Document · PDF

01d Bijlage 2 BBV Begroting 2026 incl. Meerjarenbegroting 2027 tm 2029

Gemeenteraad 11 november 2025, gemeente Horst aan de MaasBij agendapunt: Voorstel tot het vaststellen van de Begroting 2026 inclusief Meerjarenbegroting 2027-2029.31.627 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 4

BBV Begroting 2026 Inclusief meerjarenraming 2027 t/m 2029

Inhoudsopgave Inhoudsopgave .....................................................................................................................................3 Algemeen..................................................................................................................................................5 Leeswijzer .............................................................................................................................................6 Financiële samenvatting .......................................................................................................................7 Beleidsbegroting .................................................................................................................................... 13 Programmaplan ................................................................................................................................. 14 1 Vitale kernen ............................................................................................................................... 15 2 Een sterke sociale basis ............................................................................................................. 25 3 Een natuurlijk en vitaal landelijk gebied .....................................................................................

37 4 Duurzaam Horst aan de Maas.................................................................................................... 43 5 Een toekomstbestendige en innovatieve economie ................................................................... 49 6 (Arbeids)migratie en integratie ................................................................................................... 55 7 Een gezonde, duurzame en ondernemende gemeentelijke organisatie .................................... 59 Paragrafen ......................................................................................................................................... 71 A. Lokale heffingen ........................................................................................................................ 73 B. Weerstandsvermogen en risicobeheersing ............................................................................... 85 C. Onderhoud kapitaalgoederen ................................................................................................... 93 D. Financiering............................................................................................................................. 101 E. Bedrijfsvoering ........................................................................................................................ 109 F.

Verbonden partijen .................................................................................................................. 112 G. Grondbeleid ............................................................................................................................ 137 H. Open Overheid ........................................................................................................................ 141 I. Ombuigingen ........................................................................................................................... 143 J. Informatiebeveiliging en privacy .............................................................................................. 147 Financiële begroting ............................................................................................................................ 149 Overzicht lasten en baten 2024 tot en met 2029............................................................................. 151 Recapitulatie begrotingsevenwicht .................................................................................................. 153 Overzicht incidentele lasten en baten ............................................................................................. 155 Uiteenzetting financiële positie ........................................................................................................

163 Overzicht structurele toevoegingen/onttrekkingen aan de reserves ............................................... 173 Overzicht geraamde lasten en baten per taakveld .......................................................................... 175 Bijlagen ................................................................................................................................................ 177 Griffiebegroting ................................................................................................................................ 179 Lijst met afkortingen ........................................................................................................................ 181 Opbouwtabel Algemene Uitkering ................................................................................................... 187

ALGEMEEN

Leeswijzer Cijfers en presentatie van getallen Voor u ligt de begroting 2026 t/m 2029. Getallen worden in het hele boekwerk weergegeven op duizendtallen, tenzij anders aangegeven. Positieve bedragen (+/+) zijn baten of een voordeel en negatieve bedragen (-/-) zijn lasten of een nadeel. Omdat de bedragen in de financiële tabellen gepresenteerd worden op duizendtallen, kunnen er afrondingsverschillen zijn. De begroting is als volgt opgebouwd: Algemeen Een financiële samenvatting. Beleidsbegroting Programmaplan Het Programmaplan bestaat uit zeven programma’s en per programma zijn er een aantal speerpunten benoemd. De programma’s zijn gebaseerd op de themagebieden/belangrijkste speerpunten uit het coalitieakkoord. Elk programma kent de volgende indeling: 1. Inleiding 2. Speerpunten Per programma zijn enkele speerpunten benoemd. Per speerpunt is aangegeven wat de uitdaging is en wat we daar in 2026 en volgende jaren voor gaan doen. Uitgangspunten hierbij zijn de ambities uit het hoofdlijnenakkoord. 3. Beleidsindicatoren De wettelijk verplichte beleidsindicatoren worden weergegeven. Hierbij worden de meest actuele cijfers genoemd die beschikbaar zijn. 4. Wat gaat dat kosten? Hieronder staan de lasten en baten van het programma. Eventuele stortingen en/of aanwendingen van reserves die bij het programma horen, worden ook in dit overzicht gepresenteerd, gevolgd door het resultaat.

In programma 7 vindt u ook: • het bedrag voor de heffing voor de vennootschapsbelasting • het overzicht van de algemene dekkingsmiddelen • het overzicht van de kosten van overhead Paragrafen De paragrafen lichten een specifiek onderdeel toe of geven een dwarsdoorsnede van de begroting. De onder A t/m H opgenomen paragrafen zijn verplicht voorgeschreven in het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV). De paragraaf I “Ombuigingen” hebben we toegevoegd om een beter inzicht te geven in de financiële positie van onze gemeente. Paragraaf J geeft weer wat we als organisatie doen om de informatiebeveiliging en de privacy van zowel inwoners als organisatie te waarborgen. Financiële begroting Hier vindt u een totaaloverzicht van de financiële gegevens met toelichtingen. Denk hierbij aan een overzicht van de baten en lasten, de balans en de mutaties in reserves en voorzieningen.

Financiële samenvatting Onderstaande tabel geeft de financiële ontwikkelingen op hoofdlijnen weer. De toelichting op de ontwikkelingen vindt u in de programma’s onder het kopje “Wat gaat dat kosten?”

2026 2027 2028 2029 Begroting Begroting Begroting Begroting Meerjarenbegroting 2025-2028

-1.154

-1.005

-2.904

-2.983

Raadsbesluiten tot en met 8 juli 2025

6.740

7.476

5.484

6.522

Actuele begroting 2025 - 2028

5.587

6.471

2.580

3.539

-4

-7

-11

-14

Rente, afschrijving en financiering

1.696

300

228

Loon- en prijscompensatie

-971

-942

-1.182

-1.240

Autonome ontwikkelingen

-4.923

-4.687

-3.756

-4.801

-159

-25

-9

-52

Intensivering huidige beleid

-2.012

-2.107

-2.542

-2.562

Ombuigingen

1.140

1.200

1.550

1.990

354

205

-3.370

-2.913

Gemeentefonds

Diverse kleine mutaties < € 50.000

Meerjarenbegroting 2026- 2029

Als de bovenstaande begrotingssaldi voor de jaren 2026-2029 worden gecorrigeerd voor incidentele baten en lasten dan levert dat de onderstaande structurele begrotingssaldi op:

Structureel begrotingssaldo 2026 2027 2028 2029 Begroting Begroting Begroting Begroting Saldo baten en lasten voor mutaties reserves

-5.188

-868

-4.696

-1.433

Toevoegingen en onttrekkingen aan reserves

5.542

1.072

1.327

-1.480

354

205

-3.370

-2.913

Waarvan incidentele baten en lasten (saldo)

-2.187

-1.382

-223

Structureel begrotingssaldo

2.541

1.586

-3.461

-2.690

Begrotingssaldo

+/+ = voordeel -/- = nadeel Voor loon- en prijscompensatie, rente, afschrijving en financiering en overige technische mutaties volgt hieronder een korte toelichting op hoofdlijnen. Deze komen niet meer terug in de afzonderlijke programma's. Ook voor diverse kleine mutaties kleiner dan € 50.000 is geen toelichting in de programma's opgenomen. Loon- en prijscompensatie De loon- en prijscompensatie is verder onder te verdelen in onderstaande onderdelen. Op elk onderdeel wordt onder de tabel een toelichting gegeven;

Loon- en prijscompensatie

2026

2027

2028

2029

indexering loon- en inhuurkosten indexering budgetten Jeugd en WMO overige indexering reservering meicirculaire 2025

437 2.568 271 -2.305

437 2.568 316 -2379

437 2.568 327 -2150

437 2.568 327 -2092

Totale indexering ten laste van exploiatie

971

942

1.182

1.240

Indexering loon- en inhuurkosten Als er voor enig jaar nog geen CAO bekend is (dat komt regelmatig voor) dan ramen we de indexering van het personeelsbudget zoals die is opgenomen in de meicirculaire van het lopende jaar. Voor het jaar 2026 is er een percentage opgenomen van 2,0%. Voor 2026 is de CAO al wel bekend zodat we de indexering (= 1%) daarop baseren. Indexering budgetten Jeugd en WMO De verwachte stijging voor de budgetten jeugdzorg maatwerkvoorzieningen door de nieuwe inkoop voor de segmenten 2, 3 en 4 per 1 januari 2026 bedraagt € 916.000 (tegen prijspeil 2025). De verwachte stijging voor de budgetten Wmo maatwerkvoorzieningen en Beschermd wonen, maatschappelijk opvang en bemoeizorg en preventie door de nieuwe inkoop per 1 januari 2026 van de Wmo-producten Begeleiding Individueel, dagbesteding, Hulp bij de Huishouding, Logeren en Vervoer naar dagbesteding bedraagt € 609.000 (tegen prijspeil 2025). Bij de nieuwe inkoop per 1 januari 2026 is sprake van hogere tarieven omdat de indexering die we de afgelopen jaren (zoals vastgelegd in de daarvoor geldende raamovereenkomsten) hebben toegepast, is achtergebleven bij de kostenontwikkeling van de aanbieders door hoge inflatie, CAO-stijgingen en stijging van het minimumloon.

