Programmabegroting 2025-2028 - Bijlage 1. Programmabegroting 2025-2028

Dividenden 2025

Dividenden 2026

Dividenden 2027

Dividenden 2028

Stedin

Nominale waarde 6.138

700

700

700

700

Stedin (cum. pref. aandelen)

4.080

120

120

120

120

Evides

3.389

524

411

299

299

BNG

357

332

332

332

332

Totaal

13.964

1.676

1.563

1.451

1.451

12,00%

11,19%

10,39%

10,39%

Gemiddeld rendement

Debiteuren- en crediteurenbeheer Debiteurenbeheer Het debiteurenbeheer gaat om alle activiteiten die gericht zijn op het zo snel mogelijk innen van openstaande vorderingen bij partijen. Goed debiteurenbeheer zorgt ervoor dat wij over voldoende liquide middelen kunnen beschikken om onze leveranciers te kunnen betalen. De omvang van ons debiteurenbestand (“afnemers”) is daarbij relatief beperkt omdat het SVHW de heffing en invordering van gemeentelijke belastingen uitvoert. Voor de overige vorderingen voeren wij zelf het debiteurenbeheer uit. Om grip te houden op ons debiteurenbestand, monitoren wij periodiek onze openstaande vorderingen, herinneren wij onze debiteuren als betalingen uitblijven en zoeken wij bij blijvende knelpunten zo veel mogelijk het persoonlijke contact met debiteuren. Daar waar sprake is van bijzondere omstandigheden wordt maatwerk toegepast. Daar waar vorderingen structureel niet worden voldaan, geven wij deze uit handen. Crediteurenbeheer De wettelijke betalingstermijn is 30 dagen. Onze doelstelling van een 100%-dienstverlenende gemeente is voor ons eerder aanleiding geweest om de termijnen waarop wij onze leveranciers betalen te verkorten. Dit proces is al eerder ingezet, mede door inzet van zogenoemde routenummers. In 2023 hebben wij 96% van onze vorderingen betaald binnen 30 dagen en 86% binnen 14 dagen. In de eerste helft van 2024 was dit 84%.

Hiermee betalen wij onze leveranciers veel sneller dan de wettelijke termijnen die hiervoor gelden. Volgens een eerder uitgevoerd onderzoek door en in opdracht van het Ministerie van Economische Zaken, behoort gemeente Hoeksche Waard tot de beste gemeenten als het gaat om het afhandelen van rekeningen. Wij streven ernaar dat wij 95% van onze facturen binnen 14 dagen voldoen. Hierop blijven wij ons betalingsproces verder aanscherpen en verbeteren door onder andere periodieke rapportages en vroegtijdige signaleringen. In de paragraaf Bedrijfsvoering van deze programmabegroting wordt de ingebruikname van een nieuw financieel systeem per 1 januari 2025 toegelicht. Dit betreft een belangrijk verandersproces. In genoemde paragraaf is toegelicht dat wij alles in het werk stellen om onze externe klanten en leveranciers zo min mogelijk hinder te laten ondervinden van dit verandertraject. Niet uit te sluiten valt dat onze leveranciers in de eerste fase van gebruikname van het pakkket tijdelijk hun facturen minder snel betaald krijgen dan zij van ons gewend zijn.

PROGRAMMABEGROTING 2025-2028 | 3.4 FINANCIERING

81/140

Wet houdbare overheidsfinanciën (Wet Hof) De Wet Hof is vooral van invloed op het investeringstempo van de gemeente en de manier waarop er wordt omgegaan met reserves. De gemeente moet op basis van het kasstelsel binnen het toegestane EMU-saldo blijven. Bij overschrijding van de EMU-norm zijn in de wet geen maatregelen opgenomen. Op dit moment monitoren wij het EMU-saldo 2 keer per jaar. Aan de hand van de resultaten nemen we eventueel maatregelen op het gebied van investeringen. Het sanctiemechanisme van de minister van Financiën is vervangen door een correctiemechanisme. Als een meerjarige overschrijding van de vastgestelde norm voor het EMU-saldo van de decentrale overheden dreigt, kan de minister het EMU-saldo van de decentrale overheden beheersen met behulp van het correctiemechanisme.

