Bijlage 5 - Kwartaalrapportage 3e kwartaal 2025 WIL
Tekst van het document
Kwartaalrapportage 3e kwartaal 2025
Kwartaalrapportage Werk en Inkomen Lekstroom Q3-2025
Inhoud 1. VOORWOORD ............................................................................................................................................................................................................................................ 3 2. Q3 IN EEN NOTENDOP ............................................................................................................................................................................................................................... 4 3. WIL IN Q3: ENKELE RELEVANTE INTERNE EN EXTERNE ONTWIKKELINGEN ................................................................................................................................................. 5 4. UPDATE OP ENKELE GROTE DOSSIERS........................................................................................................................................................................................................ 6 5. PROGRAMMA INKOMEN ........................................................................................................................................................................................................................... 7 6.
PROGRAMMA WERK ................................................................................................................................................................................................................................. 9 7. PROGRAMMA INKOMENSONDERSTEUNING ............................................................................................................................................................................................ 20 8. BEDRIJFSVOERING ................................................................................................................................................................................................................................... 31
2
Kwartaalrapportage Werk en Inkomen Lekstroom Q3-2025
1. VOORWOORD Voor u ligt de derde kwartaalrapportage 2025 van Werk en Inkomen Lekstroom, kortweg Q3-2025 genoemd. In deze kwartaalrapportage beschrijven we wat we in het derde kwartaal van 2025 tot stand hebben gebracht. We geven ook aan of we al dan niet op koers liggen en wat we daar zo nodig aan willen doen. We beschrijven ook dit kwartaal per programma de context en enkele bijzonderheden. Volgens de gemaakte afspraken zijn de cijfers van het tweede kwartaal (i.c. april en mei) opgenomen in de tussenrapportage 2025. Deze derde kwartaalrapportage verschijnt weer als afzonderlijk document. Omdat de tussenrapportage de eerste vijf maanden van 2025 besloeg, bevat deze derde kwartaalrapportage de vier maanden daarna. We hebben het dus niet over drie gelijke perioden. De voorliggende kwartaalrapportage is nog steeds in ontwikkeling. We ontvingen ook enkele opmerkingen en suggesties. Zo willen we samen tot een betere opzet en vormgeving komen. Als uitgangspunt voor onze opdracht en de context sluiten we aan bij de Begroting 2025. Voor wat betreft de KPI's en kerncijfers sluiten we aan bij de afspraken die we hierover met elkaar hebben gemaakt in het verlengde van de Begroting 2024 en 2025. Als we terugblikken op het afgelopen kwartaal, dan stellen we vast dat we nog steeds op koers liggen.
De druk is groot en er wordt veel van ons gevraagd, zowel door onze klanten als door de deelnemende gemeenten. De gemeenten staan voor grote financiële en inhoudelijke uitdagingen de komende jaren. Ook WIL staat voor grote uitdagingen en er wordt veel van onze medewerkers gevraagd. Ondanks dat helpen we klanten en inwoners nog steeds op professionele en menselijke wijze gericht vooruit op het gebied van inkomensondersteuning, schulden en participatie. We wensen u veel leesplezier. Met vriendelijke groet, R. Esser Directeur Werk en Inkomen Lekstroom
W. Eggengoor Voorzitter algemeen en dagelijks bestuur
3
Kwartaalrapportage Werk en Inkomen Lekstroom Q3-2025
2. Q3 IN EEN NOTENDOP Onderstaand overzicht laat in een oogopslag zien hoe WIL het in Q3 gedaan heeft. We merken hierbij op dat de Q3-rapportage geen financiële rapportage is. Dat zijn de jaarrekening na afloop van het jaar en de tussenrapportage (die tegen de zomer verschijnt) wel. Programma binnen begroting WIL Programma Inkomen
Programma Werk
Programma Inkomensondersteuning
Programma Bedrijfsvoering
Dienstverlening goed?
Financieel op koers?
De dienstverlening blijft op hoog niveau. Wij boeken goede resultaten met actief debiteurenbeheer, terugvordering en incasso. Het ziekteverzuim is in het eerste en tweede kwartaal omhooggeschoten en blijft het derde kwartaal onverminderd omhoog. De werkdruk is hoog. Bij Inkomensbeheer zijn er drie vacatures voor consulent Inkomen. Het bijstandsvolume is bovendien met 40 uitkeringen gestegen. Dienstverlening blijft op hoog niveau. Alle vacatures worden (nog) tijdig ingevuld, zodat de dienstverlening gecontinueerd kan worden en de werkdruk geen negatieve uitwerking heeft op de prestaties en vitaliteit van de medewerkers. Het verzuimpercentage in het programma ligt onder de doelstelling van de organisatie en is stabiel. Dienstverlening blijft op hoog niveau. De doorlooptijden voor minimaregelingen zijn merkbaar korter geworden, maar in het derde kwartaal van 2025 zien wij een lichte toename van het aantal regelingen met een doorlooptijd boven de acht weken. De wachttijd van schuldhulpverlening ligt binnen acceptabele grenzen (hoewel de instroom toeneemt). Blijft hard werken, maar de verbeterstappen van het afgelopen jaar helpen gemotiveerd te blijven (omdat de werkdruk daalt en klanten goed geholpen kunnen blijven worden). Het verzuim is gedaald. Dienstverlening blijft zoveel mogelijk op niveau. Wel wordt er een behoorlijke werkdruk ervaren.
In diverse teams is er structureel meer werk dan waar personeel op is begroot. Aandachtspunt blijft de kwetsbare bezetting van de receptie en ons KSV. Bij applicatiebeheer zien wij de opgave complexer worden. Ontwikkelingen en wettelijke aanpassingen, AVG, Data Veiligheid, AI, applicaties in de cloud, vernieuwde samenwerking met ICT Houten vragen veel van onze collega's en vragen ook nieuwe expertise. Bij communicatie, managementondersteuning en HR hebben wij te maken met langdurige afwezigheid van collega's. De vervanging is georganiseerd.
Financiën komen aan de orde in de jaarrekening die later verschijnt. De budgetten die het rijk beschikbaar stelt voor het betalen van de uitkeringen en loonkostensubsidies zijn eind september definitief vastgesteld.
Uitvoeringskosten zijn conform begroting.
Kosten stijgen door instroom van statushouders (woninginrichting, opstartkosten, reiskosten, etc.). Tegelijkertijd zien wij effecten van efficiëntere uitvoering. De kosten liggen in lijn met de begroting.
Wij zijn er nog niet in geslaagd om op alle openstaande posities nieuwe werknemers te vinden voor Finance & Control en voor enkele deskundige projecten. Daarnaast hebben wij op diverse posities te maken met ziektevervanging. Dit geeft wederom een hogere inhuur dan begroot om de doorloop van onze dienstverlening te waarborgen.
4
Kwartaalrapportage Werk en Inkomen Lekstroom Q3-2025
3. WIL IN Q3: ENKELE RELEVANTE INTERNE EN EXTERNE ONTWIKKELINGEN In het derde kwartaal van 2025 was het aan de poort iets drukker dan in het derde kwartaal van 2025. Bij Bijzondere regelingen zijn de gemiddelde doorlooptijden iets minder gunstig dan het eerste halfjaar van 2025. Dat heeft te maken met uitvoerende medewerkers die veel tijd extra kwijt zijn geweest aan projecten en veranderingen in het kader van de Ontwikkelagenda. Ten opzichte van eind 2024 is het bijstandsvolume licht gestegen in het derde kwartaal van 2025: er kwamen ruim 50 bijstandshuishoudens bij (inclusief BBZ). Dat is een groei van ongeveer 2,2 procent. In Nieuwegein en Houten groeide het bijstandsvolume met respectievelijk 2,8 procent en 3,8 procent. In IJsselstein en Lopik nam het volume ten opzichte van eind 2024 af met respectievelijk 1 procent en 2,1 procent. Het aantal klanten met een schuldentraject bleef nagenoeg gelijk. Er waren op de peildatum 539 actieve dossiers. In 2025 blijft de Nederlandse arbeidsmarkt uitdagend. De spanning op de arbeidsmarkt is iets afgenomen, maar de personeelstekorten blijven groot. In de arbeidsmarktregio Midden-Utrecht is nog steeds sprake van een zeer krappe arbeidsmarkt. Er is nog steeds veel werk, vooral in administratieve beroepen, de technische sector en de zorg. Wie kan en wil werken (zonder al te veel ondersteuning) is of gaat aan het werk.
