Jaarrekening 2020 - HGV Definitief + accountantverklaring
Tekst van het document
Jaarstukken
2020
Jaarstukken 2020
Gemeente Hoogeveen Bezoekadres: Raadhuisplein 1 7901 BP Hoogeveen Postadres:
Postbus 20000 7900 PA Hoogeveen
Telefoon: Fax: E‐mail: Internet:
14 0528 0528‐291325 info@hoogeveen.nl www.hoogeveen.nl
Jaarrekening 2020
Inhoudsopgave
Inhoudsopgave Aanbiedingsbrief ...................................................................................................................................................... 3 Jaarverslag 2020 Jaarrekening in kort bestek ...................................................................................................................................... 5 Kerngegevens ......................................................................................................................................................... 10 Samenstelling raad en college ............................................................................................................................... 11 Programma's Sociale pijler ........................................................................................................................................................... 13 Blijven meedoen en talentontwikkeling ........................................................................................................... 14 Gezond en vitaal ............................................................................................................................................... 28 Economische pijler .................................................................................................................................................
39 Werken aan werk ............................................................................................................................................. 40 Bruisend Hoogeveen ......................................................................................................................................... 50 Fysieke pijler .......................................................................................................................................................... 59 Aantrekkelijk wonen ......................................................................................................................................... 60 Krachtige wijken en dorpen .............................................................................................................................. 72 Veilige bereikbaarheid ...................................................................................................................................... 79 Duurzamer Hoogeveen ..................................................................................................................................... 87 Veiligheids pijler .....................................................................................................................................................
99 Veilig Hoogeveen ............................................................................................................................................ 100 Fundament ........................................................................................................................................................... 105 Zichtbaar en transparant bestuur .................................................................................................................. 106 Overzicht algemene dekkingsmiddelen ............................................................................................................... 112 Overzicht overhead .............................................................................................................................................. 115 Reserves ............................................................................................................................................................... 117 Het geraamde resultaat ....................................................................................................................................... 120 Vennootschapsbelasting ......................................................................................................................................
121 Paragrafen Dienstverlening en Digitalisering ......................................................................................................................... 123 Handhaving .......................................................................................................................................................... 125 Bedrijfsvoering ..................................................................................................................................................... 127 Lokale heffingen ................................................................................................................................................... 129 Weerstandsvermogen en risicobeheersing ......................................................................................................... 135 Onderhoud kapitaalgoederen .............................................................................................................................. 142 Financiering .......................................................................................................................................................... 150 Verbonden partijen ..............................................................................................................................................
157 Grondbeleid ......................................................................................................................................................... 170 Rechtmatigheid .................................................................................................................................................... 179 Covid‐19 ............................................................................................................................................................... 183 Jaarrekening 2020 Overzicht van baten en lasten ............................................................................................................................. 187 Balans op hoofdindeling....................................................................................................................................... 192 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling ........................................................................................... 194 Toelichting op balans ........................................................................................................................................... 199 Gebeurtenissen na balansdatum .........................................................................................................................
215 Wet Normering Topinkomens (WNT) .................................................................................................................. 216 Vaststelling ........................................................................................................................................................... 219 Lijst met afkortingen ............................................................................................................................................ 220 SiSa‐bijlage ........................................................................................................................................................... 223 Overzicht van baten en lasten per taakveld......................................................................................................... 231 Overige gegevens Controleverklaring van de onafhankelijk accountant .......................................................................................... 232 Bijlage A: Toelichting op verplichte beleidsindicatoren ....................................................................................... 236 Bijlage B: Overzicht beleidsdocumenten .............................................................................................................
239 Bijlage C: Sociale structuur................................................................................................................................... 242 Bijlage D: Interbestuurlijk Toezicht (IBT) .............................................................................................................. 243
2
Gemeente Hoogeveen
Jaarrekening 2020
Aanbiedingsbrief
Aanbiedingsbrief
Geachte leden van de raad, Hierbij bieden wij u de jaarstukken 2020 aan. Dit jaar stond vooral in het teken van de Covid‐19 crisis. In de uitvoering van de begroting hebben we hier vanzelfsprekend hinder van ondervonden. Uiteraard hebben wij ons steeds volledig ingezet om de uitvoering zijn normale doorgang te laten vinden en met mooie resultaten tot gevolg. De exploitatie in deze jaarrekening sluit met een nagenoeg nul saldo, terwijl de einde‐ jaarsverwachting van de laatste financiële monitor nog een tekort van € 1,3 miljoen aangaf. De grootste positieve ontwikkelingen zijn hierbij de hogere bijdrage uit de gemeentefondsuitkering en de lagere bijdrage aan de SWO. In het rapport ‘Op weg naar een schone lei’ was nog sprake van een negatieve stand van € 2,5 miljoen van de Algemene reserve aan het eind van het jaar 2020. De eindstand van de Algemene reserve komt nu per 31 december 2020 uit op ruim 1 miljoen positief. Als we de bestemmingen daarmee verrekenen, komen we nog altijd uit op een licht positieve Algemene reserve. Met het nagenoeg nul‐saldo van het jaarrekeningsaldo en de positieve stand van de Algemene reserve kan gesteld worden dat er concreet resultaat komt van onze inspanningen om meer ‘vet op de botten’ te krijgen Het is zeker nog niet voldoende, maar gaat al wel beter dan werd verwacht in augustus vorig jaar. Gemeente Hoogeveen
3
Jaarrekening 2020
Aanbiedingsbrief
Voor wat betreft de financiële kengetalen die in de schone lei zijn opgenomen als uitgangspunt kunnen we met deze gepresenteerde jaarrekening 2020 ook invulling geven. Het solvabiliteitsratio bedraagt 9% en de schuldquote 71%, beide binnen de afgesproken grenzen. Met vriendelijke groet College van burgemeester en wethouders
4
Gemeente Hoogeveen
Jaarrekening 2020
Jaarrekening in kort bestek
Jaarrekening in kort bestek In dit hoofdstuk is het totaalbeeld van financiën opgenomen en de afwegingen en keuzes die zijn gemaakt. Van start tot finish Uitkomst jaarrekening Resultaat De jaarrekening van de gemeente Hoogeveen laat over 2020 een nadelig saldo zien van € 97.000. Dit is aanzienlijk minder dan voorzien in Schone lei. Financiële monitoring Evenals vorig jaar zijn er maandelijkse monitoren gemaakt over de voortgang van de financiën. De laatste monitor was de monitor over de maand november. De eindejaarsverwachting van deze monitor kwam uit op een tekort van € 1,3 miljoen. Algemene reserve In het document op weg naar een schone lei voor Hoogeveen gingen we uit van een negatieve stand van € 2,5 miljoen van de Algemene reserve. De eindstand van de Algemene reserve is per 31 december 2020 € 1,064 miljoen positief voor bestemming. In 2021 wordt nog het nadelig saldo van deze jaarrekening (€ 0,097 miljoen) en het bestemmingsresultaat (€ 0,671 miljoen) verrekend met de Algemene reserve. Daarmee komt de stand van de Algemene reserve op € 0,296 miljoen positief. Rekeningresultaat na bestemmingsvoorstellen Uitkomst jaarrekening inclusief bestemmingsvoorstellen
bedragen x € 1.000
Uitkomst jaarrekening (tekort)
97
Af: bestemmingsvoorstellen: Restantbudget rekenkamercommissie 2020
6
Transformatieplan Jeugdhulp regio Drenthe
482
Overgebleven budget voorlopig ontwerp cultureel complex
70
Middelen 75 jaar vrijheid
13
Verkiezingen
100
Tekort
768
Bestemmingsvoorstellen We doen in principe geen voorstellen tot afzonderlijke bestemming. Het jaarresultaat wordt verrekend met de Algemene reserve. Daarop willen we echter de volgende uitzonderingen maken: Budget 2020 van de Rekenkamercommissie Op 10 december 2020 heeft de raad besloten het restantbudget 2020 van de Rekenkamercommissie van € 6.270 over te hevelen naar 2021 en toe te voegen aan het reeds toegekende budget voor 2021. Daarom stellen we voor een bedrag van € 6.270 te bestemmen voor de Rekenkamercommissie. Transformatieplan Jeugdhulp regio Drenthe In het Gemeentefonds hebben we voor de jaren 2018, 2019 en 2020 € 992.575 per jaar ontvangen voor het Transformatieplan Jeugdhulp regio Drenthe. Gemeente Hoogeveen
5
Jaarrekening 2020
Jaarrekening in kort bestek
Omdat Hoogeveen de coördinerende gemeente is van de Jeugdhulpregio Drenthe ontvangen wij deze middelen namens de 12 Drentse gemeenten. In het Algemeen Bestuurlijk Overleg Jeugdhulp regio Drenthe (ABO) worden de inhoudelijke en financiële keuzes gemaakt voor de inzet van de middelen, gebaseerd op een vastgestelde meerjarenbegroting transformatie. Bij de jaarrekening 2019 is besloten om voor de niet bestede bedragen over 2018 en 2019 (€ 1.827.533) een bestemmingsreserve in te stellen voor de uitvoering van de transformatieopgave in 2020 en volgende jaren. Van het ontvangen bedrag in 2020 van € 992.575 is € 510.778 uitgegeven. Het restantbudget moet nog worden besteed aan de transformatie. We stellen voor om het restant van € 481.797 toe te voegen aan de bestemmingsreserve transformatiebudget. De stand van deze reserve komt daarmee uit op € 2.309.330. Overgebleven budget voorlopig ontwerp cultureel complex Op 17 november 2020 heeft het college besloten om het traject Voorontwerp cultureel complex stop te zetten. Hierna is de eindafrekening opgemaakt en deze is in de jaarrekening 2020 verwerkt. Hieruit bleek een restantbedrag van € 105.384 (is verschil tussen budget en gemaakte kosten). In dit traject zijn door de Bibliotheek, het Cultuurhuis (Tamboer) en de gemeente middelen ingebracht.
