bijlage 1 Mulieronderzoek.pdf
Tekst van het document
Aantal teams
Sportpark
Vereniging
Zandkunstgras
Water
Zaterdag
Zondag
Meerpaal
H.C. Houten
4
2
82
16
In tabel 4.5 is de huidige veldbehoefte van H.C. Houten afgezet tegen het aanbod. De veldoverschotten/ tekorten zijn weergegeven in zandkunstgrasvelden. Zandkunstgrasvelden hebben een hogere capaciteit ten opzichte van (semi-)watervelden8. Het huidige aantal hockeyvelden biedt H.C. Houten onvoldoende capaciteit voor het aantal zaterdagteams. Op zondag is daarentegen sprake van een groot capaciteitsoverschot (tabel 4.5).
8
32
(Semi-)watervelden moeten tussendoor worden besproeid. Verenigingen hebben echter vanwege hockeytechnische redenen een voorkeur voor (semi-)watervelden.
Ruimte voor sport in Houten | Mulier Instituut
Tabel 4.5 Vraag-aanbodanalyse hockeyvelden H.C. Houten in het seizoen 2019/’20 (in aantallen) Aantal normteams
Veldoverschot/-tekort
Vereniging
Aantal velden
Zaterdag
Zondag
Zaterdag
Zondag
H.C. Houten
6
73,5
16,0
-1 (-0,7)
+5 (+5,1)
Toekomst In tabellen 4.6 en 4.7 zijn de verwachte veldoverschotten en -tekorten weergegeven. In tabel 4.6 is uitgegaan van een stabiele sportdeelname. Dat wil zeggen dat er vanuit is gegaan dat in de toekomst hetzelfde aandeel van de inwoners van de gemeente Houten lid is van een hockeyvereniging als in 2020. De deelname onder de Houtense jeugd is de laatste jaren iets afgenomen, waar het aantal seniorenleden is toegenomen bij de Houtense vereniging. De gevolgen voor de ruimtebehoefte wanneer deze ontwikkeling zich doorzet tot en met 2040 is weergegeven in tabel 4.7. De verwachte bevolkingsontwikkeling heeft een geringe invloed op de behoefte van H.C. Houten. De verwachte bevolkingskrimp van inwoners jonger dan 65 jaar tot 2030 heeft als gevolg dat de behoefte dusdanig afneemt dat het aantal zaterdagteams terugloopt tot de situatie waarin de huidige capaciteit toereikend is. De verwachte bevolkingsgroei na 2030 zal echter weer leiden tot een groei in het aantal teams en daarmee de behoefte (tabel 4.6). Wanneer de recente ledenontwikkeling van H.C. Houten standhoudt, zal het aantal jeugdteams (actief op zaterdag) verder afnemen en het aantal seniorenteams (actief op zondag) verder toenemen. Dit heeft als gevolg dat ook op zaterdag een capaciteitsoverschot ontstaat (tabel 4.7). Tabel 4.6 Verwachte hockeyveldoverschotten/-tekorten H.C.
Houten in 2020, 2025, 2030, 2035 en 2040 o.b.v. stabiele sportdeelname (inclusief Ruimtelijke Koers; in aantallen) Veldoverschot/-tekort (in zandkunstgrasvelden) 2020
2025
2030
2035
2040
Vereniging
Aanbod
Zat.
Zon.
Zat.
Zon.
Zat.
Zon.
Zat.
Zon.
Zat.
Zon.
H.C. Houten
6
-1
+5
-1
+5
-
+5
-1
+5
-1
+4
(-0,7)
(+5,1)
(-0,2)
(+5,1)
(-) (+5,1)
(-0,3) (+5,0)
(-0,6) (+4,9)
Tabel 4.7 Verwachte hockeyveldoverschotten/-tekorten H.C. Houten in 2020, 2025, 2030, 2035 en 2040 o.b.v. recente verenigingsontwikkeling (inclusief Ruimtelijke Koers; in aantallen) Veldoverschot/-tekort (in zandkunstgrasvelden) 2020
2025
2030
2035
2040
Vereniging
Aanbod
Zat.
Zon.
Zat.
Zon.
Zat.
Zon.
Zat.
Zon.
Zat.
Zon.
H.C. Houten
6
-1
+5
-
+4
+1
+4
+1
+4
+1
+4
(-0,7) (+5,1)
(+0,4) (+4,8)
(+1,1) (+4,8)
(+1,5) (+4,7)
(+1,7) (+4,6)
Implicatie Ruimtelijke Koers De aanvullende woningbouw in de Ruimtelijke Koers heeft als gevolg dat het potentieel aantal leden van H.C. Houten na 2030, na een periode van afname, weer zal toenemen. Dit heeft als gevolg dat in 2035, bij een stabiele sportdeelname, de veldbehoefte van H.C. Houten vergelijkbaar zal zijn als in 2020. Zonder de Ruimtelijke Koers zal, bij een stabiele sportdeelname, de veldbehoefte van H.C. Houten geleidelijk afnemen. In 2035 zou dan de situatie ontstaan dat het aanbod conform de behoefte op zaterdag is. Indien de recente ledenontwikkeling van H.C. Houten hierop zou worden geëxtrapoleerd, zou in 2035 waarschijnlijk een overschot van één veld ontstaan.
Ruimte voor sport in Houten | Mulier Instituut
33
4.3
Honk- en softbal H.S.V. Houten Dragons is de enige honk- en softbalvereniging in de gemeente Houten. De vereniging beschikt op sportpark Meerpaal over één honkbalveld, één softbal-/jeugdhonkbalveld en één beeballveld. De vereniging heeft in het seizoen 2020 in totaal dertien teams in een competitie bij de Koninklijke Nederlandse Baseball en Softball Bond (KNBSB) ingeschreven staan. De vereniging heeft voldoende veldcapaciteit voor het aantal teams in het seizoen 2020 (tabel 4.8). Doordat alleen het softbalveld is verlicht, worden in het na- en voorjaar veel trainingen op dit veld gehouden. Dit betekent dat in deze periode de druk op het softbalveld toeneemt voor de trainingen. Tabel 4.8 Vraag-aanbodanalyse H.S.V. Houten Dragons in het seizoen 2020 (in aantallen) Aantal
Aantal
velden
teams
Behoefte
/-tekort
Honkbalveld
1
3
1 (0,4)
-
Softbal-/jeugdhonkbalveld
1
8
1 (0,8)
-
Beeballveld
1
2
1 (0,1)
-
Sportpark
Vereniging
Type veld
Meerpaal
H.S.V. Houten Dragons
Veldoverschot
Toekomst In tabellen 4.9 en 4.10 is de verwachte veldbehoefte van H.S.V. Houten Dragons weergegeven. In tabel 4.9 is uitgegaan van een stabiele sportdeelname. Dat wil zeggen dat ervan uit is gegaan dat in de toekomst hetzelfde aandeel van de inwoners van de gemeente Houten lid is van een honk- en softbalvereniging als in 2020. De honk- en softbaldeelname in de gemeente is echter, voornamelijk onder de senioren, licht toegenomen. De gevolgen voor de ruimtebehoefte wanneer deze ontwikkeling zich doorzet tot en met 2040 is weergegeven in tabel 4.10. De verwachte bevolkingsontwikkeling heeft een geringe invloed op de behoefte van H.S.V. Houten Dragons (tabel 4.9). Bij een stabiele sportdeelname zullen de huidige velden op sportpark Meerpaal de vereniging ruim voldoende capaciteit bieden. Wanneer de recente ledenontwikkeling van H.S.V. Houten standhoudt, zal het aantal honkbal- en softbalteams dusdanig toenemen dat mogelijk vanaf 2030 de druk op de aanwezige velden te groot zal zijn (tabel 4.10). Tabel 4.9 Verwachte veldbehoefte H.S.V. Houten Dragons in 2020, 2025, 2030, 2035 en 2040 o.b.v. stabiele sportdeelname (inclusief Ruimtelijke Koers; in aantallen) Behoefte Vereniging
Type veld
H.S.V. Houten Dragons
34
Aanbod
2020
2025
2030
2035
2040
Honkbalveld
1
1 (0,4)
1 (0,4)
1 (0,4)
1 (0,4)
1 (0,4)
Softbal-/jeugdhonkbalveld
1
1 (0,8)
1 (0,7)
1 (0,7)
1 (0,7)
1 (0,8)
Beeballveld
1
1 (0,1)
1 (0,1)
1 (0,1)
1 (0,1)
1 (0,1)
Ruimte voor sport in Houten | Mulier Instituut
Tabel 4.10 Verwachte veldbehoefte H.S.V. Houten Dragons in 2020, 2025, 2030, 2035 en 2040 o.b.v. recente verenigingsontwikkeling (inclusief Ruimtelijke Koers; in aantallen) Behoefte Vereniging
Type veld
Aanbod
2020
2025
2030
2035
2040
H.S.V. Houten Dragons
Honkbalveld
1
1 (0,4)
1 (0,5)
1 (0,6)
1 (0,8)
1 (1,0)
Softbal-/jeugdhonkbalveld
1
1 (0,8)
1 (0,8)
1 (0,9)
2 (1,1)
2 (1,4)
Beeballveld
1
1 (0,1)
1 (0,1)
1 (0,1)
1 (0,1)
1 (0,1)
Implicatie Ruimtelijke Koers De aanvullende woningbouw in de Ruimtelijke Koers heeft als gevolg dat de behoefte van H.S.V. Houten Dragons tot en met 2040, bij een gelijkblijvende sportdeelname, nagenoeg stabiel zal blijven. Zonder de Ruimtelijke Koers zal de veldbehoefte van de vereniging geleidelijk afnemen. Dit zou echter niet leiden tot een overschot aan velden, aangezien de huidige drie type velden op het sportpark nodig zijn om alle vormen van honk- en softbal te kunnen aanbieden. Indien de recente ledenontwikkeling van H.S.V. Houten Dragons hierop zou worden geëxtrapoleerd, dan neemt de veldbehoefte toe en zou vanaf 2035 een tekort aan velden ontstaan.