Deze totale kostenstijging is de uitkomst van de regionaal doorgevoerde impactanalyse, waarbij een eerste inschatting is gemaakt van wat de financiële consequenties van de nieuwe inkoop voor onze regio en de individuele gemeenten zouden zijn. De gemaakte impactanalyse moet beschouwd worden als een eerste voorlopige indicatie. Daarnaast zijn de tarieven voor maatwerkvoorzieningen van jeugdzorg en WMO geïndexeerd naar prijspeil 2026 conform de algemeen verbindend verklaarde Contractstandaarden. Dit heeft een nadelig effect van € 1.043.000. De totale stijging voor de budgetten van het sociaal domein bedraagt € 2.568.000. Overige indexering Naar aanleiding van onderhoudscontracten en prijsafspraken moeten diverse budgetten geïndexeerd worden. Het betreft met name budgetten voor automatisering en onderhoud. Ook brengen we de toekomstige investeringen naar prijspeil 2026. Reservering meicirculaire 2025 Vanuit de meicirculaire 2025 hebben we van het rijk voor de loon- en prijsontwikkeling geld ontvangen die we hebben gereserveerd voor de loon- en prijscompensatie. Deze post zetten we nu in voor deze kosten stijging. Per saldo komt er in 2026 een bedrag van € 971.000 ten laste van het begrotingsresultaat. Rente, afschrijving en financiering Voor de meerjarenbegroting zijn de vaste activa meerjarig doorgerekend voor de rente en afschrijving.

Daarvoor hebben we de definitieve saldi vanuit de jaarrekening 2024 als basis genomen. Deze zijn aangevuld met ontwikkelingen in de planning. Doordat diverse investeringen later worden opgeleverd dan eerder was gepland, levert dit een (tijdelijk) voordeel voor de exploitatie op. Voorbeeld hiervan is de verschuiving van de reconstructie van wegen. Voor 2026 zijn er door de verschuiving minder kapitaallasten. Daarnaast hebben we de financieringsbehoefte meerjarig doorgerekend. Hieruit blijkt dat we in de toekomst geld moeten aantrekken om de investeringen te kunnen financieren. Voor het aantrekken van lang vreemd vermogen rekenen we met 3,2%. Daarnaast ontstaat er een voordeel omdat de investeringen van riolering van 2025 zijn verschoven. De btw op de investeringen zijn een voordeel voor de exploitatie.

Overige technische mutaties Zoals de naam al zegt gaat het om technische wijzigingen. Deze zijn administratief van aard en hebben geen invloed op het saldo van de meerjarenbegroting. Wel kunnen het wijzigingen zijn die op meerdere programma's betrekking hebben. Verdeling van de loonkosten over de begrotingsprogramma’s Tot en met de begroting van 2025 werden de loonkosten verdeeld over de taakvelden op basis van ervaring en tijdschrijven. Elk taakveld valt onder één van de zeven programma’s, waardoor de loonkosten in een programma terechtkomen. Voor de begroting van 2026–2029 hebben we ook gebruikgemaakt van gegevens uit de benchmark formatie en kosten. Die laat zien hoeveel tijd gemeentelijk personeel gemiddeld aan elk taakveld besteedt. Dankzij deze extra informatie is de verdeling van de loonkosten over de programma’s actueler en beter onderbouwd. Dit zorgt wel voor verschuivingen in de hoogte van de loonkosten tussen de programma’s. Specificatie van de mutaties per programma Onderstaande is een specificatie van de onderdelen opgenomen. Het betreft de onderdelen gemeentefonds, autonome ontwikkelingen, intensivering huidig beleid en ombuigingen. In de specificatie zijn de programmanummers opgenomen. Per programma is onder het kopje 'Wat gaat dat kosten een toelichting opgenomen.

Het kan voorkomen dat onderwerpen in meerdere programma's terugkomen, omdat de financiële vertaling meerdere programma's raakt. De verslaggevingsvoorschriften, het BBV, schrijven voor dat mutaties per programma worden gepresenteerd en geautoriseerd door de gemeenteraad. Het samenvoegen van gelijke regels in verschillende programma's is daarom geen optie. We begrijpen dat dit de overzichtelijkheid niet altijd ten goede komt.

2026 raming

2027 raming

2028 raming

2029 raming

2 Reservering/doorbetaling bijdrage WSW

-193

-187

-154

106

7 Reservering/doorbetaling bijdrage WSW

189

180

143

-120

-4

-7

-11

-14

7 Aanpassing functiewaarderingssysteem

-500

-700

7 Aanvullen weerstandsvermogen

-281

4 Afvalbegroting 2026-2029

7 APPA-uitkering (wachtgeld)

-230

-290

-120

-40

2 Bijdrage regionaal transformatiebudget jeugdhulplandschap

-155

Bomenbeleid 2025: "Gezonde bomen voor een gezonde 3 leefomgeving"

-135

1 Budgetsubsidie Cultuurontwikkeling

-120

4 Circulariteit

-50

7 Continueren dekking formatie woningenplan

-400

2 Gemeentelijke bijdrage veiligheidsregio

-14

7 Gemeentelijke bijdrage veiligheidsregio

-75

-74

7 Gemeenteraadsverkiezingen

-50

1 Hogere degeneratieopbrengsten

100

2 Integrale Crisishulp Jeugd Noord- en Midden-Limburg

-90

7 I-Pads raad

-50

Gemeentefonds

Totaal Gemeentefonds Autonome ontwikkelingen

2 Jeugdzorg PGB's

-208

2 Jeugdzorg segment 1 Lumpsum

-240

155

-22

-349

-100

-24

-83

-1.255

2 Maatwerkvoorzieningen Wmo

-56

-368

7 Maatwerkvoorzieningen Wmo

156

309

457

600

7 Onroerendezaakbelasting (OZB)

914

924

-18

2 Openbare Gezondheidszorg

-75

5 Pachten

-1.092

2 Participatiewet: BUIG budget (baten)

1.092

2 Programmaplan samen voor veilig

-30

-60

4 Regionale Uitvoeringsdienst (RUD)

-750

-1.100

-1.200

-1.400

3 Schadeuitkeringen Wet Ruimtelijke Ordening

-105

-40

-93

-71

-180

-154

7 Verstevigen vermogenspositie

-850

-500

500

7 Voortzetten inzet ervaringswerker jeugd buitenruimte

-62

2 Wmo PGB's

-48

-77

-107

-138

-4.923

-4.687

-3.756

-4.801

-500

1 Buitenomgeving scholen conform planning IHP in Hegelsom

-60

2 Combinatie accommodatie met onderwijs Griendtsveen

-18

Combinatie nieuwe school Meerlo met multifunctionele accommodatie

-210

-157

-101

1 Investering Kasteelpark ter Horst

-149

1 Investeringen sportaccommodaties

-111

2 Kapitaallasten kindcentrum Sevenum

-648

1 Meerjareninvesteringsplan (MIP) 2026-2029

-50

-100

-150

Kapitaallasten Integraal Huisvestingsplan scholen (IHP) 2025-2029

1 Ken de dorpen Koopovereenkomst klavers 3, 5, 8 en 6 B Ontwikkelbedrijf Greenport Koopovereenkomst klavers 3, 5, 8 en 6 B Ontwikkelbedrijf 3 Greenport 1