Er zijn bij het aangaan van het project geen afspraken gemaakt met de samenwerkingspartners over de verdeling van een eventueel overgebleven budget als het project tussentijds zou worden beëindigd. Het college heeft besloten om, vanwege inbreng door iedere partij, het overgebleven budget op basis van 1/3 deel per partij te verdelen. We stellen daarom voor om van het overgebleven budget van € 105.384 een bedrag van € 70.256 te bestemmen voor 2021 om de samenwerkingspartners terug te kunnen betalen Middelen 75 jaar vrijheid In het kader van 75 jaar vrijheid heeft de gemeente voor het jaar 2020 van de Provincie een subsidie ontvangen van € 34.000 voor activiteiten (geïnitieerd door inwoners en lokale organisaties), waarmee 75 jaar vrijheid kon worden gevierd en/of herdacht. Door Covid‐19 is een aantal activiteiten komen te vervallen waardoor een deel van de middelen niet is besteed. Hiervoor was budget opgenomen in de begroting 2020. We stellen voor het niet bestede deel van dit budget (€ 13.111) te bestemmen voor 2021 om 75 jaar vrijheidsactiviteiten mogelijk te maken. Verkiezingen Via de decembercirculaire 2020 van het Gemeentefonds hebben alle gemeenten een bedrag ontvangen voor de dekking van de extra kosten (Covid‐19 maatregelen) voor de organisatie van de verkiezingen in maart 2021. Voor Hoogeveen betreft dit een bedrag van € 100.189.
De werkelijke kosten worden in 2021 gemaakt. We stellen voor dit bedrag te bestemmen voor 2021. Rekeningresultaat jaarrekening (voor bestemmingsvoorstellen) Onderstaande tabel geeft een overzicht vanaf de begroting tot aan het eindsaldo van deze jaarrekening. Bedragen x € 1 miljoen Begroting 2020 GemRap Financiële monitor november Deze jaarrekening
6
min min min min
0,888 1,970 1,344 0,097
Gemeente Hoogeveen
Jaarrekening 2020
Jaarrekening in kort bestek
De grootste afwijkingen ten opzichte van de GemRap 2020 zijn hieronder weergegeven: Bedragen x € 1.000
Voordeel Nadeel
Blijven Meedoen en talentontwikkeling ‐ Onderwijsbeleid 594 ‐ Schuldhulpverlening ‐ Jeugdhulp (excl. Transformatiefonds) Gezond en vitaal ‐ Wmo Werken aan werk ‐ Inkomensregelingen ‐ Begeleide participatie Bruisend Hoogeveen Cultuurbudget Krachtige wijken en dorpen Begraven Zichtbaar en transparant bestuur Bestuur
Gewezen wethouders Algemene dekkingsmiddelen Treasury Gemeentefonds Overhead Overhead
Toelichting
Met name lagere kosten VVE, Jong Hoogeveen, peuterspeelzalen en RMC/leerplicht. 445 1.548
Hoger nadelig saldo GKB Hogere kosten jeugdhulp
285
Met name hogere lasten huishoudelijke hulp, begeleiding, vervoer en beschermd wonen
782 691
Per saldo lagere bijstandslasten Betreft hogere doorbetaling rijksbijdrage STARK
145
Lagere lasten cultuur
239
Hogere opbrengst graf‐ en begraafrechten 156
574 341
Lagere rentelasten en hogere doorberekening rente aan grondexploitaties Hogere bijdrage gemeentefondsuitkering
1.713 1.625 5.439
Inhuur formateurs, hogere wervingskosten en accountantskosten Vormen van voorziening voor verplichtingen gewezen wethouders
Met name lagere bijdrage SWO en hogere doorrekening aan projecten en investeringen. 3.699
De afwijkingen zijn toegelicht bij de toelichting op de cijfers in de betreffende programma's. Het rekeningresultaat na bestemmingsvoorstellen wordt verrekend met de Algemene reserve. Gemeentefonds Ontwikkeling Gemeentefonds
2020 Begroting
2020 Werkelijk
2020 Verschil
93.723
93.879
156
Participatie
19.270
20.827
1.557
Jeugdzorg
3.367
3.367
0
116.360
118.073
1.713
bedragen x € 1.000
Algemene uitkering Sociaal Domein:
Actuele standen
De uitkering Gemeentefonds was € 1,7 miljoen hoger dan begroot. In het jaar 2020 zijn ook met terugwerkende kracht de jaren 2018 en 2019 meegenomen.
Gemeente Hoogeveen
7
Jaarrekening 2020
Jaarrekening in kort bestek
Reserve Structuurvisie De eindstand van de reserve Structuurvisie is per 31 december 2020 € 0,627 miljoen. We hielden in de Programmabegroting 2020‐2023 rekening met een stand van € 3,2 miljoen. Het resultaat op de grondverkopen 2020 is op rekeningbasis echter toegevoegd aan de Algemene reserve. Op begrotingsbasis was hiervoor binnen deze reserve rekening gehouden met een storting van € 1,273 miljoen. Daarnaast werd in de begroting 2020 rekening gehouden met een beginstand van € 2,1 miljoen. Op rekeningbasis was de beginstand echter € 0,767 miljoen. Het verschil betreft een lagere realisatie grondverkopen in 2019 dan begroot.
Investeringen In 2020 hebben we € 14,2 miljoen uitgegeven voor investeringen. Dit is 79% van het begrote bedrag van € 17,9 miljoen. Grote investeringen zijn gedaan in Stadscentrum (€ 1,9 miljoen), Kindcentrum Wolfsbos (€ 5,2 miljoen), aanpassing openbaar gebied Wolfsbos (€ 0,7 miljoen), kunstgrasvelden (€ 1,6 miljoen), asfaltprogramma( € 0,8 miljoen), VRI Wolfsbos‐ Mr. Cramerweg (€ 0,7 miljoen), Damwand Industriehaven (€ 0,9 miljoen) en rioleringswerkzaamheden (€ 1,4 miljoen). Het verschil tussen begroting na wijziging en deze jaarrekening komt door lopende investeringen die niet geheel zijn uitgevoerd in 2020. Deze schuiven door naar 2021. Dit zijn onder andere de investeringen in Stadscentrum (€ 2,7 miljoen) en budget rioleringswerkzaamheden (€ 0,9 miljoen). Het beeld van de lasten is samengevat: Bedragen x € 1.000 Begroot 2020 voor wijziging Toevoeging restant jaarrekening 2019 Riolering (inclusief restant jaarrekening 2019) Begrotingswijzigingen 2020 Uitgavenstop 2020 Begroot 2020 na wijziging Eindejaarsverwachting GemRap 2020 Jaarrekening 2020
9.631 7.048 2.358 556 ‐1.699 17.894 17.351 14.167
De investeringen worden in de programma's toegelicht.
