Bijlage 3 Participatieverslag Erfgoedvisie Hollands Kroon
Tekst van het document
Nee
Niet van toepassing Niet van toepassing
voor een erfgoedinsteek gekozen. Onder de kop ‘erfgoededucatie’ is opgenomen wat we als gemeente willen mbt het onderwijs en de jeugd in relatie tot erfgoed. Het is erg lastig om leerkrachten te motiveren om erfgoed in hun lessen te betrekken. In principe moet elke leerkracht hier aandacht aan besteden omdat het onderdeel is van het curriculum. Onder de kop ‘Erfgoededucatie’ is beschreven wat we als gemeente al aanbieden aan lesprogramma’s. Niet van toepassing. Niet van toepassing
Nee
Suggestie wordt doorgestuurd in de gemeentelijke organisaties met de collega’s die zich bezighouden met de jeugdburgemeester.
Ja
Het CPHK heeft een aantal bijeenkomsten georganiseerd waarbij de historische verenigingen werden uitgenodigd. We moedigen deze samenwerking aan tussen erfgoedorganisaties. Er is een extra kader opgenomen om dit te benadrukken.
Nee
Dat zou zeker erfgoed onder de aandacht brengen maar we gaan organisatoren hier niet toe verplichten.
Nee
Dat zou een idee kunnen zijn om kinderen met erfgoed in contact te brengen op een manier dat past bij hun leefwereld. We gaan uitzoeken wat een goed middel blijkt te zien, zie de uitwerking onder de kop ‘erfgoededucatie’. Niet van toepassing
Niet van toepassing
25
gedeeld. Het mag daarom wel prikkelend zijn om de lokale geschiedenis interessant te maken. Kan Nieuwe Niedorp worden aangewezen als beschermd dorpsgezicht en daarmee de uitstraling extra beschermen?
Ja
Wieringermeerboerderijen worden gesloopt en daarom beter worden beschermd. Tegelijkertijd moet de boer ook kunnen blijven boeren. Kijk daarom vooral naar de bedreigingen die op de Wieringermeerboerderijen afkomen. Dat zijn dus niet grote schuren die ernaast gebouwd worden ten behoeve van bedrijfsvoering. Inventariseer in wat er allemaal al is voor erfgoed in de gemeente voordat het weg is.
Nee
Stolpen behouden.
Nee
In de visie is niet beschreven dat orde 3 stolpboerderijen mogelijk de bescherming krijgen van ‘karakteristiek’. Waarom is hiervoor gekozen?
Nee
Nee
De Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed heeft in 2009 besloten om niet meer nieuwe beschermde stads- en dorpsgezichten aan te wijzen. Hier is toe besloten omdat het belang van cultuurhistorische waarden steeds zwaarder werd meegewogen in bestemmingsplannen en de noodzaak voor het aanwijzen van nieuwe gezichten daarmee afnam. Hollands Kroon kiest voor een stimulerend monumentenbeleid waarin eigenaren toestemming dienen te geven voordat we overgaan tot aanwijzing. We zijn daarom niet voornemend om een deel van Nieuwe Niedorp de status van beschermd dorpsgezicht op te leggen. Dat past niet binnen een stimulerend monumentenbeleid. We kunnen we onderzoeken op welke wijze we eigenaren kunnen stimuleren om de karakteristieke gevels te behouden of terug te brengen aangezien gevels van grote invloed zijn op de uitstraling. Er is een uitwerking opgenomen onder thema ‘Gebouwd Erfgoed’ kop ‘karakteristieke bebouwing’. Voordat we Wieringermeerboerderijen kunnen beschermen moeten we eerst inzicht hebben in de waarden van de boerderijen. Er is in de visie opgenomen dat we gaan werken aan een inventarisatie van de Wieringermeerboerderijen. Denk daarbij aan de Stolpenwaarderingskaart.
Er reeds al een inventarisatie gemaakt van karakteristieke gebouwen. Deze zijn benaderd voor de gemeentelijke monumentenstatus. Daarnaast is opgenomen in de visie dat we gaan onderzoeken of er meer gebouwen de status ‘karakteristiek’ verdienen. Zie onder ‘Agrarisch erfgoed’ de kaders en uitwerkingen die speciaal voor stolpboerderijen zijn opgenomen. In de Stolpenwaarderingskaart is gekozen voor een waardering met een indeling in ordes van 0 tot en met orde 5. Orde 0 betekent dat de stolp al de monumentenstatus heeft. Orde 1 is monumentwaardig en orde 2 is karakteristiek/beeldbepalende stolp. In de visie is beschreven dat de eigenaren voor een boerderij in orde 1 worden benaderd voor de status van gemeentelijk monument omdat deze monumentwaardig zijn gewaardeerd. Boerderijen in orde 2 worden benaderd voor de aanduiding karakteristiek. Orde 3 is de grote groep stolpen van voor 1965 en komen vanwege deze waardering niet in aanmerking voor de status monument of aanduiding karakteristiek.
26
Financiële hulp bieden aan eigenaren om het erfgoed te behouden in de gemeente.
