01d Jaarstukken 2022

Jaarstukken 2022

1

Inhoudsopgave Algemeen................................................................................................................................................. 5 Leeswijzer ............................................................................................................................................ 7 Financiële samenvatting ...................................................................................................................... 9 Jaarverslag ............................................................................................................................................ 23 Programmaverantwoording ............................................................................................................... 24 1. Economie en ruimte ....................................................................................................................... 29 2. Wonen, mobiliteit en openbare ruimte ........................................................................................... 39 3. Duurzaamheid: klimaatambities, energietransitie, circulariteit ...................................................... 49 4. Sociaal maatschappelijk, participatie en voorzieningen ................................................................ 57 5.

Cultuur, sport en onderwijs ............................................................................................................ 73 6. Openbare orde & veiligheid, toezicht & handhaving ..................................................................... 81 7. Bestuur, organisatie en samenwerking ......................................................................................... 85 8. Financiën ....................................................................................................................................... 95 Algemene Dekkingsmiddelen .......................................................................................................... 101 Overhead ......................................................................................................................................... 103 Vennootschapsbelasting ................................................................................................................. 105 Onvoorzien ...................................................................................................................................... 107 Paragrafen ....................................................................................................................................... 108 A.

Lokale heffingen ...................................................................................................................... 109 B. Weerstandsvermogen en risicobeheersing ............................................................................. 123 C. Onderhoud kapitaalgoederen ................................................................................................. 131 D. Financiering............................................................................................................................. 139 E. Bedrijfsvoering ........................................................................................................................ 147 F. Verbonden partijen .................................................................................................................. 155 G. Grondbeleid ............................................................................................................................ 179 H. Ombuigingen ........................................................................................................................... 184 I. Informatiebeveiliging en privacy ............................................................................................... 189 J. Gebeurtenissen na balansdatum .............................................................................................

191 Jaarrekening ........................................................................................................................................ 193 Overzicht van baten en lasten in de rekening ............................................................................. 195 a. Totaaloverzicht lasten en baten per programma ..................................................................... 196 b. Begrotingsrechtmatigheid ........................................................................................................ 198 c. Aanwending geraamd bedrag voor onvoorziene uitgaven ...................................................... 203 d. Overzicht incidentele lasten en baten ..................................................................................... 204 Toelichting incidentele lasten en baten ....................................................................................... 206 e. Overzicht structurele toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves .................................. 213 f. Wet normering topinkomens ..................................................................................................... 214 g. Gebeurtenissen na balansdatum ............................................................................................

216 Balans .......................................................................................................................................... 217 a. Balans per 1 januari en 31 december 2022 ............................................................................ 217 3

b. Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling ............................................................... 220 c. Toelichting op de balans .......................................................................................................... 223 d. Overzicht grondexploitaties ..................................................................................................... 242 e. Overzicht gewaarborgde geldleningen .................................................................................... 245 Sisa .............................................................................................................................................. 249 Overzicht van de gerealiseerde baten en lasten per taakveld .................................................... 263 Bijlagen ................................................................................................................................................ 265 Overzicht restantkredieten met toelichting ...................................................................................... 266 Griffierekening ................................................................................................................................. 272 Proef Rechtmatigheidsverantwoording jaarrekening 2022 .............................................................

275 Lijst met afkortingen ........................................................................................................................ 277

4

ALGEMEEN

5

Leeswijzer Voor u liggen de jaarstukken 2022. In de jaarstukken legt het college van burgemeester en wethouders ((B&W) verantwoording af over de activiteiten en resultaten van het afgelopen jaar. De jaarstukken zijn het sluitstuk van de jaarlijkse planning- en controlcyclus over 2022. Daarnaast zijn de jaarstukken ook het uitgangspunt voor het opstellen van de eerste bijstelling van de begroting 2023 en de kadernota 2024. Met het vaststellen van de jaarstukken verleent de gemeenteraad decharge aan het college van B&W. Dat wil zeggen dat de gemeenteraad de jaarstukken vaststelt en daarmee ook instemt met het gevoerde beleid. De jaarstukken zijn opgebouwd uit vier onderdelen: • Algemeen • Jaarverslag • Jaarrekening • Bijlagen Algemeen Het algemene deel bevat deze leeswijzer en de financiële samenvatting. Het jaarverslag gaat in op de beleidsinhoudelijke realisatie in 2022 De jaarrekening gaat in op de financiële realisatie over 2022. In het hele boekwerk zijn getallen in tabellen weergegeven als duizendtallen, tenzij anders aangegeven. Positieve bedragen zijn baten of een voordeel. Negatieve bedragen zijn lasten of een nadeel. Jaarverslag Het jaarverslag met de programmaverantwoording is de verantwoording over het gevoerde beleid in 2022 per programma. Afzonderlijke paragrafen geven uitgebreider verantwoording over relevante beleids- en beheersmatige aspecten.

Aan het slot van elk programma is een financieel overzicht opgenomen. In het overzicht staan de lasten en baten en de stortingen en onttrekking van de reserves per programma. Daarna volgt een analyse van het resultaat van het programma. In de analyse worden de cijfers gepresenteerd, rekening houdend met de mutaties in de reserves, onderverdeeld naar beleidsvelden. Hierbij worden alleen verschillen tussen de begroting na wijziging en de realisatie groter dan € 50.000 toegelicht. Na de programma's zijn nog de algemene dekkingsmiddelen, overhead, vennootschapsbelasting en onvoorzien opgenomen. De paragrafen geven op hoofdlijnen een aantal belangrijke onderdelen van de rekening weer. Deze kunnen beleidsmatig van aard zijn (weerstandsvermogen), maar ook beheersmatig (onderhoud kapitaalgoederen). De paragrafen A t/m G zijn wettelijk voorgeschreven. Hieraan zijn vier paragrafen toegevoegd:

• • •

Paragraaf H: Ombuigingen Paragraaf I: Informatiebeveiliging en Privacy Paragraaf J: Gebeurtenissen na balansdatum

Jaarrekening In de jaarrekening vindt u een totaaloverzicht van de financiële gegevens die horen bij het gerealiseerde beleid. Het onderwerp begrotingsrechtmatigheid wordt toegelicht in 1b van de jaarrekening. Daarna volgt de balans per 31 december 2022 met de bijbehorende toelichtingen. In de toelichting op de balans wordt ook de vermogenspositie van de gemeente geschetst. Bijlagen • Overzicht restantkredieten met toelichting • Griffierekening • Rechtmatigheidsverantwoording • Lijst met afkortingen 7

8

Financiële samenvatting Het gerealiseerde resultaat van de jaarrekening 2022 bedraagt € 19.224.000 voordelig. Uit onderstaande tabel blijkt dat het jaarrekeningresultaat van 2022 € 19.224.000 voordelig is. Het saldo van de begroting na wijziging bedraagt € 3.199.000 voordelig. Het verschil tussen het resultaat van de begroting en de jaarrekening bedraagt daarmee € 16.025.000. Bij de resultaatbepaling dienen stortingen in, en onttrekkingen aan reserves, in eerste instantie buiten beschouwing te blijven. Uit de gerealiseerde baten en lasten per programma en de gerealiseerde algemene dekkingsmiddelen volgt het gerealiseerde totaal saldo van baten en lasten. Uit het gerealiseerde totaal saldo van baten en lasten en de werkelijke toevoegingen en onttrekkingen aan reserves volgt vervolgens het resultaat. Resultaat 2022: (+/+ = voordeel, -/- = nadeel): Begroting na Realisatie wijziging

.

Primaire Begroting

.

2022

2022

2022

Totaal saldo van baten en lasten

-861

-5.274

12.972

Mutaties in de reserves

862

8.473

6.253

1

3.199

19.224

Geraamd en gerealiseerd resultaat Verloop begroting 2022:

Hieronder volgt een overzicht van het verloop van de oorspronkelijk vastgestelde primaire begroting 2022 naar de begroting na wijziging 2022. De begroting na wijziging is inclusief alle door de raad genomen besluiten tot bijstelling van de budgetten. De mutaties zijn al eerder toegelicht in de afzonderlijke raadsvoorstellen en besluiten of in de 1 e of 2e bijstelling in de loop van 2022. .

