01c Toelichting
Tekst van het document
Vastgesteld bestemmingsplan ‘Broekhuizerdijk 48, Melderslo’ NL.IMRO.1507.MEBROEKHUIZERDK48.BPV1
Document:
Bestemmingsplan “Broekhuizerdijk 48 Melderslo”
IDN:
NL.IMRO.1507.MEBROEKHUIZERDK48.BPV1
Status:
Vastgesteld
Datum:
6 juni 2023
Bureau Leefomgeving B.V. Schoolstraat 7 5961 EE HORST 077 – 208 60 99 contact@bureauleefomgeving.nl www.bureauleefomgeving.nl
INHOUDSOPGAVE 1.
2.
3.
INLEIDING..............................................................................................................................................................3 1.1
Aanleiding en doel van het bestemmingsplan ..........................................................................................3
1.2
Ligging en begrenzing van het plangebied ...............................................................................................4
1.3
Vigerend bestemmingsplan ........................................................................................................................5
1.4
Leeswijzer .....................................................................................................................................................5
BESCHRIJVING VAN HET PLANGEBIED ......................................................................................................7 2.1
Algemeen ......................................................................................................................................................7
2.2
Ruimtelijke en functionele structuur ...........................................................................................................7
2.3
Historische ontwikkeling ..............................................................................................................................8
BELEID ................................................................................................................................................................ 10 3.1
Inleiding ...................................................................................................................................................... 10
3.2
Rijksbeleid .................................................................................................................................................. 10
3.2.1
Nationale omgevingsvisie .................................................................................................................... 10
3.2.2
Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) ....................................................................... 11
3.2.3
Ladder duurzame verstedelijking ........................................................................................................ 11
3.3 3.3.1
Provinciale Omgevingsvisie Limburg ................................................................................................. 12
3.3.2
Omgevingsverordening 2021.............................................................................................................. 14
3.3.3
Omgevingsverordening Limburg 2014............................................................................................... 14
3.3.4
Regionale Woonvisie Noord-Limburg 2020-2024 ............................................................................ 15
3.4
5
Gemeentelijk beleid .................................................................................................................................. 16
3.4.1
Structuurvisie Horst aan de Maas....................................................................................................... 16
3.4.2
Masterplan Wonen Horst aan de Maas ............................................................................................. 18
3.4.3
Maatwerknotitie bijgebouwen buitengebied ...................................................................................... 19
3.5 4.
Provinciaal beleid ...................................................................................................................................... 12
Conclusie.................................................................................................................................................... 20
PLANBESCHRIJVING ...................................................................................................................................... 21 4.1
Uitgangspunten en doelstellingen van het plan ..................................................................................... 21
4.2
Wijzigingsbevoegdheid............................................................................................................................. 22
4.3
Stedenbouwkundige / ruimtelijke aspecten............................................................................................ 24
4.4
Landschappelijke inpassing ..................................................................................................................... 25
SECTORALE ASPECTEN ............................................................................................................................... 27 5.1
Inleiding ...................................................................................................................................................... 27
Vastgesteld – bestemmingsplan “Broekhuizerdijk 48, Melderslo”
1
5.2 5.2.1
Bodem- en grondwaterkwaliteit........................................................................................................... 27
5.2.2
Geluid ..................................................................................................................................................... 27
5.2.3
Luchtkwaliteit ......................................................................................................................................... 28
5.2.4
Geur ....................................................................................................................................................... 29
5.2.5
Bedrijven en milieuzoneringen ............................................................................................................ 31
5.2.6
Externe veiligheid ................................................................................................................................. 33
5.2.7
M.e.r.-beoordeling................................................................................................................................. 34
5.3
6
7.
Milieuaspecten........................................................................................................................................... 27
Waterparagraaf ......................................................................................................................................... 37
5.3.1
Beleidskader.......................................................................................................................................... 37
5.3.2
Kenmerken van het watersysteem (huidige situatie)........................................................................ 38
5.3.3
Water in relatie tot de ontwikkeling (nieuwe situatie) ........................................................................ 38
5.4
Kabels en leidingen................................................................................................................................... 39
5.5
Natuur ......................................................................................................................................................... 39
5.5.1
Flora en fauna ....................................................................................................................................... 39
5.5.2
Natura2000............................................................................................................................................ 40
5.6
Archeologie en cultuurhistorie.................................................................................................................. 42
5.7
Verkeer en parkeren ................................................................................................................................. 43
5.8
Spuitzones ................................................................................................................................................. 43
UITVOERBAARHEID ........................................................................................................................................ 45 6.1
Economische uitvoerbaarheid ................................................................................................................. 45
6.2
Handhaving................................................................................................................................................ 45
6.3
Maatschappelijke uitvoerbaarheid........................................................................................................... 47
6.4
Procedure................................................................................................................................................... 47
JURIDISCHE TOELICHTING ........................................................................................................................... 48 7.1
Planstukken ............................................................................................................................................... 48
7.2
Toelichting op de verbeelding .................................................................................................................. 48
7.3
Toelichting op de planregels .................................................................................................................... 48
BIJLAGEN: Bijlage 1: Geurnotitie Broekhuizerdijk 48 Bijlage 2: AERIUS Calculator gebruiksfase SEPARATE BIJLAGEN: ▪ Flora- en faunainspectie, Farmconsult, (d.d. 24 maart 2022) ▪ Akoestisch onderzoek, HMB (d.d. 5 januari 2023, kenmerk: 22210801N v.2) ▪ Landschappelijk inpassingsplan, (d.d. 7 januari 2023)
Vastgesteld – bestemmingsplan “Broekhuizerdijk 48, Melderslo”
2
1.
INLEIDING
1.1
Aanleiding en doel van het bestemmingsplan
Op de locatie Broekhuizerdijk 48 in Melderslo is het (voormalige) agrarische bedrijf, een intensieve veehouderij, van initiatiefnemer gelegen. De locatie bestaat thans uit een bedrijfswoning en diverse voormalige agrarische bedrijfsgebouwen. In 2010 heeft initiatiefnemer in het kader van de Stoppersregeling Actieplan Ammoniak Veehouderij besloten het agrarisch bedrijf te beëindigen. Ter plaatse is dan ook geen sprake meer van een actieve intensieve veehouderij. Ondanks het beëindigen van de intensieve veehouderij ter plaatse is de milieuvergunning hier nooit op ingetrokken en is er nog steeds sprake van een agrarisch bestemming voor een intensieve veehouderij. De bedrijfswoning wordt ngo steeds bewoond door initiatiefnemer. De voormalige agrarische bedrijfsgebouwen zijn grotendeels in gebruik als opslagruimte.
Afbeelding 1 Ligging en omgeving plangebied
Gezien de beperkte oppervlakte van het agrarische bouwvlak, de beperkte milieuvergunning, het ontbreken van aangrenzende eigen landbouwpercelen, de vervallen staat van de bedrijfsgebouwen en de ligging nabij andere burgerwoningen is het zeer onwaarschijnlijk dat de locatie nog potentie heeft voor een moderne, hedendaagse agrarische bedrijfsvoering. Initiatiefnemer is dan ook voornemens de agrarische bestemming ter plaatse om te zetten naar een woonbestemming waardoor het is uitgesloten dat er ooit nog een intensieve veehouderij zich ter plaatse kan vestigen. In ruil daarvoor en om de sloop van een groot deel van de bedrijfsgebouwen te financieren wil initiatiefnemer een nieuwe woning oprichten ter plaatse van de te slopen bedrijfsgebouwen. Het beëindigen van het agrarisch bedrijf en het daarvoor in de plaats terugbouwen van een woning is conform het vigerende bestemmingsplan “Buitengebied Horst aan de Maas” niet toegestaan. Bij de gemeente Horst aan de Maas is daarom een verzoek om medewerking ingediend om de beoogde ontwikkeling van de locatie alsnog te kunnen
Vastgesteld – bestemmingsplan “Broekhuizerdijk 48, Melderslo”
3
verwezenlijken. De gemeente heeft per brief van 9 februari 2021 (kenmerk: WABO-2020-0810) aangegeven, onder voorwaarden, in principe medewerking te kunnen verlenen. Om de ontwikkeling mogelijk te maken dient het bestemmingsplan aangepast te worden. Met voorliggende bestemmingsplan wordt hieraan invulling gegeven.