Het aantal verstrekte WW-uitkeringen is in de arbeidsmarktregio Midden-Utrecht met 16,8 procent toegenomen in 2025 ten opzichte van dezelfde periode in 2024 (landelijk 9,8 procent). In de Lekstroom waren er in augustus 2025 ruim 1500 WW-uitkeringen. Naar schatting stroomt 2,4 procent van hen (op termijn) door naar de bijstand (bijna 40 WW-gerechtigden). Ons klantenbestand is en blijft een bestand met veel klanten die ver(der) van de arbeidsmarkt af staan. Het zijn vaak klanten met multi-problematiek, waarbij samenwerking, aandacht en goed aansluiten op de leefwereld essentieel zijn om resultaten te boeken. Een deel van deze klanten zal ook op lange termijn niet naar een ‘reguliere’ werkplek kunnen uitstromen. Voor hen zijn andere vormen van participatie (o.a. vrijwilligerswerk of beschut werk) het maximaal haalbare. Overigens sluit dit aan bij het landelijke beeld waarbij voor een deel van deze klanten ‘regulier’ werk niet mogelijk is, ook niet met goede ondersteuning. Voor deze klanten zet WIL in op andere vormen van meedoen in de samenleving. Dit sluit aan bij de uitgangspunten van de Participatiewet in Balans die vanaf 2026 wordt ingevoerd. In het derde kwartaal van 2025 is het ziekteverzuim binnen WIL gestegen naar 10,2 procent.
Wij zien dat de opgave in relatie tot de middelen en mensen uit verhouding raakt waardoor werkdruk toeneemt, zoals ook blijkt uit het cultuuronderzoek dat in Q4 een vervolg krijgt. Ondanks dat niet al het verzuim werk gerelateerd is kunnen wij een relatie met de werkdruk niet ontkennen. De werkdruk is een actueel thema binnen diverse overleggen binnen WIL en wij bekijken actief hoe wij dit beheersbaar houden. Wij verwachten dat dit ook effect gaat hebben op de verzuimcijfers. De druk van de schaarse middelen die gemeenten hebben voor de grote dienstverleningsopgaven waar zij voor staan, is ook voor WIL voelbaar. Wij werken – op onderdelen samen met de Lekstroomgemeenten – hard aan het verzilveren van een aantal kansrijke opties om onze opdracht en dienstverlening meer in balans te kunnen brengen met de schaarse middelen die gemeenten (straks) hebben. Waar nodig maken wij onze dienstverlening (nog) eigentijdser. De actielijnen onder de vlag van de HODW-agenda 2025 (Herijking Opdracht en Dienstverlening WIL) zijn gerealiseerd of zijn opgehangen aan de noemer van SILW (Sociale Infrastructuur Lekstroom Werkt). De financiële effecten van de gerealiseerde actielijnen komen terug in de jaarrekening. In het kader van de Ontwikkelagenda WIL 2026-2028 voeren wij structurele verbeteringen door die bijdragen aan de verhoogde kwaliteit en efficiency van onze dienstverlening.
SILW en de Ontwikkelagenda WIL zijn twee separate sporen met ieder een eigen dynamiek, inhoud, focus, achtergrond en governance. WIL is verantwoordelijk voor de Ontwikkelagenda. Onder de noemer SILW en aangestuurd door de ketenregisseur, werkt WIL samen met WerkwIJSS en de Lekstroomgemeenten aan een nieuwe sociale infrastructuur. Het doel is om inwoners en klanten met een beperkt verdienvermogen duurzaam, naar vermogen en passend te laten participeren op de arbeidsmarkt, met begeleiding en loonkostensubsidie waar nodig. Er spelen veel veranderopgaven tegelijkertijd. Dat heeft impact op onze medewerkers en maakt de organisatie kwetsbaar. Hier zetten wij uiteraard als WIL op in, maar dit baart ook zorgen. 5
Kwartaalrapportage Werk en Inkomen Lekstroom Q3-2025
4. UPDATE OP ENKELE GROTE DOSSIERS In diverse recente P&C-stukken hebben wij aangegeven op een aantal dossiers stappen vooruit te willen zetten. Op een aantal punten hebben wij hiervoor ook extra middelen gevraagd en gekregen. Onderstaand treft u - kort en bondig geformuleerd - de stand van zaken op deze dossiers aan, zoals ook afgesproken in onze reactie op uw zienswijzen. De gekozen volgorde is willekeurig. Handhaving Per 1 september 2025 is de formatie van handhaving op orde en kan er gebouwd worden aan het team. Alle signalen worden tijdig opgepakt. Aan het eind van 2025 zijn de twee junior handhavers klaar met hun interne opleiding en kunnen zij volledig gaan meedraaien in de dienstverlening. Businesscase Bewindvoering In eerdere rapportages hebben we de voortgang van deze businesscase vermeld. De termijn van de businesscase zit er op, waardoor het tijd is voor een eindevaluatie. Deze is vrijwel afgerond en wordt daarna uiteraard via de geëigende kanalen naar de gemeenten verzonden. We zijn tevreden met de resultaten en kunnen spreken van een succes. Inwoners van de regio zijn geholpen met het terugvinden van hun financiële redzaamheid, zelfvertrouwen en overzicht. Banenafspraak banen (BAB) Eerst de cijfers. Vanuit het Sociaal Akkoord van 1 januari 2020 heeft WIL de verantwoordelijkheid om 5,3 banenafspraak banen BAB (3,75 fte) te realiseren.
Eind derde kwartaal 2025 werkten er vijf BAB-medewerkers (3,77 BAB-fte*) bij WIL. Op een zorgvuldige manier, met voldoende begeleiding én waarborging van de continuïteit van de BAB-medewerkers die al bij WIL werken, willen we het aantal verder laten groeien. WIL heeft daarom sinds 2023 de doelstelling om 5,30 FTE banenafspraak banen te behalen. Dat is nog niet gelukt. (*1 BAB-fte staat gelijk aan een medewerker met een contract van 25,5 uur per week). Dit komt doordat er ook weer uitstroom is geweest van BAB-medewerkers en het extra inzet kost om dit weer aan te vullen. Werken met BAB blijkt veel om maatwerk te gaan. HR; het vinden van nieuwe collega’s Voor de meeste vacatures slagen we er nog steeds in nieuwe en goede medewerkers te vinden. Dit kost ons meer moeite dan voorheen en we zijn regelmatig genoodzaakt de functie-eisen naar beneden bij te stellen of bij uitzondering een werving- en selectiebureau in te schakelen. Vooral deze laatste oplossing is noodzakelijk maar kostbaar. Om op de lange termijn zichtbaar(der) te zijn als (aantrekkelijk) werkgever is momenteel een breed arbeidsmarktplan in wording. ICT-transitie WIL verzorgt niet de eigen ICT, maar neemt deze als dienst af van ICT Houten. WIL heeft hiertoe een (beperkte) eigen beheer-, regie en ondersteuningsorganisatie. Houten heeft inmiddels hun ICT geoutsourced aan AsapCloud.
De samenwerking krijgt steeds meer vorm. Voor de aankomende periode hebben we een aantal aandachtspunten geformuleerd; • Primair digitale dienstverlening; klanten worden digitaal bediend, met fysieke ondersteuning voor degenen die dat nodig hebben; • Digitale interne processen; een solide interne digitale basis is essentieel om externe klanten goed te bedienen; • Confectie boven maatwerk; efficiëntie door het hergebruiken van bewezen oplossingen en standaardisatie; • Veiligheid en privacy als prioriteit; maximale maatregelen om gegevens te beschermen; • Duurzaamheid; geïntegreerde milieuvriendelijke ICT-oplossingen en processen. Deze gaan we vertalen naar een informatiebeleidsplan.
6
Kwartaalrapportage Werk en Inkomen Lekstroom Q3-2025
5. PROGRAMMA INKOMEN 5.1 Wat zouden we doen? Voor de Lekstroomgemeenten is het vergroten van de financiële bestaanszekerheid van alle inwoners een belangrijke opgave. En in het bijzonder voor die inwoners die (tijdelijk) geen inkomen hebben en waarvoor geen ander vangnet is en een bijstandsuitkering de enige optie is. De opdracht van WIL in deze is om inwoners die aankloppen voor zo’n uitkering deze – indien noodzakelijk – te verstrekken, en zo lang als nodig. Onze activiteiten sluiten hierop aan: a. We verstrekken een uitkering aan iedereen die dat nodig heeft; dat doen we op een uitzondering na via de verkorte aanvraagroute cf. de regels die in ons beleid zijn vastgesteld. We gaan uit van vertrouwen, we kijken breed waar nodig, schakelen met ketenpartners indien nodig om (bij)passende hulp te kunnen bieden en dat doen we zo snel als mogelijk. Dit betekent dat we maatwerk leveren en klanten behulpzaam zijn waar nodig. b. We handhaven beperkt; we gaan namelijk uit van vertrouwen en geloven in de kracht van het gesprek (op zijn tijd) om de rechtmatigheid van een uitkering te borgen. Het beleidsplan In Vertrouwen Handhaven is onze leidraad in deze. We pakken, binnen de capaciteit, signalen over oneigenlijk gebruik op. c.
