198. Memo Veranderopgave Wet Inburgering, 12 oktober 2021 (inclusief bijlagen)

9

Doel van deze route is om deze doelgroep zoveel mogelijk te ondersteunen op een niveau dat past bij hun leervermogen. Op die manier staat niemand aan de kant en kan iedereen naar eigen vermogen meedoen in de samenleving. Uitstroom naar betaald werk blijft wenselijk, maar zelfredzaamheid is het belangrijkste doel. De inburgeraar hoeft in tegenstelling tot de B1- en Onderwijsroute geen examens af te leggen om te voldoen aan de inburgeringsplicht. Zij voldoen aan inburgeringsplicht wanneer hij/zij: - de inburgeringscursus doorloopt voor 800 uur, bestaande uit taalonderwijs en kennis van de Nederlandse maatschappij (KNM); - participatieactiviteiten verricht voor 800 uur (waaronder het Participatieverklaringstraject en de module Arbeid en participatie – PVT en MAP) - een eindgesprek met de gemeente heeft gevoerd waarin wordt geconcludeerd of de afspraken in het PIP zijn nagekomen. Na het eindgesprek rapporteert de gemeente aan DUO. De Zeeuwse werkgroep Taal en (Werk)ervaring brengt op dit moment in kaart welke onderdelen noodzakelijk zijn in de route. En welke partners hier het beste bijpassen. Bij deze route ligt samenwerking met plaatselijke samenwerkingspartners voor de hand.

10

BIJLAGE III FINANCIËN \ (Ontvangen) rijksmiddelen per 1 januari 2021

Implementatie en uitvoering van de nieuwe Wet Inburgering kan slechts plaatsvinden wanneer de middelen die het Rijk hiervoor vrijmaakt door gemeenten worden overgemaakt aan GR de Bevelanden. Gemeenten hebben in 2019 en 2020 reeds middelen ontvangen. Ook in 2021 en de jaren daarna zullen gemeenten middelen ontvangen. Niet al deze middelen zijn geoormerkt. Voor een goede implementatie en uitvoering van de nieuwe wet is het echter wel noodzakelijk dat deze middelen worden gereserveerd met het oog op de nieuwe Wet Inburgering. Het betreft hier een nieuwe wettelijke taak en wettelijke plicht voor gemeenten. Hieronder zal een overzicht (momentopname 1 januari 2021) gegeven worden van de middelen die reeds ontvangen zijn door gemeenten en middelen die zij nog zullen ontvangen. Middelen Ondertussengroep (2019/2020) Om nieuwkomers die nog onder de huidige Wet Inburgering instromen te ondersteunen en zo snel mogelijk te laten inburgeren in het licht van de nieuwe Wet Inburgering (o.a. verhoging van het taalniveau van huidige inburgeringsplichtigen) hebben gemeenten reeds in 2019 en 2020 rijksmiddelen ontvangen. Voor de Bevelandse gemeenten geldt: Gemeente Borsele Goes Kapelle Noord-Beveland Reimerswaal Totaal

2019 26.386 43.811 14.817 8.458 26.234 119.646

2020 26.386 43.811 14.817 8.458 26/234 119.646

Vanuit de middelen voor de Ondertussengroep is inmiddels € 55.800 beschikbaar gesteld aan de GR (Z20.052356/D20.128217). Met deze middelen wordt een tijdelijke extra klantmanager activering gefinancierd, met als doel de procesregie te intensiveren van de Ondertussengroep (per 1 januari 2021: 215 personen). De middelen voor de Ondertussengroep 2021 volgen later nog. Integratie-uitkering Inburgering (2020 e.v.) Gemeenten hebben in 2020 incidentele middelen gehad voor invoering van de nieuwe wet. Gemeenten ontvangen vanaf 2021 structurele middelen voor uitvoering van de nieuwe wet. Gemeenten ontvangen deze middelen via een integratie-uitkering. De integratie-uitkering gaat waarschijnlijk vanaf 2022 naar de algemene uitkering. De incidentele invoeringsmiddelen kunnen gebruikt worden voor de volgende zaken: - Implementatie van de wet (beleid & proces); - Medewerkers opleiden en werven; - Inrichting communicatie; - Overige aanloopkosten. De structurele uitvoeringmiddelen kunnen gebruikt worden voor de volgende zaken: - Case management (intake, plan maken, voortgang bijhouden, begeleiding tolk); - Aanbestedingskosten (inkoop cursussen, contractbeheer); - Ontzorgen (gemeente beheert financiële administratie inburgeraar); - Maatschappelijke begeleiding; - Regierol in inburgeringsketen.