1.2
Ligging en begrenzing van het plangebied
De locatie is gelegen aan de Broekhuizerdijk 48, in het buitengebied van Melderslo. De locatie staat kadastraal bekend als gemeente Horst, sectie T, nummers 1649 (ged.) en 1650 (ged.). De Broekhuizerdijk verzorgt de directe verbinding tussen de kerkdorpen Melderslo en Broekhuizen en kruist daarbij het bos- en natuurgebied het Schuitwater. De Broekhuizerdijk vormt de belangrijkste verbindingsweg tussen de kernen Melderslo en Broekhuizen. Dwars door het landschap loopt de enkele spoorlijn die Nijmegen met Venlo verbindt. Aan de Broekhuizerdijk is sprake van een transparant bebouwingslint waar de agrarische functie overheerst. Glastuinbouwbedrijven, (intensieve) veehouderijen, (voormalige) agrarische bedrijven maar ook burgerwoningen wisselen elkaar af. De thans onbebouwde gronden tussen de bedrijvigheid zijn eveneens in agrarisch gebruik.
Spoorlijn
Broekhuizerdijk
Meerlosebaan
Afbeelding 2 Luchtfoto plangebied (rood; plangebied)
Kenmerkend voor de omgeving van het plangebied is het open agrarische landschap dat ter plaatse van de Meerlosebaan overgaat in het bos- en natuurgebied het Schuitwater. Het plangebied is gelegen in een kleine bebouwingsconcentratie die zich concentreert aan de Broekhuizerdijk tussen de Spoorlijn en de Meerlosebaan. Deze bebouwingsconcentratie bestaat overwegend uit burgerwoningen met uitzondering van twee intensieve veehouderijen. Aan de noordzijde wordt het plangebied begrenst door de Broekhuizerdijk. Aan de zuidelijke en westelijke zijde zijn thans landbouwgronden gelegen. Het plangebied betreft het huidige agrarische bouwvlak.
Vastgesteld – bestemmingsplan “Broekhuizerdijk 48, Melderslo”
4
1.3
Vigerend bestemmingsplan
De locatie maakt onderdeel uit van het bestemmingsplan “Buitengebied Horst aan de Maas” (vastgesteld d.d. 19 december 2017). De locatie is hierin bestemd als ‘Agrarisch met waarden’ en voorzien van een bouwvlak van bijna 1 ha met de functieaanduiding ‘intensieve veehouderij’. Daarnaast gelden voor de locatie ook de gebiedsaanduidingen ‘milieuzone – grondwaterbeschermingsgebied Venloschol’, ‘overige zone – heideontginning’ en ‘overige zone – ontwikkelingsgebied TOV’. De als ‘Agrarisch met waarden’ aangewezen gronden zijn bestemd voor een agrarische bedrijfsvoering met in dit geval in het bijzonder tevens voor een intensieve veehouderij. Per agrarisch bedrijf is één bedrijfswoning toegestaan met een inhoud van maximaal 1.000 m3. Nagenoeg het gehele bouwvlak mag daarnaast bebouwd worden met bedrijfsgebouwen ten behoeve van het agrarisch bedrijf.
Afbeelding 3. Uitsnede vigerend bestemmingsplan (plangebied het huidige agrarische bouwvlak)
Tevens gelden ter plaatse de bestemmingsplannen “Parapluplan Internationale werknemers Horst aan de Maas 2021” en “Paraplubestemmingsplan Parkeren Horst aan de Maas”. Alhoewel deze bestemmingsplannen geen specifieke wijzigingen voor betreffende locatie regelen ten opzichte van het vigerende bestemmingsplan, zijn noodzakelijke deelaspecten, indien van toepassing, meegenomen in de afweging van de beoogde ontwikkeling van de locatie.
1.4
Leeswijzer
Deze toelichting is als volgt opgebouwd: in hoofdstuk 2 wordt een beschrijving gegeven van de ruimtelijke en functionele structuur van het plangebied. In hoofdstuk 3 wordt het beleidskader beschreven. De beoogde ontwikkeling van de locatie worden beschreven en gemotiveerd in hoofdstuk 4. In hoofdstuk 5 wordt de
Vastgesteld – bestemmingsplan “Broekhuizerdijk 48, Melderslo”
5
ontwikkeling getoetst aan de sectorale aspecten. Tenslotte komen in de hoofdstukken 6 en 7 de uitvoerbaarheid en de planstukken en het vooroverleg aan de orde.
Vastgesteld – bestemmingsplan “Broekhuizerdijk 48, Melderslo”
6
2.
BESCHRIJVING VAN HET PLANGEBIED
2.1
Algemeen
Het plangebied is gelegen in het buitengebied van Melderslo, aan de Broekhuizerdijk. Melderslo maakt onderdeel uit van de gemeente Horst aan de Maas, gelegen in het noorden van Limburg. Ruim 2.000 inwoners bevolken de kern. De locatie is thans bebouwd met een woning met masardekap en daarachter een karakteristieke schuur, een garage en twee voormalige varkensstallen. In de loop der jaren zijn de stallen verouderd en gedeeltelijk in verval geraakt. Een gedeelte van de varkensstalen is thans in gebruik voor opslag.
Voormalige stallen Bijgebouw
Woning met karakteristieke schuur
Afbeelding 4 Huidige situatie agrarisch bedrijf
De bebouwing van het agrarisch bedrijf concentreert zich op de hoek waar de Broekhuizerdijk kruist met de watergang Langevense Loop. De Broekhuizerdijk en de watergang vormen respectievelijk de noordelijke en oostelijke grens van het plangebied. In zuidelijke en westelijke richting wordt het plangebied begrenst door de omliggende landbouwgronden. Aan de overzijde van de Broekhuizerdijk is een burgerwoning gelegen. Ten oosten van deze burgerwoning zijn een intensieve veehouderij en een kapel gelegen. Ten oosten van het plangebied, aan de overzijde van de Langevense Loop zijn eveneens diverse burgerwoningen gelegen.
2.2
Ruimtelijke en functionele structuur
De omgeving rondom het plangebied is te typeren als een grootschalig ontginningslandschap. Het ontginningslandschap is ontstaan door grootschalige ontginningen op zandgronden, deze gronden vormen tegenwoordig de grootste oppervlakte landbouwgrond. Door de vaak grootschalige landbouwkundige inrichting en het relatief pragmatische karakter van de aanwezige landschapselementen zijn de natuurwaarde binnen dit landschap beperkt. De Broekhuizerdijk vormt de belangrijkste verbindingsweg tussen de kernen Melderslo en Broekhuizen. Dwars door het landschap loopt de enkele spoorlijn die Nijmegen met Venlo verbindt. Ten westen van het plangebied
Vastgesteld – bestemmingsplan “Broekhuizerdijk 48, Melderslo”
7
kruist de spoorlijn de Broekhuizerdijk. Van oudsher voerde de Broekhuizerdijk vanuit de kern Melderslo overwegend langs landbouwgronden waarna het, ter plaatse van de spoorlijn, overging in bosgebied. De spoorlijn vormde de grens tussen de landbouwgronden en het bosgebied. In de loop der jaren hebben zich tussen de landbouwgronden steeds meer agrarische bedrijven gevestigd, waardoor de grens van
Afbeelding 6 Broekhuizerdijk richting het Schuitwater
Afbeelding 5 Broekhuizerdijk richting de kern
landbouwgronden naar bosgebied steeds verder naar het oosten is verschoven. Aan de Broekhuizerdijk is sprake van een transparant agrarisch bebouwingslint. Agrarische bedrijven, glastuinbouwbedrijven en intensieve veehouderijen wisselen elkaar af. De onbebouwde gronden tussen bedrijvigheid zijn in agrarisch gebruik. In de afgelopen jaren is ook de woonfunctie steeds verder gegroeid. Diverse voormalige bedrijfswoningen zijn dan ook in de afgelopen jaren omgezet naar burgerwoningen. Ter plaatse van het plangebied is sprake van een kleine bebouwingsconcentratie die zich concentreert aan de Broekhuizerdijk tussen de Spoorlijn en de Meerlosebaan. Deze bebouwingsconcentratie bestaat overwegend uit burgerwoningen met uitzondering van twee intensieve veehouderijen.