Nee
Kennis delen tussen stolpeigenaren is waardevol. Kennis delen en verbindingen faciliteren door ook hier te bouwen aan een netwerk. Fietstocht organiseren in de voetsporen van Jan Wolkers op Wieringen. Postboot van Wieringen is terug in de gemeente. De boot kan overal heen varen en ook de oorspronkelijke route en kan daarmee het paradepaadje worden van de gemeente. De Haukes is en blijft de thuishaven. De gemeente zou de postboot moeten omarmen. Gemeente brede organisatie van toeristische punten opzetten. Allemaal vrijwilligers. Toeristen op de fiets willen geïnformeerd worden over de afsluitdijk en andere bezienswaardigheden in het VVV kantoor in Den Oever. Een fysieke kaart van Hollands Kroon maken ter toeristische promotie, kan van hard plastic om mensen de duiding te geven waar ze precies zijn. Campingeigenaren et cetera kunnen deze dan zelf ophangen. Fenomeen afsluitdijk en de Zuiderzeewerken als toeristisch aantrekkelijke punten en associatie maken van dit watererfgoed. Faciliterend naar de toeristen zijn.
Ja
Nee Ja
Nee Nee
Gemeentelijke monumenteneigenaren kunnen gebruik maken van de subsidieregeling voor onderhoud- en restauratiewerkzaamheden. Op de gemeentelijke website staat een uitleg hoe zij dit kunnen aanvragen en kunnen ze ook direct een aanvraag doen: https://www.hollandskroon.nl/inwoners/erfgoed/subsidies-erfgoed. Eigenaren van een rijksmonument kunnen een subsidieaanvraag doen bij het Rijk. Eigenaren van een provinciaal monument kunnen een aanvraag doen bij de Provincie Noord-Holland. In de visie opgenomen dat we gaan onderzoeken of er behoefte is aan het opbouwen van een lokaal- of regionaal netwerk voor monumenteneigenaren. Hier is aan toegevoegd dat uiteraard ook stolpeigenaren zich hierbij kunnen aansluiten. De gemeente kan mogelijk ondersteunend zijn in de vereniging die een fietstocht wil organiseren maar neemt hierin voorlopig niet het initiatief. We zijn verheugd dat De Postboot die een belangrijke rol heeft gespeeld in de verbinding van Wieringen met het vaste land is teruggekomen naar de gemeente en kijken daarom ook uit naar de restauratie. In de visie is melding gemaakt van de Postboot onder ‘varend erfgoed’.
Deze reactie kan mogelijk worden gebruik voor het samenstellen van de toeristische visie en is doorgestuurd binnen de gemeentelijke organisatie. Deze reactie kan mogelijk worden gebruik voor het samenstellen van de toeristische visie en is doorgestuurd binnen de gemeentelijke organisatie.
Nee
Deze reactie kan mogelijk worden gebruik voor het samenstellen van de toeristische visie en is doorgestuurd binnen de gemeentelijke organisatie.
Nee
De projecten binnen de Zuiderzeewerken zijn van grote impact geweest op onze gemeente. We willen hier dan ook feestelijk bij stil staan door een toeristisch themajaar te organiseren. Er is een uitwerking opgenomen in de visie onder ‘erfgoedtoerisme’.
27
Opbrengsten Platform Denk Mee Gedurende drie weken kon iedereen een reactie achterlaten via het digitale platform Denk Mee. Het is mogelijk om daarbij een document toe te voegen. Hier is twee keer gebruik van gemaakt. De reacties zijn in dit verslag geanonimiseerd.
1. Prachtige visie! Geplaatst op: 19 mei 2023 Reactie
Alles doorgelezen en ik ben er erg tevreden mee! Ook het laten terugkeren van de "Woalkes" op Wieringen zal een mooie landschappelijke aanvulling zijn. Mag ik u erop wijzen dat "Tuunwoalkes" fout is, dit is de benaming op Texel voor de walletjes. In het Wierings en daarmee de originele naam is het alleen "Woalkes", zonder "Tuun".
Is er een aanpassing gemaakt? Ja Zie aanpassing
Toelichting
Is er een aanpassing gemaakt? Ja
Toelichting
Ja
De tekstsuggestie is overgenomen.
De schrijfwijze van het rapport ‘Tuinwallen op Wieringen – mogelijkheden voor herstel en beheer’ van Ten Haaf en Bakker is aangehouden, zij gebruiken de term Tuinwallen. ‘Woalkes’ is toegevoegd in de visie als tweede benaming.
2. Opmerkingen/Aanvullingen Wieringermeer Geplaatst op: 23 mei 2023 Reactie
Pagina 9: Het verkavelingsplan was hoofdzakelijk gericht op agrarisch gebruik van de gronden. Pagina 9: De rijksoverheid was, met de Wieringermeerdirectie als uitvoerend orgaan, verantwoordelijk voor de ontginning en de inrichting van de Wieringermeerpolder maar ook voor de maatschappelijke opbouw.
De tekstsuggestie is overgenomen.