EMU-saldo Het EMU-of vorderingensaldo is het financieringssaldo minus deelname in bedrijven en inkomsten uit kredietverstrekking van een land dat lid is van de Europese Economische en Monetaire Unie (EMU). Het EMU-saldo is door de EMU ingevoerd om de eurolanden met elkaar te kunnen vergelijken. In het Stabiliteits- en Groeipact is een reeks afspraken tussen landen van de EMU gemaakt om de financiële stabiliteit van de EU en de eurozone te waarborgen. Hierin is de grens aan het nationale begrotingstekort op 3% gesteld. De Europese afspraken vormen de basis van de Wet Hof. De wet bepaalt dat niet alleen het Rijk, maar ook de decentrale overheden zich aan de eisen moeten houden. Het aandeel van de decentrale overheden in de 3%-norm is 0,4%, waarvan weer 0,27% is toebedeeld aan de gemeenten. In onderstaande tabel is het EMU-saldo van gemeente Hoeksche Waard berekend. (Bedragen x € 1.000) Omschrijving

Begroting 2025

Begroting 2025

Begroting 2025

Begroting 2028

Exploitatiesaldo vóór toevoeging aan c.q. onttrekking uit reserves (zie BBV, artikel 17c)

-9.309

-12.077

-10.686

-10.182

Afschrijvingen ten laste van de exploitatie

11.882

13.875

14.497

15.660

Bruto dotaties aan de post voorzieningen ten laste van de exploitatie

1.410

1.343

1.249

1.324

Investeringen in (im)materiële vaste activa die op de balans worden geactiveerd

90.977

40.715

27.108

12.905

0

0

0

0

17.518

3.160

0

0

435

661

0

0

Baten uit bijdragen van andere overheden, de Europese Unie en overigen, die niet op de exploitatie zijn verantwoord en niet al in mindering zijn gebracht bij post 4 Desinvesteringen in (im)materiële vaste activa: Baten uit desinvesteringen in (im)materiële vaste activa (tegen verkoopprijs), voor zover niet op exploitatie verantwoord Aankoop van grond en de uitgaven aan bouw-, woonrijp maken e.d. (alleen transacties met derden die niet op de exploitatie staan) Baten bouwgrondexploitatie: Baten voorzover transacties niet op exploitatie verantwoord Lasten op balanspost Voorzieningen voorzover deze transacties met derden betreffen Lasten ivm transacties met derden, die niet via de onder post 1 genoemde exploitatie lopen, maar rechtstreeks ten laste van de reserves (inclusief fondsen en dergelijke) worden gebracht en die nog niet vallen onder één van bovenstaande posten

960

1.876

0

0

3.418

3.441

1.633

1.130

0

0

0

0

Verkoop van effecten: Gaat u effecten verkopen? Zo ja wat is de verwachte boekwinst op de exploitatie? Berekend EMU-saldo

0

0

0

0

-72.369

-36.639

-23.681

-7.232

Het EMU-saldo kan gezien worden als een extra financieel kengetal naast de andere vijf verplichte financiële kengetallen zoals de solvabiliteit en de (netto) schuldquote. Het EMU-saldo heeft een vergelijkbare functie als het kasstroomoverzicht in het bedrijfsleven. Het negatieve EMU-saldo over alle jaren geeft aan dat we naar verwachting als gemeente via reële transacties jaar meer uitgeven dan dat we hebben ontvangen. Het is echter wel van belang om het EMU-saldo in de juiste context te zien. Gemeenten maken voor hun boekhouding gebruik van het ‘gemodificeerde stelsel van baten en lasten’. Het EMU-saldo van één jaar zegt relatief weinig omdat de uitgaven voor investeringen bijvoorbeeld in één jaar leiden tot een uitgave, maar in

PROGRAMMABEGROTING 2025-2028 | 3.4 FINANCIERING

82/140

de exploitatie via de kapitaallasten leiden tot meerjarige lasten. Of dat toevoegingen aan voorzieningen ten laste van het resultaat gaan, maar pas bij besteding van de voorziening leiden tot een uitgave.

