CConstaterende datHollandsKroon
Koppel je AI →
Document · PDF

Programmabegroting 2027 - 2030

Raad 5 november 2026, gemeente HollandsKroonBij agendapunt: Programmabegroting 2027-203041.582 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 6

Wat willen we bereiken? • | De gemeente blijft financieel gezond en houdt haar financiële positie duurzaam op orde. • | Financiële risico’s blijven beheersbaar. Voor investeringen is tijdig financiering beschikbaar. • | Bestuur en organisatie krijgen betrouwbare financiële informatie en tijdig advies. Indicatoren Binnen dit cluster zijn geen indicatoren vastgesteld. Begroting 2027-2030 - Programma’s | 29 Begroting 2027-2030 - Programma’s 30 Wat gaan we daarvoor doen? • We voeren het financieringsstatuut uit. • We beheren leningen actief en regelen tijdig financiering voor investeringen. • We bewaken renterisico’s en de wettelijke grenzen voor kortlopende leningen. • We verbeteren rapportages voor management en bestuur. • We versterken de investeringsagenda en de begrotingsdiscipline. • We verduidelijken financiële rollen en verantwoordelijkheden. • We verbeteren de samenwerking tussen managers, budgethouders, financieel adviseurs en controllers. • We ontwikkelen financiële processen en hulpmiddelen verder. Cluster Overig Cluster Overig bevat de algemene uitkering uit het Gemeentefonds en budgetten voor indexatie en onvoorziene uitgaven. Deze middelen ondersteunen een betrouwbare en evenwichtige begroting. Wat willen we bereiken? • We hebben actueel en betrouwbaar inzicht in de inkomsten van het Rijk.

• Er is voldoende ruimte om prijsstijgingen en onvoorziene uitgaven op te vangen. Indicatoren Binnen dit cluster zijn geen indicatoren vastgesteld. Wat gaan we daarvoor doen? We volgen de circulaires van het Rijk en verwerken de financiële gevolgen tijdig. We informeren de raad over relevante wijzigingen en actualiseren zo nodig de begroting. Overzicht kosten programma Dienstverlening In onderstaande tabel worden eerst de lasten per cluster weergegeven waarna het saldo voor bestemming (voor een storting in de reserve) volgt. Hierna wordt een eventuele storting in de reserve weergeven waarna het resultaat na bestemming wordt weergegeven. Vervolgens worden de baten per cluster weergegeven waarna het saldo voor bestemming (voor een onttrekking aan de reserve) volgt. Hierna wordt een eventuele onttrekking aan de reserve weergeven waarna het resultaat na bestemming wordt weergegeven. Tenslotte wordt het saldo van de lasten en baten na bestemming weergegeven.

Lasten (bedragen x 1.000) | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Bestuur | 2.991 | 4.455 | 4.455 | 4.455 | 4.455 Organisatie | 30.902 | 29.626 | 29.227 | 29.135 | 29.135 Leges & Heffingen | 990 | 1.191 | 1.191 | 1.191 | 1.191 Financiering | 966 | -156 | -549 | -549 | -549 Overig | -1.179 | -695 | -695 | -695 | -695 Saldo voor Bestemming | 34.670 | 34.420 | 33.628 | 33.536 | 33.536 Reserve Dienstverlening | 10.071 | 24.134 | 3.118 | 3.118 | 3.118 Saldo na Bestemming | 44.742 | 58.554 | 36.746 | 36.654 | 36.654 Baten (bedragen x 1.000) | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Bestuur | -2 | -2 | -2 | -2 | -2 Organisatie | -12.266 | -2.437 | -1.952 | -1.952 | -1.952 Leges & Heffingen | -16.746 | -18.968 | -18.968 | -18.968 | -18.968 Financiering | -611 | -361 | -461 | -561 | -561 Overig | -110.390 | -114.520 | -109.136 | -107.421 | -109.195 Saldo voor Bestemming | -140.013 | -136.286 | -130.518 | -128.903 | -130.677 Reserve Dienstverlening | -1.215 | -22.171 | -106 | -94 | -94 Saldo na Bestemming | -141.228 | -158.457 | -130.623 | -128.997 | -130.771 Begroting 2027-2030 - Programma’s | 31 Saldo (bedragen x 1.000) | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Lasten | 44.742 | 58.554 | 36.746 | 36.654 | 36.654 Baten | -141.228 | -158.457 | -130.623 | -128.997 | -130.771 Saldo | -96.487 | -99.904 | -93.878 | -92.343 | -94.117 Toelichting lasten en baten.

Hier belichten we de voornaamste afwijkingen van lasten en baten per cluster ten opzichte van 2026, de belangrijkste claims in 2027 en welke opvallende bewegingen er zijn richting 2030. Cluster Bestuur Lasten (Toename 1,46 mln.) Het coalitieprogramma voorziet in een OZB-verhoging van 5% om ambities uit het coalitieprogramma te bekostigen. Om te borgen dat deze middelen ook uitsluitend aan deze ambities worden besteed zijn ze in deze begroting beklemd. Op het moment dat het collegeprogramma gereed is worden de hogere OZB opbrengsten gekoppeld aan concrete ambities. In de lentenota worden de benodigde begrotingsaanpassingen dan verwerkt. Hiernaast nemen de lasten toe op de Regionale samenwerking. Andere mutaties ontstaan door afwijkingen in personele lasten. Hiervoor verwijzen we naar bladzijde 11. Cluster Organisatie Lasten (Afname 1,28 mln.) De lasten stijgen door hogere uitgaven in het kader van gebouwenbeheer en dienstverlening. Daarnaast zijn uitgaven in verband met verkiezingen hoger. Andere mutaties ontstaan door afwijkingen in personele lasten en kapitaallasten. Hiervoor verwijzen we naar bladzijde 11. Baten (Afname 9,82 mln.) De afname wordt vooral veroorzaakt doordat in 2026 incidentele baten zijn begroot voor grondverkopen van 't Veld Noord. In 2027 stijgen verder de overige baten door de dienstverlening en dalen de baten uit detachering en WAZO-uitkeringen.

Begroting 2027-2030 - Programma’s | 32 Begroting 2027-2030 - Programma’s 33 Cluster Leges en heffingen Lasten (Toename 201K) De toename is het gevolg van de indexatie van de kosten. Andere mutaties ontstaan door afwijkingen in personele lasten. Hiervoor verwijzen we naar bladzijde 11. Baten (Toename 2,22 mln.) De baten stijgen vooral door hogere OZB-opbrengsten. De jaarlijkse indexatie leidt tot een hogere bate van € 1,321 miljoen. Het coalitieprogramma voorziet in een OZB-verhoging van 5% om ambities uit het coalitieprogramma te bekostigen. Om te borgen dat deze middelen ook uitsluitend aan deze ambities worden besteed zijn ze in deze begroting beklemd. Op het moment dat het collegeprogramma gereed is worden de hogere OZB opbrengsten gekoppeld aan concrete ambities. In de lentenota worden de benodigde begrotingsaanpassingen dan verwerkt. Cluster Financiering Lasten (Afname 1,1 mln.) De afname ten opzichte van 2026 wordt veroorzaakt doordat rentekosten, overeenkomstig de verslaggevingsregels, zijn doorbelast naar verschillende clusters. Per saldo dus een neutrale mutatie. Baten (Afname 250K) De lagere baten hebben vooral betrekking op ontwikkelingen rondom de lening aan Alliander. Alliander heeft in 2021 van haar aandeelhouders een converteerbare aandeelhouderslening van € 600 miljoen ontvangen. In 2026 wordt deze lening volledig geconverteerd in gewone aandelen.

Alliander staat de komende jaren voor omvangrijke investeringen. Deze investeringen hebben naar verwachting tot gevolg dat Alliander de komende periode geen of slechts beperkt winst zal maken. Hierdoor zal naar verwachting geen dividend worden uitgekeerd. Ook de vaste rentevergoeding op de aandeelhouderslening komt als gevolg van de conversie te vervallen. Voor onze gemeente betekent dit dat de structurele rente-inkomsten € 220K uit deze aandeelhouderslening vanaf 2026 komen te vervallen. Cluster Overig Lasten (Toename 484K) De lasten nemen hoofdzakelijk toe ten opzichte van 2026 vanwege het verplicht opnemen van een stelpost onvoorzien (verplichting vanuit de provincie) en een stelpost voor indexaties. Begroting 2027-2030 - Programma’s 34 Baten (Toename 4,1 mln.) De baten stijgen door € 4,129 miljoen extra uit het gemeentefonds. Reservemutaties De mutatie ontstaat door herschikking van bestaande reserves uit andere programma’s. Deze middelen gaan naar een nieuwe reserve voor kapitaallasten (€ 20,956 miljoen). Begroting 2027-2030 - Programma’s 35 Leefbaarheid Begroting 2027-2030 - Programma’s 36 Programma Leefbaarheid In het programma Leefbaarheid wordt gewerkt aan sterke, veilige en toekomstbestendige dorpen. We verbinden openbare ruimte, mobiliteit, duurzaamheid, woningbouw, omgevingskwaliteit en veiligheid.

