landelijk 6 Concept-notitie-reikwijdte-en-detailniveau-programma-VAWOZ-2031-2040
Tekst van het document
26
3.2.1 Elektrische routes Zoekgebied 6/7 De indeling van zoekgebied 6/7 is nog niet bekend. In het kader van de Partiële Herziening van het Programma Noordzee 2022-2027 (zie ook paragraaf 2.3.7) wordt een aanzet voor deze indeling gedaan. Deze landen uiteindelijk in de kavelbesluiten voor het gebied. Voor het ontwerpen van de routes hanteert Programma VAWOZ als aanname een zuidelijk en een oostelijk uittredepunt binnen een bredere uittredezone. Deze bevinden zich grofweg in het midden van de zuidkant en oostkant van de uittredezone van het zoekgebied 6/7. De aanname voor het onderzoek is voorlopig dat er aan de oostelijke en zuidelijke randen in het zoekgebied een zone komt voor een kabel – en leidingencorridor. Op deze manier is het mogelijk om vanuit de uittredepunten een kabel of waterstofverbinding door te trekken naar een toekomstig energiehub en of platform elders in gebied 6/7. Er lopen vanuit de zuidkant van zoekgebied 6/7 een westelijke, oostelijke en middenroute naar alle aanlandingszones en vanuit de oostkant van zoekgebied 6/7 loopt een route naar het demarcatiepunt met PAWOZ-Eemshaven (zie Figuur 3-1). De route naar PAWOZ-Eemshaven loopt vanaf zoekgebied 6/7 oostelijk richting het demarcatiepunt ten zuiden van windenergiegebied Doordewind. Vanaf dit demarcatiepunt wordt de route verder uitgewerkt en onderzocht door PAWOZ-Eemshaven.
Mogelijk wordt er ook nog een route onderzocht vanuit de oostelijke uittredezone naar het zuiden, een toelichting is te vinden in onderstaand tekstkader. Route vanuit oostelijke uittredezone van zoekgebied 6/7 naar zuidelijke routes Vanaf de oostelijke uittredezone van zoekgebied 6/7 wordt nog gezocht naar een route die aansluit op de routes vanuit de zuidkant van het zoekgebied. Daarbij is voor nu de aanname dat er een kabel- en leidingencorridor in het zoekgebied 6/7 komt. Wanneer meer informatie over de gebiedsindeling bekend wordt binnen de PH van Programma Noordzee, zullen (delen van) de routes hierop aangepast worden en binnen het gebied verder worden uitgewerkt. De indicatieve ligging van deze route is op de kaart aangeduid met de pijl vanuit het oostelijke uittredepunt naar het zuiden. Deze route wordt de komende tijd verder uitgewerkt met betrokken partijen in de regio Noordzee.
De westelijke route loopt tussen windenergiegebied Nederwiek en de scheepvaartroute en kruist het Natura 2000-gebied de Bruine Bank. Deze route loopt zuidwaarts door tot de aanlandingszones in Zeeland en buigt oostelijk af naar aanlandingszones Maasvlakte (zuid) en Haringvlietmonding. Daarnaast is er een alternatief dat vanuit de middenroute langs de westkant van Lagelander en IJmuiden Ver aansluit op de westelijke route. De middenroute gaat door windenergiegebied Lagelander en loopt vervolgens langs de zuid/oostkant van IJmuiden Ver en daarna ten westen van windenergiegebied Hollandse Kust West naar zuidelijke aanlandingszones. Bij HKW8 is er daarnaast een alternatief door het toekomstige windpark opgenomen. De oostelijke route heeft twee alternatieven waarvan er een door het Friese Front gaat. De route door Friese Front is opgenomen als alternatief om het drukke gebied boven Lagelander te vermijden. Daarna gaat de route oostelijk langs Lagelander met aftakkingen richting de aanlandingszone Noord-Holland Noord en de route heeft aftakkingen ten oosten van de windenergiegebieden Hollandse Kust (noord) en (west Alpha) (HKN-HKwA) richting de aansluitzones in Noord-Holland en Zuid-Holland. Daarna loopt deze route verder door naar de aanlandingszones Wassenaar, Kijkduin en Hoek van Holland in Zuid-Holland.