2 Maatwerkvoorzieningen Jeugdzorg

3 Ontwikkelkader weerden Grubbenvorst en Lottum

Participatiewet: AB-IOAW-IOAZ-LKS en BBZlevensonderhoud (lasten)

Tijdelijke voortzetting inzet Woo-adviseur (Wet open overheid)

7 Toeristenbelasting Verhogen budget personele capaciteit Omgevingswet en omgevingsplannen Verhoging inkomensgrens voor lokale 2 inkomensondersteuning 3

Totaal Autonome ontwikkelingen Intensivering huidige beleid 7 Budget voor nieuw college

7 Dienstverlening en participatie

Ondersteuning (niet) gemeentelijke multifunctionele accommodaties (MFA's)

-340

-345

-350

-355

5 Transitie landelijk gebied

-165

-65

1 Uitvoering programma Erfgoed

-365

-340

-315

-290

5 Uitvoeringsprogramma Visie Veehouderij

-430

-360

-240

-230

1 Volkshuisvestingsprogramma

-55

-175

Totaal Intensivering huidige beleid

-2.012

-2.107

-2.542

-2.562

7 Duurzaam deelvervoer en dienstreizen

7 Meedoen en geldzaken (MGZ)

2 Meedoen en geldzaken (MGZ)

-74

-92

3 Openbaar groen

250

200

7 Procesverbetering en automatisering

100

200

300

400

7 Regionalisering

100

7 Taakstelling beschikbare formatie

250

500

750

1.000

1 Verlagen budget Verkeer

240

150

240

1 Verlaging storting in Reserve Speelvoorzieningen

150

1.140

1.200

1.550

1.990

Ombuigingen

Totaal Ombuigingen

BELEIDSBEGROTING

Programmaplan Samen verder bouwen aan een toekomstbestendig Horst aan de Maas Met genoegen leggen wij u de laatste begroting van deze raadsperiode voor. Dat maakt deze begroting bijzonder: ze kijkt vooruit naar 2026–2029, terwijl in het voorjaar een nieuwe gemeenteraad en een nieuw college aantreden. Zij zullen ongetwijfeld eigen accenten leggen, maar treffen een stevige basis aan. Horst aan de Maas ligt goed op koers. In een tijd van complexe maatschappelijke opgaven en snelle veranderingen hebben we samen met onze gemeenschap gekozen voor een richting die perspectief biedt. Die lijn houden we vast. Veel van wat we doen vraagt om continuïteit en een lange adem – en dat ziet u terug in deze begroting. We zijn trots op wat we samen hebben bereikt. Niet alleen binnen onze gemeente, maar ook daarbuiten wordt onze aanpak gewaardeerd. De samenwerking in de regio, zoals binnen de Regio Deal II en het NOVEX-programma, onderstreept dat. Als college dragen we met vertrouwen en zorgvuldigheid over aan onze opvolgers – als een goede huisvader die het huis op orde achterlaat. Voor het nieuwe College nemen we financiële ruimte op in de begroting om in te spelen op urgente vraagstukken, zodat zij slagvaardig van start kan gaan. Als rode draad loopt door deze begroting de lijn van ambitie, samenwerking en vertrouwen.

Samen met onze inwoners, ondernemers, verenigingen en partners bouwen aan gezonde, duurzame en vitale gemeenschappen. Dat deden we altijd al en daar gaan we vol enthousiasme mee door. We investeren in vitale dorpen en wijken, waar mensen elkaar ontmoeten, zich thuis voelen en samen bouwen aan hun leefomgeving. We zorgen voor passende woningen voor jong en oud, en zetten in op leefbare wijken met ruimte voor groen, ontmoeting en beweging. We versterken onze sociale basis, zodat iedereen mee kan doen – ongeacht achtergrond of omstandigheden. En we blijven werken aan een inclusieve samenleving, waarin ook arbeidsmigranten en statushouders volwaardig kunnen participeren. Onze economie krijgt een impuls via duurzame en circulaire innovaties, sterke centra en toekomstgerichte bedrijventerreinen. De agrarische sector en vrijetijdseconomie worden versterkt met oog voor natuur, landschap en leefbaarheid. We werken aan een robuust energiesysteem, vergroenen onze omgeving en zetten stappen richting een circulaire economie. Daarbij benutten we de kracht van regionale samenwerking. Ook onze gemeentelijke organisatie ontwikkelt mee. We verbeteren onze dienstverlening, investeren in vitale en professionele medewerkers en benutten technologische innovaties. We hebben op tijd geanticipeerd op het aangekondigde ravijnjaar, waardoor wij ons evenwichtig financieel beleid kunnen voortzetten.

Daarbij zijn we geholpen met een gunstiger meicirculaire. Dit bij elkaar leidt ertoe dat wij de jaren 2026 en 2027 ruim sluitende jaarcijfers presenteren en vanaf 2028 een verantwoord tekort kennen. Deze begroting is een uitnodiging om samen koers te houden. Om verder te bouwen aan een Horst aan de Maas waarin het goed leven, werken en recreëren is. Met vertrouwen in elkaar, oog voor de lange termijn en de overtuiging dat we samen meer bereiken dan alleen. Graag gaan we hierover met u in november in gesprek. Laten we samen koers houden. Voor een Horst aan de Maas dat klaar is voor de toekomst. Het College van Burgemeester & Wethouders

1 Vitale kernen In Horst aan de Maas streven we naar gezonde en gelukkige inwoners in vitale kernen. We zetten in op leefbare gemeenschappen, met een krachtig verenigingsleven en een fijne, groene omgeving die uitnodigt tot ontmoeting en beweging. We zien dat elke gemeenschap zijn eigen identiteit heeft en sluiten daar zo veel mogelijk bij aan. We stimuleren inwoners om met ons mee te denken en mee te doen. Samen bouwen we aan het versterken van verbinding en sociale cohesie. Het bouwen aan vitale gemeenschappen legt naast de fysieke ontwikkelingen en organisatorische ontwikkelingen, de basis voor de eerste lijn van het transformatieplan ‘Gezonde en Gelukkige Inwoners in Vitale Kernen’. Ken de dorpen Wat willen we bereiken? Als gemeente Horst aan de Maas werken we samen met de dorpen en wijken aan een vitale toekomst voor elk dorp. Dit zowel op ruimtelijk- als het sociale vlak. Wat gaan we er voor doen? • In 2026 hebben we gebiedsmakelaars. We starten met 2 en gaandeweg gaan we bekijken of dit voldoende is om elk dorp goed van dienst te kunnen zijn. •

We streven ernaar om in 2026 van elk dorp een dorpsprofiel te hebben, is aan elk dorp een gebiedsmakelaar gekoppeld en is elk dorp bezig met de dorpsfocus; hetgeen waar het dorp zelf mee aan de slag wil.

•

Vanaf 2026 werken we volgens de participatieaanpak Horst aan de Maas; een duidelijke en eenduidige werkwijze om uitvoering te geven aan verschillende vormen van participatie.

ENDVBEND

Participatieaanpak Wat willen we bereiken? Onze dorpen zijn steeds beter in staat sturing te geven aan hun eigen toekomst. Via gebiedsmakelaars en dorpsprofielen stimuleren we betrokkenheid en samenwerking in de gemeenschap. Als gemeente ondersteunen we initiatieven daar waar nodig. Wat gaan we er voor doen? • We ondersteunen inwoners- en vrijwilligersinitiatieven die bijdragen aan onze gemeentelijke doelen. Dit doen we via het subsidiekader ‘Samen werken aan vitale gemeenschappen’. In 2026 evalueren we dit subsidiekader. We kijken in hoeverre de regelingen aansluiten op de behoefte van initiatieven. Waar nodig passen we regelingen tussentijds aan.