4.4
Korfbal Korfbal wordt zowel binnen als buiten beoefend. Het eerste deel van het veldseizoen start in september en duurt tot eind november, aansluitend start het zaalseizoen. Het tweede deel van het veldseizoen begint eind maart en duurt tot en met juni. Bij korfbalverenigingen die zowel in het veldseizoen als het zaalseizoen actief zijn, kan de ruimtebehoefte buiten niet los worden gezien van de ruimtebehoefte binnen. Als de capaciteit tijdens het veldseizoen beperkingen kent, zal dit doorwerken op het aantal actieve teams tijdens het zaalseizoen (en andersom). Korfbalvereniging Victum is de enige korfbalvereniging in de gemeente Houten. De vereniging heeft in het seizoen 2019/’20 in totaal 27 teams ingeschreven staan in een zaterdagcompetitie van het Koninklijk Nederlands Korfbalverbond (KNKV). De vereniging beschikt op sportpark Weteringhoek over zeven kunstgrasvelden, waarvan vier velden een afmeting van 40 bij 20 meter hebben en drie velden een afmeting van 24 bij 12 meter. De aanwezige velden bieden Victum ruim voldoende capaciteit voor het huidige aantal teams (tabel 4.11). Tabel 4.11 Vraag-aanbodanalyse korfbalvelden Victum in het seizoen 2019/’20 (in aantallen) Aantal
Aantal
velden
teams
Behoefte
-tekort
40*20-kunstgrasveld
4
18
3 (2,1)
+1
24*12-kunstgrasveld
3
9
1 (0,5)
+2
Sportpark
Vereniging
Type veld
Weteringhoek
Victum
Veldoverschot/
Toekomst In tabel 4.12 en 4.13 is de verwachte veldbehoefte van Victum weergegeven. In tabel 4.12 is uitgegaan van stabiele sportdeelname. Dat wil zeggen dat ervan uit is gegaan dat in de toekomst hetzelfde aandeel van de inwoners van Houten lid is van een korfbalvereniging als in 2020. Het aantal leden van Victum fluctueerde afgelopen jaren, met een licht dalende trend over de laatste vijf seizoenen. In tabel 4.13 is de toekomstige ruimtebehoefte berekend met de aanname dat deze ontwikkeling doorzet. De verwachte bevolkingsontwikkeling heeft een geringe invloed op de behoefte van Victum (tabel 4.12). Wanneer de recente ledenontwikkeling wordt geëxtrapoleerd naar de toekomst, neemt de behoefte van de vereniging licht af (tabel 4.13).
Ruimte voor sport in Houten | Mulier Instituut
35
Tabel 4.12 Verwachte veldbehoefte Victum in 2020, 2025, 2030, 2035 en 2040 o.b.v. stabiele sportdeelname (inclusief Ruimtelijke Koers; in aantallen) Veldbehoefte
Aantal Vereniging
Type veld
velden
2020
2025
2030
2035
2040
Victum
40*20-kunstgrasveld
4
3 (2,1)
3 (2,1)
2 (2,0)
3 (2,1)
3 (2,2)
24*12-kunstgrasveld
3
1 (0,5)
1 (0,5)
1 (0,5)
1 (0,5)
1 (0,5)
Tabel 4.13 Verwachte veldbehoefte Victum in 2020, 2025, 2030, 2035 en 2040 o.b.v. recente verenigingsontwikkeling (inclusief Ruimtelijke Koers; in aantallen) Veldbehoefte
Aantal Vereniging
Type veld
velden
2020
2025
2030
2035
2040
Victum
40*20-kunstgrasveld
4
2 (2,0)
2 (1,9)
2 (1,9)
2 (1,9)
2 (1,9)
24*12-kunstgrasveld
3
1 (0,5)
1 (0,5)
1 (0,5)
1 (0,5)
1 (0,5)
Implicatie Ruimtelijke Koers De aanvullende woningbouw in de Ruimtelijke Koers heeft als gevolg dat de behoefte van Victum tot en met 2040 nagenoeg stabiel zal blijven. Zonder de Ruimtelijke Koers zal de veldbehoefte van de vereniging geleidelijk afnemen, met een groter veldoverschot als gevolg. In 2035 zou dan de situatie ontstaan dat, bij een gelijkblijvende sportdeelname, een behoefte bestaat van twee 40*20-velden en één 24*12-veld in plaats van drie 40*20-velden en één 24*12-veld. Indien de recente ledenontwikkeling van Victum hierop zou worden geëxtrapoleerd, dan neemt de veldbehoefte van de vereniging iets af.
4.5
Tennis In Nederland liggen ruim 11.300 buitentennisbanen, wat neerkomt op 16,4 baan per 25.000 inwoners. De Koninklijke Nederlandse Lawn Tennis Bond (KNLTB) telt circa 537.000 leden in 2019. Dit betekent dat de tennisbanen in Nederland gemiddeld door 47 leden worden bespeeld (baandruk). In de gemeente Houten liggen 35 buitentennisbanen, waarmee het aanbod ten opzichte van het aantal inwoners hoger is dan het landelijk gemiddelde, het gemiddelde in VSG-regio Utrecht en van vergelijkbare gemeenten. De tennisbanen vormen de thuisbasis voor vijf verenigingen. De Houtense tennisverenigingen tellen in totaal ruim 1.800 leden. De resulterende baandruk in de gemeente is iets hoger dan het landelijke gemiddelde (tabel 4.14). Tabel 4.14 Aantal tennisbanen, ledenpercentage KNLTB en gemiddelde baandruk in Houten in 2019 Aantal banen Totaal
Per 25.000 inwoners
Ledenpercentage
Baandruk (in leden)
Gemeente Houten
35
17,5
3,9%
52
VSG-regio Utrecht
819
15,4
4,4%
Vergelijkbare gemeenten
644
16,7
3,4%
11.331
16,4
3,1%
Nederland
Bron: Database SportAanbod (DSA), 2020; KNLTB via NOC*NSF, 2019. Bewerking: Mulier Instituut.
Behoefte De gemeente Houten telt vijf bij de KNLTB aangesloten tennisverenigingen, verdeeld over vijf sportparken. In totaal hebben de verenigingen ruim 1.800 leden ingeschreven staan bij de KNLTB in het
36
Ruimte voor sport in Houten | Mulier Instituut
47
seizoen 2019/’20. De veldbehoefte van de verenigingen is berekend aan de hand van de richtlijn uit het Handboek Sportaccommodaties van NOC*NSF. De richtlijn bedraagt zeventig tot negentig leden per baan. De baandruk kan echter door diverse factoren hoger worden ervaren, zoals demografische opbouw van het ledenbestand of het aantal deelnemende teams aan de competities. Op alle vijf sportparken is voldoende ruimte voor het huidige aantal leden van de desbetreffende tennisvereniging in het seizoen 2019/’20 (tabel 4.15). Tabel 4.15 Vraag-aanbodanalyse tennisbanen Houten in het seizoen 2019/’20 (in aantallen) Baanoverschot/ Baanbehoefte
Aantal Aantal Sportpark
Vereniging
banen
T.C. 't Goy
T.C. 't Goy
3
Blokhoven
T.V. Set
3
De Kruisboog
leden
Min.
Max.
84
1 (0,9)
2
204
3 (2,3)
3
-tekort Min.
Max.
(1,2)
+2
+1
(2,9)
-
-
T.C. Atalanta
13
822 10 (9,1)
12 (11,7)
+3
+1
Racketcentrum Houten T.C. Houten
6
229
3 (2,5)
4
(3,3)
+3
+2
L.T.V. de Doordraaiers L.T.V. de Doordraaiers
10
482
6 (5,4)
7
(6,9)
+4
+3
Gemeente Houten
35
1.821 23
+12
+7
28
Toekomst In tabel 4.16 en 4.17 zijn de verwachte baanbehoeftes van de tennisverenigingen weergegeven. In tabel 4.16 is uitgegaan van een stabiele sportdeelname. Dat wil zeggen dat ervan uit is gegaan dat in de toekomst hetzelfde aandeel van de inwoners van de gemeente Houten lid is van een tennisvereniging als in 2020. De aantal leden van de Houtense tennisverenigingen is echter de laatste jaren sterk afgenomen. In tabel 4.17 is de toekomstige ruimtebehoefte berekend met de aanname dat de recente ledenontwikkeling van de verenigingen doorzet tot en met 2040. De verwachte bevolkingsontwikkeling zal slechts een beperkte invloed hebben op baanbehoefte van de tennisverenigingen. De kleine verwachte ledentoename kan gefaciliteerd worden met het huidige aantal banen (tabel 4.16). Als de recente sterke afname van tennisdeelname in de gemeente doorzet, zal dit leiden tot grotere capaciteitsoverschotten (tabel 4.17). Implicatie Ruimtelijke Koers De aanvullende woningbouw in de Ruimtelijke Koers heeft als gevolg dat het potentieel aantal leden van de tennisverenigingen na 2030, na een periode van afname, weer zal toenemen. Dit heeft als gevolg dat in 2035, bij een stabiele sportdeelname, de baanbehoefte van de verenigingen iets hoger zal zijn dan in 2020. Zonder de Ruimtelijke Koers zal, bij een stabiele sportdeelname, de baanbehoefte van de verenigingen geleidelijk afnemen.
In 2035 zou dan sprake zijn van een gemeentebrede behoefte van 21 tot 27 tennisbanen, in plaats van 23 tot 30 tennisbanen. Racketcentrum Houten Langere tijd is het onzeker geweest of Racketcentrum Houten al dan niet zou gaan sluiten. Op dit moment maakt het Racketcentrum een doorstart. Het Racketcentrum beschikt momenteel over zes buitentennisbanen, acht overdekte tennisbanen, zes overdekte squashbanen, twee padelbanen en een klein padelveld buiten. Naast deze voorzieningen zijn ze momenteel bezig met het aanleggen van zes overdekte padelbanen. Mocht het Racketcentrum alsnog sluiten dan biedt de huidige overcapaciteit aan tennisbanen op de andere sportparken voldoende ruimte voor tennis om de leden van TC Houten op te vangen.