2022

2022

2022

.

Lasten

Baten

Saldo

-119.156

119.157

1

Wijzigingen vóór 1e bijstelling 2022

-4.165

4.317

152

Eerste bijstelling 2022

-6.969

6.569

-400

Wijzigingen vóór MJB 2023-2026

-11.652

13.137

1.485

Wijzigingen vóór 2e bijstelling 2022

-2.049

3.160

1.111

Tweede bijstelling 2022

-5.279

6.129

850

Vaststellen bestemmingsplan Mikado Horst

-30

30

0

Optimalisatie productlocatie Blitterswijckseweg Broekhuizenvorst

-231

231

0

Bestemmingsplan 'Lottumseweg 47, Grubbenvorst

-69

69

0

Raming flexibele inzet personeel

-61

61

0

-149.661

152.860

3.199

Primaire begroting

Totaal begroting na wijziging 2022

Een toelichting op hoofdlijnen op het verschil tussen het saldo begroting na wijziging 2022 en het gerealiseerde jaarrekeningresultaat bedraagt € 16.025.000 voordelig en is in onderstaande tabel opgenomen. De verschillen groter dan € 150.000 zijn per beleidsveld gespecificeerd. Het verschil bij "Overige beleidsvelden" is het totaal van alle overige beleidsvelden met verschillen kleiner dan

9

€ 150.000. Deze verschillen, als ze groter zijn dan € 50.000, worden toegelicht in de betreffende programma's. Bijvoorbeeld in programma 1 staat op beleidsveld 1.2 Ruimte een verschil van € 64.000 en deze wordt daar ook toegelicht.

1.1 1.3 1.5 2.1 2.2 2.3 2.4 3.1 3.2 3.3 4.1 4.2 4.3 4.6 4.7 5.2 5.4 7.1 7.2 8.1 8.2

Beleidsvelden Vrijetijdseconomie Veehouderij Economische zaken, verpachtingen enz. Bouwen en wonen Bouwgrondexploitaties Wegen, pleinen, fietspaden en openb.verl Openbaar groen, bossen en landschap Afvalverwijdering Riolering, waterkering en afwatering Milieu en duurzaamheid Zorg Werk en inkomen Arbeidsmigranten Inwonerparticipatie/inwonerinitiatieven Burgerzaken Sport Onderwijs Bestuur Overhead Algemene lasten en baten Algemene dekkingsmiddelen Overige beleidsvelden Totaal gerealiseerd resultaat

843 209 787 644 968 661 264 -238 587 311 2.302 994 401 2.090 155 198 -699 963 2.278 250 1.977 80 16.026

1.1 Vrijetijdseconomie € 843.000 voordeel Stimuleren toerisme € 363.000 voordeel Net als voorgaande jaren was corona nog van invloed samen met de stijgende energieprijzen en de aanhoudende personeelstekorten. De sector heeft veel ideeën maar het ontbreekt o.a. vaak aan tijd of middelen om hier ook echt mee aan de slag te gaan. Desondanks hebben we via de adviesraad diverse projecten gehonoreerd en weten we dat er in 2023 al een aantal projecten in de pijplijn zit. Het proces is met de adviesraad geëvalueerd en de aanpak is gewijzigd om in 2023 ondernemers en organisaties te stimuleren en faciliteren om projecten in te dienen. Daarnaast is voor diverse projecten uitstel aangevraagd waardoor de middelen doorgeschoven zijn. Omdat de budgetten zijn gerealiseerd door de extra verhoging van de toeristenbelasting, stellen we voor dit budget over te hevelen. Op deze manier blijven de budgetten beschikbaar voor deze sector zoals is afgesproken. Bevordering toerisme € 408.000 voordeel In 2022 is het budget “bevordering Toerisme” door diverse omstandigheden niet volledig benut. We zien nog steeds de naweeën van corona en de daaropvolgende energie crisis. Maar ook dat projecten meer voorbereiding hebben gekost waardoor in 2023 pas echt een schop in de grond gaat. Wij stellen voor dit budget over te hevelen.

Op gebied van toeristische marketing is vanuit de provincie Limburg in 2022 een campagne gestart, ‘InLimburg’ die met name op de Duitse markt is gericht. Op dit moment is vanuit de lokale overheden daarvoor geen bijdrage gevraagd, dit is naar verwachting vanaf 2023 wel nodig. Daarnaast zijn we samen met de buurgemeenten Venray en Peel en Maas een campagne “de Limburgse Peel” aan het voorbereiden die in 2023 zichtbaar zal worden. Ook gaan we in 2023 toeristische overstappunten realiseren. 10

Hiltho € 27.000 voordeel Door corona is de beurs met een jaar uitgesteld naar 2023. Het restantverschil bestaat uit een aantal kleinere posten. 1.3 Veehouderij € 209.000 voordeel Visie veehouderij uitvoeringsplan € 163.000 voordeel Met het uitvoeringsprogramma bij de visie veehouderij laat het college zien of de doelen uit de visie veehouderij haalbaar zijn en wat ervoor nodig is om ze haalbaar te maken. De looptijd van het uitvoeringsprogramma is tot 2026. De budgetten zijn evenredig verdeeld over de jaren 2022-2025 maar worden niet evenredig besteed. Met name ook de werving van medewerkers is een knelpunt waardoor in de opstartfase nog maar weinig aanspraak op het budget is gemaakt. Wij stellen voor dit bedrag over te hevelen. Sanering varkenshouderijen € 47.000 voordeel Wij hebben een specifieke uitkering voor de sanering van varkenshouderijen ontvangen. Deze is voor bijvoorbeeld het opstellen van bestemmingsplannen en het begeleiden van intrekkingsprocedures. Een deel hiervan is nog niet besteed, wij verwachten nog kosten voor 2023. Wij stellen voor dit budget over te hevelen. 1.5 Economische zaken, verpachtingen enz. € 787.000 voordeel Bijdrage Regio Venlo en regiodeal € 71.000 voordeel Het budget voor de Regio Deal en Investeringsagenda heeft betrekking op programma’s en bijbehorende projecten die een langere looptijd hebben.

Een aanvraag en toekenning wordt in voorkomende gevallen in het ene jaar gedaan, de start in het volgende jaar en de afronding wellicht nog een jaar later waardoor het geraamde budget in 2022 niet volledig is benut. De bedragen zijn in komend jaar alsnog benodigd.Wij stellen voor dit budget over te hevelen. Ontwikkelbedrijf Greenport Venlo € 326.000 voordeel Een raming van toegerekende rente voor langlopende vorderingen is abusievelijk niet doorgeboekt naar het beleidsveld Algemene dekkingsmiddelen en leidt daardoor op dit beleidsveld tot een voordeel en op het geraamde resultaat tot een last. Ketensamenwerking € 153.000 voordeel We zijn met diverse platforms in overleg om te komen tot een toekomstperspectief. De overheid wil ontwikkeling stimuleren en zaken faciliteren. De ontwikkelingen passen binnen de ambitie om de gezondste regio te zijn in de breedste zin van het woord. Voorbeelden zijn: - Het platform Zachtfruit en het platform Boom- en rozenteelt, de dialoog met betrokkenen voor een toekomstperspectief voor de brede tuinbouwsector. - Regionale samenwerking met Food NL, waar de thema’s Voeding & gezondheid en Eiwittransitie leidend zijn. - Uitvoering van het Tuinbouwakkoord van Greenports Nederland. De samenwerking met de platforms heeft vorm gekregen in 2022, een intensivering hiervan wordt verwacht in 2023. Wij stellen voor dit budget over te hevelen.

Opstalrechten, recognities e.d. € 27.000 voordeel Wisselwerking met "Pacht landbouwgronden" hieronder. Uiteindelijke voordeel op "Pacht, jacht, opstalrechten en recognities" bedraagt € 621. Voor komende begrotingsperiode nagaan of administratieve splitsing (nog langer) noodzakelijk is anders samenvoegen. Pacht landbouwgronden € 26.000 nadeel Wisselwerking met "Opstalrechten, recognities e.d." hierboven. Uiteindelijke voordeel op "Pacht, jacht, opstalrechten en recognities" bedraagt € 621. Voor komende begrotingsperiode nagaan of administratieve splitsing (nog langer) noodzakelijk is anders samenvoegen.