ENDVBEND

Voor iedereen een passende woning Wat willen we bereiken? In Horst aan de Maas vindt iedereen een passende woning, nu en in de toekomst. Daarom streven we naar voldoende woningen die passen bij de verschillende levensfases en inkomens van onze inwoners. We willen dat mensen met een lager inkomen ook een betaalbare woning kunnen huren of kopen. Ouderen moeten langer zelfstandig kunnen blijven wonen in een woning die aansluit bij hun zorgbehoeften. Ook mensen die het extra moeilijk hebben op de woningmarkt, zoals mensen in een noodsituatie, verdienen een plek waar ze zich thuis voelen. Daarnaast willen we de doorstroming bevorderen. Met een nieuw volkshuisvestingsprogramma brengen we deze doelen samen, zodat we gericht kunnen bouwen aan leefbare en toekomstbestendige dorpen en wijken. Wat gaan we er voor doen? • We vergunnen tot en met 2030 gemiddeld 250 woningen per jaar. Dit is vergelijkbaar met de afgelopen jaren en het behaalde doel van 1.000 woningen. 15

•

In het Volkshuisvestingsprogramma omschrijven we welke instrumenten we gaan inzetten voor het realiseren van deze opgaves. Dat is een mix van communicatieve, juridische en financiële instrumenten. De implementatie van deze instrumenten werken we uit in een uitvoeringsagenda. Ook werken we een woningbouwprogramma uit voor de komende jaren.

•

Om een betere balans te krijgen zorgen we dat de bestaande woningvoorraad vooral met woningen voor één- en tweepersoonshuishoudens en geschikte woningen voor ouderen (nultreden) wordt uitgebreid.

•

We blijven inzetten op meer woningen voor huishoudens met een inkomen tot € 50.000 per jaar. Daar is nu weinig aanbod voor. Ervaring is dat senioren om meerdere redenen moeilijk doorstromen naar een beter passende woning. Terwijl dat juist wel de sleutel is om een beweging op gang te brengen.

•

We zorgen dat de te bouwen woningen beter passen bij de vraag.

•

We werken door aan woningbouwprojecten in de kernen. We verwachten ook in 2026 groen licht te geven op veel projecten.

•

We stellen een huisvestingsverordening op waarin we regels opnemen over het toewijzen van sociale huurwoningen. Het rijk stelt een dergelijke verordening verplicht. Hiermee wordt een verantwoordelijkheid die nu nog bij de woningcorporaties ligt, overgeheveld naar de gemeentes. Aan de organisatie van het afgeven van urgentiebeschikkingen en het proces van vergunningverlening, inclusief bezwaarprocedures, zijn kosten verbonden.

ENDVBEND

Budgetsubsidies (voor semiprofessionele organisaties) Wat willen we bereiken? Sinds 2022 steunen we professionele organisaties zoals BiblioNu en Synthese met een meerjarige subsidie. Deze organisaties spelen een belangrijke rol in het versterken van gemeenschappen, bijvoorbeeld door culturele en maatschappelijke activiteiten aan te bieden die voor iedereen toegankelijk zijn. Vanaf 2026 start een nieuwe subsidieperiode. Omdat hun maatschappelijke betekenis groeit, verwachten we dat sommige organisaties meer subsidie nodig hebben om hun werk goed te kunnen blijven doen. Ons doel is om deze organisaties blijvend te ondersteunen, zodat ze kunnen bijdragen aan een vitale en inclusieve samenleving voor alle inwoners. Wat gaan we er voor doen? • We zorgen voor meer stabiliteit voor BiblioNu door losse subsidies, zoals die voor het Taalakkoord en het Informatiepunt Digitale Overheid, voortaan in één vast budget op te nemen. In 2026 blijven we de bibliotheek versterken als plek waar inwoners makkelijk informatie kunnen vinden en zich kunnen ontwikkelen, bijvoorbeeld via een breed informatiepunt en uitleenpunten in de dorpen. •

We zorgen dat sociaal-juridische hulp via Synthese voortaan vast onderdeel is van de meerjarige subsidie. We kijken kritisch naar hoeveel uren daarvoor nodig zijn, in verhouding tot andere taken van het maatschappelijk werk. De vraag naar ondersteuning groeit, vooral bij jongeren en ouderen. Binnen het beschikbare budget moeten we daarom soms scherpe keuzes maken. Ook zien we dat Synthese meer wordt gevraagd door initiatieven zoals Thuis in Horst aan de Maas en de nieuwe dorpsteams.

•

We zetten subsidie in voor cultuurontwikkeling om innovatieve producties en samenwerkingen met maatschappelijk impact mogelijk te blijven maken.

•

Om de samenwerking met Volwassenenfonds Nederland en Slachtofferhulp toekomstbestendig te maken, zetten we de huidige subsidierelatie vanaf 2026 om naar een inkooprelatie. Zij zullen geen budgetsubsidie meer ontvangen.

ENDVBEND

Gemeentelijke accommodaties Wat willen we bereiken? In Horst aan de Maas zorgen we goed voor de gebouwen waar inwoners samenkomen voor sport, cultuur en maatschappelijke activiteiten. We beheren deze accommodaties zodat ze veilig, toegankelijk en geschikt blijven voor bijvoorbeeld gymles, verenigingsactiviteiten of buurtbijeenkomsten. Zo dragen we bij aan een omgeving waarin mensen elkaar kunnen ontmoeten, bewegen en zich kunnen ontwikkelen. Wat gaan we er voor doen? • In Q4 2025 actualiseren we het Meerjarenonderhoudsplan (MJOP) en het Meerjaren investeringsplan (MIP). Op basis van het nieuwe MJOP voeren we vanaf 2026 onderhoud uit om onze accommodaties in stand te houden. •

Daarnaast blijven we de komende jaren kritisch kijken naar welke accommodaties behouden moeten blijven en waar we eventueel ook kunnen samenvoegen of zelfs afstoten.

•

We zien dat de exploitatie van accommodaties hier en daar wellicht ondersteuning nodig heeft. Er rust een behoorlijke verantwoordelijkheid op (vrijwilligers)besturen. Het is voor ons belangrijk dat deze vrijwillige inzet behouden blijft voor de samenleving. Hier investeren we in.

ENDVBEND

Revitalisering wijken Wat willen we bereiken? Onze inwoners wonen in leefbare en veilige kernen en wijken in Horst aan de Maas, waar ze zich thuis voelen. In sommige wijken komt de leefbaarheid steeds meer onder druk te staan. In deze wijken werken we aan een samenhangende aanpak om de leefbaarheid te verbeteren, bijvoorbeeld in Horst-West. Wat gaan we er voor doen? • We maken nieuwe afspraken met Wonen Limburg over toekomstige verbeteringen, zoals meer groen, plekken om elkaar te ontmoeten, en het verduurzamen en aanpassen van woningen en gaan aan de slag met het uitvoeren van deze afspraken. •

We hebben een herstructureringsfonds opgericht dat we inzetten om de leefbaarheid in wijken of buurten te verbeteren. O.a. in drie wijken in Horst-West. Wonen Limburg overweegt hierin mee te doen.

ENDVBEND

Fundament voor vitale gemeenschappen: Sport & cultuur, erfgoed en accommodaties Wat willen we bereiken? In Horst aan de Maas zetten we sport en bewegen in om de gezondheid van inwoners te verbeteren en problemen te voorkomen. We richten ons vooral op mensen die hier het meeste baat bij hebben, zoals kinderen met een motorische achterstand en mensen die moeilijk toegang hebben tot sport. Cultuur speelt ook een belangrijke rol in het versterken van gemeenschappen en het aanpakken van maatschappelijke uitdagingen. Verenigingen zijn hierin onmisbaar voor de leefbaarheid in onze dorpen. Daarnaast willen we ons erfgoed goed bewaren en beleefbaar maken, zodat historische gebouwen, archeologische vondsten en bijzondere landschappen ook voor toekomstige generaties zichtbaar en toegankelijk blijven. Tussen 2026 en 2029 brengen we de basis op orde, met extra middelen om erfgoed duurzaam te behouden en te benutten voor toerisme en recreatie. Wat gaan we er voor doen? • We zetten het Transitieplan Sport aan de Maas in 2026 voort. •

In 2026 geven we uitvoering aan het recent vastgestelde cultuurprogramma 2030. Hierin zijn de speerpunten voor cultuur opgenomen. De focus ligt hierbij op:  Het inzetten van cultuur als middel om de beweging van zorg naar gezondheid te stimuleren. 17

  

Het behouden van culturele innovatieve producties en samenwerkingen met maatschappelijke impact. Een sterk verenigingsleven in de dorpskernen. De ondersteuning aan Museum de Locht voor het voortzetten van hun programmering en activiteiten.

•

We vertalen (juridisch) onderdelen van het erfgoedbeleid, zoals waarderingskaarten en beleidskaarten naar het omgevingsplan.

•

We wijzen de gemeentelijke monumenten en karakteristieke panden aan.