Dat doen we gebiedsgericht en samen met inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties. Verschillen tussen dorpen vragen om maatwerk en duidelijke prioriteiten. Cluster Infrastructuur Cluster Infrastructuur zorgt voor een veilige, toegankelijke en goed onderhouden openbare ruimte. We beheren wegen, fietspaden, trottoirs, bruggen, verlichting, speelplekken en straatmeubilair planmatig. Ook werken we aan verkeersveiligheid, bereikbaarheid en het voorkomen van vervoersarmoede. Bij onderhoud en herinrichting verbinden we techniek, klimaat, toegankelijkheid en lokale behoeften. Wat willen we bereiken? • De openbare ruimte is veilig, toegankelijk en prettig om te gebruiken voor alle inwoners en bezoekers. • Wegen, straten, fietspaden en trottoirs blijven veilig en begaanbaar door tijdig en planmatig onderhoud. • We stemmen werkzaamheden af met nutsbedrijven en andere partijen om kosten en overlast te beperken. • Verkeersonveilige situaties nemen af, met extra aandacht voor voetgangers, fietsers, kinderen en ouderen. • Dorpen, voorzieningen, scholen en werklocaties blijven bereikbaar. We verminderen vervoersarmoede met oplossingen die passen bij het gebied. • De openbare ruimte is beter voorbereid op wateroverlast, droogte en hitte en ondersteunt biodiversiteit. • De waardering van inwoners voor bereikbaarheid, begaanbaarheid en verkeersveiligheid neemt toe.

Indicatoren Indicator | Realisatie | Begroting | Streefwaarde 2023 | 2024 | 2025 | 2026 | 2027 | 2030 % inwoners dat het (helemaal) eens is met de stelling straten, paden en trottoirs zijn | - | 45% | 43% | 50% | 60% | 60% goed begaanbaar % inwoners dat soms/vaak verkeersonveilige situaties ervaart | - | 52% | 58% | 50% | 40% | 35% % inwoners dat tevreden is over bereikbaarheid | - | 61% | 62% | 65% | 68% | 75% Wat gaan we daarvoor doen? Deze doelen startten in 2026 en lopen door in 2027. Bij de Winternota 2026 vragen we de raad resterend geld over te hevelen. Beheerplan openbare ruimte Momenteel werken we aan de actualisatie van de beheerplannen. Deze worden integraal besproken en aan de raad voorgelegd zodra deze afgerond zijn. In 2027 beheren we de openbare ruimte volgens dit geactualiseerde plan. Meer uitleg staat in de paragraaf Kapitaalgoederen. Liefde voor de Openbare Ruimte Voor Liefde voor de Openbare Ruimte maken we een visie. Die verbinden we met het Integraal Beheerplan (IBP). Samen vormen ze de basis voor een gebiedsgerichte aanpak. We wegen opgaven, ambities en beschikbaar geld per gebied af. We kijken verder dan techniek en beheer. Ook bereikbaarheid, verkeersveiligheid, fietsroutes, klimaat, toegankelijkheid en leefbaarheid tellen mee. We nemen daarbij de behoeften van inwoners mee. Zo kiezen we gerichter en stemmen we werkzaamheden en investeringen beter af.

Begroting 2027-2030 - Programma’s | 37 Begroting 2027-2030 - Programma’s 38 Beheer Wegen Planmatig verbeteren van trottoirs In 2027 maken we een meerjarig uitvoeringsplan voor trottoirs. We brengen de belangrijkste knelpunten en de volgorde van aanpak in beeld. Daarbij beoordelen we veiligheid, toegankelijkheid, technische kwaliteit en gebruik. Scholen, zorglocaties, winkels, ouderen en mensen met een beperking krijgen extra aandacht. Ook stemmen we af met nutsbedrijven en geplande herinrichtingen. Zo gaan we van reageren op meldingen naar gepland en risicogestuurd werken. Versterken van de regie op kabels en leidingen De komende jaren werken partijen in verschillende dorpen aan kabels en leidingen. Dit kan kwaliteit, toegankelijkheid en beheer tijdelijk verslechteren. Omleidingen kunnen inwoners, ondernemers en weggebruikers langdurig hinderen. We onderzoeken of extra toezicht en gemeentelijke regie nodig zijn. Noodzakelijk werk onder de grond moet doorgaan. Tegelijk beperken we gevolgen voor kwaliteit, veiligheid en toegankelijkheid. We maken duidelijkere afspraken over planning, bereikbaarheid, herstel en oplevering. Waar mogelijk stemmen we gemeentelijk werk af met nutsbedrijven. Projectmatige aanpak overhangend groen In 2027 starten we een actieve, gebiedsgerichte werkwijze. Voormannen signaleren knelpunten en coördineren een snelle aanpak.

Zij zijn zichtbaar in het gebied. We zetten onze eigen dienst en lokale aannemers gericht in. Overhangend groen kan de doorgang belemmeren. Gemeentelijk groen snoeien we zelf. Bij particulier groen spreken we de eigenaar op diens verantwoordelijkheid aan. Zo lossen we sneller op en voorkomen we knelpunten. Ook houden we de openbare ruimte verzorgd en toegankelijk. Inventariseren van in gebruik genomen openbare ruimte In sommige straten is weinig openbare ruimte. Trottoirs zijn daar smal of ontbreken. Voetgangers moeten daardoor soms over de rijbaan lopen. Bewoners gebruiken soms gemeentegrond als tuin. Andersom gebruikt de gemeente soms particuliere grond als openbare ruimte. Op of onder deze grond kunnen kabels en leidingen liggen. We brengen eigendom, gebruik, kabels en leidingen duidelijk in beeld. Ook onderzoeken we kansen voor toekomstige herinrichting. Ruimte kan nodig zijn voor bredere trottoirs of betere verkeersveiligheid. Ook kan vervanging van kabels en leidingen ruimte vragen. We zoeken per locatie een passende en uitvoerbare oplossing. Soms moeten we gemotiveerd afwijken van bestaande regels. Veiligheid, toegankelijkheid en goed gebruik blijven daarbij leidend. Begroting 2027-2030 - Programma’s 39 Openbare Verlichting Binnen vijf jaar vervangen we ruim 3.000 armaturen volgens een plan. De kosten staan in de begroting en meerjarenraming.

We volgen het uitgangspunt: donker waar het kan, licht waar nodig. In 2027 starten pilots in het buitengebied en woonwijken. We testen minder licht en eerder dimmen op rustige momenten. We meten effecten op verkeer, sociale veiligheid, leefbaarheid, energie en beheer. Ook gebruiken we ervaringen van inwoners en andere gebruikers. Mogelijke gebieden zijn Wieringen en de Oostpolder bij Anna Paulowna. We houden rekening met het Dark Sky Pact voor de Waddenzee. Civiele Kunstwerken We voeren periodieke schoonmaak, conserveringswerkzaamheden en noodzakelijke reparaties uit. Ook worden de bruggen halfjaarlijks technisch geïnspecteerd. Uit het beschikbare beheerbudget worden ook de bediening van beweegbare bruggen, het elektriciteitsverbruik, regulier onderhoud en noodzakelijke herstelwerkzaamheden betaald. De resultaten van de technische inspecties vormen de basis voor de onderhoudsplanning en voor eventuele voorstellen voor grootschalige reparaties, vervanging of het beperken van de gebruiksmogelijkheden, bijvoorbeeld door een brug alleen toegankelijk te houden voor personenauto’s en (brom)fietsen. Speelvoorzieningen en Straatmeubilair We inspecteren en onderhouden speelvoorzieningen en vervangen onderdelen wanneer dit technisch of functioneel nodig is. Bij vervanging houden we rekening met gebruik, toegankelijkheid, duurzaamheid en de behoefte in de buurt.

