Bijlage 2. Bijlagen bij bestemmingsplan Markelo-Noord.pdf

Datum: Fase: Planid:

vastgesteld NL.IMRO.1735.MarkeloNoord-VS10

BESTEMMINGSPLAN

Markelo-Noord

Markelo-Noord

Markelo-Noord

Inhoudsopgave

2

Bijlagen toelichting

3

Bijlage 1

Beeldkwaliteitsplan

4

Bijlage 2

Verkeerskundig onderzoek

28

Bijlage 3

Laddertoets

53

Bijlage 4

Akoestisch onderzoek wegverkeerslawaai

68

Bijlage 5

Bodemonderzoek

201

Bijlage 6

AERIUS-berekening

409

Bijlage 7

Quickscan natuurwaardenonderzoek

432

Bijlage 8

Archeologisch onderzoek

468

Bijlage 9

Aanmeldnotitie vormvrije m.e.r.-beoordeling

508

Bijlage 10

Waterhuishoudkundig plan

526

Bijlage 11

Zienswijzennotitie

548

vastgesteld

Markelo-Noord

Bijlagen toelichting

vastgesteld

3

Markelo-Noord

Bijlage 1 Beeldkwaliteitsplan

4

vastgesteld

BEELDKWALITEITSPLAN MARKELO-NOORD

DATUM: 14 november 2024 PROJECT: Beeldkwaliteitsplan Markelo-Noord OPDRACHTGEVER: Gemeente Hof van Twente PROJECTNUMMER: 1114514.02 REFERTE: Guido van Loenen, Peter Steehouder

RHO ADVISEURS - Rotterdam Weena 505 (Delftse Poort) verdieping 36 3013 AL Rotterdam info@rho.nl 010 2018555

INHOUDSOPGAVE 1

2

3

INLEIDING

4

Welstandsnota Beeldkwaliteitsplan Leeswijzer Kernkwaliteiten landschap en architectuur Stedenbouwkundig plan Algemeen streefbeeld

5 5 5 6 8 9

BEELDKWALITEIT BEBOUWING

10

Thema 1 Wonen op de dorpsrand Thema 2 Wonen in de wijk

10 14

BEELDKWALITEIT BUITENRUIMTE

18

Beeldkwaliteit landschap Erfafscheidingen Dorpse straten Erfafscheidingen Dorpsrand Parkeren Inspiratie openbare ruimte wonen aan de dorpse straten Inspiratie openbare ruimte wonen op de dorpsrand

19 20 20 21 21 22

3 | 23

1 INLEIDING

DEEL B

DEEL A

4 | 23

INLEIDING

BEELDKWALITEITSPLAN

In Markelo is behoefte aan nieuwe woningen. Aan de noordrand van Markelo liggen gronden waar in deze behoefte kan worden voorzien. Het gebied grenst aan de woningbouwlocaties Esch I en II welke de laatste 20 jaar zijn gerealiseerd en strekt tot aan het gebied achter de Holterweg en de Wozoco. Dit gebied wordt nu in samenhang ontwikkeld onder de projectnaam Markelo-Noord. Naast de doelstelling op het gebied van woningbouw biedt het plan ook kansen met het oog op een goede landschappelijke inpassing van de noordrand en de overgang naar de noordelijk gelegen es.

Het doel van het beeldkwaliteitsplan is om het ambitieniveau vast te leggen voor de ruimtelijke kwaliteit bij de ontwikkeling van dit nieuwe woongebied. Er ontstaat ook een nieuwe dorsprand. Het voorschrijven van een goede beeldkwaliteit moet zorgen dat de ontwikkeling en de nieuwe dorpsrand van hoge kwaliteit wordt. Bovendien moet het bewoners en architecten een inspirerend kader bieden voor de keuzes die gemaakt worden in de architectonische uitwerking. Het document is opgesteld om: • een aantrekkelijk woonmilieu tot stand te brengen; • de ontwerpers te inspireren en vooraf informatie te geven over de welstandscriteria; • de stadsbouwmeester een passend kader te bieden waarbinnen de toetsing van bouwplannen kan plaats vinden.

WELSTANDSNOTA Binnen de welstandsnota van de gemeente Hof van Twente (oktober 2012) valt het plangebied binnen de deelgebieden "Kampen en essen". De bijbehorende welstandscriteria zijn gericht op de verspreid liggende erven in het kampen en essenlandschap en niet op de uitbreiding van een woonwijk. Vandaar dat ervoor gekozen is om een apart beeldkwaliteitsplan op te stellen dat recht doet aan de ambities die er zijn voor Markelo-Noord en dat tegelijkertijd ook goed aansluit bij de bestaande omgeving. Na voltooiing van de gehele ontwikkeling komt het beeldkwaliteitsplan te vervallen en wordt het gebied weer onderdeel van de algemene welstandsnota met het gebiedstype 'buurten'.

LEESWIJZER Het beeldkwaliteitsplan bestaat uit 3 delen. In hoofdstuk 1 wordt de context geschetst waarbinnen de ontwikkeling plaats vindt. Hoofdstuk 2 gaat in op de beoogde beeldkwaliteit van de bebouwing, dit wordt gedaan binnen 2 thematische deelgebieden. In hoofdstuk 3 wordt tenslotte de beeldkwaliteit van de buitenruimte beschreven.

Afbeelding 1: dorpse straat aan de Riezeboezem

5 | 23

KERNKWALITEITEN LANDSCHAP Vanuit landschap en cultuurhistorie zijn er enkele waarden die bij kunnen dragen bij de realisatie van woningbouw aan de noordrand van Markelo. Ook uit provinciaal beleid komen deze kernkwaliteiten van het landschap naar voren. De volgende kwaliteiten zijn kenmerkend voor de uitstraling van Markelo-Noord: -

Contrast en samenhang: De dichtere hoge delen en erven, de open essen en de besloten beekdalen vormen samen een landschap van contrast en samenhang. Het landschap wordt gekenmerkt door een afwisseling van boomgroepen, -singels en open weilanden.

-

De Essen: Het essengebied in de omgeving van Markelo is waardevol. De essen hebben grote cultuurhistorische en landschappelijke waarde. Ze worden gekenmerkt door de openheid van hoogergelegen akkercomplexen. De begrenzing van de essen is hoofdzakelijk in de vorm van eswallen, houtranden en steilrandjes.

-

Hoogteverschillen: Markelo heeft altijd een sterke relatie gehad met het

landschap. De stuwwallen bepalen in hoge mate het landschapsbeeld. Aan de noordrand van Markelo is het hoogteverschil tussen de hoge es aan noordoostzijde (deels met graanakker) en het lagere deel aan noordwestzijde (weide), als uitloper van het beekdal zeer kenmerkend. -

Zandwegen: Op de es zijn de zandwegen waardevol. Ook de kleine bosjes aan de oostrand van de es zijn kenmerkend en benadrukken de rand van de Es. Op de rand van het dorp staat een fraaie eik aan de Noordachtereschweg. Deze boom vormt samen met het zandpad een mooi ensemble. In de Esch II vormt de groenstrook tussen De Wanne en de Hiele een waardevolle verbinding met het buitengebied.

-

Overgang dorp naar landschap: Met de ontwikkeling van de dorpsrand doet zich de mogelijkheid voor om de overgang tussen het dorp en het achterliggende landschap te verbeteren. Deze is nu vrij hard, waardoor de beleving van de es inclusief de beplantingsstructuren niet goed aansluit op de dorpse structuren. Afbeelding 2: zandpad langs de eik aan de Noorderachtereschweg

6 | 23

KERNKWALITEITEN BEBOUWING Vanuit het oogpunt van de bestaande bebouwing aan de es zijn er enkele belangrijke waarden te benoemen. Deze kunnen benut worden om aansluiting te vinden bij de realisatie van de woningbouwlocatie. Bovendien kunnen deze waarden bijdragen aan principes waarmee bínnen de nieuwe ontwikkeling samenhang kan worden gevonden. Woningtypes: in de woonwijk de Esch zie je voornamelijk vrijstaande- en twee-onder-éénkap-woningen. Binnen deze woningtypes is er verscheidenheid in uitwerking. Bouwvolumes en dakvormen, gevelindeling en detaillering, en kleur- en materiaalgebruik kan van straat tot straat verschillen, maar is doorgaans ingetogen van aard. Plekken met eenheid in de architectuur worden afgewisseld met meer differentiatie. De vrijstaande woningen vind je vooral op de doorgaande lijnen met bebouwing aan één zijde van de weg. Deze woningen kennen een rijke verscheidenheid in architectonische uiting. Langs de straten aan de binnenzijde van de wijk en langs de groene assen vind je veel twee-onder-één-kap-woningen met een meer ingetogen uitstraling.