28
In het verkavelingsplan voor de Wieringermeer werd een standaard kavelgrootte vastgesteld van 20 ha. Hiermee konden weidebedrijven van 20-40 ha en akkerbouwbedrijven van 40-60 ha worden gesticht. Na de ontginning en het in cultuur brengen van de gronden werden vanaf 1934 de eerste kavels met boerderijen uitgegeven aan pachters die afkomstig waren uit verschillende delen van Nederland. De boerderijen werden ontworpen door de Bouwkundige-afdeling van de Wieringermeerdirectie. Het ontwerp van de nieuwe boerderijen werd een van eigenschappen van de Friese, de Saksische, de Noordhollandse typen en de boerderijen op de Zuidhollandse eilanden. Dit type paste in de keten van boerderijtypen langs de kust van Zeeland tot Denemarken. Om de voordelen van seriebouw ten volle te benutten en de bouwkosten te drukken werden vanaf 1936 vijf standaardtypen boerderijen ontwikkeld. Met deze vijf typen kon men een bedrijfsgebouw ontwerpen wat juist overeenkwam met de bodemgeschiktheid (gras en/of akkerbouwland) en het uitgifteplan (kavelgrootte). Pagina 9: Wieringerwerf: bestuurscentrum en Middenmeer: handelscentrum. Pagina 9: Over het algemeen het type bedrijf. Bouwjaar niet, wel is duidelijk dat alle oorspronkelijke boerderijen dateren uit de periode 1931 – 1941. Pagina 20: En kon de boerderij worden afgestemd op de kavelgrootte en grondsoort.
Ja
Deze aanpassingen is doorgevoerd in de visie.
Ja
Aangepast dat alleen het type boerderij men kan herleiden van de architectuur.
Ja
Aanpassing gedaan.
3. Reactie erfgoedvisie Geplaatst op: 23 mei 2023 namens de Stichting het Cuypersgenootschap
29
Reactie
De Stichting het Cuypersgenootschap is blij met de nieuwe erfgoedvisie. Deze bevat veel goede elementen. Wij zijn echter ook kritisch. Het monumentenbeleid van Hollands Kroon heeft namelijk veel last van het feit dat panden tot op heden alleen monument kunnen worden op vrijwillige basis. Dit levert een wisselend resultaat op. Er zijn redelijk wat panden aangewezen tot monument, maar ook zijn diverse belangrijke panden niet aangewezen, simpelweg op basis van een weigering van een eigenaar. Deze panden kunnen nog steeds vrij eenvoudig gesloopt worden. Het is nu tijd om dit beleid te evalueren en te onderzoeken hoe – in lijn met beleid elders – een effectiever aanwijzingsbeleid kan worden ontwikkeld. Wij verzoeken u dit te betrekken bij de uitwerking van de erfgoedvisie.
Is er een aanpassing gemaakt? Nee
Toelichting
Is er een aanpassing gemaakt? Nee
Toelichting
Het aanwijzen van monumenten doen we op basis van de Erfgoedverordening gemeente Hollands Kroon. In artikel 3 lid 6 is de bepaling opgenomen dat er niet tot aanwijzing over kan worden gegaan als er geen instemming is van de eigenaar. De procedure tot aanwijzing wordt dan niet voortgezet. Het verplicht opleggen van de monumentenstatus past niet binnen een stimulerend monumentenbeleid. Er is daarom voor gekozen om de Erfgoedverordening niet te wijzigen. Iedere eigenaar van een kandidaat gemeentelijk monument is de mogelijkheid aangeboden om in gesprek te gaan.
4. Erfgoedvisie Hollands Kroon Geplaatst op: 26 mei 2023 namens Heemschut Commissie NH Reactie
De aanwijzing van monumenten mag niet afhangen van de eigenaar. De aanwijzing moet een dwingender karakter hebben. Als een eigenaar geen aanwijzing wil, dan kan hier bezwaar tegen aangetekend worden.
Er kunnen veel meer monumenten en karakteristieke objecten aangewezen worden.
Nee
Het aanwijzen van monumenten doen we op basis van de Erfgoedverordening gemeente Hollands Kroon. In artikel 3 lid 6 is de bepaling opgenomen dat er niet tot aanwijzing over kan worden gegaan als er geen instemming is van de eigenaar. De procedure tot aanwijzing wordt dan niet voortgezet. Het verplicht opleggen van de monumentenstatus past niet binnen een stimulerend monumentenbeleid. Er is daarom voor gekozen om de Erfgoedverordening niet te wijzigen. Iedere eigenaar van een kandidaat gemeentelijk monument is de mogelijkheid aangeboden om in gesprek te gaan. We blijven eigenaren wijzen op de mogelijkheden en voordelen om hun woning aan te wijzen als gemeentelijk monument. Daarnaast is in de visie opgenomen dat we gaan uitzoeken welke gebouwen nog meer de
30
Op pagina 12 staat dat de cultuurhistorische waardenkaart kan worden verankerd in het omgevingsplan. Dit moet verankerd worden in het omgevingsplan omdat het anders niet zichtbaar is in de digitale kaart omgevingsvisie en dan dus geen doorwerking heeft.
Nee
De goede integratie van de visie op erfgoed in de gemeentelijke Omgevingsvisie is niet in de Uitvoeringsagenda opgenomen. Lijkt ons een belangrijk actiepunt, gezien de magere paragraaf erfgoed in de omgevingsvisie. Er zou meer aandacht moeten komen voor het vertalen van de erfgoed visie in omgevingsvisie en omgevingsplan.
Ja
Erfgoed kan een goede inspiratie zijn voor gebiedsontwikkeling. Daar lezen wij eigenlijk niets over.