Programma VAWOZ 2031-2040 - Groeidocument kansrijke oplossingsrichtingen versie 1.0 – Definitief
27
Tussen de drie ‘hoofdroutes’ zijn onderlinge verbindingen mogelijk waardoor andere alternatieven ontstaan.14 Demarcatiepunt Het demarcatiepunt betreft de ruimtelijke afbakening op de Noordzee tussen het Programma VAWOZ en het PAWOZ-Eemshaven voor de aanlandingen wind op zee na 2031. Tot aan het demarcatiepunt vindt de routering en het IEA/plan-MER-onderzoek voor Programma VAWOZ plaats, daarna is het onderdeel van PAWOZ-Eemshaven. Het demarcatiepunt is gezamenlijk bepaald door de onderzoekers van beide programma’s, om te voorkomen dat er overlap, dan wel een gat zit tussen de routering en het onderzoek van beide programma’s.
Windenergiegebied Lagelander Vanuit Lagelander lopen routes naar de aanlandingszones Kop van Noord-Holland, Egmond aan Zee en Castricum. Of dit AC (alternating current/wisselstroom)- of DC (direct current/gelijkstroom)verbindingen worden, is afhankelijk van de uiteindelijke indeling van het windenergiegebied en daarmee het totale opgestelde vermogen wat hier mogelijk is naast de andere activiteiten zoals gaswinning. Dit wordt onderzocht in het kader van de Partiële Herziening van het Programma Noordzee. De aanlandingszones en het laatste deel van de routes naar Egmond aan Zee en Castricum zijn deels gebaseerd op tracéalternatieven uit het MER gemaakt voor Net op zee HKNHKwA. Vanuit Lagelander lopen routes voor DC- en/of AC-verbindingen naar de volgende aanlandingszones: Kop van Noord-Holland, Egmond aan Zee en Castricum. Of dit AC- of DC-verbindingen worden is afhankelijk van de uiteindelijke indeling van het windenergiegebied en daarmee het totale opgestelde vermogen wat hier mogelijk is naast de andere activiteiten zoals gaswinning. Dit wordt besloten in de Partiele Herziening van het Programma Noordzee.
De aanlandingszones en het laatste deel van de routes naar Egmond aan Zee en Castricum zijn gebaseerd op tracéalternatieven uit het MER Net op zee HKN-HKwA en zijn daarom in iets meer detail ingetekend.15 Er worden geen AC-verbindingen van Lagelander naar Velsen-Noord – Heemskerk onderzocht, omdat deze route te lang zou zijn voor een AC-verbinding. Mocht het op basis van nieuwe inzichten logisch lijken vanaf Lagelander met één of meerdere DC-kabels nog zuidelijker aan te landen, om of met een waterstofleiding aan te landen, dan kan gebruik gemaakt worden van de routes die vanuit zoekgebied 6/7 naar andere aanlandingszones door Lagelander heen lopen. Voor het onderzoek wordt hier momenteel niet vanuit gegaan. Windenergiegebied Hollandse Kust (west), kavel VIII (HKW8) Vanuit windenergiegebied HKW8 zijn er routes voor AC-verbindingen naar de aanlandingszone Velsen-Noord - Heemskerk. In eerste instantie waren er twee zuidelijke routes en een noordelijke route in beeld. Deze routes lopen allebei parallel aan de IJgeul. Door Rijkswaterstaat is aangegeven 14
Dit gebeurt van de westelijke route naar de middenroute in de corridor tussen IJmuiden Ver en ten zuiden van windenergiegebied IJmuiden Ver en ten zuiden van de verkeersbaan richting de Maasvlakte. Ten zuiden van windenergiegebied Lagelander is een verbinding tussen de middenroute en de oostelijke route. Onder de Bruine Bank is een verbinding tussen de middenroute en de westelijke route door de ‘Maas approach’. 15 Het MER van Net op zee HKN-HKwA is te vinden via: Net op zee - Hollandse Kust (noord) en Hollandse Kust (west Alpha) (rvo.nl)
Programma VAWOZ 2031-2040 - Groeidocument kansrijke oplossingsrichtingen versie 1.0 – Definitief
