Transcript Raadsavond 24 november 2022

De plaatsvervangend voorzitter: Dank u wel. Blijft u nog even staan, wellicht zijn er vragen vanuit de raad. En de heer Van Rijn stak als eerste zijn hand op. De heer Van Rijn: Dank u wel, voorzitter. Mijnheer Wijnen, toen jullie met deze plannen begonnen, dan ben je natuurlijk altijd eerst even in contact met de gemeente geweest en gevraagd heeft het kans van slagen, wat is de haalbaarheid ervan. Kunt u ons daarin iets meenemen, heeft dat u aangezet om ermee door te gaan? Of hebben ze toen al gezegd, het heeft niet zo’n grote kans van slagen? Kunt u ons daar iets in meenemen? De heer Wijnen: Ja, dat kan ik. Dit initiatief in 2017, 2018, toendertijd waren wij van Vrijopnaam hadden daar nog geen rol in, maar de heren Hesselink en Robin Wehrens wel, en zijn met open armen, als ik dat zo mag zeggen, ontvangen dat dit een passende plek was en dat het mooi was dat er vanuit lokaal dit initiatief tot stand werd gebracht om hier een kleinschalig inpasbaar zonnepark uit het zicht te kunnen neerzetten. En dat blijkt ook in alle afspraken die daarna zijn geweest. Ik kan hele lijsten overleggen met meerdere sessies met meerdere keren dat we ook met de beleidsambtenaren die erover hebben gehad. En nooit is aangegeven dat het geen juiste plek is. De plaatsvervangend voorzitter: Even een punt van orde, ik zou de vragen willen beperken tot degenen die aan de debattafel zitten.

Dus ik wou nou het woord aan de heer Walda geven. De heer Walda: Dank u wel, voorzitter. Mijnheer Wijnen, u bent al zeven jaar bezig met dit hele project en gedurende dat hele project is er een bepaald sentiment geweest. Het sentiment ook aan de begintijd en aan het eindtijd. En in hoeverre is het sentiment door alle gesprekken, is het sentiment in de omgeving veranderd? De heer Wijnen: Ja, dat is een goede vraag, denk ik. Net als de eerdere vraagsteller, bij de start leek het dat dit een heel goed, een goede plek was waar de mensen ook in mee wilden gaan. We zijn ook in de tijd langs alle mensen gegaan en daar bleek niet uit dat iemand fundamenteel tegen was. Er waren vragen, maar niet mensen die overduidelijk zeiden, dat willen we niet. De doorlooptijd was zo lang overigens omdat we lang hebben moeten wachten dat we ook op het net konden, wat aangegeven was dat het een voorwaarde zou zijn. Dus daar komt eigenlijk de lange doorlooptijd uit voort. En in de laatste fase is eigenlijk duidelijk geworden dat er een beperkt aantal mensen toch een hardere stelling ingenomen hebben dat ze tegen zijn. Waarbij eerst niet duidelijk was waarom en eigenlijk pas in een latere fase steeds meer het kwam op het thema zicht en de zorgen dat het uitzicht anders wordt dan ze nu kennen.

Waarbij ik wil opmerken dat het verschil tussen een mooie groene aardenwal en een maïsveld, dat je daar nog over na kan denken, in welke mate is dat nou zo substantieel anders geworden. De plaatsvervangend voorzitter: De heer Pomper. De heer Pomper: Dank u, voorzitter. Ja, de heer Wijnen, u bent er heel stellig in dat uw plan ook aan de draagvlak voldoet maar bent u het er ook mee eens dat het woordje draagvlak zelf ook al heel subjectief is en dus ook heel veel ruimte biedt voor interpretatie? En dat dus ook partijen daar hun eigen interpretatie op los kunnen laten om een afweging daarin te kunnen maken. De heer Wijnen: Daar ben ik het mee eens. De plaatsvervangend voorzitter: De heer Kreuze, CDA.

De heer Kreuze: Ja voorzitter, dank u wel. De heer Wijnen, u spreekt van een ruim draagvlak, we hebben van ons college een staatje gekregen waarin een aantal adressen wordt genoemd aan de Wilfred Stillweg met hun zienswijze. Dus ik vroeg me af waar dat ruime draagvlak precies op gebaseerd is. De heer Wijnen: Dat ruime draagvlak, de vorige keer ook laten zien, dat gaat om dat er slechts vier mensen zienswijzen ingediend hebben die daar wonen en één eigenaar die daar vakantiehuis heeft. Maar het draagvlak, dat bestaat uit alle andere mensen die die zienswijze niet ingediend hebben. Dat bestaat uit alle zakelijke en gemeentelijke organisaties die meegewerkt hebben, Rijkswaterstaat, de Gasunie, het waterschap en dat bestaat ook uit de steun die we krijgen van de lokale energiecoöperatie. De plaatsvervangend voorzitter: De heer Walda. De heer Walda: Ja, dank u wel voorzitter. U gaf net aan dat daar dus verschillend over gedacht wordt, tegen dit zonnepark. Kunt u daarmee bevestigen, of ontkennen, dat daarmee verdeeldheid is in deze omgeving, in deze buurt? De heer Wijnen: Daar kan ik geen goed antwoord op geven. Kijk, waar ik een antwoord op kan geven is dat ik in mijn leven nog nooit meegemaakt heb dat een windpark of een zonnepark komt zonder dat daar uiteindelijk meerdere meningen over zijn en dat die niet allemaal precies hetzelfde zijn.

Maar in welke mate die brede waaier aan meningen die er altijd is uiteindelijk ook tot gevolg heeft wat u aangeeft, dat kan ik in deze casus niet beoordelen. De plaatsvervangend voorzitter: De heer Klok, VVD. De heer Klok: Ja, dank u wel voorzitter. De omwonenden nabij het zonnepark stellen dat u, u en uw bedrijf, een wig proberen te drijven tussen deze omwonenden. Mijn eerste vraag is eigenlijk, herkent u dit? En mijn tweede vraag is, hoe is dat gevoel bij die omwonenden, naar uw ziens, tot stand gekomen? De heer Wijnen: Ik herken dat niet. En dan bedoel ik dat wij dat aan zouden wakkeren of de oorzaak daarvan zijn. Ik herken wel dat er onenigheid of onvrede is omdat er een gevoel is dat het niet eenieder hetzelfde aanbod van ons heeft gehad ter compensatie. En daar zijn overigens hele goede redenen voor, maar daar zou ik nu niet verder op in willen gaan. Maar dat dat in ieder geval wrevel opgeroepen heeft. De plaatsvervangend voorzitter: Mevrouw Rutgers, D66. Mevrouw Rutgers: Ja, dank u wel. Het is heel vervelend dat u last heeft gehad van dat u eerst moest wachten op die aansluiting voordat nu eindelijk dit voorstel ook hier op tafel kan komen. Die lange doorlooptijd heeft er natuurlijk mede voor gezorgd dat er nu een patstelling is tussen uw voornemen en een aantal omwonenden.

Stel dat u wel de vergunning zou krijgen, hoe ziet u dan dat voor zich? Hoe gaat uw bedrijf zich dan verhouden tot die inwoners om wel samen die ruimte goed te gebruiken en daar contact over te hebben? Hoe ziet u dat voor zich? De heer Wijnen: Kijk, als wij dit park bouwen en aan gaan leggen en wij weten heel goed dat een aantal mensen daar minder blij mee zullen zijn, maar dat is voor ons geen enkele reden om met iedereen elkaar recht in de ogen aankijkend, zo goed mogelijk dat park neer te zetten en te blijven onderhouden zoals dat moet. En als daar extra wensen zijn waar wij op eenvoudige wijze gehoor aan kunnen geven, zoals ik ook eerder aan een van de indieners van zienswijzen aangegeven heb, die graag mee wil denken over hoe de groene aardenwal

eruitziet en wat we daarin gaan zaaien, dan doen we dat. En die mensen zijn nog steeds tegen, maar als we zo meteen gaan bouwen, dan ga ik gewoon met die mensen aan tafel om daar een afspraak over te maken. De plaatsvervangend voorzitter: De heer Pomper, SP. De heer Pomper: Ja, dank u voorzitter. En de vorige vrager zegt, en daar wilt u verder niet op ingaan, op de compensatie, dat daar grote verschillen in zitten. Maar eigenlijk vind ik dat wel heel interessant want ik begrijp juist heel goed dat mensen daar ook naar gaan kijken. Van goh, de ene krijgt meer compensatie dan ik toebedeeld zou krijgen. Hoe staat u daar tegenover? En bovendien, er zijn ook mensen die geen zienswijze hebben ingediend, akkoord zijn gegaan, die hebben een hele mooie compensatie gekregen, maar die hebben ook wel het gevoel gehad dat er geen andere mogelijkheden waren. Hoe staat u daar dan verder tegenover? De heer Wijnen: Ja, dat laatste, dat herken ik niet. Dus kan ik ook geen antwoord op geven. De heer Pomper: Er is een inspreker geweest, die heeft een stuk land waar paarden op mogen lopen en die was echt in de veronderstelling dat hij dat stuk land kwijt zou raken als ze niet mee in zouden stemmen. Dat is ook gewoon door die inspreker min of meer zo verteld. De heer Wijnen: Ja, kan ik niet op ingaan.