8
Gemeente Hoogeveen
Jaarrekening 2020
Kerngegevens
Kerngegevens De kerngegevens geven een beeld van de financiële, sociale en fysieke structuur van de gemeente. De onderstaande grafieken geven op hoofdlijnen weer waar de middelen van de gemeente vandaan komen en hoe die worden besteed.
Lokale heffingen: opbrengst OZB, afvalstoffenheffing, rioolrechten, parkeergelden, leges etcetera. Overdrachten rijk: rijksbijdragen voor onder andere bijstand, onderwijs etcetera. Overige baten: huuropbrengsten, (grond)‐verkopen, schade‐uitkeringen, dividend, bijdrage van derden, onttrekking reserves etcetera. Gemeentefonds: bijdrage gemeentefondsuitkering
Overdrachten: bijstandsuitgaven, minimabeleid, Wmo‐uitgaven, jeugdhulp, Wsw, bijdrage samenwerkingsorganisatie De Wolden Hoogeveen. Overige lasten: rente, afschrijving, OZB, rioolrechten, reinigingsrechten, waterschapslasten, zuiveringslasten, stortingen in reserves.
10
Gemeente Hoogeveen
Jaarrekening 2020
Samenstelling raad en college
Samenstelling raad en college Gemeenteraad Fracties Gemeentebelangen CDA VVD ChristenUnie SP PvdA D66 GroenLinks SGP
Leden 8 7 4 3 3 2 2 1 1
Griffier: Cindy Elken ‐ van Mierlo College van burgemeester en wethouders Burgemeester Karel Loohuis Veiligheid en handhaving Bestuur en bestuurlijke vernieuwing Dienstverlening
Algemeen directeur/gemeentesecretaris Jan Scholten Eerste ambtelijk adviseur van B&W
Wethouder Werner ten Kate Jeugd Onderwijs Sport Duurzaamheid
Wethouder Jan Zwiers Ruimtelijke ordening Economische zaken Recreatie en Toerisme Participatiewet
Wethouder Janita Tabak Zorg Cultuur Organisatieontwikkeling
Wethouder Derk Reneman Financiën Verkeer en vervoer Vastgoed‐ en grondbeleid
Gemeente Hoogeveen
11
Programma's
Jaarrekening 2020
Sociale pijler
Sociale pijler Blijven meedoen en talentontwikkeling Gezond en vitaal
Gemeente Hoogeveen
13
Jaarrekening 2020
Blijven meedoen en talentontwikkeling
Blijven meedoen en talentontwikkeling
Dit programma omvat maatschappelijke participatie en financiële zelfredzaamheid, talentontwikkeling, jeugdhulp en jeugd. Programmahouder Werner ten Kate
Wat hebben we gedaan Algemene doelstelling Jong Hoogeveen Het programma Blijven meedoen en talentontwikkeling zet in op jeugdhulp, onderwijs, Jong Hoogeveen en (financiële) redzaamheid. Het programma staat voor investeren in de toekomst van jeugdigen en in de hele Hoogeveense samenleving er omheen. We werken vanuit kansen en talenten die we vormgeven in een verbindende aanpak. Wat hebben we gedaan De inzet binnen het programma gebeurt op veel verschillende manieren, maar steeds van licht naar zwaar: aan de ene kant vroegtijdige signalering en inzet, preventie en het versterken van de leefwerelden rondom kinderen en volwassenen. Aan de andere kant de vangnetfunctie voor als kinderen, jongeren of ouders het niet zelf kunnen en het misgaat. Jong Hoogeveen Verbindende aanpak Onderwijs, welzijn, sport en zorg (h)erkennen de opgave en hebben zich verbonden aan Jong Hoogeveen waardoor de verbindende aanpak van ons allemaal geworden is. Steeds meer partijen zien het nut en de noodzaak om op deze manier een stevige pedagogische basis voor opgroeien in Hoogeveen te leggen. Ook is in 2020 meer samenwerking met andere organisaties tot stand gekomen. Een voorbeeld daarvan is de inzet van de Rotary om de weekendschool te versterken en uit te breiden.
Stem van kinderen en jongeren In de eerste helft van het jaar hebben kinderen en jongeren op diverse creatieve manieren in beeld gebracht hoe zij de eerste lockdown hebben beleefd, in de actie #hoegaathethgv. De vele inzendingen zijn op verschillende plekken tentoongesteld. Ook is met steun van de provincie Drenthe en het fonds Augeo een zomerprogrammering voor kinderen en jongeren opgezet. Bijna 800 kinderen en jongeren hebben meegedaan aan activiteiten, sommige activiteiten zijn ook bedacht of mede uitgevoerd door de jeugd zelf.
14
Gemeente Hoogeveen
Jaarrekening 2020
Blijven meedoen en talentontwikkeling
Andere voorbeelden van het betrekken van kinderen en jongeren zijn de kinderjury in het kader van de Jong Hoogevener van het jaar, gesprekken met kinderen van SBO‐school de Carrousel over armoede en de leerlingen op de verschillende scholen die getraind zijn in de verbindende aanpak, waarbij ze zelf problemen in en om school oplossen volgens de methode van de verbindende aanpak. Versterken basis thuis‐school‐buurt We zijn vanuit Jong Hoogeveen gestart met het versterken van de basis thuis‐school‐buurt, op basis van een in 2019 opgestelde visie. We voeren samen met partners 10 initiatieven uit en volgen die op de resultaten. Het gaat om initiatieven als de Gelukswerker, Vroeg erbij op school, sociaal werk en pedagogisch medewerkers bij basisscholen en het speciaal onderwijs. PricoH en RENN4. De basis versterken doen we ook met de inzet van Buurtgezinnen. Het doel van alle initiatieven is talentontwikkeling stimuleren (positief jeugdbeleid) en vroegtijdig hulp en ondersteuning te bieden in de leefwerelden van het kind. Kinderen, jongeren en ouders krijgen in de eigen leefomgeving en in het alledaagse leven waar nodig betere ondersteuning tegen voor de gemeente betaalbare kosten (ondersteunend jeugdbeleid). Talentontwikkeling Inzet voorschoolse voorzieningen Alle kinderen moeten kansrijk op kunnen groeien en zonder achterstand naar de basisschool gaan.
Daarom hebben we fors ingezet op goede peuteropvang, zodat kinderen spelenderwijs al gestimuleerd worden in hun ontwikkeling. In 2020 is de wettelijk verplichte uitbreiding van het aantal uur voorschoolse educatie doorgevoerd. Doelgroeppeuters maken nu 16 uur in de week gebruik van een kwalitatief goed aanbod bij een voorschoolse voorziening. Ook is het aantal aanbieders uitgebreid, er zijn twee kinderopvangorganisaties bijgekomen die een volwaardig VVE‐aanbod verzorgen. Met bibliotheek, GGD, SWW, voorschoolse partners en de werkgroep doorgaande lijn is gewerkt aan uitvoeringsplan Voor en Vroegschoolse Educatie (VVE), met daarin nieuwe afspraken en werkwijzen. De inzet tijdens de sluiting van opvang en onderwijs als gevolg van Covid‐19 had ook veel impact op de(voor)schoolse voorzieningen. Er is veel ingezet op het regelen van noodopvang voor ouders in cruciale beroepen en op opvang van kwetsbare VVE‐kinderen. Er was intensief contact tussen peuterleidsters, kinderen en ouders, binnen de beperkende maatregelen. Ook is in de zomer een zomerschool voor VVE‐peuters georganiseerd, om zo de effecten van de lange periode zonder VVE‐aanbod wat te compenseren. Leerplicht/RMC en Covid‐19 We zagen beduidend minder verzuimmeldingen in de 2e helft van het schooljaar 2019‐2020. Scholen hadden moeite om het verzuim van onlinelessen te volgen en zeker om te registreren.