11

Project Zandmaas € 207.000 voordeel In 2014 heeft de raad het bestemmingsplan “Centrale verwerkingsinstallatie Raaieind” vastgesteld. Het voordeel voor dit boekjaar betreft de budgetoverheveling van vorig jaar € 147.000 aangevuld met het binnengekomen toutvenant. Hiervan zijn de in het verleden gemaakte kosten voor het fijnstofmeetpunt afgehaald door middel van een bijdrage aan het project LOG Witveldweg, die deze kosten in het verleden gedragen heeft. De gevraagde budgetoverheveling betreft de ingeschatte en aanbestede kosten voor ontsluitingsvariant 12 namelijk € 150.000. Restant van het voordeel laten vrijvallen ten gunste van het saldo. Het restantverschil bestaat uit een aantal kleinere posten. 2.1 Bouwen en wonen € 644.000 voordeel Leges omgevingsvergunningen € 160.000 voordeel De legesopbrengsten omgevingsvergunningen zijn meer toegenomen dan verwacht door een hoger bouwvolume. Invoering omgevingswet € 323.000 voordeel Betreft (noodzakelijke) niet ingezette middelen ten behoeve van de invoering van de Omgevingswet (inclusief Omgevingsvisie en Omgevingsplannen). De inwerkingtreding is in 2022 tweemaal opgeschoven (1 juli 2022 en 1 januari 2023). Uitgaande van de invoering per 1 januari 2024 zijn deze middelen in 2023 benodigd. Wij stellen voor dit budget over te hevelen.

Masterplan Wonen € 165.000 voordeel In 2022 is het restantbudget uit 2021 overgeheveld naar 2022, omdat wij daar nog een aantal uitgaven verwachtten. Deze uitgaven zijn echter niet meer nodig gebleken waardoor er budget over is. Het restant budget van 2022 kan dan ook vrijvallen en wordt niet overgeheveld naar 2023. Verstrekte geldleningen aan woningbouwverenigingen € 113.000 voordeel Een raming van toegerekende rente voor geldleningen aan woningbouwverenigingen is abusievelijk niet doorgeboekt naar het beleidsveld Algemene dekkingsmiddelen en leidt daardoor op dit beleidsveld tot een voordeel en op het geraamde resultaat tot een last. Exploitatie privaatrecht gebouwen € 242.000 nadeel Het verschil wordt grotendeels veroorzaakt door een eenmalige correctie van € 126.000. Dit betreft het terugdraaien van de dekking voor een deel van het pand aan de Bemmelstraat. Dit bedrag is ingebracht in de grondexploitatie. Per saldo is dit een budgetneutrale transactie. Zie ook beleidsveld 2.2 Bouwgrondexploitaties (voordeel € 972.000) en 5.4 BBO huisvesting scholen (nadeel € 846.000). Daarnaast zijn in de voorbereiding op de herontwikkeling van de Weisterbeeklocatie in 2022 de huurders verplaatst naar het oude politiekantoor aan de Venrayseweg. Om dat gebouw geschikt te maken voor de huurders zijn onvoorziene kosten gemaakt.

Het restant van het verschil wordt voornamelijk bepaalt door hogere onderhoudslasten dan begroot. Directe kosten Wonen + Bouwen € 132.000 voordeel Voor het project squit2020/RX-mission is rekening gehouden met dubbele licentiekosten. Het idee was dat er gedurende een periode dubbele kosten in rekening zouden worden gebracht voor de oude applicatie Squit XO en de nieuwe applicatie Squit 2020/RX-mission. Van deze dubbele kosten is echter nooit sprake geweest, wat een voordeel voor de exploitatie oplevert. Het restantverschil bestaat uit een aantal kleinere posten 2.2 Bouwgrondexploitaties € 968.000 voordeel Voor de ontwikkeling van de panden aan de Veemarktstraat en Bemmelstraat hebben wij de boekwaarde van de panden ingebracht in de grondexploitatie. Dit levert boekhoudkundig op dit beleidsveld een voordeel van € 972.000 op. Per saldo betreft dit een budget neutrale aanpassing voor de gehele exploitatie. Zie ook beleidsveld 2.1 Bouwen en wonen (nadeel € 126.000) en beleidsveld 5.4 BBO huisvesting scholen (nadeel € 846.000).

12

2.3 Wegen, pleinen, fietspaden en openb.verlichting € 660.000 voordeel Bruggen / viaducten / kades € 102.000 voordeel Door uitgesteld groot onderhoud in 2022 in verband met beperkte capaciteit van de aannemer en weersafhankelijke uitvoering van werkzaamheden resteert een bedrag van € 102.000. In dit bedrag zit budget van € 75.000 voor het versterken van het brugdek Reijnbroeckerweg in Tienray. Deze werkzaamheden zijn niet uitgevoerd. We stellen voor het budget van € 102.000 over te hevelen en het bedrag van € 75.000 hierin terug te laten vloeien naar het budget beheer openbare ruimte en landschapsversterking uit het collegeprogramma. Gebiedsontwikkeling Ooijen Wanssum € 116.000 voordeel In de raad van 23 november 2021 is het voorstel aangenomen om het positieve eindsaldo, onder aftrek van het gemeentelijke inbrengpercentage in te zetten om een aantal verbeterpunten op te lossen met als einddoel dat iedereen tevreden is over de gebiedsontwikkeling Ooijen-Wanssum. In 2022 is een deel van het budget hiervoor aangewend, overige verbeterpunten worden in 2023 opgepakt via het project Loswal-Broekhuizen. Wij stellen voor dit budget over te hevelen. Gebiedsvisie klavers € 36.000 voordeel De komende jaren komen er een aantal Klavers van het Ontwikkelbedrijf Greenport in beheer van de gemeente. In de planning was rekening gehouden met de komst van de klavers 8 en 11 in 2022.

Doordat deze nog niet formeel zijn overgedragen leidt dit tot een voordeel van € 36.000. Ontwikkelkader weerden Grubbenvorst Lottum € 280.000 voordeel De raad heeft, onder voorwaarden van het nemen van een verkenningsfase IRM Vierwaarden door de minister, besloten om een werkkrediet van € 280.000 ter beschikking te stellen. Aangezien de minister dit besluit in november 2022 heeft genomen, is het budget nog niet gebruikt in 2022 en wordt het doorgeschoven naar 2023. Bovendien betreft het een werkkrediet voor een verkenning die ongeveer drie jaar zal duren. Wij stellen voor dit budget over te hevelen. Opruimen drugsafval € 50.000 voordeel In 2022 is er één dumping geweest. Een dumping in het Schuitwater, Veldweg Lottum. Dit verklaart het overschot. Verkeersmaatregelen € 117.000 voordeel Er was in 2022 budget opgenomen voor het opstellen van een mobiliteitsvisie die niet in 2022 is uitgevoerd. Deze start in 2023. Dit betreft € 40.000. Ook was er budget opgenomen voor de 1e projectenenveloppe van de investeringsagenda, verkeerssituatie afrit 10 en de nota parkeernormen die nog afgerond moeten worden voor een bedrag van € 77.000. Wij stellen voor dit budget over te hevelen.