•

We starten stimuleringsregelingen op. Bijvoorbeeld een subsidie en handreiking voor eigenaren/ initiatiefnemers.

•

We nemen in de begroting financiële middelen op om het beheer en de exploitatie van (niet) gemeentelijke MFA's te steunen.

ENDVBEND

Goed bereikbare en veilige kernen Wat willen we bereiken? Een goede bereikbaarheid van voorzieningen, een sterke infrastructuur in en tussen onze kernen en verkeersveiligheid zijn belangrijke voorwaarden voor vitale kernen. We houden de kwaliteit van wegen, straten en stoepen op peil. Ons mobiliteitsprogramma 2025-2035 is leidend voor wat we doen. Daarnaast verbeteren we de verkeersveiligheid in kernen. Wat gaan we er voor doen? Het mobiliteitsprogramma 2025-2035 heeft een uitvoeringsprogramma waarin de korte termijn doelen staan beschreven die komende jaren willen uitvoeren. Denk hierbij aan: •

We verlagen de maximumsnelheid op een aantal wegen: van 80 naar 60 en van 50 naar 30. Dit komt vooral de veiligheid van fietsers in het verkeer ten goede. Op basis van een constructief plan verlagen we planmatig de snelheid in gebieden waar dat mogelijk is.

•

We zetten campagnes in om verkeersdeelnemers bewust te maken van veilig gedrag in het verkeer.

•

We participeren regionaal in het netwerk Trendsportal. Vanuit deze samenwerking werken we aan het terugdringen van mobiliteitsarmoede in onze gemeente en een verkeersveiligere en mobiele gemeente.

•

We werken de parkeernota verder uit.

•

We besparen op verkeer en vervoer door meer gebruik te maken van energiezuinige ledverlichting in de openbare ruimte. Daarnaast zal het aantal beïnvloedingscampagnes (de grote zoals o.a. wij gaan weer naar school uitgezonderd) afnemen. Onderhoud voeren we alleen uit als het echt nodig is waarbij we zorgen dat het straatbeeld in grote lijnen netjes blijft.

ENDVBEND

Beleidsindicatoren programma Vitale kernen Omschrijving

2023

2024

2025

2026

Nieuw gebouwde woningen per 1.000 woningen Demografische druk (Het aantal personen van 0-20 jaar én 65 jaar of ouder per honderd personen van 20-65 jaar.) Niet-sporters (wordt eens per 4 jaar gemeten)

4,6

18,3

N.n.b.

N.n.b

73,1%

73,4%

74,5%

N.n.b.

N.v.t

40,4%

N.v.t.

Wat gaat dat kosten?

2025 Begroting 2024 na 2026 2027 2028 2029 Werkelijk wijziging Begroting Begroting Begroting Begroting Totaal Lasten

-29.351

-35.512

-42.440

-41.008

-37.981

-37.507

Totaal Baten

13.381

14.856

20.873

19.024

15.429

14.828

Saldo van baten en lasten

-15.969

-20.656

-21.568

-21.984

-22.552

-22.679

Storting in de reserves

-6.905

-368

-97

Aanwending van de reserves

7.005

1.601

791

836

841

-15.869

-19.423

-20.874

-21.245

-21.808

-21.935

Resultaat

Onderstaande tabel geeft het verloop van de begroting sinds de vastgestelde meerjarenbegroting 2025-2028 weer.

2026 2027 2028 2029 Begroting Begroting Begroting Begroting

Bedragen x €1.000 Lasten inclusief mutatie reserves Meerjarenbegroting 2025-2028

-35.657

-34.522

-32.870

-33.000

Raadsbesluiten t/m 8 juli

-5.551

-4.481

-2.942

-2.409

Lasten Actuele begroting

-41.208

-39.003

-35.812

-35.409

Rente, afschrijving en financiering

291

-26

-21

-19

Loon- en prijscompensatie

-44

Autonome ontwikkelingen

-268

-168

Diverse kleine mutaties < € 50.000

-18

-13

-3

Intensivering huidige beleid

-760

-1.081

-1.260

-1.290

Ombuigingen

390

150

240

Overige technische mutaties

-920

-42.537

-41.105

-38.078

-37.604

Totaal lasten Meerjarenbegroting 2026-2029

2026 2027 2028 2029 Begroting Begroting Begroting Begroting Baten inclusief mutatie reserves Meerjarenbegroting 2025-2028

15.172

14.508

12.475

Raadsbesluiten t/m 9 juli

6.345

5.206

3.649

3.047

Baten Actuele begroting

21.517

19.714

16.124

15.522

Autonome ontwikkelingen

124

Diverse kleine mutaties < € 50.000

21.663

19.861

16.270

15.669

-20.874

-21.245

-21.808

-21.935

Totaal baten Meerjarenbegroting 2026-2029

Onderstaande tabel bevat de toelichting op de financiële mutaties uit deze meerjarenbegroting. . Autonome ontwikkelingen Budgetsubsidie Cultuurontwikkeling

2026

2027

2028

2029

Lasten

-120

Baten

Vanaf 2026 willen we de innovatie en kruisbestuiving op cultureel gebied voortzetten doormiddel van een budgetsubsidie van € 120.000 voor cultuurontwikkeling. We zien dat verschillende culturele initiatieven onder andere door verschillende producties een bijdrage leveren aan maatschappelijke vraagstukken, dus waarbij cultuur als middel wordt ingezet. Het cultuurprogramma 2030 biedt de kaders voor deze ontwikkeling.

Hogere degeneratieopbrengsten

2026

2027

2028

2029

Lasten

Baten

100

De opbrengsten uit degeneratiekosten (herstelkosten) moeten hoger worden bijgesteld. Ondanks dat de netbeheerder en de gemeente streven naar minimale schade aan de buitenruimte, is vooraf lastig te voorspellen waar en in welke mate schade optreedt. Door scherp toezicht en een sluitende administratie worden de werkelijke kosten steeds beter verhaald op netbeheerders. Gezien de toenemende werkzaamheden, beperkte ondergrondse ruimte en moeilijk te vermijden schade, is een bijstelling met € 100.000 naar € 185.000 per jaar realistisch. Ken de dorpen

2026

2027

2028

2029

Lasten

-100

Baten

Budgetvraag voor "Ken de dorpen" bedraagt in 2026 € 100.000. We gaan verder met de opgave "Ken de dorpen" waarvan de resultaten nu zichtbaar worden in de samenleving en organisatie. Het gebiedsgericht werken samen met de dorpen kan van start. We gaan verder investeren in het inzichtelijk maken van de dorpen en hierop een verdiepingsslag maken samen met de dorpen. Koopovereenkomst klavers 3, 5, 8 en 6 B Ontwikkelbedrijf Greenport

2026

2027

2028

2029

Lasten

-48

Baten

De gemeente heeft de Klaver 3, 5, 8 en 6B uitbreiding gekocht van het Ontwikkelbedrijf Greenport Venlo. In de koopovereenkomst is opgenomen dat het onderhoud en beheer met bijbehorende voorzieningen voor 50% door de gemeente betaald wordt en dat de overige 50% jaarlijks via een eeuwigdurende onderhoudsverplichting wordt gefactureerd aan het Ontwikkelbedrijf. . Intensivering huidige beleid Buitenomgeving scholen conform planning IHP in Hegelsom

2026

2027

2028

2029

Lasten

-60

Baten

In het IHP staat de nieuwbouw of verbouw van de basisschool in Hegelsom gepland voor 2026. In het IHP is geen rekening gehouden met kosten voor de aanpassing van de buitenomgeving. Hiervoor verwachten wij in 2026 een investering van € 1.000.000. De kapitaallasten drukken vanaf 2027 op de begroting. Investering Kasteelpark ter Horst

2026

2027

2028

2029

Lasten

-149

Baten

Wij zijn bezig met het opstellen van een gebiedsvisie voor het kasteelpark en een toekomstvisie voor kasteel Huys ter Horst. Wij reserveren ruimte in de begroting voor de kapitaallasten voor de investeringen die voortvloeien uit deze twee visies. Investeringen sportaccommodaties

2026

2027

2028

2029

Lasten

-111

Baten

Wij reserveren ruimte in de begroting voor investeringen in sportaccommodaties. Dekking komt deels uit het meerjaren investeringsplan (MIP) en deels via aanvullende kapitaallasten in de begroting.