Ruimte voor sport in Houten | Mulier Instituut
37
Tabel 4.16 Verwachte baanbehoefte Houten in 2020, 2025, 2030, 2035 en 2040 o.b.v. stabiele sportdeelname (inclusief Ruimtelijke Koers; in aantallen) 2020
2025
2030
2035
Min.
Max.
Min.
Max.
Min.
Max.
3
1 (0,9)
2
(1,2)
1 (1,0)
2
(1,3)
1 (1,0)
2
(1,3)
T.V. SET
3
3 (2,3)
3
(2,9)
3 (2,3)
3
(2,9)
3 (2,2)
3
(2,9)
TC Atalanta
13 10 (9,1) 12 (11,7)
10 (9,5) 13 (12,2)
10 (9,7) 13 (12,4)
10 (10,0) 13 (12,8)
10 (10,0) 13 (12,8)
TC Houten
6
3 (2,5)
4
(3,3)
3 (2,7)
4
(3,5)
3 (2,8)
4
(3,6)
3
(2,9)
4
(3,7)
3
(2,8)
4
(3,7)
L.T.V. de Doordraaiers
10
6 (5,4)
7
(6,9)
6 (5,4)
7
(7,0)
6 (5,7)
8
(7,3)
6
(6,0)
8
(7,8)
7
(6,1)
8
(7,9)
Gemeente Houten
35 23
23
29
23
30
Aanbod T.C. 't Goy
28
Min.
2040 Max.
Min.
1
(1,0)
2
(1,3)
3
(2,2)
3
(2,8)
23
30
Max.
1
(1,0)
2
(1,3)
3
(2,2)
3
(2,8)
24
30
Tabel 4.17 Verwachte baanbehoefte Houten in 2020, 2025, 2030, 2035 en 2040 o.b.v. recente verenigingsontwikkeling (inclusief Ruimtelijke Koers; in aantallen) 2020 Aanbod
Min.
T.C. 't Goy
3
1 (0,9)
T.V. SET
3
3 (2,3)
2025
2030
2035
2040
Max.
Min.
Max.
Min.
Max.
Min.
Max.
Min.
Max.
1
(1,2)
1 (0,7)
1 (1,0)
1 (0,5)
1 (0,7)
1 (0,4)
1 (0,5)
1 (0,3)
1 (0,4)
3
(2,9)
2 (1,5)
2 (1,9)
1 (1,0)
2 (1,3)
1 (0,6)
1 (0,8)
1 (0,4)
1 (0,5)
TC Atalanta
13 10 (9,1) 12 (11,7)
7 (7,0)
9 (9,0)
6 (5,2)
7 (6,7)
4 (3,9)
6 (5,1)
3 (2,9)
4 (3,7)
TC Houten
6
3 (2,5)
4
(3,3)
2 (1,8)
3 (2,3)
2 (1,3)
2 (1,6)
1 (0,9)
2 (1,1)
1 (0,6)
1 (0,8)
L.T.V. de Doordraaiers
10
6 (5,4)
7
(6,9)
5 (4,6)
6 (5,9)
4 (4,0)
6 (5,2)
4 (3,7)
5 (4,7)
4 (3,2)
5 (4,1)
Gemeente Houten
35 23
17
21
14
18
11
13
10
12
27
4.6
Voetbal Voetbal is de meest beoefende veldsport in Nederland. In Nederland liggen circa 7.300 voetbalvelden, waarvan 20 procent kunstgras betreft (tabel 4.18). Het betreft hier uitsluitend volwaardige velden die voldoen aan de officiële afmetingen vanuit de Koninklijke Nederlandse Voetbalbond (KNVB). Verenigingen kunnen naast deze velden nog beschikken over kleinere velden of stroken die benut worden voor trainingen of voor het inlopen voorafgaand aan de wedstrijd. In de gemeente Houten liggen achttien volwaardige voetbalvelden, wat neerkomt op 9,0 veld per 25.000 inwoners. Het aanbod is daarmee lager dan het landelijke gemiddelde en het gemiddelde van vergelijkbare gemeenten. In de gemeente liggen echter relatief veel kunstgrasvelden. De voetbalvelden in Nederland worden gemiddeld door 164 leden bespeeld. De Houtense voetbalverenigingen tellen in totaal 3.200 leden. De resulterende gemiddelde velddruk in de gemeente (185 leden per veld) is daarmee hoger dan het landelijk gemiddelde (tabel 4.18). Tabel 4.18 Aantal voetbalvelden, ledenpercentage KNVB en gemiddelde velddruk in Houten in 2019 Aantal velden Per 25.000
Percentage
Leden-
Velddruk
Totaal
inwoners
kunstgras
percentage
(in leden)
Gemeente Houten
18
9,0
28%
8,7%
185
VSG-regio Utrecht
425
8,0
35%
7,2%
Vergelijkbare gemeenten
421
10,9
19%
7,4%
7.294
10,6
20%
6,9%
Nederland
164
Bron: Database SportAanbod (DSA), 2020; KNVB via NOC*NSF, 2019. Bewerking: Mulier Instiuut.
Behoefte De gemeente Houten telt vier voetbalverenigingen. In totaal hebben de verenigingen 212 teams ingeschreven bij een zaterdag- of zondagcompetitie van de KNVB in het seizoen 2019/’20. Het aantal teams is over het weekend scheef verdeeld, met slechts zestien teams in een zondagcompetitie (tabel 4.19). Naast de achttien volwaardige velden liggen in de gemeente nog twee halve velden. Tabel 4.19 Aantal velden en teams voetbalverenigingen Houten in het seizoen 2019/’20 (in aantallen) Aantal velden Natuurgras Sportpark
Vereniging
Blokhoven
V.V. Schalkwijk
De Kruisboog
FC Delta Sports '95
Oud Wulven De Eng Gemeente Houten
Aantal teams
Training
Wedstrijd
Kunstgras
Zaterdag
Zondag
1,0 -
2,5
-
15
5
4,0
2,0
87
0
SV Houten V.V. 't Goy
1,5
3,0
2,0
72
8
1,0
1,0
1,0
22
3
3,5
10,5
5,0
196
16
In tabel 4.20 is het benodigd aantal wedstrijdvelden van de voetbalverenigingen afgezet tegen het aanbod. Op drie sportparken worden knelpunten geconstateerd. Bij FC Delta Sports ’95, SV Houten en V.V. ’t Goy zijn onvoldoende wedstrijdvelden aanwezig om het aantal zaterdagteams te accommoderen. Het tekort bij FC Delta Sports ’95 is het meest nijpend. Op zondag hebben alle verenigingen te maken met een wedstrijdveldoverschot. Gemeentebreed bestaat op zaterdag een tekort aan zes wedstrijdvelden en op zondag een overschot van elf wedstrijdvelden. In de gemeente Houten spelen relatief veel seniorenteams op zaterdag. Met een betere spreiding van de seniorenteams over de speeldagen zouden er minder velden nodig zijn. In tabel 4.21 is het benodigd aantal trainingsvelden van de voetbalverenigingen afgezet tegen het aanbod. Alle verenigingen hebben onvoldoende trainingscapaciteit tot hun beschikking. Dit tekort is ook bij FC Delta Sports ’95 het meest nijpend. Gemeentebreed bestaat een tekort aan drieënhalf trainingsveld. Tabel 4.20 Vraag-aanbodanalyse wedstrijdvelden voetbalverenigingen Houten in het seizoen 2019/’20 (in aantallen) Behoefte Vereniging
Overschot (+) / tekort (-)
Aanbod
Zaterdag
Zondag
Zaterdag
Zondag
2,5
2 (1,7)
1 (0,9)
+0,5
+1,5
FC Delta Sports '95
6
9 (8,4)
- (0,0)
-3
+6
SV Houten
5
7 (6,8)
2 (1,4)
-2
+3
V.V. 't Goy
2
3 (2,1)
1 (0,5)
-1
+1
15,5
21
4
-5,5
+11,5
V.V. Schalkwijk
Gemeente Houten
Tabel 4.21 Vraag-aanbodanalyse trainingsvelden voetbalverenigingen Houten in het seizoen 2019/’20 (in aantallen) Vereniging
Aanbod
Behoefte
Overschot (+) / tekort (-)
V.V. Schalkwijk
1,0
1,5 (1,3)
-0,5
FC Delta Sports '95
2,0
4 (4,2)
-2,0
SV Houten
3,5
4 (4,1)
-0,5
V.V. 't Goy
2,0
1,5 (1,3)
-0,5
Gemeente Houten
8,5
11
-3,5
40
Ruimte voor sport in Houten | Mulier Instituut
Toekomst In tabel 4.22, 4.23, 4.24 en 4.25 zijn de verwachte veldoverschotten en -tekorten weergegeven. In tabel 4.22 en 4.23 is uitgegaan van een stabiele sportdeelname. Dat wil zeggen dat ervan uit is gegaan dat in de toekomst hetzelfde aandeel van de inwoners van Houten lid is van een voetbalvereniging als in 2020. De voetbaldeelname onder de bevolking van Houten is de laatste jaren licht afgenomen, waar bij sommige verenigingen een lichte toename in het aantal leden wordt waargenomen en bij sommige verenigingen een lichte afname. In tabel 4.24 en 4.25 is de toekomstige ruimtebehoefte berekend met de aanname dat deze ontwikkeling doorzet tot en met 2040. De verwachting is dat de bevolkingsontwikkeling in de gemeente Houten, rekening houdend met de Ruimtelijke Koers, zal leiden tot een lichte afname in de gemeentebrede behoefte aan voetbalvelden tot 2035. Dit komt doordat het aantal inwoners jonger dan 65 jaar licht afneemt de komende jaren. Het is de verwachting dat de verenigingen FC Delta Sports ’95 en SV Houten vanaf 2035 weer te maken krijgen met een lichte toename in de veldbehoefte, doordat het aantal jongeren in Houten Noord-West en Houten Noord-Oost licht zal groeien. FC Delta Sports ’95 en SV Houten hebben met de huidige capaciteit tot 2040 een tekort aan wedstrijd- en trainingsvelden.