Ik weet niet waar u nu op doelt, was vorige keer niet aan de orde dus ik heb daar geen beeld waar u op doelt. Over het eerste stuk, het gaat niet over meer of minder, het gaat over anders. En als iemand een grote schuur heeft waar wij een bijdrage aan kunnen leveren om daar zonneenergie op te wekken, dan kunnen we dat bij diegene wel aanbieden en bij een ander, die die schuur niet heeft, niet. Als iemand extra ruimte nodig heeft om bijvoorbeeld een paardenweide aan te kunnen leggen, dan kunnen we dat voor diegene wel bieden, maar iemand anders die ergens anders woont is dat niet aan de orde. Dus het gaat hier niet om meer of minder, we hebben ook nooit de intentie gehad om mensen voor te gaan trekken en anderen achter te gaan stellen, juist hebben we altijd de intentie gehad om passend te maken bij wat logisch is van waar iemand woont en wat wij vanuit dit initiatief kunnen aanbieden. En het spijt mij ten zeerste, dat hebben we de vorige keer ook aangegeven, het spijt ons ten zeerste dat uiteindelijk door, op een of andere manier ruis is ontstaan en mensen een ander gevoel daaraan over hebben gehouden. Maar dat kan ik nu niet meer wegnemen. De plaatsvervangend voorzitter: Nog een vraag van de heer Walda, daarna nog een van de heer Kleine en dan wou ik dit blokje even, dat we weer verder gaan naar de volgende inspreker. De heer Walda: Dank u wel, voorzitter.

Ik wou er graag twee van maken, is dat mogelijk? De plaatsvervangend voorzitter: Eén vraag voor. De heer Walda: Goed, A en B, nee. U geeft aan, mijnheer Wijnen, dat er een initiatief lag tot dit zonnepark en dat vervolgens mensen een huis hebben gekocht, en u bent nu bezig met de vergunning. Betekent dat, dat als mensen weten dat ergens een initiatief op ligt, er zijn heel veel initiatieven te noemen, ook hier in de omgeving, directe omgeving, zodra er een initiatief ligt, dat mensen al daarna hun mond moeten houden als ze het huis hebben gekocht. De heer Wijnen: Nee. Ik kan er nog wel wat aan toevoegen, dus uiteindelijk als je een huis hebt gekocht, en zo werken wij in ons land, als je belanghebbende bent dan mag je dat ook kenbaar maken en dan kan je dat door bijvoorbeeld een zienswijze te doen, dus dat recht hebben ze geheel. Uiteindelijk, je gaat het wegen en in de

weging is het uiteraard, als je weet dat iets al lang loopt en dat het richting de eindfase gaat, dan kan je er rekening mee houden. En zo gebeurt dat. De plaatsvervangend voorzitter: De heer Kleine voor de laatste vraag aan de heer Wijnen. De heer Kleine: Ja, dank u wel voorzitter. Een laatste vraag dan. Ik merk dat u heel erg bedreven bent om het zonnepark toch te realiseren en dat doet u natuurlijk omdat u de wereld wilt verbeteren. Maar ik denk ook, dat is mijn veronderstelling, dat u dat ook bezoldigd doet en ik was benieuwd naar het resultaat van zo’n zonnepark op jaarbasis. De heer Wijnen: Dat is een hele goede vraag en ik zou bijna zeggen, it’s too early to call. Dat hangt van een aantal zaken af, zoals u wellicht zult snappen. De stroomprijs, het hangt ook van de bouwkosten af, we weten allemaal de wisseling in de staalprijs, het hangt ook van de rentestand af. Dus als u daar nu een antwoord voor dit zonnepark wil hebben, dan kan ik u dat niet uiteindelijk geven. Maar ik kunt ervan uitgaan dat, en dat klopt natuurlijk, dat uiteindelijk zo’n zonnepark net als ieder duurzaam initiatief uiteindelijk een positieve businesscase moet hebben om gerealiseerd te kunnen worden. Anders komt er geen bank bij die jou daar de lening voor verstrekt.

De plaatsvervangend voorzitter: Ik bedank de heer Wijnen voor de beantwoording en de debaters voor het stellen van de vragen en dan dank ik u voor uw tijd en toelichting. Dan wou ik mevrouw Van Kapel naar voren vragen. Mevrouw Van Kapel heeft u van foto’s voorzien. Mevrouw Van Kapel-Pekel: In eerste instantie heeft de aanvraag voor de aanleg van het park veel onrust en tegenstellingen veroorzaakt in de buurt maar het voordeel is, omdat het nu al zo lang voortsleept, heeft het ons als buren ook weer bij elkaar gebracht. Samen staan we sterk. We waren helaas niet op de hoogte dat wij vandaag weer mochten inspreken, daar kwamen wij maandag bij toeval achter. Zoals al gezegd, jullie hebben allemaal een blaadje met foto’s gekregen. Ik zal jullie uitleggen waarom we dat hebben gedaan. Powerfield, de andere initiatiefnemer van het Energiepark aan de andere kant van het viaduct van de Meerboomweg, had geen interesse aan de grond die waar wij nu over praten. Waarom vonden zij dit niet geschikt voor een zonnepark? Ze wilden het niet kopen van de vorige eigenaar. Had dit te maken omdat het park, zoals jullie op de foto’s kunnen zien, gisteren bij mooi weer in de zon bijna helemaal in de schaduw ligt? Dus dan is het niet, heeft het geen rendement. De zon schijnt dan niet omdat de schaduw van de bomen er is.

Was de oppervlakte te klein? Staat het te dicht bij de huizen? Had het geen draagvlak? Was het te nat? Ik weet het niet, Powerfield zal ongetwijfeld de antwoorden hebben, maar het zet ons wel tot nadenken. Doordat er zoveel schaduw is hebben we maar een half tot driekwart jaar maximale opbrengst. Dat is volgens mij te weinig rendement. Er staat nog een foto met hout op en daar kunnen jullie dus even zien wat het dus doet als er een wal neergezet zal worden, wat je dan aan uitzichtverlies hebt. Maar deze foto is gemaakt medio augustus rond half vijf ’s avonds. Dan heb je dus wel het veld volledig in de zon, maar tussen de middag heb je weer schaduw van de bomen. Pas aan het eind van de middag van de dag heb je dus het park volledig in de zon. Dan heb ik nog aan de andere kant van het A4’tje heb ik foto’s van een stukje, dat is in gebruik bij de heer Zuidema. Hier is een inen uitrit en er staan bomen omheen. Op het parkplan staat dit gedeelte wel ingetekend met zonnepanelen. Dat zou dus betekenen dat de bomensingel die daar omheen staat gekapt zou moeten worden. Zuidema is al jaren gebruiker van het perceel maar is zelf nergens van op de hoogte gebracht of gehouden. Hij heeft zelf eerst op nummer 23 gewoond en is tegenstander van het zonnepark.

Ik heb bij verschillende mailwisselingen en contacten met de gemeente Hoogeveen gezien dat er een goede samenwerking is tussen De Wolden en Hoogeveen, al bijna alle e-mailadressen zijn at De Wolden Hoogeveen. Hoogeveen heeft een oppervlakte van 129 vierkante kilometer en heel veel zonneparken. De Wolden, waar ik gewoond heb tot voor een jaar terug,

heeft een oppervlakte van 227 vierkante kilometer en nog geen enkel zonnepark. Er zijn dus ernstige twijfels over de toezegging van de toelevering. Wat ik nog als laatste op wil merken, wij hebben te maken gehad met verschillende gesprekspartners, de heren Wehrens en Hesselink, de heer Bas Wijnen, die voor doet komen of dat hij al heel lang in het traject zit, is pas dit jaar in beeld gekomen. Hij doet erg zijn best maar had bij ons geen succes. Tot slot wil ik nog even zeggen, de mediator die ingeschakeld is, André Tolman, heeft ons allemaal benaderd op een niet zo prettige wijze en wij moesten dus voordat wij in gesprek gingen eerst een contract ondertekenen voordat wij aan het gesprek deel konden nemen en wij wilden dat graag gezamenlijk als buren, maar dat kon alleen maar individueel. En daar wil ik het graag bij laten. De plaatsvervangend voorzitter: Dank u wel, mevrouw Van Kapel. Blijft u nog even staan, wellicht zijn er vragen vanuit de fracties. Ik zie de heer Klok, VVD. De heer Klok: Ja, dank u wel voorzitter. Mijn vraag is aan mevrouw Van Kapel, hoe heeft u uw best gedaan om toch de mediator, om toch samen met de mediator in gesprek te gaan.