Meerjareninvesteringsplan (MIP) 2026-2029

2026

2027

2028

2029

Lasten

-50

-100

-150

Baten

De kapitaallasten voor het nieuwe MIP gaan lopen in 2027 op basis van de investeringen 2026. Wij reserveren hiervoor alvast € 50.000 cumulatief per jaar. De definitieve uitwerking volgt in het najaar 2025 dan is de schouw van ons gemeentelijk vastgoed gereed en leggen wij het nieuwe MIP voor aan de raad. Ondersteuning (niet) gemeentelijke multifunctionele accommodaties (MFA's)

2026

2027

2028

2029

Lasten

-340

-345

-350

-355

Baten

We nemen ruimte op in de begroting om (niet) gemeentelijke MFA's financieel te steunen in het beheer en de exploitatie van haar gebouwen. Uitvoering programma Erfgoed

2026

2027

2028

2029

Lasten

-365

-340

-315

-290

Baten

Het college heeft het programma Erfgoed vastgesteld. In 2026 gaan we hieraan uitvoering geven en kunnen we bepalen welke middelen we hiervoor structureel nodig hebben. Voor 2026 begroten we € 100.000, in de jaren erop loopt dit bedrag met € 25.000 per jaar terug. Daarnaast reserveren wij jaarlijks € 150.000 voor een stimuleringsregeling Erfgoed en € 115.000 voor een medewerker voor het programma Erfgoed. Volkshuisvestingsprogramma

2026

2027

2028

2029

Lasten

-55

-175

Baten

In het najaar 2025 hebben wij het nieuwe volkshuisvestingsprogramma voorgelegd aan de raad. Voor de uitvoering van het programma nemen wij in 2026 € 55.000 op in de begroting en voor 2027-2029 € 155.000 per jaar. In combinatie met de bestaande middelen bedraagt het budget in totaal € 250.000 per jaar. Dit zetten wij onder andere in voor verhuisvouchers voor senioren, subsidie voor levensloopbestendig maken van woningen en kosten voor regionale urgentiecommissie. . Ombuigingen Verlagen budget Verkeer

2026

2027

2028

2029

Lasten

240

150

240

Baten

We bezuinigen op diverse verkeersbudgetten. We gaan scherpere keuzes maken in de projecten die we uitvoeren en de prioritering daarvan. Verlaging storting in Reserve Speelvoorzieningen

2026

2027

2028

2029

Lasten

150

Baten

In 2026 wordt de jaarlijkse storting aan de reserve speelvoorzieningen met € 150.000 verlaagd. Dit kan omdat de reserve in de afgelopen jaren zodanig is gevuld dat er voldoende inzit om de bijdrage in 2026 te verlagen.

Overzicht investeringen

Nieuwe investeringen in 2026 tot en met 2029 die de raad al heeft goedgekeurd ,

Bruto Bijdr. Netto inv. derden inv.

2026

2027

2028

10.000

4.000

2.000

Investering openbare verlichting

788

197

Bermen en sloten buitengebied

276

Rehabilitatie en reconstructie wegen

2029

Nieuwe / toekomstige investeringen; waar ruimte voor is gereserveerd, maar die de raad nog moet goedkeuren via aparte besluitvorming . Bruto Bijdr. Netto 2026 2027 2028 2029 inv. derden inv. Investeringen gebied Kasteelpark ter Horst (visie en uitwerking)

4.250

750

3.500

Duurzaamheid mobiliteit

1.000

500

Investeringen accommodatiebeleid

4.000

1.000

Investering nieuwe accommodatie

2.000

Investering MIP

4.000

1.000

Onze Loods (nieuwbouw) Transparante geluidsschermen spoor America

7.750

3.750

4.000

100

2 Een sterke sociale basis Vrij toegankelijke ondersteuning (Intro) Ons doel is een gezonde generatie in 2040: veerkrachtige, weerbare, gezonde inwoners die opgroeien, leven, werken en wonen in een gezonde leefomgeving met een sterke sociale basis. In 2026 gaan we verder met de transformatie van zorg naar gezondheid en focussen we ons nog meer op preventie, het versterken van de sociale basis en voorzieningen die voor iedereen toegankelijk zijn, zonder dat daar een indicatie of verwijzing voor nodig is. We maken het normaal om levensvragen te bespreken en zoeken oplossingen in de directe leefomgeving. We zorgen dat er genoeg goede plekken zijn waar inwoners terecht kunnen met hun ondersteuningsvragen. Door deze transformatie blijft professionele zorg beschikbaar voor de meest kwetsbare inwoners. IN! Horst aan de Maas Wat willen we bereiken? De transformatie van zorg naar gezondheid wordt versterkt door de netwerkbeweging IN! Samen werken we aan een positieve leefomgeving waarin iedereen gezond, veilig en kansrijk kan leven vanuit het gedachtengoed van Positieve Gezondheid. IN! Horst aan de Maas werkt integraal en domein overstijgend samen aan speerpunten en doelen per levensfase. Een onderdeel van IN! Horst aan de Maas is Thuis in Horst aan de Maas. Vanuit Thuis in Horst aan de Maas willen we dat iedereen zoveel mogelijk prettig thuis kan leven.

Wat gaan we er voor doen? • In 2026 versterken we de omgevingsfactoren van jongeren, zoals het vergroten van ouderbetrokkenheid en het verbeteren van de gezonde voedselomgeving. •

We investeren in domein overstijgende samenwerking via Thuis in Horst aan de Maas waarbij ontschotting van zorg bijdraagt aan passende ondersteuning voor onze inwoners. We gaan met dorpsteams aan de slag voor de juiste ondersteuning voor hulpvragen van inwoners.

ENDVBEND

Iedereen kan leren en zich ontwikkelen Wat willen we bereiken? Het onderwijs moet iedereen gelijke kansen geven om zich goed te ontwikkelen en mee te doen in de samenleving. We zorgen dat alle kinderen in Horst aan de Maas onderwijs kunnen volgen op een passende plek dichtbij huis, zodat zij samen kunnen opgroeien en hun sociale basis versterken. Ons doel is dat er geen kinderen thuiszitten omdat er geen passend onderwijsaanbod is. Wat gaan we er voor doen? • In 2026 versterken we de regionale samenwerking en afstemming tussen jeugdzorg en onderwijs, verkorten we de lijnen en verminderen de bureaucratische processen door de subsidieregel ‘Zorg in Onderwijstijd’. •

We investeren in ontwikkeling binnen het leerlingenvervoer, door meer aandacht voor vervoers-ontwikkelplannen, het openbaar vervoer en opstapplaatsen.

•

We zetten leerplicht preventiever in door sneller contact en eerdere betrokkenheid bij zorgen over leerlingen.

•

We blijven ons richten op de groeiende vraag naar speciaal onderwijs en het voorkomen van wachtlijsten, bijvoorbeeld door borging van de Verbrede Toelating bij SBO de Twister.

•

We blijven ons inzetten voor duurzaam onderwijs voor alle nieuwkomers.

•

We bouwen aan een kindcentrum Sevenum, met hierin een school, opvang en sporthal.