Het restantverschil bestaat uit een aantal kleinere posten 2.4 Openbaar groen, bossen en landschap € 264.000 voordeel Stelpost collegeprogramma beheer openbare ruimte en landschapsversterking € 134.000 voordeel In het collegeprogramma 2019-2022 staan diverse doelstellingen en maatregelen opgenomen voor het beheer van de openbare ruimte en landschapsversterking. De uitgaven van de diverse projecten zijn in uitvoering ofwel zullen worden opgestart in 2023. De uitgaven zullen dan ook pas plaats vinden in 2023. Wij stellen voor dit budget over te hevelen. Bossen € 29.000 voordeel In de eerste bijstelling 2022 is er door de raad een bedrag van € 100.000 beschikbaar gesteld in de jaarschijf 2022 voor het omvormen bos en landschapselementen in verband met klimaatverandering. De geplande werkzaamheden voor 2022 zijn nog niet volledig afgerond. Wij stellen voor dit budget over te hevelen. Openbaar groen, plantsoenen en parken € 88.000 voordeel Het geplande informatietraject biodiversiteit in 2022 en geplande werkzaamheden voor de vergroening openbare ruimte en het tegengaan van hittestress die een positieve bijdrage leveren aan de biodiversiteit zullen in 2023 worden opgepakt. Wij stellen voor dit budget over te hevelen. 13

3.1 Afvalverwijdering € 237.000 nadeel De kosten van afval in combinatie met de baten afvalstoffenheffing zijn binnen de exploitatie per saldo budgettair neutraal, een zogenaamd gesloten systeem. De btw en overhead mogen worden doorberekend in de (kostendekkende) tarieven van de afvalstoffenheffing. Voor de btw is dit toegestaan omdat gemeenten voor de (compensabele) btw gekort worden via de algemene uitkering in het gemeentefonds. Begrotingstechnisch is de btw een opbrengst die uit de voorziening onttrokken wordt en als opbrengst wordt verantwoord in de exploitatie. Door lagere werkelijke uitgaven aan tractie afval in 2022 wordt er geen € 962.000 aan btw onttrokken uit de voorziening maar € 725.000. 3.2 Riolering, waterkering en afwatering € 587.000 voordeel De kosten van riolering in combinatie met de baten rioolheffing zijn binnen de exploitatie per saldo budgettair neutraal, een zogenaamd gesloten systeem. De btw en de overhead mogen worden doorberekend in de (kostendekkende) tarieven van de rioolheffing. Voor de btw is dit toegestaan omdat gemeenten voor de (compensabele) btw gekort worden via de algemene uitkering in het gemeentefonds. Begrotingstechnisch is de btw een opbrengst die uit de voorziening onttrokken wordt en als opbrengst wordt verantwoord in de exploitatie.

Doordat de werkelijke uitgaven en investeringen in 2022 hoger waren dan begroot wordt er geen € 827.000 aan btw onttrokken uit de voorziening maar ) € 1.414.000. 3.3 Milieu en duurzaamheid € 311.000 voordeel Vergunningverlening Wet Milieubeheer € 216.000 voordeel Dit wordt veroorzaakt door een restantbudget voor de uitvoering van IPPC-controles (Integrated Pollution and Prevention Control) van € 195.000 en een restantbudget van € 21.000 voor externe advieskosten. De controles voor de uitvoering van IPPC krijgen hun vervolg in 2023. Voor de voortgang van de controles in 2023 en om de werkdruk bij de milieuspecialisten beheersbaar te houden stellen we voor dit budget over te hevelen. Maatregelen hittestress € 34.000 voordeel De geplande aanplant van bomen is doorgeschoven naar 2023. Hierdoor ontstaat er een voordeel van € 34.000. Wij stellen voor dit budget over te hevelen. Regionale Uitvoeringsdienst (RUD) € 27.000 voordeel Door de terugbetaling afrekening Regionale Uitvoeringsdienst over het jaar 2021 in 2022 is er een voordeel van € 27.000. Het restantverschil bestaat uit een aantal kleinere posten. 4.1 Zorg € 2.302.000 voordeel Maatwerkvoorzieningen jeugdzorg € 561.000 voordeel, Maatwerkvoorzieningen Wet Maatschappelijke Ondersteuning (WMO) € 526.000 voordeel Op 1 januari 2022 zijn de nieuwe contracten vanuit het regionale Programma Sturing en Inkoop gestart.

Veel nieuwe maatwerkvoorzieningen zijn vanaf dat moment gefinancierd in de vorm van trajecten met een vaste prijs. Aan de voorkant hebben we ingeschat dat de nieuwe contracten zouden leiden tot een (beperkt) financieel voordeel. Dat voordeel lijkt zich nu voor te doen. Bij de ontstane voordelen voor zowel jeugdzorg als ook WMO geldt de kanttekening, dat naast de nieuwe inkoop, deze ook een gevolg zijn van in 2022 door personeelstekorten en hoge werkdruk, ontstane wachtlijsten. Zowel bij onze toegang als ook bij onze zorgaanbieders. De wachtlijsten bij zorgaanbieders zorgen ervoor dat zij niet direct de toegewezen ondersteuning en zorg kunnen leveren en daardoor ook niet direct voor geleverde zorg kosten kunnen declareren. De kosten voor deze inwoners komen later. Er is sprake van uitstel door wachtlijsten. Eind 2022 waren de wachtlijsten bij onze toegang zo goed als weggewerkt.

14

Ondersteuning inwoners met financiële kwetsbaarheden € 426.000 voordeel De inzet die we in 2022 zijn gestart met een andere ondersteuning van inwoners met financiële kwetsbaarheid, zetten we in 2023 en verder voort. We zijn gestart met het vormgeven van dienstverlening en ondersteuning gericht op gezond financieel gedrag en voorkomen van langdurige financiële kwetsbaarheid. We veranderen onze dienstverlening zodat we meer mensen eerder kunnen ondersteunen. Door de uitvoering van tijdelijke regelingen zoals de energietoeslag heeft de ontwikkeling hiervan vertraging opgelopen. We stellen daarom voor dit budget over te hevelen zodat we dit kunnen inzetten voor verdere vormgeving en uitwerking. Dit doen we door meer mensen te ondersteunen en daarmee voorkomen dat de financiële kwetsbaarheid van inwoners vergroot. Jeugdige, kwetsbare eenzame inwoners € 275.000 voordeel Corona heeft een groter effect gehad op onze kwetsbare inwoners. De extra ondersteuning die we hiervoor hebben ingezet loopt langer door dan de corona maatregelen. Sommige effecten leiden nu pas of nog later tot een ondersteuningsvraag. Daarnaast hebben we met partners afspraken gemaakt dat we samen andere vormen van laagdrempelige ondersteuning ontwikkelen en vormgeven. De ondersteuning is gericht op gezond gedrag van jeugdige, kwetsbare, eenzame inwoners en daarmee het voorkomen van kwetsbaarheid.

We verwachten midden 2023 deze uitwerking te kunnen uitrollen. We stellen daarom voor om € 100.000 over te hevelen. Daarbij ligt een nadrukkelijk verband naar de inwoners met financiële kwetsbaarheid omdat het gaat om inwoners die vaak kwetsbaar zijn op meerdere leefgebieden. Regionale samenwerking beschermd wonen (BW), maatschappelijke opvang (MO) en bemoeizorg en preventie (BP) € 182.000 voordeel Dit betreft het resterende budget voor het versterken van de sociale basis, waaronder mensen die tussen wal en schip vallen in het kader van de Stabiliteitsaanpak. We hebben in 2022 onder andere een onderzoek naar de sociale basis laten uitvoeren door maatschappelijke partners Rendiz en Zelfregie B.V., om een duidelijk beeld te krijgen van de huidige situatie en waar de behoefte van inwoners ligt. De bevindingen zijn in januari 2023 gepresenteerd. Daar willen we in 2023 op doorbouwen. De Stabiliteitsaanpak is pas in het 4e kwartaal van 2022 van start gegaan. Omdat beide thema’s in lijn zijn met de beweging die we willen maken: van maatwerk naar voorliggend veld en van systeemwereld naar problemen oplossen. Regionale jeugdzorg € 102.000 voordeel In 2022 zagen we in de regio Noord-Limburg en ook in Horst aan de Maas een afname van het aantal jeugdigen met een ondertoezichtstelling (OTS = een door de kinderrechter opgelegde maatregel in het gedwongen kader).