Heeft u daar ook een inspanning voor gedaan? Mevrouw Van Kapel-Pekel: Ja, wij zijn allemaal telefonisch benaderd en in eerste instantie waren wij bereid om bij ons thuis met de hele groep, degenen die een zienswijze ingediend hadden, met de heer Tolman in gesprek te gaan. Toen kregen wij allemaal een mail dat we dus eerst een contract moesten ondertekenen waar dus de mediationvoorwaarden instonden, voordat wij überhaupt om tafel konden gaan met elkaar. En dan zouden de gesprekken ook nog individueel plaatsvinden. En dat wilden wij dus niet, want wij hebben geen geheimen voor elkaar als buren. In het verleden zijn er al te veel dingen gerommeld. De plaatsvervangend voorzitter: De heer Walda, Gemeentebelangen. De heer Walda: Dank u wel, voorzitter. Deze mediator, heeft die naar uw zin voldoende uitgelegd waar deze overeenkomst, dit contract waar u het over heeft, waar dat voor heeft gediend? Mevrouw Van Kapel-Pekel: Wij hebben een aantal mails gehad, hij heeft ook, in het eerste telefoongesprek heeft hij dus aangegeven dat hij even persoonlijk kennis wilde maken met ons. Dat hij nog niet direct in gesprek zou gaan over het zonnepark, dat hij dus even kennis wilde maken en toen kwam dus de mail dat we allemaal een contract moesten ondertekenen voordat we daadwerkelijk in gesprek konden gaan over het zonnepark. De plaatsvervangend voorzitter: De heer Schipper, SGP.

De heer Schipper: U zei net, dank u wel, u zei net er is meer een binding gekomen. Is dat binding tussen de mensen die tegen zijn? Maar is er ook nog contact geweest met degenen die voor zijn? Of is dat ook wat uit elkaar gegroeid? Mevrouw Van Kapel-Pekel: Nee, ook vandaag mijn buurvrouw Danielle Meppelder, die zal straks ook nog een toelichting geven, heeft vandaag ook nog contact gehad, of onlangs met de tegenstanders. Zoals gezegd, de mensen van nummer 23 hadden eigenlijk geen andere keus. Want dan hebben ze geen ruimte om hun paarden te stallen. Die ze voorheen wel hadden. Dus die moesten kiezen uit, zeg het maar, u mag het invullen. De plaatsvervangend voorzitter: De heer Kreuze, CDA.

De heer Kreuze: Ja, voorzitter dank u wel. Ik begrijp dat u veel moeite heeft met dat contract. Is het het contract of zitten er elementen in het contract waar u moeite mee heeft? Kunt u misschien zeggen of dat een standaard mediationcontract of dat er iets bijzonders mee was? Mevrouw Van Kapel-Pekel: Het punt was ook, kijk ook afgezien van het contract, met hoeveel personen moet je in gesprek gaan? De initiatiefnemers waren mijnheer Wehrens en Hesselink en daar hebben we de eerste jaren nog gesprekken mee plaatsgevonden. Dit jaar is mijnheer Bas Wijnen ten tonele verschenen. Die neemt nu de rol helemaal over, is gespreksleider en onze nieuwe gesprekspartner. Maar wij konden met hem ook niet op één lijn komen, dus toen is er nog maar eventjes weer besloten om weer een nieuwe gesprekspartner in te schakelen door middel van een mediator. De heer Kreuze: Voorzitter, dat is niet antwoord op mijn vraag. Mevrouw Van Kapel-Pekel: Mag ik uw vraag dan nog een keer horen? De heer Kreuze: Mijn vraag was, er is een contract gestuurd, daar had u moeite mee. Is het het feit dat het contract gestuurd werd of zitten er inhoudelijk dingen in het contract waar u moeite mee had? Weet u ook of het een standaard mediationcontract was? Mevrouw Van Kapel-Pekel: Ja, er zaten ook inhoudelijk dingen in waar wij moeite mee hadden.

Want er stond dus een geheimhoudingsplicht en dat je dus niet over dingen mocht praten. En wij wilden graag als groep in een keer met de mediator praten en dat kon dus niet. Dus het werd individueel, zou er met ons gepraat worden en dan mochten wij dus onderling ook niet dingen met elkaar uitwisselen. En daar hadden wij heel veel moeite mee, want dan werd weer die verdeeldheid gezaaid. De plaatsvervangend voorzitter: Mevrouw Van Kapel, u bent heel duidelijk geweest, ik zie allemaal knikkende raadsleden. Bedankt voor uw inbreng. Mevrouw Van Kapel-Pekel: Dank u wel. De plaatsvervangend voorzitter: En bedankt voor de vragen weer. Dan gaan we door met mevrouw Meppelder. Ik was het zo net even vergeten, maar ook voor alle insprekers geldt drie minuten spreektijd. Dus het verzoek is ook om daaraan te voldoen. Maar u weet het al hoe het werkt. Mevrouw Meppelder: Goedenavond. In onze zienswijze hebben we voor ons gevoel al alles duidelijk aangegeven en tijdens ons spreekrecht 6 oktober heb ik zo goed mogelijk alles proberen te vertellen. Maar na de stukken te hebben bekeken wilden wij toch nog graag iets kwijt over de presentatie initiatiefnemer zonnepark van 6 oktober waar wordt gesproken over positief draagvlak, de zwijgende meerderheid pagina 14. De nummers 23, 28, 28A, 28B, 25, 27 en 38, zij zouden geen of een positieve zienswijze hebben ingediend.

Zeven bewoners van de straat voor het zonnepark, tegen vijf bewoners van de straat tegen het zonnepark. Tegen het zonnepark de nummers 21, 30, 32, 34 en 36. Echter, nummer 23, zoals ik 6 oktober ook heb aangegeven, volgens ons kunnen deze mensen geen zienswijze indienen. Ze moeten kiezen uit twee slechte keuzes. Nummer 28 staat genoemd als Volkerts, echter heeft deze mijnheer F. Grouwstra wel een zienswijze ingediend tegen het zonnepark. Helaas is hij overleden. Ik heb de erfgenaam gevraagd en zij heeft geen contact gehad met initiatiefnemers. Nummer 28B, deze mensen krijgen een nieuw dak aangeboden. Mocht dit niet het geval zijn, dan zouden zij zeer zeker tegen zijn. Aangezien de buurvrouw van 28B rond gegaan is met een lijst om te vragen voor een handtekening tegen het zonnepark voordat zij dit dak aangeboden kreeg.

Nummer 25 en 27 zijn geen bewoners van de Wilfred Stillweg maar eigenaren van een stuk grond. Nummer 38 heeft geen zicht op het zonnepark en ik heb met deze bewoner gesproken. Hij geeft aan, inderdaad met initiatiefnemers gesproken te hebben maar dat het beleid gaat tot het huis van de familie Vos, nummer 36. Dus dat zijn stem niet meetelde. Hij geeft verder aan dat hij tegen het zonnepark is. Er is hem ook geen zonnedeel aangeboden zoals aan de meesten van ons. Hieruit trekken wij de conclusie dat alleen de bewoners van 28A voorstander zijn. Ook dit heb ik nagevraagd en inderdaad, het klopt, de bewoner van 28A is voor het zonnepark. Verder heb ik me verbaasd om wat er achter ons nummer 21, staat op pagina 13, vinden een zonnepark niet mooi en passend. Niet passend, dat is inderdaad waar, maar niet mooi? Wat wij niet mooi vinden is hoe er met de mensen omgegaan wordt. Het voelt als niet eerlijk en zo ga je niet met mensen om. En dan nog 25 oktober, zijn we telefonisch benaderd voor mediation door de heer Tolman. Eigenlijk waren we verbaasd, we hadden dit niet meer verwacht. Ook omdat Anjet op nummer 32 tijdens het spreekrecht op 6 oktober dit duidelijk had aangegeven. En we waren immers dik twee weken verder. De heer Tolman wilde met ons in gesprek, we zouden via de mail het een en ander uitgelegd krijgen.