Scholen zochten contact met Leerplicht en RMC om kinderen/jongeren op te zoeken die door school niet bereikt konden worden. Ook kreeg leerplicht cases waarin onderzocht moest worden of kinderen wetmatig thuisgehouden worden door ouders, vaak i.v.m. vrees voor besmetting. Jeugdhulp Binnen de jeugdhulp hebben we te maken met complexe problematiek. Vaak gaat het om problemen in de omgeving van het kind. Deze kinderen reageren volstrekt normaal op een niet normale situatie. Gemeente Hoogeveen
15
Jaarrekening 2020
Blijven meedoen en talentontwikkeling
Niet de kinderen moeten veranderen, maar de omstandigheden moeten aangepakt worden. Onze inzet is erop gericht om de situatie te normaliseren en de stress in het gezin te verminderen. De casuïstiek wordt besproken in het Multidisciplinair overleg en bij Veilig opgroeien. De problemen die daar aan de orde komen worden voornamelijk veroorzaakt door echtscheidingen, psychiatrische & psychologische problemen, geweld en opvoedproblematiek. Onze aanpak stemmen we af op deze problematiek. Hierbij hebben we aandacht voor het kind en zijn omgeving. Denk hierbij aan het Versterken van de basis, de inzet van de POH Jeugd vanuit de gemeente bij de huisarts, de brede intake bij het eerste contact om de situatie goed in beeld te brengen en niet alleen het symptoom bestrijden, Jong Hoogeveen, de thuiscoach, mobilty mentoring, moeders van Hoogeveen en schuldhulp verlening. De problematiek is fors en er is vaak sprake van intergenerationele problematiek. Het doorbreken van deze keten en werken aan een duurzame oplossing vergt veel tijd en inspanning. Alle maatregelen uit bijlage F zijn ondertussen geoperationaliseerd. Zo zijn o.a. de beleidsregels aangepast zodat de toegang scherper kan acteren. De werking van deze beleidsregels zijn effectief per januari 2020, maar doordat nu voor een deel sprake is van een overgangssituatie zullen de effecten in 2021 nog groter zijn.
De nieuwe inkoop van de jeugdhulp is per januari 2020 van start gegaan. In de onderstaand grafiek is een overzicht gegeven van de kostenontwikkeling over de afgelopen jaren. De kosten lijken zich nu te stabiliseren.
Moeders van Hoogeveen De eerste studenten zijn in februari 2020 onder leiding van de 2 professionals van Moeders van Hoogeveen van start gegaan. Het overleg kwetsbare zwangere is opgezet en functioneert goed; beide verloskundige praktijken, de voorzorg jeugdverpleegkundige van GGD en Moeders van Hoogeveen bespreken casuïstiek en wijzen cliënten toe aan de zorg die het beste past. Uitgangspunt is dat jaarlijks 10 zwangere in een kwetsbare situatie instromen in het Moeders‐ programma. In 2020 hebben 35 intakes plaatsgevonden, zijn 9 zwangere doorverwezen en doen 26 kwetsbare zwangere mee met Moeders van Hoogeveen. Onderwijshuisvesting Visie onderwijshuisvesting Voor het realiseren van een nieuwe onderwijshuisvestingsvisie en bijbehorend huisvestingsplan hebben gemeente en schoolbesturen samengewerkt in een stuurgroep.
16
Gemeente Hoogeveen
Jaarrekening 2020
Blijven meedoen en talentontwikkeling
In februari 2020 is de inhoudelijke visie op onderwijs vastgesteld door de gemeenteraad, net als de route voor de vervolgstappen om tot een huisvestingsplan te komen. In augustus is een concept huisvestingsplan opgesteld. In december heeft de raad in de begroting de investeringsruimte voor onderwijshuisvesting bepaald. Kindcentrum Wolfsbos Zie hiervoor de toelichting bij het onderdeel investeringen van dit programma. Huisvesting Villa Kakelbont Zie hiervoor de toelichting bij het onderdeel investeringen van dit programma. Bibliotheek De bibliotheek werkte ook in 2020 aan gelijke kansen voor iedereen in onze gemeente en is daarmee een belangrijke partner van Jong Hoogeveen. Dit doet de bibliotheek door kennis, verhalen en vaardigheden te delen. In 2020 is (na de opening van de Ontdekhoek voor jonge kinderen), samen met Scala, gebouwd aan HeadQuarter6 (HQ6). In deze e‐werkplaats worden onder andere workshops Vloggen, Virtual Reality en Podcast voor jongeren georganiseerd. HQ6 wordt medegefinancierd door middel van de subsidie spreiding en toegankelijkheid van de provincie Drenthe. Alle Drentse gemeenten ontvangen van 2019‐2022 jaarlijks € 100.000. Opening van HQ6 stond eind 2020 gepland. Vanwege de Covid‐19‐crisis, en sluiting van de bibliotheek tijdens de lockdown, is de opening uitgesteld.
Meedoen Armoede en schulden In de strijd tegen armoede en schulden hebben we in 2020 overleggen gevoerd met de diverse vrijwilligersorganisaties en maatschappelijk partners om de gezamenlijke schuldhulproute nog beter vorm te geven. Hier wordt in 2021 een vervolg aan gegeven. De gemeente heeft voorbereidingen getroffen die ertoe moeten leiden dat begin 2021 uitvoering gegeven kan worden aan Vroegsignalering. Hierin gaan wij inwoners met betalingsachterstanden op de vaste lasten in een vroeg stadium benaderen om schuldenproblematiek te voorkomen. In het kader van preventie heeft er financiële educatie plaatsgevonden waarin we op scholen voorlichting hebben gegeven aan kinderen. Hierin kwam onder andere terug hoe men slim met geld kan omgaan om te gaan, en hoe is het om zonder geld te zitten. VoorzieningenWijzer Samen met Domesta, Woonconcept en SWW hebben we bereikt dat de VoorzieningenWijzer niet meer weg te denken is in Hoogeveen. We hebben door middel van 235 adviesgesprekken en huisbezoeken in 2020 een gemiddelde besparing gerealiseerd € 746,35 op het gebied van zorg, toeslagen, energie en gemeentelijke regelingen. Ervaringsdeskundige We hebben een ervaringsdeskundige op het gebied van armoede opgeleid om signalen van armoede op te pikken. De ervaringsdeskundige is geplaatst op drie PricoH‐scholen: Juliana van Stolberg, De Sprong en De Morgenster.
Het traject is als pilot uitgevoerd door PricoH in het schooljaar 2019‐2020. Na de pilotperiode is besloten de inzet niet te verlengen. Mobility Mentoring In het kader van Mobility Mentoring heeft er afgelopen jaar een pilot plaatsgevonden.
Gemeente Hoogeveen
17
Jaarrekening 2020
Blijven meedoen en talentontwikkeling
Mobility Mentoring richt zich op het structureel verbeteren van de financiële en sociale situatie van inwoners, met aandacht voor samenhang tussen de verschillende leefgebieden, en de effecten van stress op gedrag. In deze pilot hebben 38 inwoners van de gemeente stappen gezet richting financiële zelfredzaamheid. Aanpak laaggeletterdheid Binnen de arbeidsregio Drenthe hebben we interactief het Educatieplan 2020‐2024 opgesteld, met doelen en speerpunten die lokaal en regionaal worden uitgewerkt in jaarplannen. Een belangrijk onderdeel is het versterken van de Taalhuizen.
Wat hebben we gerealiseerd Doelstelling 1: We geven kinderen en jongeren alle kansen op een succesvolle en duurzame toekomst Beoogd doel en realisatie We zijn een kindvriendelijke gemeente, waarin kinderen en jongeren alle kansen krijgen om succesvol op te groeien.
We geven vorm aan een goede doorgaande ontwikkelingslijn voor kinderen van 0 tot 18
Beleidsinitiatieven en verantwoording Er zijn 600 mensen die werken met kinderen en jongeren getraind in de verbindende aanpak, als basis onder Jong Hoogeveen Meer partijen hebben zich verbonden aan Jong Hoogeveen Er zijn 10 initiatieven gestart om de basisschool‐ thuis‐buurt te versterken Het gaat om initiatieven als de Gelukswerker, Vroeg erbij op school, sociaal werk en pedagogisch medewerkers bij basisscholen en het speciaal onderwijs. Kinderen en jongeren zijn betrokken bij en hebben meegedacht over belangrijke onderwerpen als Covid‐19 en armoede.
Doelstelling 2: Toekomstbestendig onderwijs, goed opgeleide en gemotiveerde medewerkers Beoogd doel en realisatie Het gemiddeld opleidingsniveau van jongeren in Hoogeveen is gelijk aan of hoger dan het gemiddelde Drentse niveau. (Bron: onderwijssoort in het VO; Drentse Onderwijsmonitor)
Goede aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt.
Voorkomen van schooluitval en thuiszitters.