Alle speelvoorzieningen en straatmeubilair worden jaarlijks gecontroleerd. Daarbij verwijderen of vervangen we overbodig, beschadigd of verouderd straatmeubilair. Bij nieuwe inrichtingen beoordelen we vooraf welke objecten daadwerkelijk nodig zijn, zodat de openbare ruimte overzichtelijk en toegankelijk blijft. Bij nieuwe inrichtingen wordt er altijd een analyse uitgevoerd naar bijvoorbeeld de leeftijd van de kinderen in de omgeving, en wordt waar nodig de behoefte bij de inwoners verder opgevraagd. Mobiliteit en Bereikbaarheid We brengen de belangrijkste knelpunten op het gebied van bereikbaarheid verder in beeld en werken maatregelen uit om deze te verminderen. Daarbij kijken we ook naar verkeersknooppunten waar met relatief eenvoudige maatregelen op korte termijn verbeteringen kunnen worden gerealiseerd. Waar deze kansen zich voordoen, wachten we niet op de uitwerking van grotere maatregelen, maar pakken we deze zoveel mogelijk direct op. Daarbij kijken we naar de bereikbaarheid van dorpen en voorzieningen, de beschikbaarheid en aansluiting van het openbaar vervoer, veilige fietsverbindingen en looproutes en de bereikbaarheid tijdens werkzaamheden.

Ook onderzoeken we welke vervoersmogelijkheden beschikbaar zijn voor inwoners zonder eigen auto en waar kansen liggen voor deelmobiliteit Begroting 2027-2030 - Programma’s 40 of andere alternatieve vervoersvormen.  Voor de uitvoering werken we samen met de provincie, vervoerders, buurgemeenten en andere betrokken partijen. Waar mogelijk nemen we mobiliteitsmaatregelen integraal mee bij groot onderhoud en herinrichting van de openbare ruimte. Verkeersveiligheid en verkeersknelpunten Het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat heeft aan de gemeente Hollands Kroon een subsidie van € 962.000,- exclusief btw toegekend voor infrastructurele maatregelen die de verkeersveiligheid verbeteren. Met deze middelen voeren we verschillende projecten uit. Het gaat onder andere om de aanleg of aanpassing van een rotonde, het realiseren van verhoogde kruispuntplateaus, het aanbrengen van grasbetontegels langs buitenwegen en het aanbrengen van kantmarkering langs fietspaden. Daarnaast zetten we in op veilige, herkenbare en zoveel mogelijk samenhangende (school)fietsroutes, zodat inwoners zich op een aantrekkelijke en veilige manier per fiets tussen dorpen, voorzieningen, scholen en andere bestemmingen kunnen verplaatsen. Waar mogelijk combineren we de verkeersveiligheidsmaatregelen met gepland groot onderhoud en vervangingsprojecten.

Hiermee beperken we overlast en zetten we de beschikbare middelen zo efficiënt mogelijk in. De uitvoering en resultaten worden gemonitord. Ook leggen we volgens de voorwaarden van de subsidieregeling verantwoording af over de besteding van de middelen. Cluster Milieu Cluster Milieu werkt aan een duurzame en weerbare leefomgeving. Het Programma Duurzaamheid 2025-2027 en de Omgevingsvisie geven richting aan energie, warmte, biodiversiteit, klimaatadaptatie, vergroening en circulariteit. Ook voeren we onze wettelijke taken voor riolering en afval uit. Wat willen we bereiken? • We voeren het duurzaamheidsprogramma uit en maken de gemeente toekomstbestendiger op het gebied van energie, klimaat, biodiversiteit en grondstoffen. • We voldoen aan onze wettelijke watertaken en bereiden de riolering voor op klimaatverandering en toekomstige vervanging. • We behouden de kwaliteit van de inzameling en verwerking van huishoudelijk afval. Indicatoren Indicator | Realisatie | Begroting | Streefwaarde 2023 | 2024 | 2025 | 2026 | 2027 | 2030 % inwoners dat vindt dat de gemeente zich voldoende informeert over het | - | 34% | 56% | 56% | 56% | 59% verduurzamen van hun woning % recycling van huishoudelijk afval afvalscheiding | 71% | 70% | 71% | 71% | 71% | 71% Wat gaan we daarvoor doen? Duurzaamheid In 2027 voeren we maatregelen uit de paragraaf Duurzaamheid.

We helpen inwoners met energiebesparing, isolatie en energiearmoede. Ook versterken we soortenrijkdom en richten we de openbare ruimte groener in. Verder stimuleren we hergebruik bij werken, inkopen en bouwen. Riolering De Wet milieubeheer verplicht gemeenten tot een water- en rioleringsplan. Daarin staan keuzes, maatregelen en financiering voor vier of vijf jaar. Een berekening toont de kosten van onze gemeentelijke watertaken. We betalen deze taken met de rioolheffing. De raad stelde het plan 2023-2027 in december 2022 vast. In 2027 maken we een opvolgend plan. Ook onderzoeken we een nieuwe basis voor de rioolheffing en leggen we dit voor aan de raad. Afval De jaarlijkse indexering van de diensten van HVC is onderdeel van de dienstverleningsovereenkomst die de gemeente met HVC heeft afgesloten. De verhoging is daarom structureel. Ook de verhogingen van de afvalstoffenbelasting, CO2 belasting en vrachtwagenheffing door de Rijksoverheid maken de dienstverlening duurder. Cluster Omgevingskwaliteit Cluster Omgevingskwaliteit verbindt ruimtelijke kwaliteit, wonen, gebiedsgericht werken en beheer van groen en begraafplaatsen. We maken dorpen aantrekkelijker en zorgen voor voldoende betaalbare woningen. De Omgevingsvisie, het Omgevingsplan en dorpsagenda’s geven richting. Landschappelijke Begroting 2027-2030 - Programma’s | 41 inpassing sluit aan op programma Bedrijvigheid.

We gaan aan de slag met de uitvoering van de dorpsvisies. Als hiervoor extra budgetnodig is volgt dit in de Lentenota. Wat willen we bereiken? • | De openbare ruimte en gebouwen dragen bij aan ontmoeting, leefbaarheid en een aantrekkelijk vestigingsklimaat. • | De Nota Omgevingskwaliteit biedt duidelijke kaders. We handhaven waar dat nodig is. • | We versnellen de bouw van voldoende betaalbare woningen en sturen op evenwichtige groei in alle dorpen. • | We vertalen de Omgevingsvisie naar een uitvoeringsagenda, programma’s, dorpsvisies en het Omgevingsplan. • | We zijn zichtbaar en bereikbaar in de dorpen en verbinden fysieke, sociale en duurzame opgaven gebiedsgericht.

Indicatoren Indicator | Realisatie | Begroting | Streefwaarde 2023 | 2024 | 2025 | 2026 | 2027 | 2030 Rapportcijfer dat inwoners voor het onderhoud openbare ruimte geven | - | 6,3 | 6,3 | 6,7 | 6,7 | 7,0 % wat voldoet aan de gestelde normen kwaliteit openbare ruimte | 98% | 97,6% | 97,2% | 98% | 98,2% | 98% cijfer voor de mate waarin inwoners prettig wonen in hun directe leefomgeving | - | 7,9 | 7,9 | 7,9 | 7,9 | 7,9 cijfer voor de zorg van de gemeente voor de woon- en leefomgeving | - | 6,4 | 6,4 | 6,7 | 6,7 | 7 Aantal gebouwde woningen per jaar ten opzichte van het doel van 3.200 in 2030 | 177 | 103 | 239 | 500 | 500 | 500 Percentage gebouwde corporatie huurwoningen per jaar | 30,5% | 53,4% | 47,3% | 30% | 30% | 30% Wat gaan we daarvoor doen? Opstellen Omgevingsplan Volgens de Omgevingswet maken we één omgevingsplan voor de hele gemeente. We zetten bestaande bestemmingsplannen, regels en beleid stapsgewijs om. Daarna brengen we deze samen in het omgevingsplan. In 2027 en 2028 neemt het werk toe. Een projectleider begeleidt inhoud, proces en organisatie. Deze inzet bewaakt voortgang, afstemming en wettelijke deadlines. Na 2028 bepalen we welk werk de eigen organisatie kan uitvoeren. We borgen opgebouwde kennis en Begroting 2027-2030 - Programma’s | 42 Begroting 2027-2030 - Programma’s 43 ervaring zoveel mogelijk intern.

