de te behalen beleidsdoelen. Deze doelen zijn door de deelnemende gemeenten vastgelegd in hun begroting en jaarrekening. Het SWVO geeft hieraan uitvoering op regionaal niveau, namens de deelnemende gemeenten.
Na de inhoudelijke rapportage over de programma’s zijn de paragrafen bedrijfsvoering, weerstandsvermogen, financiering en rechtmatigheid uitgewerkt. In de jaarrekening treft u eerst de balans aan en het overzicht van baten en lasten met een financieel totaaloverzicht van de uitgevoerde programma’s. Tot slot volgen de toelichting op de balans en het overzicht van baten en lasten. Structuur GR Het bestuur van het SWVO bestaat uit één vertegenwoordigend bestuurder namens elke deelnemende gemeente in de GR. De samenstelling van het bestuur is opgenomen in de bijlagen. De besluitvorming in het bestuur wordt voorbereid in een ambtelijk overleg voor de verschillende beleidsonderwerpen van het SWVO. Voor deelopdrachten worden werkgroepen gebruikt die onder verantwoordelijkheid van het ambtelijk overleg onderwerpen uitwerken. Het managementoverleg, waarin de hoofden van de afdelingen welzijn/zorg zijn vertegenwoordigd, heeft hierbij een coördinerende en sturende rol. Het secretariaat van het SWVO ondersteunt en adviseert het bestuurlijke overleg, het managementoverleg en de ambtelijke overleggen. Daarnaast heeft het secretariaat een taak in de beleidsontwikkeling, -voorbereiding en -uitvoering namens de samenwerkende gemeenten in de Oosterschelderegio. Bestuur Secretaris
Bureau SWVO Management Overleg Inkoop en opdrachtgeverschap
Zorg en preventie
Educatie Cultuur
Regionaal Jeugdbeleid
Jaarverslag en jaarrekening SWVO 2023
Diversen
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 juni 2024
3
Jaarverslag per programma Programma Educatie Volwasseneducatie Iedere arbeidsmarktregio ontvangt jaarlijks middelen in het kader van de Wet Educatie Beroepsonderwijs (WEB). Goes ontvangt als contactgemeente het WEB-budget voor Zeeland. Met dit budget kunnen gemeenten een aanbod basisvaardigheden voor 18+ verzorgen. Basisvaardigheden zijn taal, rekenen, burgerschap en digitale vaardigheden. In Zeeland is afgesproken dat Goes de educatiemiddelen verdeeld onder de sub-regio’s Zeeuws-Vlaanderen, Walcheren en Oosterschelderegio. Hierdoor worden de sub-regio’s in de gelegenheid gesteld om de middelen in te zetten, passend bij de lokale situatie. SWVO zet in de Oosterschelderegio het beleid rond volwasseneducatie/aanpak laaggeletterdheid uit en ontvangt hiervoor een deel van de educatiemiddelen vanuit de contactgemeente. De educatiemiddelen in de Oosterschelderegio werden in 2023 ingezet bij Scalda, als formele taalaanbieder en expertisecentrum, en voor de non-formele aanpak van laaggeletterdheid via (Digi)Taalhuizen. Zowel Scalda als (Digi)Taalhuis streven naar een netwerkaanpak. Dit netwerk bestaat uit samenwerking tussen gemeenten, instellingen in het maatschappelijke veld (vindplaatsen), formele en non-formele taalaanbieders, vrijwilligersorganisaties, welzijnsorganisaties e.d.
Bij het (Digi)Taalhuis worden, via deze netwerkaanpak, laaggeletterden gesignaleerd, ondersteund en de weg gewezen naar een passend formeel of nonformeel (taal)traject. Ook vrijwilligers kunnen zich melden bij een (Digi)Taalhuis wanneer ze zich in willen inzetten als taalvrijwilliger. In 2023 werd er in de Oosterschelderegio gewerkt met 3 (DigiTaal)huisnetwerken- en loketten: in Tholen, Schouwen-Duiveland en de Bevelanden. Binnen de Oosterschelderegio vindt afstemming plaats binnen de beleidsgroep laaggeletterdheid. Hierin zitten vertegenwoordigers vanuit een aantal gemeenten, GR de Bevelanden, Scalda, Bibliotheek Oosterschelde en SWVO. Zeeuwse afstemming vindt plaats binnen de ambtelijke Zeeuwse werkgroep Educatie. Het SWVO maakt hier namens de gemeenten van de Oosterschelderegio deel van uit. Cultuureducatie KCE Oosterschelderegio vervult als 'cultuurmakelaar' een onafhankelijke loketfunctie tussen vraag en aanbod binnen de gemeenten van de Oosterschelderegio. KCE Oosterschelderegio versterkt cultuurparticipatie door middel van dienstverlening en bemiddeling op het gebied van cultuureducatie. De organisatie initieert en stimuleert cultuureducatie voor de jeugd. KCE presenteert per schooljaar een samenhangend aanbod, naargelang de behoefte van scholen, met aandacht voor alle culturele disciplines. Hierbij wordt onderscheid gemaakt in regulier en reformatorisch aanbod.
De basis-, VO en mbo-scholen kunnen op basis van het aanbod een passende keuze maken. Zij financieren de activiteiten voor leerlingen vanuit hun eigen middelen. KCE Oosterschelderegio is organisatorisch ondergebracht bij Muziekschool Zeeland. Cultuurkwadraat KCE participeert in de Rijkregeling Cultuureducatie met Kwaliteit, een regeling ten behoeve van cultuureducatie in het onderwijs. Voor de uitvoering van de regeling is Stichting Cultuurkwadraat opgericht. Hierin ligt de focus met name op deskundigheidsbevordering binnen de scholen op het gebied van kunst en cultuur. Verder wordt ervoor zorggedragen dat kwalitatief goede cultuureducatie een vaste plaats krijgt binnen het onderwijs en bij de culturele instellingen. Jeugdtheaterschool Een aantal Zeeuwse gemeenten en de provincie subsidiëren gezamenlijk de Jeugdtheaterschool Zeeland (JTSZ) voor kinderen en jongeren vanaf 7 jaar. Het SWVO maakt subsidieafspraken met de JTSZ namens de gemeenten Borsele, Goes, Kapelle, Noord-Beveland en Schouwen-Duiveland. De cursussen die JTSZ aanbiedt zijn niet kostendekkend. Om kostendekkend te draaien zouden de ouderbijdragen flink omhoog moeten. Dit zou erin resulteren dat enkel kinderen van ouders met een hoog inkomen de cursussen kunnen volgen. De genoemde gemeenten betalen nu een deel van de cursuskosten, waardoor de ouderbijdragen betaalbaar blijven voor de meeste mensen.
JTSZ heeft in de Oosterschelderegio locaties in Goes en Zierikzee.