18
Beleidsinitiatieven en verantwoording Samen met huidige en toekomstige VVE‐aanbieders is het aanbod VVE uitgebreid van 10 naar 16 uur. Ook is het aantal aanbieders uitgebreid. In het schooljaar 2019‐2020 waren er 8.317 leerplichtige kinderen in de leeftijd van 5 tot 18 jaar. Daarvan hebben 162 jongeren te maken gekregen met de leerplichtambtenaar wegens onterecht verzuim en kwamen 16 jongeren thuis te zitten, 6 daarvan zijn weer teruggeleid naar school. Samen met de scholen, schoolmaatschappelijk werk, samenwerkingsverbanden en overige partners zetten we in op preventie of bij uitval/thuiszitten het terug geleiden naar school. In het schooljaar 2019‐2020 hebben 88 leerlingen van de 3.417 jongeren (2,6%) in de leeftijd van 18 tot 23 jaar de school voortijdig verlaten zonder een startkwalificatie behaald te hebben. Alle uitgevallen jongeren worden gevolgd tot zij een startkwalificatie hebben of tot hun 23e verjaardag en ontvangen ondersteuning bij het teruggaan naar school of het vinden van werk, tenzij de jongere dit niet wil. Gemeente Hoogeveen
Jaarrekening 2020
Jongeren die van praktijkonderwijs en voortgezet speciaal onderwijs komen, hebben een passende vervolgplek.
Blijven meedoen en talentontwikkeling Jongeren in een kwetsbare positie worden gevolgd tot hun 23e verjaardag. Dit zijn jongeren vanuit het praktijkonderwijs, voortgezet speciaal onderwijs, vmbo BB en entree (mbo1) onderwijs die een vervolgstap maken in het onderwijs of die uitstromen uit het onderwijs. Wanneer ondersteuning nodig is om een passende plek te vinden, wordt dit geregeld. Een passende plek is mbo‐onderwijs, werk of (arbeidsmatige) dagbesteding. Het schooljaar 2019‐2020 hebben we 677 jongeren gevolgd en wanneer nodig geholpen: ‐ verhuisd of 23 jaar geworden: 102 ‐ startkwalificatie behaald: 127 ‐ volgt onderwijs: 209 ‐ arbeid: 138 ‐ uitkering/Wajong: 66 ‐ wordt begeleid naar passende plek: 35 Hoogeveen On Stage: 630 leerlingen hebben kennisgemaakt met beroepen en vaardigheden binnen het vmbo.
Doelstelling 3: Iedereen moet kunnen meedoen aan de samenleving Beoogd doel en realisatie Ondanks de toenemende schuldenproblematiek zijn er in Hoogeveen niet méér mensen dan in 2019 die schuldhulp nodig hebben Meer mensen met schulden melden zich voor hulp voordat die schulden onbeheersbaar zijn geworden. Het aantal huishoudens in Hoogeveen dat opgroeit in armoede dringen we terug.
Meer mensen participeren in de samenleving en meer mensen zijn zelfredzaam
Gemeente Hoogeveen
Beleidsinitiatieven en verantwoording We hebben de voorlichting in de preventieve (voorkomen van schulden) en signalerende sfeer op scholen geïntensiveerd door de inzet van een ervaringsdeskundige. We hebben ingezet op voorlichting van de hulpmogelijkheden die de gemeente heeft door middel van bijeenkomsten, voorlichtingen aan organisaties, publicaties en folders. We hebben door middel van 235 adviesgesprekken en huisbezoeken in 2020 een gemiddelde besparing gerealiseerd van € 746,35 op het gebied van zorg, toeslagen, energie en gemeentelijke regelingen. In het kader van Mobility Mentoring heeft er afgelopen jaar een pilot plaatsgevonden. In deze pilot hebben 38 inwoners van de gemeente stappen gezet richting financiële zelfredzaamheid. In 2019 is vanuit het Werkplein een taalanalyse uitgevoerd onder 35 klanten. Van hen zijn er in 2020 23 doorgestroomd naar: het Alfa college (3), het Taalhuis met een taalvrijwilliger (13), 3 werden vrijwilliger bij het Taalhuis en 14 hebben elders een traject gevolgd. In totaal hebben in 2020 125 cursisten deelgenomen op het Alfa college en 13 NT1(autochtone) en 61 NT2 (allochtone) deelnemers via het Taalhuis. In totaal waren er in 2020 49 vrijwilligers actief. Een aantal deelnemers en vrijwilligers stopten tijdelijk vanwege de Covid‐19‐maatregelen.
19
Jaarrekening 2020
Blijven meedoen en talentontwikkeling
Daartegenover stonden 3 spontane nieuwe aanmeldingen van laaggeletterden zelf, ze hadden juist nu de moed en tijd om met taal aan de slag te gaan. Doelstelling 4: Kinderen en jongeren groeien gezond en veilig op in Hoogeveen Beoogd doel en realisatie We bieden alle kinderen en jongeren passende ondersteuning (matched care), waarbij we kijken naar alle levensdomeinen.
Beleidsinitiatieven en verantwoording De praktijkondersteuners jeugd bij de huisartsen zijn ondertussen structureel ingebed. Op 2 praktijken na zijn alle huisartsen hierin voorzien. Versterken van de samenwerking tussen onderwijs ‐ zorg, door uitvoering te geven aan de projecten rondom 'Versterken basisschool, thuis, buurt'. Op dit onderdeel zijn 3 pilots op in totaal 7 scholen van start gegaan. Vormgegeven aan de actielijn 'van regeldruk verminderen naar waarde toevoegen' uit het Bestuurlijk Transformatie Akkoord (BTA) door het organiseren van bijeenkomsten met zorgaanbieders en gemeenten om het tijd‐ schrijven anders te organiseren. In het voorjaar zijn 2 Drentse zorgmakelaars van start gegaan teneinde de samenwerking tussen gemeente en GI te verbeteren. De effecten van de inzet worden gemonitord. Moeders van Hoogeveen: 26 matches zijn gerealiseerd in 2020. Nu Niet Zwanger (NNZ); hulpverleners bespreken standaard de kinderwens van hun cliënt. Voor bijna alle organisaties is een aandacht functionaris aangesteld en getraind. Tot en met oktober 2020 zijn 13 cliënten opgeschaald naar de inhoudelijk coördinator NNZ. Naast de anticonceptie die vanuit de gesprekken met de hulpverleners is ingezet, zijn er 2 spiraaltjes geplaatst met bemiddeling van de NNZ‐ coördinator.
Wie doen hieraan mee? Bibliotheek Visie / doelstellingen (openbaar belang) Op welke wijze wordt bijgedragen aan programmadoel? Welke activiteiten zijn ontplooid in 2019? Financieel belang (hoogte bijdrage 2020)
20
De bibliotheek levert een bijdrage aan de persoonlijke ontwikkeling van inwoners door hun kennis te vergroten en hun vaardigheden en talenten verder te ontwikkelen. Dit gebeurt zowel in de centrale bibliotheek als op locaties, zoals met de bibliotheek op school. Activiteiten op het gebied van lezen, ontwikkeling, kennis en informatie, ontmoeten, cultuureducatie, laaggeletterdheid en mediawijsheid. € 1.940.234
Gemeente Hoogeveen
Jaarrekening 2020
Blijven meedoen en talentontwikkeling
Gemeenschappelijke regeling Gemeentelijke Gezondheidsdienst Drenthe (GGD) Visie / doelstellingen (openbaar belang) Op welke wijze wordt bijgedragen aan programmadoel? Welke activiteiten zijn ontplooid in 2020?
Financieel belang (hoogte bijdrage 2020)
GGD voert onze taken op het gebied van jeugdgezondheidszorg uit in aansluiting op de vraag van ouder en kind, op een kwalitatief hoogwaardige wijze die past binnen de lokale context(structuur). Op vaste momenten vindt een brede sociaal‐medische check plaats en daarnaast reageren de jeugdverpleegkundige en arts op vragen van het kind of de opvoeder en signalen van professionals. Door middel van Veilig Thuis Drenthe wordt een veilige thuissituatie hersteld. Jeugdgezondheidszorg; met name consultatiebureau, epidemiologisch onderzoek jeugd opgeleverd, volwassenen en ouderenonderzoek uitgevoerd, gezondheidsbevordering, vaccinaties, aanpak huiselijk geweld/ kindermishandeling, Covid‐19 gerelateerde activiteiten als testen en bron‐ en contactonderzoeken. In dit programma voor jeugdgezondheidszorg € 1.460.580, Veilig Thuis Drenthe € 513.536 en huisvesting consultatiebureaus € 60.128.