28
dat beide routes niet wenselijk zijn vanuit scheepvaartperspectief en baggerlocaties. Om wel een onderzoeksalternatief te hebben is er voor gekozen om alleen de route ten zuiden van de IJgeul te onderzoeken. Hiermee blijven er twee routes over vanaf HKW8. Er wordt uitgegaan van ACverbindingen met een maximale lengte van ongeveer 100 km. De routes zijn deels gebaseerd op tracéalternatieven uit de MER’en van de Netten op zee HKN-HkwA en Hollandse Kust (west Beta) (HKwB) en zijn daarom in iets meer detail ingetekend.16 Het eerste routedeel ligt anders omdat de routes voor de Netten op zee HKN-HKwA en HKwB destijds noordelijker startten. Windenergiegebied Doordewind (west) Vanuit windenergiegebied Doordewind (west) zijn er twee routes naar de aanlandingszone Kop van Noord-Holland. Een route loopt ten oosten van Friese Front voor de kust langs Noord-Holland Noord. De andere route loopt ten oosten van Friese Front en buigt af naar het westen via de separatiezone tussen de scheepvaartroutes richting de routes vanaf zoekgebied 6/7 langs Lagelander en vervolgens via dezelfde route als de oostelijke route uit zoekgebied 6/7 richting de Kop van Noord-Holland. Deze routes zijn alleen in beeld voor DC-kabels en niet voor waterstofleidingen.
3.2.2 Waterstofroutes Binnen Programma VAWOZ 2031-2040 wordt gekeken naar twee waterstofleidingen met een vermogen van 10-15 GWH2. Gezien de transportcapaciteit van de waterstofleidingen, wordt voor het traceren van leidingen alleen gekeken naar zoekgebied 6/7. Voor windenergiegebieden HKW8 en Lagelander is waterstofproductie op dit moment minder logisch gezien het kleinere potentieel opgestelde vermogen in deze gebieden. Mocht dit in de toekomst veranderen, is het waarschijnlijk mogelijk om via een ‘tie-in17’ te verbinden met de waterstofroute vanaf zoekgebied 6/7. Eén voorgestelde waterstofroute loopt vanaf de oostkant van zoekgebied 6/7 naar het demarcatiepunt van PAWOZ-Eemshaven (zie tekstkader in paragraaf 3.2.1). Deze route wordt vanaf dit punt ontworpen en onderzocht als onderdeel van PAWOZ-Eemshaven. In PAWOZ-Eemshaven wordt ook een aansluiting gemaakt met de route richting windenergiegebied Ten Noorden van de Waddeneilanden (TNW) omdat dit windenergiegebied is aangewezen als voorkeurslocatie voor een demonstratieproject van ongeveer 500 MW elektrolyse.18 Het is daarom logisch om een route voor een waterstofleiding te onderzoeken tot in dit windenergiegebied. Het demarcatiepunt voor een waterstofroute ligt daarmee ook zuidelijker dan het demarcatiepunt voor de elektrisch route.
Daarnaast zijn er verschillende routes ingetekend voor een waterstofleiding vanaf de zuidkant van zoekgebied 6/7. De aanlandingszones hiervoor zijn Kop van Noord-Holland, Velsen-Noord – Heemskerk (Noordzeekanaalgebied), Maasvlakte/Haringvlietmonding en Zeeuws-Vlaanderen. Er is een westelijke route, een route midden door Lagelander en een oostelijke route. De westelijke route loopt door tot aan de kust van Zeeuws-Vlaanderen. Er is een alternatief te maken door de
16
Het MER van Net op zee HKwB is te vinden via: Net op zee - Hollandse Kust (west Beta) (rvo.nl) Een ‘tie-in’ is een term die wordt gebruikt voor de aansluiting van een nieuwe pijpleiding op een bestaande pijpleiding. Tie-ins voor offshore waterstofleidingen zijn nog niet uitgevoerd. 18 Zie: https://www.rijksoverheid.nl/actueel/nieuws/2023/03/20/windpark-boven-groningen-beoogd-als-swerelds-grootste-waterstof-op-zee-productie-in-2031 17
Programma VAWOZ 2031-2040 - Groeidocument kansrijke oplossingsrichtingen versie 1.0 – Definitief
29