Het aantal inwoners dat lid is van een voetbalvereniging is de laatste jaren redelijk stabiel, na een lange tijd van groei. De laatste jaren neemt het aandeel vrouwen en meisjes dat lid is van een voetbalvereniging nog wel toe. In Houten is het aantal leden bij sommige verenigingen licht teruggelopen en bij sommige verenigingen licht opgelopen. Wanneer de recente ledenontwikkeling bij de verenigingen doorzet zal voor FC Delta Sports ‘95 de veldbehoefte verder toenemen en voor V.V. Schalkwijk en V.V. ‘t Goy de veldbehoefte afnemen tot 2040. Het wedstrijdveldtekort zal het meest nijpend zijn bij FC Delta Sports ’95, met een tekort van zeven wedstrijdvelden op zaterdag in 2040, uitgaande van het huidige aanbod en de verdeling van teams over de weekenddagen. Resulterend is het de verwachting dat de geconstateerde tekorten bij FC Delta Sports ’95 en SV Houten stand houden of oplopen tot en met 2040. Bij zowel V.V. Schalkwijk als V.V. ’t Goy zal vanaf 2030 een overschot aan velden bestaan. Implicatie Ruimtelijke Koers De aanvullende woningbouw in de Ruimtelijke Koers heeft als gevolg dat het potentieel aantal leden van de voetbalverenigingen na 2035, na een periode van lichte afname, weer zal toenemen. De aanvullende woningbouw heeft weinig gevolgen voor het aantal benodigde wedstrijdvelden in 2035.
Zonder de Ruimtelijke Koers zou echter de behoefte aan trainingscapaciteit wel afnemen. Gemeentebreed is door de Ruimtelijk Koers in 2035 behoefte aan 1,5 extra trainingsveld ten opzichte van de situatie zonder Ruimtelijke Koers.
Ruimte voor sport in Houten | Mulier Instituut
41
Tabel 4.22 Verwachte wedstrijdveldbehoefte voetbalverenigingen Houten o.b.v. stabiele sportdeelname in 2020, 2025, 2030, 2035 en 2040 (inclusief Ruimtelijke Koers; in aantallen) Wedstrijdveldbehoefte 2020 Vereniging V.V. Schalkwijk
2025
2030
2035
2040
Aanbod
Zat.
Zon.
Zat.
Zon.
Zat.
Zon.
Zat.
Zon.
Zat.
Zon.
2,5
2 (1,7)
1 (0,9)
2 (1,5)
1 (0,9)
1,5 (1,3)
1 (0,8)
1 (1,0)
1 (0,7)
1 (0,8)
1 (0,7)
FC Delta Sports '95
6
9 (8,4)
- (0,0)
9 (8,2)
- (0,0)
8 (7,8)
- (0,0)
8 (7,7)
- (0,0)
8 (7,8)
- (0,0)
SV Houten
5
7 (6,8)
2 (1,4)
7 (6,4)
2 (1,4)
6 (6,0)
2 (1,4)
6 (6,0)
2 (1,6)
7 (6,5)
2 (1,8)
V.V. 't Goy
2
3 (2,1)
1 (0,5)
2 (2,0)
1 (0,5)
2 (1,7)
1 (0,5)
2 (1,5)
1 (0,5)
2 (1,3)
1 (0,6)
15,5
21
4
20
4
18
4
17
4
18
4
Gemeente Houten
Tabel 4.23 Verwachte trainingsveldbehoefte voetbalverenigingen Houten o.b.v. stabiele sportdeelname in 2020, 2025, 2030, 2035 en 2040 (inclusief Ruimtelijke Koers; in aantallen) Trainingsveldbehoefte Vereniging
Aanbod
2020
2025
2030
2035
2040
V.V. Schalkwijk
1,0
1,5 (1,3)
1 (1,2)
1 (1,0)
1 (0,9)
0,5 (0,7)
FC Delta Sports '95
2,0
4 (4,2)
4 (4,1)
4 (3,9)
4 (3,8)
4 (3,9)
SV Houten
3,5
4 (4,1)
4 (3,9)
3,5 (3,7)
4 (3,8)
4 (4,2)
V.V. 't Goy
2,0
1,5 (1,3)
1 (1,2)
1 (1,1)
1 (1,0)
1 (0,9)
Gemeente Houten
8,5
11
10
9,5
10
9,5
42
Ruimte voor sport in Houten | Mulier Instituut
Tabel 4.24 Verwachte wedstrijdveldbehoefte voetbalverenigingen Houten o.b.v. recente verenigingsontwikkeling in 2020, 2025, 2030, 2035 en 2040 (inclusief Ruimtelijke Koers; in aantallen) Wedstrijdveldbehoefte 2020 Vereniging V.V. Schalkwijk
2025
2030
2035
Aanbod
Zat.
Zon.
Zat.
Zon.
Zat.
Zon.
2040
Zat.
Zon.
Zat.
Zon.
2,5
2 (1,7)
1 (0,9)
2 (1,6)
1 (0,8)
1,5 (1,4)
1 (0,6)
1,5 (1,2)
1 (0,5)
1 (1,0)
1 (0,4)
FC Delta Sports '95
6
9 (8,4)
- (0,0)
9 (8,7)
- (0,0)
10 (9,1)
- (0,0)
11 (10,3)
- (0,0)
13 (12,4)
- (0,0)
SV Houten
5
7 (6,8)
2 (1,4)
7 (6,4)
2 (1,3)
6 (5,9)
2 (1,3)
6 (5,9)
2 (1,4)
7 (6,3)
2 (1,6)
V.V. 't Goy
2
3 (2,1)
1 (0,5)
2 (1,5)
1 (0,3)
1 (1,0)
1 (0,2)
1 (0,7)
1 (0,1)
1 (0,5)
1 (0,1)
15,5
21
4
20
4
19
4
20
4
22
4
Gemeente Houten
Tabel 4.25 Verwachte trainingsveldbehoefte Houten o.b.v. recente verenigingsontwikkeling in 2020, 2025, 2030, 2035 en 2040 (inclusief Ruimtelijke Koers; in aantallen) Trainingsveldbehoefte Vereniging
Aanbod
2020
2025
2030
2035
2040
V.V. Schalkwijk
1,0
1,5 (1,3)
1 (1,2)
1 (1,0)
1 (0,9)
0,5 (0,7)
FC Delta Sports '95
2,0
4 (4,2)
4,5 (4,4)
4,5 (4,6)
5 (5,2)
6 (6,2)
SV Houten
3,5
4 (4,1)
4 (3,8)
3,5 (3,6)
3,5 (3,7)
4 (4,0)
V.V. 't Goy
2,0
1,5 (1,3)
1 (0,9)
0,5 (0,6)
0,5 (0,4)
0,5 (0,3)
Gemeente Houten
8,5
11
10,5
9,5
10
11
Ruimte voor sport in Houten | Mulier Instituut
43
5.
Zwemwater In dit hoofdstuk wordt dieper ingegaan op de behoefte aan zwemwater in de gemeente Houten. Het doel van dit hoofdstuk is om inzicht te geven in de huidige en toekomstige (2030 en 2040) vraag naar overdekt zwemwater in de gemeente Houten en dit te relateren aan het huidige aanbod. Hierbij wordt rekening gehouden met de Ruimtelijke Koers. De doelstelling heeft uitwerking gekregen in de volgende deelvragen: - Wat is het huidige aanbod van de overdekte zwembaden in de gemeente Houten, het aanbod in buurgemeenten en hoe verhoudt Houten zicht tot referentiegemeenten? - Wat is het verzorgingsgebied van de gemeentelijke overdekte zwembaden in de gemeente Houten? - Wat zijn de ervaringen van betrokkenen (zwembadmanager en georganiseerde gebruikersgroepen) ten aanzien van het huidige aanbod van overdekt zwemwater in de gemeente Houten? - Wat is de huidige en toekomstige (2030 en 2040) vraag naar overdekt zwemwater (inclusief Ruimtelijke Koers) in de gemeente Houten? In 2010 heeft het Mulier Instituut de behoefte aan overdekt zwemwater voor de gemeente Houten voor het eerst in kaart gebracht9. De methode in het huidige onderzoek wijkt af van de methode gebruikt in 2010. De afgelopen jaren heeft het Mulier Instituut met de branche het planningsinstrument zwembaden ontwikkeld.
Dit instrument helpt inzichtelijk te maken wat de behoefte aan overdekt zwemwater in de gemeente Houten is voor vijf te onderscheiden activiteiten: leren zwemmen, zwemsport, banenzwemmen, doelgroepenzwemmen en pretzwemmen (zie bijlage 4 voor verdere uiteenzetting). Bij het inzetten van het instrument wordt gebruik gemaakt van nationale kengetallen. Daarbij wordt een verdieping gegeven door het gebruik van lokale cijfers en lokale inzichten verkregen uit gevoerde gesprekken. Paragraaf 1 van dit hoofdstuk gaat in op het aanbod aan zwemwater, de programmering en een benchmark met gemeenten gelijk aan de gemeente Houten qua stedelijkheid en inwonertal. In paragraaf 2 wordt het verzorgingsgebied in kaart gebracht op basis van abonnementsgegevens en reisafstanden van inwoners naar de zwembaden. Paragraaf 3 brengt met behulp van het planningsinstrument zwembaden de behoefte aan zwemwater in kaart in de huidige situatie en voor de toekomst (2030 en 2040). Er is bewust gekozen voor inzicht in tienjaarperioden, omdat mogelijke schommelingen tussen vijfjaarperioden te klein zijn om veranderingen weer te geven voor zwembaden. Ook wordt in deze paragraaf op basis van input vanuit de zwembadmanager en georganiseerde huurders van het zwembad ingegaan op de lokale context.