Daardoor kan vanaf 2029 mogelijk minder externe inzet nodig zijn. De opgenomen budgetten sluiten aan bij deze gefaseerde aanpak en bieden ruimte om de implementatie van het omgevingsplan zorgvuldig en beheerst uit te voeren. Ruimtelijk economisch toekomstperspectief Agriport We maken een ruimtelijk-economisch toekomstperspectief voor Agriport A7. Dit wordt onderdeel van de Omgevingsvisie. Het geeft richting aan de ontwikkeling van het gebied op lange termijn. We verbinden economie met leefbaarheid, bereikbaarheid, duurzaamheid en ruimtelijke kwaliteit. Ook onderzoeken we een publiek-private organisatie voor de ontwikkeling van het gebied. Het toekomstperspectief vormt het kader voor toekomstige keuzes, investeringen en projecten. Uitvoeringsagenda Omgevingsvisie en Beleidshuis We vertalen de Omgevingsvisie naar een uitvoeringsagenda. Daarin staan concrete projecten, maatregelen, prioriteiten, planning, middelen en verantwoordelijkheden. Ook starten we met het gemeentelijke Omgevingsplan. Daarbij onderzoeken we waar regels eenvoudiger en flexibeler kunnen. Daarnaast ontwikkelen we het Beleidshuis verder. Dit brengt visie, beleid, programma’s en uitvoering met elkaar in verband. We maken duidelijk welke programma’s nodig zijn en wie verantwoordelijk is voor de uitvoering.

Wonen Uitwerking Programma Volkshuisvesting De Wet versterking regie op volkshuisvesting geldt sinds 1 juli 2026. Gemeenten moeten uiterlijk 1 juli 2027 een volkshuisvestingsprogramma vaststellen. Dit vervangt onder meer de woonvisie en versnellingstafels. Het sluit aan op het coalitieprogramma van 2026. We maken het programma in 2026 en 2027 met passende expertise. Daarna bepalen we welke structurele uitgaven nodig zijn. Tot vaststelling blijven de versnellingstafels op de huidige manier bestaan. Wet versterking regie volkshuisvesting De Wet versterking regie volkshuisvesting versterkt de regierol van gemeenten en focust op voldoende betaalbare woningen. Gemeenten moeten volgens de wet meer urgentiecategorieën hanteren, waardoor meer mensen voorrang krijgen op de wachtlijst voor sociale huurwoningen. Dit vergroot de druk op de woningvoorraad en vraagt om regionale samenwerking met de Kopgemeenten voor verdeling en uitvoering. Regionale samenwerking rondom de verdeling van urgenten is verplicht vanuit de nieuwe wet. Er wordt onderzocht hoe deze regionale samenwerking vorm wordt gegeven. Begroting 2027-2030 - Programma’s 44 Uitvoeringsprogramma Woonzorgvisie In 2027 werken wij samen met de gemeenten in de Kop van Noord-Holland aan de verdere uitwerking en uitvoering van de Regionale Woonzorgvisie.

Deze visie brengt de opgaven op het gebied van wonen, zorg, welzijn, inclusie en leefbaarheid samen. Door de vergrijzing, het toenemende aantal inwoners met een ondersteuningsvraag en de druk op de woningmarkt groeit de behoefte aan passende woonvormen en een sterke sociale infrastructuur. De woonzorgvisie richt zich daarom op het realiseren van voldoende passende woningen, het versterken van de leefbaarheid in wijken en dorpen en het ondersteunen van inwoners om langer zelfstandig thuis te kunnen wonen. We zetten in op toegankelijke en inclusieve woonomgevingen, het versterken van gemeenschapszin en het verbinden van wonen, zorg en welzijn. Daarbij is bijzondere aandacht voor ouderen, mensen met een beperking, inwoners met een zorg- of ondersteuningsvraag en andere aandachtgroepen die kwetsbaar zijn op de woningmarkt. Ook sluiten we aan bij regionale ambities om dakloosheid te voorkomen en passende huisvesting voor kwetsbare inwoners te realiseren. Om de doelen en ambities uit de visie verder uit te werken stellen we een uitvoeringsagenda op. Deze uitvoeringsagenda bevat acties specifiek voor gemeente Hollands Kroon. Versnelling woningbouw Het project Versnelling Woningbouw ondersteunt de Woonvisie 2024. Het doel is 3.200 reguliere en 500 extra woningen tot 2030. In 2027 werken we aan gebiedsontwikkelingen in Winkel, Nieuwe Niedorp en Hippolytushoef.

Ook bereiden we woningbouw aan de Limmerschouw in Winkel voor. Verder doorlopen we de procedure voor Oosterterp in Wieringerwerf. We voeren Flexcity uit en maken een stedenbouwkundig plan voor de Randweg. Hiervoor zijn capaciteit, advies en kleine voorinvesteringen nodig. Het voorbereidingskrediet uit 2026 dekt deze kosten. Eerdere kosten konden aan grondexploitaties worden toegerekend. Bij concrete projecten vragen we de raad om nieuw krediet. Voorbereidingskosten gaan dan naar het projectkrediet of de grondexploitatie. Zo komt het voorbereidingskrediet vrij voor nieuwe plannen. Onderhoud Groen Openbaar Groen Het Integraal Beheerplan Openbare Ruimte 2027-2031 vormt straks de basis voor het beheer en onderhoud van de gemeentelijke kapitaalgoederen. Ten tijde van het opstellen van deze begroting is dit beheerplan nog in ontwikkeling. Na vaststelling door de raad wordt in 2027 uitvoering gegeven aan het integraal beheerplan. Het beheerplan sluit aan op de Visie Openbare Ruimte en geeft mede uitvoering aan de ambities uit de bestuursopdracht Liefde voor de Openbare Begroting 2027-2030 - Programma’s 45 Ruimte. Vanuit deze samenhang zetten we de volgende stap naar een meer gebiedsgerichte werkwijze, waarbij beheer, onderhoud, vervanging en ontwikkeling van de openbare ruimte integraal worden afgewogen.

Daarbij kijken we per gebied naar de technische opgaven, maatschappelijke behoeften, beschikbare middelen en kansen om werkzaamheden met elkaar te combineren. Zo ontstaat een samenhangende aanpak waarin de visie richting geeft, het Integraal Beheerplan de beheeropgave concretiseert en de bestuursopdracht via gebiedsgericht werken verder in de praktijk wordt gebracht. Begraafplaatsen Vanuit de Toekomstvisie Begraafplaatsen 2023 is natuurlijk begraven in 2026 in Anna Paulowna mogelijk gemaakt. In 2027 wordt deze vorm van begraven verder geoperationaliseerd. Daarnaast wordt het beheer van de begraafplaatsen steeds meer gebiedsgericht ingericht. Binnen de beheercyclus wordt rekening gehouden met het specifieke karakter, de functie en de uitstraling van iedere begraafplaats. Dit betekent dat onderhoudsniveaus, vervangingsmomenten en beheermaatregelen worden afgestemd op de lokale situatie, het gebruik en de bijzondere waarden van de begraafplaats. Deze werkwijze sluit aan bij de uitgangspunten van het Integraal Beheerplan Openbare Ruimte 2027-2031 en de bestuursopdracht Liefde voor de Openbare Ruimte, waarbij gebiedsgericht werken en een integrale afweging centraal staan. Cluster Veiligheid Cluster Veiligheid werkt aan een veilige en weerbare samenleving. We verbinden openbare orde, zorg, digitale veiligheid, crisisbeheersing en de openbare ruimte.

Het Integraal Veiligheidsplan 2027-2030 bouwt voort op zorg en veiligheid, ondermijning en digitale veiligheid en werkt maatschappelijke weerbaarheid verder uit. Wat willen we bereiken? • Inwoners voelen zich veilig en krijgen passende ondersteuning als zorg- en veiligheidsproblemen samenkomen. • We signaleren, verstoren en bestrijden ondermijnende criminaliteit. • De gemeente, inwoners en ondernemers zijn beter voorbereid op digitale dreigingen en incidenten. • De samenleving en gemeentelijke organisatie kunnen grote verstoringen beter opvangen en herstellen. Indicatoren Indicator | Realisatie | Begroting | Streefwaarde 2023 | 2024 | 2025 | 2026 | 2027 | 2030 % inwoners dat zich meestal of altijd veilig voelt | - | 89% | 89% | 89% | 89% | 89% % inwoners dat (heel) veel overlast ervaart | - | 8% | 11% | 8% | 8% | 8% Wat gaan we daarvoor doen? Zorg en Veiligheid Veiligheid en gezondheid hangen sterk samen. Achter overlast, verwaarlozing, huiselijk geweld of criminaliteit liggen vaak sociale problemen. Daarom werken het sociaal domein en Veiligheid intensiever samen. We signaleren problemen vroeg en delen informatie zorgvuldig en tijdig. Ook verbeteren we ondersteuning en samenwerking tussen professionals. Zij krijgen praktische handvatten om snel op of af te schalen. We voorkomen en bestrijden huiselijk geweld en kindermishandeling.