Jaarverslag en jaarrekening SWVO 2023
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 juni 2024
4
lasten en baten Primaire begroting 2023
Definitieve begroting 2023
Realisatie 2023
Realisatie 2022
Lasten Programma 1, Educatie
600.053
842.672
679.568
614.421
600.053
842.672
688.451
616.343
Gerealiseerde totaal saldo van baten en lasten
0
0
8.884
1.922
Toevoeging/onttrekking aan reserves
0
0
0
0
Gerealiseerde resultaat
0
0
8.884
1.922
Baten Programma 1, Educatie
Jaarverslag en jaarrekening SWVO 2023
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 juni 2024
5
Programma Uitvoering Wmo Het SWVO is in het kader van de Wet Maatschappelijke Ondersteuning (Wmo) verantwoordelijk voor de gezamenlijke inkoop en het contractbeheer van: • Hulpmiddelen; • Trapliften; • Collectief vervoer; • Huishoudelijke Hulp (HH) en Huishoudelijke Zorg (HZ); • Individuele Begeleiding en Dagbesteding SWVO zorgt voor de registratie van gegevens en de onderlinge verrekening tussen de gemeenten. Daarnaast ondersteunt het SWVO de Wmo-beleidsmedewerkers in de alledaagse uitvoeringspraktijk van de Wmo. Er wordt afstemming gezocht en er worden gezamenlijke afspraken gemaakt over het te voeren beleid en de uitvoering. Algemeen In afstemming met de Commissie BBV en de accountant van de gemeenschappelijke regeling (GR) SWVO, en op basis van o.a. de geactualiseerde notitie rechtmatigheid van de Commissie BBV, is de verwerkingswijze voor de lasten van de uitvoering Wmo gewijzigd. Dat heeft tot gevolg dat de lasten voor de uitvoering Wmo niet langer bij de GR SWVO worden verwerkt maar bij de deelnemende gemeenten. Om praktische redenen worden de lasten uitvoering Wmo in de jaarrekening 2023 wel inzichtelijk gemaakt en via een administratief-technische correctie er weer uitgehaald. De eventuele bevindingen van de accountant van GR SWVO voor zowel getrouwheid als rechtmatigheid worden door ons gecommuniceerd aan de betreffende gemeenten.
Die bevindingen kunnen daardoor worden gebruikt voor het lokale rechtmatigheidsoordeel van de colleges van B&W en door de accountants van de deelnemende gemeenten. De lasten Wmo 2023 zijn dus wel inzichtelijk in de jaarstukken. Ze worden echter niet meegenomen in het rechtmatigheidsoordeel van het DB van de GR SWVO en ook niet in de oordeelsvorming van de accountant van het SWVO voor wat betreft getrouwheid. Hulpmiddelen Voor Hulpmiddelen is een contract afgesloten met leverancier Medipoint. Dit contract loopt nog tot 31 mei 2025. De hulpmiddelen worden bekostigd lumpsumbudget per jaar. Indexering Medipoint berekent jaarlijks op 1 juni een nieuw jaarbudget op basis van het bestand aan hulpmiddelen dat op dat moment uitstaat en het CPI van de maand maar van dat betreffende jaar. Het uitstaande bestand hulpmiddelen is de laatste drie jaar redelijk stabiel, Na enkele van jaren van daling is er sinds december 2022 weer een stijging zichtbaar. Deze stijging zet zich voort in 2023. Het uitstaande bestand is per 1-6-2021 3.877 1-6-2022 3.807 1-6-2023 3.854 (+1,2%) Grafiek 1 Uitstaand bestand hulpmiddelen per 1 juni en per 31 december
Jaarverslag en jaarrekening SWVO 2023
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 juni 2024
6
Het einde aan de daling, met op zijn laagtepunt 3.807 uitstaande hulpmiddelen (juni 2022) wordt mogelijk veroorzaakt door de vergrijzing. Daarnaast was er in de voorgelegen corona-periode (2020-2021) onder andere als gevolg van lockdowns een lagere behoefte aan mobiliteit. Door het wegvallen van deze beperkingen is het logisch dat er weer een stijging te zien is. Het jaarbudget 2023 komt uit op € 3.126.784,- (+ 5,9%) en is harder gestegen dan het uitstaande aantal hulpmiddelen. Dit wordt verklaard door de indexatie die in de eerste vijf maanden van het jaar nog was bepaald op basis van het hoge CPI van maart 2022 ( 9,7%). Vanaf 1 juni gold het CPI maart 2023 dat is vastgesteld op 4,4%. Hierdoor is het gewogen gemiddelde van de CPI stijging voor 2023 6,1%.
Grafiek 2 Kosten per jaar (jaarbudget) voor hulpmiddelen (in miljoenen euro’s)
Trapliften Er is een overeenkomst gesloten met Otolift B.V. voor het leveren en onderhouden van de trapliften in de Oosterschelderegio. Deze loopt nog tot 14 juni 2026. Het onderhoud van het reeds uitstaande bestand, wordt uitgevoerd door de leveranciers die de trapliften in het verleden hebben geplaatst. Naast Otolift zijn dat Handicare en ThyssenKrupp. Doordat Otolift al geruime tijd de trapliften levert en de oude trapliften vervangt, groeit het marktaandeel van deze leverancier in onze regio. In 2023 ziet de verdeling van het uitstaande bestand er als volgt uit: Tabel 1 Totaal uitstaande bestand per leverancier
gemeente
Otolift
Handicare
ThyssenKrupp
totaal
Borsele
40
8
2
50
Goes
111
48
7
166
Kapelle
22
11
2
35
Noord-Beveland
25
5
0
30
Reimerswaal
46
11
6
63
Schouwen-Duiveland
91
14
8
113
Tholen
65
18
0
83
Totaal
400
115
25
540
In 2022 stonden er nog 531 trapliften uit. Dit betekent een lichte stijging van 1,7%. In de volgende tabel vindt u het aantal trapliften per gemeente vanaf 2020.
Jaarverslag en jaarrekening SWVO 2023
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 juni 2024
7
Tabel 2 Ontwikkeling totaal aantal uitstaande trapliften per gemeente
Gemeente
2020
2021
2022
2023
Borsele
54
47
45
50
Goes
194
172
166
166
Kapelle
36
31
34
35
Noord-Beveland
42
40
35
30
Reimerswaal
62
61
63
63
Schouwen-Duiveland
104
101
110
113
Tholen
71
68
78
83
Totaal
563
520
531
540
De eerdere verwachting is dat de aantallen de komende jaren flink zullen stijgen, is vooralsnog slechts zeer beperkt uitgekomen. Maar door een tekort aan geschikte/gelijkvloerse woningen voor ouderen of mensen met een beperking en de toenemende vergrijzing is het waarschijnlijk dat het aantal trapliften de komende jaren zal toenemen. In 2023 betaalden de gemeenten gezamenlijk € 371.019,- voor aankoop en onderhoud van trapliften, een stijging van 0,9% ten opzichte van 2022. Grafiek 3 Kosten aankoop en onderhoud liften
Regiotaxi vervoer In 2023 is er weer veelvuldig gebruik gemaakt van de Regiotaxi. Het totaal aantal ritten kwam neer op 159.989. Kijkend naar tabel 3 is er een jaarlijkse groei van bijna 11% te zien ten opzichte van 2022. Ondanks deze stijging is het aantal ritten nog niet op het niveau van voor corona in 2019. De stijging is te verklaren door het grotere aantal reizende pashouders te zien in tabel 4. Het grotere aantal reizen pashouders is een combinatie van meer Wmo-reizigers en ook een lichte stijging in het aantal Jeugdzorgreizigers. In onderstaande tabellen en grafieken wordt de ritontwikkeling Wmo zichtbaar. Tabel 3 Aantal ritten Regiotaxi