Gemeenschappelijke Regeling GKB Drenthe Visie / doelstellingen (openbaar belang)
Op maatschappelijke en zakelijk verantwoorde wijze voorzien in de behoefte aan onder andere geldkrediet, schuldhulpverlening, budgetbeheer, bewindvoering en wettelijke schuldsanering van natuurlijke personen.
Op welke wijze wordt bijgedragen aan programmadoel? Welke activiteiten zijn ontplooid in 2019?
Door de uitvoering van schuldsanering en bewindvoering.
Financieel belang (hoogte bijdrage 2020)
€ 650.000 schuldhulpverlening € 416.000 exploitatie GR 2020
Schuldsanering en bewindvoering.
Beleidsindicatoren Indicator Voortijdige schoolverlaters totaal (VO+mbo) Absoluut verzuim leerlingen
Relatief verzuim leerlingen
Jongeren met jeugdhulp
Gemeente Hoogeveen
Eenheid % per 1.000 leerplichtige leerlingen per 1.000 leerplichtige leerlingen % van alle jongeren tot 18 jaar
Periode schooljaar 2018‐2019 schooljaar 2018‐2019
Hoogeveen 2,3
Drenthe x
Nederland x
0,6
0,7
2,4
Schooljaar 2018‐2019
20,0
21,0
26,0
11,8
11,1
9,7
21
Jaarrekening 2020
Blijven meedoen en talentontwikkeling
Exploitatie Taakvelden (bedragen x €1.000)
Rekening
Begroting
Begroting
Rekening
2019
2020
2020
2020
Verschil
voor wijziging na wijziging Lasten 080 Overige baten en lasten
0
1
1
0
1
330 Bedrijvenloket en bedrijfsregeling
0
0
0
0
0
410 Openbaar basisonderwijs
66
66
66
66
0
5.110 3.144
5.247 4.808
6.062 3.460
6.834 3.287
‐772 173
420 Onderwijshuisvesting 430 Onderwijsbeleid en leerlingzaken 530 Cultuurpresentatie, cultuurproduct 560 Media
207
202
204
200
4
1.778
1.841
1.841
1.865
‐24
610 Samenkracht en burgerparticipatie
1.615
1.330
1.615
1.691
‐76
620 Wijkteams 630 Inkomensregelingen
950 1.017
1.016 1.021
1.011 1.016
1.003 947
8 69
671 Maatwerkdienstverlening 18+
988
1.469
698
1.144
‐446
672 Maatwerkdienstverlening 18‐
20.336
16.454
20.789
20.028
761
682 Geëscaleerde zorg 18‐
2.376
1.960
2.654
2.621
33
710 Volksgezondheid Totaal lasten
1.657 39.244
1.705 37.118
1.705 41.122
1.680 41.365
25 ‐243
080 Overige baten en lasten 330 Bedrijvenloket en bedrijfsregeling
0 0
0 1
0 1
0 0
0 0
410 Openbaar basisonderwijs
0
0
0
0
0
417
291
1.292
2.042
750
1.581
2.615
1.741
2.162
421
0
0
0
0
0
100
100
100
100
0
610 Samenkracht en burgerparticipatie
0
0
0
28
28
620 Wijkteams
0
0
0
0
0
630 Inkomensregelingen
12
15
15
9
‐6
0 1.086
0 0
0 668
0 668
0 0
682 Geëscaleerde zorg 18‐
0
0
0
0
0
710 Volksgezondheid
47
0
0
5
5
3.242
3.021
3.817
5.013
1.197
Baten
420 Onderwijshuisvesting 430 Onderwijsbeleid en leerlingzaken 530 Cultuurpresentatie, cultuurproduct 560 Media
671 Maatwerkdienstverlening 18+ 672 Maatwerkdienstverlening 18‐
Totaal baten
22
Gemeente Hoogeveen
Jaarrekening 2020
Blijven meedoen en talentontwikkeling
Rekening Taakvelden (bedragen x €1.000)
2019
Begroting
Begroting
Rekening
2020
2020
2020
Verschil
voor wijziging na wijziging Saldi 080 Overige baten en lasten 330 Bedrijvenloket en bedrijfsregeling
0 0
1 ‐1
1 ‐1
0 0
1 0
410 Openbaar basisonderwijs
66
66
66
66
0
420 Onderwijshuisvesting
4.693
4.956
4.770
4.791
‐21
430 Onderwijsbeleid en leerlingzaken
1.563
2.193
1.718
1.125
594
530 Cultuurpresentatie, cultuurproduct 560 Media
207
202
204
200
5
1.678
1.741
1.741
1.765
‐24
610 Samenkracht en burgerparticipatie
1.615
1.330
1.615
1.664
‐49
950
1.016
1.011
1.003
7
620 Wijkteams 630 Inkomensregelingen
1.005
1.006
1.001
938
63
671 Maatwerkdienstverlening 18+ 672 Maatwerkdienstverlening 18‐
988 19.250
1.469 16.454
698 20.121
1.144 19.361
‐445 761
682 Geëscaleerde zorg 18‐
2.376
1.960
2.654
2.621
33
710 Volksgezondheid
1.610
1.705
1.705
1.675
31
Totaal saldi
36.002
34.097
37.305
36.351
954
Lasten ‐339 ‐301 2.157 668 ‐70 62 1.828
Baten
Begrotingswijzigingen: Wijziging 2 4 5 Adm.wijz. Adm.wijz. Adm.wijz. Jaarrek.2019
Omschrijving Uitgavenstop 2020 Uitgavenstop 2020, fase 1B GemRap 2020 Coördinerende gemeente Jeugdzorg Adm.wijz. voor juiste IV3 categorie Adm.wijz. Jong Hoogeveen Bestemming jaarrekeningresultaat 2019, transformatiefonds
136 668 ‐70 62
Toelichting op cijfers 420 Onderwijshuisvesting Op onderwijshuisvesting zijn er € 768.000 meer lasten dan begroot. Dit komt voor € 550.000 door kosten die gemaakt zijn naar aanleiding van de brand aan de Juliana van Stolbergschool. Voor € 60.000 zijn er meer lasten voor huisvesting van bijzonder onderwijs. Voor € 60.000 zijn er hogere lasten door hogere verzekeringslasten. In totaal zijn er € 750.000 meer baten dan begroot. Dit komt voor € 620.000 door de uitkering van de verzekering naar aanleiding van de brand aan de Juliana van Stolbergschool. Voor € 60.000 hogere bate aan doorbelasting van verzekeringspremies aan voortgezet onderwijs. Voor € 56.000 hogere bate door verhuuropbrengsten die niet begroot waren. 430 Onderwijsbeleid en leerlingzaken Op onderwijsbeleid en leerlingzaken is een voordeel van € 594.000. Dit voordeel bestaat uit € 222.000 kosten VVE, € 83.000 Jong Hoogeveen, € 129.000 peuterspelen, RMC € 82.000 en leerlingenvervoer € 34.000. Daarnaast is een voordeel behaald op kindpakket (€ 17.000), leerplicht (€ 18.000) en regionale aanpak schoolverlaters (€ 7.000). Gemeente Hoogeveen
23
Jaarrekening 2020
Blijven meedoen en talentontwikkeling
VVE Doordat de totale uitgaven van VVE konden worden opgevangen uit de rijksmiddelen voor onderwijsachterstandenbeleid, is het gemeentelijk budget deels niet besteed. Hierdoor ontstaat een voordeel van € 222.000. Het voordeel is incidenteel. Voor 2021 en verder is het VVE‐beleid vastgesteld waarbij het bereik en de daarbij behorende verplichtingen zullen toenemen. Peuteropvang De uitgaven voor peuteropvang zijn € 129.000 lager, omdat de groei van het aantal kinderen lager is dan geraamd. Dit voordeel is incidenteel. RMC De RMC‐gelden (Regionaal Meld‐ en Coördinatiepunt) zijn geoormerkte gelden vanuit het Rijk, bestemd voor de uitvoering van de RMC taken voor de vier gemeenten te weten, Hoogeveen, De Wolden, Meppel en Westerveld. Dit onderdeel geeft een voordelig saldo van € 82.000 (incidenteel) door een hogere rijksvergoeding (€ 57.000). De definitieve rijksvergoeding was op het moment van de GemRap nog niet bekend. De overige uitvoeringsuitgaven van RMC zijn lager dan begroot (€ 26.000). In het tweede halfjaar zijn de personeelskosten lager door het vertrek van enkele medewerkers. Jong Hoogeveen De kosten van Jong Hoogeveen vallen incidenteel € 83.000 lager uit dan begroot. Dit wordt grotendeels verklaard door kosten die ten laste zijn gekomen van de SWO in plaats van Jong Hoogeveen.