Geweld tegen meisjes en vrouwen blijft een belangrijk aandachtspunt. Een motie over vrouwveiligheid versterkt deze prioriteit. We investeren in bewustwording, vroegsignalering, preventie en passende hulp. Met partners bouwen we aan een sluitende aanpak. We leren inwoners en professionals signalen herkennen en zorgen bespreken. Snelle hulp beschermt slachtoffers en gezinnen. Betere samenwerking zorgt dat geweld eerder wordt herkend, gemeld en aangepakt. Ondermijning en Bibob We maken Hollands Kroon onaantrekkelijk voor criminelen. We gebruiken bestuurlijke middelen, zoals de Wet Bibob en het sluiten van panden. Daarmee onderzoeken en beperken we ernstige risico’s op crimineel misbruik. We versterken de weerbaarheid van de organisatie en samenleving. Ook verbeteren we informatie, beleid en beschikbare bestuurlijke middelen. Trainingen leren medewerkers en partners signalen herkennen en juist handelen. We verschuiven van reageren naar proactief en risicogericht werken. Daardoor sturen we eerder op het voorkomen van ongewenste ontwikkelingen. Dat vraagt vroegsignalering, goede informatie en een gezamenlijke aanpak. We werken samen met inwoners, ondernemers, vergunningverleners en wijkteams. Ook toezichthouders, politie en regionale partners doen mee. De afgelopen twee jaar startten we gezamenlijke controles tegen ondermijning. Daarbij werken we met politie, RIEC en buurgemeenten.

We zetten deze aanpak voort en borgen haar in onze organisatie. Zo voeren we taken zelfstandig, rechtmatig en consequent uit. Extra personeel of geld leggen we via de beleidscyclus voor. Begroting 2027-2030 - Programma’s | 46 Begroting 2027-2030 - Programma’s 47 Digitale veiligheid Digitalisering biedt veel kansen, maar maakt ons ook afhankelijk. Uitval, gijzelsoftware, datalekken, fraude en sabotage kunnen grote gevolgen hebben. Ze raken dienstverlening, vertrouwen en openbare orde. Digitale veiligheid is daarom een strategische opgave voor de hele organisatie. We volgen de Lokale Cyberwegenkaart van het CCV. We beveiligen de organisatie en bereiden ons voor op digitale crises. Ook vergroten we de weerbaarheid van inwoners en ondernemers. We volgen online ontwikkelingen die de openbare orde kunnen raken. Daarbij werken we met regionale en landelijke partners. Digitale weerbaarheid vraagt techniek, bewust gedrag, goede processen en samenwerking. Maatschappelijke weerbaarheid Een weerbare samenleving kan grote verstoringen opvangen en erop reageren. Overheden, bedrijven, organisaties en inwoners dragen samen verantwoordelijkheid. Gemeenten spelen een sleutelrol als eerste aanspreekpunt voor inwoners. We helpen ontwrichting voorkomen, opvangen en herstellen. Het Integraal Veiligheidsplan 2027-2030 werkt dit thema verder uit.

Een maatregel is een landelijk netwerk van noodsteunpunten. Daar krijgen inwoners informatie, basiszorg, warmte of koelte en ondersteuning. Ook kunnen zij apparatuur opladen. Een pilot onderzoekt één locatie per 5.000 of 10.000 inwoners. Mogelijk wordt de loop- of fietsafstand bepalend. Dit heeft veel gevolgen voor onze uitgestrekte gemeente. Overzicht kosten programma Leefbaarheid In onderstaande tabel worden eerst de lasten per cluster weergegeven waarna het saldo voor bestemming (voor een storting in de reserve) volgt. Hierna wordt een eventuele storting in de reserve weergeven waarna het resultaat na bestemming wordt weergegeven. Vervolgens worden de baten per cluster weergegeven waarna het saldo voor bestemming (voor een onttrekking aan de reserve) volgt. Hierna wordt een eventuele onttrekking aan de reserve weergeven waarna het resultaat na bestemming wordt weergegeven. Tenslotte wordt het saldo van de lasten en baten na bestemming weergegeven.

Lasten (bedragen x 1.000) | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Infrastructuur | 10.586 | 11.877 | 11.167 | 11.167 | 11.183 Milieu | 17.271 | 18.535 | 14.326 | 13.582 | 13.582 Omgevingskwaliteit | 15.668 | 10.267 | 9.903 | 9.903 | 9.903 Veiligheid | 7.492 | 8.255 | 8.451 | 8.544 | 8.544 Saldo voor Bestemming | 51.017 | 48.934 | 43.847 | 43.196 | 43.212 Reserve Leefbaarheid | 689 | 14 | 14 | 14 | 14 Saldo na Bestemming | 51.706 | 48.947 | 43.860 | 43.209 | 43.225 Baten (bedragen x 1.000) | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Infrastructuur | -186 | -283 | -283 | -283 | -283 Milieu | -14.445 | -16.291 | -12.949 | -12.949 | -12.949 Omgevingskwaliteit | -2.134 | -2.084 | -2.084 | -2.084 | -2.084 Veiligheid | -9 | -9 | -9 | -9 | -9 Saldo voor Bestemming | -16.774 | -18.668 | -15.326 | -15.326 | -15.326 Reserve Leefbaarheid | -5.107 | -1.719 | -1.302 | -831 | -831 Saldo na Bestemming | -21.881 | -20.387 | -16.627 | -16.156 | -16.156 Saldo (bedragen x 1.000) | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Lasten | 51.706 | 48.947 | 43.860 | 43.209 | 43.225 Baten | -21.881 | -20.387 | -16.627 | -16.156 | -16.156 Saldo | 29.825 | 28.560 | 27.233 | 27.053 | 27.069 Begroting 2027-2030 - Programma’s | 48 Begroting 2027-2030 - Programma’s 49 Toelichting lasten en baten. Hier belichten we de voornaamste afwijkingen van lasten en baten per cluster ten opzichte van 2026.

Cluster Infrastructuur Lasten (Toename 1,29 mln.) De mutaties ontstaan door afwijkingen in personele lasten en kapitaallasten. Hiervoor verwijzen we naar bladzijde 11. Baten (Toename 96K) Deze stijging in baten is gerelateerd aan de verwachting van een toename in legesinkomsten op werk die derden uitvoeren in onze openbare ruimte. Cluster Milieu Lasten (Toename 1,26 mln.) De stijging in lasten is voornamelijk gerelateerd aan de uitvoeringsagenda van Duurzaamheid. Deze ramen we jaarlijks en dus niet structureel. Dit is vervolgens ook terug te zien in de meerjarenraming. We verwachten een structurele benadering vorm te geven die aansluit bij de ambities die uitgesproken zijn in het coalitieprogramma. Andere mutaties ontstaan door afwijkingen in kapitaallasten. Hiervoor verwijzen we naar bladzijde 11. Riolering is kostendekkend. Bij het nieuw op te stellen beleidsplan programma stedelijk water en riolering wordt er gekeken naar een nieuwe rekengrondslag. De impact op de kosten en rioolheffing die hieruit voortkomt wordt aan de raad voorgelegd. Hiernaast ondervinden we een prijsindexatie van HVC op de afvalkosten. We dekken dit met de afvalstoffenheffing en passen de tarieven aan. Baten (Toename 1,8 mln.) Hier is de incidentele aard te zien van de inkomsten die gerelateerd zijn aan de subsidie Nationaal Isolatieprogramma en subsidie Energiearmoede.

De CDOKE- middelen vanuit de SPUK-opbouw worden eerst benut alvorens een beroep wordt gedaan op de CDOKE-middelen die nu via de Algemene Middelen worden uitgekeerd. Hiermee wordt rekening gehouden in 2027, maar zijn niet zeker voor de jaren daarna. Dat verklaart de flinke toename in 2027 en afname in de meerjarenraming. De kostendekking op riool en afval zijn hierin ook meegenomen. Begroting 2027-2030 - Programma’s 50 Cluster Omgevingskwaliteit Lasten (Afname 5,4 mln.) De lagere lasten zijn het gevolg van het wegvallen van de impulsgelden en overige incidentele budgetten per 1 januari 2027. Andere mutaties ontstaan door afwijkingen in personele lasten en kapitaallasten. Hiervoor verwijzen we naar bladzijde 11. Cluster Veiligheid Lasten (Toename 763K) De toename ontstaat door een hogere bijdrage aan de Veiligheidsregio NHN, een hogere gemeentelijke bijdrage voor noodsteunpunten (zie hierna toegelicht), hogere beheerkosten voor de brandweerkazernes en een groter toepassingsbereik vanuit Wet op Bibob. Andere mutaties ontstaan door afwijkingen in personele lasten en kapitaallasten. Hiervoor verwijzen we naar bladzijde 11. Het incidentele budget voor de handhaving bij Ewijcksluis (-220K) valt vrij na 2026. Noodsteunpunten. Het Rijk stelt vanaf 2027 structureel geld beschikbaar voor noodsteunpunten. De veiligheidsregio verdeelt dit vooral op basis van inwoners.