We wilden best tijd voor een gesprek maken, echter toen bleek dat we een contract moesten tekenen, voelde dat erg onprettig. Het eerste telefoongesprek met hem was ook niet echt als prettig ervaren. Wij wilden als buren gezamenlijk een gesprek, maar hij bleef erop aandringen dat hij eerst graag individueel in gesprek wilde. Het zou heel normaal zijn om bij mediation een contract te tekenen. Dat is tenminste wat ik begrepen heb, maar het voelde niet goed. Dit heb ik uitgelegd in onze mail aan de heer Tolman. We hebben besloten niet te tekenen, wat inhield dat er geen gesprek zou plaatsvinden. Ja. De heer Tolman heeft toen besloten de opdracht terug te geven aan de initiatiefnemers. Wat wij ons wel afvroegen, zal dit tegen ons gebruikt worden? Want ja, de initiatiefnemers doen wel alle mogelijke moeite en wij willen eigenlijk niks. Maar gelijk kwam de volgende vraag. Wat zouden wij nog moeten willen? We hebben geen vertrouwen in deze mensen en we willen het zonnepark niet. We snappen dat hun graag geld willen verdienen en dat dit nu alleen maar geld heeft gekost. Maar we blijven van mening dat dit park niet op deze plek moet komen en we hopen ook dat de vergunning niet verleend gaat worden en dat initiatiefnemers op zoek zullen gaan naar een andere locatie. De plaatsvervangend voorzitter: Mevrouw Meppelder, bedankt voor uw inbreng. Blijft u nog even staan.

Ik zie de heer Walda als eerste, Gemeentebelangen. Dat was een wedstrijdje, ik zal hem aan de heer Walda geven. De heer Walda: Dank u wel, voorzitter. Mevrouw Meppelder, het emotioneert u, dat is duidelijk zichtbaar. Ik heb een vraag, die heb ik eerder gesteld vandaag aan mijnheer Wijnen. Heeft u enig idee of er verdeeldheid ontstaat in de buurt op het moment dat dit park hier gaat komen? Mevrouw Meppelder: Uiteindelijk zullen we er als buren uit gaan komen. Dit blijft geen, nee. De plaatsvervangend voorzitter: De heer Kreuze, het CDA. De heer Kreuze: Ja, dank u wel voor uw inspraak, heel goed en dapper dat u dat doet. Wij hebben ook een lijstje met de gekozen stellingnamen in de zienswijzen. Dat kwam niet helemaal overeen met uw verhaal. Ik weet niet, kunt u ons het verhaal nog toesturen en mijn vraag is dan ook … Mevrouw Meppelder: Het staat in de presentatie van wat in de raadsvergadering staat, bij presentatie initiatiefnemers, en dan pagina, wat noemde ik, 14? De heer Kreuze: Maar u zei, en dat is mijn vraag als ik dat nog mag stellen, dat u de mensen gevraagd heeft naar hun mening. Baseert u dat dan op hun ingediende zienswijze, of op uw vragen? Dat is het punt.

Mevrouw Meppelder: ik heb mijnheer van 28B, die dus voor was, heb ik gevraagd of het klopte dat hij voor was. Omdat er in het lijstje stond dat mijnheer Grouwstra geen zienswijze had ingediend en ik wist zeker dat hij dat wel had gedaan. Dus eigenlijk ben ik het lijstje nagegaan om te kijken of wat erachter stond, of dat de waarheid was. De plaatsvervangend voorzitter: De heer Klok, VVD. De heer Klok: Ja, dank u wel voorzitter. Om de heer Kreuze een beetje bij te vallen, het zou wel mooi zijn als u dat lijstje kunt sturen met uw eigen visie daarop en daarachter wat die mensen volgens u vinden. Dank u wel. Mijnheer …: Dat was het volgens mij. De plaatsvervangend voorzitter: Begrijpt u de vraag? Mevrouw Meppelder: Nee. De plaatsvervangend voorzitter: Wilt u hem nog even een keer stellen, de heer … Mevrouw Meppelder: Ik moet een lijstje maken met wat … De heer Klok: Ja, ja dank u wel, het lijstje wat op pagina 13 of 14 staat, waar het nu over gaat, of u daar de kolom aan kan toevoegen wat uw verhaal, welke verhalen u heeft opgehaald en wat volgens u alle huisnummers en die bewoners daarvan vinden. Dank u wel. Mevrouw Meppelder: Ja. De plaatsvervangend voorzitter: Het is nu helder? Mevrouw Meppelder: Ja.

De plaatsvervangend voorzitter: Oké, u zegt dat toe? Dan rond ik dit blokje ook af … Mevrouw Meppelder: Maar dat staat in principe hier dan ook? Want dan … De plaatsvervangend voorzitter: Ik weet niet of uw betoog ook gedeeld is met de raad … Mevrouw Meppelder: Ja, alles wat ik opgeschreven heb, heb ik net verteld … De plaatsvervangend voorzitter: Dan kunt u dat aanleveren aan de griffie en dan komt het bij de raad terecht. Dan bedank ik u voor uw inbreng. Mevrouw Meppelder: Ja. De plaatsvervangend voorzitter: En dan gaan we verder met de heer Baarsma. De heer Baarsma: Dat u het bijhoudt, ik heb geen telefoon bij me. De heer …: Ik houd het bij.

De heer Baarsma: Dank voor de gelegenheid dat ik nog even mag inspreken. Eerst even, er was even sprake over mediation, wou ik graag iets over zeggen. Er was wantrouwen in de buurt. Mediation heeft dat niet weg kunnen nemen, waarschijnlijk, wat mijn inschatting is, dat die mediator onvoldoende op de hoogte is gesteld van wat er leefde, wat de emoties waren en ik vind het heel jammer dat dat niet gebeurd is. Ik had graag in gesprek gegaan en ik neem aan, de andere buren ook. Maar goed, de emoties hebben dat verhinderd. Ik vind dat heel jammer. Maar los daarvan, denk ik dat we er ook geen oplossing was gekomen, maar dat gesprek had wel moeten zijn en dat is niet gebeurd, jammer. Wij als landgoed Swiersveen, we hebben eigenlijk aangegeven dat ons landgoed bestaat omdat wij het huis, het familiehuis, kunnen verhuren. De opbrengst is eigenlijk om dat landgoed in stand te houden. Daar komt dus nog bij, dat als het zonnepark er komt, het minder aantrekkelijk wordt en dus wij het landgoed minder goed kunnen onderhouden. We hebben 15 jaar geleden op ons stuk van het landgoed 28.000 bomen geplant, met de familie Koets iets van 17.000, dus bijna tien hectare. Als u even met mijn meerekent, dan kunt u uitrekenen dat dat 100 ton CO₂ oplevert. En wij hebben daarmee een behoorlijke bijdrage geleverd aan de extra opname van CO₂ in de gemeente Hoogeveen. Dank u wel.

En naast dat er extra CO₂ wordt opgenomen hebben wij dus ook een betere gemeente achtergelaten. Beperking van de CO₂-uitstoot door zonneparken is dan mooi, maar het vastleggen met CO₂ is in mijn ogen veel belangrijker. Ik geef u dan ook in overweging, net als de provincie Drenthe, om meer te sturen op meer bos. Niet alleen door meer CO₂ vast te leggen, maar ook om een gemeente te krijgen waar het goed toeven is. De plaatsvervangend voorzitter: Keurig binnen de tijd. De heer Pomper, was het eerste die kan beginnen met vragen stellen. De heer Pomper: Ja, dank u voorzitter. Ja natuurlijk, een gezonde en groene gemeente, daar staan wij ook wel voor. Maar goed, u vertelt ook dat u zorgen heeft over dat vakantiehuis minder goed verhuurd kan worden zodra er een zonnepark staat. Maar kunt u dat ook maatstaven met vergelijkbare casuïstiek? De heer Baarsma: Nee, wij zijn eigenlijk maar een soort familie bv, of een natuurgoed bv. Wij kunnen dat niet, maar weten wel dat de verhuringen die wij krijgen, en ook wat we daarop terugkrijgen, dat er altijd wel bemerkingen zijn ten aanzien van de A37 en het geluid wat daarmee komt. Dus daar moeten wij al mee vechten, zeg maar. Dus dat komt er nog even bij. Dus dat is eigenlijk, ik heb dus niet echt voorbeelden in den lande, die zijn er ook niet bij mijn weten, anders had ik ze wel gevonden. Maar wij worstelen al met de A37, dus komt dit erbij.