2.3
Historische ontwikkeling
Melderslo is als dorp rond 1400 ontstaan uit de ontginningsvelden Meldersveld / Lompertsveld en Eikelenbosch bij een bosrijk gebied. De naam Melderslo heeft dus betrekking op de veldnaam Meldersveld. Het dorp is ontstaan als een boshoevennederzetting, waarbij de hoeven aan drie zijden van het open veld lagen. Tot in de 20e eeuw bestonden Melderslo en Eikelenbosch uit enkele tientallen boerderijen aan onder meer de Vlasvenstraat (ten zuidoosten van het plangebied), Denenweg en Sint-Odastraat (ten zuiden van het plangebied). Tussen deze nederzettingen lag de laatmiddeleeuwse kamphoeve De Locht. Aangezien het grondgebied voornamelijk bestond uit arme zandgronden omringd door heidegebied, werden de hoger gelegen gronden vanaf de late middeleeuwen in cultuur gebracht, zoals aan weerszijden van de Vlasvenstraat en op (de flanken) van de dekzandruggen. De aan Sint Oda gewijde kerk in Melderslo werd in 1944 verwoest. Van 1940 tot en met 1944 zijn meerdere vliegtuigen neergestort in de omgeving van Melderslo. De meeste crashes vonden voor zover bekend plaats in het buitengebied, hoofdzakelijk ten noorden van Melderslo. Er zijn geen aanwijzingen dat in de directe omgeving van het plangebied oorlogsgerelateerde verwoestingen of crashes hebben plaatsgevonden, maar dit is niet uit te sluiten.
Vastgesteld – bestemmingsplan “Broekhuizerdijk 48, Melderslo”
8
Afbeelding 9 Anno 1850
Afbeelding 8 Anno 1900
Afbeelding 7 Anno 1990
Het plangebied is gelegen aan de Broekhuizerdijk, op de kaart van 1850 is de Broekhuizerdijk al aanwezig als verbindingsweg tussen Melderslo en Broekhuizen. Er was toen echter nog geen sprake van bebouwing rondom de Broekhuizerdijk. Het wegenpatroon zoals is in de loop der jaren niet tot nauwelijks veranderd, blijkens de historische kaarten. Na 1900 is er steeds meer bebouwing ontstaan rondom de Broekhuizerdijk. Door de komst van deze bebouwing is de grens van het Schuitwater steeds verder naar het oosten verschoven.
Vastgesteld – bestemmingsplan “Broekhuizerdijk 48, Melderslo”
9
3.
BELEID
3.1
Inleiding
In dit hoofdstuk worden de op het plangebied van toepassing zijnde beleidskaders behandeld. Gemeenten zijn immers niet geheel vrij in het voeren van hun eigen beleid. Rijk en provincie geven met het door hen gevoerde beleid de kaders aan waarbinnen gemeenten kunnen opereren. In de volgende paragraaf wordt ingegaan op het van toepassing zijnde Rijksbeleid. In de daarop volgende paragraaf komt het provinciaal beleid aan bod. In paragraaf 3.4 volgt ten slotte het van toepassing zijnde beleid van de gemeente Horst aan de Maas.
3.2
Rijksbeleid
3.2.1 Nationale omgevingsvisie In het kader van de invoering van de Omgevingswet, die nu gepland staat voor 1 oktober 2022 of 1 januari 2023, heeft het Rijk de Nationale Omgevingsvisie (NOVI) opgesteld. Op die manier wordt invulling gegeven aan de verplichting tot het opstellen van zo’n visie die is vastgelegd in artikel 3.1, lid 3 Ow. Tot de invoering van de Omgevingswet heeft dit document de status van structuurvisie in de zin van artikel 2.3 Wro. Inhoudelijk gezien bevat de NOVI een langetermijnvisie op de toekomstige ontwikkeling van de leefomgeving in Nederland. De intentie van het Rijk is om met de NOVI een perspectief te bieden om grote maatschappelijke opgaven aan te pakken. Bij die opgaven kan worden gedacht aan grote en complexe opgaven met betrekking tot klimaatverandering, energietransitie, circulaire economie, bereikbaarheid en woningbouw. Een centraal aspect van de NOVI is de focus op een nieuwe aanpak van vraagstukken in de fysieke leefomgeving. Werken op basis van integraliteit met betrekking tot verschillende vraagstukken in plaats van sectorale aanpakken voor individuele vraagstukken vormt de kern van deze nieuwe aanpak.
Het streven naar integraliteit dat onderdeel is van de NOVI valt samen in vier verschillende prioriteiten waartussen een onderscheid wordt gemaakt in de NOVI, te weten: ▪ Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie; ▪ Duurzaam economisch groeipotentieel; ▪ Sterke en gezonde steden en regio’s; ▪ Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied. Binnen de NOVI worden drie afwegingsprincipes gehanteerd om te komen tot weloverwogen beleidskeuzen. Die zouden moeten helpen bij het afwegen en prioriteiten van verschillende belangen en opgaven: 1. Combinaties van functies gaan voor enkelvoudige functies; 2. Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal; 3. Afwentelen wordt voorkomen. Op basis van de vier verschillende prioriteiten en de drie afwegingsprincipes zijn 21 nationale belangen geformuleerd, waarmee het Rijk aangeeft waarvoor het verantwoordelijk is en waarop het resultaten wil boeken. Relevante nationale belangen voor onderhavig initiatief zijn als volgt: ▪ Bevorderen van een duurzame ontwikkeling van Nederland als geheel en van alle onderdelen van de fysieke leefomgeving;
Vastgesteld – bestemmingsplan “Broekhuizerdijk 48, Melderslo”
10
▪ ▪ ▪
Realiseren van een goede leefomgevingskwaliteit; Waarborgen en bevorderen van een gezonde en veilige fysieke leefomgeving; Zorgdragen voor een woningvoorraad die aansluit op de woonbehoeften.
Met het saneren van de intensieve veehouderij en de daarmee gepaarde bestemmingswijziging alsmede het toevoegen van één woning wordt ingespeeld op de geformuleerde nationale belangen. Bovendien geldt voor het plangebied dat er geen nationale belangen uit de NOVI in het geding zijn, mede gezien de kleinschaligheid en de aard van het initiatief. 3.2.2 Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) Op 30 december 2011 is het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) in werking getreden. Op 1 oktober 2012 zijn enkele wijzigingen daarvan in werking getreden. Voor de nationale belangen die kaderstellend zijn voor besluiten van gemeenten zijn in het Barro regels opgenomen die direct het bestemmingsplan en daarmee gelijk te stellen besluiten betreffen. Zij strekken ertoe dat de nationale ruimtelijke afweging, die door het kabinet in samenspraak met de Tweede en Eerste Kamer der Staten-Generaal is gemaakt, bij besluitvorming over bestemmingsplannen wordt gerespecteerd. Onderwerpen waarvoor het rijk ruimte vraagt zijn de mainportontwikkeling van Rotterdam, bescherming van de waterveiligheid in het kustfundament en in en rond de grote rivieren, bescherming en behoud van de Waddenzee en enkele werelderfgoederen, zoals de Beemster, de Nieuwe Hollandse Waterlinie en de Stelling van Amsterdam en de uitoefening van defensietaken.