We pakken oneigenlijk gebruik met name op via onze reguliere lijn (bestuursrechtelijke aanpak) en indien nodig met inzet van onze Sociale Recherche (strafrechtelijke aanpak). In het laatste geval werken we ook samen met ketenpartners in afstemming in het kader van onder andere zorgfraude, etc. d. We vorderen terug wat realistisch is. Hierbij sluiten we aan bij de situatie van de klant. e. Daar waar sprake is van broodnood, regelen we snel (aanvullende) financiële ondersteuning (een voorschot bijvoorbeeld); binnen de beleidsmatige en wettelijke kaders die er zijn. f. We zorgen voor een waardig afscheid in het kader van de Wet op de lijkbezorging daar waar er niemand anders is die dit kan doen. We verzorgen hierbij ook de taken rondom het eventueel verhalen van kosten bij nabestaanden etc. g. We bieden statushouders direct bij de start in de Lekstroom een stabiele inkomenspositie. Door een aangepaste dienstverlening te bieden, op onderdelen al startend in de opvanglocatie. Hierbij werken we samen met ketenpartners zoals Vluchtelingenwerk, maar ook intern met budgetbeheer en bijzondere regelingen. 5.2 Wat heeft er tot nu toe in 2025 bij Inkomen gespeeld? Implementatie Regeling opvang ontheemden Oekraïne (RooO) Werk en Inkomen Lekstroom voert deze regeling uit voor de gemeenten Houten, IJsselstein en Lopik.
Daarvoor betaalt WIL leefgeld aan Oekraïners die niet over een inkomen beschikken. Eind 2024 is door de genoemde gemeenten gevraagd eveneens de inning van de eigen bijdrage uit te voeren. In het eerste kwartaal van 2025 is dit verzoek onder grote druk succesvol geïmplementeerd. Vanaf januari is de eigen bijdrage opgelegd en is WIL overgegaan tot inning. Het gaat om de volgende klantenaantallen waarvoor is beoordeeld of de eigen bijdrage wordt opgelegd: Houten 68, IJsselstein 20 en Lopik 7. De aantallen zijn onderhevig aan wijzigingen en kunnen fluctueren. In Q3 werd door het Rijk een wijziging in de RooO aangekondigd, te weten een verhoging in het innen van de eigen bijdrage per 1 oktober 2025. Hiervoor heeft WIL een offerte uitgebracht bij de betreffende gemeenten en zijn verschillende teams binnen Inkomen aan het werk om de verhoging te implementeren. Er is gekozen voor een zo pragmatische mogelijke insteek. De door het Rijk gekozen datum van 1 oktober was kort dag, ondanks adviezen van VNG etc. om betreffende datum uit te stellen.
7
Kwartaalrapportage Werk en Inkomen Lekstroom Q3-2025
5.3 Wat hebben we gedaan en gepresteerd? Vanuit onze opdracht zijn wij aanspreekbaar op onderstaande drie KPI's. KPI en streefwaarde 2025
Korte toelichting op het waarom?
Stand van zaken Q3-2025
Het aantal terecht toegekende uitkeringen is minimaal 95%
We willen dat inwoners inkomensondersteuning krijgen als ze die nodig hebben. We accepteren dat sommige uitkeringen mogelijk niet terecht zijn, maar wel nodig. We accepteren tegelijk niet dat het oneigenlijk gebruik te hoog wordt. Het oordeel van inwoners/klanten is bepalend of we op de goede weg zijn denken we. Vooral als we laag scoren levert dat belangrijke input voor bijstelling op. De gemeentelijke middelen zijn beperkt waardoor keuzes noodzakelijk zijn. Door te rapporteren op deze KPI kan tijdig bijgestuurd worden (aan gemeente en WIL kant). Daar waar we (dreigen te) overschrijden lichten we toe waarom.
Dit is een nieuwe KPI die nog nader wordt uitgewerkt. Expert guess WIL is ongeveer 95%. Meting is complex en niet eenvoudig uitvoerbaar. Er is nog geen nulmeting voorhanden. De verdere uitwerking van de actielijn ‘Terecht in de uitkering’ zou een mooi startmoment zijn om te gaan meten (een meetinstrument ontwerpen en inzetten). In 2022/2023 voor het laatst gemeten. Score was een 7,6. Het volgende klanttevredenheidsonderzoek zal plaatsvinden in Q4 2025.
Klantevredenheid t.a.v. bejegening en overall >7,5 We blijven binnen de begroting (=Nullijn); eventuele overschrijdingen worden vooraf geaccordeerd
Deze KPI is onderdeel van de tussenrapportage en de jaarrekening. In die P&Cdocumenten gaan we nader op deze KPI in.
In onze ogen hebben we in Q3 gedaan wat van ons is gevraagd. In de bijlage treft u ter zake een aantal relevante kerncijfers aan: • Het aantal klanten BUIG aan het eind van Q3 met weergave van het aantal jongeren. • De ontwikkeling van het bijstandsvolume in 2025 en eerdere jaren. • Het aantal klanten per regeling aan het eind van Q3. • De samenstelling van het bestand naar leeftijd en geslacht in aan het eind van Q3. • De samenstelling van het bestand naar leefvorm en leeftijd aan het eind van Q3. • De ontwikkeling van de gemiddelde nettoprijs van een uitkering. • De regelingskosten BUIG in 2025 tot nu toe. • Het aantal en de aard van de openstaande vorderingen plus het bedrag aan het eind van Q3.
8
Kwartaalrapportage Werk en Inkomen Lekstroom Q3-2025
6. PROGRAMMA WERK 6.1 Wat zouden we doen? In de Lekstroom zijn veel inwoners aan het werk; de bijstandsdichtheid is er relatief laag (op of net onder het benchmarkgemiddelde). Voor de werkloosheid geldt hetzelfde. Tegelijk is er nog een stevig arbeidspotentieel en doet nog niet iedereen mee (ook van degenen die werkloos zijn). Vanuit deze realiteit hebben de Lekstroomgemeenten op hoofdlijnen een ambitie c.q. opgave geformuleerd die in de kern simpel is: iedereen participeert duurzaam naar vermogen, waar nodig met hulp. De focus ligt daarbij vooral op de groepen die in een meer uitkeringsafhankelijke positie verkeren. De opdracht aan WIL is vooral de toegang naar werk (en inkomen) te organiseren, de lokale werkteams te faciliteren (die aan de lat staan voor de re-integratie en participatie van onze klanten) en een passende werkgeversdienstverlening te organiseren. Onze activiteiten sluiten hierop aan. a. We bieden werkgeversdienstverlening aan voor werkgevers in de Lekstroom binnen de capaciteit die we hiervoor beschikbaar hebben. We doen dit op lokaal, regionaal en bovenregionaal niveau. Op dit laatste niveau werken we samen met andere WSP’en in onze arbeidsmarktregio. In nauw samenspel met de lokale werkteams zorgen we voor een effectieve match tussen werkzoekende en arbeidsmarkt. b.
We werken binnen de setting van de Arbeidsmarktregio Midden-Utrecht aan het inrichten van een structuur en het realiseren van bovenregionale voorzieningen/afspraken om extra kansen op economische participatie voor klanten en inwoners in de Lekstroom te creëren; onder meer via het neerzetten van regionale werkcentra (voor WIL is dit nu het Werkpunt in Nieuwegein), de harmonisatie van instrumenten in de regio, het treffen van voorbereidingen voor de inwerkingtreding van het regionaal plan in het kader van de wet van School naar Duurzaam Werk, Hoofdzaak werk, jobhunting op de AZC-locaties, et cetera. c. We bieden ondersteuning aan ondernemers en zzp’ers. Dit doen we door voor de Bbz samen te werken met Utrecht. Hierbij gaat het naast de reguliere Bbz werkzaamheden ook om de ondersteuning van ondernemers met schulden. Verder werken we samen met Ondernemers Centraal. d. We ontzorgen de lokale werkteams bij de re-integratie van klanten richting werk en verduurzaming in werk vanuit het team Werkdienstverlening Lekstroom. Het team faciliteert, organiseert en voert specialistische dienstverlening uit t.b.v. toeleiding naar - en verduurzaming in werk. We bieden en/of organiseren de inzet van loonkostensubsidie, loonwaardemetingen, jobcoaching en nazorg dienstverlening indicatiehouders1 in werk.