ENDVBEND

Ondersteuning aan kwetsbare inwoners (Intro) Steeds meer inwoners hebben op lange termijn ondersteuning of zorg nodig. Dit terwijl de middelen ontvangen voor de uitvoering van onze zorgtaken onvoldoende zijn, gemeenten geconfronteerd worden met bezuinigingen vanuit het rijk en er is sprake van toenemende tekorten op de arbeidsmarkt. Deze ontwikkelingen zorgen ervoor dat het systeem van zorg en ondersteuning onhoudbaar is. Autonome ontwikkelingen in de zorg Wat willen we bereiken? We willen zorg en ondersteuning beschikbaar en betaalbaar houden, ondanks ontwikkelingen waarop we als gemeente weinig directe invloed hebben. Bijvoorbeeld de toenemende zorgvraag door vergrijzing en de bijhorende langere en zwaardere zorginzet thuis beïnvloeden de beschikbaarheid van zorg. Daarnaast zien we dat de zorgkosten toenemen door cao-verhogingen hoger dan de contractuele indexering en landelijke afspraken over reële prijzen. Deze ontwikkelingen leiden voor 2026 en verdere jaren tot een forse stijging van de uitgaven aan zorg en ondersteuning. Wat gaan we er voor doen? • We streven in nieuwe afspraken en aanbestedingen naar een goede balans tussen kwaliteit, beschikbaarheid en betaalbaarheid van zorg. Zoals bijvoorbeeld in de nieuwe aanbesteding trapliften en woningaanpassingen. ENDVBEND

Doorontwikkeling dienstverlening Wat willen we bereiken? We willen dat inwoners van Horst aan de Maas zich gezien en gehoord voelen, juist op de momenten dat het ertoe doet. Onze dienstverlening in het sociaal domein is erop gericht om samen met inwoners te komen tot oplossingen die passen bij hun leven en mogelijkheden. Daarbij staat voorop dat mensen zoveel mogelijk grip en rust ervaren, in plaats van stress en onzekerheid. We streven naar een dienstverlening die dichtbij, betrouwbaar en mensgericht is: inwoners weten waar ze terecht kunnen en kunnen erop vertrouwen dat we doen wat nodig is. Dat betekent dat we niet alleen kijken naar wetten en regels, maar vooral naar de bedoeling erachter. Zo bouwen we aan een sociaal domein dat inwoners ondersteunt bij hun bestaanszekerheid en bijdraagt aan stabiliteit in hun dagelijks leven. Wat gaan we er voor doen? • We maken bewuste keuzes in hoe we onze dienstverlening organiseren. We gebruiken daarbij het Afwegingskader Sociaal Domein om zorgvuldig te bepalen wat we zelf doen, wat we uitbesteden en waarin we investeren. Zo zorgen we ervoor dat we onze middelen en capaciteit inzetten op een manier die de meeste maatschappelijke impact heeft en inwoners écht verder helpt. •

In 2026 gaan we daarnaast actief met het uitvoeringsteam, management en onze partners in gesprek om onze visie verder te vertalen naar de praktijk. Samen werken we aan concrete acties die houvast geven in de dagelijkse uitvoering. Op die manier geven we onze collega’s de ruimte én de steun om maatwerk te leveren, zonder dat het willekeurig wordt. We vertrouwen erop dat zij samen met inwoners de juiste afwegingen kunnen maken, en we faciliteren hen om dat goed te doen.

ENDVBEND

Jeugdhulp beschikbaar voor iedereen die het nodig heeft Wat willen we bereiken? We streven ernaar dat minder kinderen afhankelijk zijn van jeugdzorg, door in te zetten op preventie, vroegsignalering en het versterken van het eigen netwerk. Tegelijkertijd zorgen we ervoor dat kinderen en gezinnen die wél jeugdzorg nodig hebben, tijdig en passend worden geholpen. Daarbij zetten we in op samenwerking, continuïteit van zorg en het ontwikkelen van alternatieven voor intensieve vormen van hulp.

Wat gaan we er voor doen? • We werken aan de uitvoering van de Hervormingsagenda Jeugd. Deze agenda beoogt de kwaliteit en beschikbaarheid van jeugdhulp te verbeteren binnen een strak financieel kader. Hiervoor zijn door het kabinet in overleg met een deskundigencommissie en de VNG extra middelen beschikbaar gesteld. Deze worden verwerkt in de begroting. •

Vanaf 1 januari 2026 treden de nieuwe raamovereenkomsten met jeugdhulpaanbieders (segmenten 2, 3 en 4 en jeugdzorgplus) in werking of worden bestaande raamovereenkomsten verlengd (segment 1 en crisishulp jeugd). Op basis van de Algemene Maatregel van Bestuur reële prijzen Jeugdwet hebben we hierbij nieuwe tarieven moeten vaststellen die hoger zijn dan de huidige tarieven (zie 3.2), deze zijn verwerkt in de begroting. De nieuwe raamovereenkomsten jeugd bieden ook mogelijkheden om beter te sturen op de inzet van jeugdhulp en daarmee op de uitgaven.

•

De afgelopen jaren zijn er de nodige, grote jeugdhulpaanbieders geweest die melding hebben gemaakt van financiële problemen. Door sommige aanbieders zijn herstelplannen of continuïteitsplannen gemaakt en bij sommige hebben gemeenten financieel ondersteund. We blijven de financiële situatie van jeugdhulpaanbieders nauwgezet volgen, zodat we tijdig kunnen inspelen op risico’s en de continuïteit van zorg voor jeugdigen en gezinnen kunnen waarborgen.

•

Op Limburgse schaal werken we aan het versterken van het jeugdhulplandschap door over de grenzen van de jeugdhulpregio’s heen samen te werken bij de organisatie en inkoop van bovenregionale jeugdhulpvoorzieningen. Dit doen we in het kader van de Taskforce Robuust Zorglandschap Limburg.

•

Jeugdzorgplus wordt uiterlijk in 2030 afgebouwd; samen met de jeugdhulpregio’s in Brabant en Limburg werken we aan alternatieven die zijn vastgesteld in het transformatieplan JZ+. Eindhoven voert namens de regio een inkooptraject uit om in 2026 nieuwe contracten af te sluiten die beter aansluiten bij deze transformatie.

ENDVBEND

Iedereen doet mee Wat willen we bereiken? Ons doel is dat alle inwoners, ongeacht hun persoonlijke omstandigheden, op hun eigen manier kunnen meedoen in de samenleving. Meedoen betekent niet alleen werk of vrijwilligersactiviteiten, maar ook sociale verbinding, ontwikkeling en deelname aan de gemeenschap. We willen dat inwoners zich gezien, gehoord en gesteund voelen. Dat ze de ruimte krijgen om hun talenten en mogelijkheden in te zetten, en waar nodig ondersteuning krijgen om obstakels te overwinnen. Tegelijkertijd houden we oog voor de balans: meedoen gaat over kansen benutten, maar ook over prikkels en verantwoordelijkheden die inwoners stimuleren om actief bij te dragen aan hun omgeving. Wat gaan we er voor doen? • We vertalen de wetswijzigingen van de Participatiewet in Balans naar onze gemeentelijke praktijk, passend bij de doorontwikkeling van onze dienstverlening. •

We zorgen dat inwoners naar vermogen mee kunnen doen, met passende ondersteuning en een duidelijke prikkel naar werk, afgestemd op hun situatie.

•

We faciliteren onze professionals zodat zij met vertrouwen en deskundigheid de juiste afwegingen kunnen maken, binnen heldere kaders vanuit de bedoeling van de wet.

•

We werken aan de ontvlechting van de NLW zodat we zelf de regie in handen hebben voor de ontwikkeling van ons eigen, toekomstgerichte lokale ontwikkelbedrijf.

•

We bouwen aan een nieuwe Onze Loods zodat er meer werkplekken en leslokalen beschikbaar zijn en ruimte is voor ontmoeting en meedoen. Onze Loods wordt een B.V. zodat we doorontwikkeling goed kunnen organiseren en medewerkers in dienst kunnen nemen.

ENDVBEND

Grip op inkomen en schulden Wat willen we bereiken? Ons doel is dat inwoners met financiële problemen snel en effectief de hulp krijgen die ze nodig hebben. We willen dat zij weer grip krijgen op hun situatie, zodat stress en onzekerheid afnemen en het risico op verdere schulden en sociale problemen kleiner wordt. Waarbij we (complexe) problemen vroegtijdig signaleren en voorkomen dat schulden verergeren. Met duurzame, samenhangende en mensgerichte schuldhulpverlening zorgen we ervoor dat inwoners op een passende manier worden ondersteund in hun weg naar financiële zelfredzaamheid. Wat gaan we er voor doen? • We werken aan een meer samenhangende en toegankelijke gemeentelijke schuldhulpverlening, waarin inwoners minder te maken hebben met overdrachtsmomenten en versnippering van de ondersteuning. •

We zorgen dat onze dienstverlening beter aansluit bij de leefwereld van inwoners, zodat mensen zich begrepen voelen en sneller geholpen worden.

•

We passen ons beleid en onze processen aan op veranderingen in wet- en regelgeving, ICTsystemen en samenwerking met partners, zodat de schuldhulpverlening toekomstbestendig en effectief blijft.