In oktober 2012 is het besluit aangevuld met de ruimtevraag voor de onderwerpen veiligheid op Rijksvaarwegen, toekomstige uitbreiding van infrastructuur, de elektriciteitsvoorziening, het Nationaal Natuurnetwerk, de veiligheid van primaire waterkeringen, reserveringsgebieden voor hoogwater langs de Maas en maximering van de verstedelijkingsruimte in het IJsselmeer. Met het initiatief worden geen van de genoemde belangen geschaad. Op en om de locatie is geen sprake van een gebiedsreservering. Het initiatief is daarom niet in strijd met de beleidsregels zoals deze zijn opgenomen in het Barro. 3.2.3 Ladder duurzame verstedelijking Om zorgvuldig ruimtegebruik te bevorderen is per 1 oktober 2012 de Ladder voor duurzame verstedelijking in het Besluit ruimtelijke ordening (artikel 3.1.6 Bro) opgenomen. De ladder ziet op een zorgvuldige afweging en transparante besluitvorming bij alle ruimtelijke en infrastructurele besluiten. Sinds invoering van de ladder is er veel jurisprudentie ontstaan en is er veel over geschreven. De ladder werd als te ingewikkeld ervaren en zorgde voor veel onderzoekskosten. Per 1 juli 2017 is de regeling daarom gewijzigd.
De drie treden uit de oorspronkelijke tekst worden losgelaten en vervangen door de volgende tekst: “De toelichting bij een bestemmingsplan dat een nieuwe stedelijke ontwikkeling mogelijk maakt, bevat een beschrijving van de behoefte aan die ontwikkeling, en, indien het bestemmingsplan die ontwikkeling mogelijk maakt buiten het bestaand stedelijk gebied, een motivering waarom niet binnen het bestaand stedelijk gebied in die behoefte kan worden voorzien”. Allereerst dient er sprake te zijn van een 'stedelijke ontwikkeling'. Zoals de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State eerder heeft overwogen (uitspraak van 18 december 2013, zaak nr. 201302867/1/R4), is het begrip woningbouwlocatie in de omschrijving van het begrip stedelijke ontwikkeling in artikel 1.1.1, eerste
Vastgesteld – bestemmingsplan “Broekhuizerdijk 48, Melderslo”
11
lid, aanhef en onder i, van het Bro niet nader gedefinieerd in het Bro. Voorts ontbreekt in de nota van toelichting bij deze bepaling (Stb. 2012, 388) een toelichting op de definitiebepaling van het begrip stedelijke ontwikkeling. Zoals de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State eerder heeft overwogen (uitspraak van 20 april 2016, zaak nr. ECLI:NL:RVS:2016:1075), is een planologische functiewijziging geen stedelijke ontwikkeling. Hiervan is met onderhavig initiatief mede sprake. Onderhavig initiatief heeft immers betrekking op de functiewijziging van de voormalige bedrijfswoning naar een burgerwoning. Naast de functiewijziging wordt er ook één nieuwe woning gerealiseerd. Gelet op de kleinschaligheid van het initiatief (welke slechts de toevoeging van één woning omvat), voorziet het initiatief, conform de uitspraak van de Raad van State van 18 december 2013 in zaaknummer 201302867/1/R4, niet in een woningbouwlocatie als bedoeld in artikel 1.1.1, eerste lid, aanhef en onder i, van het Bro. De in het plan voorziene ontwikkeling kan dan ook niet worden aangemerkt als een stedelijke ontwikkeling in deze bepaling van het Bro, zodat artikel 3.1.6, tweede lid, van het Bro verder niet van toepassing is. Er hoeft dan ook niet aan de ladder getoetst te worden.
3.3
Provinciaal beleid
3.3.1 Provinciale Omgevingsvisie Limburg Op 1 oktober 2021 hebben Provinciale Staten de Provinciale Omgevingsvisie Limburg, met bijbehorend m.e.r vastgesteld. De Provinciale Omgevingsvisie is per 25 oktober 2021 in werking getreden. De Provinciale Omgevingsvisie Limburg vervangt het voormalige ‘Provinciaal Omgevingsplan Limburg’ (POL2014). In de Omgevingsvisie wordt de lange termijn visie (2030-2050) beschreven. Er wordt continue gezocht naar de goede balans tussen beschermen én benutten van de fysieke leefomgeving. In de Omgevingsvisie komen vraagstukken aan bod, die er op provinciaal niveau echt toe doen. Daarnaast komen er ook autonome vraagstukken aan bod die van groot provinciaal belang zijn. Het Rijnlands model, dat staat voor overleg en samenwerking, solidariteit en vakmanschap en dat zich richt op de lange termijn, op waarden als kwaliteit en geluk, is hierbij het uitgangspunt. Het document is dynamisch en flexibel, dit biedt mogelijkheden om het document te actualiseren met het oog op (eventuele) toekomstige veranderingen. In de provinciale omgevingsvisie Limburg zijn een aantal hoofdopgaven te onderscheiden, namelijk: 1. Een aantrekkelijke, sociale, gezonde en veilige leefomgeving; a. In stedelijk c.q. bebouwd gebied; Zowel in de stedelijke centra als in de landelijke kernen liggen er diverse uitdagingen.
In stedelijke centra heeft dit met name te maken met de versterking van de stedelijkheid, in de landelijke kernen met het behoud van de leefbaarheid. Limburg is rijk aan volkscultuur en tradities en heeft een rijk verenigingsleven. Hoewel sociale verbanden zoals verenigingen vroeger vanzelfsprekend waren, staan deze nu steeds meer onder druk. Er zijn daarnaast uitdagingen op het gebied van de verbetering en verduurzaming van de woningvoorraad, de toegankelijkheid, beschikbaarheid en bereikbaarheid van voorzieningen en het klimaatbestendig maken van de bebouwde omgeving. Ook kent het bebouwd gebied opgaven met betrekking tot de arbeidsmarkt en ruimte voor bedrijvigheid. b. In landelijk gebied; Limburg kent een uniek landschap en prachtige natuurgebieden. Dit is niet vanzelfsprekend. In het landelijk gebied ligt de nadruk op uitdagingen die te maken hebben met onder meer klimaatadaptatie, de transitie van de landbouw, de inpassing van energie en het zoeken van de balans tussen natuur(behoud), ruimtelijke kwaliteit en het mogelijk maken van ontwikkelingen. Daarnaast zijn schaalvergroting en leegstand van agrarische bebouwing, toeristisch-recreatief (mede)gebruik, biodiversiteit, stikstof en (grond)waterkwaliteit belangrijke thema’s.
Vastgesteld – bestemmingsplan “Broekhuizerdijk 48, Melderslo”
12
2. Een toekomstbestendige, innovatieve en duurzame economie; inclusief landbouwtransitie; Tot 2020 groeit het aantal banen in Limburg. De welvaart en het gemiddelde opleidingsniveau nemen toe, maar niet voor iedereen. Hoewel de werkloosheid gelijk is aan het landelijk gemiddelde (peildatum 2019, 3e kwartaal), is de bruto participatiegraad in Limburg relatief laag. In sectoren als de bouw, horeca en toerisme, zorg en ICT wordt een krapte op de arbeidsmarkt ervaren. Demografische ontwikkelingen maken dat de beroepsbevolking slinkt en het aantal ouderen toeneemt. Een bijzonder punt van zorg is de groeiende maatschappelijke tweedeling die zich ook fysiek uit in de vorm van de ruimtelijke concentratie van kwetsbare groepen. Samen met het verhogen van de arbeidsparticipatiegraad en het aantrekken van internationale werknemers kunnen ontwikkelingen als digitalisering, robotisering en automatisering het tekort aan arbeidskrachten – onder meer als gevolg van demografische ontwikkelingen – tegengaan. 3. Klimaatadaptieve en energietransitie; Klimaatverandering vergroot de kans op overstromingen en wateroverlast, hittegolven en hittestress en langdurige perioden van droogte. Dit brengt uitdagingen en veiligheidsoverwegingen, maar ook kansen met zich mee. Bijvoorbeeld het koppelen van thema's.