Nee
status en bescherming via een bouwaanduiding ‘karakteristiek’ verdienen. De cultuurhistorische waardenkaart moet na het opstellen worden voorgelegd aan de gemeenteraad voor vaststelling. Het is aan onze gemeenteraad om hierover een besluit te nemen. Als de kaart wordt vastgesteld dan zal deze inderdaad in het omgevingsplan worden verankerd. Door de laatste zin is dit wellicht verwarrend en wordt het als optioneel beschouwd, wat het niet is na vaststelling. Daarom is ervoor gekozen om de zin weg te laten om verwarring te voorkomen. Uitwerking > We zetten de cultuurhistorische waarden op één kaart. In een oogopslag is dan duidelijk waar de cultuurhistorische waarden zich bevinden of verborgen zijn in het landschap. De cultuurhistorische waardenkaart kan worden verankerd in het omgevingsplan. Na vaststelling van de Erfgoedvisie wordt deze onderdeel van de Omgevingsvisie. Dit is als volgt beschreven in de visie op pagina 4: Binnen de bestaande landelijke- en regionale kaders kunnen we gemeentelijke kaders stellen. Kaders om erfgoed te beschermen hebben impact op de fysieke leefomgeving. We zorgen daarom voor een goede integratie van de visie op erfgoed in de gemeentelijke Omgevingsvisie. De laatste zin is toegevoegd aan de uitvoeringsagenda voor de duidelijkheid, maar het is inherent aan het vaststellen van nieuwe beleid dat van invloed heeft op de fysieke leefomgeving.
Dit is beschreven onder het thema ‘Ontstaansgeschiedenis’ op volgende wijze: De gebiedsspecifieke kwaliteiten dienen als uitgangspunten voor de omgang met erfgoed en ter inspiratie bij nieuwe ontwikkelingen in Hollands Kroon.
Reactie op bericht 4: Erfgoedvisie Hollands Kroon Geplaatst op: 6 juni 2023 Reactie
Is er een aanpassing gemaakt?
Toelichting
31
De gemeente Hollands Kroon probeert inmiddels enige tijd om een gemeentelijk monumentenbeleid te voeren. Dat is een grote verbetering met voorgaande jaren. Helaas heeft dit door het gevoerde aanwijzingsbeleid niet geleid tot een gemeentelijk monumentenbestand van enige omvang. Er zijn meer dan 150 eigenaren aangeschreven, terwijl er toe nu toe slechts zo'n 25 gemeentelijke monumenten zijn. Belangrijke monumentale panden zijn afgevallen, omdat de eigenaren geen monumentenstatus ambieerden. Het is duidelijk: het beleid deugt niet. Ik sluit mij daarom aan bij de opmerkingen van Heemschut Commissie NH. De aanwijzing van monumenten mag niet uitsluitend afhangen van de eigenaar en moet een dwingender karakter hebben. Als een eigenaar geen aanwijzing wil, dan kan hier vervolgens bezwaar tegen aangetekend worden. Vrijwel alle andere gemeenten in Nederland hanteren een dwingender aanwijzingsbeleid. Dat leidt wel tot een groot aantal gemeentelijke monumenten. Opvallend is dat dit niet tot veel ontevreden eigenaren leidt. Naast een beter aanwijzingsbeleid moet de voorlichting naar potentiele monumenteigenaren en andere inwoners sterk worden verbeterd. Het is te simpel om te zeggen: "O, je wilt niet? Prima, hoor." Het belang van een gedegen monumentenbeleid moet serieus worden uitgedragen, evenals de voordelen die een monumentenstatus kan hebben voor de eigenaren.
De nergens op gebaseerde angst dat zij niets meer mogen veranderen aan hun pand moet worden weggenomen. Een gemeente die serieus trots is op het gemeentelijke erfgoed en daadwerkelijk belang hecht aan het in stand houden daarvan, mag zich er niet zo gemakkelijk van afmaken.
Nee
Het aanwijzen van monumenten doen we op basis van de Erfgoedverordening gemeente Hollands Kroon. In artikel 3 lid 6 is de bepaling opgenomen dat er niet tot aanwijzing over kan worden gegaan als er geen instemming is van de eigenaar. De procedure tot aanwijzing wordt dan niet voortgezet. Het verplicht opleggen van de monumentenstatus past niet binnen een stimulerend monumentenbeleid. Er is daarom voor gekozen om de Erfgoedverordening niet te wijzigen. Iedere eigenaar van een kandidaat gemeentelijk monument is de mogelijkheid aangeboden om in gesprek te gaan.
5. Ik heb geen idee maar wel wat vragen Geplaatst op: 29 mei 2023 door de Voorzitter Stichting Vrienden van de Hippolytuskerk Reactie Is er een aanpassing gemaakt?
Toelichting
32
Pag 17: 'We faciliteren de organisatie van Open Monumentendag in Hollands Kroon'. ---- Wat houdt dat in, behalve publiciteit? Monumentenschildje: leidt helaas niet direct tot de specifieke info van het monument waar je staat. Pag 18: 'Kerkeigenaren hebben een vast aanspreekpunt bij de gemeente voor al hun vragen'. ---- De Stichting Vrienden van de Hippolytuskerk is geen eigenaar maar streeft wel in hoge mate het behoud van de cultureel-historische waarde van het gebouw na. Mag onze stichting ook een aanspreekpunt hebben?