Daarnaast faciliteren we het werkgeverschap en dragen we zorg voor de werkgeverstaken voor inwoners met een structurele arbeidsbeperking. e. We regelen voor jongeren (onder de 27 jaar) de toegang naar werk, scholing en zorg (samen met het Doorstroompunt) via het Jongerenloket; de route naar werk loopt na het poortproces grotendeels via het lokale werkteam. Vanuit het jongerenloket wordt samen met de PrO/VSO-scholen vroegtijdig gekeken naar het vervolgperspectief voor de schoolgaande jongeren met waar nodig het doorschakelen naar werk. Samen met het Doorstroompunt sluiten we ook aan bij de bovenregionale ontwikkelingen op dit gebied. Binnen de Doorstroompuntregio Utrecht worden momenteel de voorbereidingen getroffen voor de inwerkingtreding van de wet van School naar Duurzaam Werk en het daarbij behorende regionale programma. f. We organiseren de toegang naar werk en een uitkering voor alle inwoners in de Lekstroom via de Poort; een centrale, integrale en laagdrempelige toegang voor alle inwoners uit de Lekstroomgemeenten die een hulpvraag of een indicatie hebben. Hier proberen we een zo helder en breed mogelijk beeld van onze klanten te krijgen om zo de juiste dienstverlening te kunnen vaststellen. De klanten die (heel) dicht bij de arbeidsmarkt staan, pakt WIL zelf op; de andere klanten worden door de lokale werkteams opgepakt.
We gaan daarbij uit van vertrouwen, schakelen met ketenpartners indien nodig om 1
Indicatiehouders zijn inwoners met een indicatie Banenafspraak of Beschut Werk
9
Kwartaalrapportage Werk en Inkomen Lekstroom Q3-2025
(bij)passende hulp te kunnen bieden en dat doen we zo snel mogelijk. We zijn coulant en zijn klanten behulpzaam waar nodig. Waar nodig helpen we ook inwoners die eigenlijk ergens anders moeten zijn verder op weg. g. We adviseren, faciliteren en participeren samen met de Lekstroomgemeenten in de transitie activiteiten die worden uitgevoerd in het kader van de ontwikkeling van de nieuwe Sociale infrastructuur Lekstroom Werkt (SILW). 6.2 Wat heeft er tot nu toe in 2025 bij Werk gespeeld? In de Lekstroom sorteren we met de pilot Werkpunt voor op het Werkcentrum dat in 2026 operationeel moet zijn en proberen we alvast te leren hoe het Werkcentrum kan bijdragen aan een betere dienstverlening voor onze klanten. Als voorloper op het Werkcentrum is in 2024 het Werkpunt gestart, een pilot die we in 2025 doorzetten. WIL en het Doorstroompunt hebben in het eerste kwartaal van 2025 verder gewerkt aan de verkenning van het Jongerenloket. Deze verkenning is in de zomer afgerond. De betrokken bestuurders van het BPSDL (Bestuurlijk Platform Sociaal Domein lekstroom) zijn door WIL en het Doorstroompunt bijgepraat over de huidige ontwikkelingen en het vervolg hierop. De bevindingen nemen we mee in de volgende fase: het opstellen van een focusplan over de jongerendienstverlening. Dit doen we in samenwerking met onze stakeholders en in relatie met SILW en de wet van School naar Duurzaam Werk.
De Participatie- en re-integratieverordering is op enkele onderdelen gewijzigd en de nadere regels zijn aangepast. De belangrijkste wijziging betreft de aanpassingen van werknemersvoorzieningen. Deze stukken zijn de bestuurlijke routing ingegaan en de verwachting is dat de gemeenteraden van Houten en Nieuwegein hier begin 2026 een besluit over nemen. Ten aanzien van de uitvoering van de beschut werkregeling hebben we met de Lekstroomgemeenten een aantal afspraken gemaakt ter voorbereiding op de wetswijzigingen die op 01-01-2028 van kracht worden en waarbij alle inwoners met een beschut werk indicatie standaard forfaitaire loonkostensubsidie gaan krijgen. In de arbeidsmarktregio is een samenwerkingsovereenkomst ondertekend over de inzet van jobhunters op de AZC’s in de regio. Vanuit de Lekstroom is gemeente Nieuwegein met hun succesvolle pilot hierop aangehaakt. In 2024 is een start gemaakt met de herijking van het poortproces in het kader van de Herijking Opdracht Dienstverlening WIL (HODW).Het gezamenlijk project van de teams Inkomensbeheer en Poort om het aanvraagproces levensonderhoud opnieuw in te richten en versneld op te starten vanuit de start van het poortproces is in Q2 2025 gepauzeerd. Deze herontwerpopdracht is samengebracht met de ontwikkelingen die voortkomen uit de activiteiten en inzichten uit het bouwproces van SILW.
Naar verwachting zal het operationaliseren van het herontwerp van het aanvraagproces levensonderhoud medio 2026 ingericht zijn. In januari 2025 is de ketenregisseur gestart met de transitiefase van SILW. Dit is een intensief traject waarvoor vanuit het programma Werk, maar ook vanuit andere programma’s veel inzet wordt geleverd. Inmiddels zijn de eerste experimenten gestart. De uitvoeringskosten van de Studietoeslag zijn in de afgelopen jaren aanzienlijk gestegen. Voor WIL is het aantal inwoners dat gebruikmaakt van de regeling in de jaren 2023 en 2024 vervijfvoudigd. In 2025 zien we een afvlakking van deze groei. Op dit moment zijn we gestart met de voorbereidingen om de uitvoering van deze regeling te verplaatsen van het programma Werk naar het programma Inkomensondersteuning.
10
Kwartaalrapportage Werk en Inkomen Lekstroom Q3-2025
6.3 Wat hebben we gedaan en gepresteerd? Vanuit onze opdracht zijn wij aanspreekbaar op onderstaande vijf KPI's. KPI en streefwaarde 2025
Korte toelichting op het waarom?
Stand van zaken Q3-2025
De duurzame uitstroom naar werk of zelfstandig beroep ligt op benchmarkniveau
We willen dat inwoners naar vermogen participeren. Voor een deel van onze klanten kan dat via economische participatie in de vorm van werk of als zelfstandige, waarmee zij dus financieel zelfstandig worden zodat er geen uitkeringsafhankelijkheid meer bestaat. Het percentage herinstroom zegt iets over de duurzaamheid van de uitstroom richting werk of zelfstandig beroep. Het oordeel van werkgevers is bepalend of we op de goede weg zijn. Vooral als we laag scoren levert dat belangrijke input voor bijstelling op. De tevredenheid van werkgevers wordt tegenwoordig op het niveau van de arbeidsmarkt Midden-Utrecht gemeten. Het oordeel van inwoners/klanten is bepalend of we op de goede weg zijn denken we. Vooral als we laag scoren geeft dat een belangrijk signaal voor bijstelling. De gemeentelijke middelen zijn beperkt waardoor keuzes noodzakelijk zijn. Door te rapporteren op deze KPI kan tijdig bijgestuurd worden (aan gemeente en WIL kant). Daar waar we dreigen te overschrijden lichten we dat toe.
De realisatie van de streefwaarde ligt 3,9 procentpunt gunstiger dan de benchmarkt. De KPI is op de bladzijde hierna nader uitgewerkt.
Het percentage herinstroom in de uitkering ligt lager dan het benchmarkniveau De tevredenheid van de werkgevers die wij bedienen > 7.5 Klanttevredenheid t.a.v. bejegening en overall >7,5 We blijven binnen de begroting (=Nullijn); eventuele overschrijdingen worden vooraf geaccordeerd
De realisatie van de streefwaarde ligt 2,3 procentpunt gunstiger dan de benchmarkt. De KPI staat hieronder nader uitgewerkt. In het najaar van 2024 voor het laatst gemeten op arbeidsmarktniveau. De algehele waardering kwam uit op 7,8. Op dit moment worden de voorbereidingen getroffen voor een nieuw onderzoek naar de werkgeverstevredenheid. In 2022/2023 voor het laatst gemeten. Score was een 7,6. Het volgende klanttevredenheidsonderzoek zal plaatsvinden in Q4 2025. In de tussenrapportage en de jaarrekening komt deze KPI aan bod. Het is geen onderdeel van de 1e en 3e kwartaalrapportage.
In onze rapportages nemen we verder twee KPI’s geconsolideerd op die tot de verantwoordelijkheid van de lokale werkteams behoren. KPI en streefwaarde 2025
Korte toelichting op het waarom?
Stand van zaken
Het aantal plaatsingen.