Op basis van de berekeningen en de lokale context wordt in de conclusie (paragraaf 5.4) vastgesteld wat de behoefte aan zwemwater is in de gemeente Houten voor nu en in de toekomst.
5.1
Aanbod In de gemeente Houten is één gemeentelijk overdekt zwembad aanwezig, zwembad De Wetering. Zwembad De Wetering bestaat uit een wedstrijdbassin van 6-banen 25-meter met een temperatuur van 27,5 graden, een doelgroepenbassin van 4-banen 25-meter met een temperatuur van 30,5 graden en een peuterbassin. Daarnaast zijn er drie verwarmde buitenbassins: een recreatiebassin, een peuterbassin en een diepbassin. De binnen bassins in zwembad De Wetering zijn gebouwd in 1998, het buitengedeelte is in 2001 toegevoegd. In 2018 heeft een verduurzaming van het zwembad plaatsgevonden en is het diep buitenbassin opgeknapt. Sinds 2007 is Optisport de exploitant van dit zwembad.
9
44
Hoekman, R. & Wisse, E. (2010). Zwemmen in Houten. Den Bosch: W.J.H. Mulier Instituut.
Ruimte voor sport in Houten | Mulier Instituut
Naast het gemeentelijke zwembad zijn er ook twee niet-gemeentelijke zwembaden in Houten gevestigd, te weten zwembad De Startsprong en bij Kids Lodge, een kinderopvanglocatie. Zwembad De Startsprong beschikt over een instructiebassin van 20x8 meter met een beweegbare bodem. Het zwembad is in 2010 gebouwd en in eigendom van een zwemschool. Het zwembad richt zich met name op leszwemmen, maar doelgroepenactiviteiten, banenzwemmen en kinderfeestjes zijn ook opgenomen in de programmering. Het zwembad bij Kids Lodge is 16x6 meter, met een maximale diepte van 1,4 meter en heeft een temperatuur van 31,5 graden. Kids Lodge richt zich ook vooral op de zwemles, maar in de programmering zijn ook doelgroepenactiviteiten voor kinderen en volwassenen opgenomen. Alle drie de zwembaden liggen in het noorden van de gemeente Houten in de kern Houten. De zwembaden liggen relatief dicht bij elkaar (kaart 5.1). In dit deel van de gemeente wonen de meeste inwoners. Kaart 5.1 Zwembaden gemeente Houten in 2020
Legenda: 1= Zwembad De Wetering; 2= Kids Lodge, Houten; 3= Zwemschool De Startsprong Kaartvervaardiging: Mulier Instituut.
Gemeente Houten Niet al het zwemwater is geschikt voor alle activiteiten (leren zwemmen, zwemsport, banenzwemmen, doelgroepenzwemmen en pretzwemmen). Tabel 5.1 geeft inzicht in de definities die in deze rapportage worden gehanteerd om vast te stellen welk zwemwater geschikt is voor de verschillende activiteiten (Floor et al., 2020). Zo geldt voor de zwemsport bijvoorbeeld dat de temperatuur maximaal 28 graden mag zijn en is voor banenzwemmen minimaal een 20 meter bassin noodzakelijk.
Ruimte voor sport in Houten | Mulier Instituut
45
Tabel 5.1 Definitie geschikt zwemwater Activiteit
Lengte
Leren zwemmen
Breedte
Oppervlakte
Diepte
Temperatuur
65 m2
De genoemde oppervlakte
27+ graden
moet minimaal 0,6m zijn. Zwemsport
25, 33, 35
Minimaal 1,10+ m
Max. 28,5 graden
De genoemde oppervlakte
27+ graden
of 50m Doelgroepen
72 m2
moet minimaal 1,10+ m Banenzwemmen
20 meter of
Minimaal 1,10+ m
27+ graden
meer Pretzwemmen
27+ graden
De activiteit leren zwemmen bestaat uit leszwemmen en schoolzwemmen. Leszwemmen zijn de uren waarop kinderen oefenen om het zwem-ABC te behalen. Schoolzwemmen bestaat uit uren waarop scholen gebruik maken van het zwembad al dan niet met de bedoeling om het zwemdiploma te halen. In Houten is geen sprake van schoolzwemmen. Het wedstrijdbassin en doelgroepenbassin in zwembad De Wetering zijn geschikt voor leren zwemmen, ook in de bassins van De Startsprong en bij Kids Lodge kunnen zwemlessen worden aangeboden (tabel 5.2). Zwemsport bestaat uit activiteiten die te maken hebben met het zwemmen in verenigingsverband. Dit kan een competitief karakter hebben, maar dat hoeft niet het geval te zijn. Sporten die worden meegenomen in dit onderzoek zijn: wedstrijd- en masterzwemmen, waterpolo, duiken, schoonspringen, synchroonzwemmen en zwemmend redden. Alleen het 6-baans 25-meterbassin in zwembad De Wetering is qua lengte, breedte en temperatuur van het bassin geschikt voor de zwemsport. Het 4-baans 25meterbassin is qua afmetingen wel geschikt, maar de temperatuur ligt te hoog. De zwembassins bij de zwemscholen zijn qua afmetingen en temperatuur niet geschikt voor de zwemsport. Banenzwemmen is een activiteit die veelal individueel wordt beoefend en vaak is gericht op het in stand houden van/bevorderen van de conditie. Banenzwemmen wordt op diverse niveaus beoefend.
Zowel op een laagdrempelige manier, waarbij mensen ook (of grotendeels) komen zwemmen voor het sociale aspect, als op een meer sportieve manier waarbij mensen soms meerdere keren per week banenzwemmen. Het wedstrijdbassin en het doelgroepenbassin in zwembad De Wetering en het zwembassin van De Startsprong zijn qua afmetingen geschikt voor banenzwemmen. Het bassin van De Startsprong is qua temperatuur wel aan de hoge kant voor deze activiteit. Het bassin bij Kids Lodge is op basis van de afmetingen niet geschikt. Doelgroepenzwemmen is een verzamelnaam voor veel verschillende activiteiten in het zwembad waarbij een instructeur lesgeeft aan volwassenen/kinderen. Typische voorbeelden zijn activiteiten zoals aquasporten, Meer Bewegen Voor Ouderen, ouder-kindzwemmen of zwemmen voor mensen met een beperking. Vanwege de diversiteit van deze activiteiten, kan de gewenste/benodigde temperatuur en diepte van het bassin soms sterk verschillen. Het wedstrijdbassin en instructiebassin van zwembad De Wetering en de bassins van De Startsprong en bij Kids Lodge zijn geschikt voor minimaal een van deze activiteiten. In dit onderzoek wordt door middel van de term pretzwemmen de uren aangeduid waarbij recreatief kan worden gezwommen, maar waar het geen banenzwemmen of doelgroepenactiviteit betreft. Pretzwemmen wordt idealiter in een zwembad aangeboden met mogelijkheden tot vermaak.
Denk hierbij aan een recreatief bassin met attractieve vormen, een stroomversnelling of een glijbaan. Ook kan pretzwemmen in een niet-recreatief bassin aantrekkelijk worden gemaakt door het aanbieden van speelattributen in het water. Voor volwassenen kunnen faciliteiten als whirlpool of sauna aanwezig zijn. In de zomer speelt ook de mogelijkheid tot zwemmen in de openlucht een belangrijke rol. Zwembad De Wetering heeft in het kader van pretzwemmen verschillende faciliteiten: het 6-baans 25-meterbassin met springplank, het instructiebassin, de losse glijbaan, het peuterbassin binnen en de drie zwembassins buiten. De twee grote
46
Ruimte voor sport in Houten | Mulier Instituut
binnen bassins zijn wel voornamelijk functioneel ingericht, waardoor ze niet de aantrekkelijkheid bieden van een zwembad met een los recreatiebassin. Zwembad De Startsprong kan afgehuurd worden voor kinderfeestjes en het zwembad bij Kids Lodge wordt gebruikt voor pretzwemmen van de naschoolse opvang. Echter, omdat er geen openbaar aanbod is in deze twee zwembaden, worden deze bassins niet meegenomen in de capaciteit voor pretzwemmen. Tabel 5.2 Capaciteit (in m2) overdekt zwemwater in maart 2020 in de gemeente Houten uitgesplitst naar activiteit Zwembad De Wetering
Zwembad De Startsprong
Kids Lodge
Totaal
625
160
96
Leszwemmen
625
160
96
Zwemsport
375
0
0
Banenzwemmen
625
160
0
Doelgroepenzwemmen
625
160
96
Pretzwemmen
625
0
0
Buurgemeenten Om meer zicht te krijgen op het aanbod aan zwemwater is in kaart gebracht waar de zwembaden in de buurgemeenten van Houten gelegen zijn (kaart 5.2) en hoeveel capaciteit zwemwater er per buurgemeenten geschikt is voor de vijf onderscheiden activiteiten op basis van de definitie geschikt zwemwater (tabel 5.3). De inwonertallen van de buurgemeenten verschillen sterk en daarmee ook het aantal zwembaden, faciliteiten en oppervlakten zwemwater die ze bieden. Kaart 5.2 Zwembaden in de gemeente Houten en buurgemeenten in 2020 Gemeentelijk zwembad: 1=De Wetering, Houten 2= Fletiomare, Utrecht 3= Den Hommel, Utrecht 4= De Kwakel, Utrecht 5= De Krommerijn, Utrecht 6= Merwestein, Nieuwegein 7= De Rumpst, Bunnik 8= De Waterlinie, Culemborg 9= Sportcentrum Helsdingen, Vianen 10= Laco Leerdam, Leerdam Niet-gemeentelijk zwembad: 11=Kids Lodge, Houten 12=Zwemschool de Startsprong, Houten 13=David Lloyd, Utrecht 14=Zwembad Waterwijs, Utrecht 15=Revalidatiecentrum de Hoogstraat, Utrecht 16=Mytylschool, Utrecht 17=UMC, Utrecht 18=Fletcher Hotel, Nieuwegein-Utrecht
Kaartvervaardiging: Mulier Instituut.