De plaatsvervangend voorzitter: De heer Kreuze, CDA. De heer Kreuze: Dank u wel, voorzitter. Ja, mooi, uw betoog geeft aan waarom u minder CO₂-uitstoot, laat ik het maar daarbij laten. Ik kan het ook niet narekenen dus. Maar u zegt, 28.000 bomen, die bomen als het zonnepark er komt, die worden minder goed onderhouden maar betekent dat er dan minder bomen komen, dus dat uw CO₂-footprint minder wordt? En mijn tweede vraag is, als u uw bosplan door zou zetten, hoe reageert de buurt daarop qua zichtlijnen? De heer Baarsma: Het is zo dat die bomen, die zijn vijftien, zestien jaar geleden geplant. Dat wordt nu bos. Dat was weiland en daarmee hebben wij dus die 100 ton, samen met de familie Koets, CO₂-opslag, dat is wat anders dan besparing, dat is echt opslag, hebben wij gerealiseerd. Waarvoor dank. De plaatsvervangend voorzitter: En de vraag over de zichtlijnen van de heer Kreuze?

De heer Baarsma: De buurt is, en dan heb ik niet alleen over de buren, maar eigenlijk heel Hollandscheveld, is heel erg blij met ons en met ons bos. En dat merk ik elke keer als ik daar ben, met onderhoud of met de trekker rondrijd, dan krijg ik die geluiden terug. De plaatsvervangend voorzitter: Was dat een antwoord op uw vraag? Voldoende. De heer Walda had nog een vraag voor u, Gemeentebelangen. De heer Walda: Ja, dank u wel voorzitter. U gaf aan het begin van uw verhaal aan dat er wantrouwen in de buurt was, is. Ik ben benieuwd dat als, hoe u daar tegenaan kijkt, stel dit zonnepark er zou komen, wat zou dat dan met de buurt doen? De heer Baarsma: Ik weet dat niet, ik kan dat niet goed inschatten. Als filosoof denk ik dan, de tijd heelt alle wonden. Maar het is natuurlijk toch zo dat wij hopen dat de gemeenteraad een wijs besluit neemt en het is niet alleen wat de buurt onderling vindt, maar ook wat de buurt denkt over de gemeenteraad. De plaatsvervangend voorzitter: Geen vragen meer. Mijnheer Baarsma, u wordt bedankt voor uw inbreng. En wij gaan zo, als u uw plaats weer heeft ingenomen, gaan wij over tot het debat. 2.3 Omgevingsvergunning plan zonnepark Wilfred Stillweg ten noorden van Wilfred Stillweg 23 te Hollandscheveld De plaatsvervangend voorzitter: Het debat bestaat uit twee rondes.

De eerste ronde is het inbrengen van het voorlopig standpunt per fractie, de motivering daarop en eventuele punten voor het debat. En dat kan wat mij betreft kort en krachtig. Ik zou willen, en ik denk dat ik het rijtje gewoon af ga van de fracties om dit kenbaar te maken. Dus ik begin bij D66, mevrouw Rutgers. Mevrouw Rutgers: Dank u wel, voorzitter. Interessant, om het op deze manier aan te pakken. Meestal steken we onze vinger op als we het woord willen en nu krijg ik hem al voordat ik heb aangegeven dat ik hem wil. Ja, voor D66 is dit best een lastig dossier, dat heeft er vooral mee te maken dat het A al heel lang speelt en B dat het afwegingskader waar deze aanvraag onder valt, dat die niet zo scherp is. Maar alles afwegende is ons voorlopig standpunt dat wij tegen dit zonnepark zullen zijn en dus voor het raadsvoorstel. Op dit moment hebben wij geen punten voor debat. Dank u wel. De plaatsvervangend voorzitter: Dank u wel, mevrouw Rutgers. Dan gaan we verder met mevrouw Schonewille. Mevrouw Schonewille: Ja, dank u wel voorzitter. Ja, een klein park met veel gedoe, zal ik maar zeggen. Dat is in het kort hoe we denk ik naar dit zonnepark kunnen kijken, maar daarmee doen we misschien de initiatiefnemers ook wel wat te kort. We vinden in ieder geval dat er een compliment gegeven moet worden voor de ambities en de gedrevenheid.

Echter, dat draagvlak waar mevrouw Rutgers het al over had is voor ons ook wel een heel ingewikkeld punt. Dat is een van de aspecten waar we in deze juist naar moeten kijken, hebben we het als raad ook al meerdere malen uitgebreid over gehad en kunnen we het ongetwijfeld nog weken over hebben. Maar voor ons is dat, net als voor D66, echt wel een ingewikkeld punt. Want wat verstaan we onder dat draagvlak? Je hoort net al verschillende visies daar eigenlijk over, verschillende interpretaties en ondanks dat dit park binnen het oude kader valt, waarin inderdaad het draagvlak wat minder scherp wordt neergezet, is dat kader niet voor niets, juist uiteindelijk ook aangepast vooral en met name op dat punt. En het college heeft een afweging gemaakt, daarbij hebben we gelezen dat dat met name, dat ze

een afweging maken op dat stuk, die korte afstand van de huizen tot aan het park en daar kunnen we ons als Partij van de Arbeid eigenlijk wel in vinden. Dus de argumentatie van het college volgen we daarin. We hebben geen onderwerp voor het debat en we zijn inderdaad tegen het zonnepark en voor het voorliggende voorstel. Als ik het goed zeg. De plaatsvervangend voorzitter: Ja, het is soms ingewikkeld, maar tot nu toe gaat het prima met de beantwoording. Dus ik zou de heer Kleine ook willen vragen om het op die manier te doen. De heer Kleine: Dank u wel, voorzitter. Dat gaat vast lukken. Ja, dit was voor Forum, voor ons natuurlijk eigenlijk best wel een mooie casus. Ideologisch zijn we natuurlijk een beetje tegen al die zonneparken en de vervuiling van onze mooie landschappen. Maar in deze specifieke casus wil ik ook nog even inzoomen. Hier heeft het democratisch proces ook eigenlijk goed gewerkt. Er is heel veel overleg geweest met stakeholders, hoor ik de heer Wijnen zeggen, maar ook met de directe omwonenden. En iedereen heeft er heel goed over na kunnen denken, een besluit genomen dat het niet wenselijk is. En wie zijn wij dan als raad om daar dan niet, om dat besluit dan niet te honoreren? Dus wij zijn ook tegen het zonnepark en voor het raadsbesluit. En verder geen punten voor debat. De plaatsvervangend voorzitter: Heel goed. De heer Van Hoorn, GroenLinks.

De heer Van Hoorn: Ja, dank u wel voorzitter. Ik, voor GroenLinks is het ook een moeilijke afweging geweest, veel getwijfeld in de fractie. Maar D66 en PvdA heeft het eigenlijk al goed verwoord zoals wij er ook in staan. We zullen voor het raadsvoorstel zijn en tegen het zonnepark. En voor de rest geen punten voor het debat. Dank u wel. De plaatsvervangend voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik verder met de heer Walda, Gemeentebelangen. De heer Walda: Ja, dank u wel voorzitter. Als Gemeentebelangen vinden wij het sowieso niet nodig om heel veel zonneparken neer te zetten, sowieso geen zonneparken neer te zetten. Wij vragen ons af of dit zonneperkje, of dat inderdaad ook bijdraagt aan de energietransitie en vinden de verdeeldheid, zoals de voorgaande sprekers al aangaven, best wel een zwaarwegend punt. Evenals dat er dicht op de bebouwing dit geprojecteerd is en zoals het college al aangaf, dat ons geadviseerd is om dit niet te laten realiseren, daar gaan we in mee. Dus wij zijn tegen dit zonnepark. De plaatsvervangend voorzitter: En ik begrijp, ook geen punten voor het debat. De heer Meesters, ChristenUnie. De heer Meesters: Ik had al zo’n vermoeden dat u bij mij uit zou komen, voorzitter. De plaatsvervangend voorzitter: Ik ben vrij voorspelbaar. De heer Meesters: Dank u wel voor het woord.