Het dorpse straatbeeld: Op de Esch is er een spel herkenbaar van het los laten en juist vasthouden van eenheid in architectonische uitstraling. Dit speelt zich af ter weerszijden van het straatprofiel of juist binnen de rij van naburige woningen. Deze informele aanpak draagt bij aan de dorpse beleving van de Esch. Je kan hierdoor keurige ingetogen straten met een eenduidig profiel vinden en juist straten met een heel dynamisch profiel, met veel diversiteit in uitstraling. Er is een aantal principes te herkennen die voor samenhang en herkenbaarheid zorgen. Deze principes kunnen in dit beeldkwaliteitsplan ingezet worden, om te zorgen dat nieuwe ontwikkelingen enerzijds aansluiten bij de bestaande architectuur. Anderzijds moeten deze er voor zorgen dat de vrijheid bestaat om fraaie en bijzondere woningen te creëren die bijdragen aan het dorpse straatbeeld.

Afbeelding 3: bebouwing langs de noordrand

7 | 23

STEDENBOUWKUNDIG PLAN Het plan voor de noordrand van Markelo is opgezet met de ambitie om een nieuwe woonwijk te maken, die op een fraaie manier aansluit op het landschap aan de noordkant van Markelo. Tegelijkertijd moet het plan aansluiten op de karakteristieke dorpse structuren van de bestaande wijk de Esch. De hoofdontsluiting gaat via een nieuwe aansluiting op de rotonde aan de N755/ Holterweg, deze slaat af naar de Wanne. Dit kan in de toekomst een fraai visitekaartje worden. Vanuit de bebouwingsstructuur wordt in het plan ingezet op aansluiting op de informele lijnen van de bestaande Esch. Op de randen wordt ingezet op een zachte overgang van landschap naar woonkavel. Het doet daarin mee met het spel van open landschap en landschappelijke vitrage - brede grasstroken met opgaande boombeplanting. De bebouwing heeft bij voorkeur zo min mogelijk invloed op zicht vanuit het landschap. Het plan kent bovendien meerdere assen die een groene begeleiding vormen van het binnengebied naar de randen. Dit sluit aan bij de wadistructuren in de bestaande delen van de Esch. Dorpse straten aansluitend op de onregelmatige structuren moeten op deze manier een uniek woon- en leefmilieu vormen.

8 | 23

ALGEMEEN STREEFBEELD De ontwikkeling van Markelo-Noord heeft een sterke relatie met de bestaande landschappelijke en dorpse structuren. Dit uit zich in de informele zichtlijnen. In de architectonische uitwerking wordt er gestreefd naar eigentijdse architectuur die past bij het dorpse karakter van Markelo. De rooilijnen volgen het straatverloop en zijn geknikt, wat zorgt voor een informeel en dorps straatbeeld. In de nieuwe ontwikkeling komen zowel rijwoningen als vrijstaande woningen en twee-onder-één-kap-woningen. Bij de architectonische uitwerking wordt een ingetogen uitstraling beoogd. Oriëntatie Gevel met oriëntatie

Richting van oriëntatie

Groente ruimte

Groene as / Verbinding

Groenstructuur

Hoofdontsluiting Entree weg

Bouwhoogtes Max 1 laag met kap

Max 2 lagen met kap

9 | 23

2 BEELDKWALITEIT BEBOUWING THEMA 1 WONEN OP DE DORPSRAND De dorpsrand heeft een landelijke uitstraling met grotere woonkavels aan het open Markelose landschap. Groene inpassing van de achterkanten van de kavels zorgen voor een spel van open en dicht in samenhang met de landschappelijke vitrages. Ingetogen architectuur zorgt dat de bebouwing niet de overhand krijgt. Aan de noordrand van Deel B wordt er hoofdzakelijk op de dorpsrand gewoond. De woningen oriënteren zich met de achterkanten naar het landschap om een zachte overgang mogelijk te maken. De woningen achter de Tasca zijn met de zijkanten naar het landschap gelegen en zijn qua oriëntatie wel deels op de dorpsrand gericht.

10 | 23

POSITIONERING EN ORIËNTATIE Vrijstaande- en twee-onder-één-kapwoningen met wat grotere woonkavels moeten de overgang van Markelo naar het landelijk gebied vormgeven. Het zicht vanuit het open landschap is hierin leidend. De uitstraling naar het landschap moet ingetogen en landelijk zijn. Vitrages en groene achtertuinen moeten rondom de woningen een dichter beeld opleveren terwijl daartussen de open verbindingen en zichtlijnen de schakel met het landschap vormen. Aan de straatkant kunnen de woningen aansluiten bij de meer dorpse sfeer. • De vrijstaande woningen op de kopse kanten - aangrenzend aan het open landschap hebben een dubbele oriëntatie d.m.v. gevelopening(en) en/of een nokverdraaiing; • Aan de straatzijde worden de woningen met de nok op de straat georiënteerd.

BOUWVOLUME De woningen langs de rand moeten integraal onderdeel worden van het landschap. Uitgangspunt is dat eenvoudige bouwvolumes de overgang van dorp naar landschap zachter laten verlopen. • Bebouwing op de landschappelijke randen is maximaal 1 laag hoog met

•

•

maximaal 2 lagen in een kap; De woningen hebben een simpele dakopbouw, in de vorm van een zadeldak met een minimale helling van 40 graden; Op de koppen kunnen erkers of andere details worden ingezet om de woningen afzonderlijk te verbijzonderen.

AAN-UIT EN BIJGEBOUWEN EN DAKKAPELLEN • • •

• •

•

De toevoeging ondergeschikt houden aan het hoofdgebouw; Aansluiten bij de architectuur van het hoofdgebouw; Geen dakkapel op bijgebouw.

GEVELINDELING EN DETAILLERING De architectuur zal hoogwaardig en ingetogen moeten zijn om in het landschap te passen. • De voorgevel(s) bestaan voor minimaal 25% uit glas. Een gevelopening is een deur, raam of erker. Het oppervlak wordt gemeten in het vooraanzicht van de gevel en is inclusief kozijnen.

•

•

bij het dorpse karakter; Minimaal 60% van de dichte gevel, bestaat uit baksteen; De kleur van de steen is een aardetint zoals rood, bruin, brons of mangaan. Ook antraciet is toegestaan. Een mix van deze kleuren is mogelijk. Gele of witte stenen zijn niet toegestaan; Verbijzonderingen kunnen in afwijkende materialen worden vormgegeven zoals beton, glas, hout of metaal. De pannen hebben zwarte of rode kleur en zijn ongeglazuurd (mat). Rieten daken en groene daken met sedum en gras zijn ook toegestaan; De uitwerking mag binnen de traditionele hoofdvorm en materialisering ook een modernere uitstraling hebben. Mits ondergeschikt aan de primaire materialisering van de gevel, zijn hout, stuc en keimwerk met een maximum van 40% toegestaan; Wit gepleisterde gevels zijn niet toegestaan.

KLEUR EN MATERIAAL GEBRUIK Het kleur en materiaal gebruik sluit aan bij de andere deelgebieden. Belangrijk is dat de detaillering zorgvuldig is en dat de materialen van hoogwaardige kwaliteit zijn. • Traditioneel materiaalgebruik dat aansluit

11 | 23

REFERENTIE ARCHITECTUUR

Afbeelding 8: vrijstaande woning geveldetail in hout

Afbeelding 6: vrijstaande woning met verbijzondering

Afbeelding 9: vrijstaande woning met verbijzondering entree

Afbeelding 4: twee-onder-één-kap-woningen met verbijzondering

Afbeelding 5: twee-onder-één-kap in eenduidig bouwvolume

Afbeelding 7: twee-onder-één-kap-woningen

PRINCIPES BEELDKWALITEIT

Informele verkaveling

Dubbele oriëntatie op de koppen

bebouwing op de landschappelijke randen is maximaal 1 laag met een kap hoog

Woning met achterkant naar landschap, afgeschermd met vitrage

12 | 23

DAKVORMEN

KLEUR EN MATERIAAL GEBRUIK

twee-onder-één-kap-woning met zadeldak

vrijstaande woning met stijl zadeldak

vrijstaande- of twee-onder-één-kap-woning met zadeldak met kilkeper 13 | 23

THEMA 2 WONEN IN DE WIJK Het middengebied ligt grotendeels buiten het zicht vanuit het open landschap. Het woongebied is dorps van opzet. De ontwikkeling wordt traditioneel vormgegeven, maar er is meer ruimte voor verschillen dan aan de dorpsrand. In dit thematisch gebied vind je dorpse straten met klein en informeel groen. Hier vind je binnen een profiel ook de meeste diversiteit aan woningtypen - uitdaging is om juist de samenhang te vinden.

14 | 23

POSITIONERING EN ORIËNTATIE Het middengebied wordt gekenmerkt door kleinschaligere woonstraten in een dorpse sfeer. Hier kan je rijwoningen, vrijstaande- en twee-onder-één-kap-woningen vinden met kleinere woonkavels dan aan de randen. De straten doen informeel aan met onregelmatige lijnen en dorps groen. • Aan de straatzijde worden de woningen met de nok op de straat georiënteerd;

BOUWVOLUME Het middengebied kenmerkt zich door een dorps karakter dat ook wordt ervaren op de Hielle of de Wanne. Diversiteit in bouwvolume is denkbaar, mits robuust en eenvoudig. • Bebouwing varieert en wordt geregeld in het bestemmingsplan. Aan de randen is de bebouwing max. 1 laag met kap, in het middengedeelte max. 2 lagen met kap. Hier zijn dus ook twee lagen onder de dakgoot toegestaan; • In het middengebied zijn meer dakvormen denkbaar. Simpele dakvormen, zoals een zadeldak, schilddak of zadeldak met kilkeper; • Platte daken of lessenaarsdaken passen niet binnen de beoogde dorpse sfeer; • Dakkapellen, erkers of andere details kunnen worden ingezet om de woningen afzonderlijk te verbijzonderen.