Historisch gaat het om ongeveer € 2 per inwoner. Hollands Kroon verwacht in 2027 € 98.000 te ontvangen. Het model houdt geen rekening met oppervlakte en noodzakelijke spreiding. Eén steunpunt kost gemiddeld € 8.500 per jaar. Dit omvat ook afschrijving van communicatie- en noodstroommiddelen. Voor 22 locaties is structureel € 187.000 nodig. Om aan de wettelijke dekkingsplicht te voldoen en de fysieke veiligheid in alle dorpen te borgen, is het noodzakelijk om het tekort structureel op te vangen binnen de gemeentelijke begroting. Totale structurele lasten 2027 (22 steunpunten): € 187.000 Af: Verwachte Rijksbijdrage (via VRNHN): € 98.000 Netto gemeentelijke claim (Structureel extra gevraagd budget): € 89.000 We gebruiken het geld voor een gefaseerde technische inrichting. Het gaat om noodstroom, satelliettelefonie en onderhoud van vitale systemen. Ook betalen we ondersteuning en training van beheerders en vrijwilligers. Mogelijk kunnen we een deel van de kosten over meerdere jaren verdelen. Welk deel dat is, weten we nog niet. Daarom nemen we nu voorzichtig het hele bedrag als jaarlijkse last op Begroting 2027-2030 - Programma’s 51 Reserve Leefbaarheid Lasten (Afname 675K) Het verschil ziet op incidentele CDOKE en Energie Armoede middelen die in 2026, via overheveling uit 2025, worden gestort.

Baten (Toename 3,4 mln.) De mutatie is voornamelijk gerelateerd aan impulsgelden (begraafplaatsen, openbare ruimte, energiebesparing en woningbouw) en andere middelen (CDOKE, Energie Armoede, uitvoeringsagenda klimaatadaptatie en flexwoningen) die in 2026, via overheveling uit 2025, vanuit de reserve worden ingezet. Begroting 2027-2030 - Programma’s 52 Vitaliteit Begroting 2027-2030 - Programma’s 53 Programma Vitaliteit In het Programma Vitaliteit wordt gezorgd dat inwoners kunnen meedoen en passende ondersteuning krijgen. We verbinden gezondheid, bestaanszekerheid, wonen, ontmoeting, ontwikkeling, sport, cultuur en educatie. Preventie, vroege signalering en ondersteuning dichtbij staan centraal. Door vergrijzing, mentale gezondheidsvragen en druk op jeugdhulp en Wmo maken we duidelijke keuzes en werken we nauw samen met maatschappelijke partners. De opgaven in het sociaal domein raken vrijwel alle gemeentelijke beleidsterreinen. Een programma overstijgende aanpak is daarom noodzakelijk: gezondheid, participatie, wonen, leefbaarheid en de fysieke leefomgeving versterken elkaar. Cluster Zorg Cluster Zorg versterkt de gezondheid en veerkracht van inwoners. Incluzio Hollands Kroon biedt jeugdhulp en Wmo-ondersteuning. Andere zorg-, welzijns- en gezondheidspartners vullen dit aan. Door vergrijzing en zwaardere hulpvragen groeit de vraag.

Daarom zetten we in op preventie, vroege signalering en doelmatige ondersteuning, met behoud van kwaliteit en toegankelijkheid. Wat willen we bereiken? • Inwoners zijn gezond en gelukkig en houden zoveel mogelijk zelf de regie. We werken vanuit Positieve Gezondheid. • In en tussen dorpen is een sterke sociale samenhang. Inwoners kunnen elkaar gemakkelijk ontmoeten en meedoen. • Inwoners van alle leeftijden doen volwaardig mee en krijgen gelijke kansen en passende ondersteuning. • Inwoners wonen veilig en zo lang mogelijk zelfstandig thuis. Ondersteuning en zorg blijven beschikbaar. Indicatoren Indicator | Realisatie | Begroting | Streefwaarde 2023 | 2024 | 2025 | 2026 | 2027 | 2030 Welk cijfer geeft u -over het algemeen- uw gezondheid? | - | 7,6 | 7,7 | 7,7 | 7,7 | 7,7 % inwoners dat aangeeft te weinig contacten te hebben. | - | 0,16 | 0,2 | 0,18 | 0,17 | 0,16 % inwoners dat vindt dat buurtbewoners op een prettige manier met elkaar om gaan. | - | 0,75 | 0,78 | 0,78 | 0,78 | 0,79 % inwoners (zeer) tevreden met het aanbod van zorg- en gezondheidsvoorzieningen | - | 0,64 | 0,68 | 0,85 | 0,85 | 0,85 % inwoners (zeer) tevreden met het aanbod van welzijnsvoorzieningen | - | 0,45 | 0,47 | 0,7 | 0,6 | 0,7 Wat gaan we daarvoor doen? Transformatie en uitbreiding wijkteam Incluzio Hollands Kroon verzorgt jeugdhulp en Wmo-ondersteuning in één aanpak.

Het wijkteam helpt inwoners dichtbij en voorkomt onnodige specialistische hulp. Zo blijven ondersteuning en kosten beheersbaar. We zetten de uitbreiding uit 2025 en de veranderopdracht voort. Contractafspraken en het dashboard sturen de uitvoering. We versterken samenwerking met onderwijs, GGD, algemene voorzieningen en ontmoetingsplekken, ook bij opvanglocaties. Zo verschuiven we van zware naar lichte hulp en preventie. In 2027 vernieuwen we het contract voor 2028 en later. Implementatie Wet verbetering beschikbaarheid jeugdzorg We kopen specialistische jeugdhulp regionaal in volgens de nieuwe wet. Hiervoor richten gemeenten een gemeenschappelijke regeling in. Ook passen we het contract met Incluzio Hollands Kroon aan. We werken regionaal waar de wet dit vraagt. Tegelijk behouden we lokale toegang, wijkgericht werken en ons inkoopmodel. Zo blijft specialistische hulp beschikbaar. In 2027 onderzoeken we planning en financiële gevolgen. Gezondheidsbeleid Gezondheid hangt ook af van inkomen, onderwijs, wonen en sociale contacten. Het Rijk vraagt gemeenten gezondheid in relevant beleid op te nemen. Preventie, eigen regie en veerkracht staan daarbij centraal. We ontwikkelden het gezondheidsbeleid in 2026. Eind 2026 of begin 2027 volgt besluitvorming. Daarna voeren we prioriteiten uit en verwerken die in beleid en projecten.

Begroting 2027-2030 - Programma’s | 54 Begroting 2027-2030 - Programma’s 55 Suïcidepreventiebeleid Sinds 1 januari 2026 is suïcidepreventie een gemeentelijke taak. Gemeenten maken en voeren lokaal beleid uit met zorg, welzijn en onderwijs. Dit beleid wordt onderdeel van het gezondheidsbeleid. Goede uitvoering vraagt coördinatie, kennis, vroege signalering en samenwerking met veiligheid en zorg. Zo versterken we mentale gezondheid en voorkomen we ernstig leed. In 2027 werken we regionaal verder. IZA-transformatieplan Hollands Kroon werkt binnen Noord-Holland Noord Gezond actief samen. Gemeenten, zorg- en welzijnsorganisaties, verzekeraars en inwoners voeren daar het Integraal Zorgakkoord uit. Dit houdt zorg toegankelijk, betaalbaar en goed. Dat is nodig door vergrijzing, groeiende zorgvraag en personeelstekorten. Het regionale transformatieplan vertaalt het landelijke akkoord naar de Kop van Noord-Holland. Het loopt van 2025 tot en met 2027. Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA) Het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord volgt op IZA en GALA. Het versterkt de samenwerking tussen zorg, welzijn, ondersteuning en preventie. Gemeenten, zorgverzekeraars en regionale partners maken hiervoor een regionale werkagenda. Deze richt zich op landelijke basisfuncties en een sterke regionale infrastructuur. Het Rijk verstrekt hiervoor van 2027 tot en met 2029 specifieke middelen.