Deze klimaatontwikkelingen hebben invloed op onze voedselvoorziening, de leefbaarheid, gezondheid en de natuur. Ook verandert de komende jaren de energievoorziening in Nederland fors. Deze energietransitie zal ook een grote impact hebben op de woon- en leefomgeving in Limburg. Energiebesparing in industrie, landbouw, woningen en mobiliteit én het accommoderen van de ruimtevraag voor de opwekking van duurzame energie, zoals zonne- en windenergie, zijn hierbij uitdagingen met impact op de omgeving. De Omgevingsvisie Limburg bestaat uit twee delen: ▪ Een thematisch deel waarin gedetailleerd wordt ingegaan op de provinciale ambities en opgaven voor de diverse thema’s; ▪ Een gebiedsgericht deel waarin de thema’s op hoofdlijnen verbonden worden op regionale schaal voor de drie regio’s Noord-, Midden en Zuid-Limburg. Wonen en leefomgeving De omgevingsvisie houdt vast aan een dynamisch en flexibel woonbeleid, de woonbehoeften van de Limburger zijn daarbij leidend. Verder liggen hierin ook mogelijkheden bij te dragen aan klimaat-, energie-, en duurzaamheidsdoelstellingen. Vanuit de wetgeving is de rol van de provincie op dit terrein beperkt. Daarom opereert de provincie, met betrekking tot dit thema, vanuit een agenderende, stimulerende, meesturende en verbindende rol. De omgevingsvisie is hierbij een op hoofdlijnen richtinggevend kader.
Aangezien de toekomst onderhevig zal zijn aan veranderingen, en elke specifieke regio voor een andere aanpak vraagt zijn meer gerichte uitwerkingen in provinciale, regionale en/of gemeentelijke programma’s, agenda’s en instrumenten noodzakelijk. Op het gebied van wonen wordt er specifiek gekeken naar welke behoeften er zijn. De grootste opgave op korte- en middellange termijn zit in het toekomstgeschikt maken van de verouderde en niet-courante bestaande woningvoorraad. Uitgangspunten zijn dat deze woningen in eerste instantie levensloopbestendig dienen te worden gemaakt, en daarna ook verduurzaamd. Getalsmatig zijn er voldoende woningen, kwalitatief gezien zijn dit echter niet overal de juiste woningen en de juiste plannen. Met name in de middenhuur en sociale huur is er een steeds diverser wordende groep mensen aangewezen op nieuwe woon(zorg)concepten. Verder is er ook speciale aandacht voor de betaalbaarheid van woningen, aangezien kansen voor sommige doelgroepen afnemen door de stijgende prijzen. Een belangrijk instrument om de kwaliteit van het bebouwde gebied op orde te maken is de ladder voor duurzame verstedelijking. Hierdoor wordt de ruimte in bebouwd gebied optimaal benut. Uitgangspunt hierbij is dat leegstaand vastgoed wordt hergebruikt en herbestemd wordt.
Wonen is in principe alleen toegestaan in daarvoor bestemde woongebieden, hierop kunnen – tijdelijke – uitzonderingen worden gemaakt in de vorm van een flexibele schil. Woonkwaliteit is niet alleen afhankelijk van de woning zelf. Omstandigheden die hier ook op van toepassing zijn, zijn bijvoorbeeld sociaaleconomische omstandigheden, gezondheid, leefbaarheid, het Vastgesteld – bestemmingsplan “Broekhuizerdijk 48, Melderslo”
13
voorzieningenniveau, de bereikbaarheid en een veilige omgeving. De aandacht ligt bij het ontwikkelen van gemengde wijken, die bij kunnen dragen aan een sterk sociaal weefsel en verkleinen op die manier kloven in de samenleving. Ook belangrijk zijn natuur- en klimatologische eigenschappen van een woongebied. Groen, schone lucht, het tegengaan van hittestress en voorzieningen om wateroverlast (zowel overstromingen als droogte) tegen te gaan dragen daarmee bij aan de omgevingskwaliteit. Onderhavige ontwikkeling voorziet in het realiseren van een nieuwe woning en het functioneel wijzigen van een bedrijfswoning naar een burgerwoning in het buitengebied van Melderslo. Met het saneren van de agrarische bedrijfsgebouwen en het hiervoor in de plaats realiseren van een nieuwe woning is sprake van een aanzienlijke kwaliteitsverbetering van de locatie en haar omgeving. Mede gelet op de regionale en gemeentelijke beleidskaders past het onderhavige initiatief binnen de Provinciale Omgevingsvisie. 3.3.2 Omgevingsverordening 2021 In de Omgevingsverordening Limburg staan regels op het gebied van milieu, wegen, water, grond, landbouw, natuur, wonen en ruimte.
Alle regels die betrekking hebben op het omgevingsbeleid zijn ondergebracht in één verordening, die grofweg twee typen regels bevat: ▪ Instructieregels gericht tot gemeenten of het waterschap; ▪ Regels voor activiteiten die rechtstreeks voor eenieder gelden of voor specifieke doelgroepen. Op dit moment geldt de Omgevingsverordening Limburg 2014. Met de komst van de Omgevingswet (verwachte inwerkingtreding: 1 oktober 2022 of 1 januari 2023) is een nieuwe omgevingsverordening nodig die de huidige gaat vervangen. Tot het moment dat de Omgevingswet en de nieuwe Omgevingsverordening Limburg in werking treden, blijft de huidige verordening gelden. De volgende regels uit de Ontwerp Omgevingsverordening zijn in dit geval van toepassing: ▪ Omgevingswaarden wateroverlast; ▪ Landbouw; ▪ Wonen, werken en recreëren. De Omgevingsverordening 2021 is momenteel nog niet in werking getreden. Tot het moment dat de Omgevingswet en de Omgevingsverordening Limburg in werking treden, blijft de huidige verordening gelden. De bovengenoemde regels komen in grote lijnen overeen met de regels uit de Omgevingsverordening Limburg 2014. Hieronder is het initiatief getoetst aan de huidige verordening.
3.3.3 Omgevingsverordening Limburg 2014 Tot het moment dat de Omgevingsverordening Limburg in werking treedt (verwachte inwerkingtreding: 1 oktober 2022 of 1 januari 2023) geldt de Omgevingsverordening Limburg 2014 nog. De Omgevingsverordening bevat de juridische doorwerking van het omgevingsbeleid. Naast bepalingen die voor iedereen gelden (gedragsregels), bevat de Omgevingsverordening ook een hoofdstuk "Ruimte", waarin instructieregels naar gemeenten zijn opgenomen. De te maken regionale bestuursafspraken worden in de Omgevingsverordening Limburg geborgd. De Omgevingsverordening Limburg 2014 is op 12 december 2014 vastgesteld door Provinciale Staten en is per 16 januari 2015 in werking getreden. Sindsdien hebben allerlei wijzigingen van de Omgevingsverordening Limburg 2014 plaatsgevonden. In het kader van dit initiatief is de meest recente geconsolideerde versie geraadpleegd van december 2019. De volgende regels uit de Omgevingsverordening zijn in dit geval van toepassing:
Vastgesteld – bestemmingsplan “Broekhuizerdijk 48, Melderslo”
14
▪ ▪
Boringsvrije zone Venloschol; Nieuwe woningen.