AAN-UIT EN BIJGEBOUWEN EN DAKKAPELLEN • • •

De toevoeging ondergeschikt houden aan het hoofdgebouw; Aansluiten bij de architectuur van het hoofdgebouw; Geen dakkapel op bijgebouw.

GEVELINDELING EN DETAILLERING In het middengebied is er veel diversiteit in bouwvolumes, vanwege de verscheidenheid in woning typologieën. Samenhang in gevelindeling en detaillering is daarom erg belangrijk. Ook hier wordt hoogwaardige en ingetogen architectuur toegepast. • Woningen die onderling verschillen in bouwvolume en dakvorm, zoeken onderling samenhang door eenduidige lijnen in de gevelindeling of verwantschap in detaillering; • De voorgevel(s) bestaan voor minimaal 25% uit glas. Een gevelopening is een deur, raam of erker. Het oppervlak wordt gemeten in het vooraanzicht van de gevel en is inclusief kozijnen.

KLEUR EN MATERIAAL GEBRUIK Het kleur en materiaal gebruik sluit aan bij de andere deelgebieden. Belangrijk is dat de detaillering zorgvuldig is en dat de materialen van hoogwaardige kwaliteit zijn. Waar op de randen verbijzondering gezocht kan worden

in kleur en materiaal, wordt er in het dorpse middengebied juist eenduidigheid gezocht. • Traditioneel materiaalgebruik dat aansluit bij het dorpse karakter; • Minimaal 60% van de dichte gevel, bestaat uit baksteen; • De kleur van de steen is een aardetint zoals rood, bruin, brons of mangaan. Ook antraciet is toegestaan. Een mix van deze kleuren is mogelijk. Gele of witte stenen zijn niet toegestaan; • Wanneer de bouwvorm en/of gevelindeling voor voldoende onderlinge samenhang zorgt kan afgeweken worden van de samenhang in kleur en materiaal; • Verbijzonderingen kunnen in afwijkende materialen worden vormgegeven zoals beton, glas, hout of metaal. De pannen hebben zwarte of rode kleur en zijn ongeglazuurd (mat). Rieten daken en groene daken met sedum en gras zijn ook toegestaan; • De uitwerking mag binnen de traditionele hoofdvorm en materialisering ook een modernere uitstraling hebben. Mits ondergeschikt aan de primaire materialisering van de gevel, zijn hout, stuc en keimwerk met een maximum van 40% toegestaan; • Wit gepleisterde gevels zijn niet toegestaan.

15 | 23

REFERENTIE ARCHITECTUUR

Afbeelding 15: rijwoningen één laag met verdraaiing dak

Afbeelding 11: rijwoningen met kapverdraaing

Afbeelding 13: vrijstaande woning met kapverdraaiing

Afbeelding 12: rijwoningen met samenhang in gevelindeling

Afbeelding 14: twee-onder-één-kap-woningen met zadeldak

Afbeelding 10: samenhang in bouwvormen met eenduidige materialisatie

PRINCIPES BEELDKWALITEIT

Nok van het dak georiënteerd op de openbare ruimte

Onderlinge samenhang door eenduidige lijnen in de geveldetaillering

bebouwing maximaal 2 lagen hoog met kap

Informele bebouwingslijnen

16 | 23

DAKVORMEN

KLEUR EN MATERIAALGEBRUIK

twee-onder-één-kap-woning met gescheiden zadeldak

rijwoning met zadeldak met kilkeper

vrijstaande- of twee-onder-één-kap-woning met schilddak

vrijstaande- of twee-onder-één-kap-woning met zadeldak met kilkeper

vrijstaande woning met zadeldak

Variatie in kapvorm per blok rijwoningen

17 | 23

3 BEELDKWALITEIT BUITENRUIMTE Voor de uitstraling van de nieuwe woonbuurten is naast de architectuur juist ook de vormgeving van de kavels en kavelranden essentieel. Ook de relatie met de verbindende groenen wadistructuren uit het middengebied is belangrijk. Er worden duidelijke eisen gesteld aan de vormgeving van de overgang van kavel naar de openbare esrand. Op deze manier wordt een heldere basiskwaliteit bereikt, met voldoende samenhang om de bebouwing aan de dorpsrand goed in het landschap te laten passen.

Legenda Belangrijke zichtlijnen tussen landschap en woonstraten vanuit de groene assen en straten Zichtlijnen tussen dorpsrand en landschap langs en op de groene randen Vitrage landschap met afwisselend open en dichte delen

18 | 23

BEGRENZING VAN HET LANDSCHAP In de huidige rand van Markelo-Noord is de overgang van dorpsrand naar het landschap vrij hard. Dit komt door de openheid, de zichtbaarheid van de bebouwingsrand maar ook door de grove bouwmassa van de wozoco. Dit sluit niet helemaal aan bij de gewenste beleving van de es. De begrenzing van de essen ten opzichte van de omgeving dient informeel vormgegeven te worden in de vorm van vitrages, eswallen, houtranden en karakteristieke zandpaden.

passen in dit landschap. Het uitgangspunt is een afwisseling van zichtlijnen die begeleidt worden door open en dichte delen van de vitrages. Deze uitwisseling vindt plaatst van het kavel naar de openbare ruimte en andersom. Ook de groen- en wadistructuren gelegen in het middengebied doen mee in deze afwisseling. Op deze manier ontstaan er zichtlijnen van de woonstraten naar het open landschap. Andersom begeleiden de groenen wadistructuren de zichtlijnen vanuit het middengebied naar het landschap.

PRINCIPES VITRAGE LANDSCHAP

Het vitrage landschap geeft een dynamisch beeld vanaf de es door middel van contrast en samenhang

HET VITRAGE LANDSCHAP Bij de inrichting van de kavelranden wordt een groene sfeer nagestreefd. Het doel is om de cultuurhistorische en landschappelijke waarden van het landschap op en langs de rand van de essen te behouden. Het landschap wordt aan de rand van Markelo-Noord ingericht met "vitrages" . Deze vitrages zijn hoge bomen (deels) zonder onderbegroeiing, die zorgen voor een fraaie rand aan de meer open es.

! Bebouwing en groenstructuren begeleiden het zicht van én naar het landschap Afbeelding 16: zicht vanuit de woonstraten op het open landschap wordt begeleidt door de groen- en wadistructuren.

AFWISSELINGEN IN HET LANDSCHAP Het beekdallandschap rond Markelo heeft een karakteristieke ruimtelijke samenhang. Het is een kleinschalig landschap dat wordt gekenmerkt door een afwisseling van bomen langs wegen en op erfranden en open agrarische percelen. De woonkavels moeten

Informele begrenzing van de woonkavels maakt een zachte overgang aan de rand van de es Afbeelding 17: impressie vitragelandschap met bloeiende akkerranden

19 | 23

ERFAFSCHEIDINGEN Er wordt een groene sfeer nagestreefd bij de inrichting van de kavelranden. De bestaande Esch wordt gekenmerkt door dorpse straten met hagen en andere lage beplanting op de kavelgrens. De individuele inrichting van de kavels zorgt voor een prettig en dorps beeld. Bij de inrichting van de kavelgrenzen aan de straatkant, is het gepast om bij dit beeld aan te sluiten. Aan de zij- en achterkant van de kavels herhaalt dit beeld zicht ook. Echter loopt de hoogte van de hagen hier op en bieden deze meer privacy. • De voorkanten worden vormgegeven met groenblijvende hagen en/of beplanting van 30 to 100 cm hoog; • Aan de zijkant loopt de hoogte van de hagen en/of beplanting op tot maximaal 100 tot 200 cm aan de achterkant. • De erfafscheiding aan voor- en zijkant kan uitgevoerd worden als hekwerk of bij uitzondering gecombineerd met lage stenen muurtjes. Dit type erfafscheidingen is maximaal 50 cm hoog onder voorwaarde dat d.m.v. achterliggende beplanting de groene uitstraling dominant is;

•

Voor kavels grenzend aan de wijkentree geldt dat de representatieve zijden van de bebouwing zichtbaar blijven. Uitgangspunt is dat de erfafscheidingen die parallel lopen aan deze zijden maximaal 30 100 cm hoog zijn en bij voorkeur hoogte opbouwen d.m.v. beplanting;

Afbeelding 18: dorpse uitstraling erfafscheidingen

Afbeelding 20: gietijzer hek met beplanting

•

Schuttingen aan deze belangrijke openbare zijn niet toegestaan. Hekwerk met klimplanten kan wel een mogelijkheid zijn.