Valpreventie We organiseren bijeenkomsten, valpreventietrainingen en woningchecks. Huisartsen, fysiotherapeuten, welzijnsorganisaties en de gemeente werken daarbij samen. Zo bereiken en begeleiden we inwoners tijdig. Ouderen kunnen daardoor langer veilig en zelfstandig thuis wonen. Binnen AZWA is valpreventie een vaste basisfunctie. De eerdere GALA-middelen gaan op in de bredere financiering van IZA en AZWA. Laagdrempelige steunpunten Inwoners kunnen zonder verwijzing terecht bij laagdrempelige steunpunten. Zij vinden daar ontmoeting, een luisterend oor en ervaringsdeskundige ondersteuning. In 2027 evalueren we de steunpunten en vergroten we hun bekendheid. Begroting 2027-2030 - Programma’s 56 Mentale gezondheidsnetwerken In 2027 verkennen we een lokaal mentaal gezondheidsnetwerk. Als bovenregionale middelen beschikbaar zijn, starten we ook een proef. Huisartsen, de geestelijke gezondheidszorg en het sociaal domein werken daarin samen. Zo krijgen inwoners met mentale gezondheidsvragen eerder passende ondersteuning. De samenwerking is breder dan Welzijn op recept, omdat de geestelijke gezondheidszorg direct deelneemt. Logeren zonder zorgen In 2027 zetten we Logeren zonder zorgen voort. Ook werken we aan toegankelijk en regionaal dekkend aanbod van logeerzorg. Het regionale regiepunt Respijtzorg blijft bestaan.

We verbeteren de bekendheid en toegang en versterken de regionale samenwerking. Zo kunnen inwoners langer zelfstandig thuis wonen en raken mantelzorgers minder snel overbelast. Dementievriendelijk Hollands Kroon Wij willen dat inwoners met dementie en hun mantelzorgers zich gezien, begrepen en ondersteund voelen. Daarom geven wij in 2027 verder uitvoering aan een dementievriendelijk Hollands Kroon. We versterken de samenwerking tussen maatschappelijke organisaties, zorg- en welzijnspartners en zetten in op kennisdeling, voorlichting en training. Hierdoor kunnen inwoners met dementie langer actief deelnemen aan het dagelijks leven en worden mantelzorgers beter ondersteund. Onderstaande onderwerpen vallen niet onder AZWA. Vervangend aanbod opvoedspreekuur (GGD) De inzet van de opvoedadviseur bij de GGD stopte op 1 januari 2026. Tegelijk vraagt de Hervormingsagenda Jeugd om meer preventie en vroegsignalering. Ouders en jongeren moeten daarom op een andere manier tijdig ondersteuning krijgen. In 2027 onderzoeken we hoe we dit aanbod kunnen opnemen in het sociaal wijkteam. JGZ-huisvesting (consultatiebureau) Niedorp-Winkel De gemeente is sinds 2015 verantwoordelijk voor huisvesting van de jeugdgezondheidszorg. De locatie in Niedorp-Winkel voldoet niet meer aan de eisen van de GGD. Er ontbreekt bijvoorbeeld een spreekkamer.

In 2027 onderzoeken we verbouwing van de huidige locatie bij Monter Kinderopvang. Als dat niet mogelijk is, zoeken we een andere locatie. Het voorstel bevat ook een kostenraming. Begroting 2027-2030 - Programma’s 57 AED's De gemeente beheert honderd AED’s in de openbare ruimte. Team Buitendienst verzorgt het beheer. AED Solutions voert het onderhoud uit. In maart 2027 moet veel materiaal worden vervangen. Het onderhoudscontract loopt op 1 juli 2027 af. Het voorstel is om dit contract opnieuw met vier jaar te verlengen. Beschermd wonen en beschermd thuis De decentralisatie van Beschermd Wonen blijft onderwerp van landelijke besluitvorming. Samen met de gemeenten in de Kop van Noord-Holland blijven wij werken aan de transformatie van beschermd wonen naar beschermd thuis. Daarbij zetten wij in op vroegsignalering, herstelgerichte ondersteuning en passende woonoplossingen, zodat inwoners zoveel mogelijk zelfstandig kunnen wonen met ondersteuning dichtbij. Aanpak dakloosheid Samen met de gemeenten in de Kop van Noord-Holland werken wij verder aan de ontwikkeling en uitvoering van het regionaal actieplan dakloosheid en de ambities uit het Nationaal Actieplan Dakloosheid ‘Eerst een Thuis’. We zetten daarbij in op het voorkomen van dakloosheid, het versterken van de doorstroom naar passende huisvesting en het bevorderen van duurzame uitstroom uit de opvang.

Daarbij onderzoeken en ontwikkelen we vernieuwende woonvormen en aanpakken, waaronder Housing First. Lokale Inclusie Agenda We zetten de uitrol van de Lokale Inclusie Agenda voort in de resterende dorpen, inclusief de bijbehorende toegankelijkheidstoetsen. Jeugdondersteuning op kindcentra en jongerenwerkers op school We zetten jeugdondersteuners op kindcentra en jongerenwerkers op scholen voort. In 2027 breiden we de aanpak uit naar twee nieuwe locaties. We versterken de samenwerking met onderwijs en lokale teams. Ook ontwikkelen we preventieve groepsactiviteiten en ondersteunen we leerkrachten bij signalering en verwijzing. De aanpak sluit aan op de regionale ontwikkeling van stevige lokale teams. De verwachte besparing op jeugdhulp wordt vanaf 2028 zichtbaar. We onderbouwen deze besparing met gegevens en analyses. Toekomstbestendige ontmoetingsplekken voor verenigingen en stichtingen • We betrekken alle dorps-, buurt- en cultuurhuizen bij de nulmeting voor het accommodatiebeleid. Begroting 2027-2030 - Programma’s 58 • We bespreken huidige en toekomstige behoeften met gebruikers en beheerders. • We verwerken de uitkomsten in het accommodatiebeleid. • We werken dit beleid verder uit. Daarbij besteden we aandacht aan duurzaamheid, toegankelijkheid, meervoudig gebruik en toekomstbestendigheid.

Inloopvoorzieningen en ontmoetingsplekken voor Jongeren Jongeren en jongvolwassenen hebben behoefte aan plekken voor activiteiten en ontmoeting, maar het aanbod is beperkt of lastig bereikbaar. We blijven lokale initiatieven ondersteunen die ontmoetingen tussen jongeren stimuleren. Eenzaamheid en mentale gezondheid blijven aandachtspunten, waarbij vroegsignalering en toegankelijke hulp cruciaal zijn om grotere problemen te voorkomen. Inloopvoorzieningen lijken kansrijk. In 2026 is gestart met een algehele verkenning. Dit wordt verder uitgewerkt in 2027. Met deze inloopvoorzieningen werken we daarbij aan de ambities vanuit de Regiovisie Sociaal Domein, Hervormingsagenda Jeugd en ontwikkelagenda D6 vanuit de AZWA op het gebied van toegang en lokaal voorzieningsniveau. Vrijwilligersbeleid Vrijwilligers zijn belangrijk voor de leefbaarheid in de dorpen en voor de zorg. Het project Versterken Vrijwilligersbestand bracht de behoeften van maatschappelijke organisaties in beeld. Een nieuwe bestuursopdracht bouwt hierop voort. Eind 2026 of begin 2027 verwachten we de uitkomsten en adviezen. Daarna volgt bestuurlijke besluitvorming. In 2027 voeren we het besluit uit. Cluster Bestaanszekerheid Cluster Bestaanszekerheid helpt inwoners om mee te doen en grip te houden op hun leven.

We bieden ondersteuning bij inkomen, schulden, participatie, taal, inburgering, werk, opleiding en huisvesting. Daarbij staat de menselijke maat centraal. We verbinden financiële, sociale, gezondheids- en woonvragen en werken samen met onderwijs, werkgevers en maatschappelijke partners. Wat willen we bereiken? • Alle inwoners kunnen meedoen, rondkomen en leven zonder geldzorgen. • Inwoners binnen de Participatiewet ontwikkelen zich naar meer zelfstandigheid en deelname aan werk. • Meer inwoners met een migratieachtergrond volgen trajecten die taal, werk en participatie combineren. • Kinderen en volwassenen met een laag inkomen blijven sociaal, sportief en cultureel meedoen. • | Nieuwkomers krijgen passende opvang, huisvesting en begeleiding voor integratie en deelname. • | Inwoners krijgen tijdige en effectieve schuldhulp. We voorkomen en lossen problematische schulden op. • | Minder jongeren verlaten school zonder startkwalificatie. Jongeren die uitvallen, krijgen tijdig passende begeleiding.