Venloschol Het is in het gebied Venloschol beneden de 5 meter boven NAP verboden: a. een boorput te hebben; b. de grond te roeren; c. een gesloten bodemenergiesysteem te hebben; d. werken op of in de bodem uit te voeren of te doen uitvoeren waarbij ingrepen worden verricht of stoffen worden gebruikt die de beschermende werking van slecht doorlatende bodemlagen kunnen aantasten. Betreffend perceel ligt op circa 22 tot 24 m boven NAP. Dit betekent dat in het kader van de Venloschol in de praktijk de bodem tot een diepte van 17-19 meter geroerd kan worden. Dit is in dit geval niet aan de orde. Conform het vigerende bestemmingsplan is aan het plangebied de gebiedsaanduiding ‘Milieuzone – grondwaterbeschermingsgebied Venloschol’ toegekend om diepe boringen zonder vergunning te voorkomen. Deze gebiedsaanduiding is opnieuw aan het plangebied toegekend. Nieuwe woningen In artikel 2.2.2 van de verordening is bepaald dat een ruimtelijk plan dat een nieuwe stedelijke ontwikkeling mogelijk maakt, rekening moet houden met het bepaalde in artikel 3.1.6, tweede lid van het Bro (ladder duurzame verstedelijking). Met het initiatief is geen sprake van een nieuwe stedelijke ontwikkeling. Als tegenprestatie voor het saneren van de voormalige agrarische opstallen wordt een nieuwe woning gerealiseerd. De reeds bestaande bedrijfswoning wordt omgezet naar een burgerwoning.
Het saneren van het agrarisch bedrijf zorgt voor een kwaliteitsverbetering voor de omgevingskwaliteit door het vervallen van geur, fijn stof en ammoniak vanuit deze locatie. Daarnaast vindt er een grote kwaliteitsverbetering plaats door de sloop van de agrarische bedrijfsbebouwing. In artikel 2.4.2 van de verordening is bepaald dat een ruimtelijk plan gelegen in de regio Noord-Limburg niet voorziet in de toevoeging van woningen aan de bestaande voorraad woningen anders dan op de wijze zoals beschreven in de Regionale Structuurvisie Wonen Noord-Limburg. Zoals in paragraaf 3.3.4 van onderhavige toelichting is vermeld, is de Regionale Structuurvisie Wonen NoordLimburg inmiddels vervangen door de Regionale Woonvisie Noord-Limburg 2020-2024. Geconcludeerd wordt dat het initiatief voldoet aan de uitgangspunten voor deze woonvisie. 3.3.4 Regionale Woonvisie Noord-Limburg 2020-2024 De gemeente Horst aan de Maas heeft samen met de gemeenten in Noord-Limburg (Beesel, Bergen, Gennep, Horst aan de Maas, Mook en Middelaar, Venlo, Venray en Peel en Maas en de provincie Limburg) afspraken gemaakt over de regionale woningmarkt. In 2016 resulteerde dit in de ‘Regionale Structuurvisie wonen NoordLimburg’. Ondertussen is op 8 september 2020 de geactualiseerde ‘Regionale Woonvisie Noord-Limburg 2020 – 2024’ vastgesteld.
Op grond van artikel 2.1, lid 3 Wet ruimtelijke ordening (Wro) heeft de ‘Regionale Woonvisie Noord-Limburg 2020 – 2024’ de status van een intergemeentelijke structuurvisie. Hierdoor heeft het document een juridische status en een zelfbindend karakter. Voor de gemeente Horst aan de Maas gold in het kader van de ‘Regionale Structuurvisie wonen NoordLimburg’ een reductieopgave van 0 woningbouwplannen in de periode 2016-2020. Uit de recent vastgestelde
Vastgesteld – bestemmingsplan “Broekhuizerdijk 48, Melderslo”
15
regionale woonvisie blijkt dat de gemeente Horst aan de Maas de gestelde opgave heeft overtroffen. Een van de centrale opgave in de Regionale Woonvisie is de kwalitatieve mismatch tussen de (toekomstige) woningbehoefte en de bestaande woningvoorraad. Hierover staat aangegeven dat bij nieuwbouw bij voorkeur ingezet dient te worden op de realisatie van toekomstbestendige en flexibele woonsegmenten. Hierbij dienen de huishoudprognose van E’til (Progneff) als referentieprognose ten aanzien van het aantal nog toe te voegen nieuwbouwwoningen. Echter, de kwalitatieve toets is leidend. Progneff wordt daardoor als basis gehanteerd, maar er is (indien kwalitatief wenselijk) ruimte om ‘goede dingen’ te blijven realiseren. Daarvoor gelden de volgende regionale uitgangspunten: ▪ Toevoegen van woningen in principe alleen in de kernen; ▪ Gekeken dient te worden naar koppelkansen; ▪ Toevoegen van woningen leidt niet tot het vergroten van de kwetsbare woningoverschot; ▪ Het type toe te voegen woning moet passen binnen de kwalitatieve behoefte; ▪ De regio streeft sociale en duurzame woonconcepten na; ▪ Er wordt gezocht naar aansluiting op de landelijk, regionale en lokale duurzaamheidsdoelen.
Aanvullend is daarnaast in de Regionale Woonvisie tevens opgenomen dat: ▪ Naast nieuwbouw dient er ook gekeken te worden naar de potentie van de bestaande voorraad en hoe deze zich verhoudt tot de veranderende (kwalitatieve) behoefte. ▪ Ook dient er aandacht te zijn voor de huisvesting van specifieke doelgroepen, zoals starters en ouderen. Ten aanzien van deze doelgroepen wordt vooral ingezet op het realiseren van geschikte woningen voor ouderen, daar op deze manier de doorstroming wordt bevorderd. Zo ontstaat er tevens ruimte voor de starter op de woningmarkt. ▪ Vraag en aanbod dienen in de regio beter met elkaar in evenwicht te zijn. De oplossing hiervoor ligt grotendeels binnen de bestaande woningvoorraad. ▪ Leefbaarheid in kleine kernen staat onder druk. Toevoegen van woningen (in kleine mate) kan helpen om de leefbaarheid te verbeteren, maar vooral om de doorstroming te bevorderen. Het initiatief voorziet in de bestemmingswijziging van een bedrijfswoning naar een burgerwoning en de realisatie van één nieuwe woning. De behoefte aan de extra woning (en de van functie te wijzigen woning) is niet direct af te leiden uit de Regionale Woonvisie, maar blijkt wel uit het feit dat initiatiefnemers binnen het plangebied een woning willen realiseren en deze hierna zelf gaan betrekken. Daarnaast is er thans sprake van een woningtekort in de gemeente Horst aan de Maas.
Gezien de heersende vraag naar woningen binnen de gemeente sluit het initiatief dan ook aan de op de regionale uitgangspunten op basis van de Regionale Woonvisie Noord-Limburg 2020-2024.
3.4
Gemeentelijk beleid
3.4.1 Structuurvisie Horst aan de Maas In het kader van de Wet ruimtelijke ordening (Wro) zijn gemeenten verplicht om, ten behoeve van een goede ruimtelijke ordening, een structuurvisie vast te stellen voor het gehele grondgebied van de gemeente. Een structuurvisie bevat de hoofdlijnen van de voorgenomen ontwikkeling van een gebied, evenals de hoofdlijnen van het door de gemeente te voeren beleid. De gemeente Horst aan de Maas heeft haar regie op de uitvoering van het ruimtelijk beleid vormgegeven in de Structuurvisie Horst aan de Maas. De structuurvisie is op 9 april 2013 vastgesteld. Een evaluatie van de structuurvisie is op 9 juli 2015 vastgesteld. Na deze evaluatie is er in 2016 een aanpassing gedaan (vastgesteld op 18 oktober 2016) en is er in 2018 wederom een evaluatie uitgevoerd.
Vastgesteld – bestemmingsplan “Broekhuizerdijk 48, Melderslo”
16
De structuurvisie biedt het kader voor de gemeente om uitspraken te doen over de wenselijkheid van (ruimtelijke) ontwikkelingen. Het gemeentelijke grondgebied is om die reden ingedeeld in diverse deelgebieden. Het plangebied is gelegen in deelgebied 4B ‘Zoekgebieden bos- en natuur’. In dit deelgebied geldt voor de oprichting van solitaire woningen een negatieve grondhouding (nee). Bij een negatieve grondhouding is het oprichten van solitaire woningen in principe niet gewenst en zal de gemeente hieraan in principe geen medewerking verlenen. Echter in uitzonderlijke gevallen kan de gemeenteraad c.q. het college van burgemeester en wethouders een beargumenteerd besluit nemen om een uitzondering op deze principes en de grondhouding te maken. Conform de structuurvisie ligt het plangebied binnen het zoekgebied bos- en natuurgebied. Echter is hier feitelijk gezien geen sprake van bos- en natuurgebied ter plaatse van het plangebied. Het bos- en natuurgebied het Schuitwater is op een afstand van 360 meter ten oosten van het plangebied gelegen. Daarnaast is er thans sprake van een bebouwingscluster dat overwegend uit burgerwoningen bestaat. Het initiatief sluit dan ook aan op zijn omgeving en hier ruimtelijk en functioneel een logische en passende ontwikkeling.