Afbeelding 19: opbouw groene haag aan zijkant van de woning

Afbeelding 21: haag aan achterzijde

Afbeelding 22: hoek met lage erfbeplanting

20 | 23

PARKEREN De woonkavels met vrijstaande- en tweeonder-één-kap-woningen krijgen één of twee parkeerplaatsen op eigen erf, het bezoekersaandeel wordt in het openbaar gebied gerealiseerd. Parkeerplaatsen op eigen erf mogen naar eigen wens in halfverharding of met klinkers uitgevoerd worden. Openbaar parkeren wordt zoveel mogelijk geclusterd en gescheiden van de grotere groenstructuren.

INSPIRATIE OPENBARE RUIMTE WONEN AAN DE DORPSE STRATEN Woonbuurten waarin een groen dorps woonmilieu leidend is voor de sfeer die wordt nagestreefd: • accent op groen in openbare ruimte en kavelranden; • ruimte voor andere waarden (ontmoeten, spelen); • zowel in als aan de randen van de buurten een groene uitstraling; • beperken hoeveelheid verharding; • ruimte voor water (piekregenbuien).

Afbeelding 23: Inspiratie beelden openbare ruimte dorpse straten

21 | 23

INSPIRATIE OPENBARE RUIMTE WONEN OP DE DORPSRAND Woonbuurten waarin een landelijke sfeer wordt nagestreefd door: • een informele verkaveling; • het gebruik van natuurlijke materialen; • mogelijk gezamenlijk beheer en gebruik van de groene ruimte en de es zelf; • achtertuinen kavels met vitrage landschap mee ontwerpen.

Afbeelding 24: Inspiratie beelden openbare ruimte dorpsrand

22 | 23

LEEUWARDEN - ROTTERDAM - DEVENTER - MIDDELBURG - EINDHOVEN

Markelo-Noord

Bijlage 2 Verkeerskundig onderzoek

28

vastgesteld

Verkeerskundige analyse woningbouw Markelo Noord

Verkeerskundig onderzoek naar de effecten van de woningbouwontwikkeling in Markelo Noord

Opdrachtgever

Gemeente Hof van Twente

Titel rapport

Verkeerskundige analyse woningbouw Markelo Noord

Kenmerk

010965.20221124.R2.03

Datum publicatie

13 februari 2023

© Copyright Goudappel Groep BV 13-2-23

Inhoudsopgave

1. Inleiding

1

1.1

Aanleiding

1

1.2

Samenvatting variantenstudie

1

1.3

Functieprogramma

2

2. Verkeersgeneratie

3

3. Verkeersintensiteiten

5

3.1

Verkeersintensiteiten per etmaal

5

3.2

Verkeersintensiteiten tijdens de spits

6

4. Effecten in de omgeving

7

4.1

Beoordelen van de nieuwe ontsluitingsweg

7

4.2

Kwaliteit van de verkeersafwikkeling op kruispuntniveau

8

4.3

Resultaten

9

5. Conclusies

11

Bijlage 1 Analyse varianten

12

Bijlage 2 Controle gemeentelijke verkeerstellingen

19

1. Inleiding 1.1

Aanleiding

In Markelo-Noord worden circa 109 woningen ontwikkeld tussen de Holterweg (N755) en de bestaande woonwijk De Esch. Grond die in de huidige situatie beschikt over een agrarische functie wordt getransformeerd naar een nieuwbouwwijk. De ontsluiting van de nieuwe woningen wordt voorzien middels een rechtstreekse aansluiting op de rotonde tussen de Larenseweg en Holterweg (N755). Deze ontsluiting is enkel bedoeld voor de nieuwe woningen en is als het ware een doodlopende weg langs het nieuwe woongebied. Er wordt niet voorzien in een verbinding met de bestaande wegenstructuur in De Esch. Het doel van dit rapport is dan ook bepalen of er vanuit verkeerskundig oogpunt sprake is van een goede ruimtelijke ordening en het huidige stedenbouwkundige plan voldoet. Om dit te onderzoeken heeft Goudappel BV de verkeersgeneratie van de te realiseren woningen en het effect van de verkeerstoename op de kwaliteit van de verkeersafwikkeling geanalyseerd.

Figuur 1.1: Projectplan uit het stedenbouwkundig plan met ontsluitingsweg voor de nieuwe woningen

1.2

Samenvatting variantenstudie

Tijdens de start van het participatietraject begin 2022 was de realisatie van een nieuwe ontsluitingsweg onderdeel van het plan. Daarop zouden zowel het nieuwbouwplan als ook de bestaande woningen op ‘De Esch’ worden ontsloten. Hierdoor zou er ook voor de bestaande wijk een tweezijdige ontsluiting ontstaan.

Verkeerskundige analyse woningbouw Markelo Noord - 13 februari 2023

1

Omwonenden in De Esch hebben tijdens en na de (digitale) informatiebijeenkomsten kenbaar gemaakt zich zorgen te maken op het risico van doorgaand verkeer via de verbindingsweg. Daarop zijn verschillende reacties binnengekomen waarin gevraagd werd geen aansluiting tussen de bestaande wijk en de nieuwbouwlocatie te maken. Ten behoeve van de planontwikkeling is inzicht benodigd in de gevolgen op het gebied van verkeer en de nieuw te ontwikkeling ontsluitingsweg. Daartoe zijn tijdens de planvorming een aantal varianten beoordeeld. In bijlage 1 is een uitgebreide toelichting per variant terug te vinden. Hieronder is een korte samenvatting van de variantenstudie weergegeven. Elke variant heeft zijn voor en nadelen. Een verkeerskundig effect van de nieuwe woningen is dat het drukker gaat worden op de bestaande wegvakken. Met de herinrichting van de Grotestraat en de huidige vormgeving van de Tolweg zijn de huidige oost/west verbindingen in de kern relatief beperkt. Indien wordt uitgegaan van een verbinding met de bestaande wijk is de voorkeur uitgesproken voor variant 1, bestempeld als de ‘minst slechte optie’. Vanuit de participatie is gevraagd tegemoet te komen aan de wens om geen verbinding te realiseren naar de bestaande wijk. Dat is middels het voorliggende plan gedaan.

Het ontsluiten van de nieuwe woningen op de rotonde (variant 3 in de variantenstudie), zonder doortrekking naar De Esch en Larenseweg leidt niet tot een toename van de verkeersintensiteiten in De Esch. Omdat het drukker wordt als gevolg van de nieuwe woningen bestaat het risico dat het drukker wordt op de Grotestraat en Tolweg. Vanwege het ontbreken van belangrijke bestemmingen zal de toename naar verwachting relatief beperkt zijn. Gezien de huidige vormgeving van de Tolweg is elke toename in principe ongewenst. Eventuele maatregelen op de Tolweg en Loosboersstraat zijn mogelijk om de mogelijke toename te beperken. De verkeersintensiteit zal gemonitord worden, en wanneer hiertoe aanleiding is zal in overleg met bewoners bepaald worden of het nemen van eventuele maatregelen al dan niet noodzakelijk is. Het grootste deel van de verkeersgeneratie van de nieuwe woningen zal een relatie hebben van/naar de Rijksweg A1. Om het risico op sluipverkeer tot een minimum te beperken en het effect op de Tolweg naar verwachting beperkt is, is de verbinding naar woonwijk De Esch komen te vervallen.

1.3

Functieprogramma

Inzicht in het beoogde functieprogramma van de ontwikkeling is van belang bij het berekenen van de verkeersgeneratie en de verkeersafwikkelingsanalyse. Zie tabel 1.1 voor het functieprogramma dat als uitgangspunt is gebruikt in deze studie (conform stedenbouwkundig plan; opgave d.d. 6 januari 2023). type woning

aantal

koop, huis, vrijstaand

36

koop, huis, twee-onder-een-kap

32

koop, huis, tussen/hoek

41

totaal

109

Tabel 1.1: functieprogramma ontwikkeling

Verkeerskundige analyse woningbouw Markelo Noord - 13 februari 2023

2

2. Verkeersgeneratie De eerste stap in het onderzoek is het bepalen van de verkeersgeneratie die de ontwikkeling met zich meebrengt. Het verkeer van en naar de ontwikkeling wordt afgewikkeld via de nieuwe ontsluiting, om uit te komen op de rotonde Holterweg (N755) - Larenseweg. Om te kunnen beoordelen of het verkeer van de ontwikkeling op een verantwoorde wijze kan worden afgewikkeld is als eerste stap de verkeersgeneratie van de ontwikkeling bepaald. Nieuwe functies genereren een bepaalde hoeveelheid nieuwe verkeersbewegingen. De verkeersgeneratie (optelling van het aankomende en vertrekkende verkeer) van de ontwikkeling is bepaald met behulp van de CROW1 kencijfers voor de verkeersgeneratie opgenomen in CROW-publicatie 381 (‘Toekomstbestendig parkeren’). In het maken van een prognose van de verkeersgeneratie zijn de aspecten ‘stedelijkheidsgraad van de betreffende gemeente of kern’ en ‘de ligging ten opzichte van de kern/het centrum van de kern’ van belang. Locatie plangebied De gemeente Hof van Twente valt volgens de indeling van het CBS qua stedelijkheid in de categorie ‘weinig stedelijk’. De projectlocatie is gelegen in een ‘rest bebouwde kom’ locatie. Binnen deze categorie zijn de kencijfers in een bandbreedte beschikbaar. Resultaat op basis van de gehanteerde kencijfers In de berekening van de verkeersgeneratie is uitgegaan van het maximale kengetal.

Met dit CROW kencijfer wordt een weekdagsituatie berekend. Om een werkdagsituatie te kunnen bepalen stelt CROW omrekenfactoren beschikbaar. Voor woonfuncties geldt een omrekenfactor van 1,11 om van een weekdag naar een werkdag te komen. In tabel 2.1 zijn de gehanteerde kencijfers en de daarop volgende verkeersgeneratie weergegeven. type woning

aantal

gemiddeld CROW kencijfer weekdag

werkdag

totaal

koop, huis, vrijstaand

36

8,6

9,6

346 mvt/werkdagetmaal

koop, huis, twee-onder-een-kap

32

8,2

9,1

291 mvt/werkdagetmaal

koop, huis, tussen/hoek

41

7,8

8,7

totaal

109

357 mvt/werkdagetmaal 994 mvt/werkdagetmaal

Tabel 2.1: prognose verkeersgeneratie ontwikkeling

De woningbouwontwikkeling genereert naar verwachting afgerond 1.000 motorvoertuigen (mvt) per werkdagetmaal. Het verkeer wordt via de nieuwe ontsluitingsweg afgewikkeld op de rotonde tussen de Holterweg (N755) en Larenseweg.

1

CROW is een landelijke kennisorganisatie op het gebied van infrastructuur, openbare ruimte, verkeer en vervoer en werk en veiligheid.

Verkeerskundige analyse woningbouw Markelo Noord - 13 februari 2023

3

Verdeling van de verkeersgeneratie Op kruispuntniveau is de kwaliteit van de verkeersafwikkeling maatgevend in de spitsperioden. Met behulp van CROW-publicatie 256 (‘Verkeersgeneratie woon- en werkgebieden’) is een vertaling van de werkdag etmaalintensiteit gemaakt naar de drukste ochtend- en avondspitsuur voor de woningen. Tevens is een onderverdeling gemaakt in het aankomende en vertrekkende verkeer. De spitsfactoren en -intensiteiten zijn weergegeven in tabel 2.2. De prognose is weergegeven in tabel 2.3.

ochtendspitsuur woningen

doorsnede 8%

vertrek 89%

aankomst 11%

avondspitsuur doorsnede 9%

vertrek 20%

aankomst 80%

Tabel 2.2: prognose verkeersgeneratie drukste spitsuren

ochtendspitsuur woningen

doorsnede 80

vertrek 71

aankomst 9

avondspitsuur doorsnede 90

vertrek 18

aankomst 72

Tabel 2.3: Prognose verkeersgeneratie (spitsperiode) in mvt/werkdagetmaal

Tijdens het drukste spitsuur, dat het avondspitsuur betreft, geldt een verkeersgeneratie van circa 90 motorvoertuigen voor de woningen, bestaande uit circa 18 vertrekken en 72 aankomsten. In het ochtendspitsuur is de verhouding tussen het aantal aankomsten en vertrekken andersom. Dit verkeer zal zich na de aansluiting op de rotonde verdelen over het omliggende wegennet.

Verkeerskundige analyse woningbouw Markelo Noord - 13 februari 2023

4

3. Verkeersintensiteiten 3.1

Verkeersintensiteiten per etmaal

Om na te gaan of het verkeer als gevolg van de ontwikkeling verkeersveilig kan worden afgewikkeld zijn zowel de huidige als toekomstige verkeersintensiteiten per werkdagetmaal op de omliggende infrastructuur van belang. Het plan wordt in de toekomstige situatie volledig ontsloten op de rotonde N755 Holterweg – Larenseweg (zie figuur 3.1). Deze rotonde beschikt over een viertal kruispunttakken: 1.

N755 Holterweg (provinciale weg);

2.

Bolinkweg – Holterweg;

3.

Holterweg richting Markelo;

4.

Larenseweg.

1

2

4 3

Figuur 3.1: Weergave rotonde N755 Holterweg - Larenseweg (bron: Google Maps)

De huidige verkeersintensiteiten op de omliggende wegvakken zijn bepaald op basis van gemeentelijke tellingen, aangeleverd door de gemeente Hof van Twente. De meetpunten op de N755 Markelo en de Holterweg zijn vaste meetpunten, waardoor hier redelijk recent cijfers van beschikbaar zijn (tot aan de Coronapandemie). De Larenseweg betreft echter een incidenteel meetpunt, waardoor de meest recente gegevens uit 2013 komen.

Verkeerskundige analyse woningbouw Markelo Noord - 13 februari 2023

5

In deze studie is uiteindelijk een 2022 situatie van belang, waarin rekening gehouden wordt met autonome groei van het autoverkeer. Per jaar wordt uitgegaan van een toename van 1,5% van de verkeersintensiteit ten opzichte van het beschikbare basisjaar. De hieruit volgende verkeersintensiteiten zijn weergegeven in tabel 3.1, en vervolgens vergeleken met de verkeersintensiteiten volgend uit ons eigen Mobiliteitsspectrum2. Deze vergelijking is weergegeven in bijlage 2.

wegvak

jaar

1. N755 (Markelo – Borkeldweg) 2. Bolinkweg – Holterweg 3. Holterweg (Tolweg – Bolinkweg) 4. Larenseweg (Langeweg – Enkelaarsweg)

2019 2019 2018 2013

intensiteiten (mvt/etmaal) 5.747 67 6.433 1.141

intensiteiten 2022 situatie 6.006 70 6.819 1.295

Tabel 3.1: Verkeersintensiteiten op de aantakkingen op de rotonde Holterweg-N755 Voor de kwaliteit van de verkeersafwikkeling van de rotonde wordt gekeken naar het maatgevende moment tijdens het drukste spitsuur. Op basis van de beschikbare gegevens worden de maatgevende verkeersintensiteiten tijdens de spits bepaald per rijrichting.

3.2

Verkeersintensiteiten tijdens de spits

Om de rijrichtingen tijdens het maatgevende moment te bepalen voor de rotonde Holterweg-N755, worden de verkeersintensiteiten tijdens de spitsuren bepaald. Dit wordt gedaan middels de prognose spitsuren uit tabel 2.3, deze prognose spitsuren geldt voor woningen en worden vertaald naar ‘bewoners’ die richting hun bestemming rijden en van hun bestemming af komen. Voor de verhouding tussen de ingaande en de uitgaande tak wordt uitgegaan van een gelijke verdeling. Per tak worden de drukste verkeersintensiteiten tijdens de spits weergegeven in tabel 3.2. Ochtendspitsuur 1. N755 (Markelo – Borkeldweg) 2. Bolinkweg – Holterweg 3. Holterweg (Tolweg – Bolinkweg) 4. Larenseweg (Langeweg – Enkelaarsweg)

doorsnede 480 6 546 104

aankomst 240 3 273 52

vertrek 240 3 273 52

Avondspitsuur aankomst 541 6 614 117

vertrek 270 3 307 58

aankomst 270 3 307 58

Tabel 3.2: Prognose verkeersintensiteiten drukste spitsuren rotonde Holterweg-N755

2

OmniTRANS Spectrum, ook wel ‘Mobiliteitsspectrum’ genoemd, is een mobiliteitsdatabron bestaande uit ruimtelijke data en mobiliteitspatronen voor heel Nederland. Deze databron geeft inzicht in alle aspecten van mobiliteit; van bestemmingen van verkeer vanuit een bepaald gebied, tot de bereikbaarheid per modaliteit vanuit een bepaalde wijk, en de verkeersintensiteiten op ieder wegvak in Nederland, voor zowel de auto, de fiets en het openbaar vervoer.

Verkeerskundige analyse woningbouw Markelo Noord - 13 februari 2023

6

4. Effecten in de omgeving 4.1

Beoordelen van de nieuwe ontsluitingsweg

De nieuw aan te leggen ontsluitingsweg heeft de volgende eigenschappen: •

Breedte van de rijbaan: 6 meter;

•

De rijbaan wordt uitgevoerd in betonstraatstenen in keiformaat;

•

Breedte trottoir: 2 meter.

Om te kunnen bepalen of de verkeersgeneratie van de ontwikkeling bij het ontwerp van de weg past, wordt gebruik gemaakt van de Wegenscan. Met behulp van de Wegenscan is het evenwicht tussen de beoogde vormgeving, functie en het gebruik van het toekomstige nieuwe wegvak getoetst aan de richtlijnen binnen Duurzaam Veilig. In deze tool zijn landelijke ontwerprichtlijnen van onder meer kennisinstituut CROW opgenomen. Met de Wegenscan wordt de verkeersveilige wegvakcapaciteit bepaald. Functie De nieuwe ontsluitingsweg komt te liggen binnen de bebouwde kom van Markelo. De maximaal geldende snelheid op het wegvak tussen de rotonde en de aansluiting de meest oostelijk gelegen woning bedraagt 30 km/uur. In combinatie met de beschreven beoogde vormgeving leiden deze uitgangspunten tot een functie van erftoegangsweg binnen de bebouwde kom. Gebruik Het toekomstige gebruik van de nieuwe weg zal bestaan uit het verkeer gegeneerd door de nieuwe woningen. Deze woningen hebben een verkeersgeneratie van circa 1.000 mvt/etmaal. De maximaal wenselijke capaciteit van de nieuwe ontsluitingsweg is circa 4.000 mvt/etmaal. De voorgestelde vormgeving van de weg is dus voldoende om de potentiële verkeersintensiteit per etmaal verkeersveilig te faciliteren, zie ook figuur 4.1 voor de resultaten uit de Wegenscan.

Uit de Wegenscan blijkt dat het toekomstige gebruik passend is bij de voorgestelde vormgeving van de ontsluitingsweg.

Verkeerskundige analyse woningbouw Markelo Noord - 13 februari 2023

7

Figuur 4.1: output wegenscan nieuwe ontsluitingsweg

4.2

Kwaliteit van de verkeersafwikkeling op kruispuntniveau

Om te kunnen bepalen of de rotonde Holterweg-N755 voldoende capaciteit heeft voor de verkeersintensiteiten in de plansituatie wordt de kwaliteit van de verkeersafwikkeling bepaald. De kwaliteit van de verkeersafwikkeling is beoordeeld voor de huidige situatie alsmede de plansituatie. Met behulp van Kruispuntenwijzer3 is de kwaliteit van de verkeersafwikkeling geanalyseerd en beoordeeld. Het resultaat van de beoordeling wordt gepresenteerd in de vorm van verliestijd en de intensiteit/capaciteit verhouding. Uit de analyse volgt de ‘impact’ van de ontwikkeling op de kwaliteit van de verkeersafwikkeling op het kruispunt.

4.2.1

Gemiddelde verliestijd per herkomst-bestemming-relatie

De gemiddelde verliestijd betreft het verschil in tijd tussen een free-flow situatie (zonder te hoeven wachten door ander verkeer) en de benodigde tijd in een spitsuur met verkeer. Eenvoudig gezegd: de tijd dat verkeer in een spitsuur nodig heeft ten opzichte van een situatie zonder ander verkeer. In tabel 4.1 zijn de grenswaarden (in seconden) opgenomen die binnen de beoordeling van de verliestijden zijn gehanteerd. kwaliteit

beoordeling

hoofdrichting (seconden)

zijrichting (seconden)

motorvoertuig

fiets/voetganger

motorvoertuig

fiets/voetganger

A

0-25

0-10

0-40

0-20

redelijk/matig

B

25-45

10-20

40-60

20-40

slecht

C

> 45

> 20

> 60

> 40

goed

Tabel 4.1: Grenswaarden gemiddelde verliestijden voorrangskruispunten en rotondes

3

De Kruispuntwijzer is een tool ontwikkelt door Goudappel BV, waarmee voor verschillende kruispuntvormgevingen de kwaliteit van de verkeersafwikkeling bepaald kan worden.

Verkeerskundige analyse woningbouw Markelo Noord - 13 februari 2023

8

4.2.2

Verhouding intensiteit/capaciteit

De verhouding tussen de verkeersintensiteit en de verkeerscapaciteit, ofwel de I/C waarden, geeft inzicht in het gebruik van het kruispunt. Een I/C waarde boven de 0,8 betekent dat vertraging ontstaat. Bij I/C waarden die tussen de 0,7 en 0,8 liggen is er sprake van weinig restcapaciteit. Bij lagere I/C waarden kan het verkeer goed doorstromen. In tabel 4.2 zijn de gehanteerde grenswaarden opgenomen.

kwaliteit

beoordeling

I/C waarde

goed

A

0-0,7

redelijk/matig

B

0,7-0,8

slecht

C

0,8-1,0

Tabel 4.2: Grenswaarden I/C waarden

4.2.3

Kruispunttakken

In tabel 4.3 zijn per kruispunttak (zie figuur 3.1) de verkeersintensiteiten per werkdagetmaal, de ochtend- en avondspits weergegeven. Deze uitgangspunten worden gehanteerd voor de analyse van de kwaliteit van de verkeersafwikkeling op de rotonde Holterweg-N755. Met behulp van Kalibrero4 is een benadering gemaakt van de verdeling van het verkeer over de rotonde. De verkeersgeneratie van de plansituatie is bovenop de huidige situatie geplust. Op basis van de verkeersintensiteiten, afgeleid uit het Mobiliteitsspectrum, is een verdeling van de verkeersgeneratie van het plan per kruispunttak bepaald. Wegvak

intensiteiten

ochtendspits

avondspits

2022 situatie

incl. ontwikkeling

aankomst

vertrek

aankomst

vertrek

1

N755 (Markelo – Borkeldweg)

6.006

6.429

514

244

270

579

2

Bolinkweg – Holterweg

70

1.064

86

7

74

96

3

Holterweg (Tolweg – Bolinkweg)

6.819

7.299

585

277

307

657

4

Larenseweg (Langeweg – Enkelaarsweg)

1.295

1.386

111

53

59

125

Tabel 4.3: Uitgangspunten verkeersintensiteiten voor kruispuntberekening

4.3

Resultaten

Hierna worden de theoretische uitkomsten van de beoordelingscriteria (verliestijden en intensiteit/capaciteit verhouding) beschreven. In tabel 4.4 is de kwaliteit van de verkeersafwikkeling op rotonde Holterweg-N755 in de huidige situatie weergegeven. In tabel 4.5 zijn de situatie voor de plansituatie terug te vinden.

4

Kalibrero is een programma dat intensiteiten verdeelt over de verschillende richtingen van een kruispunt.

Verkeerskundige analyse woningbouw Markelo Noord - 13 februari 2023

9

tak

ochtendspitsuur I/Cwaarde

gem. verliestijd

avondspitsuur I/Cwaarde

gem. verliestijd

1

A

0,00

3,47

A

0,00

3,52

2

A

0,25

5,60

A

0,28

5,95

3

A

0,05

3,94

A

0,06

4,07

4

A

0,23

5,61

A

0,26

6,03

totaal

A

0,23

5,61

A

0,26

6,03

Tabel 4.4: beoordeling verkeersafwikkeling rotonde Holterweg-N755 huidige situatie

tak

ochtendspitsuur I/Cwaarde

gem. verliestijd

avondspitsuur I/C-waarde

gem. verliestijd

1

A

0,07

4,08

A

0,02

3,69

2

A

0,25

5,66

A

0,31

6,36

3

A

0,05

4,05

A

0,07

4,21

4

A

0,24

5,85

A

0,29

6,44

totaal

A

0,24

5,85

A

0,29

6,44

Tabel 4.5: beoordeling verkeersafwikkeling rotonde Holterweg-N755 plansituatie

In zowel de huidige situatie als in de plansituatie kan de rotonde het verkeer op een juiste wijze afwikkelen. De gemiddelde verliestijd is op alle richtingen zeer beperkt. De I/C-waarde laat ook zien dat de rotonde in zowel de huidige als de toekomstige situatie beschikt over een (ruime) restcapaciteit. Een eventuele verdere groei van het verkeer kan hierdoor eenvoudig worden opgevangen. Op basis van de huidige vormgeving ontstaan geen problemen in de verkeersafwikkeling en is het mogelijk het plan op de huidige rotonde te ontsluiten.

Verkeerskundige analyse woningbouw Markelo Noord - 13 februari 2023

10

5. Conclusies Ten behoeve van de woningbouwontwikkeling in Markelo Noord is een verkeerskundig onderzoek uitgevoerd. Uit dit onderzoek zijn de volgende conclusies getrokken: •

De ontwikkeling genereert afgerond 1.000 motorvoertuigbewegingen per etmaal op een gemiddelde werkdag. Tijdens het drukste spitsuur genereert de ontwikkeling circa 90 mvt/werkdagetmaal.

•

Op de nieuwe ontsluitingsweg is de beoogde vormgeving in evenwicht met de beoogde functie van erftoegangsweg binnen de bebouwde kom en het voorziene gebruik als gevolg van de ontwikkeling.

•

In de huidige vormgeving heeft de rotonde tussen de Holterweg (N755) en Larenseweg voldoende capaciteit om het verkeersaanbod in zowel de huidige- als in de plansituatie af te wikkelen. De verliestijd is beperkt. Op basis van de I/C-waarde wordt geconcludeerd dat de rotonde in de huidige vormgeving beschikt over een (ruime) restcapaciteit.

•

Binnen de planontwikkeling is vanuit verkeerskundig oogpunt sprake van een goede ruimtelijke ordening.

Verkeerskundige analyse woningbouw Markelo Noord - 13 februari 2023

11

Bijlage 1 Analyse varianten

Figuur B1.1: Variant 1: Stedenbouwkundig plan

Figuur B1.2: Variant 2: Alternatieve aansluiting

Verkeerskundige analyse woningbouw Markelo Noord - 13 februari 2023

12

Figuur B1.3: Variant 3: Doodlopend voor alle woningen

Figuur B1.4: Variant 4: Doodlopend voor een deel van de woningen

Verkeerskundige analyse woningbouw Markelo Noord - 13 februari 2023

13

Variant 1 In variant 1 is de nieuwe ontsluitingsweg gesitueerd tussen de rotonde aan de Holterweg en takt aan op De Wanne en leidt het verkeer door de woonwijk via de Wanne, de Effinck, en Oldenhof. Door deze ontsluitingswijze is er een risico op extra verkeer door de wijk, zowel de bijna 1000 mvt per etmaal van en naar de ontwikkeling als bijkomend sluipverkeer vanaf de N755 en de N752. Echter krijgen bewoners van De Esch er een extra ontsluitingsmogelijkheid bij richting de Holterweg. Betreffende het verkeer van de ontwikkeling, is het voor mensen met de A1 als bestemming aantrekkelijker om direct richting het westen naar de Holterweg te rijden. Deze route is (veel) meer direct en kent een aanzienlijk kortere reistijd dan via De Wanne, Effinck en de Oldenhof. Alleen voor verkeer dat een bestemming heeft aan de noordoost zijde is de route door de wijk richting de Rijssenseweg een alternatief. Ook voor verkeer richting het centrum van Markelo (Grotestraat, naar bijvoorbeeld de supermarkten) is de route via de Holterweg de meest directe/kortste route. Naar verwachting zal, vanwege de bestemmingen, circa 80% van het verkeer richting het westen naar de Holterweg rijden en zal circa 20% richting het oosten via de woonwijk rijden. Er zal (voor een deel) sluipverkeer kunnen ontstaan door de woonwijk met verkeer dat zich uitwisselt tussen de rotonde op de N755 en de N752.

In de huidige situatie maakt dit verkeer naar verwachting gebruik van de Tolweg. Dit is gezien de wegenstructuur in de huidige situatie de meest directe verbinding. Indien de nieuwe route sneller is kan dit als alternatief dienen voor verkeer rijdend op de Tolweg. Uit een analyse naar de afstand blijkt echter dat de route via de Tolweg en/of Loosboerstraat korter dan via de nieuwe verbindingsweg (respectievelijk circa 1.350 meter om 1.450 meter). Weggebruikers en navigatiesystemen zullen in dat geval de route via de Tolweg prefereren boven de nieuwe verbindingsweg. Indien er toch sprake is van een verkeerstoename door de verbindingsweg zal vooral op de Oldenhof ten hoogte van de rotonde de verkeersdruk hoger worden, omdat het verkeer hier samen komt. Op basis van verkeerstellingen door de gemeente Hof van Twente blijkt dat dit nu de hoogste verkeersintensiteit kent in de wijk. Ter hoogte van de rotonde bedraagt de huidige verkeersintensiteit op de Oldenhof circa 850 motorvoertuigen (mvt) per etmaal. Dit is een relatief lage verkeersintensiteit. Afhankelijk van de vormgeving kunnen op een erftoegangsweg circa 4.000 auto’s verkeersveilig worden afgewikkeld. Op straten waarop het aannemelijk is dat gespeeld wordt door kinderen geldt een maximaal wenselijke verkeersintensiteit van circa 1.000 mvt/etmaal.

De Oldenhof is de wijkontsluiting van De Esch en is ook vormgegeven als een wijkontsluitingsweg met een relatief brede hoofdrijbaan voorzien van een trottoir aan de zijde van de bestaande woningen. Op basis van deze vormgeving heeft het wegvak van de Oldenhof restcapaciteit om extra verkeer op af te wikkelen. In tabel B1.1 is de invloed van variant 1 op het aantal verkeersbeweging weergegeven voor vijf relevante wegvakken. De verkeersintensiteit is afgezet tegen de maximale wegcapaciteit.

Verkeerskundige analyse woningbouw Markelo Noord - 13 februari 2023

14

Toedeling verkeer ontwikkeling (in %)

Huidige intensiteit

Intensiteit plansituatie

Maximale wegcapaciteit

Keppels

0

110 mvt/etmaal

110 mvt/etmaal

1.000 mvt/etmaal

De Wanne

20

300 mvt/etmaal

500 mvt/etmaal

1.000 mvt/etmaal

Effinck

20

628 mvt/etmaal

828 mvt/etmaal

4.000 mvt/etmaal

Oldenhof (t.h.v. rotonde)

20

850 mvt/etmaal

1.050 mvt/etmaal

4.000 mvt/etmaal

Tolweg

0

1.000 mvt/etmaal

1.000 mvt/etmaal

1.000 mvt/etmaal5

Wegvak

Tabel B1.1: Effect variant 1 op de belasting van het wegennet

Omdat het in deze variant ook mogelijk is vanuit De Esch via de nieuwe weg richting de A1 te rijden is het aannemelijk dat een deel van de bewoners dit ook gaat doen. Langs De Wanne en Keppels zijn in totaal circa 60 woningen gelegen (zie figuur 3.1). Deze hebben een gemiddelde verkeersgeneratie van circa 360 tot 400 mvt/etmaal. Indien 80% van het verkeer met een bestemming aan de westzijde gebruik maakt van de nieuwe weg betreft dat circa 320 mvt/etmaal (80% van 400). Dit verkeer maakt in de huidige situatie gebruik van de Oldenhof om de wijk te verlaten. Ondanks de toename als gevolg van de nieuwe woningen op de Oldenhof is het door deze verschuiving aannemelijk dat het rustiger wordt.

Figuur B1.5: Ontsluiting vanuit De Esch richting de A1/centrum en westelijk gelegen bestemmingen (bron ondergrond: Openstreetmaps)

5

De Tolweg heeft een maximaal wenselijke capaciteit van 1.000 mvt/etmaal. Dit komt omdat er op meerdere locaties langs het wegvak auto’s geparkeerd staan op de rijbaan. Hierdoor wordt het op deze locaties lastiger voor motorvoertuigen om elkaar te passeren en passen er t.b.v. een verkeersveilige afwikkeling minder voertuigen op het wegvak.

Verkeerskundige analyse woningbouw Markelo Noord - 13 februari 2023

15

Vanwege de minder directe route via de nieuwe weg ten opzichte van de Tolweg is het aannemelijk dat het verkeer, bijvoorbeeld vanaf de Koekoekslaan, nauwelijks tot geen gebruik gaat maken van de nieuwe weg. Zeker wanneer de nieuwe weg goed vormgegeven wordt, waardoor de snelheid laag ligt, zullen bewoners gebruik blijven maken van de vertrouwde bestaande routes.

Wegvak

Effect bestaande wijk

Intensiteit plansituatie

Plansituatie met effect bestaande wijk

Maximale wegcapaciteit

-

110 mvt/etmaal

110 mvt/etmaal

1.000 mvt/etmaal

+320

500 mvt/etmaal

820 mvt/etmaal

1.000 mvt/etmaal

Keppels De Wanne Effinck

-

828 mvt/etmaal

828 mvt/etmaal

4.000 mvt/etmaal

Oldenhof (t.h.v. rotonde)

-320

1.050 mvt/etmaal

720 mvt/etmaal

4.000 mvt/etmaal

Tolweg

-320

1.000 mvt/etmaal

680 mvt/etmaal

1.000 mvt/etmaal6

Tabel B1.2: Effect bestaande wijk variant 1 op de belasting van het wegennet In variant 1 gaat circa 20% van het verkeer van en naar de ontwikkeling via de woonwijk. Er is te zien dat op deze wegen de verkeersintensiteit in de plansituatie onder de maximale wegcapaciteit blijft. Op de Tolweg overschrijdt de huidige verkeersintensiteit al de maximale wegcapaciteit. Het voordeel van variant 1 is dan ook dat het de Tolweg zo veel mogelijk ontlast.

Variant 2 Voor variant 2 geldt hetzelfde als voor variant 1. Enkel is de ontsluiting via de woonwijk nu rechtstreeks op de Oldenhof. De lus via De Wanne en het Effinck is hierdoor komen te vervallen, waardoor de route korter en directer wordt. Daarmee wordt de route meer aantrekkelijk voor doorgaand verkeer tussen de N755 en N752. Daarentegen is ook de route vanaf De Esch richting de A1 meer direct. Door de meer directe vormgeving is de route aantrekkelijker voor verkeer dat in de huidige situatie van de Tolweg gebruik maakt. Naar verwachting neemt de verkeersintensiteit op de Tolweg in deze variant af, maar zal het drukker worden in De Esch, met name op de Oldenhof. Verkeerskundig is de Oldenhof ingericht om een grotere verkeersintensiteit te verwerken dan in de huidige situatie het geval is. In tabel B1.3 is de invloed van variant 2 op het aantal verkeersbeweging weergegeven voor vijf relevante wegvakken. De verkeersintensiteit is afgezet tegen de maximale wegcapaciteit.

Wegvak

Toedeling verkeer ontwikkeling (in %)

Huidige intensiteit

Intensiteit plansituatie

Maximale wegcapaciteit

Keppels

0

110 mvt/etmaal

110 mvt/etmaal

1.000 mvt/etmaal

De Wanne

0

300 mvt/etmaal

300 mvt/etmaal

1.000 mvt/etmaal

Effinck

0

628 mvt/etmaal

628 mvt/etmaal

4.000 mvt/etmaal

Oldenhof (t.h.v. rotonde)

20

850 mvt/etmaal

1.050 mvt/etmaal

4.000 mvt/etmaal

Tolweg

0

1.000 mvt/etmaal

1.000 mvt/etmaal

1.000 mvt/etmaal

Tabel B1.3: Effect variant 2 op de belasting van het wegennet

6

De Tolweg heeft een maximaal wenselijke capaciteit van circa 1.000 mvt/etmaal. Dit komt omdat er op meerdere locaties langs het wegvak auto’s geparkeerd staan op de rijbaan. Hierdoor wordt het op deze locaties lastiger voor motorvoertuigen om elkaar te passeren en passen er t.b.v. een verkeersveilige afwikkeling minder voertuigen op het wegvak.

Verkeerskundige analyse woningbouw Markelo Noord - 13 februari 2023

16

In variant 2 loopt het verkeer via de woonwijk enkel via de Oldenhof, hierdoor worden t.o.v. variant 1 de Effinck en De Wanne ontlast. Het risico op wijkvreemd verkeer is in deze variant echter aanzienlijk groter dan in variant 1, omdat de route directer is, en dus meer aantrekkelijk voor verkeer vanuit De Esch zelf, maar ook voor verkeer van daarbuiten. Vanwege dit grotere risico ten opzichte van variant 1 heeft deze variant verkeerskundig niet de voorkeur.

Wegvak

Effect bestaande wijk

Intensiteit plansituatie

Plansituatie met effect bestaande wijk

Maximale wegcapaciteit

Keppels

-

110 mvt/etmaal

110 mvt/etmaal

1.000 mvt/etmaal

De Wanne

-

500 mvt/etmaal

820 mvt/etmaal

1.000 mvt/etmaal

Effinck

-

828 mvt/etmaal

828 mvt/etmaal

4.000 mvt/etmaal

Oldenhof (t.h.v. rotonde)

-320

1.050 mvt/etmaal

720 mvt/etmaal

4.000 mvt/etmaal

Tolweg

-320

1.000 mvt/etmaal

680 mvt/etmaal

1.000 mvt/etmaal

Nieuwe Randweg

+320

+320 mvt/etmaal

Afhankelijk van inrichting

Tabel B1.4: Effect bestaande wijk variant 2 op de belasting van het wegennet

Variant 3 In variant 3 wordt de nieuwe ontsluitingsweg afgesloten voor verkeer via de woonwijk De Esch en wordt enkel het verkeer van en naar de ontwikkeling ontsloten via de rotonde N755-Holterweg. In deze variant betreft het een rechtstreekse aansluiting voor de nieuwe woningen, die doodloopt aan de oostzijde van het plangebied. Het risico op wijkvreemd verkeer op de nieuwe weg wordt hierdoor uitgesloten. Ook in de wijk De Esch zal deze vorm van ontsluiten niet leiden tot een ander verkeersbeeld. Dit zal gelijk blijven aan de huidige situatie. Voor de Tolweg daarentegen is het aannemelijk dat de verkeersintensiteit zal toenemen ten opzichte van de huidige situatie. Voor verkeer van/naar de nieuwe woningen met een herkomst/bestemming aan de noordoost zijde van Markelo is de Tolweg de meest voor de hand liggende route. Zoals in variant 1 reeds beschreven is, zal dit naar verwachting slechts een beperkt deel van de verkeersgeneratie zijn, maar dit verkeer heeft geen andere alternatieven. Daarnaast is het in deze variant, logischerwijs, ook niet mogelijk om vanuit De Esch via de nieuwe verbindingsweg richting de A1 te rijden. Voor dit verkeer blijft ook de Tolweg naar verwachting de meest directe route. Zeker nu de Grotestraat wordt heringericht, met als bijkomend gewenst effect verkeer hierop te beperken.

In tabel B1.3 is de invloed van variant 2 op het aantal verkeersbeweging weergegeven voor vijf relevante wegvakken. De verkeerintensiteit is afgezet tegen de maximale wegcapaciteit.

Wegvak

Toedeling verkeer ontwikkeling (in %)

Huidige intensiteit

Intensiteit plansituatie

Maximale wegcapaciteit

Keppels

0

110 mvt/etmaal

110 mvt/etmaal

1.000 mvt/etmaal

De Wanne

0

300 mvt/etmaal

300 mvt/etmaal

1.000 mvt/etmaal

Effinck

0

628 mvt/etmaal

628 mvt/etmaal

4.000 mvt/etmaal

Oldenhof (t.h.v. rotonde)

0

850 mvt/etmaal

850 mvt/etmaal

4.000 mvt/etmaal

Tolweg

20

1.000 mvt/etmaal

1.200 mvt/etmaal

1.000 mvt/etmaal

Tabel B1.2: Effect variant 3 op de belasting van het wegennet

Verkeerskundige analyse woningbouw Markelo Noord - 13 februari 2023

17

Verkeer van/naar de nieuwe woningen met een herkomst/bestemming aan de oostzijde (circa 20%) zal in deze variant via de Tolweg gaan rijden. Hierdoor wordt de Tolweg extra belast, terwijl deze nu al over de maximaal wenselijke capaciteit zit. Gezien de huidige vormgeving van de Tolweg is deze toename ongewenst.

Variant 4 Variant 4 heeft dezelfde uitgangspunten als variant 3. Het enige verschil is dat circa 5 woningen aan de oostzijde van het plangebied in deze variant ontsloten worden via de Oldenhof. Hierdoor wordt de verkeersbelasting op de nieuwe weg (zeer beperkt) lager dan in variant 3 (circa 40 verkeersbewegingen per etmaal). Het effect op de bestaande wijk en wegvakken zal beperkt zijn. Het risico op een verkeerstoename op de Tolweg blijft gelijk aan het beschreven effect in variant 3. Voor de nieuwe woningen ontstaat een onlogisch verkeerssysteem door een fysieke scheiding tussen beide ontsluitingswegen aan te brengen. Verkeerskundig heeft deze variant geen positieve bijdrage en heeft niet de voorkeur.

Verkeerskundige analyse woningbouw Markelo Noord - 13 februari 2023

18

Bijlage 2 Controle gemeentelijke verkeerstellingen Op basis van ons eigen OmniTRANS Spectrum zijn de door de gemeente aangeleverde verkeersintensiteiten vergeleken met de door ons beschikbare verkeersintensiteiten. Het door ons gebruikte basisjaar is 2019, een jaar voor de Coronapandemie, is hierdoor vergelijkbaar met de huidige situatie in 2022 (post-Corona). In tabel B2.1 zijn de verkeersintensiteiten afgeleid uit de door de gemeente aangeleverde verkeerstellingen weergegeven. De door de gemeente aangeleverde variërende basisjaren zijn geëxtrapoleerd naar een 2022 situatie aan de hand van een autonome groei van 1,5% per jaar. In tabel B2.2 zijn de intensiteiten uit het Mobiliteitsspectrum weergegeven. Hier is uitgegaan van 2019 als basisjaar, aangezien dit de situatie voor de Coronapandemie betreft en het best vergelijkbaar met de huidige 2022 situatie. Ook hier is de 2019 situatie geëxtrapoleerd naar een 2022 situatie.

wegvak

jaar

N755 (Markelo – Borkeldweg) Larenseweg (Langeweg – Enkelaarsweg) Holterweg (Tolweg – Bolinkweg) Bolinkweg – Holterweg (gebaseerd op intensiteiten Mobiliteitsspectrum)

2019 2013 2018

intensiteiten (mvt/etmaal) 5.747 1.141 6.433

intensiteiten 2022 situatie 6.006 1.295 6.819

67

70

-

Tabel B2.1: Verkeersintensiteiten resulterend uit de door de gemeente aangeleverde verkeerstellingen

wegvak

jaar

N755 (Markelo – Borkeldweg) Larenseweg (Langeweg – Enkelaarsweg) Holterweg (Tolweg – Bolinkweg) Bolinkweg - Holterweg

2019 2019 2019 2019

intensiteiten (mvt/etmaal) 5.101 1217 5.721 60

intensiteiten 2022 situatie 5.331 1272 5.978 63

Tabel B2.2: Verkeersintensiteiten uit het Mobiliteitsspectrum

Zoals weergegeven in de tabellen liggen de geëxtrapoleerde intensiteiten uit de gemeentelijke verkeerstellingen hoger dan de intensiteiten afkomstig uit het Mobiliteitsspectrum. De verkeersintensiteiten op de rotonde liggen 12% hoger in vergelijking tot de verkeersintensiteiten afkomstig uit het Mobiliteitsspectrum (excl. de tak Bolinkweg – Holterweg). De verkeersintensiteiten voor de tak Bolinkweg – Holterweg zijn met 12% opgehoogd, om deze verkeersintensiteiten vervolgens als uitgangspunt mee te nemen in de verdere analyses.

Verkeerskundige analyse woningbouw Markelo Noord - 13 februari 2023

19

Figuur B2.1: Weergaveplot van de intensiteiten afkomstig uit het OmniTRANS Spectrum.

Verkeerskundige analyse woningbouw Markelo Noord - 13 februari 2023

20

Goudappel Groep BV werkt vanuit Amsterdam, Den Haag, Deventer, Eindhoven en Leeuwarden en via onze partners in het buitenland Snipperlingsdijk 4

Postbus 161

+31(0) 570 666 222

BTW NL 0071 06 798 B01

7417 BJ Deventer