Leerlingenvervoer De kosten voor leerlingenvervoer vallen incidenteel € 34.000 lager uit dan de GemRap. Door Covid‐19 vallen deze kosten lager uit. 610 Samenkracht en burgerparticipatie De kosten vallen € 49.000 hoger uit dan begroot. Dit bedrag bestaat uit € 31.000 op algemene voorzieningen jeugd veroorzaakt door kosten AZC (dit is een wettelijke taak) die niet waren meegenomen in de begroting en kosten voorveld t.b.v. omgangsvoorzieningen. De bedoeling van dit nieuwe aanbod is om te voorkomen dat duurdere hulp nodig is. Daarnaast betreft het € 18.000 voor SMI (Sociaal Medische Indicatie). Op dit onderdeel zien we dat het gebruik dusdanig is dat het budget niet toereikend is, ook al kijken we hier heel scherp naar. We werken aan een oplossing, maar deze is niet zomaar gerealiseerd. Geen toekenning SMI betekent veelal toename kosten jeugdhulp. 630 Inkomensregelingen Op de inkomensregelingen is een voordeel behaald van € 63.000. Dit betreft € 34.000 voor kwijtschelding belastingen en € 26.000 voor lagere collectieve ziektekostenverzekering. In het tweede halfjaar van 2020 zijn minder belastingen kwijtgescholden dan verwacht waardoor het voordeel van € 34.000 ontstaat. Het voordeel op de collectieve ziektekostenverzekering van € 26.000 is het gevolg van minder deelname dan begroot.
671 Maatwerkdienstverlening 18+ De totale kosten schuldhulpverlening vallen € 445.000 hoger uit dan begroot. Als deelnemende gemeenten dragen wij zowel financieel als inhoudelijk de verantwoordelijkheid voor de GKB. Voor de tekorten van de GR GKB Drenthe staan wij garant.
24
Gemeente Hoogeveen
Jaarrekening 2020
Blijven meedoen en talentontwikkeling
De verdeling vindt plaats op basis van inwonersaantal: Assen 43%, Hoogeveen 35% en Meppel 21%. Op basis van een voorlopig negatief resultaat van € 560.000 is het aandeel wat voor rekening van gemeente Hoogeveen komt circa € 196.000. Het negatief resultaat van de GR GKB Drenthe wordt onder andere veroorzaakt door de gevolgen van de ingezette transitie. Op dit moment leidt het succes van deze transitie sneller dan verwacht tot fors minder omzet voor de GKB, terwijl de kosten niet in hetzelfde tempo dalen. Daarnaast wordt de GKB Drenthe direct getroffen door de Covid‐19 pandemie effecten. Landelijk zien we dat in 2020 de instroom in schuldhulpverlening sterk is gedaald ten opzichte van 2019 en van de eerste 3 maanden 2020. Ook bij de GKB is een sterke daling geweest in de instroom. Dit heeft effect gehad op de omzet. Daarnaast is in de jaarrekening een voorziening voor frictiekosten verwerkt. Op basis van een voorlopige voorziening frictiekosten van € 630.000 is het aandeel voor rekening van gemeente Hoogeveen € 220.000. Daarnaast vallen de kosten voor de dienstverlening van schuldhulp‐ verlening € 30.000 hoger uit. 672 Maatwerkdienstverlening 18‐ De kosten maatwerkdienstverlening 18‐ vallen € 761.000 lager uit dan begroot.
Dit bedrag is opgebouwd uit een voordeel van € 2.309.000 op het transformatiefonds van de Jeugdhulpregio Drenthe (JHRD) en een nadeel van € 1.548.000 op de kosten jeugdzorg. De kosten jeugdhulp vallen € 1.548.000 hoger uit dan begroot. In het derde kwartaal hebben we voor € 222.000 aanvragen binnen gekregen van zorgaanbieders voor niet geleverde zorg door Covid‐19 en meerkosten. Het Rijk roept gemeenten (onder voorwaarden, geregeld via Collegebesluit) op de zorgaanbieders hiervoor te compenseren. Bij het opstellen van de GemRap was deze informatie nog niet bekend. De zorgkosten leken zich conform 2019 te ontwikkelen waardoor wij de verwachting hadden dat de financiële omvang hiervan mee zou vallen. Per zorgaanbieder verschilt de hoogte van het bedrag. De kosten van LTA's (Landelijke Transitie Arrangement) vallen € 281.000 hoger uit. We benutten LTA's als we lokaal of in de directe regio geen passende ondersteuning kunnen vinden, hierdoor kan de inzet fluctueren. Dit bedrag heeft volledig betrekking op 2 cliënten waarvan de zorgkosten aanzienlijk hoger uitvallen dan waarmee rekening is gehouden in de GemRap. De kosten van Pgb’s vallen € 82.000 hoger dan de GemRap. In de zomer is een aantal voorzieningen met terugwerkende kracht (n.a.v. Covid‐19) aangemaakt waardoor deze kosten hoger uitvallen.
Daarnaast is het verzilveringspercentage (dit is het gebruik van de PGB‐ budgetten) in 2020 hoger dan in 2019. We hebben voor 2020 een narekening van Cosis ontvangen voor diverse zaken. Hierover is een uitgebreid en kritisch gesprek gevoerd. Uiteindelijk zijn we tot de conclusie gekomen dat we voor slechts een deel van de kosten verantwoordelijkheid dragen. Dit betreft een tekort op de tarieven van ouder(s) van € 165.000. Het blijkt dat veel gezinnen zich inschrijven in Hoogeveen, waardoor een groot deel van de financiële verantwoordelijkheid ook bij Hoogeveen ligt. De kosten van niet gecontracteerde zorgaanbieders vallen € 384.000 hoger uit. De gemiddelde zorgkosten per voorziening van niet gecontracteerde zorg neemt toe en de aantallen niet gecontracteerde zorg nemen toe in het tweede halfjaar 2020.
Gemeente Hoogeveen
25
Jaarrekening 2020
Blijven meedoen en talentontwikkeling
De zorgkosten van Meedoen en Zelfredzaamheid, Gezond Zijn en Gezond opgroeien vallen samen € 418.000 hoger uit. In de nieuwe contractering zijn afspraken gemaakt over voorzieningen waarbij de zorgaanbieder de vrijheid heeft te beoordelen welke zorg de jeugdige nodig heeft. De zorgkosten van deze voorzieningen vallen hoger dan waarmee rekening is gehouden. Daarnaast vallen de zorgkosten van het Medisch Orthopedagogisch Centrum en het Kinder Diensten Centrum hoger uit. De totale kosten jeugdhulp (taakveld 672 en 682) zijn in 2020 nagenoeg gelijk aan 2019. In onderstaande tabel hebben we opgenomen uit welke onderdelen de kosten jeugdhulp bestaan.
Jeugdhulp Interne doorbelastingen Veilig Thuis Drenthe Gemeente Hoogeveen Transformatiefonds coördinerende gemeente
2015 2016 15.389 12.831 24 23 ‐ ‐ 15.412 12.854 ‐ ‐
2017 14.791 580 320 15.690 ‐
2018 2019 17.133 19.602 564 1.456 287 411 17.985 21.469 ‐ 158
2020 19.309 1.648 514 21.471 511
Het transformatiefonds van de JHRD is aangevraagd door gemeente Hoogeveen als coördinerende gemeente namens de 12 Drentse gemeenten. Deze gelden behoren aan de JHRD toe en daarvoor zal een bestemmingsreserve gevormd worden van € 2.309.000. De coördinerende gemeente heeft een betalingsverplichting aan de 12 gemeenten ingevolge de samenwerkingsovereenkomst JHRD. Dit voor zover het transformatiebudget (inclusief gevormde reserve) niet wordt ingezet voor de transformatieopgave. 682 Geëscaleerde zorg 18‐ De kosten jeugdzorg bij gecertificeerde instellingen vallen € 33.000 lager uit dan de GemRap. In het najaar 2020 zijn nieuwe tarieven vastgesteld voor de gecertificeerde instellingen waardoor deze kosten € 83.000 hoger uitvallen. Hiertegenover staat een voordeel doordat het aantal gesloten plaatsingen in het tweede halfjaar aanzienlijk lager was. 710 Volksgezondheid Ten opzichte van de GemRap is er een structureel voordeel van € 31.000. De kosten van Goede Start en logopedie vallen lager uit. De kosten van Goede Start vallen incidenteel lager uit doordat er minder groepsbijeenkomsten hebben plaats gevonden. Voor logopedie zijn structureel nieuwe afspraken gemaakt.