Afbeelding 10 Uitsnede gemeentelijke structuurvisie
In het kader van de laatste evaluatie van de structuurvisie is een bijlage opgesteld waarin de voorwaarden voor het toevoegen van woningen in de gemeente Horst aan de Maas zijn opgenomen. In deze bijlage wordt een onderscheid gemaakt in vier manieren om woningen toe te voegen, te weten “nieuwe woningen”, “splitsen van woningen”, “woningen in bestaand vastgoed bij een bestaande woning” en “woningen in overig bestaand vastgoed”. Van de eerste categorie is in dit geval sprake. Het realiseren van een woningen in deze categorie in het buitengebied kan via de volgende instrumenten: ▪ Buitenkans (gemeentelijke Ruimte voor Ruimteregeling); ▪ Ruimte voor Ruimte van de provincie Limburg; ▪ Module solitaire woningbouw uit de structuurvisie, waarbij een knelpunt moet worden opgelost. In onderhavig initiatief is er sprake van het realiseren van een nieuwe woning en de bestemmingswijziging van een voormalige bedrijfswoning naar een burgerwoning. De nieuwe woning wordt gerealiseerd door gebruik te maken van de module woningbouw uit de structuurvisie. Op 18 oktober 2016 heeft de gemeenteraad de evaluatie van de structuurvisie nog op twee punten herzien voor wat betreft de module solitaire woningbouw,
Vastgesteld – bestemmingsplan “Broekhuizerdijk 48, Melderslo”
17
waarbij de eis voor het oplossen van een knelpunt is losgelaten. Er wordt uitsluitend nog gewerkt met een kwaliteitsbijdrage. In de structuurvisie is opgenomen dat met de module solitaire woningbouw in het buitengebied uitsluitend woningen gerealiseerd kunnen worden als zij voldoen aan de stedenbouwkundige randvoorwaarden en er een kwaliteitsbijdrage in het kwaliteitsfonds wordt gestort. Dit houdt in: ▪ Locatie ligt in een lint, bebouwingscluster of aansluitend aan de rode contour; ▪ Het minimale oppervlakte van het perceel dat de woonbestemming krijgt is 750 m2; ▪ Kwaliteitsbijdrage vast bedrag van € 60.000,=, plus een variabel bedrag van € 140,= per m2. Te slopen bebouwing kan van dit bedrag worden afgetrokken met € 25,= per m2 te slopen bebouwing. ( Ter bevordering van hergebruik van vrijkomende agrarische bebouwing rekent de gemeente een kortingspercentage van 50% op het variabele bedrag per m² uitgeefbaar kaveloppervlak.) Daarnaast kan er voor de aanplant van extra groen bovenop de basis landschappelijke inpassing, € 5,= per m² worden afgetrokken van de totale kwaliteitsbijdrage. Aan de eerste twee voorwaarden wordt in dit geval voldaan. Ter plaatse van het plangebied, aan de Broekhuizerdijk is sprake van een kleine bebouwingscluster, bestaande uit burgerwoningen en agrarische bedrijven. De oppervlakte van het nieuwe woonperceel bedraagt 750 m2.
Daarmee wordt voldaan aan de minimale oppervlakte-eis. De locatie waar de woning is beoogd is momenteel nog bebouwd met een de voormalige varkensstallen. Als tegenprestatie voor het slopen van deze bebouwing wordt de nieuwe woning juist gerealiseerd. In het kader van het initiatief zijn financiële afspraken gemaakt met de gemeente Horst aan de Maas over de hoogte van de kwaliteitsbijdrage. De hoogte van de kwaliteitsbijdrage is direct gebaseerd op de gemeentelijke voorwaarden uit de structuurvisie. Het provinciale Limburgs Kwaliteitsmenu is nader uitgewerkt in de gemeentelijke structuurvisie. De gemeente Horst aan de Maas staat open voor nieuwe ontwikkelingen in het buitengebied. De gemeente kiest voor een benadering waar ontwikkelingen binnen flexibele kaders worden toegestaan indien de kwaliteiten van dorpen en het buitengebied er ook mee vooruit gaan. Vanwege de ligging buiten de contour is voor onderhavig initiatief het Kwaliteitsmenu van toepassing. Er vindt dan ook een kwalitatieve tegenprestatie plaats in de vorm van een landschappelijke inpassing van het plangebied (zie voor een nadere uitwerking paragraaf 4.3). 3.4.2 Masterplan Wonen Horst aan de Maas Het Masterplan Wonen 2021-2025 is op 20 april 2021 vastgesteld door de raad. In het Masterplan geeft de gemeente Horst aan de maas de ambities voor de komende jaren.
De ambities zoals genoemd in het Masterplan Wonen betreffen de volgende: 1. 1.000 nieuwe woningen tussen nu en 2025 De woningmarkt in gemeente Horst aan de Maas staat onder druk: de vraag naar woningen is vele malen groter dan het aanbod. En die druk neemt de komende jaren verder toe. De gemeente Horst aan de Maas telde in 2020 ruim 18.000 huishoudens; de komende tien jaar komen daar naar verwachting 1.200 tot 1.400 huishoudens bij. Om de balans op de woningmarkt te herstellen voor nu en de nabije toekomst, ligt er een stevige ambitie: 1000 woningen tussen nu en 2025. 2. Transformatie van de bestaande woningvoorraad Niet elke woning sluit op termijn nog aan op de wensen van de inwoners binnen de gemeente. De gemeente ziet echter wel kansen om bestaande woningen te verbeteren, zodat deze aansluiten bij de woonwensen van nu en de toekomst. De gemeente stuurt daarbij op twee soorten kwaliteitsverbetering: verduurzaming enerzijds, het zorggeschikt(er) maken van woningen anderzijds. Hiermee ervaren inwoners overigens ook meer comfort en woningverbetering leidt in veel gevallen tot een hogere woningwaarde en lagere woonlasten.
Vastgesteld – bestemmingsplan “Broekhuizerdijk 48, Melderslo”
18
3. Een inclusieve woningmarkt In Horst aan de Maas is iedereen welkom. Ook kwetsbare doelgroepen en nieuwe inwoners kunnen rekenen op een passende woning. De huisvestingsopgaven voor statushouders, mensen met een psychische beperking en woonwagenbewoners zijn in het masterplan opgenomen. De ambitie om in vijf jaar tijd 1.000 nieuwe woningen te vergunnen, vraagt om een aanpak die pragmatisch en voortvarend is en waarbij de gemeente altijd in dialoog is met inwoners en samenwerkingspartners. De ambitie voor het toevoegen van 1.000 woningen is vertaald naar de volgende speerpunten: ▪ Kaders als basis voor mogelijkheden. Nieuwbouwplannen worden getoetst aan de hand van een afwegingskader. Plannen die passen bij de ambitie, die voorzien in een behoefte en voldoen aan kwaliteitseisen, kunnen rekenen op de medewerking van de gemeente Horst aan de Maas. ▪ Zicht op de (veranderende) vraag en voortgang. Met elk nieuw plan en elk nieuw initiatief op het gebied van wonen, is de gemeente een stap dichter bij haar ambitie. Elk jaar maakt de gemeente de balans op van vorderingen en toets of de gemeente nog op koers ligt. De gemeente brengt in kaart hoeveel woningen zijn vergund en welke woningtypen zijn gerealiseerd. ▪ Maatwerk per kern. Bij elk initiatief gaat de gemeente samen met ontwikkelaars in gesprek met inwoners over het gewenste woningbouwprogramma.