In de lokale werkplannen zijn hier normafspraken of doelstellingen over opgenomen. Deze zijn voor WIL relevant doordat het werkgeverservicepunt ook een rol in heeft.
Zie de uitwerking van deze KPI in het vervolg van dit hoofdstuk.
Het aantal klanten met een op participatie gerichte activiteit, voorziening of instrument.
Gemeenten willen alle klanten in beeld en voorzien van een plan van aanpak richting participatie.
Zie de uitwerking van deze KPI in het vervolg van dit hoofdstuk.
Terugkijkend op het derde kwartaal hebben we ook op het gebied van Werk gedaan wat van ons is gevraagd. In de bijlage treft u ter zake een aantal relevante kerncijfers aan: • Aantal meldingen in de poort dat leidt tot het verstrekken van een uitkering.
11
Kwartaalrapportage Werk en Inkomen Lekstroom Q3-2025
Uitstroom naar werk of zelfstandig beroep of bedrijf t/m de peildatum (30-09-2025) Huishoudens Gemeente
Werk 57 43 12 108 220
Houten IJsselstein Lopik Nieuwegein Totaal
2022 Zelfstandig
Totaal 59 48 12 117 236
2 5 9 16
2023 Zelfstandig
Werk 70 41 13 88 212
2 5 4 11
Totaal 72 46 13 92 223
Werk 56 48 15 104 223
2024 Zelfstandig 4 6 10
Totaal 56 52 15 110 233
Werk 33 14 4 49 100
2025-Q3 Zelfstandig
Totaal 33 15 5 52 105
1 1 3 5
Uitstroom naar zelfstandig beroep of bedrijf 120
108
104
100
88
80 60
70 57 43
56 48
41
49 33
40 20
12
2 5
9
15
13 2 5
14 6
4
1 1 3
Zelfstandig
Werk
Zelfstandig
4
4
0 Werk
Zelfstandig
Werk
2022
Zelfstandig
Werk
2023 Houten
IJsselstein
2024 Lopik
2025-Q3
Nieuwegein
Werken is belangrijk. Het geeft een gevoel van eigenwaarde en bevordert de bestaanszekerheid. Uit de Divosa Benchmark Werk en Inkomen blijkt dat mensen die naast de bijstand werken, bijna drie keer zo vaak uitstromen naar werk als mensen die geen parttime werk hebben gedaan. Werk is goed voor iemands algehele welzijn en vergroot de uitstroomkans uit de bijstand. Als minder mensen afhankelijk zijn van bijstand, verlaagt dat ook de druk op het BUIG-budget dat de gemeenten van het rijk ontvangen. 12
Kwartaalrapportage Werk en Inkomen Lekstroom Q3-2025
Gemiddeld percentage herinstroom binnen twaalf maanden (12-maands trend) Gemeente Houten IJsselstein Lopik Nieuwegein Gewogen gemiddelde WIL Benchmark NL
Mrt 12,8 12,9 20,0 14,8 14,3 12,6
2022 Jun Sep 14,7 12,3 9,5 7,8 22,6 26,5 15,5 14,0 14,6 13,2 12,8 12,6
Dec 10,5 9,2 16,7 12,5 11,5 12,4
Mrt 10,5 9,6 10,5 12,1 11,0 12,2
2023 Jun Sep 9,6 8,2 8,9 10,3 16,7 12,8 10,7 9,9 10,3 9,7 11,9 11,3
Dec 10,9 6,9 18,2 9,8 9,8 10,9
Mrt 10,4 3,2 20,7 10,2 9,0 10,6
2024 Jun Sep 9,1 10,5 3,1 3,7 8,0 3,6 10,0 9,4 8,7 8,0 10,5 10,5
Dec 7,9 7,6 0,0 9,7 8,2 10,9
Trendpercentage 2025 Mrt Jun Sep 8,8 9,6 7,6 9,5 10,4 11,2 2,7 2,9 13,9 6,8 6,8 8,5 7,7 8,1 9,2 11,1 11,0 11,5
Bron: Divosa benchmark werk en inkomen
Wijze van berekening: dit is het percentage van de cumulatieve instroom algemene bijstand over de laatste twaalf maanden, waarbij een van de ontvangers in de afgelopen twaalf maanden is uitgestroomd, ten opzichte van de cumulatieve instroom over de laatste twaalf maanden. Als een uitkering wordt beëindigd en aansluitend een nieuwe uitkering wordt gestart (bijv. wijziging gezinssamenstelling), dan telt dit wel als uitstroom en instroom maar niet als herinstroom.
13
Kwartaalrapportage Werk en Inkomen Lekstroom Q3-2025
12-maandstrendpercentage herinstroom (binnen 12 maanden) 30 25 20 15 10 5 0 Mrt
Jun
Sep
Dec
Mrt
Jun
2022
Sep
Dec
2023
Houten
IJsselstein
Mrt
Jun
Sep
Dec
Mrt
2024
Lopik
Nieuwegein
Jun
Sep
2025
Benchmark NL
Het percentage herinstroom geeft een indicatie van de duurzaamheid van de gerealiseerde uitstroom. Als in de twaalf maanden na het moment van volledige uitstroom opnieuw een beroep op bijstand wordt gedaan, spreken we van herinstroom. Het gemiddelde percentage in de Lekstroom ligt onder het benchmarkgemiddelde. Dat duidt op duurzame uitstroom bij WIL. De percentages van Lopik fluctueren sterk door de beperkte omvang van het bijstandsvolume.
14
Kwartaalrapportage Werk en Inkomen Lekstroom Q3-2025
Plaatsingen via de lokale werkteams 2022 Type bemiddeling/plaatsing BBL Arbeidsovereenkomst (on)bepaald Begeleid werken Detachering/uitzenden Garantiebaan Leerwerktraject Nieuw beschut Proefplaatsing Social Return On Investment Stage/afstuderen Werkervaringsplaats met baanintentie WSW Werkervaring zonder baanintentie Van werkervaringsplaats naar hoger Vrijwilligerswerk Participatieplaats Totaal
2023
1e 2e halfjaar halfjaar
Totaal
89
1 95
1 184
1 67
10 73
11 140
113
127
240
1 100
1 47
2 147
5 8 25
5
10 8 27
3
1
4
12 8
260
2 7 5
242
19 13
502
Aantal 2025
2024
1e 2e halfjaar halfjaar
12
Totaal
1e 2e halfjaar halfjaar 5 98 1 1 39 2
8 85
24
Totaal
Januari t/m mei
Juni t/m september
Totaal
2 56
3 20 3
13 183 1 4 59 5
3 21 1
9
40
64
17
14
31
1 26
1 89 1
36
18
0 54 0
1 5 192
3 12 435
1 9 146
1 2 93
2 11 239
49
2 105 0 3 30 1
12
54 4 43 2
26 2 30
80 6 73 2
1 288
1 191
2 479
63 1
2 7 243
Bron: Registratie Lokale werkteams
Sinds 2024 worden in de tabel de benamingen gebruikt van het Breed Offensief, zoals is afgesproken binnen de arbeidsmarktregio. In de vakantiemaanden en ook in december is het altijd rustiger vanwege afwezigheid van werkgevers en medewerkers van het WSP. Daarom is het aantal plaatsingen in de tweede helft van het jaar veelal lager. Tot en met september 2025 zien we dat het aantal plaatsingen achterblijft ten opzichte van voorgaande jaren. Enkele redenen hiervoor zijn de afname van het aantal arbeidsfitte inwoners in het bestand en een toenemende discripantie tussen het arbeidspotentieel en het arbeidsaanbod vanuit de markt.
15
Kwartaalrapportage Werk en Inkomen Lekstroom Q3-2025
Aantal
Bron van de registratie Lokaal werkteam Houten Lokaal werkteam IJsselstein Lokaal werkteam Lopik Lokaal werkteam Nieuwegein Poort Arbeidsmarktregio Doorstroompunt / Jongerenloket Leerplicht Overig Totaal
Type KPI: Doelstelling: Realisatie:
2024 107 86 25 177 25 1 12 2 0 435
2025 t/m sept. 40 70 10 96 8 0 7 3 5 239
Een plaatsing is niet hetzelfde als uitstroom uit de uitkering, maar verhoogt wel de kans daarop. Dat geldt vooral voor plaatsingen op arbeidsovereenkomsten. De werkgever moet tevreden zijn met de kandidaat. Het geldt ook voor plaatsingen op garantiebanen en werkervaringsplaatsen met baanintentie. Het WerkgeversServicepunt houdt contact met relaties en ondersteunt werkgevers zo goed mogelijk. Dat is met de huidige krappe arbeidsmarkt van belang. Samenwerking met private partijen en binnen de arbeidsmarktregio is essentieel voor een goede werkgeversbenadering. Werkgevers worden daardoor beter geholpen.