Hierdoor ontstaat op basis van de (verwachte) afrekening over 2022 een voordeel. Schuldhulpverlening € 64.000 voordeel De inkomenspositie van onze inwoners staat onder druk. We hebben te maken met hoge inflatie, mede door de energiecrisis. Dit raakt zowel inwoners als ondernemers. We merken dat steeds meer inwoners moeite hebben met rondkomen. Ook zien we meer ondernemers met complexe financiële problematieken. Ook omdat zij bijvoorbeeld de belastingschuld vanuit de coronaperiode moeten afbetalen, bovenop de forse prijsstijgingen. We verwachten daardoor dat in 2023 meer inwoners financiële ondersteuning en schuldhulpverlening nodig hebben. Om meer inwoners te kunnen helpen optimaliseren we onze processen, dienstverlening en breiden we onze capaciteit uit waar nodig. We stellen daarom voor om dit voordeel over te hevelen. Rolstoelen en hulpmiddelen WMO € 64.000 voordeel Dit voordeel is een gevolg van minder vraag naar hulpmiddelen en rolstoelen. In 2022 zijn we gestart met het inzetten van collectieve voorzieningen (bijv. tilliften en douchestoelen) bij instellingen. We zetten in op eigen kracht - welke mogelijkheden heeft de inwoner zelf. Daarnaast zien we dat het tweedehands aanbod voor rolstoelen en hulpmiddelen toeneemt en daarmee toegankelijk wordt voor onze inwoners. Ook was er in 2022 nog sprake van corona en de daarbij horende maatregelen.

Binnen de gebiedsteams was hierdoor sprake van een beperktere inzetbaarheid waardoor de wachtlijsten bij de Wmo fors opliepen. Hierdoor zouden inwoners ook eerder de keuze gemaakt kunnen hebben om hulpmiddelen zelf aan te schaffen. Begin 2023 zijn de wachtlijsten korter geworden en is de formatie op volle sterkte. Het restantverschil bestaat uit een aantal kleinere posten.

15

4.2 Werk en inkomen € 994.000 voordeel Energietoeslag € 321.000 voordeel In 2022 heeft het kabinet besloten om huishoudens met een laag inkomen een tegemoetkoming te verstrekken voor de gestegen energieprijzen. De toekenning is een bevoegdheid van gemeenten. Vanuit het rijk hebben we een bijdrage ontvangen voor uitvoering en uitgifte. Via de mei- en septembercirculaire € 2.024.000. Aan uitvoering en uitgifte is hiervan € 1.703.000 besteed in 2022 waarna er € 321.000 resteert. In 2023 hebben huishoudens met een laag inkomen opnieuw recht op een energietoeslag van € 1.300. In de december circulaire 2022 van de algemene uitkering uit het gemeentefonds is hiervoor aanvullend € 748.000 beschikbaar gesteld. Zoals ook aangegeven in de RIB bij de december circulaire 2022 wordt voorgesteld om dit aanvullende bedrag over te hevelen. Zie ook beleidsveld 8.2 Algemene dekkingsmiddelen. Participatiewet (WWB, IOAW, IOAZ en LKS) € 239.000 voordeel Dit voordeel bestaat uit € 144.000 vanuit de WWB en € 76.000 vanuit de loonkostensubsidies. Ondanks de bijstelling van het WWB-budgetten in de 2e bijstelling 2022, zien we dat de we uiteindelijk toch minder uitkeringen hebben gerealiseerd in 2022 dan verwacht. De arbeidsmarkt kent een ongekende krapte. We hebben sterker ingezet op het goede gesprek voeren met een inwoner aan de voorkant.

Dit resulteert in een lagere instroom omdat we aan de voorkant al kunnen doorgeleiden naar werk. Het voordeel vanuit de loonkostensubsidies bedraagt € 76.000. Ten opzichte van 2021 zien we een toename van de loonkostensubsidies van € 399.000 naar € 474.000. Door de toename van de kosten hebben we het budget in 2022 verhoogd naar 550.000. Hoewel er budget resteert ultimo 2022, achten we de kans groot dit voor de jaren 2023 en volgende hard nodig te hebben. Het aantal jongeren met een beperking die een beroep doen op ondersteuning richting werk stijgt namelijk. Participatie trajectkosten € 123.000 voordeel Horst heeft landelijk en regionaal gezien veel uitkeringsgerechtigden die uitstromen naar werk. Echter de wereld om ons heen verandert en ook het klantenbestand bij W&I is veranderd. Een nauwe focus op alleen uitstroom is niet meer toereikend omdat we hebben gezien dat de financiële kwetsbaarheid groot is. Twee opgaven vanuit het collegeprogramma vragen een andere inrichting van de uitvoering. Nl. een sterke sociale basis - gezond leven en wonen voor Jong en oud - meedoen en Vitale Kernen een positieve leefomgeving waar iedereen gezond, veilig en kansrijk kan leven - sociale cohesie. De nieuwe focus heeft invloed op de manier van werken. We zijn al begonnen met 'dichter bij de inwoner' door het spreekuur in Onze Loods en minder rechtmatigheid onderzoeken.

We gebruiken het komende jaar om meer inwoners te laten meedoen. We stellen daarom voor om € 90.000 over te hevelen. We voeren de andere manier van werken verder in. Ondertussen blijven we bestaande zorgvragen ondersteunen. Subsidies armoede- en schuldenbeleid € 90.000 voordeel Door vaststelling van de budgetsubsidies jeugdfondsen 2021 hebben we ca. € 87.000 terugontvangen. Voorgesteld wordt om dit bedrag over te hevelen om het te kunnen inzetten voor de reparatie van de indexering budgetsubsidies in het jaar 2023. Met ingang van 2024 indexeren we met de meest actuele indexcijfers (op basis van de mei-circulaire 2023 algemene uitkering uit het gemeentefonds. Dit nemen we mee in de kadernota 2023 en begroting 2024-2027. Sociale werkvoorziening € 90.000 voordeel Dit voordeel is grotendeels een gevolg van een aanvullende afrekening van de gemeentelijke bijdrage aan de NLW Groep over 2020 van € 118.000. Op grond van gemaakte afspraken omtrent resultaatbestemming innen het Schap. Bijstand voor zelfstandigen (Bbz) € 74.000 voordeel In 2022 hebben we een aantal gesprekken gevoerd met ondernemers rondom hun inkomen. Dit heeft niet geresulteerd in een directe Bbz aanvraag omdat we deze ondernemers vóór de formele Bbz aanvraag hebben kunnen helpen met hun hulpvraag. Bijzondere (leen-)bijstand € 44.000 voordeel Ca. € 20.000 is een gevolg van lagere reiskostenvergoedingen in 2022.

Dit komt omdat de reisafstand korter is geworden door de komst van Onze Loods. De rest is een gevolg van het terugvorderen van ten onrechte verstrekte uitkeringen (verhaal) bijzondere (leen-)bijstand.

16

Het restantverschil bestaat uit een aantal kleinere posten. 4.3 Arbeidsmigranten € 401.000 voordeel Arbeidsmigranten € 401.000 voordeel Op 18 november 2022 is uw raad meegenomen in het programma arbeidsmigranten en de opgave waar wij voor staan. Om aan deze opgave uitvoering te geven, stellen we voor om dit voordeel over te hevelen om te kunnen inzetten voor capaciteit en ICT. 4.6 Inwonerparticipatie/inwonerinitiatieven € 2.089.000 voordeel Opvang vluchtelingen Oekraïne € 1.551.000 voordeel De normvergoeding die we van het Rijk ontvangen voor de opvang van ontheemden is hoger dan de kosten die we hebben gemaakt. Transformatiebudget € 217.000 voordeel Het Transformatiebudget wordt ingezet om uitvoering te kunnen geven aan de verdere transformatie binnen het Sociaal Domein. Doelstelling is de zorg aan onze inwoners op WMO en Jeugdzorg kwalitatief, beschikbaar en betaalbaar te houden. We stellen voor om € 100.000 over te hevelen. Wet Maatschappelijke Ondersteuning algemene voorzieningen € 144.000 voordeel Het budgetdeel van project Westenwind is in 2022 niet volledig benut. Voorgesteld wordt om het restant voor dit project ad € 53.000 over te hevelen omdat het nog doorloopt in 2023. In verband met de vaststelling van de exploitatiesubsidies over 2021 hebben we ca. € 38.000 terugontvangen.