En ik heb al diverse debatten mogen doen namens de ChristenUnie over zonneparken en ik ben dan eigenlijk altijd gewoon om even iets te zeggen over het eerste afwegingskader, daar valt dit onder, dus dat. Maar goed, we hebben destijds ook afgesproken, bij dat eerste afwegingskader dat zodra er zienswijzen komen, dat het ter besluitvorming voorligt aan de raad. En waarom doen we dat? Omdat er soms een afweging gemaakt moet worden over algemeen belang ten opzichte van individueel belang. En dat ligt nu eigenlijk voor. En goed, we hebben diverse zonneparken gehad alleen inderdaad, dit is een zonnepark met een beperkte omvang, twee en een half hectare, is in die zin een beperkte

omvang voor een zonnepark en zeer dicht op bebouwing. Dus de maatschappelijke impact is daarmee groot. En in dit geval vindt de ChristenUnie het individuele belang van de aanwonenden dus zwaarder wegen dan het maatschappelijk belang en daarom zal ik eigenlijk hetzelfde zinnetje zeggen als mijn voorgaande collega’s. Nee, laat ik het gewoon anders doen, wij geven gewoon een negatief advies aan het college voor de realisatie van dit zonnepark. De plaatsvervangend voorzitter: En ook geen punten voor debat, hoor ik u zeggen. De heer Pomper, SP. De heer Pomper: Ja, dank u voorzitter. Ja, verwacht van de SP nu ook geen ander geluid, want ik kan me wel vinden in de vorige sprekers. De SP is voorstander van verduurzaming, maar niet tegen elke prijs. Dit plan moeten we ook onder het licht houden van die eerste Zonneladder die we hebben vastgesteld, mevrouw Rutgers had het ook wel verteld, het draagvlak was daar een heel diffuus gegeven in wat wij als pijler moesten gaan beoordelen. En als ik kijk naar draagvlak en ik kijk ook naar het aantal zienswijzes wat is ingediend, zie ik gewoon dat er gewoon amper draagvlak is. En natuurlijk, er is wel draagvlak van mensen die hier wel iets bij kunnen winnen, ook denken van, ik krijg zonnepanelen op het dak, ik krijg een stukje land voor mijn paarden en zo.

Dat is natuurlijk heel mooi dat dat initiatief ook genomen is, maar draagvlak is gewoon zo moeilijk eigenlijk te definiëren, voor welke kant moet je dan gaan kiezen? Kijk, de SP kiest dan voor de mensen die er echt hinder van gaan ondervinden. Dus de SP zal ook voor het raadsvoorstel stemmen, dus negatief advies afgeven. Neemt niet weg dat we dat natuurlijk ook heel zuur vinden voor de initiatiefnemers. Want het heeft heel lang geduurd, dit proces, en laat het ook een leerweg zijn om zo’n proces misschien toch weer wat vlotter te kunnen laten verlopen. Geen punten voor debat De plaatsvervangend voorzitter: Dank u wel, de heer Pomper. Gaan we verder met de heer Kreuze, het CDA. De heer Kreuze: Ja, voorzitter dank u wel. Even de boekhouding bijwerken, zo. Voorzitter, het college heeft ons om advies gevraagd, het college is tegen, wil geen vergunning afgeven en wij hebben ons het hoofd gebroken over hoe hard is nou de onderbouwing van het college in het kader van dit afwegingskader. Afwegingskader 1, collega Meesters zei het al. En dan is eigenlijk een beetje de vraag, wat is nou het eerlijke verhaal wat wij hierbij kunnen vertellen? Collega Schonewille zei al iets over de hardheid van het afwegingskader, het afwegingskader 1, dat heeft gewoon minder harde normen, minder harde kaders zou je moeten zeggen, en dat maakt de afweging niet een appeltje eitje.

Kreeg zelf wel een beetje het gevoel over twee vrouwen met een baby voor mij stonden, dus wat dat betreft weet u wat voor een oordeel wij moeten vellen. In het afwegingskader staat wel vrij duidelijk, de afstand tot de woningen moet zo groot mogelijk zijn. Dan heb je een vage, wat is nou zo groot, wij op zoek naar zo groot mogelijk. Zijn wel mooie richtlijnen van de VNG rondom de afstand tot de technische apparaten, de trafo met name. Daar zat dus eigenlijk helemaal geen probleem, want daar gingen ze wel overheen, die afstand was er wel. En ik moet u ook zeggen, we hebben natuurlijk veel, collega Meesters zei het al, we hebben veel parken inmiddels goedgekeurd, dit is de eerste die ik mag doen, maar ik had wel zoiets van, ja wat ging er dan bij die vorige parken, wat was daar aan de hand? Dus wij hebben gezocht naar die andere parken en de afstand tot woningen die daarbij aan de orde was. En daar zag je dus wel dat er ook woningen relatief dichtbij stonden, ik kan er zeker drie fotootjes doorsturen. Met heel veel dank aan de ambtelijke staf hebben wij daar nog eens weer vragen over gesteld en uiteindelijk kwam het eruit dat natuurlijk destijds de vangnetprincipe is toegepast.

Er was ook sprake wel van afstand tot de woningen, dus geen voldoende draagvlak, die discussie kunnen we voeren, we hebben de heer Wijnen horen zeggen er is veel draagvlak, we hebben het college horen zeggen er is onvoldoende draagvlak. Maar uiteindelijk maakte dat bij die andere ook nauwelijks uit, want we hebben ondanks dat er toen geen draagvlak is, wel ingestemd. Want er was immers een vangnetprincipe toegepast. Dat vangnetprincipe wordt hier niet

toegepast in de argumentatie, en dan komt u bij mijn debatpunt, is de maatschappelijke meerwaarde. En wat is dan maatschappelijke meerwaarde? En een aantal hebben er al op gereageerd, dus wat dat betreft kunnen we misschien ook kort debatteren zo meteen. En dat is mijn vraag ook, wat is voor de andere partijen dan de invulling van maatschappelijke meerwaarde? Er is al gezegd, het is maar een klein parkje en dat soort dingen. Daar moeten we denk ik toch als raad even over hebben, want dat is uiteindelijk, als ik het allemaal afpel, het punt van het college en daar zou ik graag debat over hebben. Is ook belangrijk voor ons, want we hebben dit keer gezegd, ons standpunt is afhankelijk van de uitkomsten van het debat wat we in tweede termijn gaan voeren. De plaatsvervangend voorzitter: Dank u wel, de heer Kreuze. We gaan verder met de heer Klok, VVD. De heer Klok: Ja, dank u wel voorzitter. Wij zijn voor zonnepanelen, maar dan wel op daken in plaats van op onze mooie schaarse grond. Tevens werkt dit park zeer ontwrichtend in de buurt. Dus wij zijn tegen dit zonnepark en voor het voorstel van het college. De plaatsvervangend voorzitter: En geen punten voor debat, begrijp ik. De heer Schipper, SGP.

De heer Schipper: We zijn op dit moment ook tegen het zonnepark en eigenlijk ook wat de heer Klok ook zegt, we hebben ze ook liever op de daken liggen en niet de aantasting van de natuur zelf. Twee dingen, het is hier net ook al gezegd, de inspanning, moeten we toch wel zeggen, die hebben ze wel gepleegd. Alleen er is wel zoveel, hoe moet ik het zeggen, tegenstand en we komen niet tot elkaar. Dat is lastig. Er is geen overeenstemming gekomen, dat vinden we jammer. En het algemeen belang en het belang van de buurt, ja dan moet je gaan afwegen en op dit moment zeggen we, we houden het bij het belang van de buurt. Dat is het voornaamste. Dus we zijn voor wat het raadsbesluit is. De plaatsvervangend voorzitter: En geen punten voor debat. De heer Schipper: Nee. De plaatsvervangend voorzitter: Dan hebben we het rondje gemaakt en dan haal ik even de punten voor debat op. Dat is, er is één punt ingebracht door het CDA bij monde van de heer Kreuze, dat gaat over de maatschappelijke meerwaarde en wellicht kunt u het debat even inleiden, de heer Kreuze. Ik geef u het woord. De heer Kreuze: Fijn, dank u wel voorzitter. En dit is niet aan tijdslimiet gebonden geloof ik. Ofwel? Grapje, even zorgvuldig. Voorzitter, ik zei het net al, iets met een baby en twee moeders die voor je staan.