Opdracht Aantal plaatsingen is de gebundelde doelstelling uit de jaarplannen van de lokale werkteams. Die informatie is (nog) niet voorhanden. In 2025 zijn tot en met september 239 plaatsingen gerealiseerd, waarvan 30 op een garantiebaan.
16
Kwartaalrapportage Werk en Inkomen Lekstroom Q3-2025
Aandeel klanten met een instrument, activiteit of voorziening Lopende activiteiten voor bijstandsontvanger en hun partners per 30-9-2025 Soort activiteit Intake en diagnose Kennismaking en besluit Ontwikkeling naar werk Bemiddeling naar werk Nazorg en begeleiden in werk Vrijwilligerswerk en activering Hulp en ondersteuning Indicaties en advies Geen actie mogelijk Niet van toepassing Nog niet in nieuwe groep Totaal Aantal klanten (incl. partners) Gemiddeld aantal activiteiten per klant Aandeel klanten zonder activiteit Aandeel klanten met activiteit Aantal dossiers Gemiddeld aantal activiteiten per dossier Bron: Competensys
Houten IJsselstein 51 77 140 97 231 192 57 49 96 110 326 202 156 180 16 12 90 117 155 63 21 25 1.339 1.124 659 2,03 1,57% 98,43% 548 2,44
596 1,89
Lopik Nieuwegein 18 110 64 150 48 488 9 86 40 181 62 757 67 236 3 31 5 307 13 193 3 7 332 2.546
Aantal Totaal WIL 256 451 959 201 427 1.347 639 62 519 424 56 5.341
184 1,80
1.401 1,82
2.840 1,88
2,22% 0,90% 97,78% 99,10%
0,27% 99,73%
1,05% 98,95%
1.204 2,11
2.379 2,25
490 2,29
137 2,42
Deze informatie is gebaseerd op registratie door de Lokale Werkteams in de applicatie Competensys. Naast de uitkeringsontvanger, worden ook een of meer activiteiten gekoppeld aan de eventuele partner. Voor beiden geldt dan dat we streven naar uitkeringsonafhankelijkheid voor het huishouden.
17
Kwartaalrapportage Werk en Inkomen Lekstroom Q3-2025
Kader: loonkostensubsidie (LKS) Loonkostensubsidie (LKS) is een belangrijk instrument om zoveel mogelijk mensen naar werk te begeleiden. Gemeenten kunnen LKS inzetten voor men7sen die niet het wettelijk minimumloon kunnen verdienen. Met LKS worden werkgevers financieel gecompenseerd voor de verminderde productiviteit van deze werknemers. Forfaitaire LKS is een instrument dat wordt ingezet als iemand in dienst treedt en geldt voor een periode van zes maanden. In tegenstelling tot reguliere LKS wordt de loonwaarde bij forfaitaire LKS nog niet bepaald. Uit de benchmark blijkt dat LKS in de Lekstroomgemeenten relatief weinig wordt ingezet. Het volume LKS ten opzichte van het volume BUIG is 9,0 procent (Divosa Benchmark augustus 2025). Het benchmarkgemiddelde ligt met 14,4 procent duidelijk hoger. Uit onderzoek van Berenschot blijkt dat het inzetten van LKS positieve resultaten oplevert voor de maatschappij, de economie en mensen zelf. De baten van LKS zijn fors hoger dan de lasten (investering), zo stelt Berenschot. We kunnen en willen daarom nog meer investeren in het inzetten van LKS en het toeleiden naar banenafspraak banen. Dat heeft niet alleen positieve resultaten voor werknemers en werkgevers, maar zorgt voor de Lekstroomgemeenten ook voor een besparing op het BUIG-budget.
Kader: parttime werk Wij stellen vast dat er in de Lekstroom relatief weinig bijstandshuishoudens met parttimebanen zijn, namelijk 6,7 procent van het bestand (augustus 2025), ten opzichte van 8,7 procent van de klanten in de benchmark (zie figuur hiernaast). De trend is in de Lekstroom wel licht opwaarts, tegenover een stabilisatie en lichte neerwaartse beweging in de benchmark. Parttime werk is een bewezen middel en een goede eerste stap naar inkomensonafhankelijkheid van inwoners. Uit cijfers van de Divosa Benchmark Werk en Inkomen blijkt dat mensen die naast de bijstand werken, bijna drie keer zo vaak uitstromen naar werk als mensen die geen parttime werk hebben verricht. Het hebben van een parttime baan maakt de uitstroom naar fulltime werk dus makkelijker. Daarnaast kan parttime werk voor een deel van de inwoners in de Lekstroom een einddoel zijn; namelijk voor inwoners voor wie fulltime werk niet haalbaar is. Het inzetten op meer parttime werk zorgt dan ook direct voor een besparing op het BUIG-budget. 18
Kwartaalrapportage Werk en Inkomen Lekstroom Q3-2025
Het trendpercentage parttime werk voor Werk en Inkomen Lekstroom bedroeg 6,7 procent in augustus 2025. In augustus 2024 was dit 6,4 procent en in augustus 2023 6,2 procent. Er is dus sprake van een lichte opwaartse trend. Bij alle benchmarkdeelnemers lag dit percentage in augustus 2024 gemiddeld op 8,6 procent en in augustus 2023 op 8,7 procent. Daar is, net als bij gemeenten in de grootteklasse met 150.000-250.000 inwoners, sprake van stabilisatie of een lichte daling van het aandeel klanten dat parttime werkt. De individuele benchmarkcijfers voor de Lekstroomgemeenten zijn: Houten 6,8 procent, IJsselstein 6,5 procent, Lopik 8,1 procent en Nieuwegein 6,6 procent.
19
Kwartaalrapportage Werk en Inkomen Lekstroom Q3-2025
7. PROGRAMMA INKOMENSONDERSTEUNING 7.1 Wat zouden we doen? Armoede, financiële stress en bestaansonzekerheid zijn voor veel inwoners in de Lekstroom een dagelijkse realiteit die meedoen en participeren in de weg kunnen staan. De Lekstroomgemeenten hebben een hoge ambitie, met als kern het voorkomen en verminderen hiervan. Hierop wordt breed ingezet. De opdracht van WIL hierin is primair via de Bijzondere Bijstand, een aantal minimaregelingen en schuldhulpverlening ondersteuning bieden aan de inwoners die hiervoor aankloppen. En daar waar er vroegtijdige signalen van (oplopende) schulden zijn, hierop af te gaan. Onze activiteiten liggen in het verlengde hiervan: a. We verstrekken bijzondere bijstand of een minimaregeling aan iedereen die dat nodig heeft. Dat doen we met spelregels (regelingen en beleid) die door de gemeenten of in ons beleid zijn vastgesteld. We gaan uit van vertrouwen, we kijken breed waar nodig, schakelen met ketenpartners indien nodig om (bij)passende ondersteuning te bieden en dat doen we zo snel als mogelijk. We zijn coulant en behulpzaam waar nodig. We geven voorrang bij de afhandeling van een aanvraag bij klanten waar sprake is van een gezinssituatie met kinderen of urgentie. b. We bieden schuldhulpverlening aan inwoners met schulden die bij ons aankloppen. We voeren de WSNP uit op een eigentijdse manier.
Waar mogelijk zetten we saneringskredieten in om snel rust te creëren. We ondersteunen met het toegroeien naar financiële zelfredzaamheid. c. We bieden schuldhulpverlening aan ondernemers en zzp’ers met schulden. We doen dit samen met Bureau Zelfstandigen van de gemeente Utrecht of door directe doorverwijzing naar een gespecialiseerd schuldhulpverleningsbureau voor ondernemers. We continueren in deze de samenwerking binnen de context van Ondernemer Centraal. d. Vroegsignalering voeren we uit en verbeteren we continu. In het derde kwartaal van 2025 is de inzet (aantal fte's) vergroot en wordt ook de aanpak verbreed. e. De businesscase Bewindvoering startte in 2023 en is inmiddels onderdeel geworden van onze reguliere dienstverlening. De inzet van het instrument Plinkr speelt hierin een centrale rol. f. We bieden namens de gemeenten ook de gemeentepolis aan (een collectieve zorgverzekering). WIL heeft de taak de aanvragen te beoordelen. VGZ is op dit moment de zorgaanbieder van de gemeentepolis voor alle deelnemende gemeenten van de doelgroep. g. WIL is door de vier gemeenten gevraagd concrete ondersteuning te gaan bieden aan mensen die vanuit MOBW richting reguliere huisvesting gaan. WIL biedt vanzelfsprekend de reguliere dienstverlening aan, maar wil ook extra ondersteuning op maat bieden om deze doelgroep een goede start te geven in de nieuwe woonplaats.