11

Voor de Bevelandse gemeenten geldt: (decembercirculaire 2020) Gemeente Borsele Goes Kapelle Noord-Beveland Reimerswaal Totaal

2020 (incid.) 45.390 74.959 25.452 14.549 45.147 205.497

2021 (struct.) 28.544 52.813 16.164 9.292 29.407 136.220

2022 (struct.) 63.439 117.379 35.925 20.652 65.357 302.752

2023 e.v. (struct.) 69.791 129.131 39.522 22.720 71.901 333.065

Benodigde middelen voor kosten inburgeringsvoorzieningen worden later nog verstrekt via een specifieke uitkering van het Ministerie van SZW (i.e. SPUK-uitkering). Hier vallen inmiddels de middelen voor de leerroutes, participatieverklaringstraject (PVT), maatschappelijke begeleiding, module Arbeidsmarkt & Participatie (MAP) en de inzet van tolken onder (eerder vielen sommige onderdelen onder de ‘structurele uitvoeringskosten’). De verdeling van deze SPUK-middelen wordt uitgewerkt in de lagere wet- en regelgeving behorende bij de nieuwe Wet Inburgering. Ook de middelen voor ICT en overige lagere regelgeving volgen later nog. Decentralisatie-uitkering maatschappelijke begeleiding Conform artikel 18 Wet inburgering voorziet het college in maatschappelijke begeleiding van inburgeringsplichtige asielmigranten en hun gezinsleden. Een gemeente ontvangt 2370 euro per inburgeringsplichtige en heeft hier in 2020 wederom aparte middelen voor gehad. Voor de Bevelandse gemeenten geldt: (meicirculaire 2020) Gemeente Borsele Goes Kapelle Noord-Beveland Reimerswaal Totaal

2020 (mei) 16.590 16.590 0 7.110 11.850 52.140

Maatschappelijke begeleiding is echter ook een taak van het college richting ‘hervestigers’. In de decentralisatie-uitkeringen Maatschappelijke begeleiding vanaf 1 oktober 2017 zijn de hervestigers niet opgenomen. Om die reden is de uitkering in de decembercirculaire voor 2020 met € 1,14 miljoen opgehoogd. Voor de Bevelandse gemeenten geldt: (decembercirculaire 2020) Gemeente Borsele Goes Kapelle Noord-Beveland Reimerswaal Totaal

2020 (mei) 9.480 14.220 2.370 0 9.480 35.550

De middelen voor maatschappelijke begeleiding zullen onder nieuwe wet niet meer apart worden verstrekt, maar onderdeel zijn van de kosten inburgeringsvoorzieningen. Gevolgen uitstel inburgeringswet De Minister van SZW heeft op 11 november jl. gemeld dat de invoering van het nieuwe inburgeringsstelsel is uitgesteld naar 1 januari 2022. Daarvoor werd uitgegaan van startdatum 1 juli 2021. Dit heeft gevolgen voor de financiële middelen in de integratieuitkering Inburgering voor bekostiging van de uitvoeringskosten. Hierover zijn het Ministerie van SZW en de VNG nog in gesprek. SZW is ook nog met de VNG in gesprek over de vraag of het uitstel van de nieuwe wet gevolgen heeft voor de invoeringskosten en de kosten

12

inzake de Ondertussengroep. Gemeenten zullen worden geïnformeerd zodra de besluitvorming op de verschillende punten inhoudelijk en in financiële zin is afgerond. Bovenstaande bedragen zijn daar dus nog niet op aangepast. Gemeenten dienen daar rekening mee te houden. Structurele uitvoeringskosten vanaf 01-01-2022 De uitvoering van de nieuwe wet zal vooralsnog met de huidige medewerkers worden uitgevoerd. Voor de uitvoering zal uit het bestaand kader een procesregisseur worden aangesteld. Dit betreft een HBO+ functie met de nadruk op management en communicatievaardigheden. Deze functie is noodzakelijk om de statushouders adequaat door het proces te begeleiden. Een inburgeringstraject bestaat uit verschillende onderdelen. Als we de uitvoeringskosten verder opsplitsen, spreek je over de volgende zaken: -