Investeringen Lasten Omschrijving (bedrag x € 1.000) IAB: Aanpassing openbaar gebied Wolfsbos IAB: Kindcentrum Wolfsbos IAB: Huisvesting Villa Kakelbont IAB: 1e inrichting de Atlas MFC Nieuwlande
26
Begroting Begroting voor wijziging na wijziging Werkelijk 0 865 737 4.281 5.348 5.231 0 376 376 43 44 42 0 43 46
Restant Verschil naar 2021 128 128 117 117 1 0 1 0 ‐3 0
Gemeente Hoogeveen
Jaarrekening 2020
Blijven meedoen en talentontwikkeling
IAB Kindcentrum Wolfsbos Het Kindcentrum Wolfsbos is in juni 2020 opgeleverd en na de zomer in gebruik genomen. Het is één van de duurzaamste schoolgebouwen in onze gemeente. Het restant budget wordt in 2021 ingezet om een aantal opleverpunten af te ronden zoals onder andere het aanpassen van deuren en installaties. IAB: Aanpassing openbaar gebied Wolfsbos In het najaar zijn de laatste werkzaamheden van het openbare schoolplein van het nieuwe Kindcentrum Wolfsbos gestart. Het restantbudget wordt in 2021 nog ingezet voor het afronden van het buitenterrein. MFC Nieuwlande Het budget is ingezet voor de financiële afwikkeling. Het project kan worden afgesloten. IAB: Huisvesting Villa Kakelbont In de zomer is Villa Kakelbont, de school voor primair onderwijs in het stadscentrum, gerenoveerd. Het schoolbestuur heeft als bouwheer het project uitgevoerd. Diverse bouwkundige voorzieningen en installaties zijn vernieuwd en er is een leerplein ingericht. Met de inhoudelijke en technische vernieuwingen past de school weer binnen de hedendaagse eisen die aan het onderwijs worden gesteld. Voor deze renovatie was door de gemeente € 375.000 beschikbaar gesteld. 1e inrichting de Atlas Door een stijging van het aantal leerlingen van de school de Atlas heeft het schoolbestuur van RENN4 voor 24 leerlingen aanvullende bekostiging voor eerste inrichting, leer‐ en hulpmiddelen ontvangen.
In totaal is er een subsidie uitgekeerd van € 43.424.
Gemeente Hoogeveen
27
Jaarrekening 2020
Gezond en vitaal
Gezond en vitaal
Dit programma gaat over de lokale invulling en uitvoering van de Wet maatschappelijke ondersteuning en de Wet publieke gezondheid. Programmahouder: Janita Tabak
Wat hebben we gedaan Ombuigingen op het sociaal domein Ook 2020 stond grotendeels in het teken van het beheersen van de tekorten op het sociaal domein. De programmabegroting 2020‐2023 bevat 11 bezuinigingsmaatregelen op het gebied van de Wmo (bijlage F van de begroting). Deze ombuigingen zijn in 2020 verder uitgewerkt en voor zover mogelijk uitgevoerd. Uitgangspunt daarbij was en blijft dat inwoners de ondersteuning krijgen die ze nodig hebben en dat niemand tussen wal en schip valt. Daarbij streven we naar 'normaliseren' van de ondersteuning. Daarmee bedoelen we dat we van inwoners verwachten dat ze regelen en betalen wat ze ook zouden regelen en betalen als ze geen ondersteuning nodig hadden. We springen bij als dat niet meer lukt. Hieronder geven we per bezuinigingsmaatregel aan in hoeverre de ombuiging is gerealiseerd. Bezuinigingsmaatregel 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11
Stimuleren algemene voorzieningen Inzet voorliggende voorzieningen voor dagbesteding Begeleiding kritischer indiceren Scherpere afbakening Wmo/WLZ Scherper toezicht op rechtmatigheid Verlagen normtijden thuishulp Versoberen meerkostenregeling Her indiceren overgangsregeling vervoersvoorziening Verlagen maximum kilometers Wmo‐vervoer Versoberen pakket hulpmiddelen Verlagen budget Mantelzorg Vitaal
Opgenomen in begroting € 100.000 € 50.000 € 100.000 € 100.000 € 100.000 € 125.000 € 316.000 € 16.000 € 12.000 € 30.000 € 30.000
Realisatie ‐ € 61.024 € 89.508 € 136.469 € 34.000 € 70.276 € 316.000 ‐ ‐ ‐ € 30.000
Ad. 1 en 2. Stimuleren algemene voorzieningen en inzet voorliggende voorzieningen voor dagbesteding In de verordening maatschappelijke ondersteuning worden onder de algemene voorzieningen ook de voorliggende voorzieningen geschaard. Maatregel 1 en maatregel 2 zijn grotendeels gelijk.
28
Gemeente Hoogeveen
Jaarrekening 2020
Gezond en vitaal
In samenwerking met de SWW hebben we 7 inwoners die zich hebben gemeld voor Wmo‐ dagbesteding toegeleid naar de dagontmoetingen van de SWW. Als gevolg van Covid‐19 en de lockdown is dit een lager getal dan in 2019 (toen waren het 39 personen). Gemiddeld heeft dit een besparing opgeleverd van € 61.024. Ad 3. Begeleiding kritischer indiceren In 2020 is door de Wmo‐consulenten bij herindicaties van Wmo‐begeleiding kritischer gekeken naar de behaalde doelen in de individuele zorgplannen. Hierdoor hebben we in overleg met zorgaanbieders indicaties sneller en efficiënter kunnen afschalen. Dit heeft een besparing opgeleverd van € 89.508. Dit is lager dan begroot omdat soms vanwege Covid‐19 niet kon worden afgeschaald of juist tijdelijk extra zorg moest worden ingezet. Ad 4. Scherpere afbakening Wmo/WLZ Net als in de voorgaande jaren is ook in 2020 scherp gestuurd op uitstroom naar de WLZ daar waar het mogelijk was. Het bedrag dat we hebben bespaard hebben we berekend door de totale uitstroom af te zetten tegen de totale uitstroom van Wmo naar WLZ in 2018. Het doelbedrag van bijlage F is namelijk aan de hand van de cijfers in 2018 bepaald. In 2020 is er voor een bedrag van € 136.469 meer aan uitstroom gerealiseerd dan in het jaar 2018. Ad 5.
Scherper toezicht op rechtmatigheid Vanwege Covid‐19 hebben de toezichthouders Wmo helaas minder rechtmatigheids‐ onderzoeken kunnen uitvoeren, hierdoor zijn er ook minder terugvorderingen uitgezet. In totaal is er in 2020 € 34.000 teruggevorderd naar aanleiding van rechtmatigheidsonderzoeken. Ad 6. Verlagen normtijden thuishulp In de eerste helft van 2020 is een nieuw normenkader voor huishoudelijke hulp opgesteld en vastgesteld. In juli 2020 zijn de Wmo‐consulenten gestart met de herindicaties huishoudelijke hulp aan de hand van dit normenkader. Doordat er met overgangstermijnen van minimaal 3 maanden wordt gewerkt is de besparing in 2020 nog gering. Het totaal bespaarde bedrag over 2020 is € 70.276. Ad 7. Versoberen meerkostenregeling In 2020 is de maximale tegemoetkoming voor extra kosten als gevolg van chronische ziekte of handicap verlaagd van € 450 naar € 225. Dit heeft in totaal een bezuiniging opgeleverd van ruim € 316.000. Ad 8. Her indiceren overgangsregeling vervoersvoorziening Per juli 2017 is het Wmo‐beleid voor vervoer gewijzigd. Nieuwe cliënten krijgen sindsdien geen financiële vergoeding meer voor hun vervoersbehoefte, maar kunnen gebruik maken van een vervoerspas voor het collectief (Wmo) vervoer. Besloten is om ook de oude cliënten die nog gebruik maken van een financiële vergoeding te her indiceren en daar waar nodig een vervoerspas toe te kennen.