Ruimte voor sport in Houten | Mulier Instituut
47
Tabel 5.3 Capaciteit (in m2) overdekte zwembaden gemeente Houten en buurgemeenten in april 2020 (in totaal en per 100 inwoners)
Inwonertal
Houten
Bunnik
Culemborg
Nieuwegein
Utrecht
Vijfherenland
50.146
15.191
28.956
63.461
357.694
56.816
3
1
1
2
9
2
Aantal zwembaden
Oppervlakte overdekt zwemwater (m2) Leszwemmen
881
160
525
810
3.940
1.065
Zwemsport
375
0
525
375
2.600
750
Banenzwemmen
785
160
525
750
3.375
750
Doelgroepenzwemmen
881
160
525
750
3.940
1.065
Pretzwemmen
625
160
525
1.150
3.992
1.065
Oppervlakte per 100 inwoners (m2) Leszwemmen
1,8
1,1
1,8
1,3
1,1
1,9
Zwemsport
0,7
0,0
1,8
0,6
0,7
1,3
Banenzwemmen
1,6
1,1
1,8
1,2
0,9
1,3
Doelgroepenzwemmen
1,8
1,1
1,8
1,2
1,1
1,9
Pretzwemmen
1,2
1,1
1,8
1,8
1,1
1,9
Niet in alle omliggende gemeenten van Houten is een zwembad. De gemeente Wijk bij Duurstede heeft een inwonertal van bijna 24.000 inwoners, maar geen zwembad beschikbaar. Het gemeentelijk zwembad in deze gemeente is in 2015 gesloten. De gemeente Bunnik is een kleine gemeente qua inwonertallen. In deze gemeente is een klein gemeentelijk zwembad gevestigd dat geschikt is voor alle activiteiten, behalve de zwemsport. De gemeente Culemborg bevindt zich ten zuiden van de gemeente Houten. De twee gemeenten worden gescheiden door rivier de Lek, waar alleen met een veerboot de oversteek gemaakt kan worden. In deze gemeente is in 2016 een nieuw gemeentelijk zwembad gebouwd. Dit zwembad is functioneel ingericht en daarmee zeer geschikt voor leszwemmen, zwemsport, banenzwemmen en doelgroepenzwemmen. Voor pretzwemmen biedt het niet veel aantrekkelijke faciliteiten. In de gemeente Nieuwegein is zwembad Merwestein gevestigd. Dit is een groot zwembad met zowel binnen- als buitenbassins. Door het aparte recreatiebassin in dit zwembad, is er relatief veel zwemwater aanwezig voor pretzwemmen. Net als in de gemeente Houten heeft Nieuwegein minder zwemwater beschikbaar voor de zwemsport, doordat alleen het wedstrijdbassin in Merwestein geschikt is voor deze activiteit. Naast het gemeentelijk zwembad, wordt bij het Fletcher hotel ook zwemles aangeboden.
In de gemeente Utrecht zijn vier gemeentelijke zwembaden en vijf niet-gemeentelijke zwembaden. In twee van de gemeentelijke zwembaden zijn aparte recreatiebassins. Zwembad De Krommerijn heeft ook een buitengedeelte en in de zomer is het dak van het 50-meterbassin open. Qua capaciteit per 100 inwoners heeft de gemeente Utrecht voor bijna alle activiteiten wat minder capaciteit beschikbaar, dit past bij het sterk stedelijke karakter van de stad. De gemeente Vijfheerenland heeft twee gemeentelijke zwembaden. De gemeente is in 2018 ontstaan door gemeentelijke herindeling van drie gemeenten. In deze gemeente is veel capaciteit per inwoner beschikbaar voor alle activiteiten. In deze zwembaden zijn enkele faciliteiten voor pretzwemmen, zoals een glijbaan of springplank, maar er zijn geen aparte recreatiebassins in deze zwembaden. De regio bezien, kan worden geconcludeerd dat in Nieuwegein en Utrecht met name faciliteiten zijn die aantrekkelijk zijn voor pretzwemmen. De gemeenten Culemborg en Vijfherenland hebben relatief veel
48
Ruimte voor sport in Houten | Mulier Instituut
zwemwater per inwoner beschikbaar, terwijl in Bunnik, Nieuwegein en Utrecht relatief iets minder zwemwater per inwoner beschikbaar is. Referentiegemeenten De gemeente Houten is qua capaciteit geschikt zwemwater vergeleken met gemeenten die ongeveer gelijk zijn in inwonertal en stedelijkheid (tabel 5.4). Hierbij is wederom uitgegaan van de beschikbare capaciteit zwemwater op basis van de eerder opgestelde definitie (tabel 5.1) In deze vergelijking valt op dat in Houten meer zwembaden zijn dan in de andere gemeenten, dit verschil zit in het aantal particuliere zwembaden. In Etten-Leur is één gemeentelijk zwembad, in de andere gemeenten is overal één gemeentelijk zwembad en één zwemschool/fitness locatie met klein zwembad. Qua capaciteiten heeft Houten voor leszwemmen, doelgroepenzwemmen en banenzwemmen meer zwemwater beschikbaar dan de andere gemeenten. Etten-Leur valt op, doordat in deze gemeente minder zwemwater beschikbaar is dan in de andere gemeenten. In Veldhoven en Zwijndrecht is voor pretzwemmen meer zwemwater beschikbaar dan in de andere gemeenten. In deze gemeenten is in het gemeentelijke zwembad naast een wedstrijdbassin en instructiebassin ook een recreatiebassin aanwezig. Tabel 5.4 Capaciteit (in m2) overdekte zwembaden gemeente Houten en referentiegemeenten in april 2020 (in totaal en per 100 inwoners) Houten
Etten-Leur
Huizen10
Veldhoven
Zwijndrecht
50.146
43.880
41.273
45.458
44.741
3
1
2
2
2
Leren zwemmen
881
510
647
735
625
Zwemsport
375
375
375
375
375
Banenzwemmen
785
375
575
615
625
Doelgroepenzwemmen
881
510
647
735
625
Pretzwemmen
625
510
575
975
1.125
Leszwemmen
1,8
1,2
1,6
1,6
1,4
Zwemsport
0,7
0,9
0,9
0,8
0,8
Banenzwemmen
1,6
0,9
1,4
1,4
1,4
Doelgroepenzwemmen
1,8
1,2
1,6
1,6
1,4
Pretzwemmen
1,2
1,2
1,4
2,1
2,5
Inwonertal Aantal zwembaden Oppervlakte overdekt zwemwater (m2)
Oppervlakte per 100 inwoners (m2)
10
Voor Sportinstituut Rebel in Huizen is een schatting gemaakt van de beschikbare capaciteit.
Ruimte voor sport in Houten | Mulier Instituut
49
Programmering Huidige programmering Aanbod bestaat niet alleen uit vierkante meters zwemwater, maar ook uit de aangeboden activiteiten, oftewel de programmering van een zwembad. Om inzicht te krijgen in de activiteiten die op dit moment in zwembad De Wetering worden aangeboden, is een analyse gemaakt van de programmering van dit zwembad1112. In deze analyse wordt weergegeven hoeveel procent van de uren tussen 7:00 en 22:00 activiteiten plaatsvinden in de zwembaden. In de praktijk is een zwembad meestal niet al deze uren geopend, maar dit geeft wel de mogelijkheid om de bezette uren van zwembad De Wetering te vergelijken met andere zwembaden. Een percentage van 100 procent betekent dat alle uren tussen 7:00-22:00 ingeroosterd zijn. Gemiddeld wordt een wedstrijdbassin doordeweeks ongeveer 80 procent van de tijd ingeroosterd 13. In het weekend is de bezetting vaak een stuk lager en zijn de openingstijden van zwembaden ook korter. De programmering van het wedstrijdbassin en doelgroepenbassin in zwembad De Wetering komen doordeweeks gemiddeld op 81 procent uit, ongeveer gelijk aan het gemiddelde. In het weekend is het wedstrijdbassin bijna 70 procent van de tijd ingeroosterd en het doelgroepenbassin bijna 60 procent. Zwembad De Wetering heeft een diverse programmering (figuur 5.1, bijlage 3).
In het wedstrijdbassin vinden doordeweeks vooral banenzwemmen, zwemsport en leren zwemmen plaats. Ook zijn er op woensdag en vrijdag doelgroepenactiviteiten. In het doelgroepenbassin is veel ruimte voor leszwemmen en banenzwemmen. Opvallend is dat in het doelgroepenbassin uren gehuurd worden voor de zwemsport, terwijl in de definitie geschikt zwemwater dit bassin te warm wordt geacht voor deze activiteit. Daarnaast vinden er veel verschillende doelgroepenactiviteiten plaats. In De Wetering wordt aquasporten op verschillende niveaus aangeboden, is er ruimte voor ouder-kindzwemmen en worden incidenteel ook zeemeerminzwemmen en snorkelfeestjes aangeboden. Hierbij wordt gekeken naar de behoefte aan deze activiteiten, dit kent geen vast patroon. De incidentele activiteiten zijn niet meegenomen in de analyse van de programmering. In het weekend worden beide bassins ingezet voor pretzwemmen. Ook is er incidenteel pretzwemmen op de vrijdagavond. Dit is niet opgenomen in de analyse.
50
11
Voor het in kaart brengen van de programmering is gebruik gemaakt van het aangeleverde rooster door de gemeente Houten en navraag bij de verenigingen.