Het restant ad € 53.000 heeft betrekking op ontwikkelingsruimte voor (nieuwe) initiatieven welke niet is benut in 2022. Huisvesting statushouders € 137.000 voordeel In 2021 zijn we gestart met de uitwerking van de huisvesting van de statushouders om aan de taakstelling die het Rijk ons oplegt te voldoen. Een aantal kosten is gemaakt, maar de opgave loopt nog steeds en we zijn druk bezig om ervoor te zorgen dat we de taakstelling te halen. Daarom stellen we voor om het resterende budget over te hevelen. Nieuwe wet Inburgering € 84.000 nadeel In het kader van inburgering hebben we € 84.000 meer uitgegeven dan we kunnen verantwoorden onder de nieuwe Wet Inburgering. Dat heeft voor een groot deel te maken met de kosten die we hebben gemaakt voor maatschappelijke begeleiding van statushouders. Hiervoor hebben we in 2022 ruim € 92.000 betaald, maar ongeveer ca. € 76.000 niet kunnen verantwoorden onder de nieuwe Wet Inburgering, omdat deze begeleiding betrekking had op statushouders die onder de ‘oude’ Wet Inburgering vallen. Hier staat tegenover dat we voor de maatschappelijke begeleiding van deze doelgroep in de septembercirculaire algemene uitkering uit het gemeentefonds van 2022 € 69.000 hebben ontvangen.

De resterende € 15.000 die we meer hebben uitgegeven bestaan uit indirecte kosten van de nieuwe Wet Inburgering, zoals kosten voor de regionale werkgroep die de nieuwe Wet Inburgering in de regio heeft voorbereid en regionale trainingsbijeenkomsten voor consulenten, kosten die we hebben gemaakt voor accommodatie en aanschaf van materialen en kosten voor juridische ondersteuning van statushouders. Kinderopvang € 72.000 voordeel Dit voordeel is grotendeels een gevolg van de opbouw van de voorzieningen voor jonge kinderen in onze gemeente. Wanneer kinderen twee jaar oud worden, kunnen ze gebruik maken van het PeuterPlusProgramma. Vanaf vier-jarige leeftijd kunnen kinderen terecht in het basisonderwijs. Het is vooraf lastig in te schatten hoeveel kinderen aanspraak doen op SMI. Hierdoor kunnen de uiteindelijke kosten variëren. Door specifieke aanvragen met grote declaraties (in totaal ca. € 54.000 in 2021), werd er extra budget beschikbaar gesteld in 2022. Er is in 2022 echter geen aanspraak gedaan op deze voorzieningen, onder andere omdat de betreffende kinderen de vier-jarige leeftijd bereikten in 2021.

17

Exploitatie gemeenschapshuizen € 40.000 voordeel Door corona en het sluiten van gemeenschapshuizen hebben wij in 2021 lagere kosten op de eindafrekening van gas gerealiseerd wat administratief een voordeel oplevert in 2022. Het restantverschil bestaat uit een aantal kleinere posten 4.7 Burgerzaken € 155.000 voordeel Leges reisdocumenten € 48.000 voordeel Er zijn in 2022 aanzienlijk meer reisdocumenten aangevraagd dan geraamd. Onze inwoners zijn vorig jaar weer volop op reis gegaan. Dit kan een oorzaak zijn van het hoge aantal aanvragen. Ook speelt de Brexit een rol. Inwoners kunnen nu alleen met een Paspoort naar Groot-Brittannië reizen. Voorheen was een Identiteitskaart voldoende. Inschrijven nieuwe buren € 29.000 voordeel Het budget inschrijven nieuwe buren is in 2022 eenmalig verhoogd om extra kosten, die gemaakt worden voor de registratie van arbeidsmigranten, te bekostigen. Het is ons in 2022 echter niet gelukt om tijdelijke inhuur in te schakelen door krapte op de arbeidsmarkt. Gevolg hiervan is dat we noodgedwongen reguliere werkzaamheden hebben moeten doorschuiven waardoor we een extra achterstand hebben opgelopen. Inmiddels is het ons gelukt om de extra inhuur te realiseren per 1 februari 2023. Om deze inhuur te bekostigen stellen we voor om overheveling van dit budget. Het restantverschil bestaat uit een aantal kleinere posten.

5.2 Sport € 198.000 voordeel Breedtesport € 128.000 voordeel In 2022 hebben we ca. € 125.000 aan specifieke rijksuitkering sportakkoord en leefstijlinterventies ingezet ter dekking van voor reguliere kosten voor breedtesport waardoor een groot voordeel op het budget ontstaat. We stellen voor om hiervan € 50.000 over te hevelen voor de herijking van het Sportakkoord en het realiseren van onze doelen die we hebben vastgelegd in de nota ‘Een leven lang sport IN! Horst aan de Maas’. CP toekomst bestendig maken binnensport € 80.000 voordeel Dit betreft een reservering voor het opvangen van (structurele) stijgingen of extra beheerskosten. Wanneer bij aanpassingen aan binnensportaccommodaties de beheerskosten stijgen kunnen deze hieruit betaald worden. In 2022 zijn hieruit de schoonmaakwerkzaamheden betaald voor de extra kleedruimtes in De Kruisweide.. Het restantverschil bestaat uit een aantal kleinere posten. 5.4 Onderwijs € 699.000 nadeel Bijzonder basisonderwijs (BBO) huisvesting scholen € 846.000 nadeel Voor de ontwikkeling van de panden aan de Veemarktstraat en Bemmelstraat hebben wij de boekwaarde van de panden ingebracht in de grondexploitatie. Dit levert boekhoudkundig op dit beleidsveld een nadeel op.

Per saldo betreft dit een budget neutrale aanpassing voor de gehele exploitatie (zie ook beleidsveld 2.1 Bouwen en wonen (€ 126.000 nadeel en beleidsveld 2.2 Bouwgrondexploitatie € 972.000 voordeel). Subsidie peuterspeelzalen € 116.000 voordeel Het 1e en 2e dagdeel voor VVE-kinderen in het PeuterPlusProgramma wordt gefinancierd via het onderwijsachterstandenbeleid (OAB)-budget. Daardoor ontstaat een voordeel in het subsidiebudget voor peuterspeelzalen.

18

Leerlingenvervoer € 51.000 voordeel Per augustus 2022 gelden nieuwe vervoerscontracten door de Europese aanbesteding leerlingenvervoer. Daarom hebben we in de eerste bijstelling 2022 het budget verhoogd met € 50.000. Het was toen niet duidelijk wat de financiële gevolgen exact zouden zijn. Het restantverschil bestaat uit een aantal kleinere posten. 7.1 Bestuur € 964.000 voordeel Pensioenvoorziening (voormalig) bestuur) € 1.024.000 voordeel De gemeente Horst aan de Maas is verantwoordelijk voor de pensioenen van (voormalig) wethouders. Hiertoe bouwden we een voorziening op die jaarlijks wordt getoetst op toereikendheid. De opbouw vindt plaats door inleg van pensioenpremie en wettelijke rekenrente. Voor het jaar 2023 stijgt de wettelijke rekenrente met 2,026% tot 2,472%. Daarnaast vindt er in 2023 een stijging plaats van de lonen op basis van cao-afspraken alsook een verhoging van de pensioenen. Dit laatste met een percentage van 11,96%. Deze rentestijging zorgt ondanks de indexatie van de loonkosten en de pensioenen voor genoemd positieve resultaat. Ondermijning € 74.000 voordeel De functie Bibob-coördinator betalen we structureel uit het budget ondermijning. Die functie is nieuw en in 2022 pas in het vierde kwartaal ingevuld. Daarnaast ook lagere kosten als gevolg van corona, minder acties en minder Damocles zaken als verwacht.