Brede intake: het voorbereiden en voeren van het brede intake gesprek. PIP: opstellen van Persoonlijk inburgerings- en Participatie plan. Voortgang: voorbereiden en voeren van voortgangsgesprekken; n deze gesprekken wordt onder andere bekeken of de gekozen leerroute (nog) aansluit. Handhaving: indien nodig opleggen en innen van boetes. Stimuleren financiële zelfredzaamheid. Verplicht ontzorgen. Participatieverklaringen: het participatieverklaringstraject (PVT) omvat een cursus over de kernwaarden van Nederland, een excursie en ondertekening van de verklaring. Module arbeid en participatie: deze module omvat een cursus en één of meerdere praktische activiteiten gericht op de arbeidskansen van de inburgeraar. Deels uitgevoerd door consulenten werk en inkomen, deels externe partners. Re-integratie: begeleiding naar werk. Maatschappelijke begeleiding: begeleiding bij praktische zaken en voorlichting over leefgebieden en maatschappelijke instituties (door Vluchtelingenwerk). Overige uitvoeringskosten: zoals inkoop en beleidsondersteuning.

13

BIJLAGE IV WAT MOET ER NOG GEBEUREN EN PLANNING Onderwerp Nieuwe wet inburgering: voorbereiding 2021 – ontwerp van werkprocessen

Toelichting • Keuze inkopende/uitvoerende organisatie. • Inkooptraject afstemmen; organiseren en voorbereiden met taalaanbieders. • Gesprekken met taalaanbieders • Inrichten van de leerroute • Contracten met taalaanbieders • Inpassen van de PIP • Inburgeringsbeleid in relatie met taalniveau • Werkproces beleid financieel ontzorgen • PVT en MAP onderdelen inkopen • Module inburgering inkopen • Werkprocessen ICT systemen inventariseren, testen en optimaliseren • Voorbereiden functie van procesregisseur (competenties) • Taken en verantwoordelijkheden proces regisseur Inburgering • Afstemmen voortraject inburgering • Regionale afstemming verordeningen, beleidsregels en overige voorbereiding nieuw wet • Verordening en beleidsregels vast laten stellen • Onderzoek samenwerking GR de Bevelanden met afdeling Welzijn bij inburgering • ELIP’s groep in kaart brengen • Voorlichting- en informatiemateriaal ontwikkelen • Opleiding klantmanagers inburgering • Opleiding procesregisseur • Organiseren ‘brede intake’ • Samenwerken WSP bij inburgering • Nieuwe werkwijze WI definitief implementeren

Planning • Q1 - Q2 •

Q1 - Q2

• • • • •

Q1 - Q2 Q2 - Q3 Q3 - Q4 Q1 - Q2 Q1 - Q2

•

Q1 - Q2

• •

Q1 - Q2 Q1 - Q2

•

Q1 - Q2

•

Q1 - Q2

• • •

Q1 - Q2 Q1 - Q2 Q1 - Q2

•

Q2 - Q3

•

Q1 - Q2

• •

Q1 - Q2 Q1 – Q4

• • • • •

Q4 Q3 – Q4 Q3 – Q4 Q3 Q3 – Q4

Wie Projectleider, beleidsadvis eur en projectteam

14

BIJLAGE V GEBRUIKTE AFKORTINGEN

AZC

Asielzoekerscentrum

DUO

Dienst uitvoering onderwijs

ELIP

Einde lening inburgeringsplichtigen.

IND

Immigratie- en naturalisatiedienst

MAP

Module Arbeid en Participatie

OZO

Overleg orgaan Zeeuwse Overheden

PIP

Persoonlijk Plan Inburgering en Participatie

PVT

Participatieverklaringstraject

KNM

Kennis Nederlandse Maatschappij

SUWINET

Standaard Uitwisseling Informatie Elektronische infrastructuur - gebruikt door de CWI, UWV en gemeenten bij de uitvoering van de taken die bij of krachtens de Wet SUWI of enige andere wet aan de CWI, UWV en bij of krachtens de ABW, IOAW en IOAZ aan gemeenten is opgedragen

SZW

Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid

VNG

Vereniging van Nederlandse Gemeenten

VZG

Vereniging van Zeeuwse gemeenten

WI

Wet Inburgering

Z-route

Zelfredzaamheidsroute

15