En ik zei, dit park heeft echt voordelen en nadelen en dat kunnen we op een rij zetten, hoorde het de collega’s ook allemaal doen. Over de afstand tot de woningen is duidelijk een lijstje gekomen en dat valt niet mee. Dat is echt wel dichtbij. Dus dat zit echt aan de nadelenkant. Echter, ik moet dat kader hanteren want ik ben in die zin gedwongen tot een beetje juridische afweging en dat is ook een beetje mijn vraagstuk geweest om te zeggen, ik wil dat graag zorgvuldig doen. Want stel je nou voor dat er een meerderheid zou zijn voor het collegevoorstel, dat is best mogelijk denk als ik zo’n beetje tel. Dan is wel de vraag natuurlijk, is dit het eerlijke verhaal? Zijn we dan op de goede weg om de initiatiefnemers terug te sturen? Er is over het algemeen meer behoefte aan duurzame energie. Er is in uitzicht nergens iets vastgelegd over dat uitzicht een recht is. Dat is heel sneu, maar is waar. En er is ook sprake van voldoende inspanning, collega’s hebben het ook al gezegd. Er zijn veel aanpassingen gedaan, er worden aanpassingen toegezegd van na die tijd. Dus ecologisch oké. Ik heb overigens allerlei grote instanties positieve zienswijzes horen, zien geven. Zeker ook de RENDO. Er is, en dat is

ook een hele belangrijke voor velen in deze raad, er is sprake van participatie van de coöperatie Groene Wieken en wij hebben als CDA daar heel veel mee en we hebben samen met de ChristenUnie op 14 maart 2019 het amendement Maatschappelijk eigendom zonneparken ingediend. Dat amendement is met 9 voor, 21 tegen verworpen maar ging wel uit van een streven naar een minimale participatie van bijvoorbeeld via een postcoderoos of een energiecoöperatie van de buurt. Ook dat zit hier goed in, die mogelijkheid is er. En het gaat om energie van zes- tot zevenhonderd huishoudens is mij voorgespiegeld. Dus dat zijn de positieve kanten. Negatieve kant, heb ik net al gezegd, die afstand tot de woningen, dat is absoluut duidelijk. Maar die afstand tot de woningen staat niet in ons afwegingskader, er staat iets over zo groot mogelijk. Kan ik dat juridisch hard maken? Daar zit ik mee. Uiteindelijk zegt het college, oké, stel dat dat zo speelt, dan hebben wij een vangnetprincipe, dat passen we toe of niet toe, dat klinkt wel een beetje, wat zal ik zeggen, situationeel bepaald. Om niet te zeggen subjectief. Maar goed, die maatschappelijke meerwaarde, en dat is dan uiteindelijk de reden geweest om te zeggen we gaan hier niet mee akkoord, het is maar twee en half hectare, de andere waren 23. Wie het kleine niet eert, zou ik zeggen.

Maar goed, wij willen graag voor onze afweging weten van de collega’s, ze hebben al gezegd waar ze staan, maar wij willen dat graag afwegen met de onderbouwing van het college op basis van die maatschappelijke meerwaarde. Waarom zij die maatschappelijke meerwaarde hier niet zien. En ik wil dan even allemaal wijzen op zienswijze 5, 5f, waarin staat, is een klein zonnepark wel nodig? Het antwoord van het college daarop is ja. De plaatsvervangend voorzitter: De heer Kreuze, ik kom u even tot de orde roepen. Het gaat om een debat, niet om een monoloog. Want het is veel te lang om alle punten ook bij te houden die u wilt bespreken. Maar het gaat vooral om het eerlijke verhaal en ik zou de heer Meesters even als reactie willen geven. De heer Kreuze: Ik heb maar één vraag gesteld. Wat vinden de andere partijen van maatschappelijke meerwaarde, dat dat wel duidelijk is. De plaatsvervangend voorzitter: Maar daar heeft u … De heer Kreuze: Het betoog was wat langer … De plaatsvervangend voorzitter: Daar heeft u tien minuten voor nodig gehad. De heer Meesters. De heer Meesters: Ja, als de heer Kreuze zegt ik ga het kort houden, dan vrees ik altijd met grote vreze. Maar in elk geval, hij heeft wel een eerlijk verhaal verteld, vind ik. Daarin geeft hij ook duidelijk aan hoe hij de zaken ziet.

Even om dat uit te sluiten, zou ik in ieder geval even willen vragen, vindt u dat er geen eerlijk verhaal verteld is? Want die suggestie zou eruit opgewekt kunnen worden. Maar de vraag is of u dat zo bedoelt? Misschien even goed om die eerst even te beantwoorden en dan kunnen we daarna verder … De plaatsvervangend voorzitter: De heer Kreuze. De heer Kreuze: Voorzitter, ja ik twijfelde inderdaad over of ik daarmee, of wij met z’n allen daarmee het juiste verhaal doen. Want ik heb ook de emoties van de inwoners gezien, en dat proeven we ook. We zijn er ook geweest, we hebben ook gesproken en daar willen we ook goed mee omgaan. Maar wat als wij nou als raad en als college dit nu zo doen en de eerste de beste rechter zet er een streep door. Dan hebben we de mensen toch eigenlijk met een dood vogeltje op pad gestuurd. Dus dat wil ik eigenlijk liever niet. De plaatsvervangend voorzitter: De heer Meesters, wilde nog even op reageren.

De heer Meesters: Ja, voorzitter dan wou ik gewoon ook even inhoudelijk nog even iets meer reageren op wat de heer Kreuze zegt. Want ik snap de worsteling waar hij mee zit met betrekking tot dat eerste afwegingskader. Want dat is ook waar onze fractie over heeft getwijfeld en ook nadenkt hoe moeten we dat dan zien. Feit is dat dit proces erg lang heeft geduurd. In 2017 is gestart met de ontwikkeling van dit zonnepark. Daarna heeft dit proces lang stilgelegen, tot 2020. Want vanaf dat moment was de aansluitgarantie van de RENDO en daarbij mag worden opgemerkt dat toen het tweede afwegingskader Zon al in werking was getreden. Onder dat afwegingskader kon dit zonnepark niet worden gerealiseerd, omdat het niet voldeed aan die eisen. Het college heeft destijds een verzoek gedaan om dat plan te heroverwegen en onder het tweede afwegingskader in te dienen. Dat heeft de initiatiefnemer niet gedaan en daarmee hebben ze mijns inziens ook bewust een risico genomen dat er een negatief advies zou kunnen worden afgegeven. Even een stap verder in de tijd, we zijn inmiddels met een nieuwe raad bezig, in de aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen hebben een heel groot deel van de partijen in hun verkiezingsprogramma expliciet opgenomen dat er geen ruimte meer was voor zon op land maar dat er nu volop ingezet zou moeten worden op zon op dak.

ChristenUnie heeft het in het verkiezingsprogramma gezet, volgens mij het CDA ook, Gemeentebelangen, VVD ook. Volgens mij zou ik elke fractie hier op kunnen noemen. Dus goed, ook dat kon de ontwikkelaar weten, dat het sentiment in deze raad verandert als het gaat met betrekking tot zonneparken. En dan citeer ik de heer Wijnen eventjes zojuist, als je een huis hebt gekocht, als je weet dat er iets speelt, dan kun je er rekening mee houden. Dat heeft hij zojuist gezegd. De ontwikkelaar was bezig met de realisatie van een zonnepark maar hij kon zeker weten dat er iets speelde. En vanuit dat principe zeggen wij, in hoeverre is dat afwegingskader 1, dat is natuurlijk nog steeds het kader waaronder het is ingediend, maar we vinden ook dat het recht moet doen aan de geest van deze tijd. Dus in dat opzicht hebben wij gezegd, dat eerste afwegingskader wordt wat ons betreft wat vager en zeker als het gaat om participatie, geeft dat toch wel een duidelijke richtlijn wat ons betreft dat er staat echt dat er draagvlak moet zijn. En die vond ik, zeker in deze situatie, inclusief de opmerking die ik al in de eerste ronde heb gemaakt, toch wel doorslaggevend. Dat is de visie vanuit de ChristenUnie. De plaatsvervangend voorzitter: Ik kom eerst bij de heer Pomper, die wil even … De heer Kreuze: Ja maar, voorzitter, ik mag toch even reageren.

Ik heb niet geïnterrumpeerd, dat vond ik niet heel handig misschien. Maar ik vroeg naar de maatschappelijke meerwaarde en ik krijgen betoog waarom de ChristenUnie tot dit punt gekomen is. Dank daarvoor, want dat helpt ons ook in onze afweging. En u zegt duidelijk, het sentiment speelt daarin een rol, dat is natuurlijk denk ik in een juridisch land best heel lastig. Maar die maatschappelijke meerwaarde dan, voorzitter. Wat is dan de afweging daarin van de ChristenUnie? De plaatsvervangend voorzitter: De heer Meesters. De heer Meesters: Ja, voorzitter, eigenlijk heb ik dat antwoord al gegeven bij mijn eerste bijdrage. Maar ik zal hem nog even herhalen voor de heer Kreuze. Onze fractie is van mening dat juist de impact en de maatschappelijke effecten tegenover elkaar afgewogen moeten worden. Het gaat om de afweging inderdaad, hoe zwaar is de impact en wat is het maatschappelijke belang van dit park? Het park heeft een maatschappelijk belang, maar het heeft ook een impact. En omdat het nu bij ons als raad voorligt, zijn wij er om die afweging te maken. En onze afweging is dat, gezien de grootte van het park, gezien de afstand tot de woningen en inderdaad de huidige situatie ook als het gaat om het energienet, als het gaat om dat soort zaken, vinden wij dat het inmiddels niet meer opportuun is om dit park te realiseren.