Raad € 62.000 nadeel Voor een onderbouwing van het verschil wordt verwezen naar bijlage 2, Griffierekening. College B&W € 50.000 nadeel Er heeft intern en extern onderzoek plaatsgevonden naar een tweetal integriteitsmeldingen. We verwijzen naar paragraaf bedrijfsvoering kopje Fraude/integriteit. Het restantverschil bestaat uit een aantal kleinere posten 7.2 Overhead € 2.278.000 voordeel Personeelsbudget € 480.000 voordeel In 2022 hebben we extra financiële middelen ontvangen van de rijksoverheid voor taken op het gebied van corona en de opvang van Oekraïners en asielzoekers. De uitvoering van deze taken heeft veelal plaatsgevonden binnen de huidige formatie. Dit heeft geleid tot dit positieve saldo. Bij de saldooverheveling stellen wij voor dit bedrag in 2023 te gebruiken om de hierdoor opgelopen achterstanden in werkzaamheden, weg te werken. We stellen voor dit budget over te hevelen. Bidbook € 642.000 voordeel In 2022 is vanuit het visietraject uit 2021 gestart met de organisatieontwikkeling. Onderdeel van deze organisatieontwikkeling is de dienstverlening structureel op orde te krijgen. Het aantrekken van het personeel hiervoor is in 2022 enigszins langzamer verlopen dan in eerst instantie gedacht was. Hierdoor zijn er minder uitgaven gedaan dan begroot. Ook de incidentele budgetten zijn niet volledig aangewend in 2022.

In het raadsvoorstel bij de jaarrekening wordt voorgesteld de in 2022 niet benutte middelen á € 642.000 wel in 2023 en volgende jaren beschikbaar te houden voor de organisatieontwikkeling. Dit doen we door ze in een reserve ‘bidbook organisatieontwikkeling’ te storten. Ontwikkelbudget, dekking verkoop voormalige gemeentehuizen € 500.000 voordeel De verkoopopbrengst van de voormalige gemeentehuizen Grubbenvorst en Broekhuizenvorst is gestort in de algemene reserve vrij aanwendbaar en is gelabeld aan de organisatie ontwikkeling conform raadsvoorstel in de begroting 2014. Dit budget heeft betrekking op de aanpassing van het gemeentehuis. Dit project heeft stilgelegen (op enkele onderzoeken na) in verband met aangenomen motie gemeenteraad november 2021. In 2023 wordt doorstart verwacht. Het budget is in 2022 voor het eerst in de realisatie volledig beschikbaar gesteld (echter geen uitgaven), waardoor er in 2022 een positief resultaat zichtbaar wordt. We stellen voor dit budget over te hevelen.

19

Ontwikkelbudget € 150.000 voordeel Ontwikkelbudget is in verleden beschikbaar gesteld voor het door ontwikkelen digitale werkprocessen, regionale samenwerking en maatwerktrajecten personeel. Onder het resterende bedrag liggen een aantal afspraken waardoor het budget in 2023 volledig aangewend zal worden. We stellen voor dit budget over te hevelen. Werkplekkosten € 82.000 voordeel De organisatie groeit vanwege de toenemende taken en het ambitieniveau. Inherent hieraan is dat de ondersteuning en facilitering vanuit het cluster Bedrijfsvoering ook groeit. In 2022 is van dit budget dat gevuld wordt bij het aantrekken van personeel € 82.000 minder aangewend dan begroot. We stellen voor dit budget over te hevelen. Automatiseringsbudget nieuwe omgevingswet € 80.000 voordeel Het automatiseringsbudget voor de nieuwe omgevingswet (Squit) is in de tijd vooruit geschoven. Dit heeft in 2022 geleid tot +/- € 80.000 aan lagere kosten dan begroot. We stellen voor dit budget over te hevelen. Overige verschillen € 330.000 voordeel Het overige verschil van ongeveer € 333.000 wordt door diverse kleinere afwijkingen op verschillende overheadposten veroorzaakt. Denk hierbij aan in werkelijkheid lager uitgevallen communicatie-, archiefbeheer-, drukwerk- en inventariskosten.

8.1 Algemene lasten en baten € 250.000 voordeel Stimuleringsfonds € 92.400 voordeel De projecten waarvoor subsidies zijn toegekend vanuit het stimuleringsfonds kennen vaak een langere doorlooptijd. Daardoor moet er budget gereserveerd worden om aan deze verplichtingen te voldoen. Budget dat niet altijd wordt ingezet in het jaar dat het geraamd is. Zoals ook nu in 2022. Wij stellen voor € 50.000 van dit bedrag over te hevelen. Stelpost lasten algemene uitkering € 76.000 voordeel Doordat er een jaar vertraging in de vergoeding vanuit het Rijk voor gemaakte kosten voor explosievenopruiming zit, resteert er door de mismatch een tekort van € 14.549 op het budget explosievenopruiming. Deze stelpost had voor dit tekort ingezet kunnen worden. Zowel dit voordeel vanwege het vrijvallen van deze stelpost als het nadeel van het tekort op het budget explosievenopruiming maken onderdeel uit van het jaarrekeningresultaat. Baten en lasten voorgaande jaren € 67.000 voordeel Bij de jaarrekening 2021 zijn diverse verplichtingen geboekt voor kosten die nog in 2022 gemaakt worden. Deze kosten zijn deels niet gemaakt of vallen lager uit. Ten opzichte van de raming is er een verschil van € 67.000. Het restantverschil bestaat uit een aantal kleinere posten.

8.2 Algemene dekkingsmiddelen € 1.977.000 voordeel Algemene uitkering gemeentefonds € 1.750.000 voordeel Een voordeel van € 1.933.000 is al gecommuniceerd met de RIB decembercirculaire eind 2022. Hierin zitten extra gelden voor energietoeslag, namelijk € 748.000. Zoals aangekondigd in de RIB stellen we voor om dit over te hevelen. Daarnaast zijn er verrekeningen uit voorgaande jaren (2019, 2020 en 2021) die samen een nadeel vertegenwoordigen van circa € 182.000. Het resterende deel is het gevolg van kleine verschuivingen in hoeveelheden en maatstaven bij de berekening van de Algemene Uitkering. Baten OZB eigenaren en gebruikers niet-woningen € 554.000 voordeel De OZB-opbrengsten zijn hoger dan begroot omdat op Greenport nieuwe grote objecten, eerder dan verwacht, zijn gerealiseerd en in gebruik genomen. Toeristenbelasting hoog tarief € 352.000 nadeel De achterblijvende opbrengsten in de toeristenbelasting wordt veroorzaakt door minder overnachtingen op twee grote parken. Deze parken worden opgeknapt en gerenoveerd. 20

Het restantverschil bestaat uit een aantal kleinere posten. Onderstaand een overzicht van de voorstellen voor budgetoverheveling ten laste van 2022, groter dan € 25.000. Over te hevelen budgetten ten laste van 2022 Specificatie

-6.742 2023

2024

2025

2026

BV 1.1 Bevordering Toerisme

-37

-100

-100

-100

BV 1.1 CP Het stimuleren van toerisme

-363

BV 1.1 Hiltho

-27

BV 1.2 Gebiedsgerichte aanpak de gedeelde Peel

-65

BV 1.3 Sanering Varkenshouderijen

-47

BV 1.3 Visie Veehouderij/uitvoeringsplan

-163

BV 1.5 Ketensamenwerking

-153

BV 1.5 Project Zandmaas

-150

BV 1.5 SP KN 2021 regiodeal en invest.agenda

-44

BV 2.1 Invoering Omgevingswet BV 2.3 Bruggen/viaducten/kades Stelpost Coll.programma 2019-2022 BV 2.3 Diverse projecten verkeersmaatregelen

-336

BV 2.3 Gebiedsontwikkeling Ooijen-Wanssum

-116

BV 2.3 Ontwikkelkader weerden Gr'vorst Lottum

-280

BV 2.3 Opstellen van een Mobiliteitsvisie

-40

BV 2.3 Uitgesteld groot onderhoud 2022 BV 2.4 Beheer openbare ruimte Stelpost Coll.programma 2019-2022 BV 2.4 Bosherstel en nieuwe natuurontwikkeling van bossen

-27 -134

BV 2.4 Vergroening openbare ruimte t.b.v. biodiversiteit

-90

BV 3.3 Maatregelen hittestress BV 3.3 Uitvoering IPPC-richtlijnen en uitbesteding werk milieuspecialisten BV 4.1 Ondersteuning inwoners met financiële kwetsbaarheid