Indicatoren Indicator | Realisatie | Begroting | Streefwaarde 2023 | 2024 | 2025 | 2026 | 2027 | 2030 % inwoners onder de Participatiewet die participeren in de samenleving | 0,89 | 0,89 | 0,89 | 0,89 | 0,89 | 0,89 (werkervaringsplaats, vrijwilligerswerk, inburgeringstraject etc.) % preventieve hulp bij geldzorgen (overig % is hulp bij problematische schulden: | 0,85 | 0,83 | 0,84 | 0,85 | 0,85 | 0,85 schuldbemiddeling of -sanering) Wat gaan we daarvoor doen? Herstructurering arbeidsmarktinfrastructuur In 2027 bouwen we de regionale samenwerking rond het Werkcentrum NHN verder uit. Het Regionaal Werkcentrum Noord-Holland Noord helpt inwoners, werkzoekenden, werkenden en werkgevers met vragen over werk, scholing, loopbaanontwikkeling en personeel. In de Kop van Noord-Holland zijn al locaties in Den Helder en op Texel. Naar verwachting volgt Schagen in 2027. Ook inwoners en werkgevers uit Hollands Kroon kunnen hiervan gebruikmaken, digitaal en op locatie. De komende periode werken gemeenten, UWV en partners aan één herkenbaar en toegankelijk Werkcentrum voor de hele arbeidsmarktregio. Daarbij worden de uitgangspunten uit de visie op de Wet structuur uitvoeringsorganisatie werk en inkomen (SUWI) uitgewerkt in een uitvoeringsplan. Ook worden werkwijzen en dienstverlening beter op elkaar afgestemd, als voorbereiding op de wijziging van de Wet SUWI per 1 juli 2027.

Voor inwoners betekent dit eenvoudigere toegang tot hulp bij werk, scholing en loopbaanvragen. Voor werkgevers ontstaat één duidelijk aanspreekpunt voor vragen over personeel en arbeidsmarktinstrumenten. Daarnaast werken we aan een Werken in Nederland-punt voor vragen over werken, wonen en leven in Nederland. Begroting 2027-2030 - Programma’s | 59 Begroting 2027-2030 - Programma’s 60 Voortijdig schoolverlaten – van school naar duurzaam werk In Noord-Holland Noord voeren we het regionale programma Samen Sterk naar School en Werk 2026-2029 uit. Het doel is om voortijdig schoolverlaten te verminderen en jongeren beter te begeleiden naar vervolgonderwijs, werk of maatschappelijke participatie. Gemeenten, onderwijs, werkgevers en arbeidsmarktpartners werken hierin samen aan vroegsignalering, loopbaanbegeleiding en ondersteuning van jongeren zonder startkwalificatie. Voor Hollands Kroon blijft dit belangrijk. Het aantal nieuwe voortijdig schoolverlaters daalde van 82 in schooljaar 2022/2023 naar 57 in 2024/2025, maar er blijft een groep jongeren die extra begeleiding nodig heeft. Daarom zetten we in op een sluitende aanpak, met aandacht voor jongeren die niet of beperkt in beeld zijn, zodat zij tijdig ondersteuning krijgen richting onderwijs, participatie of werk. Participatiewet in Balans In 2027 werken we verder aan de invoering van de Participatiewet in Balans.

De nadruk ligt op maatwerk, vertrouwen, eigen regie en participatie naar vermogen. We passen beleid, werkprocessen, systemen en dienstverlening hierop aan en sluiten aan bij de ontwikkelingen binnen het Werkcentrum NHN. De wet vraagt ook om een bredere kijk op meedoen. Niet voor iedereen is betaald werk direct haalbaar; soms zijn maatschappelijke participatie, scholing of persoonlijke ontwikkeling eerst nodig. Daarom werken we met projecten zoals Collectief Tenzij, lifecoaching – mede gefinancierd door het Europees Sociaal Fonds - en nieuwe vormen van participatie. Veel inwoners hebben te maken met een combinatie van geldzorgen, gezondheidsproblemen, taalachterstanden, woonproblemen of afstand tot werk. Dat vraagt om samenwerking tussen gemeentelijke teams en maatschappelijke partners. Daarnaast blijven we inzetten op toegankelijk minimabeleid, betere bekendheid van regelingen en vroegsignalering van schulden, zodat inwoners eerder hulp krijgen en problematische schulden zoveel mogelijk worden voorkomen. Doorontwikkeling GRGA naar een toekomstbestendige sociale infrastructuur De GRGA (Gemeenschappelijke Regeling Gesubsidieerde Arbeid) is het samenwerkingsverband van Den Helder, Hollands Kroon en Schagen voor inwoners die extra ondersteuning nodig hebben om duurzaam aan het werk te komen.

De uitvoering loopt via Probedrijven en richt zich op passend werk en begeleiding voor onder andere de voormalige Wsw-doelgroep, beschut werk en inwoners met loonkostensubsidie. Door landelijke en regionale ontwikkelingen, zoals de Participatiewet in Balans, de vorming van Regionale Werkcentra en de veranderende ondersteuningsbehoefte, werken de drie gemeenten aan de doorontwikkeling van de GRGA. Dit gebeurt als onderdeel van een toekomstbestendige sociale infrastructuur in de Kop van Noord-Holland. In 2027 krijgen de impactanalyse en bestuurlijke besluitvorming hierover verder vorm. Tot die tijd blijft de huidige dienstverlening en governance uitgangspunt. Eventuele financiële en organisatorische gevolgen worden verwerkt nadat bestuurlijke besluiten zijn genomen. Begroting 2027-2030 - Programma’s 61 Taal, werk en participatie Sommige inwoners ervaren drempels om mee te doen, werk te vinden of een opleiding te volgen. Het gaat bijvoorbeeld om taal, beperkte werkervaring in Nederland of een klein netwerk. Taalcafés helpen bij het oefenen van de Nederlandse taal en het leggen van contacten, maar bieden niet altijd voldoende aansluiting op werk of scholing. Daarom zetten we de komende jaren sterker in op duale trajecten, waarin taalontwikkeling wordt gecombineerd met werkervaring en maatschappelijke participatie, bijvoorbeeld via initiatieven als TechCourt.

Schulddienstverlening, Vroegsignalering van schulden en preventie Team Schulddienstverlening blijft zich inzetten voor het vroegtijdig bereiken van inwoners en ondernemers met geldzorgen of problematische schulden. Door de halvering van de looptijd van schuldregelingen is de begeleiding geïntensiveerd om terugval te voorkomen. Ook wordt er ingezet op het verlagen van drempels naar ondersteuning door het vernieuwen van brochures, webpagina’s, voorlichting voor professionals en spreekuur met sociaal juristen. Daarnaast zijn de eisen vanuit de basisdienstverlening ingevoerd en is er aansluiting bij DDAS en Schuldenknooppunt. Ook ondernemers met geldzorgen of schulden kunnen terecht bij team Schulddienstverlening. Samen met team BBZ bieden we passende ondersteuning, van preventief advies en betalingsregelingen tot hulp bij problematische schulden. Oekraïense ontheemden De tijdelijke beschermingsregeling voor Oekraïense ontheemden is verlengd tot 4 maart 2028. Gemeenten blijven verantwoordelijk voor opvang en werken aan tijdelijke huisvesting voor de langere termijn, grotendeels gefinancierd uit Rijksmiddelen via de Doelgroep Flexibele Regeling (DFR). Ten opzichte van de kaderbrief zijn de inzichten rond tijdelijke huisvestingslocaties voor Oekraïners, spoedzoekers en statushouders veranderd. De raad wordt hierover via een memo geïnformeerd.

Vanaf 4 maart 2028 valt een deel van de Oekraïense ontheemden mogelijk onder de Participatiewet. De gemeente stelt hiervoor beleid op zodra het Rijksbeleid duidelijk is. Spreidingswet en asielopvang Hollands Kroon draagt bij aan de Spreidingswet via een opvanglocatie voor asielzoekers (azc). Aan de Balgweg is op 1 september 2026 een azc geopend, voor 255 bewoners. Daarmee voldoen wij aan de Spreidingswet. Aan de taakstelling voor de opvang van alleenstaande minderjarige vluchtelingen voldoet Hollands Kroon nog niet. Daarvoor zijn wij in overleg met de regio. Begroting 2027-2030 - Programma’s 62 Statushouders (tijdelijke huisvesting) De taakstelling voor huisvesting van statushouders blijft hoog. Dit geeft extra druk op de woningmarkt, vooral bij de huisvesting van grote gezinnen (meer dan 6 personen). Hollands Kroon werkt aan alternatieven zoals woningdelen, doorstroomlocaties en tijdelijke huisvesting, zoals de Hoornseweg in Middenmeer. Door deze oplossingen kunnen statushouders die gekoppeld worden aan de gemeente sneller passend gehuisvest worden en ook sneller starten met inburgering. Financiering komt deels uit Rijksmiddelen. Overschotten uit de Rijksbudgetten voor opvang en huisvesting van de doelgroepen en eventuele overschotten uit het lopende project worden ingezet voor dit doel.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://hollandskroon.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/803f1931-86dd-4c9a-90de-3a68573f4a1c?agendaItemId=e21dedcc-c8d8-4f9d-a1f5-e76b47e4da13