De gesprekken hierover lopen sinds een tijdje en naar verwachting zal dit leiden tot een overeenkomst tussen de gemeenten en WIL. h. Statushouders helpen we met een goede start in onze gemeenten. De financiële ontzorging bieden wij aan met de inzet van (kortdurend) budgetbeheer. Bij Bijzondere regelingen doen we dit door een snelle dienstverlening bij woninginrichting en reiskostenvergoeding. Hierbij werken we samen met ketenpartners zoals Vluchtelingenwerk.
7.2 Wat heeft er tot nu toe in 2025 bij Inkomensondersteuning gespeeld? Na de grote stappen die gezet zijn in 2024, is 2025 een jaar van bestendiging voor team Bijzondere Regelingen. De doorlooptijden van aanvragen zijn aanzienlijk verkort, de werkprocessen zijn geactualiseerd, waar mogelijk vereenvoudigd en aanvraagformulieren zijn toegankelijker gemaakt. De taken vanuit de Ontwikkelagenda vragen veel van het team. Er wordt regelmatig een beroep gedaan op teamleden. Dit heeft effect op de doorlooptijden. In het derde kwartaal zien we een lichte stijging van de doorlooptijden.
20
Kwartaalrapportage Werk en Inkomen Lekstroom Q3-2025
Het team Schuldhulpverlening heeft alle inkomende verzoeken om hulp en ondersteuning kunnen oppakken. Soms met een schuldentraject, soms een korte interventie of een doorverwijzing. We doen dit conform de voorschriften van de NVVK. We bieden aan steeds meer inwoners nazorg. Ook budgetbeheer blijft zich steeds verder ontwikkelen. In Nieuwegein doet WIL (SHV) mee aan de lokale spreekuren in de wijk (op basis van SPUK-gelden) en in Houten participeert WIL in het Sociaal Plein (met SHV en Bijzondere Regelingen). Het team WIL-Generalisten heeft inwoners geholpen die met multiproblematiek bij hen aanklopten. De afhandeling van KOTA-situaties is overgedragen. Wel hebben de generalisten nog een rol in de aanmeldingen en de advisering. Door uitval van een tweetal medewerkers is de dienstverlening in Lopik en Houten niet optimaal geweest. Dit is opgevangen doordat collega's taken overgepakt hebben. In het derde kwartaal is er in dit opzicht sprake van een flinke verbeterslag. 7.3 Wat hebben we gedaan en gepresteerd? Vanuit onze opdracht zijn wij aanspreekbaar op de volgende KPI's. KPI en streefwaarde 2025 Korte toelichting op het waarom? Het bereik van bijzondere bijstand en de belangrijkste minimaregelingen neemt toe ten opzichte van 2024 Het bereik van schuldhulpverlening neemt ten opzichte van 2024 toe.
De wachttijden en responstijden bij schuldhulpverlening blijven binnen de wettelijke termijnen. Het % opgevolgde signalen vroegsignalering schuldhulpverlening neemt toe. De herinstroom bij schuldhulpverlening bedraagt minder dan 10% binnen een jaar en minder dan 15% binnen vijf jaar.
Hiermee geven we aan hoeveel inwoners die recht hebben ook daadwerkelijk bij WIL aankloppen. Dit wordt bij deze KPI onder bereik verstaan. De regelingen waar we nu aan denken zijn: CZM, IIT, stadspas. Het bereik betreft het aantal inwoners dat recht heeft en ook daadwerkelijk bij WIL aanklopt. De wachttijd, periode tussen aanmelding en het eerste gesprek (vaststellen hulpvraag) bedraagt maximaal vier weken. Daarna mogen nog maximaal acht weken verstrijken tot de klant de beschikking ontvangt. De vroegsignalering wordt in 2024 verder ontwikkeld. Hierbij worden ook afspraken gemaakt over de wijze van opvolging van signalering. Op basis hiervan wordt de KPI vormgegeven. Wij gaan voor een goede kwalitatieve en duurzame schuldhulpverlening. Deze KPI geeft hier een indicatie voor. Het gaat hierbij om de herinstroom na succesvol afgesloten schuldhulpverleningstrajecten.
Stand van zaken Q3-2025 De vormgeving van deze KPI is nog onder handen. Voor een belangrijk deel zijn wij afhankelijk van de inspanningen van de gemeenten. Er is sprake van een ‘gedeelde’ KPI waarover we na afloop van het jaar rapporteren. Momenteel zijn er werkgroepen bezig om de gewenste resultaten van deze KPI te verwezenlijken. De vormgeving van deze KPI is nog onder handen. Voor een belangrijk deel van deze KPI zijn wij afhankelijk van de inspanning van de gemeenten zelf in deze; we hebben het dus over een ‘gedeelde’ KPI. In het derde kwartaal van 2025 is de wachttijd van team schuldhulpverlening binnen de wettelijke en wenselijke termijnen gebleven. De details staan bij de uitwerking van deze KPI in het vervolg van deze rapportage. Om de doelen van deze KPI te bereiken, is een werkgroep opgestart waarbinnen WIL en de gemeenten samenwerken. Door de overgang naar een nieuw systeem, zijn er over Q3 geen cijfers voor vroegsignalering weer te geven (zie de tekst in het vervolg van deze rapportage). De vormgeving van deze KPI is nog onder handen. Hierbij spelen elementen als de kwaliteit van dienstverlening, nazorg en preventie een rol. Sinds medio 2024 werkt team SHV met twee consulenten Nazorg. Deze consulenten zijn actief met uitstroom, nazorg, de voormalige BC Bewindvoering, coaching, etc. De ervaringen hiermee zijn positief.
We zien dat het gemiddelde herinstroompercentage nog steeds laag ligt (rond de twee procent).
21
Kwartaalrapportage Werk en Inkomen Lekstroom Q3-2025
De afhandeltermijn bij aanvragen minimaregelingen is 50% binnen 4 weken en 75% binnen 6 weken. Klanttevredenheid op klantbejegening en overall beleving/tevredenheid scoort >7,5 voor zowel minima als klanten bij schuldhulpverlening.
Wij gaan voor snelle, eenvoudige en bereikbare minimaregelingen. Hierbij hoort ook snelheid in het proces waarbij wij streven naar een kortere afhandeling dan de wettelijke termijnen.
We blijven binnen de begroting (=Nullijn); eventuele overschrijdingen worden vooraf geaccordeerd
De gemeentelijke middelen zijn beperkt waardoor keuzes noodzakelijk zijn. Door te rapporteren op deze KPI kan tijdig bijgestuurd worden (aan gemeente en WIL kant)
De klanttevredenheid wordt gemeten in een Klantbelevingsonderzoek. Het oordeel van onze klanten is bepalend of we op de goede weg zijn. Vooral als we laag scoren levert dat belangrijke input voor bijstelling op.
In het derde kwartaal van 2025 zien we een lichte toename van het aantal regelingen met een doorlooptijd boven de acht weken. Dit komt doordat veel capaciteit uit de uitvoering is gehaald ten bate van verschillende projecten en de Ontwikkelagenda. De cijfermatige uitwerking van deze KPI staat in de tabel enkele pagina’s hierna. Team SHV heeft meegedaan aan het NVVK-benchmarkonderzoek. De resultaten zijn positief. In het onderzoek is gekeken naar de scores van WIL, ten opzichte van de NVVK-beloftes. Op alle zes beloftes scoort WIL positief. Dat houdt onder meer in dat klanten de dienstverlening van WIL als professioneel, passend en prettig ervaren. Klanten schuldhulpverlening gaven WIL een 7,4 als totale rapportcijfer voor de financiële hulpverlening. Dat is net iets lager dan de streefwaarde. We hebben geen cijfer van de klanttevredenheid van onze klanten minima. Deze zal worden gemeten met het WIL klanttevredenheidsonderzoek in Q4 2025. De prognose die we op basis van het derde kwartaal kunnen maken, is dat het programma Inkomensondersteuning binnen de begroting blijft.
Thema
Stand van zaken eind Q3-2025
Verbetertraject Bijzondere Regelingen
Het verbetertraject is reeds afgerond. De resultaten zijn nog steeds merkbaar, namelijk snellere procedures en een team dat wendbaarder en tegelijkertijd robuuster is. De uitgangspunten blijven: vertrouwen, eenvoud en klantgericht. Een extra effect is dat er meer ruimte is om rekening te houden met de persoonlijke omstandigheden van de aanvrager (maatwerk). In het derde kwartaal van 2025 zien we een stijging van de doorlooptijden, onder meer doordat er veel uitvoeringscapaciteit gevraagd wordt m.b.t. de Ontwikkelagenda. De aanpak is opgenomen in onze standaarddienstverlening.