ENDVBEND

Inwoners met complexe problematiek Wat willen we bereiken? We willen inwoners met een stapeling van problemen, zoals eenzaamheid, verslaving, schulden of huiselijk geweld, zo passend mogelijk ondersteunen zodat ze op den duur weer eigen regie over hun leven krijgen. Door de (chronische) stress die deze problemen veroorzaken, verliezen steeds meer inwoners deze regie en lukt het steeds minder goed om problemen op te lossen. Daarnaast sluit het gestandaardiseerde en verkokerde systeem vaak onvoldoende aan bij wat deze inwoners nodig hebben en is de weg in dat systeem steeds moeilijker te vinden. Wat gaan we er voor doen? • We werken met extra aandacht aan het creëren van stabiliteit en het verminderen van stressfactoren. We werken structureel samen met ervaringswerkers en gaan flexibel om met onze kaders waar nodig. Deze ‘Stabiliteitsaanpak’ dragen we ook uit naar onze samenwerkingspartners. •

We bieden inwoners die tijdelijk niet thuis kunnen verblijven een plek om tot rust te komen in het Herstelhuis in Horst, ondersteund door ervaringswerkers van Stichting Zelfregie. Voor wie meer tijd nodig heeft of niet direct terug naar huis kan, zijn er Mikmakplekken. Samen met partners zoeken we naar duurzame oplossingen. De structurele bekostiging vanuit de regio wordt in 2026 verder uitgewerkt, afhankelijk van besluitvorming eind 2025.

•

We investeren lokaal in een intensieve, systemische aanpak van huiselijk geweld met korte lijnen naar ketenpartners, en versterken regionale initiatieven voor duurzame impact.

ENDVBEND

Beleidsindicatoren programma Een sterke sociale basis Omschrijving

2023

2024

2025

2026

Banen per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15 t/m 64 jaar Jongeren met jeugdreclassering

794,9

N.n.b.

0,2%

N.n.b.

Lopende re-integratievoorzieningen per 10.000 inwoners van 15-64 jaar Cliënten met een maatwerkarrangement WMO per 10.000 inwoners

76,1

97,7

N.n.b.

590

670

N.n.b.

Werkloze jongeren van 16 t/m 22 jaar

N.n.b.

Jongeren van 12 t/m 21 jaar met een delict voor de rechter Kinderen tot 18 jaar in een uitkeringsgezin

N.n.b.

Netto arbeidsparticipatie

76,2%

76,4%

N.n.b.

Personen met een bijstandsuitkering per 10.000 inwoners Jongeren tot 18 jaar met jeugdhulp

129,5

144,5

N.n.b.

13,7%

13,9%

N.n.b.

Jongeren tot 18 jaar met jeugdbescherming

1,3%

N.n.b.

Absoluut verzuim per 1.000 leerlingen

3,5

13,2

N.n.b.

Relatief verzuim per 1.000 leerlingen

N.n.b.

Voortijdige schoolverlaters zonder startkwalificatie (vsv-ers), % deelnemers aan het VO en MBO onderwijs

2,1%

1,7%

N.n.b.

Wat gaat dat kosten?

2025 Begroting 2024 na 2026 2027 2028 2029 Werkelijk wijziging Begroting Begroting Begroting Begroting Totaal Lasten

-54.837

-58.447

-67.517

-63.044

-63.867

-64.349

Totaal Baten

13.825

14.042

15.096

14.750

14.784

17.037

Saldo van baten en lasten

-41.012

-44.405

-52.421

-48.293

-49.084

-47.312

Storting in de reserves

-229

-213

-138

-2.388

Aanwending van de reserves

1.420

1.222

5.024

317

-39.820

-43.396

-47.535

-48.115

-49.131

-49.624

Resultaat

Onderstaande tabel geeft het verloop van de begroting sinds de vastgestelde meerjarenbegroting 2025-2028 weer.

2026 2027 2028 2029 Begroting Begroting Begroting Begroting

Bedragen x €1.000 Lasten inclusief mutatie reserves Meerjarenbegroting 2025-2028

-55.875

-56.252

-55.914

Raadsbesluiten t/m 8 juli

-1.002

-722

-721

-767

Lasten Actuele begroting

-56.877

-56.975

-56.635

-56.681

-252

-246

-213

-21

Loon- en prijscompensatie

-2.582

Autonome ontwikkelingen

-3.131

-3.250

-3.528

-4.198

-141

-110

-136

-4.660

-876

-3.126

Ombuigingen

-598

-616

Overige technische mutaties

543

575

-67.655

-63.182

-64.006

-66.737

Gemeentefonds Rente, afschrijving en financiering

Diverse kleine mutaties < € 50.000 Intensivering huidige beleid

Totaal lasten Meerjarenbegroting 2026-2029

2026 2027 2028 2029 Begroting Begroting Begroting Begroting Baten inclusief mutatie reserves Meerjarenbegroting 2025-2028

13.673

13.133

12.937

12.923

-9

-148

13.664

12.985

12.789

12.775

1.092

4.660

2.250

Ombuigingen

524

Overige technische mutaties

345

20.121

15.067

14.875

17.113

-47.535

-48.115

-49.131

-49.624

Raadsbesluiten t/m 9 juli Baten Actuele begroting Gemeentefonds Autonome ontwikkelingen Diverse kleine mutaties < € 50.000 Intensivering huidige beleid

Totaal baten Meerjarenbegroting 2026-2029

Onderstaande tabel bevat de toelichting op de financiële mutaties uit deze meerjarenbegroting.

Gemeentefonds Impulsbudget sociale infrastructuur

2026

2027

2028

2029

Lasten

-59

Baten

Wij ontvangen via de gemeente Peel en Maas een bedrag ad € 59.000 en reserveren dit voor de businesscase Onze Loods. Van 2025 tot en met 2034 ontvangen gemeenten van het rijk impulsgelden voor het versterken van de infrastructuur van sociaal ontwikkelbedrijven in de vorm van een decentralisatie-uitkering. De gemeente Peel en Maas ontvangt de middelen van het rijk, in totaal € 232.000. Vervolgens zijn deze verdeeld over de 3 deelnemende gemeenten: Peel en Maas € 75.000, Venray € 98.000 en Horst aan de Maas € 59.000. Reservering/doorbetaling bijdrage WSW

2026

2027

2028

2029

Lasten

-193

-187

-154

106

Baten

Naast de impulsgelden via de gemeente Peel en Maas, ontvangen we rechtstreeks rijksmiddelen via de algemene uitkering uit het gemeentefonds. Namelijk de WSW-bijdrage en de rijksbijdrage sociale infrastructuur ontwikkelbedrijven. Beiden reserveren we en zetten we in voor WSW doeleinden. In het laatste jaar is er sprake van een voordeel (programma 2), c.q. nadeel (programma 7), omdat er sprake is van een aflopende reeks. De rijksbijdrage daalt in de loop van de jaren en daarmee ook de reservering. . Autonome ontwikkelingen Bijdrage regionaal transformatiebudget jeugdhulplandschap

2026

2027

2028

2029

Lasten

-155

Baten

Ons aandeel in het regionale transformatiebudget voor Jeugd segment 2, 3 en 4 bedraagt € 155.000. In de inkoopstrategie Jeugd 2026 is afgesproken dat we regionaal samen met de andere gemeenten van NoordLimburg een transformatiebudget van € 1 miljoen per jaar beschikbaar stellen voor de transformatie van het jeugdhulplandschap. De verdeling tussen de gemeenten vindt plaats op basis van het aantal jeugdigen in jaar T1. Gemeentelijke bijdrage veiligheidsregio

2026

2027

2028

2029

Lasten

-14

Baten

De basis voor deze raming is de Begroting 2026 van de Veiligheidsregio die door het Algemeen Bestuur van de Veiligheidsregio is aangenomen. In deze begroting vindt er een kleine bijstelling plaats op prijs- en loonindex en is het versterkingsplan GGD verwerkt. Het Dagelijks Bestuur heeft besloten om de financiële consequenties op te nemen. De Raad is via een Raadsinformatiebrief geïnformeerd. Integrale Crisishulp Jeugd Noord- en Midden-Limburg

2026

2027

2028

2029

Lasten

-90

Baten

De kosten voor integrale crisishulp jeugd stijgen met ingang van 2026 met € 90.000. Om de integrale crisishulp jeugd ook vanaf 2026 beschikbaar te hebben is de overeenkomst hiervoor verlengd waarbij we voldoen aan de AMvB Reële tarieven. Jeugdzorg PGB's

2026

2027

2028

2029

Lasten

-208

Baten

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/16069902/1