12
De programmering van de twee niet-gemeentelijke zwembaden is niet geanalyseerd, omdat de gemeente niet direct invloed kan uitoefenen op deze programmering.
13
Op basis van data verzameld in analyses van programmeringen in eerdere behoefte onderzoeken.
Ruimte voor sport in Houten | Mulier Instituut
Figuur 5.1 Programmering zwembad De Wetering in Houten o.b.v. het rooster 2020 (in procenten van openstellingsuren 7:00-22:00 uur) 100
80
90
100
93
92
87 75
68
75 63
60
63 53
50
Pretzwemmen
53
Doelgroepenzwemmen 40
Banenzwemmen Zwemsport
20
Leren zwemmen
Wedstrijdbassin
Zondag
Zaterdag
Vrijdag
Donderdag
Woensdag
Dinsdag
Maandag
Zondag
Zaterdag
Vrijdag
Donderdag
Woensdag
Dinsdag
Maandag
0
Doelgroepenbassin
Bron: Zwembad De Wetering, 2020. Bewerking: Mulier Instituut.
Niet op alle momenten van de dag zijn er uren ingeroosterd in het zwembad. Om te zien op welke momenten het rustig is in de programmering, is een analyse gedaan van de uren waarop de activiteiten plaatsvinden (figuur 5.2). In de ochtend- en vroege middaguren is er nog ruimte in de programmering om uit te breiden. Op donderdagochtend is er zelfs helemaal geen programmering in het zwembad (niet in de figuur). Vanaf 15:00 uur op een doordeweekse dag zijn zowel in het wedstrijdbassin als in het doelgroepenbassin meer dan 90 procent van de uren geprogrammeerd. Figuur 5.2 Doordeweekse programmering zwembad De Wetering in Houten o.b.v. het rooster van 2020 uitgesplitst naar tijdstippen (in procenten) 100 80 60
90 70
94 74
90
89
61 40
40 20 0 Wedstrijdbassin 6:00-8:00 uur
8:00-15:00 uur
Doelgroepenbassin 15:00-18:00 uur
18:00-22:00 uur
Bron: Zwembad De Wetering, 2020. Bewerking: Mulier Instituut.
Voorbeeldprogrammering Niet alle uren in de zwembaden zijn momenteel geprogrammeerd. Dit betekent dat er nog ruimte is voor verschillende activiteiten in de extra uren. We weten alleen ook dat niet alle activiteiten op alle uren plaats kunnen vinden. Leszwemmen kan bijvoorbeeld niet overdag of laat in de avond plaatsvinden. Het is dus van belang om een programmering op te stellen waarbij rekening wordt gehouden met deze aspecten. In dit onderzoek wordt daarom gewerkt met een voorbeeldprogrammering. Deze voorbeeldprogrammering helpt bij het in kaart brengen van mogelijke oplossingen van een tekort of overschot aan behoefte in zwemwater. Als er zich knelpunten voordoen in de relatie vraag en aanbod zijn keuzes in de programmering, naast de aanwezige capaciteit zwemwater, van belang.
Ruimte voor sport in Houten | Mulier Instituut
51
Tabel 5.5 geeft inzicht in de voorbeeldprogrammering en een vergelijking met de huidige uren inzet. In deze programmering wordt voor de wedstrijdbassins uitgegaan van een programmering die 95 tot 100 procent van de uren tussen 7:00-22:00 beslaat. In de voorbeeldprogrammering wordt bewust gekozen voor een hoog percentage geprogrammeerde uren om te laten zien wat de mogelijkheden zijn voor het zwembad. In de praktijk, zoals we eerder zagen, is er vaak een lager aantal geprogrammeerde uren door keuzes van exploitanten of van huurders of doordat er overdag minder vraag is naar zwemwater. Deze voorbeeldprogrammering is geen vaststelling van wat het nieuwe rooster zou moeten worden, maar biedt een andere visie op de programmering. In vergelijking met de huidige programmering zijn in de voorbeeldprogrammering minder uren voor leszwemmen opgenomen en meer uren voor zwemsport in het wedstrijdbassin. Vanwege de ongeschiktheid van het instructiebassin zijn er geen uren opgenomen voor zwemsport in de voorbeeldprogrammering van het instructiebassin. Voor banenzwemmen zijn meer uren in het wedstrijdbassin en minder uren in het instructiebassin opgenomen. Voor doelgroepenzwemmen is het aantal uren in het wedstrijdbassin overgenomen uit de huidige programmering en zijn meer uren opgenomen in het doelgroepenbassin.
Voor pretzwemmen is ervoor gekozen de huidige uren ook in deze voorbeeldprogrammering op te nemen. Tabel 5.5 Overzicht huidige programmering en standaard programmering zwembaden op basis van de vijf onderscheidde activiteiten De Wetering wedstrijdbassin
5.2
De Wetering doelgroepenbassin
Huidige
Voorbeeld-
Huidige
Voorbeeld-
programmering
programmering
programmering
programmering
Leren zwemmen
26
15
27
20
Zwemsport
17
25
6
0
Zwemsport (wedstrijd)
14
8
8
0
0
Banenzwemmen
25
33
20
15
Doelgroepen-zwemmen
5
5
17
37
Pretzwemmen
10
10
10
10
Totaal
90
96
79
82
Verzorgingsgebied In deze paragraaf wordt meer inzicht gegeven in het verzorgingsgebied van het gemeentelijk overdekte zwembad in de gemeente Houten. Eerst wordt getoond waar de abonnementhouders van zwembad De Wetering vandaan komen, daarna wordt ingegaan op de reisafstand die de inwoners van de gemeente afleggen naar de zwembaden in en om de gemeente Houten. Abonnementhouders Zwembad De Wetering trekt niet alleen bezoekers uit de eigen gemeente, maar ook uit de omliggende gemeenten. Van de abonnementhouders15 die in de periode januari tot en met maart 2020 een abonnement hebben afgesloten, komt 72 procent uit de eigen gemeente. De 28 procent
52
14
Gebaseerd op schatting van beschikbare uren in het weekend op zaterdag en zondag.
15
Abonnementhouders zijn alle mensen die een meerbanenkaart hebben aangeschaft. Ook leskaarten voor het zwemmen zijn hierin opgenomen.
Ruimte voor sport in Houten | Mulier Instituut
abonnementhouders van buiten de gemeente komen uit alle omliggende gemeenten (kaart 5.3). Hierbij is wel een groter aantal te zien uit het zuiden van Utrecht en uit de gemeente Wijk bij Duurstede, waar geen overdekt zwembad is. Kaart 5.3 Abonnementhouders zwembad De Wetering naar postcode in 2020 (januari t/m maart; in aantallen)
Legenda: de getallen in de gebieden geven het aantal abonnementhouders in dit postcodegebied weer. Kaartvervaardiging: Mulier Instituut.
Reisafstand Door te kijken naar reisafstanden van inwoners van de gemeente naar het dichtstbijzijnde zwembad, kunnen de verzorgingsgebieden van de zwembaden theoretisch in kaart worden gebracht. Het kan namelijk zijn dat inwoners momenteel geen gebruikmaken van zwembad De Wetering, omdat deze te ver weg is. Zij kunnen dan kiezen om van een zwembad in een andere gemeente gebruik te maken, of zij kiezen ervoor helemaal geen gebruik te maken van een zwembad. De verzorgingsgebieden van de zwembaden zijn gebaseerd op reisafstanden naar het dichtstbijzijnde zwembad. Reisafstand is een van de belangrijkste criteria op basis waarvan mensen een zwembad kiezen (Floor et al., 2020). Er spelen echter ook andere factoren mee in het maken van die keuze, zoals aantrekkelijkheid van het zwembad, programmering en prijs.
Ruimte voor sport in Houten | Mulier Instituut
53
Tabel 5.6 geeft inzicht in de reisafstand in kilometers voor inwoners van de gemeente Houten in verschillende situaties. Ten eerste is gekeken naar de afstand die inwoners van de gemeente Houten moeten reizen naar zwembad De Wetering. Gemiddeld gezien reizen inwoners van Houten 2,2 kilometer naar dit zwembad. Deze reisafstand verschilt per kern van de gemeente. De inwoners van Houten NoordWest en Houten Zuid-West hoeven minder ver te reizen dan dit gemiddelde. De overige inwoners reizen verder. Voor de inwoners van Tull en ’t Waal is de reisafstand naar zwembad De Wetering het grootst. Als niet alleen zwembad De Wetering, maar ook de twee niet-gemeentelijke zwembaden mee worden genomen in de berekening, dan valt op dat de reisafstand voor alle inwoners van de gemeente Houten iets afneemt, zij reizen dan gemiddeld 1,7 kilometer. De niet-gemeentelijke zwembaden liggen relatief dichtbij zwembad De Wetering, maar toch is in alle kernen een kleine afname in de reisafstand te zien. Tabel 5.6 Reisafstand naar dichtstbijzijnde zwembad voor inwoners van de gemeente Houten in 2020 (in km) Houten Wijk
Houten en omgeving
Gemeentelijk
Alle overdekte
Gemeentelijk Alle overdekt
Inwonertal
zwembad
zwembaden
zwembad
zwembaden
Houten Noord-Oost
10.382
2,5
1,5
2,5
1,5
Houten Noord-West
13.984
1,4
1,4
1,4
1,4
Houten Zuid-Oost
10.004
2,7
1,6
2,7
1,6
Houten Zuid-West
11.931
1,7
1,4
1,7
1,4
462
3,0
2,5
3,0
2,5
Houten Buitengebied 't Goy Schalkwijk Tull en 't Waal Gemeente Houten
632
5,3
4,5
5,3
4,5
2.059
5,3
5,1
5,1
4,9
684
7,7
7,5
5,5
5,4
50.138
2,2
1,7
2,2
1,7
Ook is een analyse gemaakt waarin zwembaden van buiten de gemeente worden meegenomen (tabel 5.6 kolom 5 en 6; kaart 5.4). De gemiddelde reisafstand verandert niet, doordat de meeste inwoners in het noorden van de gemeente wonen en de zwembaden in de gemeente dichterbij zijn dan zwembaden buiten de gemeente. Voor een klein deel van de inwoners is zwembad Waterwijs iets dichterbij, maar dit zorgt niet voor veranderingen in de gemiddelde reisafstand. Voor de inwoners van Schalkwijk en Tull en ’t Waal verandert er wel iets. Voor een deel van de inwoners van Schalkwijk is zwembad De Waterlinie in Culemborg dichterbij dan de zwembaden in Houten en voor een deel van de inwoners van Tull en ’t Waal is zwembad Merwestein in Nieuwegein dichterbij. De gemeente Houten komt met een gemiddelde reisafstand van 1,7 kilometer naar het dichtstbijzijnde zwembad precies overeen met de landelijk gemiddelde reisafstand van inwoners uit een sterk stedelijke gemeente naar het dichtstbijzijnde zwembad 16.