Gemeente Wmo Borsele Goes Kapelle Noord-Beveland Reimerswaal Schouwen-Duiveland Tholen
2019
2020
2021
2022
21.307 58.489 8.478 5.196 18.188 37.127 16.004
12.194 32.778 4.448 3.595 10.731 19.623 9.175
13.297 40.761 5.582 4.197 9.882 25.064 11.696
15.455 54.848 7.634 5.495 12.834 31.937 16.034
2023 16.816 60.294 9.100 6.565 16.741 34.268 16.741
Regio
164.789
92.544
110.479
144.237
159.989
Jaarverslag en jaarrekening SWVO 2023
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 juni 2024
8
Kijkend naar de cijfers in tabel 4 zijn er, ten opzichte van 2022, de nodige veranderingen waar te nemen. Op totaal niveau kan gesteld worden dat er meer pashouders zijn die vaker reizen waardoor het totaal aantal kilometers per pashouder ook is toegenomen. Het aantal kilometers per rit is vergelijkbaar aan 2022. De kosten per rit liggen ook hoger dan in 2022. Dit is voor een groot deel te wijten aan de forse NEA indexering voor 2023 van 11,3%. Daarnaast zijn er in 2023 op de percelen Tholen en Schouwen-Duiveland nieuwe vervoerscontracten in gegaan waarbij de prijzen, mede als gevolg van hogere kwaliteits- en zeroemissie eisen, zijn gestegen. In Tabel 4 is de ontwikkeling van het aantal pashouders dat in 2023 heeft gereisd weergegeven. Tabel 4 Aantal pashouders die in 2023 hebben gereisd
Gemeente
Gem. aantal Reizende ritten per paspashouders houder
Gem. aantal KM per pashouder
Gem. aantal km per rit
Gem. kosten per rit
Borsele Goes Kapelle Noord-Beveland Reimerswaal Schouwen-Duiveland Tholen
456 1.408 256 191 367 843 564
38,66 43,53 37,45 35,11 47,52 41,59 35,11
453 288 365 473 597 407 310
12,3 6,7 10,3 13,8 13,5 10,0 10,4
€ 35,16 € 17,96 € 30,67 € 38,48 € 38,98 € 28,16 € 33,56
Totaal 2023 (Totaal 2022)
4.085 3.744
39,17 38,52
375 370
9,6 9,6
€ 31,85 € 24,56
De netto kosten per vervoersgerechtigde in tabel 5 zijn berekend op basis van het aantal pashouders dat in 2023 werkelijk gebruik heeft gemaakt van het vervoersysteem. Uit de tabel blijkt dat regionaal gezien de netto kosten per inwoner en ook de netto kosten per Wmo-cliënt in 2023 zijn gestegen t.o.v.2022. Dit heeft o.a. te maken met het feit dat er meer gereisd is en er meer benodigde voertuigen zijn ingezet terwijl het aantal inwoners nauwelijks is veranderd. Daarnaast zijn er in augustus 2023 ook nieuwe vervoerscontracten gestart, met nieuwe eisen en prijsafspraken, waardoor de kosten voor vervoer ook zijn toegenomen. Tabel 5 Netto kosten per inwoner en per reizende pashouder in 2023
Gemeente
Netto kosten per inwoner
Netto kosten per reizende pashouder
Borsele
€ 25,88
€ 1.239,50
Goes
€ 27,81
€ 756,91
Kapelle
€ 21,43
€ 1.037,38
Noord-Beveland
€ 32,97
€ 1.295,62
Reimerswaal
€ 27,56
€ 1.607,29
Schouwen-Duiveland
€ 28,26
€ 1.119,65
Tholen
€ 21,29
€ 992,58
Regioprijs 2023
€ 26,30
€ 1.068,46
(Regioprijs 2022)
€ 21,48
€ 946,06
De stijging van de kosten in 2023, die al zichtbaar was in tabel 4, heeft ook direct impact op de cijfers uit tabel 5. Aangezien de groep reizende pashouders groter is geworden en zij op hun beurt ook vaker zijn gaan reizen zijn de netto kosten per reizende pashouder ook toegenomen. De netto kosten zijn de totale kosten verminderd met de eigen bedragen van de reizigers. Klachten vervoer De dienstverlening rondom de Regiotaxi wordt door zowel gebruikers als gemeenten over het algemeen als zeer prettig ervaren. Echter komen er een jaar altijd klachten voor. Om de klachten beter te kunnen
Jaarverslag en jaarrekening SWVO 2023
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 juni 2024
9
registreren en afhandelen heeft het SWVO er per midden 2023 voor gekozen om ook het klachtenportaal van de GVZ te gaan gebruiken. Deze biedt uitgebreidere rapportage- en opvolgingsmogelijkheden. In 2023 zijn er in totaal 24 gegronde klachten ingediend bij de GVZ aangaande de dienstverlening van de GVZ (1) en de dienstverlening van het taxivervoer (23). De meeste klachten (10) waren tijd gerelateerd. Dit houdt in dat taxi’s later kwamen dan de besteltijd, een relatief lange route reden of uiteindelijk te laat kwamen op hun afspraak. Op een totaal van bijna 160.000 verreden ritten is een klachten aantal van 24 zeer acceptabel. Ter vergelijking in 2022 waren er 27 gegronde klachten bij een totaal aantal ritten van 144.237. Huishoudelijke Hulp en Huishoudelijke Zorg Kosten In 2023 zijn de kosten voor Huishoudelijke Hulp (HH) en Huishoudelijke Zorg (HZ) gestegen naar € 16.314.566 (+8,1%). Volume Tot en met 2021 steeg het aantal cliënten HH sterk als gevolg van de invoering van het abonnementstarief. In 2022 vlakte de stijging af. In 2023 is er sprake van een behoorlijke stijging met 273 klanten naar 5.521 lopende indicaties (+5%) Sinds de maatregelen van Grip op de Wmo zijn ingevoerd zien we jaarlijks een verschuiving van 3 à 4 procent van de zwaardere zorg (HZ) naar HH. Ook in 2023 zien we dit beeld.
Het is te vroeg om te zeggen dat deze trend zich voort zal zetten (er komen immers steeds meer oudere ouderen), maar wel kunnen we stellen dat de maatregelen en bewustwording goed lijken te zijn geborgd en hun vruchten afwerpen. Wachtlijsten Er is in 2023 sprake van wachtlijsten. Op basis van het iWmo verkeer constateren wij dat het totaal aantal afgegeven indicaties 1.885* bedraagt en dat hiervan ca. 285 klanten een maand of langer moesten wachten op hulp. (*alle startdatums in 2023, hieronder vallen nieuwe indicaties, verlengingen die hebben geleid tot een nieuwe indicatie en opschalen, afschalen). Onderstaande tabel met wachttijden toont eveneens 1.441 klanten bij wie de hulp op dezelfde dag is gestart. In deze gevallen is de indicatie afgegeven op dezelfde dag als het startbericht van de hulp. Dit heeft voornamelijk een administratieve oorzaak. Mogelijk zitten ook hier klanten tussen die vanaf het eerste gesprek bij de toegangen (lang) hebben gewacht. Tabel 6 Wachttijden 2023
Wachttijd
Aantal indicaties
zelfde dag
1.441
< 1 week
76
< 2 weken
72
< 1 maand
147
< 2 maanden
90
< 3 maanden
33
>= 3 maanden
16
Eindtotaal
1.875
In tien situaties is er geen startbericht. In 2023 is SWVO betrokken geweest bij twee pilots geweest/afgerond om de druk op de HH te verlichten. Deze hebben geen concrete vruchten afgeworpen. De druk blijft hoog en zal naar verwachting toenemen als gevolg van de vergrijzing. Ook speelt de krappe arbeidsmarkt een rol in de snelheid en kwantiteit waarmee HH geleverd kan worden.
Jaarverslag en jaarrekening SWVO 2023
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 juni 2024
10
Grafiek 4 Kostenontwikkeling Hulp bij het Huishouden (HH)
Grafiek 5 Ontwikkeling aantal cliënten HH regionaal
Grafiek 6 Ontwikkeling aantal cliënten HH per gemeente
Splitsing Individuele Begeleiding en Dagbesteding Tot en met 2022 werden de diverse bouwstenen voor Individuele Begeleiding, Dagbesteding en Kortdurend Verblijf onder 1 noemer geadministreerd. Vanaf 2023 is er echter een scheiding aangebracht tussen Begeleiding Thuis (BT) en Dagbesteding (DB). Vanaf dit jaarverslag zullen wij deze dan ook separaat behandelen. Om toch een beeld van de overall ontwikkeling van de kosten te kunnen geven, hebben we de kosten 2023 voor u opgeteld: Begeleiding € 11.948.514,- (exclusief innovatie- en uitvoeringskosten) Dagbesteding € 5.843.259,Totaal € 17.791.773,Ten opzichte van € 16.250.764,- in 2022 is dit een stijging van +9,5%. De stijging wordt voornamelijk veroorzaakt door het gestegen prijspeil: het definitieve OVA percentage 2023 is 6,36% en een volumestijging.
Jaarverslag en jaarrekening SWVO 2023
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 juni 2024
11
Begeleiding Thuis Voor de uitvoering van begeleiding is er een variant ’regulier’ en een variant ‘speciaal’. Daarnaast kennen we voor individuele begeleiding nog een bouwsteen ‘waakvlam’, waarbij de ondersteuningsinzet minimaal is. Kortdurend verblijf valt voor wat betreft de financiële verantwoording eveneens onder de Individuele Begeleiding. Kosten De kosten voor BT werden tot en met 2022 niet separaat vastgelegd. Een vergelijking van uitsluitend BT met 2023 is daarom niet mogelijk; samengeteld met DB stegen de kosten 9,5%. Volume Het aantal cliënten in 2023 is behoorlijk hoger dan in 2022 (+4,4%). Wel zien we een verschuiving van zwaardere naar lichtere zorg. Het gebruik van de waakvlam steeg licht. ontwikkeling aantal cliënten o.b.v. declaraties 2020 1.673 2021 1.735 2022 1.751 2023 1.828
Dagbesteding Ook bij dagbesteding is er een variant ’regulier’ en een variant ‘speciaal’. Daarnaast zijn er steeds meer indicatievrije dagbestedingen. Hier kunnen inwoners zonder Wmo-indicatie als ‘inloopvoorziening’ gebruik van maken. Kosten De kosten voor DB werden tot en met 2022 niet separaat vastgelegd. Een vergelijking van uitsluitend DB met 2023 is daarom niet mogelijk; samengeteld met BT stegen de kosten 9,5%. Volume Het aantal cliënten is na enkele jaren van daling weer wat gestegen, dit ondanks de toename van het aantal beschikbare plaatsen bij de inloopvoorzieningen. ontwikkeling aantal cliënten o.b.v. declaraties 2020 893 2021 871 2022 834 2023 846 In DB stabiliseert de verhouding zwaardere en lichtere zorg (momenteel 5% versus 95%). Ontwikkeling Binnen de dagbesteding heeft een forse verschuiving plaats van geïndiceerde dagbesteding (ergo meetbaar, aan de hand van het aantal gestelde indicaties) naar inloopvoorzieningen waar mensen terecht kunnen zonder indicatie. Hierdoor is lastig meetbaar hoe het aantal gebruikers zich verhoudt ten opzichte van de kostenontwikkeling. De beweging naar meer inloopvoorzieningen zet zich voort, waardoor meten op aantallen gebruikers versus kosten in de toekomst steeds minder betrouwbaar zal zijn.
Jaarverslag en jaarrekening SWVO 2023
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 juni 2024
12
Grafiek 7 Kostenontwikkeling zorgkosten begeleiding en dagbesteding
Grafiek 8 Ontwikkeling aantal cliënten begeleiding regionaal
Grafiek 9 Ontwikkeling aantal cliënten begeleiding per gemeente
lasten en baten Primaire begroting 2023
Definitieve begroting 2023
Realisatie 2023
Realisatie 2022
40.477.797
42.742.492
42.812.254
38.987.192
Programma 2, Uitvoering Wmo
40.477.797
42.892.492
42.915.133
38.439.140
Gerealiseerd totaalsaldo van baten en lasten
0
150.000
102.878
-548.052
Toevoeging/onttrekking aan reserves
0
-150.000
-125.850
-100.464
Gerealiseerd resultaat
0
0
-22.972
-648.516
Lasten Programma 2, Uitvoering Wmo Baten
Jaarverslag en jaarrekening SWVO 2023
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 juni 2024
13
Beleidsindicator Sociaal Domein Met de wijziging van het BBV van 5 maart 2016 zijn gemeenschappelijke regelingen voortaan gehouden om in het jaarverslag, de maatschappelijke effecten die met de verschillende programma’s worden beoogd of gerealiseerd, toe te lichten aan de hand van beleidsindicatoren. Bijgevoegd de beleidsindicator Sociaal Domein: Tabel 7 Beleidsindicator Sociaal Domein
Aantal cliënten met een maatwerkvoorziening per 10.000 inwoners Borsele Goes Kapelle Noord-Beveland Reimerswaal Schouwen-Duiveland Tholen TOTAAL
Werkelijk 2023
Begroot 2023 351 488 363 407 273 433 391 399
324 474 345 363 252 411 359 376
inwoners 1-1-2022 22.843 38.948 13.023 7.664 22.923 34.157 26.391 165.949
Voor de primaire begroting 2023 is uitgegaan van het aantal cliënten per 31-12-2021 welke een maatwerkvoorziening HH/Begeleiding/d/Dagbesteding hadden. Dit waren 376 cliënten per 10.000 inwoners. Het gerealiseerde aantal cliënten per 10.000 inwoners was 382 op 31-12-2022. Per 31-12-2023 is het gestegen tot 399. Hiermee zou voorzichtig kunnen worden geconstateerd dat de dempende invloed van de GRIP maatregelen én het toenemende aantal dagbestedingen dat plaatsheeft zonder indicatie niet (meer) voldoende zijn om de stijgende vraag als gevolg van vergrijzing en een krappe woningmarkt (door minder passende woningen stijgt de hulpvraag in de verblijfswoning) te neutraliseren.
Jaarverslag en jaarrekening SWVO 2023
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 juni 2024
14
Programma Gezondheidsbeleid Regionaal gezondheidsbeleid Gemeenten hebben de wettelijke taak om iedere vier jaar gezondheidsbeleid op te stellen waarin staat wat wordt gedaan om de gezondheid van burgers te bevorderen en te beschermen. We weten dat we voor een substantieel deel ziekte kunnen voorkomen door gezondheid te verbeteren door een gezonde leefstijl en gezonde leefomgeving. Dat vraagt om meer focus op eigen regie, leefstijl en preventie, maar ook om een krachtige inzet op de leefomgeving en de aanpak van sociale problematiek. Een brede en duurzame aanpak in de wijk. Het bevorderen van gezondheid doe je als gemeente niet alleen, maar samen met (maatschappelijke) organisaties en inwoners. De zeven gemeenten in de Oosterschelderegio, SWVO en de GGD Zeeland hebben samen de ambities en de opgaven van het gemeentelijk gezondheidsbeleid benoemd in het regionaal kader gezondheid Oosterschelderegio 2022-2025, getiteld Hoe kunnen we de gezondheid van onze inwoners versterken? In de loop van 2022 hebben alle gemeenteraden en het bestuur van SWVO de kadernota vastgesteld. Het regionaal kader gezondheid is een richtinggevend kader waarin de landelijke inzichten zijn verwerkt en regionale ambities zijn benoemd. Omdat de focus van het landelijk gezondheidsbeleid is gewijzigd, is ook de focus van het regionaal kader veranderd.
In de visie geldt als de rode draad: positieve gezondheid, samenwerking over beleidsterreinen heen (Health in all Policies) en aanpak op achterliggende problematiek. In het kader staan vier gezondheidsvraagstukken (ofwel speerpunten) uit de landelijke nota centraal: • • • •
Gezondheid in de fysieke en sociale leefomgeving Gezondheidsachterstanden verkleinen Druk op het dagelijks leven bij jeugd en jongvolwassenen Vitaal ouder worden
Het bredere perspectief van de transformatie van zorg naar gezondheid komt terug in de twee landelijke akkoorden op het terrein van gezondheid binnen het gemeentelijk domein: het Integraal Zorg Akkoord (IZA) en het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA). In september 2022 is met het IZA een belangrijke stap gezet om de grote uitdagingen waar de zorg voor staat het hoofd te bieden. Doel van het IZA is om ook in de nabije toekomst de zorg toegankelijk en betaalbaar te houden. Het IZA bevat afspraken tussen 13 landelijke partijen. Er moet een koerswijziging plaatsvinden van optimalisatie binnen de zorg naar inzet op passende zorg en preventie over de domeinen heen. Eén van de pijlers onder het brede IZA is een sterkere regionale samenwerking tussen zorgverzekeraars, zorgaanbieders en het gemeentelijke sociaal domein (waaronder ook welzijn, preventie en publieke gezondheid). In het IZA is afgesproken dat partijen per zorgkantoorregio (dat is voor ons Zeeland) vraag en aanbod van zorg in kaart brengen in een regiobeeld. Op basis van het regiobeeld is in 2023 een Zeeuws regioplan opgesteld de (zie Regiobeelden en regioplannen (dejuistezorgopdejuisteplek.nl)). Voor de uitwerking hiervan is aangesloten op de Zeeuwse Zorg Coalitie (ZZC). De gezamenlijke opgave is samenwerken aan toekomstbestendige zorg en een gezond Zeeland.
Het GALA (januari 2023) is een akkoord tussen Rijk, gemeenten, GGD-en en verzekeraars over versterking en verduurzaming van preventief gezondheidsbeleid. Er wordt ingezet op een gezond en actief leven met een stevige sociale basis. De centrale doelstelling van het GALA is een gezonde generatie in 2040. Het GALA moet worden gezien als een lokale doorvertaling van het IZA en een voortzetting van het Nationale Preventieakkoord. Alle gemeenten hebben in 2023 een integraal plan opgesteld voor de komende drie jaar waarin Sport en Gezondheid samenkomen. Het GALA is niet alleen integraal maar ook domein overstijgend. De gemeentelijke opgave kent twee (financiële) lijnen: • SPUK GALA: lokale gemeentelijke taken, gericht op preventie en gezondheidsbevordering. • SPUK IZA: bovenlokale gemeentelijke taken uit het IZA. Uitgangspunt is werken vanuit een regionale (in ons geval provinciale) preventie infrastructuur. Mandaatgemeente is Goes. De gezondheidsvraagstukken uit het regionaal kader gezondheid gelden nog steeds. Door het IZA en GALA liggen de opgaven en uitvoering nu vooral op Zeeuws en lokaal niveau (en is de uitwerking niet op Oosterschelderegio-niveau). De rol van de regionale werkgroep Gezondheid & Preventie is veranderd door deze ontwikkelingen.
Jaarverslag en jaarrekening SWVO 2023
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 juni 2024
15
Regionale activiteiten gezondheidsbeleid In de begroting SWVO (programma Gezondheidsbeleid) is een deel van de gemeentelijke middelen voor gezondheidsbeleid beschikbaar voor de uitvoering van regionaal preventiebeleid. Uit deze middelen wordt de uitvoering van de Zeeuwse aanpak Laat ze niet (ver)zuipen bekostigd (de bijdrage van de Oosterschelderegio). Verder wordt de inkoop van interventies voor verslavingspreventie en GGZ-preventie1 bij Emergis Preventie / 1nul1 regionaal afgestemd en gecontracteerd (regionale raamovereenkomst tussen SWVO en Emergis Preventie). Het zijn zowel regionale als lokale activiteiten waarover afspraken worden gemaakt. De inzet is vooral gericht op voorlichting aan jongeren en hun ouders en outreachende preventie. In 2023 zijn extra trainingen GGZ-preventie gegeven, omdat de vraag toenam en wachtlijsten dreigden te ontstaan. Algemeen Maatschappelijk Werk (AMW) en Cliëntondersteuning De vijf gemeenten van de Bevelanden2 subsidiëren gezamenlijk het Algemeen Maatschappelijk Werk (AMW). Daarvoor zijn nadere afspraken gemaakt met SMWO (Stichting Maatschappelijk werk en Welzijn Oosterschelderegio). Na de decentralisaties in het sociaal domein is ook cliëntondersteuning aan deze afspraken toegevoegd (inclusief Tholen). Er worden afspraken gemaakt over cliëntgebonden uren.
De samenwerkingsafspraken en prestatieverwachtingen zijn op papier gezet in een uitvoeringsovereenkomst. Daarin zijn de verschillende diensten beschreven. Cijfers In de tweede helft van 2022 heeft SMWO een nieuw registratiesysteem ingevoerd. Hierdoor zijn gegevens niet over meerdere jaren één-op-één met elkaar te vergelijken. In 2023 heeft SMWO 1.846 korte contacten gehad (d.w.z. minder dan 4 uur, 3 of minder contactmomenten) en heeft 1.766 casussen opgepakt. Iets minder dan de helft van de casussen (44%) was binnen 6 maanden afgerond, 30% had een doorlooptijd tussen de 6 en 12 maanden en 26% duurde langer dan een jaar. Uit de cijfers blijkt dat de doorlooptijden oplopen, vooral om dat de complexiteit van problemen toeneemt. Door langere doorlooptijden stagneert de instroom, waardoor wachttijden oplopen en de werkdruk verder toeneemt. In de korte contacten gaan de meeste vragen over financiën en administratie (43%), gevolgd door zelf-organiserend vermogen in het gezin (13%), vragen over het zorglandschap en wonen (eigen huis) (beiden 12%). Bij de (langere) casussen gaat 12% over financiën en administratie en 11% over geestelijke gezondheid. In bijna driekwart (74%) van alle individuele en groepsgerichte vragen is er een oplossing geboden en is er niet verder doorverwezen. De tevredenheid over de dienstverlening is goed, gemiddeld wordt een 8,5 als rapportcijfer gegeven.
Ontwikkelingen De samenleving verandert. De medewerkers van SMWO zien veel onzekerheid bij inwoners over hun persoonlijke situatie. De stijgende prijzen als gevolg van de inflatie zorgt voor veel mensen tot problemen op het gebied van hun bestaanszekerheid. Als je niet weet of je je rekeningen kunt betalen en fatsoenlijk eten kunt kopen voor je gezin, dan geeft dat heel veel stress. Stress leidt tot mentale en fysieke problemen, die weer doorwerken op allerlei andere levensgebieden, zoals werk, opvoeding, relaties en zingeving. De complexiteit van de problemen waar mensen mee kampen is groot. Als de basis niet op orde is (dak boven je hoofd, goed inkomen, fijn netwerk), dan valt de bodem onder het bestaan weg en doen veel mensen een beroep op hulp, zorg of ondersteuning. Aangezien de zorg verder krimpt en minder snel beschikbaar is, moeten veel mensen terugvallen op inzet van vrijwilligers en mantelzorg, die het alsmaar zwaarder krijgen en uiteindelijk ook hulp vragen bij SMWO. Onderstaande thema’s geven de top 5 weer van meest voorkomende vragen en problemen in 2023: 1. Financiën 2. Opvoeding/gezinsproblematiek 3. Geestelijk gezondheid 4. Mantelzorg 5. Huisvesting Een belangrijk aandachtspunt voor SMWO is de arbeidsmarkt in Zeeland. Kampt de zorg al veel langer met personeelstekorten, in het sociaal werk zien we dit ook steeds meer ontstaan.
In 2023 zijn forse loonstijgingen in de CAO Sociaal Werk afgesproken, om tegemoet te komen aan de inflatie en om de het sociaal werk aantrekkelijk te houden voor werknemers. SMWO heeft zelf ook verschillende initiatieven ontplooit om hoofd te bieden aan de krappe arbeidsmarkt. 1 De GGZ-preventie richt zich op het voorkomen van psychische problemen en gezondheidsschade. We spreken ook wel
over interventies mentale gezondheid. 2 Borsele, Goes, Kapelle, Noord-Beveland en Reimerswaal. De gemeenten Schouwen-Duiveland en Tholen maken zelf
afspraken over maatschappelijk werk. Jaarverslag en jaarrekening SWVO 2023
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 juni 2024
16
Koploperproject cliëntondersteuning Oosterschelderegio Het koploperproject cliëntondersteuning is in 2021 als project afgerond, het proces loopt echter door. Vanuit de resterende projectmiddelen worden verschillende activiteiten geborgd (tot het beschikbare budget op is). In 2023 zijn middelen gebruikt voor de campagnewebsite (www.meedenkerszeeland.nl) en de borging van cliëntondersteuning door ervaringsdeskundigen van Herstel Talent in Team Thuis. lasten en baten Primaire begroting 2023
Definitieve begroting 2023
3.419.542
3.635.735
3.627.222
3.448.771
3.419.542
3.635.735
3.640.218
3.424.771
Gerealiseerd totaalsaldo van baten en lasten
0
0
12.996
-24.000
Toevoeging/onttrekking aan reserves Gerealiseerd resultaat
0 0
0 0
0 12.996
0 -24.000
Lasten Programma 3, Gezondheidsbeleid Baten Programma 3, Gezondheidsbeleid
Jaarverslag en jaarrekening SWVO 2023
Realisatie 2023
Realisatie 2022
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 juni 2024
17
Programma Overige projecten Jeugdbeleid Tot half 2023 ondersteunde SWVO het Platform Zorg voor Jeugd. Dit platform gebruikten de gemeenten om beleid en projecten die betrekking hebben op jeugd met elkaar af te stemmen of elkaar hierover te informeren. Medio 2023 hebben de deelnemers besloten om het overleg hierover op een andere manier vorm te geven. SWVO heeft daar geen rol meer in. Het SWVO faciliteert het regionaal overleg van de procescoördinatoren/procesregisseurs en de Jeugdbeschermingstafel voor de Oosterschelderegio. Aan deze tafel wordt inhoudelijke casuïstiek met de Raad voor de Kinderbescherming afgestemd.
Leerlingenvervoer In samenwerking met de Gemeentelijke Vervoercentrale Zeeland geeft het Loket Leerlingenvervoer uitvoering aan het leerlingenvervoer voor de gemeenten in de Oosterschelderegio met uitzondering van de gemeente Borsele. Naast een vergoeding voor taxivervoer kan leerlingenvervoer bestaan uit een vergoeding voor openbaar vervoer, een kilometervergoeding voor eigen vervoer of een stimuleringsregeling voor het gebruik van de fiets. Voor het vervoer naar SBO en regulier basisonderwijs van een bepaalde richting kan, onder voorwaarden, aan ouders/verzorgers een eigen bijdrage worden gevraagd in de kosten van het vervoer. Ouders/verzorgers maken gebruik van een digitaal systeem om de aanvraag voor leerlingenvervoer in te dienen. De beschikking wordt verstuurd naar het e-mailadres wat de aanvrager heeft opgegeven. Na voorbereidende gesprekken is er na de zomer begonnen met de bouw van een nieuw softwarepakket, welke vanaf 1 januari 2024 werkend moet zijn. Aanvragers merken hier in de praktijk weinig tot niets van. In 2023 is in overleg met een externe jurist en de betrokken beleidsmedewerkers een nieuwe verordening Leerlingenvervoer tot stand gekomen op basis van de Modelverordening VNG. Met uitzondering van de gemeente Goes (verwachting vaststelling is april 2024) hebben alle gemeenten deze nieuwe verordening vastgesteld om in werking te treden per 1-1-2024.
Het aantal complexe aanvragen, waarbij uitgebreid onderzoek noodzakelijk is, blijft toenemen. Het gaat hierbij om aanvragen naar de Taalklas, hoogbegaafdheidsonderwijs, praktijkonderwijs en onderwijs wat onder de zes-kilometergrens valt. Ouders/verzorgers gaan vaker in bezwaar op een door het Loket Leerlingenvervoer genomen besluit. Het gevolg hiervan is dat door gemeenten vaker een beschikking wordt afgegeven op basis van de hardheidsclausule. Het aantal incidenten in het taxivervoer neemt toe, wat tot gevolg heeft dat sommige leerlingen geen gebruik kunnen maken van aangepast vervoer. In dat geval wordt een bekostiging gegeven op basis van openbaar vervoer of een kilometervergoeding.
Tabel 8 Netto vervoerskosten Leerlingenvervoer
Overzicht netto vervoerskosten Leerlingenvervoer (vervoerskosten en vergoedingen ouders) Gemeente
2019
2020
2021
2022
2023
Borsele
409.353
599.558
564.073
502.283
490.776
Goes
151.833
197.167
194.475
168.929
182.212
Kapelle
103.668
164.137
211.031
178.297
206.958
Noord-Beveland
115.023
149.153
125.713
125.751
128.544
Reimerswaal
512.423
699.595
634.838
585.844
649.363
Schouwen-Duiveland
484.743
477.291
490.045
566.213
640.143
Tholen
638.274
639.010
656.303
663.895
761.167
2.415.318
2.925.911
2.876.477
2.791.213
3.059.162
Totaal
Jaarverslag en jaarrekening SWVO 2023
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 juni 2024
18
Tabel 9 Aantal leerlingen in leerlingenvervoer meerdere jaren
Gemeente
Aantal leerlingen 2019-2020
2020-2021
Borsele
0
0
0
0
0
Goes
60
56
62
49
54
Kapelle
47
58
57
61
66
Noord-Beveland
37
38
44
39
53
Reimerswaal
185
189
208
215
218
Schouwen-Duiveland
119
122
120
121
125
Tholen
183
168
185
167
155
631
631
676
652
671
Totaal
2021-2022
2022-2023
2023-2024
Ter voorbereiding op schooljaar 2023-2024 hebben de medewerkers van het Loket Leerlingenvervoer in het voorjaar 16 scholen bezocht of leerlingenbesprekingen via Teams gevoerd. In het overleg met de scholen is bekeken over welke reiscapaciteiten leerlingen beschikken. Als een leerling de capaciteiten heeft om de overstap naar het openbaar vervoer of de fiets te maken wordt in overleg met ouders/verzorgers een opbouwtraject afgesproken, zodat de leerling op verantwoorde wijze de overstap kan maken. Na de voorjaarsvakantie of meivakantie is een natuurlijk moment om over te stappen naar openbaar vervoer of de fiets. Tabel 10 Aantal leerlingen per gemeente bij aanvang schooljaar
Gemeente taxi
Aantal leerlingen aanvang schooljaar 2023-2024 eigen veropenbaar voer fiets vervoer Totaal
Borsele
0
0
0
0
0
Goes
50
2
0
2
54
Kapelle
58
5
1
2
66
Noord-Beveland
33
15
0
5
53
Reimerswaal
147
10
4
57
218
Schouwen-Duiveland
107
2
0
16
125
Tholen
98
44
1
12
155
493
78
6
94
671
Totaal
In 2023 heeft driemaal een overleg plaatsgevonden met de gemeentelijke beleidsmedewerkers. In januari 2023 is er een Actualiteitendag Leerlingenvervoer gevolgd en in april is de cursus “leerlingenvervoer of jeugdwet” gevolgd. Hiervoor zijn zowel de gemeentelijke beleidsmedewerkers als ook beleidsmedewerkers CJG en medewerkers Loket Leerlingenvervoer uitgenodigd. In juni 2023 is er een nieuwe collega gestart bij het Loket Leerlingenvervoer zodat de bezetting compleet is.
Jeugdzorg vervoer Binnen de vervoerscontracten van het SWVO worden ook de ritaanvragen voor het vervoer van jeugdigen met een indicatie voor (GGZ) Jeugdzorgvervoer ook via de Gemeentelijke Vervoerscentrale Zeeland uitgevoerd In tabel 10 is de ontwikkeling van het aantal jeugdigen dat in 2023 gebruik heeft gemaakt van het Jeugdzorgvervoer weergegeven t.o.v. voorgaande jaren.
Jaarverslag en jaarrekening SWVO 2023
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 juni 2024
19
Tabel 11 Aantal jeugdigen in het jeugdzorgvervoer
Gemeente
Aantal Jeugdigen 2019
2020
2021
2022
2023
Borsele
36
27
21
16
21
Goes
21
17
25
29
23
Kapelle
9
7
6
7
13
Noord-Beveland
7
9
5
2
4
Reimerswaal
27
30
20
17
26
Schouwen-Duiveland
41
15
19
23
19
Tholen
27
9
6
5
2
Totaal
168
114
102
99
108
Project Empowercare In november 2019 is het project EMPOWERCARE gestart. Dit is een Interreg project uit het 2 Zeeën programma. SWVO werkt daarin samen met organisaties uit Engeland, Frankrijk en België. Het project in Zeeland voeren wij samen uit met de Solidarity University. In de Oosterschelderegio hebben we een verbinding gemaakt met de projecten die deel uitmaken van de samenwerking met gecontracteerde zorgaanbieders Wmo om meer ruimte te creëren voor eHealth en digitalisering binnen de uitvoering van de Wmo. Gemeenten vinden dit belangrijk omdat eHealth en digitalisering een belangrijke bijdrage kunnen leveren aan het probleem van tekorten in het sociaal domein en de krapte op de arbeidsmarkt. Verspreid over de Oosterschelderegio worden 3 pilots uitgevoerd waaruit we willen leren hoe ouderen en chronisch beperkten ondersteund kunnen worden bij het langer zelfstandig thuis wonen. Er zijn technologische hulpmiddelen ter beschikking gesteld voor ouderen in de thuissituatie, er is een digitaal platform in gebruik genomen, waarop cliënten kunnen meedoen aan digitale dagbesteding en er is in de kern Sint Maartensdijk gewerkt aan het versterken van de onderlinge verbindingen tussen de inwoners. In 2023 heeft de financiële afwikkeling van het project Empowercare plaatsgevonden.
Gemeente Veere – Contractbeheer en uitvoering Wmo Vanaf 1 januari 2021 heeft gemeente Veere de inkoop en het contractbeheer voor Wmo-voorzieningen ondergebracht bij SWVO. SWVO heeft daartoe met gemeente Veere een Dienstverleningsovereenkomst afgesloten. In deze overeenkomst zijn naast de beschrijving van de opdracht en de te volgen handelwijze ook afspraken opgenomen over de financiering. De bijdrage van de gemeente Veere bedraagt hiervoor in 2023 € 125.190,-. Dit bedrag wordt jaarlijks verhoogd met het VZG-percentage. Het bedrag is opgebouwd uit loon-, huisvestings-, organisatie- en automatiseringskosten.
lasten en baten Primaire begroting 2023
Definitieve begroting 2023
Realisatie 2023
Realisatie 2022
7.004.167
7.003.319
6.766.153
6.520.214
7.004.167
7.003.319
7.003.913
6.540.028
Gerealiseerde totaal saldo van baten en lasten
0
0
237.760
19.814
Toevoeging/onttrekking aan reserves
0
0
0
0
Gerealiseerde resultaat
0
0
237.760
19.814
Lasten Programma 4, Overige projecten Baten Programma 4, Overige projecten
Jaarverslag en jaarrekening SWVO 2023
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 juni 2024
20
Programma Secretariaat
Ontwikkelingen In 2023 is het project Grip op de Wmo afgerond. In de eindrapportage zijn de tijdens het project in gang gezette maatregelen om meer grip te krijgen op de stijgende uitgaven binnen de Wmo projectorganisatie belegd bij onder andere de toegangen van gemeenten en het contractbeheer van het SWVO. De beoogde trendbreuk is deels door de genomen maatregelen gerealiseerd, maar blijft onderhevig aan autonome ontwikkelingen, zoals een sterk vergrijzende bevolking. Tevens zijn gemeenten geschoold in het volgen en duiden van de uitgaven door middel van de door het SWVO ontwikkelde BI-tool. Tevens heeft SWVO als werkgever van het CZW bureau meegewerkt aan het leveren van input voor de lopende governance discussie voor de invulling van een Zeeuws brede inkooporganisatie voor het sociaal domein.
lasten en baten Primaire begroting 2023
Definitieve begroting 2023
Realisatie 2023
Realisatie 2022
1.600.200
1.720.100
1.586.297
1.476.666
Programma 5, Secretariaat
1.465.017
1.569.210
1.628.712
1.453.257
Gerealiseerde totaal saldo van baten en lasten
-135.183
-150.890
42.415
-23.409
Toevoeging/onttrekking aan reserves
135.183
150.890
140.287
137.334
0
0
182.703
113.925
Lasten Programma 5, Secretariaat Baten
Gerealiseerde resultaat
Algemene beleidsindicatoren Met de wijziging van het BBV van 5 maart 2016 zijn gemeenschappelijke regelingen voortaan gehouden om in het jaarverslag, de maatschappelijke effecten die met de verschillende programma’s worden beoogd of gerealiseerd, toe te lichten aan de hand van beleidsindicatoren. Bijgevoegd de algemene beleidsindicatoren: Tabel 12 Algemene beleidsindicatoren
Naam indicator
Eenheid
Formatie Bezetting Apparaatskosten Externe inhuur
Fte per 1.000 inwoners Fte per 1.000 inwoners Kosten per inwoner Kosten als % van totale loonsom + totale kosten inhuur externen Kosten als % van totale lasten
Overhead
Jaarverslag en jaarrekening SWVO 2023
Realisatie 2023 0,091 0,091 € 11 4,3% € 57.952 3,1%
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 juni 2024
21
Paragrafen Bedrijfsvoering Bureau Samenwerkingsverband In totaal werken er 21 medewerkers (15,50 fte) inclusief detachering bij het Samenwerkingsverband. De afname van 0,06 fte wordt veroorzaakt door de volgende mutaties. Bij de afdeling beleid is een medewerker vertrokken (-/- 0,89 fte). De opvolger is minder gaan werken (+ 0,83 fte).Tussen de afdeling secretariaat (+ 0,22 fte) en het Loket leerlingenvervoer (-/- 0,22 fte) heeft een verschuiving plaatsgevonden. Tabel 13 Aantal fte’s SWVO
Onderdeel
Aantal fte's 1-1-2023 31-12-2023
Directeur-secretaris Beleid Secretariaat Applicatiebeheer Financiën Data-analist Communicatie Loket leerlingenvervoer
1,00 5,01 2,39 0,50 2,45 0,89 0,44 2,44
1,00 4,95 2,61 0,50 2,45 0,89 0,44 2,22
Totaal
15,12
15,06
P&O (detachering)
0,44
0,44
Totaal (incl. detachering)
15,56
15,50
Het Loket leerlingenvervoer wordt uitgevoerd voor alle deelnemende gemeenten met uitzondering van de gemeente Borsele. Daarnaast levert het bureau van het Samenwerkingsverband diensten aan het CZW bureau. Het gaat hierbij om aansturing en financiën. In totaal werken er 14 medewerkers (11,06 fte) voor het CZW bureau. De Directeur-secretaris van het SWVO is eindverantwoordelijk voor het CZW bureau. Doelmatigheid De taken die door het secretariaat worden uitgevoerd zijn beschreven in een activiteitenplan. Hierin is de doelstelling vastgelegd en zijn prioriteiten benoemd. Voor de beleidsterreinen die zijn vastgelegd in de GR wordt gewerkt met vaste en tijdelijke ambtelijke werkgroepen (zie organigram). De voortgang van de projecten wordt binnen de werkgroepen getoetst. Op het terrein van de administratie en het beheer van de middelen wordt gebruik gemaakt van geautomatiseerde ERP-systemen. Het SWVO is namens de deelnemende gemeenten aangesloten op het landelijk berichtenverkeer iWmo. In 2018 is een certificeringstraject voor het geautomatiseerde systeem afgerond. Hierdoor kan accountantscontrole beperkter blijven. Per kwartaal wordt een overzicht opgesteld van de gemaakte kosten (onder andere in het kader van de verstrekte Wmo (Wet maatschappelijke ondersteuning) voorzieningen. Dit wordt gecommuniceerd met de deelnemende gemeenten.
Daarnaast kunnen gemeenten via een Business Intelligence (BI) systeem op elk moment data van hun gemeente raadplegen. Betalingsverkeer verloopt geautomatiseerd. Bij het SWVO is een controlesysteem voor betalingen ingevoerd met parafering door verschillende medewerkers om de rechtmatigheid van de uitgaven te toetsen. Uiteraard vindt een accountantscontrole plaats op jaarverslag en jaarrekening.
Jaarverslag en jaarrekening SWVO 2023
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 juni 2024
22
College Zorg en Welzijn Vanuit de Vereniging Zeeuwse Gemeenten (VZG) fungeert het College Zorg en Welzijn (CZW) als portefeuillehouderoverleg welzijn en volksgezondheid, voor lokaal/ regionaal overstijgende onderwerpen. De portefeuillehouders Wmo van alle Zeeuwse gemeenten en de gedeputeerde van Provincie Zeeland (agenda lid) zijn hierin vertegenwoordigd. Per 2020 is de overlegstructuur ondergebracht in het Overleg Zeeuwse Overheden (OZO). Ter voorbereiding van dit overleg functioneert een ambtelijk vooroverleg met ambtelijke vertegenwoordiging namens alle Zeeuwse gemeenten en de Provincie Zeeland. De secretaris van het SWVO is tevens secretaris van het CZW en als zodanig voorzitter van het ambtelijke vooroverleg. De secretaris neemt deel aan de vergaderingen van het CZW. CZW-bureau Het CZW-bureau voert in opdracht van de 13 gemeenten in Zeeland beleidstaken uit. De deelnemende gemeenten nemen de kosten van dit bureau voor hun rekening. De Provincie Zeeland draagt op projectbasis financieel bij aan het CZW.
Via het CZW Bureau vindt de gezamenlijke beleidsontwikkeling en -uitvoering plaats op het terrein van: • De gemeentelijke Anti Discriminatie Voorziening (ADB Zeeland); • (preventie)projecten zoals: Preventie Jeugd en Alcohol; LHBTI; leertuin gegevensdeling; • Wet verplichte Geestelijke Gezondheidszorg (WvGGZ); Personen verward gedrag; • Beschermd Wonen en Maatschappelijke- en Vrouwenopvang (namens de centrumgemeente); • Beleidsontwikkeling Huiselijk Geweld, Huisverbod, Multi Disciplinaire Aanpak (MDA++) en Veilig Thuis. Op verzoek van de deelnemende gemeenten in het CZW treedt het SWVO vanaf 2009 op als werkgever voor de medewerkers van dit CZW bureau. De secretaris is verantwoordelijk voor de aansturing en exploitatie van het bureau. De activiteiten van dit bureau worden in een apart jaarverslag verantwoord.
Weerstandsvermogen en risicobeheersing Om niet begrote/ onvoorziene kosten te dekken beschikt het SWVO over de reserve exploitatieresultaten. Met het rekeningresultaat 2016 en 2017 is deze reserve weer opnieuw aangevuld, zodat onverwachte schommelingen in de exploitatie weer kunnen worden ondervangen. Bovendien heeft het bestuur besloten vanaf 2017 het secretariaat kostendekkend te financieren zodat verdere uitputting t.b.v. de reguliere exploitatie niet nodig is. Hieronder zijn de financiële kengetallen opgenomen die voor het SWVO van toepassing zijn: Tabel 14 Financiële kengetallen SWVO
Verloop van de kengetallen
Jaarrekening 2021
Jaarrekening 2022
Jaarrekening 2023
Netto schuldquote
-2,71%
0,78%
-0,98%
Solvabiliteitsrisico
21,08%
4,07%
14,21%
Structurele exploitatieruimte
2,26%
-0,92%
0,58%
Netto schuldquote Dit cijfer geeft inzicht in het niveau van de schuldenlast van het SWVO ten opzichte van de eigen middelen. Aangezien SWVO geen leningen heeft aangetrokken en dus geen rentelasten en aflossingen heeft, is dit cijfer zeer laag. De VNG adviseert om 130% als maximale norm te hanteren en daarboven de schuld af te bouwen. De netto schuldquote van 2023 van -0,98% is derhalve gunstig. Solvabiliteitsrisico Dit cijfer geeft inzicht in de mate waarin het SWVO is staat is aan haar financiële verplichtingen te voldoen. Hoe hoger dit percentage, hoe gunstiger dit is voor de financiële weerbaarheid van het SWVO. In 2023 stijgt dit percentage van 4,07% in 2022 naar 14,21% in 2023. Dit wordt veroorzaakt door een hoger eigen vermogen in 2023, grotendeels veroorzaakt door een positief gerealiseerd resultaat. Dit positief gerealiseerd resultaat wordt na vaststelling door het Algemeen Bestuur verrekend met de gemeenten. Structurele exploitatieruimte Dit cijfer helpt mee om te beoordelen welke structurele ruimte het SWVO heeft om de eigen lasten te dragen, of welke structurele stijging van de baten of structurele daling van de lasten daarvoor nodig is. Hoe hoger dit cijfer hoe beter. Wanneer dit cijfer negatief is, betekent dit dat het structurele deel onvoldoende ruimte biedt om de lasten te blijven dragen.
Bij het SWVO is de structurele exploitatieruimte in 2023 met 0,58% licht positief.