Nee
Nee
De afgelopen twee jaar heeft de gemeente het voortouw genomen in de organisatie van Open Monumentendag en is er een comité met vrijwilligers gevormd. We faciliteren de bijeenkomsten en dragen actief bij in de uitvoering. De Stichting Vrienden van Hippolytuskerk heeft raakvlakken met verschillende beleidsterreinen: toerisme, kunst en cultuur en erfgoed. Maar soms misschien ook met de buitendienst of andere teams van de gemeentelijk organisatie. Jullie kunnen altijd contact opnemen met de gemeente. Er is nu al contact met de erfgoedambtenaar, die verwijst jullie ook graag door naar de juiste personen.
6. Input vereniging De Wieringer Molens Geplaatst op: 5 juni 2023 Reactie
Pagina 4: Voeg toe achter eendenkooien: ....en molens. Rationale: In de Leidraad Landschap en Cultuurhistorie NH worden molens met hun biotoop ook benoemd als belangrijk ontwikkelprincipe Pagina 5: Gemist wordt museale verzamelingen. Rationale: museale verzamelingen maken ook deel uit van erfgoed. In diverse kernen zijn lokale musea te vinden met erfgoedverzamelingen Pagina 6: Deze paragraaf is algemeen van aard en geeft context voor de Erfgoedvisie. De ontstaangeschiedenis op zich zou ook als een kwaliteit kunnen worden aangemerkt. Een daarbij passend kader kan zijn dat de gemeente het vastleggen en verspreiden van de lokale ontstaansgeschiedenis stimuleert en ondersteunt. De uitwerking zou kunnen bestaan in het subsidiëren van initiatieven om de lokale geschiedenis vast te leggen (door bv historische verenigingen) in bijvoorbeeld een website waarin op een kaart de verhalen zijn aan te klikken. Op deze manier krijgt de ontstaansgeschiedenis ook inhoud en blijft behouden voor de toekomst.
Is er een aanpassing gemaakt? Ja
Toelichting
Ja
Musea en historische verzamelingen zijn onderdeel van het thema ‘beleefbaarheid en zichtbaarheid’. Op pagina 5 is geen toevoeging gedaan maar binnen het thema ‘Beleefbaarheid en zichtbaarheid’ is naast musea nog expliciet verzamelingen toegevoegd. De ontstaansgeschiedenis wordt opgenomen in de omgevingsvisie. Dat de gemeente aandacht heeft voor het verspreiden van kennis over de lokale geschiedenis wordt in het thema ‘Beleefbaarheid en zichtbaarheid’ geduid, hierin zijn ook de uitwerkingen opgenomen wat de gemeente doet. Initiatieven van bijvoorbeeld historische verenigingen die bijdragen aan het cultuurhistorisch besef kunnen subsidie aanvragen bij de Hollands Kroonse Uitdaging. Daarnaast komen sommige activiteiten van erfgoedorganisaties in aanmerking voor de activiteitensubsidie.
Nee
Molens is als voorbeeld toegevoegd aan de opsomming.
33
Pagina 6: Voeg alinea tussen: Op Wieringen hebben 10 poldermolens en 4 korenmolens gestaan. Momenteel resteren nog slechts twee beeldbepalende historische korenmolens bij de dorpskernen van Hippolytushoef (gebouwd 1851) en Den Oever (gebouwd 1654). Deze molens zijn te bezoeken, waar vrijwillige molenaars het oerhollandse ambacht nog steeds uitoefenen
Nee
Pagina 6: In de Leidraad Landschap en Cultuurhistorie NH zijn amibtie en ontwikkelprincipes opgenomen. In hoeverre worden deze hier overgenomen of samengevoegd?
Nee
Pagina 6: Voeg alinea tussen: De beide korenmolens zijn historische iconen en beeldbepalende elementen in en nabij de dorpskernen van Hippolytushoef en Den Oever
Nee
Pagina 6: Gemist wordt dat de provincie het voormalig eiland Wieringen heeft aangemerkt als Bijzonder Provinciaal Landschap (BPL), Dit heeft enige restricties tot gevolg.
Nee
Pagina 7: Voeg toe: In Niedorp zijn staan historische windmolens, die beeldbepalende elementen vormen in het landschap
Nee
Pagina 8: Molen De Hoop is de enige overgebleven historische windmolen die vroeger de Wieringerwaardpolder droogmaalde.
Nee
Pagina 11: Zijn de resten van molens (bv bij Kolhorn en Waard Nieuwland opgenomen in de beleidskaart Archeologie?
Verspreid over Hollands Kroon hebben vele (polder)molens gestaan. En natuurlijk zijn er ook historische molens die nog altijd bestaan. In de visie benoemen we deze niet specifiek en worden ook niet uitgelicht, dat is ook niet gedaan bij bijvoorbeeld boerderijen of kerken. Er is onvoldoende plaats om de waardevolle objecten allemaal uit te lichten waarbij we mogelijk ook objecten vergeten. Op deze kaart zijn alle monumenten inzichtelijk gemaakt. De Leidraad Landschap en Cultuurhistorie is regelgeving van de provincie. Hieraan moet worden getoetst door de gemeente bij ruimtelijke ontwikkelingen. Onder ‘Waarom een visie op erfgoed’ is dit beschreven. In de visie wordt dit niet een op een overgenomen omdat dit al staand beleid is. Zie voorgaande opmerkingen, kerktorens zijn ook historische iconen en beeldbepalende elementen. In de visie is er onvoldoende ruimte om deze allen te benoemen. De monumentenstatus van de beide molens geeft het belang aan. Het Bijzonder Provinciaal Landschap is regelgeving van de provincie. Hieraan moet worden getoetst door de gemeente bij ruimtelijke ontwikkelingen. Onder ‘Waarom een visie op erfgoed’ is dit beschreven en een opsomming gemaakt van de gebieden die aangewezen BPL zijn. In de visie wordt dit niet een op een overgenomen omdat dit al staand beleid is.