Dit gaat verder dan het peilen van de interesse in de nieuw te ontwikkelen woningen. De gemeente en ontwikkelaar brengen ook de mogelijkheden van doorstroming in kaart. ▪ Samenwerken met ontwikkelaars op basis van vertrouwen. Dit Masterplan geeft richting aan een woningbouwopgave. Voor de daadwerkelijke uitvoering van de woningbouwopgave staan andere partijen aan de lat: particulieren en vooral ontwikkelaars en woningbouwcorporaties. De gemeente is ervan overtuigd dat de mooiste initiatieven ontstaan als ontwikkelaars de ruimte krijgen. ▪ Minder regels, snelle doorloop van processen. Zorgvuldigheid en snelheid/voortgang kunnen prima naast elkaar bestaan. De gemeente vermindert de regeldruk waar mogelijk, organiseert parallelle processen en houdt initiatiefnemers aangehaakt. ▪ Participatie & communicatie. Ontwikkelaars en gemeente betrekken inwoners van een kern en/of omwonenden van een initiatief in alle fasen van de projectontwikkeling: van het ophalen van woonwensen tot het voorleggen van een schetsontwerp. De gemeente Horst aan de Maas heeft de ambitie om tussen nu en 2025 1.000 woningen toe te voegen aan de bestaande voorraad. De nieuwbouwopgave voorziet in de vraag naar woningen voor sociale huur (30%), vrije sector huurwoningen (30%) en koopwoningen (40%).
Bij de koopwoningen wordt voornamelijk gericht op betaalbare (starters) woningen en nultredenwoningen (zoals grondgebonden woningen met badkamer en slaapkamer op de begane grond). Met onderhavig initiatief wordt de voormalige bedrijfswoning omgezet naar een burgerwoning en wordt een nieuwe woning toegevoegd. In het Masterplan Wonen is opgenomen dat gebouwd dient te worden naar behoefte en dat binnen de gemeente behoefte is aan diverse soorten woningen. De nieuwe woning zal volledig levensloopbestendig worden opgericht en zal bewoond worden door initiatiefnemers zelf. Gezien de heersende behoefte aan woningen is het ook aannemelijk dat de bestaande woning op korte termijn verkocht kan worden aan geïnteresseerden. Het initiatief is derhalve niet strijdig met het Masterplan Wonen. 3.4.3 Maatwerknotitie bijgebouwen buitengebied Voor het groter bouwen van woningen en bijgebouwen in het buitengebied is de beleidslijn “Groter bouwen in het buitengebied” van toepassing. De gemeenteraad heeft dit beleid op 7 februari 2012 vastgesteld. Op dit moment geldt voor woonbestemmingen in het buitengebied dat woningen niet groter mogen zijn dan 1.000 m³ (hoofdgebouw) met een bijgebouw van maximaal 150 m².
Vastgesteld – bestemmingsplan “Broekhuizerdijk 48, Melderslo”
19
Op grond van dit beleid mag er meer dan 150 m² aan bijgebouwen worden gebouwd als er in de verhouding 1:3 ergens bijgebouwen worden gesloopt (de te slopen bijgebouwen dienen wel legaal te zijn). In de structuurvisie is opgenomen dat een eventueel tekort kan worden gecompenseerd door een financiële bijdrage van € 45,- per m² tekort aan te slopen bijgebouwen. De volgende regels zijn puntsgewijs van toepassing: ▪ Het is altijd toegestaan om bijgebouwen op te richten tot 150 m2; ▪ Bijgebouwen mogen in het buitengebied behouden blijven (of teruggebouwd worden) tot een maximaal oppervlak van 600 m2; ▪ Sloop uit het verleden (tot maximaal 5 jaar geleden) mag meetellen voor het mogen terugbouwen van bijgebouwen tot een maximum van 600 m2; ▪ De hoofdregel is dat 2/3 gesloopt moet worden. Indien een aanvrager toch meer wil terugbouwen, tot maximaal wat er stond, geldt er een afdracht van € 45,- per m2 over het aantal vierkante meters dat boven de sloopverhouding en boven de 150 m2 word teruggebouwd; ▪ Gemeente rekent met € 45,- per m2 en niet met € 15,- per m3; ▪ Sloop elders telt niet mee voor het bouwen van extra bijgebouwen. Op deze locatie wordt 1.110 m2 aan bebouwing gesloopt, zijnde de voormalige varkensstallen.
Op de locatie is, nadat de agrarische bestemming is gewijzigd naar een woonbestemming, conform de maatwerknotitie bijgebouwen buitengebied, maximaal 150 m2 aan bijgebouwen per woning toegestaan. Voor meer m2’s bijgebouwen hoeft voor 1/3 deel geen kwaliteitsafdracht betaald te worden. Dit betekent dat voor 2/3 deel wel kwaliteitsafdracht betaald moet worden. In totaal mag volgens het beleid 370 m2 (1.110/3) aan bijgebouwen extra worden gerealiseerd zonder extra kwaliteitsbijdrage. In totaal mag dan 520 m2 (150 + 370 m2) aan bijgebouwen bij de woning worden opgericht zonder kwaliteitsbijdrage. De thans aanwezige bijgebouwen hebben tezamen een oppervlakte van 476 m². Zodoende is er nog ruimte om een bijgebouw van 44 m² op het perceel te realiseren zonder een kwaliteitsbijdrage af te dragen.
3.5
Conclusie
Het initiatief past, met uitzondering van de kaders van het vigerende bestemmingsplan, binnen de beleidskaders van zowel het Rijk, de Provincie Limburg als de gemeente Horst aan de Maas zelf. De voormalige agrarische bedrijfsgebouwen worden volledig gesaneerd en de thans nog aanwezige milieuvergunning komt te vervallen. Bij uitvoering van deze beoogde sanering is sprake van een grote ruimtelijke en milieuwinst voor de gehele omgeving. Uit beleidsmatig oogpunt wordt een dergelijk initiatief dan ook toegejuicht. Aan de gestelde voorwaarden uit het beleid om daarvoor in de plaats vervolgens woningbouw te laten plaatsvinden wordt voldaan. Uit beleidsmatig oogpunt stuit het initiatief dan ook niet op belemmeringen.
Vastgesteld – bestemmingsplan “Broekhuizerdijk 48, Melderslo”
20
4.
PLANBESCHRIJVING
Op de locatie Broekhuizerdijk 48 in Melderslo is het voormalige agrarische bedrijf van initiatiefnemer gevestigd. Jarenlang heeft initiatiefnemer hier een intensieve veehouderij, zijnde een varkenshouderij, geëxploiteerd. In 2010 heeft initiatiefnemer in het kader van de Stoppersregeling Actieplan Ammoniak Veehouderij besloten geen varkens meer te houden. Ter plaatse is sindsdien dan ook geen sprake meer van een actieve intensieve veehouderij. Ondanks het beëindigen van het intensieve veehouderij ter plaatse is de milieuvergunning hier nooit op ingetrokken en is het bestemmingsplan hier nooit op aangepast. Feitelijk bestaat de mogelijkheid nog om ter plaatse een nieuw agrarisch bedrijf te vestigen. Dit is echter gezien het beperkte oppervlakte van het agrarische bouwvlak, de beperkte milieuvergunning, het ontbreken van de aangrenzende landbouwpercelen, de vervallen staat van de oude bedrijfsbebouwing en de ligging nabij andere (burger)woningen niet aannemelijk. De kans dat een nieuw agrarisch bedrijf zich hier vestigt is dan ook niet reëel. Derhalve is initiatiefnemers voornemens de situatie ter plaatse hierop aan te passen door de agrarische bestemming om te zetten in een woonbestemming. Hiermee wordt uitgesloten dat er ooit nog een intensieve veehouderij zich ter plaatse kan vestigen. De locatie is dan uitsluitend bestemd voor woondoeleinden.