De plaatsvervangend voorzitter: De heer Pomper, op wie wilde u reageren?

De heer Pomper: Ja, op de heer Kreuze. De heer Meesters is er veel worden aan kwijt, maar eigenlijk gaat het inderdaad om, je gaat, tenminste de SP heeft een afweging gemaakt tussen de maatschappelijke meerwaarde en ook het draagvlak. Twee belangrijke pijlers waar wij, de eerste afwegingskader ook aan moeten toetsen. En wij zien gewoon dat er gewoon in het draagvlak, gewoon weinig draagvlak is. Dat zijn grote tegenstellingen. Dan kunnen we nog wel naar de maatschappelijke meerwaarde gaan kijken, maar wij hebben echt als SP puur gekeken naar het draagvlakverhaal. En als dat al niet goed zit, dan hoeven we ook verder niet meer naar de rest van de uitvoering te kijken, ook naar de maatschappelijke meerwaarde, want die is ongetwijfeld wel aanwezig maar het draagvlak ontbreekt. Dus dat was voor de SP ook de afweging geweest om te zeggen, we stemmen in met het raadsvoorstel en we zijn dus tegen dit zonnepark. De plaatsvervangend voorzitter: De heer Walda wil ook nog even een bijdrage leveren. Op wie wilt u reageren? De heer Walda: Op de heer Kreuze. De heer Kreuze geeft aan, maatschappelijke meerwaarde. Is natuurlijk afweging tussen een algemeen belang en individueel belang of misschien groepsbelang.

Misschien als voorbeeld, stel uw perceel, u heeft het in bezit, er staat geen huis op uw perceel, maar dan zou er in maatschappelijk belang, met maatschappelijke meerwaarde, zou daar iets geplaatst kunnen gaan worden. Zou u daar blij mee zijn als dat op uw perceel gebeurt? Wat is dan maatschappelijke meerwaarde? Is dat dan het belang van de gehele maatschap, of is dat van een beperkte groep? En een beperkte groep, we hebben het over gemeenschapszin, we hebben het over noaberhulp, dat vinden we allemaal heel belangrijk. Omzien naar elkaar, weten dat je een beroep op elkaar kunt doen. Dat is dan wat mij betreft, wat als Gemeentebelangen betreft ook maatschappelijke meerwaarde voor de buurt. Dus wat dat betreft, de maatschappelijke meerwaarde moet lokaal, ook daar waar zo’n park geplaatst wordt, moet dat dan ook opleveren. En u geeft aan dat voor veel woningen dan het een en ander oplevert, dat zou een maatschappelijke meerwaarde kunnen zijn. Maar van andere orde. Dank u wel, voorzitter. De heer Kreuze: Even reageren? De plaatsvervangend voorzitter: U mag daarop reageren maar ik zou ook graag mevrouw Schonewille, of geeft u eerst het woord aan de heer Kreuze? Oké.

De heer Kreuze: Ja, kijk we worden wel een beetje geholpen in die afweging van maatschappelijke meerwaarde, alleen ik weet niet of u, ik moest ook een beetje bestuderen, maar pagina 9, pagina 15, pagina 17, pagina 28 van het kader geeft aan wat maatschappelijke meerwaarde is. Dat is bijvoorbeeld afzet in de wijk of het dorp, participatie in het project, dus in die zin vond ik het best wel dat er nog maatschappelijke meerwaarde gegenereerd werd. Wat collega Walda ook zegt, ging bijna tutoyeren, en het grappige is ook dat die omvang die net genoemd werd, dat staat op pagina 28 ook genoemd bij dorpen, dat dan een aangesloten zonnepark 1 hectare of 200 huishoudens moesten wezen. Dat staat er eigenlijk wel vrij concreet in. Dus daar zit ik echt wel gewoon mee te worstelen en ik zoek een beetje hulp van jullie kant. De plaatsvervangend voorzitter: Mevrouw Schonewille, PvdA. Mevrouw Schonewille: Ja, dank u wel. Twee punten denk ik, allereerst die vertwijfeling bij het CDA, die snappen we heus wel want de heer Kreuze legt dat best goed op tafel. Maatschappelijke meerwaarde is voor ons wel, mijnheer Kreuze zegt dat is redelijk definieerbaar vanuit het afwegingskader, maar voor ons is die toch wel ietwat lastiger definieerbaar. Omdat het er voor ons ook wel aan ligt vanuit welke visie of vanuit welke ethiek jezelf daarnaar kijkt.

Maar we vinden in dit geval de impact ten opzichte van de grote van het

park echt wel heel zwaarwegend. En daarnaast heeft de heer Kreuze het nog even, tenminste daar had hij het net drie bijdrages geleden ongeveer over, over het juridisch land en de juridische toetsing, blijft het staan bij de rechter. Gelukkig zijn we allemaal geen rechters en juristen hier aan tafel, dus dat scheelt in dat opzicht en moeten we op meerdere punten afwegen dan alleen dat stuk. We hebben dat echter wel even gecheckt, van blijft dit ook staan, en het college was daarover in ieder geval ietwat helder, kon nog wel wat duidelijker, maar het zou blijven staan. De plaatsvervangend voorzitter: De heer Walda nog. De heer Walda: In reactie op de heer Kreuze, maatschappelijke meerwaarde, waar ligt het omslagpunt, hoe gaan we dat bepalen? Blijft altijd een heel vaag geheel en dat zullen we hier dus met zijn allen als raad een streep onder moeten zetten waar dan precies te maatschappelijke meerwaarde ligt. De plaatsvervangend voorzitter: De heer Pomper wil ook nog op iemand te reageren. De heer Pomper: Ja, eigenlijk een reactie ook op mevrouw Schonewille naar de heer Kreuze toe. Misschien ook ter motivatie over de juridische afweging. Kijk, wij maken een afweging aan de hand van de eerste Zonneladder en het is ook natuurlijk een politieke afweging die wij maken. En dat mag natuurlijk ook gewoon benoemd worden want wij zitten hier wel in het politieke arena.

Wij hebben zelf ook de zonnekader opgesteld, of de kaders opgesteld destijds en wij toetsen nou ook de uitvoerbaarheid daarvan. En wat dat betreft is het ook gewoon juridisch gewoon helemaal geborgd want wij zeggen in dit geval aan één aspect voldoet dit plan gewoon niet in onze ogen. Een kader wat we zelf nota bene hebben opgesteld. Dus juridisch gezien zou dat ook gewoon aanvaardbaar moeten zijn. De heer Kreuze: Voorzitter, graag een reactie van mijn kant, of interruptie zelfs bijna aan het eind van het betoog. De plaatsvervangend voorzitter: Interruptie, dat kan. De heer Kreuze: Want het gaat goed, dat het aanscherpen in debat. Dat waardeer ik enorm van de collega’s. Maar die politieke afweging, collega Pomper, die hebben wij toch in 2017 al gemaakt. Of gaan we dat dan steeds herroepen? De heer Pomper: Nee hoor, inderdaad, die hebben wij in 2017 gemaakt en wij toetsen nu ook gewoon wat wij destijds vastgesteld hebben. Een plan toetsen we aan onze eigen kaders. De plaatsvervangend voorzitter: De heer Walda. De heer Walda: Ja, dank u wel voorzitter. Vanuit Gemeentebelangen zien we ook, er is een eerste afwegingskader wat meteen al inherent aangeeft dat er een volgende afwegingskader is geweest. Die is later teruggetrokken, dat is om duidelijke redenen waardoor er nog één overblijft.

Het is niet voor niets dat er een tweede afwegingskader is geweest, wat meteen al aangeeft dat de eerste afwegingskader al onvoldoende bleek te zijn. De plaatsvervangend voorzitter: De heren Meesters … De heer Kreuze: Ik sluit me daar helemaal bij aan, als ik mag zeggen. Dat is een heel goed betoog van de heer Walda, maar dat helpt ons niet.