Zie voorgaande opmerkingen, in Niedorp zijn er vele beeldbepalende elementen en gebouwen zoals het Klooster, voormalige raadhuis Prins Maurits of kerkgebouwen. De visie is niet de plek om deze allen afzonderlijk te benoemen. Dit is al in de visie beschreven onder de ontstaansgeschiedenis van de Wieringerwaardpolder: ‘Vijf molens zorgden samen voor de bemaling van de polder, alleen Molen de Hoop is hiervan overgebleven.’. Er is voor gekozen om deze expliciet te benoemen vanwege de rol bij het bemalen van de polder. De Archeologische Beleidskaart kan worden geraadpleegd via de gemeentelijke website: https://www.hollandskroon.nl/inwoners/erfgoed/archeologie of op perceelniveau via deze kaart. De molenresten van de molen Polder
34
Pagina 12: Door de Provincie NH is Wieringen aangemerkt als BPL. Dat is niet terug te vinden in de Waardenkaart
Nee
Pagina 12: Molenrestanten bij Kolhorn en Waard Nieuwland dienen in deze kaart opgenomen te worden
Nee
Pagina 12: In het erfgoedbelantingstool is niet opgenomen over de molenbiotoop, terwijl in de Verordening Fysieke Leefomgeving, het Groenstructuurplan en de bestemmingsplannen hiervoor wel kader zijn opgenomen. Dit zal op elkaar afgestemd moeten worden. De vereniging De Wieringer Molens kan een tekstvoorstel helpen voorbereiden. Pagina 15: De gemeente kan helpen bij het in goede staat houden van de monumenten (gemeentelijk en rijks) door op incidentele basis (deel-)subsidies te verstrekken bij projecten (groot onderhoud en restauratie) die nodig zijn in het kader van instandhouding.
Nee
Pagina 16: De vereniging De Wieringer Molens heeft een dropbox omgeving opgezet met veel informatie over instandhouding van molens, dat ook veel informatie bevat die bruikbaar is voor andere (houten) monumenten. Pagina 18: In bebouwd gebied is de 1/100 regel erg restrictief. De vereniging De Hollandsche Molen hanteert de molenbiotoopformule. In bebouwd gebied zou kunnen worden aangesloten bij de
Niet van toepassing
Nee
Nee
Waard Nieuwland is hierin opgenomen maar ook de Waardpolder aan de P van der Sterrweg is hierin vermeld en daaraan is een beschermingsregime van de hoge archeologische waarden gekoppeld. Zie voorgaande opmerking. Het Bijzonder Provinciaal Landschap is regelgeving van de provincie. Hieraan moet worden getoetst door de gemeente bij ruimtelijke ontwikkelingen. Onder ‘Waarom een visie op erfgoed’ is dit beschreven en een opsomming gemaakt van de gebieden die aangewezen BPL zijn. In de visie wordt dit niet een op een overgenomen omdat dit al staand beleid is. Archeologie West-Friesland heeft destijds de Archeologische Beleidskaart opgesteld, hierin zijn de molenresten opgenomen. Zij zijn dus bekend met deze gegevens. Voor een Cultuurhistorische waardenkaart is het gebruikelijk om deze molenresten ook op te nemen. Deze reactie wordt in de gemeentelijke organisatie doorgestuurd naar het team dat verantwoordelijk is voor de erfbeplantingstool.
Gemeentelijke monumenteneigenaren kunnen gebruik maken van de subsidieregeling voor onderhoud- en restauratiewerkzaamheden. Op de gemeentelijke website staat een uitleg hoe zij dit kunnen aanvragen en kunnen ze ook direct een aanvraag doen: https://www.hollandskroon.nl/inwoners/erfgoed/subsidies-erfgoed. Eigenaren van een rijksmonument kunnen een subsidieaanvraag doen bij het Rijk. Eigenaren van een provinciaal monument kunnen een aanvraag doen bij de Provincie Noord-Holland. Niet van toepassing
We houden net zoals de provincie vast aan de 1 op 100 regel voor het landelijke gebied.
35
biotoopformule waarbij de n-actor voor ruw gebied gehanteerd kan worden. Dit biedt meer mogelijkheden voor ruimtelijke ontwikkelingen en geeft een meer reële benadering Pagina 18: De regels voor beplanting dienen opgenomen te worden in het Erfbeplantingstool.
Nee
Pagina 18: Gemist wordt een uitwerking: Uitwerking: Nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen binnen de molenbiotoop, waarbij niet wordt voldaan aan de rekenregel zijn vergunningsplichtig
Nee
Pagina 22: Bewegwijzering vanaf de randen van de kernen en dorpen naar monumenten, die open zijn voor bezoek, kan helpen om de toerist en recreant naar de monumenten te krijgen. Pagina 25: In de opsomming wordt de bescherming van de windvang van molens met de 1/100-regel gemist.