Businesscase bewindvoering Doorlooptijden bijzondere bijstand en minimaregelingen
Doorlooptijden schuldhulpverlening
De aanvragen voor bijzondere bijstand en minimaregelingen komen niet gelijkmatig over de maanden verdeeld bij ons binnen. Vooral in de laatste en eerste maanden van het kalenderjaar treden er pieken op. De aanvragen voor statushouders worden door ons altijd met voorrang behandeld. Zo moet de vergoeding voor de woninginrichting snel worden uitgekeerd om doorstroming vanuit het COA mogelijk te maken. De voorrangsbehandeling veroorzaakt wel inefficiëntie voor de organisatie. De inzet voor diverse projecten (alleenverdienersproblematiek, actielijnen uit de Ontwikkelagenda) vragen veel inzet vanuit het team. Dit heeft effect op de doorlooptijden. Tot nu toe lukt het om de doorlooptijden gemiddeld binnen de wettelijke termijnen te houden. De termijnen waarbinnen inwoners worden geholpen, liggen ruimschoots binnen de wettelijke termijnen. Het team heeft ook in het derde kwartaal van 2025 een prima prestatie geleverd, net als in de voorgaande kwartalen van dit jaar.
22
Kwartaalrapportage Werk en Inkomen Lekstroom Q3-2025
Alleenverdienersproblematiek (AVP 1) Voortgang Basisdienstverlening Schuldhulpverlening
De Alleenverdienersproblematiek fase 1 is in het derde kwartaal afgerond. 70 huishoudens zijn aangemerkt als mogelijk rechthebbend. Deze groep is drie keer geïnformeerd over de regeling. 31 van hen hebben gereageerd. Daarvan bleken 22 huishoudens recht te hebben op de regeling. De regeling is inmiddels gesloten. In het vierde kwartaal van 2025 wordt fase twee uitgevoerd. Onder meer in het derde kwartaal hebben de gesprekken plaatsgevonden tussen de gemeenten en WIL voor de verdere implementatie van de Basisdienstverlening. De concrete voorbereidingen voor de implementatie zijn gedaan (voor zover de landelijke implementatie dit toelaat). In het vierde kwartaal worden de afspraken geformaliseerd, waarbij de uitrol al in het derde kwartaal is gestart.
In Q3 hebben we ook bij Inkomensondersteuning gedaan wat van ons gevraagd is. De regelingskosten komen terug in de tussenrapportage en de jaarrekening, niet in deze kwartaalrapportage. Kader: ontzorgen statushouders Bij de verstrekking van de uitkering krijgt de statushouder voor de periode van drie maanden een budgetrekening. Hier wordt het bedrag inclusief toeslagen op gestort en worden huur, gas, water en elektra van betaald. Zo komt de statushouder niet tekort in de eerste periode: geen statushouder meer naar de voedselbank. In de drie maanden erna wordt gekeken wat voor de statushouder het beste vervolg is: geen ondersteuning, budgetbeheer of bewindvoering. Het overbruggingskrediet dat de statushouder bij honorering van de uitkering krijgt, wordt opgehoogd met 100 euro (inflatiecorrectie) en de prijs van één maandabonnement (voor eerste maand vervoer naar school). In de verstrekking wordt aangegeven dat mensen dit gedeelte apart moeten houden voor reiskosten naar de inburgeringscursus. Vluchtelingenwerk stuurt hierop. Het overbruggingskrediet blijft een gift. Na een paar weken/maanden begint de statushouder met inburgeringslessen. Hij kan voor de eerste reiskosten zijn overbruggingskrediet gebruiken. De doorlooptijd van de aanvraag reiskosten was in aanvang acht weken of meer, waardoor mensen in de problemen kwamen.
WIL heeft maatregelen genomen en zet alles op alles om in 2025 een doorlooptijd van maximaal vier weken te hebben. De verantwoording van het inrichtingskrediet gaat van 100% van het bedrag naar 67% (2/3 deel).
23
Kwartaalrapportage Werk en Inkomen Lekstroom Q3-2025
Afgehandelde werkprocessen bijzondere regelingen (gemiddelde doorlooptijd in dagen) 2022 2023 Regeling Q1 Q2 Q3 Q4 Q1 Q2 Q3 Aanvraag Bewindvoering E-balie 5 5 7 5 1 Aanvraag Bijzondere Bijstand 73 59 64 67 93 85 91 Aanvraag CZV zaak 24 48 33 21 33 46 46 Aanvraag IIT E-balie 3 2 2 1 2 1 1 Aanvraag kinderopvang 89 64 63 87 67 70 81 Aanvraag kinderopvang SMI 49 59 41 54 63 52 35 Aanvraag Stadspas E-balie 1 1 3 14 3 1 4 Aanvraag Woonkostentoeslag 54 22 73 136 102 50 Bijz bijstand rechtsbijstand en griffie 62 55 51 63 69 64 62 Bewindvoering 62 54 54 59 74 97 104 Borgstelling en saneringskrediet 3 32 9 30 Duurzame gebruiksgoederen E-balie duurz. gebruiksgoederen 1 1 Energietoeslag 25 29 26 40 9 18 Individuele Inkomenstoeslag 56 55 51 61 74 75 75 Individuele studietoeslag 12 50 97 90 Kindpakket 44 56 68 59 56 79 Kindpakket Lopik E-balie 1 6 16 1 4 1 19 Maatschappelijke participatie 54 49 66 47 83 82 Maatsch. Participatie E-balie 1 3 13 1 1 4 12 Medische kosten (nieuw in 2023) 96 Nieuwegein Stadspas 36 3 10 19 48 33 26 Statushouders 39 31 25 29 32 35 37 Statushouders reiskosten Studietoeslag 26 32 70 65 41 Tegemoetkoming zorgkosten ambtsh. 2 2 Tandartskosten Versnelde aanvraag stadspas 1 1 1 2 1 2 1 Woninginrichting (nieuw in 2023) 70 Zorgkosten chronisch zieken 51 71 45 35 Groen = < 4 weken
Geel = 5-8 weken
Q4 117 22 1 81 47 2 70 50 106 39
Q1
2024 Q2 Q3 106 58 3 53 26 1 34 86 95 5
Q4
76 45 1 81 41 2 91 88 95 39
13 97
98 31 4 93 41 1 99 69 96 59 78 1 38 80
38 17 2 61 31 1 43 74 47 8
1 19 53
73 77
60
32 1 54 1 142 37 8 92 64
68 1 57 1 133 66 10 72 78
81 1 107 1 117 38 9 75 78
61 1 62 1 108 22 8 60 29
1 54 1 64 57 8 43 40
100 1 69 78
128 1 72
102 1 63 28
147 1 60 24
41 2 52 20
Aantal dagen 2025 Q1 Turap Q3 59 25 1 51 43 0
37 37 1 61 43 1 59 70 56 18
57 44 1 83 35 1 94 79 83 13
48
74
67
35 4 33
61 0 62 1 69 57 11 48 24
61 63 24
40 41 11 48 15 11 75 1 37
70 1 41 14
Rood = > 8 weken 24
1 1 79 60 7 74 54 0 87 1 56 28
Kwartaalrapportage Werk en Inkomen Lekstroom Q3-2025
Een aantal type aanvragen wordt met voorrang afgehandeld. Daartoe behoren Kinderopvang SMI vanwege de hoge kosten en (vaak) de urgente thuissituatie. Aanvragen Collectieve zorgverzekering krijgen ook voorrang, omdat ze zijn gebonden aan de ingangsdatum van de polis. Aanvragen van statushouders worden vanwege de bijzondere omstandigheden met voorrang behandeld. Als een van deze aanvragen incompleet is, wordt snel contact opgenomen met de aanvrager. Hoe eerder de aanvraag compleet is, hoe sneller we een besluit kunnen nemen. In het derde kwartaal van 2025 zien we een lichte toename van het aantal regelingen met een doorlooptijd boven de acht weken. Dit komt doordat veel capaciteit uit de uitvoering is gehaald ten bate van verschillende projecten en de Ontwikkelagenda. Daardoor konden zij minder inzetten op de dagelijkse uitvoering, hetgeen heeft geleid tot hogere doorlooptijden voor een aantal regelingen. Om dit op te vangen hebben we vanaf de zomervakantie twee tijdelijk inhuurkrachten ingezet die zich bezighouden/bezighielden met de dagelijkse uitvoering. Het positieve effect daarvan is nu zichtbaar, maar dit effect komt met vertraging terug in de cijfers. Type KPI: Doelstelling: Realisatie: