Rustenburg Fase 2 Toelichting ontwerp
Tekst van het document
Rustenburg Fase 2
2
Inhoudsopgave
Toelichting
3
Rustenburg Fase 2 ontwerp, 5 december 2023
3
Toelichting
Rustenburg Fase 2 ontwerp, 5 december 2023
1
TOELICHTING
2
1
Inhoudsopgave van de toelichting
1
Inleiding
3
1.1 1.2 1.3 1.4
Aanleiding Ligging plangebied Vigerend bestemmingsplan Leeswijzer
3 3 3 4
2
Beschrijving plangebied
6
2.1 2.2
Bestaande situatie Toekomstige situatie
6 6
3
Ruimtelijk beleidskader
10
3.1 3.2
3.5
Inleiding Rijksbeleid 3.2.1 Nationale Omgevingsvisie (NOVI) Provinciaal beleid 3.3.1 Omgevingsbeleid Zuid-Holland Gemeentelijk beleid 3.4.1 Omgevingsvisie Hoeksche Waard 3.4.2 Welstandsnota 3.4.3 Regionale woonvisie Hoeksche Waard 2030 3.4.4 Woningmarktanalyse Gemeente Hoeksche Waard 3.4.5. Nota ruimtelijke kwaliteit Hoeksche Waard Toetsing en conclusie
10 10 10 12 12 20 20 21 22 22 24 25
4
Omgevingsaspecten
26
4.1 4.2 4.3 4.4 4.5 4.6 4.7 4.8 4.9 4.10 4.11 4.12 4.13 4.14
Algemeen Milieueffectrapportage Verkeer en parkeren Luchtkwaliteit Geluid Bodem Externe veiligheid Bedrijven en milieuzonering Water Natuur en ecologie Archeologie Cultuurhistorie Niet gesprongen explosieven Overige aspecten
26 26 26 28 30 32 33 35 37 42 45 46 47 47
5
Uitvoerbaarheid
49
5.1 5.2
Maatschappelijke uitvoerbaarheid Economische uitvoerbaarheid
49 49
3.3 3.4
Bestemmingsplan ‘Rustenburg Fase 2 Puttershoek’ Ontwerp, d.d. 5 december 2023
2
6
Procedure
50
6.1 6.2 6.3
Voorbereidingsfase Ontwerpfase Vaststelling
50 50 50
7
Juridische plantoelichting
51
7.1 7.2 7.3 7.4
Verantwoording planvorm Opbouw regels De bestemmingen Algemene regels
51 51 51 53
Bijlagen bij de toelichting Bijlage 1:
Verkeersonderzoek, Graaff Traffic, d.d. 1 november 2022
Bijlage 2:
Akoestisch onderzoek weg- en industrielawaai, KuiperCompagnons, d.d. 21 februari 2023
Bijlage 3:
Verkennend bodemonderzoek, IDDS, d.d. 30 april 2021
Bijlage 4:
Nader bodemonderzoek, IDDS, d.d. 12 mei 2021
Bijlage 5:
Onderzoek externe veiligheid, KuiperCompagnons, d.d. 26 augustus 2022
Bijlage 6:
Ecologische quick scan, NWC Advies, d.d. juni 2022
Bijlage 7:
Aanvullend onderzoek naar vleermuizen en uilen, d.d. augustus 2023
Bijlage 8:
Stikstofdepositie-onderzoek, KuiperCompagnons, d.d. 27 november 2023
Bijlage 9:
Archeologisch onderzoek, Vestigia, d.d. 12 september 2023
Bijlage 10:
Vooronderzoek niet-gesprongen explosieven, Saricon, d.d. 8 mei 2023
Bijlage 11:
Aanmeldnotitie m.e.r.-beoordeling, d.d. 5 oktober 2023
Bijlagen bij de regels Bijlage 1:
Stedenbouwkundig plan, Ars Virens, d.d. 18 september 2023
Bijlage 2:
Beeldkwaliteitsplan, Venster Architecten, d.d. 18 september 2023
Bijlage 3:
Staat van Bedrijfsactiviteiten
Bestemmingsplan ‘Rustenburg Fase 2 Puttershoek’ Ontwerp, d.d. 5 december 2023
3
1
Inleiding
1.1
Aanleiding Van Wijnen Projectontwikkeling BV heeft het voornemen om op de locatie Rustenburg in Puttershoek woningbouw te realiseren. Het concrete woningbouwprogramma bestaat uit 36 grondgebonden woningen (waarvan één bestaand), 21 beneden-boven woningen (bebo’s) en een appartementengebouw met 28 appartementen. In 2015 is voor de eerste fase van deze locatie het bestemmingsplan “Rustenburg” vastgesteld, op basis waarvan 56 woningen en een woonzorgcomplex zijn gerealiseerd. De voorliggende planlocatie zorgt voor verdere uitbreiding van de wijk in noordoostelijke richting. De bestaande woningen aan de Rustenburgstraat blijven behouden.
1.2
Ligging plangebied In het westen van Puttershoek ligt de recent gebouwde woonwijk ‘Rustenburg’. Voor deze eerste fase is in 2015 het gelijknamige bestemmingsplan ‘Rustenburg’ vastgesteld. Het plangebied van dit bestemmingsplan sluit hier op aan (zie afbeelding 1.1). Aan de westzijde ligt de Rustenburgstraat, aan de oostzijde het bestaand bebouwd gebied van Puttershoek. Aan de noordoostzijde wordt de begrenzing gevormd door agrarische percelen.
Afbeelding 1.1.: globale ligging bestemmingsplangebied. Bron luchtfoto: Google Maps
1.3
Vigerend bestemmingsplan Binnen het bestemmingsplangebied geldt op dit moment het bestemmingsplan ‘Puttershoek’, dat op 11 april 2013 is vastgesteld. Het plangebied kent hoofdzakelijk de bestemming ‘Agrarisch’,
Bestemmingsplan ‘Rustenburg Fase 2 Puttershoek’ Ontwerp, d.d. 5 december 2023
4
met aan de Rustenburgstraat een bestaand woonperceel dat als ‘Wonen’ met ‘Tuin’ is bestemd. Ten slotte is de groenzone achter de woningen aan de Biezengors bestemd voor ‘Groen’.
Afbeelding 1.2.: ligging bestemmingsplangebied in relatie tot enkelbestemmingen in de omgeving (Bron: Pdok viewer)
Op het perceel zijn twee dubbelbestemmingen ten aanzien van archeologie van toepassing: ‘Waarde – Archeologie 2’ en ‘Waarde – Archeologie 3’. Hier gelden aanvullende bepalingen ter bescherming van eventuele archeologische waarden. Verder ligt de planlocatie gedeeltelijk binnen de ‘geluidzone – industrie’. Daarbinnen mogen nieuwe woningen en andere geluidsgevoelige gebouwen alleen worden gebouwd, als eventueel een hogere geluidswaarde wordt vastgesteld. Strijdigheid Op basis van het huidige bestemmingsplan is de realisatie van het beoogde stedenbouwkundig plan voor Rustenburg fase 2 niet mogelijk. De gronden zijn niet bestemd voor woningbouw, en de bouwmogelijkheden zijn niet toereikend. Daarom is een nieuw bestemmingsplan nodig. Voorliggend plan voorziet in een actueel juridisch-planologisch kader, dat het stedenbouwkundig plan mogelijk maakt. 1.4
Leeswijzer Het bestemmingsplan “Rustenburg – Fase 2” bestaat uit de toelichting, de regels en de geometrisch bepaalde bestemmingen (de verbeelding). De toelichting bevat de nadere onderbouwing van de bestemmingslegging zoals die in de regels en de verbeelding zijn opgenomen. Hoofdstuk 2 behandelt de ruimtelijke analyse van het plangebied. Hoofdstuk 3 van deze toelichting gaat in op de beleidskaders die op het plangebied van toepassing zijn. Hoofdstuk 4 geeft vervolgens een overzicht van relevant onderzoek naar onder andere milieuaspecten. De
Bestemmingsplan ‘Rustenburg Fase 2 Puttershoek’ Ontwerp, d.d. 5 december 2023
5
economische uitvoerbaarheid is opgenomen in Hoofdstuk 5. Hoofdstuk 6 bevat tenslotte de toelichting op de juridische regeling.
Bestemmingsplan ‘Rustenburg Fase 2 Puttershoek’ Ontwerp, d.d. 5 december 2023
6
2
Beschrijving plangebied
2.1
Bestaande situatie Het plangebied was in gebruik voor agrarische doeleinden. Aan de westzijde van het plangebied, langs de Rustenburgstraat, staan twee woningen (afbeelding 2.1). De zuidelijk gelegen woning, op huisnummer 10, ligt binnen het plangebied. Op het perceel staat een oude boerderij uit 1919 met een schuur op het achterterrein. De noordelijke woning is een woonhuis uit 1999.
Afbeelding 2.1.: Bestaande woonpercelen (huisnummers 8 en 10) aan de Rustenburgstraat (bron: Google Maps)
Afbeelding 2.2.: Bestaande woonpercelen aan de Biezengors, met rechts het plangebied en op de achtergrond de reeds gebouwde woningen in Rustenburg Fase I (bron: Google Maps)
2.2
Toekomstige situatie De stedenbouwkundige randvoorwaarden, gewenste beeldkwaliteit en ontwerpregels sluiten aan op de eerste fase van het woongebied Rustenburg. Als uitgangspunt voor de verkaveling is de
Bestemmingsplan ‘Rustenburg Fase 2 Puttershoek’ Ontwerp, d.d. 5 december 2023
7
ruimtelijke opbouw van Puttershoek gehanteerd. Puttershoek wordt gekenmerkt door een vrijwel orthogonaal stratenpatroon waarin de rechthoekige contouren van de agrarische verkaveling herkenbaar is. Bebouwing is over het algemeen kleinschalig en bestaat uit rijwoningen en tweeonder-een-kapwoningen. Ontwerpregels Voor de uitwerking van het stedenbouwkundig ontwerp zijn, net als voor de eerste fase, een aantal ontwerpregels geformuleerd. Deze ontwerpregels zijn als volgt: ·
· · · · ·
·
·
· · · ·
Streef naar een duurzame gebiedsontwikkeling door onder meer in de verkaveling noordtuinen te voorkomen, passieve zonne-energie te benutten en zoveel mogelijk duurzame bouwmaterialen en -methoden toe te passen, die nu en in de toekomst het milieu zo min mogelijk belasten. Zorg voor een goed isolerende buitenschil van de woningen en een lage EPN-waarde. Voorkom de confrontatie tussen voorzijde en achterzijde van woningen. Neem de oorspronkelijke vorm van de (ruil)verkaveling als uitgangspunt voor de verkaveling en formeer zachte overgangen met het bestaande woongebied. Zorg dat bestaande kleinschalige woonbebouwing zoveel mogelijk wordt 'gespiegeld' in het verkavelingsplan, zodat bestaande en nieuwe plannen vloeiend in elkaar overgaan. Zorg dat de bezonning van bestaande panden nergens langdurig wordt belemmerd door de nieuwbouw. Formeer waterpartijen tussen bestaand en nieuw woongebied. Dit om zowel een natuurlijke erfscheiding te creëren als om problemen met de waterhuishouding te voorkomen. Ontwerp straatprofielen die passen bij het karakter en de schaal van een dorpse woonomgeving, onder meer door het invoeren van een 30 km/h-regime en de toepassing van natuurlijke materialen en veel groen in de openbare ruimte.
Maak het buurtpark vanuit het woongebied optimaal beleefbaar en bereikbaar door de accentuering van kijklijnen en het aanleggen van voldoende en uitnodigende voetpaden. Maak op voorhand geen buurtontsluiting voor auto's vanaf de Biezengors. Behoud een langzaamverkeersverbinding in de noord-zuidrichting via nieuw aan te leggen wegen. Streef in het woningbouwontwerp naar een marktconform, gevarieerd en eigentijds architectuurbeeld, waarmee een dorps karakter wordt opgeroepen. Gebruik voor de realisatie materialen als baksteen, gebakken pannen en andere te recupereren producten.
Stedenbouwkundig plan Op afbeelding 2.3 is het stedenbouwkundig plan opgenomen. Dit plan is een vertaling van de voorgenoemde ontwerpregels. Het stratenpatroon wordt gekenmerkt door een eenvoudige blokverkaveling, die op logische wijze aansluit op de structuur van Rustenburg Fase I en de bestaande woningen aan de Biezengors. De bestaande watergangen aan de randen van het gebied blijven behouden, en er wordt een parkachtige structuur aangelegd die aansluit op het wijkpark in fase I. De waterpartij en de wadi’s voorzien tevens in compensatie van de toename van het verhard oppervlak.
Bestemmingsplan ‘Rustenburg Fase 2 Puttershoek’ Ontwerp, d.d. 5 december 2023
8
Afbeelding 2.3.: stedenbouwkundig plan Rustenburg fase 2 (Ars Virens, 18 september 2023)
Programma Met dit bestemmingsplan worden in totaal 85 woningen mogelijk gemaakt, waarvan één bestaand, 35 grondgebonden woningen en 49 appartementen of boven- en benedenwoningen. De koopwoningen zijn verdeeld in diverse woningtypen: twee-onder-één kapwoningen, rijwoningen, en beneden-boven woningen (bebo’s). De woningen behoren tot verschillende prijsklassen. De woningtypen zijn verdeeld over het plan en verschillen in oppervlakte, hoogte en uitstraling. De twee-onder-één kapwoningen en appartementen zijn aan de noord- en oostrand van het gebied gesitueerd. Daarmee wordt de opzet van de bestaande woningen langs de Biezengors gespiegeld en sluiten de ruime, groene kavels aan op het agrarisch gebied. De centrale groenvoorziening sluit aan op het wijkpark van fase I. De rijwoningen en bebo’s zijn meer centraal in het gebied gelegen, en richting de Rustenburgstraat. De bestaande woning aan de Rustenbrugstraat 10, aan de rand van het plangebied, blijft behouden en zal worden gerenoveerd of herbouwd. Ontsluiting en parkeren De ontsluiting van het gebied vindt plaats via Rustenburg fase 1, via de Hofstede naar de Groeneweg. Twee doodlopende straten worden aangesloten op de Hofstede. Een ontsluiting via de Rustenbrugstraat is niet wenselijk. Vanwege het hoogteverschil en de aanwezigheid van doorgaand verkeer kunnen hier verkeersonveilige situaties ontstaan.
Daarbij kunnen het beperkte aantal extra verkeersbewegingen goed worden afgewikkeld via de Hofstede.
Bestemmingsplan ‘Rustenburg Fase 2 Puttershoek’ Ontwerp, d.d. 5 december 2023
9
Er wordt niet voorzien in een doorgaande autoverbinding naar de Biezengors. Zo wordt sluipverkeer tussen de Biezengors en de Rustenburgstraat voorkomen. Voor langzaam verkeer en calamiteiten wordt mogelijk wel een ontsluiting gerealiseerd, ter hoogte van het wijkpark. Dit zorgt ervoor dat de wijk voor voetgangers en fietsers wel goed wordt verbonden, ook richting de Biezengors. Het parkeren is op maaiveld opgelost. Voor de rijwoningen en bebo’s zijn diverse haaks- en langsparkeerplaatsen gepland langs de hoofdontsluiting en in een drietal parkeerkoffers. De twee-onder-één kapwoningen hebben een garage en parkeren op eigen terrein. In totaal zijn 153 parkeerplaatsen voorzien. Beeldkwaliteitsplan Beeldkwaliteit is een belangrijk onderdeel van het stedenbouwkundig plan en de visie op Rustenburg fase 2. Het richt zich op zowel de uiterlijke verschijningsvorm van de architectuur en op die van de openbare ruimte. Deze ambitie wordt vastgelegd in regels en uitgangspunten. Het plan beschrijft eisen met betrekking tot massa, vorm, materiaalgebruik, kleurstelling, beplanting en diverse architectonische elementen. Dit sluit aan bij de Nota Ruimtelijke Kwaliteit Hoeksche Waard 2020 en de Omgevingsvisie Hoeksche Waard. Het beeldkwaliteitsplan is opgenomen in bijlage 2 bij de regels.
Bestemmingsplan ‘Rustenburg Fase 2 Puttershoek’ Ontwerp, d.d. 5 december 2023
10
3
Ruimtelijk beleidskader
3.1
Inleiding Het plan moet worden getoetst aan het nu geldende relevante Rijks-, provinciaal en gemeentelijk beleid. Hieronder is dit beleid nader beschreven. Paragraaf 3.2 gaat in op het Rijksbeleid. Paragraaf 3.3 behandelt het provinciale en regionale beleid. Het relevante gemeentelijk beleid staat in paragraaf 3.4. Paragraaf 3.5 geeft vervolgens de conclusies. Het Rijks- en provinciaal beleid zoals hieronder beschreven geven geen aanleiding voor specifieke keuzes of ontwikkelingen in het plangebied. Op gemeentelijk niveau wordt door middel van de omgevingsvisie en verschillende wijkprogramma's richting gegeven aan de gewenste ontwikkelingen. Dit bestemmingsplan sluit hierbij waar mogelijk aan.
3.2
Rijksbeleid
3.2.1 Nationale Omgevingsvisie (NOVI) Ook in de toekomst moet Nederland een gezonde en aantrekkelijke leefomgeving bieden en economisch kunnen floreren. Daarom is het van belang om inzicht te hebben in de opgaven waar Nederland voor staat. De druk op de ruimte, op onze leefomgeving, vraagt voortdurend om afweging van verschillende belangen. Internationale ontwikkelingen, de invloed van technologie en de groeiende verschillen tussen regio’s vragen om snellere, creatieve en integrale afwegingen. Het klimaat verandert en er moet zorgvuldiger worden omgaan met energiebronnen en grondstoffen. Ook daaruit vloeien nieuwe opgaven. In aanloop naar de Omgevingswet komt er één rijksvisie op de leefomgeving: de Nationale Omgevingsvisie (NOVI). Uitgangspunt in de nieuwe aanpak is dat ingrepen in de leefomgeving niet los van elkaar plaatsvinden, maar in samenhang. De eerste Nationale Omgevingsvisie is in september 2020 vastgesteld op grond van de geldende regelgeving, omdat de Omgevingswet nog niet in werking is. De NOVI voldoet tevens aan de eisen die de Omgevingswet stelt aan een omgevingsvisie. Zodra de Omgevingswet in werking is getreden, zal deze omgevingsvisie dan ook gelden als de Nationale Omgevingsvisie in de zin van deze wet. De NOVI schetst een duurzaam toekomstperspectief voor de leefomgeving in Nederland in 2050.
Dit toekomstperspectief voor Nederland is: · Een klimaatbestendige delta, waarbij Nederland beschermd is tegen de negatieve gevolgen van klimaatverandering, waterveiligheid (ook voor de laaggelegen gebieden in het westen) gegarandeerd is en voldoende zoetwater beschikbaar is van goede kwaliteit; · Duurzaam, concurrerend en circulair: een toekomstbestendige en volledig circulaire economie zonder vervuilende manieren van produceren en consumeren, met een uitstekend vestigingsklimaat en een hoge quality of life, met een zo goed mogelijke inpassing van duurzame energie in onze leefomgeving en slimme combinaties van functies zonder de risico's en milieunadelen te vergroten. Een economie die veel maatschappelijke winst oplevert in termen van banen, innovatie en nieuwe bedrijvigheid en exportmogelijkheden; · Kwaliteit van leven in stad en dorp: met een aantrekkelijke woon- en leefomgeving en een goede verbondenheid van stad en land. De ontwikkelingen zijn gericht op kwaliteit, met gecontroleerde en doordachte groei waar dat nodig is, waardoor diversiteit in wonen,
Bestemmingsplan ‘Rustenburg Fase 2 Puttershoek’ Ontwerp, d.d. 5 december 2023
11
·
·
een stedelijk netwerk, prettige woonmilieus, met rust en ruimte maar ook vitale en leefbare regio's ontstaan. Nabijheid en betrouwbare verbindingen: een uitstekende bereikbaarheid wordt met een goede en betrouwbare infrastructuur gegarandeerd, waarbij wordt ingespeeld op locatiekeuzes voor wonen en werken (nabijheid). De infrastructuur is onderdeel van een mobiliteitssysteem dat een meer divers patroon van mobiliteit veilig, robuust en duurzaam afhandelt. Luchthavens blijven belangrijk voor een sterk internationaal netwerk voor de lange afstanden. De uitdaging is om het vliegverkeer net als het goederenvervoer op een zo veilige, efficiënte en duurzame manier vorm te geven. Veilig en gezond, herkenbaar en natuurlijk: een veilig en gezond leven voor iedereen staat voorop. De leefomgeving nodigt uit om te bewegen, elkaar te ontmoeten en te ontspannen. Daarbij horen een goede milieukwaliteit, robuuste natuur, klimaatbestendigheid en voor iedereen goede toegang tot wonen, werken en voorzieningen.
Het realiseren van een fysieke leefomgeving die dit toekomstperspectief mogelijk maakt, is een gezamenlijke verantwoordelijkheid van alle overheden. In de NOVI benoemt het Rijk 21 nationale belangen voor het omgevingsbeleid, inclusief de opgaven en de rol van het Rijk in het realiseren van deze opgaven. Deze opgaven komen samen in vier prioriteiten. Deze prioriteiten vormen complexe, omvangrijke en dringende opgaven die voortkomen uit of samenhangen met grote transities. Deze prioriteiten zijn: 1. 2. 3. 4.
Naar een duurzame en concurrerende economie; Naar een klimaatbestendige en klimaatneutrale samenleving; Naar een toekomstbestendige en bereikbare woon- en werkomgeving; Naar een waardevolle leefomgeving.
Deze vier opgaven kunnen alleen in samenhang verder worden gebracht wanneer aandacht is voor thema’s die hier dwars doorheen lopen, zoals omgevingskwaliteit, gezondheid, cultuurhistorie, klimaatadaptatie, water, bodem, (nationale) veiligheid en milieukwaliteit. Voorliggend plan draagt bij aan de bestaande ruimtelijke omgevingskwaliteit in de kern Puttershoek. Het stedenbouwkundig plan is zorgvuldig afgestemd op de omgeving en sluit aan op Rustenburg – Fase 1. Met de voorgenomen ontwikkeling krijgt de locatie een ruimtelijke impuls waarbij volgens de huidige duurzaamheidseisen wordt gebouwd. Er wordt ingespeeld op een actuele woonbehoefte en bijgedragen aan de leefbaarheid. De NOVI krijgt doorwerking op lagere beleidsniveaus. De relevante beleidsstukken op provinciaal, regionaal en gemeentelijk niveau zijn in de navolgende paragrafen getoetst. Tot slot zijn op rijksniveau geen belangen benoemd die rechtstreeks van invloed zijn op het plangebied.
Bestemmingsplan ‘Rustenburg Fase 2 Puttershoek’ Ontwerp, d.d. 5 december 2023
12
3.3
Provinciaal beleid
3.3.1 Omgevingsbeleid Zuid-Holland Op 7 augustus 2021 heeft de provincie Zuid-Holland het Omgevingsbeleid vastgesteld. Het Omgevingsbeleid van Zuid-Holland omvat al het provinciale beleid voor de fysieke leefomgeving. Het bestaat uit drie instrumenten: de Omgevingsvisie, het Omgevingsprogramma en de Omgevingsverordening. Sindsdien zijn al gedeeltelijke herzieningen in werking getreden. De laatste wijziging van de alle drie de onderdelen is vastgesteld op 8 maart 2023 (Module Soortenbeleid). Naast de kaders zijn in het Omgevingsbeleid operationele doelstellingen opgenomen, zodat zichtbaar is hoe de provincie zelf invulling geeft aan de realisatie van haar beleid. Deze operationele doelstellingen maken onderdeel uit van verschillende uitvoeringsprogramma’s en plannen, zoals het programma Ruimte en het programma Mobiliteit. Met het Omgevingsbeleid van Zuid-Holland streeft de provincie naar een optimale wisselwerking tussen gewenste ruimtelijke ontwikkelingen en een goede leefomgevingskwaliteit. Uit de provinciale opgaven worden samenhangende beleidskeuzes gemaakt, die doorwerken naar uitvoeringsprogramma’s en naar regels in de verordening. De ruimtelijke hoofdstructuur maakt met een integraal kaartbeeld inzichtelijk hoe de strategische beleidskeuzes uit de Omgevingsvisie ruimtelijk samenkomen.
Omgevingsvisie en Omgevingsverordening Zuid-Holland Door het samenvoegen van verschillende beleidsplannen voor de fysieke leefomgeving sorteert de provincie voor op de Omgevingswet. De Omgevingswet verplicht het Rijk, de provincies en gemeenten een omgevingsvisie te maken. De provinciale Omgevingsvisie bestaat uit de volgende onderdelen: · Een beschrijving en kaartbeelden van de ruimtelijke hoofdstructuur; · De ontwikkelrichting van het omgevingsbeleid: ambities en sturing · Een beschrijving van de omgevingskwaliteit van Zuid-Holland, waaronder de provinciale inzet voor het verbeteren van de ruimtelijke kwaliteit; · De samenhangende beleidskeuzes voor de fysieke leefomgeving. De ambitie van de provincie is een slim, schoon en sterk Zuid-Holland. De provincie gaat uit van zes richtinggevende ambities, waarbinnen een aantal opgaven zijn geformuleerd: 1. Naar een klimaatbestendige delta 2. Naar een nieuwe economie: the next level 3. Naar een levendige meerkernige metropool 4. Energievernieuwing 5. Best bereikbare provincie 6. Gezonde en aantrekkelijke leefomgeving Omgevingskwaliteit Centraal doel van het integrale omgevingsbeleid is het verbeteren van de omgevingskwaliteit. Onder ‘omgevingskwaliteit’ wordt verstaan: het geheel aan kwaliteiten die de waarde van de fysieke leefomgeving bepalen. Ofwel een samenvoeging van ruimtelijke kwaliteit
Bestemmingsplan ‘Rustenburg Fase 2 Puttershoek’ Ontwerp, d.d. 5 december 2023
13
(belevingswaarde, gebruikswaarde en toekomstwaarde) en milieukwaliteit (gezondheid en veiligheid). De omgevingskwaliteit bestaat uit de unieke kwaliteiten van Zuid-Holland, het toepassen van de leefomgevingstoets (beleidscyclus en monitoring) en een nadere uitwerking van het provinciale beleid. Dit laatste gebeurt door middel van een ‘kwaliteitskaart’ en bijbehorende ‘richtpunten ruimtelijke kwaliteit’. Kwaliteitskaart, richtpunten en gebiedsprofielen De provincie geeft richting en ruimte aan een optimale wisselwerking tussen ruimtelijke ontwikkelingen en omgevingskwaliteit. In de gehele provincie, zowel in het stedelijk gebied als in het landelijk gebied, beoogt het kwaliteitsbeleid een ‘ja, mits-beleid’: ruimtelijke ontwikkelingen zijn mogelijk, met behoud of versterking van de ruimtelijke kwaliteit. Het ruimtelijk kwaliteitsbeleid bestaat uit een viertal kwaliteitskaarten (de laag van de ondergrond, de laag van de cultuur- en natuurlandschappen, de laag van de stedelijke occupatie en de laag van de beleving), samengevat in één integrale kwaliteitskaart, bijbehorende richtpunten en een aantal bepalingen in de verordening. Ontwikkelingen moeten rekening houden met deze richtpunten. De kwaliteiten zijn uitgewerkt in de gebiedsprofielen.
Afbeelding 3.1: uitsnede Kwaliteitskaart provincie Zuid-Holland, laag van de ondergrond
Het plangebied is opgenomen in drie kwaliteitskaarten. In de ‘Laag van de ondergrond’ (afbeelding 3.1) is het plangebied aangeduid als ‘Rivierdeltacomplex – jonge zeeklei’. Richtpunt is dat ontwikkelingen in het gebied bijdragen aan het behoud van ruimte voor dynamische natuurlijke processen en zoet-zoutovergangen in de deltawateren en natuurlijke buitendijkse
Bestemmingsplan ‘Rustenburg Fase 2 Puttershoek’ Ontwerp, d.d. 5 december 2023
14
bieden. De nieuwe bebouwing concentreert zich bij de compacte kern Puttershoek, waardoor het zeekleipolderlandschap herkenbaar blijft. De ontwikkeling kan het eigen eilandkarakter van Hoeksche Waard bovendien versterken, aangezien het plangebied is gelegen in de 'dynamische noordrand' van het eiland en de beoogde extra woningen voor meer dynamiek zullen zorgen. Met de voorgenomen ontwikkeling wordt tevens rekening gehouden met het watersysteem ter plaatse. Aan de rand van het plangebied zijn sloten aanwezig. Voor de rest is er op de locatie geen oppervlaktewater aanwezig. De bestaande watergangen aan de rand van het plangebied blijven in stand en worden verbreed en verdiept. Daarmee wordt onder meer de toename aan verharding in het gebied gecompenseerd conform de regels van het waterschap. In paragraaf 4.8 wordt hier nader op ingegaan. In de ‘Laag van de stedelijke occupatie’ (afbeelding 3.2) is het plangebied aangeduid als ‘Stadsen dorpsrand’. Voor ontwikkelingen aan de stads- of dorpsrand geldt dat zij moeten bijdragen aan het realiseren van een rand met passende overgangskwaliteit (front, contact of overlap): · Front: bebouwing en landschap moeten met het gezicht naar elkaar zijn gekeerd. Stad en buitengebied brengen hun eigen eigenschappen maximaal tot expressie. Vormen van hoogbouw kunnen hier aan het karakter bijdragen.
Denk hierbij aan een zeefront, waterfront, appartementen aan landelijk gebied of een doorgaande weg als stadsrand. · Contact: bebouwd gebied en landschap zijn verbonden door zichtbare en begaanbare doorlopende structuren, zoals wegen, paden, dijken, lanen, linten of waterlopen. Typisch voor dorpen of buitenwijken is een stedenbouwkundige opzet die bijvoorbeeld geënt is op het oorspronkelijke landschappelijke (kavel)patroon. · Overlap: een geleidelijke overgang tussen bebouwd gebied en landschap, waarbij stedelijke en landelijke programma’s in elkaar over vloeien. Uitbreidingen van steden en dorpen zijn alleen mogelijk indien deze ontwikkelingen bijdragen aan het verbeteren van de belevingswaarde, de gebruikswaarde en de toekomstwaarde van de stadsen dorpsrand. Voorbeelden hiervan zijn het voorzien in doorzichten, maar ook toegankelijke paden en recreatieve routes van de bebouwde kom naar het landschap. Ook wordt bij ontwikkelingen rekening gehouden met de toekomstwaarde van de plek in brede zin. Een ontwikkeling draagt bij aan brede opgaven zoals het versterken van de groenblauwe structuur, de biodiversiteit, klimaatadaptatie, het bieden van maatschappelijke meerwaarde en het vergroten van de sociale betekenis van de stads- of dorpsrand.
Bestemmingsplan ‘Rustenburg Fase 2 Puttershoek’ Ontwerp, d.d. 5 december 2023
15
Afbeelding 3.2: uitsnede Kwaliteitskaart provincie Zuid-Holland, laag van de stedelijke occupatie
Met voorliggend plan is sprake van de overgangskwaliteit ‘contact’. Het woongebied sluit aan op de bestaande kern van Puttershoek, en wordt omsloten door woningen en wegenstructuur. Aan de noordoostzijde is nog een agrarisch perceel aanwezig. Het ontwerp sluit aan op de bestaande bebouwingsstructuren in de omgeving. Zowel in woontypen, bouwstijl als de fysieke aansluitingen op omliggende wegen en paden. Daarmee is de ontwikkeling passend bij de karakteristiek van de bestaande kern. Op de ‘Laag van de cultuur- en natuurlandschappen’ (afbeelding 3.3) is het gebied aangeduid als onderdeel van de zeekleipolder. De bijbehorende relevante richtpunten zijn als volgt: · Ontwikkelingen dragen bij aan het versterken van de karakteristieke kenmerken van de eilanden en de verschillen daartussen. · Bebouwing concentreert zich in of bij compacte kernen, niet in het open middengebied van de polders. Voorliggend plan sluit aan op de bestaande kern van Puttershoek. Deze locatie ligt direct naast het bestaande dorp en maakt onderdeel uit van het open zeekleipolderlandschap. De locatie ligt echter geïsoleerd ten opzichte van de rest van het landschap, door onder andere bestaande woningen, ontsluitingswegen, energieopwekking (zonneweide) en bedrijvigheid.
Tevens is het gebied Rustenburg in de provinciale Omgevingsverordening aangeduid als woningbouwlocatie van 6 hectare, waarvan een deel al is gerealiseerd in Rustenburg Fase I. De ontwikkeling van de locatie Rustenburg speelt in op het principe om dorpen compact te houden ten gunste van het open landschap. Het ontwerp voor de locatie Rustenburg sluit aan op de eerste fase van het woongebied, onder meer door het doortrekken van het groene wijkpark en de aanleg van een langzaam verkeersverbinding. Door middel van architectonische uitwerking
Bestemmingsplan ‘Rustenburg Fase 2 Puttershoek’ Ontwerp, d.d. 5 december 2023
16
en een diversiteit aan woningtypen wordt de aansluiting op de bestaande kern versterkt. Hiermee voldoet het plan aan de bovenstaande richtpunten.
Afbeelding 3.3: uitsnede Kwaliteitskaart provincie Zuid-Holland, laag van de cultuur- en natuurlandschappen
Op de kaart ‘Laag van de beleving’ zijn voor het plangebied geen richtpunten van toepassing. In de Omgevingsverordening zijn een aantal (relevante) artikelen van toepassing met doorwerking op het plangebied. Deze zijn als volgt. Artikel 6.9 Ruimtelijke kwaliteit Een bestemmingsplan kan voorzien in een nieuwe ruimtelijke ontwikkeling, mits is aangetoond dat de ruimtelijke kwaliteit per saldo ten minste gelijk blijft. Om de ruimtelijke kwaliteit te waarborgen wordt in het bestemmingsplan rekening gehouden met de beschermingscategorie, het gebiedstype en de relevante richtpunten voor ruimtelijke kwaliteit, zoals hiervoor uitgebreid beschreven. Bij het beantwoorden van de vraag of bij een beoogde ruimtelijke ontwikkeling de ruimtelijke kwaliteit gewaarborgd kan blijven, wordt de schaalverdeling inpassen, aanpassen en transformeren gehanteerd. Met voorliggend plan is sprake van een aanpassing van het landschap. De ontwikkeling past bij de huidige identiteit van een gebied: de stads- en dorpsrand van Puttershoek. De uitbreiding voorziet op structuurniveau in beperkte wijziging en aanpassing, binnen de bestaande kavelstructuur. Het ontwerp is integraal vormgegeven, met aansluiting op de omliggende functies. De gebruikswaarde van het gebied wordt met de inpassing van nieuwe woningen, een groene
Bestemmingsplan ‘Rustenburg Fase 2 Puttershoek’ Ontwerp, d.d. 5 december 2023
17
hoofstructuur en verbindingen naar de omgeving vergroot. Zichtlijnen in het stedenbouwkundig ontwerp dragen bij aan de belevingswaarde. Daarmee is sprake van een zorgvuldige inbedding van de ontwikkeling in de omgeving, rekening houdend met de relevante richtpunten van de kwaliteitskaart. Artikel 6.10 Stedelijke ontwikkelingen De provincie streeft naar een compact, samenhangend, divers en kwalitatief hoogwaardig bebouwd gebied. Het streven is om ontwikkelingen zoveel mogelijk te laten plaatsvinden binnen bestaand stads- en dorpsgebied. Op 1 juli 2017 is de Nieuwe Ladder voor Duurzame Verstedelijking in werking getreden (artikel 3.1.6 lid twee en drie Bro). Toepassing is ook van provinciaal belang, daarom is in de Omgevingsverordening een verwijzing opgenomen naar de Rijksladder. Artikel 6.10 van de Omgevingsverordening geeft voorwaarden aan een bestemmingsplan dat een nieuwe ontwikkeling mogelijk maakt. De toelichting van het bestemmingsplan dient in te gaan op de toepassing van de Ladder voor duurzame verstelijking (artikel 3.1.6 Bro). De Laddertoets geldt alleen voor plannen die een nieuwe stedelijke ontwikkeling mogelijk maken. Onder een nieuwe stedelijke ontwikkeling wordt verstaan: 'ruimtelijke ontwikkeling van een bedrijventerrein of zeehaventerrein, of van kantoren, detailhandel, woningbouwlocaties of andere stedelijke voorzieningen'.
Uitgangspunt van de ladder is dat een nieuwe stedelijke ontwikkeling voorziet in een behoefte en in beginsel in bestaand stedelijk gebied wordt gerealiseerd. Indien de stedelijke ontwikkeling niet binnen bestaand stads- en dorpsgebied kan worden voorzien en de locatie groter is dan 3 hectare, wordt gebruik gemaakt van grote buitenstedelijke bouwlocaties die zijn aangeduid op kaart 19 in bijlage II en de bijbehorende criteria. Doel van de ladder is zorgvuldig gebruik van de ruimte, waarbij gebouwd wordt naar behoefte. Een woningbouwplan dient tevens te voorzien in sociale huurwoningen conform de (door de provincie vastgestelde) regionale woonvisie. Voor een aantal plannen is de ladder op regionaal niveau geheel of gedeeltelijk doorlopen. In dat geval kan in het bestemmingsplan worden verwezen naar de regionale visie. Een bestemmingsplan mag geen bestemmingen bevatten die in strijd zijn met deze visie. Stedelijke ontwikkeling Een voorziene ontwikkeling dient voldoende substantieel te zijn om als stedelijke ontwikkeling te kunnen worden aangemerkt. Wanneer een plan voorziet in niet meer dan 11 woningen die gelet op hun onderlinge afstand als één woningbouwlocatie als bedoeld in artikel 1.1.1, eerste lid, Bro, wordt de ontwikkeling in beginsel niet als een stedelijke ontwikkeling aangemerkt.
Voorliggend plan voorziet in 85 woningen, waardoor sprake is van een stedelijke ontwikkeling. Toetsing aan de ladder voor duurzame verstedelijking is benodigd. Ladder voor duurzame verstedelijking ad 1. Bestaand stedelijk gebied Voorliggend plan voorziet in een ontwikkeling buiten het bestaand stedelijk gebied, binnen de stads- en dorpsrand van de kern Puttershoek. Het plan Rustenburg was tot 2 december 2022 opgenomen als ontwikkellocatie van 6 hectare op kaart 19 in bijlage II van de
Bestemmingsplan ‘Rustenburg Fase 2 Puttershoek’ Ontwerp, d.d. 5 december 2023
18
Omgevingsverordening. Bij de wijziging van de Omgevingsverordening in het kader van de Module Ruimte en Wonen is kaart 19 geactualiseerd, waarbij reeds gerealiseerde ontwikkellocaties zijn geschrapt. De locatie Rustenburg is geschrapt in de veronderstelling dat de woningbouw op deze locatie reeds is gerealiseerd. Dit geldt echter alleen voor de eerste fase. De ontwikkeling van fase 2 valt binnen de 6 hectare van de locatie Rustenburg, zoals die opgenomen was op kaart 19 en bijlage X van de verordening. Gelet op de motivatie van het schrappen van deze locatie, wordt geoordeeld dat wordt voldaan aan het eerste lid van artikel 6.10 van de verordening. De locatie is in 2013 in de gemeentelijke visies al aangemerkt als toekomstig woningbouwproject, met mogelijk nog verdere uitbreiding naar het noorden (richting het terrein van de Suikerunie). Alternatieve locaties zoals langs de Eikenlaan en Julianastraat, die eveneens waren aangemerkt als ontwikkellocaties voor woningbouw, zijn de afgelopen jaren al ontwikkeld. Daarmee is de voorliggende locatie Rustenburg een logische vervolgstap. De ontwikkeling van de locatie Rustenburg speelt in op het principe om dorpen compact te houden ten gunste van het open landschap. De locatie sluit direct aan op de bestaande dorpskern, en ligt ingeklemd tussen bestaande woningen, bedrijvigheid en de hoofdwegenstructuur.
Door in het plan aansluiting te zoeken op de bestaande kern (onder meer via langzaam verkeersroutes en een gelijkwaardig, groen-dorps woonmilieu) wordt de ruimtelijke kwaliteit versterkt en wordt het plan verankerd in de bestaande dorpsstructuur. ad 2. Onderbouwing kwantitatieve en kwalitatieve behoefte Kwantitatieve behoefte De gemeente Hoeksche Waard kenmerkt zich sinds 2014 door een grote groei van de bevolking, mede door de toenemende verhuizingen vanuit de Randstad naar de gemeente Hoeksche Waard. Om de kwantitatieve woningbehoefte te bepalen wordt er gebruik gemaakt van de WBR prognose en de Trendprognose van de Provincie Zuid-Holland. Om te kunnen voorzien in deze volkshuisvestelijke opgave moeten tot 2025 nog circa 3.000 woningen gebouwd worden, verdeeld over de vijf gemeenten en hun onderliggende kernen. De kwalitatieve vertaalslag (naar type woningen, prijsklassen, doelgroepen etc.) en de realisatie zijn een gemeentelijke activiteit. Feitelijk is er dus sprake van vijf lokale woningbouwprogramma’s waarvan regionaal is afgestemd dat de totale productie binnen de door de Provincie gestelde bandbreedte blijft. In de kern Puttershoek ligt de aanvullende woningbehoefte tot 2040 op 215 woningen, waarbij de harde en zachte plancapaciteit wordt afgestemd met de provincie.
Het plan Rustenburg is in de provinciale Planmonitor Wonen opgenomen als zachte plancapaciteit, ofwel een in ontwikkeling zijnde woningbouwlocatie1. Daarbij is rekening gehouden met 120 woningen in een dorps en centrum-dorps woonmilieu. Het programma is daarmee provinciaal afgestemd en draagt bij aan de invulling van de provinciale woonbehoefte.
1
Planmonitor Wonen, Plannaam: Puttershoek - Heeren van Rustenburg 2de fase 'vista verde', laatste wijziging 3 februari
2022, plan ID 50091 (geraadpleegd op 22 mei 2022)
Bestemmingsplan ‘Rustenburg Fase 2 Puttershoek’ Ontwerp, d.d. 5 december 2023
19
Kwalitatieve behoefte Uit de Woningmarktanalyse 2019 blijkt dat huishoudens in de gemeente Hoeksche Waard een grote kooporiëntatie hebben. De kooporiëntatie is goed terug te zien in de additionele woningbehoefte per dorp. In Numansdorp, Oud Beijerland en ’s-Gravendeel is er behoefte aan rijwoningen in de koopsector. In Numansdorp en ’s Gravendeel is er daarnaast een behoorlijke aanvullende behoefte aan luxere koopwoningen. Oudere huishoudens hebben vaker de wens voor een huur- of een koopappartement. De vraag naar rij-/hoekwoningen in de koopsector wordt gezien voor meerdere huishoudensgroepen. Bij de rijwoningen in de koopsector is veel vraag in het goedkopere segment tot € 200.000 (woning voor starters en koopstarters), maar ook in de wat duurdere segmenten. Naast rij- en hoekwoningen is er een aanzienlijke vraag naar tweekappers en vrijstaande woningen in het middeldure tot duurdere segment. De vraag naar tweekappers en vrijstaande woningen is vooral afkomstig van gezinnen en alleenstaanden of stellen in de leeftijd van 30 tot 50 jaar, bijvoorbeeld van gezinnen die een volgende stap in de wooncarrière willen zetten. Dit zijn eigen inwoners of gezinnen vanuit de Randstad die vanwege de prijs-kwaliteitverhouding een woning in de Hoeksche waard zoeken. Ook de vraag naar koopappartementen is toegenomen, met name door de oudere huishoudens die kleiner willen gaan wonen.
Met het plan voor Rustenburg fase 2 wordt ingezet op de grote behoefte aan koopwoningen. Daarbij wordt een centrum-dorps woonmilieu gecreëerd, met een verscheidenheid aan woningtypen. De mix bestaat uit rij-/hoekwoningen, beneden-bovenwoningen, tweekappers en appartementen. Hiermee wordt voor diverse doelgroepen gebouwd, waarmee doorstroming wordt bevorderd. Het beoogde programma is zodoende in lijn met de kwalitatieve woonbehoefte van Puttershoek. Conclusie Omgevingsvisie en Omgevingsverordening Ten aanzien van de provinciale beleidskeuzes draagt het plan bij aan de ontwikkeling van een gezonde en veilige leefomgeving en zorgvuldig ruimtegebruik. Het plan voorziet in een kwalitatieve woonbehoefte, die provinciaal is afgestemd. Omgevingsprogramma Het Omgevingsprogramma is parallel aan de Omgevingsvisie en de Omgevingsverordening opgesteld. Het Omgevingsprogramma bevat een nadere invulling en operationalisering van ruimtelijk relevante onderdelen van de Omgevingsvisie. Het is enerzijds een beleidsdocument, namelijk uitwerking van de beleidsbeslissingen, en anderzijds gericht op uitvoering. Het document is toegespitst op de thema’s Bebouwde ruimte en mobiliteit, Landschap, groen en erfgoed en Water, bodem en energie. Ten aanzien van het voorliggende plangebied worden geen specifieke uitspraken gedaan in het Omgevingsprogramma.
Conclusie De ontwikkeling op de planlocatie past binnen het provinciale beleid. Het beleid van de provincie Zuid-Holland vormt zodoende geen belemmering voor de ontwikkeling.
Bestemmingsplan ‘Rustenburg Fase 2 Puttershoek’ Ontwerp, d.d. 5 december 2023
20
3.4
Gemeentelijk beleid
3.4.1 Omgevingsvisie Hoeksche Waard Op 17 december 2019 heeft de gemeenteraad van Hoeksche Waard de Omgevingsvisie vastgesteld. Deze Omgevingsvisie nodigt inwoners, ondernemers, investeerders, maatschappelijke organisaties en anderen uit om een bijdrage te leveren aan de ontwikkeling van de Hoeksche Waard. De omgevingsvisie helpt de gemeente om samen te blijven werken aan een aantrekkelijke Hoeksche Waard. 'Hoeksche Werken' Binnen de visie zijn vijf maatschappelijke opgaven (de zogenaamde Hoeksche Werken) geformuleerd die specifiek vragen om gemeentelijke aandacht: 1.
Duurzaam, energieneutraal en klimaatbestendig Het plan voldoet aan actuele eisen op het gebied van duurzaamheid en energie (BENG). De nieuwe woningen worden gerealiseerd zonder gasaansluiting en de mogelijkheid bestaat om PV panelen te plaatsen. In paragraaf 4.14 wordt het aspect ‘duurzaamheid’ nader toegelicht.
2.
Vitaal economisch klimaat Door het realiseren van nieuwe woningen wordt een bijdrage geleverd aan een aantrekkelijk woonmilieu. Daarnaast zorgt plan het voor extra inwoners, waarmee bestaande voorzieningen meer potentiële gebruikers krijgen.
3.
Bereikbaar, nabij en toegankelijk De woningen zijn door de centrale ligging goed bereikbaar voor zowel gemotoriseerd verkeer, langzaam verkeer als met het openbaar vervoer. Er wordt voldoende parkeergelegenheid gerealiseerd conform de gemeentelijke parkeernormen.
4.
Duurzame, innovatie landbouw De ontwikkeling heeft geen relatie met landbouw, waardoor deze maatschappelijke opgave niet van toepassing is.
5.
Vitale dorpen en actieve samenleving Het stedenbouwkundig plan voorziet in een ontwerp waarbij ontmoeting van de bewoners en aansluiting op het bebouwd gebied van Puttershoek wordt gestimuleerd. Daarnaast zorgt het plan voor extra inwoners voor de kern, waarmee het een bijdrage levert aan de vitaliteit van het dorp.
'Hoeksche Waarden' Naast de 'Hoeksche Werken' zijn er ook 'Hoeksche Waarden' geformuleerd. De Hoeksche Waard is sterk verweven met de regio. Het maakt deel uit van de Delta, waarbinnen elk eiland zijn eigen kenmerken en kwaliteiten heeft. Als eiland heeft de Hoeksche Waard een directe relatie met de stedelijke agglomeratie van Rotterdam en ook Dordrecht. Omgekeerd vormt de Hoeksche Waard vanuit het stedelijk gebied ook de toegang tot de Delta. Veel recreanten en toeristen maken hier gebruik van. De verwevenheid met haar omgeving biedt de Hoeksche Waard kansen. Het eiland is dan ook ingedeeld in vijf karakteristieke deelgebieden. De planlocatie is gelegen in het deelgebied 'Dorpse Trots'. Dit deelgebied omvat alle dorpen in de Hoeksche Waard. De Hoeksche Waard kent kleine, hechte gemeenschappen met veelal een
Bestemmingsplan ‘Rustenburg Fase 2 Puttershoek’ Ontwerp, d.d. 5 december 2023
21
eigen identiteit. De combinatie van ondernemerszin en de zorg voor elkaar maakt het eiland zeer aantrekkelijk voor gezinnen. Bij ontwikkelingen in de dorpen wordt niet alleen naar nieuwe functies, zoals woningen, gekeken, maar met name ook naar de gevolgen voor het sociale netwerk in het dorp. Nieuwbouw of herontwikkeling moet bijdragen aan de gemeenschapszin in het dorp. Daarbij geldt als uitgangspunt dat eerst de mogelijkheden voor inbreiding en herontwikkeling binnen het dorp benut worden, voordat aan de rand van het dorp kan worden gebouwd. Inbreiding mag echter niet ten koste gaan van de groene kwaliteiten in het dorp. Kort samengevat zijn de te ontwikkelen waarden als volgt: · · · · ·
Versterken van de onderscheidende identiteit per dorp Versterken van de gemeenschapszin in het dorp Versterken van de vitaliteit en leefbaarheid per dorp Versterken van de natuurlijke overgang van het dorp naar het landelijk gebied Sociale cohesie onder de bevolking faciliteren én versterken
DNA Tot slot is voor iedere kern in de gemeente het DNA bepaald. Puttershoek heeft een uitgesproken identiteit als gezellig en dorps. De concentratie van (winkel)voorzieningen, de haven en de openheid van nieuwe woonwijken dragen hier aan bij. In de 'analyse van de kernen' is de dorpsrand aangeduid als "groene rand met woningen", gelegen nabij de groene open ruimte langs de dorpsrand. Inmiddels is de dorpsrand van Puttershoek, door realisatie van Rustenburg fase I, verder opgeschoven naar het westen tot aan de (dijk) lintbebouwing. Met de ontwikkeling wordt hierop aangesloten, met instandhouding van het groene karakter. Daarmee wordt een passende dorpsrand met woningen gerealiseerd, die tevens de sociaal-economische structuur en vitaliteit van het dorp versterkt. Conclusie Er kan worden geconcludeerd dat de ontwikkeling bijdraagt aan het versterken van de in de Omgevingsvisie gestelde 'Hoeksche Waarden'. Door de stedenbouwkundige opzet wordt de sociale samenhang versterkt. Daarnaast zorgt het woningaanbod voor vitaliteit en leefbaarheid van het dorp. Doordat bijna 30% van de oppervlakte als nieuw groen wordt ontwikkeld, ontstaat er een toegankelijke en betreedbare groene ruimte voor bewoners en omwonenden. 3.4.2 Welstandsnota De gemeente Hoeksche Waard toetst bouwplannen aan bepaalde criteria omtrent welstand.
Bouwplannen worden voorgelegd aan de welstandscommissie, onder andere indien het bouwplan niet voldoet aan de sneltoetscriteria. De ontwikkeling voorziet in de realisatie van 85 woningen aan de westelijke rand van Puttershoek. Het ontwerp sluit stedenbouwkundig en architectonisch aan op omliggende bebouwing. Daarmee wordt een stedenbouwkundige eenheid beoogd. Voor het plan is tevens een beeldkwaliteitsplan opgesteld, waarmee richting wordt gegeven aan de gewenste uitstraling van het gebied. Het plan wordt voorgelegd aan de Stichting Dorp, Stad en Land. Deze stichting beoordeelt de stedenbouwkundige kwaliteit van nieuwbouwplannen voor de gemeente Hoeksche Waard. De reactie was overwegend positief. Er vindt nog nadere afstemming plaats om het plan definitief vorm te geven.
Bestemmingsplan ‘Rustenburg Fase 2 Puttershoek’ Ontwerp, d.d. 5 december 2023
22
Conclusie De ontwikkeling van 85 woningen ter hoogte van Rustenburg Fase 2 wordt voorzien in een nieuw woongebied, met een hiertoe passende, groen-dorpse uitstraling die is afgestemd op de locatie en haar omgeving. Bij de uitwerking van het plan wordt nader afgestemd met de Stichting Dorp, Stad en Land en zo zal worden voldaan aan de eisen van een goede welstand. 3.4.3 Regionale woonvisie Hoeksche Waard 2030 De vijf voormalige gemeenten in de Hoeksche Waard hebben gezamenlijk een nieuwe woonvisie en bijbehorend woningbouwprogramma opgesteld. De woonvisie speelt in op veranderingen in de woningmarkt. In de Regionale Woonvisie Hoeksche Waard 2030 is gekeken naar de vitaliteit van de regio, waarbij de toekomstige woningvoorraad kan worden ingezet als tool om onder meer krimp en vergrijzing tegen te gaan. De belangstelling voor de Hoeksche Waard groeit. Met onder andere de bouw van extra woningen kan het interessant worden voor jonge mensen om binnen de gemeente te blijven, dan wel hier te komen wonen. De instroom van gezinnen is de laatste jaren al gaande en makelaars bevestigen dat de belangstelling voor de Hoeksche Waard blijft groeien. Het gaat met name om consumenten uit de regio’s Rotterdam en Drechtsteden die bewust kiezen voor een betaalbaar, groen en landelijk woonmilieu in de nabijheid van de Randstad.
Aanwas van jonge gezinnen zorgt ervoor dat voorzieningen in stand worden gehouden, het geboortepeil op niveau blijft en daarmee krimp wordt tegengegaan. Daarnaast is er de komende jaren sprake van een toenemende vergrijzing van de bevolking. Om te kunnen voorzien in deze volkshuisvestelijke opgave moeten tot 2030 nog circa 3.000 woningen gebouwd worden, verdeeld over de vijf gemeenten en hun onderliggende kernen. Naast de hoeveelheid woningen is ook de kwaliteit van de woningvoorraad en de aantrekkelijkheid van het woonmilieu van invloed op de vitaliteit van de Hoeksche Waard. De kwalitatieve vertaalslag naar type woningen, prijsklassen, doelgroepen etc. wordt op lokaal niveau gemaakt en ook de realisatie is een gemeentelijke activiteit. Feitelijk is er dus sprake van vijf lokale woningbouwprogramma’s waarvan regionaal is afgestemd dat de totale productie binnen de door de Provincie gestelde bandbreedte blijft. Binnen de regio is een kwaliteitsslag gewenst die de woningen beter toerust op de toekomst. Een toekomstbestendige woningvoorraad is bij voorkeur energieneutraal, geschikt voor jonge en oudere bewoners, bereikbaar per auto en OV, en van een hoge ruimtelijke kwaliteit.
Met de ontwikkeling van in totaal 85 woningen, waarvan één bestaande woning, 56 grondgebonden woningen en 28 appartementen, wordt voorzien in een actuele woonbehoefte die aansluit op de regionale woonvisie. De afzetmarkt voor bestaande voorzieningen wordt groter, waarmee wordt bijgedragen aan de vitaliteit van het dorp. Voor het plan is in paragraaf 3.1 de Ladder voor duurzame verstedelijking doorlopen. 3.4.4 Woningmarktonderzoek Hoeksche Waard 2021 De gemeente Hoeksche Waard is bezig met het formuleren van het woningprogramma tot en met 2030. Door de actualisatie van de prognose van de provincie is het van belang om de kwalitatieve invulling van de vraag naar woningen – de verdeling over woningtypes, prijssegmenten, eigendomsvormen en woonmilieus – in beeld te brengen. In het door de gemeenteraad op 15
Bestemmingsplan ‘Rustenburg Fase 2 Puttershoek’ Ontwerp, d.d. 5 december 2023
23
november 2022 vastgestelde woningmarktonderzoek zijn de bouwstenen geformuleerd van de wensportefeuille en het bouwprogramma voor de gemeente Hoeksche Waard en de dorpen in de gemeente. Uit dit onderzoek kunnen de volgende relevante conclusies worden getrokken. Conclusie 10: De actuele vraag naar nieuwbouwwoningen is als volgt onderverdeeld: · De nieuwbouwvraag naar woonmilieus richt zich voornamelijk op ‘woonwijk laagbouw en dorps’ (4/5 van de vraag), de overige vraag richt zicht op het woonmilieu ‘landelijk’ en ‘woonwijk laag- en hoogbouw’. · De vraag naar grondgebonden of appartement is gelijkwaardig verdeeld. De gemeente ziet dat 2/5 van de vraag zich richt op huurwoningen en 3/5 op koopwoningen. · De helft van de vraagt richt zich op het prijssegment goedkoop en middelduur en de andere helft op het dure segment. Conclusie 11: De woningbehoefte bestaat tot 2030 uit circa 3.400 nieuwbouwwoningen, deze is als volgt onderverdeeld: · Uit cijfers blijkt dat er grote tekorten ontstaan in de sociale sector. De afgelopen jaren is ook zichtbaar geworden dat het aantal woonbonnen stijgt dat nodig is om een sociale woning te bemachtigen. Dit komt onder andere doordat het aantal senioren stijgt en doordat de 55-74-jarige niet doorstroomt van ruime woning naar geschikte woning. · Verder ziet de gemeente grote tekorten ontstaan naar grondgebonden koopwoningen.
Dit komt deels doordat het aantal gezinnen toeneemt en deels omdat het aantal 55+huishoudens niet doorstroomt naar een nieuwe (geschikte en gewenste) woning. · Ook de vraag naar middeldure (huur- en koop-)appartementen stijgt. In aantallen nog niet zo omvangrijk als in de sociale sector en grondgebonden koop. Toch is de vraagdruk op deze segmenten hoog, omdat er weinig van dit segment in de bestaande voorraad aanwezig is. Daarnaast is er een tekort in de beschikbaarheid doordat met name het aantal 55+-huishoudens in omvang toeneemt. Conclusie 15: · De vraag naar middeldure huur- en koopappartementen zal stijgen Op dit moment is de voorraad aan middeldure huur- en koopappartementen gering in Hoeksche Waard. Mede door de groei van het aantal koopkrachtige 55+-huishoudens (met name de empty nester) ziet de gemeente dat de vraagdruk naar dit segment in 2030 toeneemt. De verwachting is dat de vraagdruk en woningbehoefte naar dit segment ook na 2030 zal blijven stijgen. Aanbeveling Om niet de directe concurrentie aan te gaan met de bestaande voorraad is het advies om bestaande woongebieden te versterken door een nieuw en divers aanbod te introduceren. Dit kan door meer middeldure appartementen (koop en huur) en grondgebonden koopwoningen (vanaf € 325.000) te bouwen in gebieden waar nu bijvoorbeeld veel goedkope koopwoningen en sociale huurwoningen aanwezig zijn.
Dit zal de vitaliteit van Hoeksche Waard in de toekomst ten goede komen. Behoefte In de Woningbehoefteraming 2021 is onderzocht wat de woningbehoefte per dorp is en hoe deze zich ontwikkelt in de toekomst (tot 2030). Voor de Hoekse Waard is een woningvoorraadgroei
Bestemmingsplan ‘Rustenburg Fase 2 Puttershoek’ Ontwerp, d.d. 5 december 2023
24
voor de periode 2021 t/m 2025 toegestaan van 1.800 woningen. De totale vraag naar nieuwe woningen in Puttershoek is tot 2030 circa 284 nieuwbouwwoningen. Puttershoek heeft een aantal belangrijke voorzieningen. Er wonen veel gezinnen en emptynesters. Het aandeel senioren zal de komende jaren stijgen. De vraagdruk toont ook aan dat er meer behoefte ontstaat naar sociale, middeldure en dure huur- en koopappartementen (met name door de empty-nesters en senioren). Ook de vraag naar middeldure, duur laag en duur midden grondgebonden koopwoningen stijgt licht (door gezinnen). Door naast deze grondgebonden woningen ook in te zetten op het ontwikkelen van appartementen kunnen een deel van empty nesters en senioren doorstromen en ruimte maken voor gezinnen. Woningbouwprogramma Rustenburg fase II, Puttershoek De gemeente Hoeksche Waard hanteert bij nieuwbouwprojecten de volgende uitgangspunten voor de verdeling in prijsklassen. Categorie
Goedkoop (30%) t.b.v lagere Middelduur (40%) t.b.v inkomens middeninkomens
Duur (30%) t.b.v hogere inkomens
Koop
< € 225.000
€ 225.000 – 355.000* (NHG)
>355.000* (NHG)
Huur
<763,47 p/m (liberalisatiegrens)
763,47 -1.000 p/m
>1.000 p/m
(* = als er energiebesparende maatregelen worden meegefinancierd is de grens € 376.300) Het woningbouwprogramma van Rustenbrug fase II is gemengd en zal ongeveer de volgende verdeling hebben. Categorie
Goedkoop t.b.v lagere inkomens
Middelduur t.b.v middeninkomens
Duur t.b.v hogere inkomens
20-25%
30-35%
40-50%
De locatie Rustenburg maakt onderdeel uit van het reguliere woningbouwprogramma met 84 koopwoningen. Eventueel wordt een deel van de appartementen als huurwoning op de markt gebracht. Deze nieuwbouw in de goedkope, middeldure en dure koopsector levert een bijdrage aan het voorzien in de vraag naar eengezinswoningen en appartementen in Puttershoek voor de doelgroepen starters, doorstromers en senioren. Het plan maakt onderdeel uit van de regionale woningbouwafspraken en het regionaal woningbouwprogramma Hoeksche Waard, zoals door Gedeputeerde Staten van Zuid-Holland zijn aanvaard. 3.4.5. Nota ruimtelijke kwaliteit Hoeksche Waard In oktober 2020 heeft de gemeente Hoeksche Waard een nota Ruimtelijke Kwaliteit uitgebracht. Deze nota is een samenvoeging van de bestaande nota’s van de vijf voormalige gemeenten. Met de nota Ruimtelijke Kwaliteit wordt het eenvoudiger en betrouwbaarder om op te zoeken welke criteria voor het uiterlijk van een bouwwerk op een bepaalde locatie in de gemeente Hoeksche Waard gelden. Door middel van een gebiedstypering en het bepalen van de beoordelingsniveaus voor het uiterlijk van bouwwerken wordt verder invulling gegeven aan het selectieve en gebiedsgerichte
Bestemmingsplan ‘Rustenburg Fase 2 Puttershoek’ Ontwerp, d.d. 5 december 2023
25
beleid van de gemeente. Daarbij zijn voor de gehele Hoeksche Waard een aantal ruimtelijke uitgangspunten van belang, die gelden voor alle toekomstige ontwikkelingen en de gewenste verschijningsvorm hiervan: · Zorgvuldig omgaan met bebouwing in het landschap · Behoud van het open karakter van het landschap · Behoud en versterking van karakteristieke kenmerken (dijkenstructuur, open kleipolders, kreken, linten, kernen) bij alle nieuwe ontwikkelingen · Handhaving en waar nodig verbetering van de relatie van de kernen met het omliggende landschap · Zorgvuldige vormgeving van (nieuwe) dorpsranden (silhouet dorp behouden cq. versterken) · Benutten van de bestaande en indien aanwezig oorspronkelijke ruimtelijke structuur van de dorpskernen · Behouden, benutten en waar nodig versterken van de cultuurhistorische identiteit. Voor het project Rustenburg II, ofwel de ‘Heeren van Rustenburg’, geldt het beoordelingsniveau ‘Bijzonder welstandgebied’. De locatie is gelegen binnen de volgende vier gebiedstypen: 1. Het historische dijklint 2. Het zeekleipolderlandschap 3. De thematische woonwijk 4. De recente dorpse uitbreiding (de Heeren van Rustenburg fase 1) In het beeldkwaliteitsplan, opgenomen in bijlage 2 bij de regels, is uitgebreid getoetst aan de Nota Ruimtelijke kwaliteit.
Hierin zijn alle bovenstaande gebiedstypen gekwalificeerd, waarna het ruimtelijk concept van de Heeren van Rustenburg nader is gedefinieerd. Belangrijke ontwerpkeuzes zijn onder meer het leggen van een verbinding met het zeekleipolderlandschap, het versterken van aanwezige landschapsstructuren, verankering in het landschap door zorgvuldige inpassing van openbare ruimte en groenstructuren en aansluiting met de bestaande woningen aan de dijk, Rustenbrug fase I en de bestaande kern van Puttershoek. Het plan vormt hiermee een logische doorvertaling van de uitgangspunten uit de Nota Ruimtelijke Kwaliteit Hoeksche Waard. 3.5
Toetsing en conclusie Het Rijks- en provinciaal beleid geven geen aanleiding voor specifieke keuzes of ontwikkelingen in het plangebied. De Ladder voor duurzame verstedelijking is doorlopen: het plan voorziet in een actuele woonbehoefte op een buitenstedelijke locatie. Ook op gemeentelijk niveau zijn geen belemmeringen voor de voorgenomen bestemmingswijziging. Voorliggend plan past binnen het rijks-, provinciaal-, regionaal- en gemeentelijk beleid.
Bestemmingsplan ‘Rustenburg Fase 2 Puttershoek’ Ontwerp, d.d. 5 december 2023
26
4
Omgevingsaspecten
4.1
Algemeen In het kader van het bestemmingsplan “Rustenburg – Fase 2” zijn diverse (milieu)aspecten onderzocht. In dit hoofdstuk komen de diverse omgevingsaspecten aan bod, waarbij per aspect wordt ingegaan op de wettelijke kaders, de eventuele onderzoeksresultaten en een korte conclusie.
4.2
Milieueffectrapportage Voor dit project is een m.e.r.-beoordeling uitgevoerd (zie bijlage 11). De m.e.r.-beoordeling moet leiden tot een expliciet besluit omtrent de vraag of een milieueffectrapport opgesteld moet worden. De conclusie van de m.e.r.-beoordeling is dat het woningbouwproject geen belangrijke negatieve gevolgen voor het milieu kan hebben. Daarom heeft het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Hoeksche Waard besloten dat bij de voorbereiding van dit bestemmingsplan geen milieueffectrapport opgesteld hoeft te worden
4.3
Verkeer en parkeren Verkeer De ontwikkeling bestaat uit grondgebonden woningen, beneden-bovenwoningen en appartementen. Via twee straten wordt het nieuwe woongebied aangesloten op Rustenburg Fase I, waarna het verkeer wordt afgewikkeld via de Hofstede naar de Groeneweg. Een uitgebreide beschrijving is opgenomen in paragraaf 2.2. De verkeersgeneratie van Rustenburg fase 2 wordt bepaald aan de hand van de kengetallen uit de CROW-publicatie 381 “Toekomstbestendig parkeren”. In de beleidsregels van de gemeente Hoeksche Waard omtrent de parkeernormen wordt onderscheid naar stedelijkheidsgraad en naar de ligging in de stedelijke zone gemaakt. Op basis van de adressendichtheid (CBS) is de stedelijkheidsgraad voor Puttershoek bepaald op “weinig stedelijk”. Voor de indeling naar stedelijke zone is gekozen om rest bebouwde kom aan te houden en uit te gaan van het gemiddelde kencijfer. Type woningen
Aantal
Verkeersgeneratie
Twee-onder-een-kap 14 7,8 Levensloopwoningen 11 7,4 Rijwoningen 11* 7,4 Bebo’s 21 7,4 Appartementen (koop, midden) 16 6,0 Appartementen (koop, duur) 12 7,4 Vrijstaande woning 1 8,2 Totaal 86* *In het definitieve verkavelingsplan is één rijwoning minder opgenomen.
Totaal 109 81 81 155 96 89 8 619
In het verkeersrapport van Graaff Traffic (bijlage 1) worden de verwachte intensiteiten vergeleken met de huidige intensiteiten op basis van verkeerstellingen. Voor de Groeneweg worden in
Bestemmingsplan ‘Rustenburg Fase 2 Puttershoek’ Ontwerp, d.d. 5 december 2023
27
maximaal scenario 3.000 motorvoertuigen per etmaal verwacht. Dit is acceptabel voor een gebiedsontsluitingsweg. Parkeren Vanaf 4 augustus 2021 geldt de ‘Beleidsregel van het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Hoeksche Waard houdende regels omtrent de parkeernormen’. Initiatieven voor het realiseren van een ontwikkeling moeten in voldoende mate voorzien in parkeergelegenheid. Iedereen wil immers prettig wonen. En het kunnen parkeren in de directe woonomgeving is hiervan een onderdeel. Het parkeernormenbeleid is een integraal beleid opgesteld met als doel voor alle functies binnen de Hoeksche Waard een goed parkeeraanbod te waarborgen. Een ontwikkeling mag niet voor een verhoging van de parkeerdruk zorgen. De gemeente beoordeelt of de ontwikkeling past binnen de omgeving en niet leidt tot overlast voor andere bewoners. De gemeente toetst aan de hand van parkeernormen of een ontwikkeling hieraan voldoet. Het parkeerbeleid bevat naast de parkeernormen zelf, ook een beschrijving van het toepassen van deze normen. De gemeente Hoeksche Waard hanteert de meest recente kencijfers uit de CROW publicatie 381 (of diens opvolger) als uitgangspunt voor het bepalen van de parkeerbehoefte. Deze publicatie en met name de daarin aangegeven kencijfers maakt daarmee onderdeel uit van de Nota Parkeernormen.