Nee
Zie voorgaande opmerking: deze reactie wordt in de gemeentelijke organisatie doorgestuurd naar het team dat verantwoordelijk is voor de erfbeplantingstool. De molenbiotoop wordt nu beschermd via het bestemmingsplan, dat zal straks in het omgevingsplan een plaats krijgen. Er is geen uitwerking benodigd omdat het geen nieuwe uitwerking vraagt: we toetsen nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen aan het geldende beleid. De reactie kan worden meegenomen in de toeristische visie om uniformiteit in bewegwijzering te behouden.
Nee
Dit is een overzicht van de uitvoeringsagenda. Kaders worden niet opgenomen in
Is er een aanpassing gemaakt? Ja
Toelichting
7. Instandhoudingsplicht gebouwd erfgoed Geplaatst op: 7 juni 2023 Reactie
Onder het hoofdstuk Gebouwd Erfgoed kopje instandhoudingsplicht: Voeg toe: De gemeente Hollands Kroon is eigenaar van verschillende monumenten. Kader: De gemeente draagt zorg voor een adequate en tijdige instandhouding in overleg met de beheerders. Uitwerking: De gemeente inspecteert de staat van de monumenten periodiek, stelt instandhoudingsplannen op en draagt zorg voor de tijdige uitvoering van het benodigde onderhoud.
Het klopt dat er een aantal monumenten in eigendom zijn van de gemeente. Dit was nog niet als zodanig benoemd in de visie en is nu toegevoegd onder de kop ‘monumenten’. Er is geen uitwerking toegevoegd omdat het onderhoud van deze monumentale gebouwen behoort tot het onderhoud en beheer van het gemeentelijk vastgoed. De gebruikers van het gemeentelijk vastgoed in eigendom van de gemeente worden op de hoogte gehouden van het geplande onderhoud. De gemeente is eigenaar van de gebouwen en moet daardoor automatisch voldoen aan de instandhoudingsplicht.
36
De gemeente draagt zorg voor de planning, aanbesteding, uitvoering en begeleiding van groot onderhoud en restauratie. De gemeente draagt zorg voor de financering van de instandhouding (klein o derhoud, groot onderhoud en restauratie) van de monumenten die zij in eigendom heeft, ondermeer door het tijdig aanvragen van subsidies en bijdragen van fondsen.
37
Opbrengsten op andere wijze In twee gevallen is het niet gelukt om de reacties achter te laten op het platform Denk Mee. Het is niet de bedoeling dat inwoners worden uitgesloten van de mogelijk om te participeren door het gebruik van dit platform. De reacties zijn daarom alsnog meegenomen.
8. Erfgoed van de oorlog Ingediend via de mail: Op maandag 5 juni 2023 heeft een inwoner onderstaande reactie toegestuurd via de mail. Het is niet gelukt om digitaal te reageren via het platform. Reactie Is er een Toelichting aanpassing gemaakt? Met belangstelling heb ik de concept erfgoedvisie van de gemeente Ja In het project ‘Oorlogsmonumenten vertellen’ zijn de verhalen van Hollands Kroon gelezen, mooie opzet met veel erfgoed onderdelen. nabestaanden en ooggetuigen vastgelegd op beeld. Deze video’s zijn waardevol omdat door het verstrijken van tijd sommige verhalen niet Ik mis echter ‘oorlogsmonumenten vertellen’ in dit concept; erfgoed meer verteld kunnen worden in de toekomst als mensen komen te van de oorlog komt nog wel aan de orde bij erfgoededucatie, met het overlijden. Dit is als voorbeeld toegevoegd onder het thema luchtoorlog lespakket. ‘Beleefbaarheid en zichtbaarheid’ onder kop ‘Het verhaal van Hollands Kroon’ omdat de verhalen niet alleen voor het onderwijs worden Oorlogsmonumenten vertellen heeft natuurlijk een prachtig podium gebruikt maar voor iedereen interessant zijn.
op de website van gemeente, meer dan 4400 weergaven via het you tube kanaal en dat gaat rustig verder, was ook te zien, veelvuldig op regio TV, en nu ook nationaal via website comite 4 en 5 mei! Maar het zo mooi zijn, naar mijn mening, dat oorlogsmonumenten vertellen een plek zou hebben in het programma erfgoededucatie; het projectplan sluit hier naadloos op aan.
9. Draagkracht & draagvlak Gesprek: Op 7 juni heeft er een bezoek plaatsgevonden waar de inwoner mondeling zijn reactie heeft gegeven op de visie. Van dit gesprek zijn de volgende aantekeningen gemaakt.
38
Reactie
Een stimulerend monumentenbeleid is als er meer kennis en informatie wordt overgedragen aan inwoners. Dan krijg je draagvlak en gaat men het belang ervan inzien om het erfgoed te behouden. Kennisoverdracht moet gericht zijn op meerdere doelgroepen. De belangrijkste doelgroep zijn de kinderen en eigenaren van historische gebouwen (specifiek stolpeigenaren). Maar maatschappelijk breed zou er meer kennis over erfgoed moeten komen. Goede zaak dat de gemeente de eigenaren niet dwingt om een monument te worden. Dat is niet stimulerend. De gemeente heeft als taak om het erfgoed te ondersteunen en versterken. Je moet vooral leuke dingen gaan doen op plekken zodat mensen er graag komen. Lezingen organiseren bijvoorbeeld. De Vrienden van de Stolp hebben een community opgezet. Eigenaren kunnen kennis met elkaar delen en uitwisselen en hier wordt veel gebruik van gemaakt en is heel nuttig. Kennis overdragen van eigenaar op eigenaar is heel belangrijk. Een community opzetten op Hollands Kroon niveau zou goed kunnen. Maar het moet wel van onderop komen, gemeente kan het enkel faciliteren en stimuleren dat mensen met elkaar in contact komen. Met als resultaat dat de community zich met elkaar gaat verbonden voelen en uiteindelijk zal je dat als samenleving voelen. Perspectief voor de stolpboerderijen wordt geboden als er nieuwe functies planologisch worden toegestaan.