-34 -216

BV 4.1/4.6 Jeugdige kwetsbare en eenzame inwoners

-100

BV 4.2 / 8.2 Energietoeslag decembercirc.2022 BV 4.2 Afrekening budgetsubsidie - voor reparatie indexering 2023 BV 4.2 Participatie Trajectkosten

-748

BV 4.2 Schuldhulpverlening

-64

BV 4.2 Sociale werkvoorziening

-90

BV 4.3 Arbeidsmigranten naar 2023

-200

BV 4.3 Arbeidsmigranten naar 2024

0

-75 -77

-29

-426

-87 -90

BV 4.6 Huisvesting statushouders

-137

BV 4.6 Transformatiebudget

-100

BV 4.6 Westenwind 3 wijken aanpak

-53

BV 4.7 Inschrijving nieuwe buren

-29

BV 5.2 Sport

-50

-200

21

BV 7.2 Inhuur personeel

-480

BV 7.2 Inventaris

-36

BV 7.2 Ontwikkelbudget

-152

BV 7.2 Overbrenging Archief

-68

BV 7.2 Squit 2020

-78

BV 7.2 Verdere red.ambt.org/verk voorm.gem.huis

-500

BV 7.2 werkplekkosten

-82

BV 8.1 Stimuleringsfonds

-50

Diverse overhevelingen ≤ € 25.000

-120

.

-6.242

-300

-100

-100

22

JAARVERSLAG

23

Programmaverantwoording In dit hoofdstuk is per programma/beleidsveld de voortgang van het beleid weergegeven. Bij de begroting 2022 hebben we met doelstellingen, Kritische Prestatie Indicatoren (KPI’s) en maatregelen aangegeven wat we willen bereiken en wat we ervoor gaan doen. Het beleidsgedeelte van de jaarrekening 2022 kunt u zien als een update over de voortgang van het collegeprogramma 2018-2022. Het coalitieakkoord “Krachtig Horst aan de Maas, gezonde blik op de toekomst” en het collegeprogramma 2018-2022 vormen namelijk de basis voor de begroting 2022. Toelichting voortgang doelstellingen en maatregelen Kleurindicatoren geven weer wat de voortgang van de doelstellingen en maatregelen is. Doelstellingen Een kleurindicator geeft aan in hoeverre de doelstelling volledig en tijdig gerealiseerd is. Gebruik kleurindicatoren doelstellingen Kleur indicator

Toelichting De doelstelling is tijdig en volledig gerealiseerd (De maatregelen die er onder vallen, zijn merendeel groen en KPI's gerealiseerd) De doelstelling is gedeeltelijk gerealiseerd (De maatregelen die er onder vallen, zijn gedeeltelijk groen en gedeeltelijk oranje) De doelstelling is niet gerealiseerd (De maatregelen die er onder vallen, zijn merendeel rood)

Maatregelen 3 kleurindicatoren (kwaliteit, tijd en geld) geven aan in hoeverre een maatregel gerealiseerd is. De financiële cijfers uit de administratie zijn nog niet aan de maatregelen gekoppeld. Het gaat hier bij de kleurenindicator “geld” dan ook om een globale inschatting van de verantwoordelijke medewerker. Gebruik kleurindicatoren maatregelen Soort

Kleur indicator

Toelichting De maatregel is nog niet van start gegaan De maatregel is inhoudelijk volledig gerealiseerd volgens de oorspronkelijke kaders

Kwaliteit De maatregel is gedeeltelijk gerealiseerd volgens de oorspronkelijke kaders De maatregel is niet gerealiseerd volgens de oorspronkelijke kaders De maatregel is tijdig gerealiseerd

Tijd

De maatregel is gedeeltelijk gerealiseerd, maar nog niet helemaal klaar (Nog in uitvoering, de deadline is nog niet verstreken De maatregel is niet op tijd gerealiseerd (nog niet mee begonnen)

24

De maatregel is niet te koppelen aan een budget De maatregel is/ wordt gerealiseerd binnen het oorspronkelijke budget Geld Het budget voor de maatregel is/ wordt licht overschreden (maximaal 25%) Het budget voor de maatregel is/ wordt flink overschreden (meer dan 25%)

Einddatum Bij de indicatoren staat soms ook een jaartal vermeld. Dit is het jaar waarin deze maatregel gerealiseerd moet zijn. Staat er geen jaartal, dan is het een doorlopende maatregel Hieronder treft u een korte cijfermatige analyse van de doelstellingen en maatregelen aan: Doelstellingen Er zijn 68 doelstellingen vastgelegd in het collegeprogramma/begroting. 48 doelstellingen zijn (71%) tijdig en volledig gerealiseerd, 19 doelstellingen zijn (28%) gedeeltelijk gerealiseerd en 1 doelstelling (1%) is niet gerealiseerd.

Maatregelen In totaal zijn er 266 maatregelen die ervoor moeten zorgen dat de gestelde doelen gehaald worden. De realisatie van de maatregelen wordt weergegeven met een indicator voor "kwaliteit", "tijd" en "geld". Hieronder wordt per indicator van de maatregelen aangegeven in hoeverre deze per 31-122022 gerealiseerd zijn.

25

Indicator kwaliteit

• • • •

76% van alle maatregelen is binnen de kwaliteitskaders uitgevoerd. Met 2% van de maatregelen is nog niet begonnen. 21% van de maatregelen is nog in uitvoering. 1% van de maatregelen is niet volledig gerealiseerd.

Indicator tijd

• • •

78% van alle maatregelen is tijdig gerealiseerd. 18% van de maatregelen is nog in uitvoering of de deadline is nog niet verstreken. 4% van de maatregelen is niet tijdig gerealiseerd.

26

Indicator geld

Bij 4% van de maatregelen is het budget overschreden. Vaak worden deze overschrijdingen opgelost binnen de door de raad op programmaniveau beschikbaargestelde budgetten in de begroting. Budgetoverschrijdingen van de bij de begroting 2022 door de raad vastgestelde programmabudgetten, worden in de verschillenanalyses van deze jaarrekening toegelicht. De verschillenanalyse hebben we per programma na "wat heeft het gekost" opgenomen.

27

1. Economie en ruimte

1.1 Vrijetijdseconomie

Wat hebben we gedaan? Vrijetijdseconomie is een belangrijke pijler in Horst aan de Maas. We hebben een belangrijke positie op het gebied van toerisme en recreatie en we willen deze graag behouden en versterken. Daarom is in 2022 ook een nieuw afwegingskader vastgesteld, zodat we nieuwe initiatieven goed kunnen beoordelen op kwaliteit en onderscheidenheid. In 2022 zijn er twee toeristische netwerkdagen georganiseerd die goed bezocht en beoordeeld werden. De adviesraad heeft zich verder ontwikkeld en er zijn veel projecten ingediend, onder andere voor het Feest van de Roos in Lottum en het maken van een kastelenroute. De visie Kasteelpark Ter Horst heeft verder vorm gekregen en voorPeelbergen is bij wijze van pilot een kaart gemaakt met daarop diverse attracties en bezienswaardigheden. Regionaal is gestart met de herijking van het actieprogramma Toerisme en Recreatie Noord Limburg. Daarnaast zijn diverse regioprojecten verder uitgewerkt zoals het concept voor de Toeristische Overstap Plaatsten, het oprichten en uitbouwen van het platform agrotoerisme, het onderzoeken van de kansen voor een mountainbikeroute in Horst en het verbinden ervan aan een regionetwerk. Ook is er een nieuw project ingediend voor de ontwikkeling van de Loswal in Broekhuizen.

Verder werken we op regionaal gebied samen aan het Geopark Peelhorst en Maasvallei (in oprichting) en is gestart met een Geopad, een fietsroute langs de geologische verschijnselen in Horst en de buurgemeenten. Wat hebben we bereikt? We houden en versterken de belangrijke positie die Horst aan de Maas inneemt op het gebied van toerisme en recreatie. Omschrijving kritieke prestatie indicator (KPI) De bestedingen in de toeristische sector in Horst aan de Maas zijn in 2022 met 12% gestegen ten opzichte van 2017