16
54
Poel, H. van der, Wezenberg-Hoenderkamp, K. & Hoekman, R. (red) (2015). Sportaccommodaties in Nederland. Kaarten en kengetallen. Utrecht: Mulier Instituut.
Ruimte voor sport in Houten | Mulier Instituut
Kaart 5.4 Inwoners van de gemeente Houten toebedeeld aan het dichtstbijzijnde overdekte zwembad in en buiten de gemeente op basis van reisafstand in 2020
Legenda: 1= paars= Zwembad De Wetering; 2= geel= Kids Lodge, Houten; 3= blauw = Zwemschool De Startsprong; 4= oranje= Zwembad Waterwijs; 5= roze = Zwembad De Waterlinie; 6= groen= Merwestein. Kaartvervaardiging: Mulier Instituut.
Ruimte voor sport in Houten | Mulier Instituut
55
5.3
Behoefte aan zwemwater In dit hoofdstuk wordt op basis van demografische gegevens 17, cijfers over zwemdeelname, capaciteiten van de zwembaden en programmering van de zwembaden een beeld gegeven van de huidige en toekomstige behoefte aan zwemwater. Hierbij worden vijf verschillende activiteiten onderscheiden: • Leren zwemmen • Zwemsport • Banenzwemmen • Doelgroepenzwemmen • Pretzwemmen Op basis van deze definiëring van zwemwater zal naar de huidige situatie worden gekeken. In de berekeningen is gewerkt met de veronderstelling dat Houten qua sport- en zwemdeelname lijkt op de landelijke sportdeelname. De gehanteerde uitgangspunten van het planningsinstrument zijn opgenomen in bijlage 4. Naast het inzicht in de cijfers, wordt in dit hoofdstuk ook de visie van de zwembadmanagers, verenigingen en overige gebruikers weergegeven18. Op basis van deze elementen wordt de behoefte zowel kwantitatief als kwalitatief in kaart gebracht. Leren zwemmen Leren zwemmen houdt zowel schoolzwem- als leszwemactiviteiten in van kinderen in de gemeente. In de gemeente Houten wordt geen schoolzwemmen aangeboden. In deze paragraaf wordt dus alleen ingegaan op de behoefte voor leszwemmen. Kwantitatieve behoefte Als alle kinderen in Houten zwemles willen volgen, is op basis van het gemiddeld aantal uren zwemles dat nu in Houten wordt gegeven maar 339 m2 zwemwater benodigd in 2020 en 386 m2 in 2040.
Dat is fors minder dan de huidige capaciteit, namelijk 625m2 in zwembad De Wetering en 256 m2 bij de zwemscholen. Deze behoefte is niet alleen in vierkante meter te berekenen, maar ook in het aantal uur dat nodig is (tabel 5.6).
56
17
In dit onderzoek wordt op basis van bevolkingsprognoses inzicht gegeven in de zwemwaterbehoefte in de toekomst. Deze prognoses kunnen in de toekomst worden bijgesteld, waardoor de zwemwaterbehoefte verandert. Denk hierbij aan bouw van nieuwe wijken of een vertraging van een huidig nieuwbouwproject die nu niet zijn opgenomen.
18
Barbara Schaapsmeerders is gesproken als locatiemanager van De Wetering. Vertegenwoordigers vanuit De Startsprong en Kids Lodge zijn betrokken middels een vragenlijst. Van de georganiseerde gebruikers hebben GoSwim, Hi-dive Houten, Reddingsbrigade Houten en Scuba-go deelgenomen aan het onderzoek middels een vragenlijst.
Ruimte voor sport in Houten | Mulier Instituut
Tabel 5.6 Behoefte aan leszwemmen voor inwoners van de gemeente Houten in 2020, 2030 en 2040 gemiddelde uren per bassin per week (inclusief Ruimtelijke Koers) Niet-gemeentelijke zwembaden
Zwembad De Wetering 2020
2030
2040
Wedstijdbassin
Doelgroepenbassin
Wedstijdbassin
Doelgroepenbassin
Wedstijdbassin
Doelgroepenbassin
26
27
26
27
26
27
De Startsprong
Kids Lodge
Huidige programmering
29
30
Vraag
29
30
0
7
0
7
0
12
Verschil
0
0
26
20
26
20
26
15
Voorbeeldprogrammering
29
30
15
20
15
20
15
20
Vraag
29
30
0
7
0
7
0
12
Verschil
0
0
15
13
15
13
15
8
Als verondersteld wordt dat het aanbod van de niet-gemeentelijke zwembaden niet veranderd, maar alleen het aanbod van zwembad De Wetering kan worden aangepast, valt op dat er een groot overschot is aan zwemwater voor de activiteit zwemles. In het wedstrijdbassin van de Wetering wordt momenteel 26 uur zwemles gegeven en in het doelgroepenbassin 27 uur. Echter, is er naast het aanbod van de nietgemeentelijke zwembaden nog maar zeven uur zwemles in het doelgroepenbassin nodig om te voorzien in de behoefte aan zwemles voor de kinderen uit Houten. In 2040 is deze behoefte wat groter, 12 uur, doordat in de Ruimtelijke Koers het aantal kinderen in de gemeente groeit. In paragraaf 5.1 is, naast de huidige programmering, een voorbeeldprogrammering opgenomen. Ook deze voorbeeldprogrammering gaat meer dan het benodigde aantal uren op basis van de behoefte voor de inwoners van Houten. In geval dat beide niet-gemeentelijke zwembaden geen aanbod voor zwemles meer hebben, is in zwembad De Wetering nog steeds voldoende zwemwater om zwemles te kunnen geven (niet in figuur). In beide bassins van zwembad De Wetering zou in 2020 en 2030 16 uur zwemles nodig zijn en in 2040 17 uur. Kwalitatieve behoefte De berekeningen laten zien dat er momenteel veel meer zwemles wordt aangeboden dan op basis van het inwonertal van de gemeente zou worden verwacht.
Het is daarom van belang om naar de lokale context te kijken, waarom er meer uren worden aangeboden. De locatiemanager van zwembad De Wetering geeft aan dat het zwembad zo’n 1.100 tot 1.200 kinderen heeft die zwemles volgen en dat er een kleine wachtlijst is. De kinderen op de wachtlijst kunnen doorgaans binnen drie maanden beginnen met de zwemles. Op basis van het inwonertal zou de verwachting zijn dat er ongeveer 900 kinderen gelijktijdig in Houten zwemles volgen. Op basis van het aantal kinderen dat in De Wetering zwemles volgen bestaat het vermoeden dat een deel van deze kinderen niet afkomstig zijn uit de gemeente Houten, maar uit de regio. De abonnementsgegevens laten dit ook zien, ruim een kwart van de abonnementhouders komt uit de omliggende gemeenten. De locatiemanager geeft aan dat zij weet dat er ook kinderen uit Wijk bij Duurstede, Culemborg en Nieuwegein zwemles volgen in De Wetering. Zwemles is een belangrijke activiteit voor zwembad De Wetering als wordt gekeken naar de inkomsten van het zwembad. Vanuit De Startsprong en Kids Lodge is informatie opgehaald middels een vragenlijst. Beide zwemscholen geven aan dat ze te maken hebben met een wachtlijst voor het leszwemmen van respectievelijk drie maanden en een half jaar. Beide zwemscholen geven aan kansen te zien voor de toekomst door een onderscheidend aanbod.
Ruimte voor sport in Houten | Mulier Instituut
57
Conclusie leren zwemmen De kwantitatieve berekeningen voor zwemles laten een sterk overschot aan zwemwater zien voor deze activiteit. Op basis van het gesprek met de locatiemanager van zwembad De Wetering kan worden vastgesteld dat er meer kinderen zwemles in Houten volgen dan op basis van de berekeningen wordt verwacht. Zwembad De Wetering en de twee niet-gemeentelijke zwembaden geven allen aan ook te werken met een wachtlijst. Het feit dat er meer kinderen zwemles volgen dan verwacht, komt waarschijnlijk door een groot aandeel kinderen van buiten de gemeente die zwemles volgen. Houten heeft hiermee een regiofunctie wat betreft het aanbod aan zwemlessen. Zwemsport Zwemsport bestaat uit activiteiten die te maken hebben met het zwemmen in verenigingsverband. Dit kan een competitief karakter hebben, maar dat hoeft niet het geval te zijn. Sporten die worden meegenomen in dit onderzoek zijn: wedstrijd- en masterzwemmen, waterpolo, duiken, schoonspringen, synchroonzwemmen en zwemmend redden. In de gemeente Houten worden wedstrijdzwemmen, masterzwemmen, waterpolo en duiken beoefend. Kwantitatieve behoefte In vierkante meters is de behoefte aan zwemwater in Houten 986 m 2 in 2020 en loopt deze terug naar 976 m2 in 2040. Op basis van de definitie geschikt zwemwater is maar 375 m2 in zwembad De Wetering geschikt voor deze activiteit.