Daar zit de toekomst! Dit moeten gepaste en kwalitatieve functies zijn die passen bij het gebouw en de omgeving. Wat dan precies kwalitatieve functies zijn moet worden beoordeeld. Een beeldkwaliteitsplan is een goed instrument om te vereisen om deze functies goed in te passen in en rond de stolpboerderij. De landschap typologieën zijn ook beschreven door het Waddenfonds. Daar is ook het landschap voor de inpoldering van de polders beschreven. De Anna Paulownapolder is beschreven onder de
Is er een aanpassing gemaakt? Nee
Toelichting
Nee
Deze reactie past binnen de rode draad van het beleid voor erfgoed: we willen een stimulerend beleid. Een van de leuke dingen waarmee we erfgoed op de kaart zetten In de visie is opgenomen dat we gaan onderzoeken of er behoefte is aan het opzetten van een netwerk voor monumenteneigenaren. Hier stond niet bij vermeld een dergelijk netwerk ook voor stolpeigenaren nuttig kan zijn. Dit is toegevoegd aan de visie.
Ja
Kennisoverdracht naar inwoners, toeristen en jongeren en kinderen is opgenomen onder het thema ‘beleefbaarheid en zichtbaarheid’. We gaan hier op verschillende wijze uitvoering aan geven. Daarnaast gaan we onderzoeken of er behoefte is aan kennisoverdracht tussen monumenteneigenaren. Het idee om te bouwen aan een netwerk is beschreven onder het thema ‘gebouwd erfgoed’.
Nee
In de Beleidsregels Verordening Fysieke Leefomgeving zijn randvoorwaarden opgesteld waaronder splitsen van een boerderij in meerdere wooneenheden wordt toegestaan, een goede uitstraling van het boerenerf is hier onderdeel van.
Nee
Het krekensysteem van het Oude Veer is opgenomen als kwaliteit in de beschrijving van Anna Paulowna onder het thema: ontstaansgeschiedenis.
39
ontstaansgeschiedenis, daarin het krekensysteem van het Oude Veer en het zwin nog nader toelichten.
40
Conclusie participatietraject In de periode van 17 mei 2023 tot en met 7 juni 2023 werden de reacties verzameld op het eerste concept van de Erfgoedvisie Hollands Kroon. Tijdens de participatiebijeenkomst van 23 mei 2023 zijn reacties verzameld met behulp van het concept als bespreeknotitie.
Aantal participanten Op de bijeenkomst waren ongeveer 55 aanwezigen. Daarnaast was het gedurende deze periode mogelijk om een reactie achter te laten via het digitale participatieplatform Denk Mee. Er zijn zeven verschillende mensen die een reactie hebben achtergelaten op het platform Denk Mee. Tenslotte zijn de reacties van twee mensen via andere wijze meegenomen in het participatietraject. Dat maakt dat er ongeveer 60 mensen hebben gereageerd op en/of meegedacht over het concept Erfgoedvisie Hollands Kroon.
Representativiteit Monumenteneigenaren, historische verenigingen, musea en andere erfgoedcontacten hebben expliciet een uitnodiging ontvangen voor de participatiebijeenkomst. Daarnaast heeft iedereen bericht gehad die heeft gereageerd bij een vorig erfgoed gerelateerd project op Denk Mee genaamd ‘Nieuwe gemeentelijke monumentenlijst: Deel uw ideeën’. Via de (sociale media) kanalen van Hollands Kroon zijn nieuwsberichten gedeeld met de uitnodiging om deel te nemen aan het participatietraject. Uit de opbrengsten van het participatietraject blijkt dat met name mensen hebben gereageerd die geïnteresseerd zijn in erfgoed en de opvatting hebben dat erfgoed moet worden beschermd en zichtbaar gemaakt moet worden. Dat komt overeen met de positieve sfeer gedurende de participatiebijeenkomst. Maar door de manieren waarop mensen zijn uitgenodigd voor het participatietraject zijn met name mensen bereikt dit affiniteit hebben met het onderwerp. Er is daardoor geen tegengeluid vertegenwoordigd geweest of zijn er opvattingen gedeeld dat erfgoed minder aandacht behoeft. Er zijn geen gegevens verzameld over de participanten. Dat maakt dat er geen uitspraak kan worden gedaan of er een geografische spreiding is geweest en elk gebied in Hollands Kroon evenredig is gerepresenteerd in dit participatietraject.
Doel Het participatietraject had het doel om een inhoudelijk en kwalitatief goede erfgoedvisie te maken. Er zijn 39 verschillende aanpassingen gedaan in het concept Erfgoedvisie van 16 mei. Dat heeft geleid tot de definitieve versie. Hieruit trekken we de conclusie dat de visie kwalitatief beter is geworden door de geleverde input.
41