PROGRAMMABEGROTING 2025-2028 | 3.4 FINANCIERING

83/140

3.5 Bedrijfsvoering Om de programma's uit de begroting te kunnen realiseren, is een goede bedrijfsvoering belangrijk. Volgens de toelichting op het BBV geeft de paragraaf Bedrijfsvoering de gemeenteraad hier inzicht in. Bedrijfsvoering gaat over de bedrijfsprocessen om de beleidsdoelstellingen te realiseren en de sturing en de beheersing daarvan. Bedrijfsvoeringsprocessen zorgen voor een efficiënte en effectieve uitvoering van de beleidsprogramma’s volgens de geldende wetgeving. In deze paragraaf geven we, aan de hand van belangrijke ontwikkelingen en thema's, aan hoe de bedrijfsvoering integraal bijdraagt aan deze ontwikkelingen het komende jaar en/of de komende jaren.

Organisatie ontwikkeling Gemeente Hoeksche Waard bestaat bijna 6 jaar. We hebben in deze periode veel ervaring opgedaan. Uit een grondige analyse van verschillende rapporten, adviezen en evaluaties blijkt dat onze organisatie toe is aan een volgende stap in haar professionalisering. Om de noodzakelijke verbeteringen door te voeren is het organisatiemodel ‘Samen duidelijk doen’ opgesteld. Met dit organisatiemodel wordt een volwassen, robuuste en wendbare organisatie tot stand gebracht. Een organisatie die voortdurend in staat is flexibel in te spelen op de toekomst, die maatschappelijke opgaven en bestuurlijke doelen centraal stelt en met zelfvertrouwen de basis goed doet. De essentie van het organisatiemodel is dat we de sturingsen verantwoordingslijnen verduidelijken, dat we kwaliteit en afstemming van de ambtelijke adviezen verbeteren en dat we op alle niveaus beter verantwoording afleggen over ons werk. We gaan samen duidelijk doen. Voor de realisatie van het organisatiemodel is een inwerkprogramma opgesteld. Dit programma stelt de hele organisatie in staat om voorbereid te zijn op de manier van werken die met het invoeren van het model wordt verwacht.

We ontwikkelen door op 5 sporen, namelijk: organisatieprincipes (1), optimalisatie processen (2), doorontwikkeling ondersteuning bestuur, bedrijfsvoering, Sociaal Domein en Fysiek Domein (3), optimalisatie systemen (4) en kennis & vaardigheden (5).

Innovatie/Vernieuwing Nieuwe wetgeving Er komt veel nieuwe of aangepast wetgeving op ons af. De wetgeving wordt aangepast op de kansen en bedreigingen van de technologische ontwikkelingen. Zo zijn er komende jaren wijzigingen en vernieuwingen onder andere op gebied van veiligheid van (persoon)informatie, digitaal zaken kunnen doen en digitale dienstverlening, het kunnen hergebruiken van data, transparantie in processen, data en informatie. In onze projecten nemen we de volgende nieuwe en aangepaste wet- en regelgeving mee: • Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer (Wmebv) • Wet digitale overheid (Wdo) • Wet hergebruik overheidsinformatie (Who) • Wet implementatie open datarichtlijn (Wiodr) • Wet op de Artificiële Intelligentie (AI act) • Vernieuwing Archiefwet (Archiefwet 2.0) • Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO 2.0) • Network and Information Security directive (NIS2) • Algoritme register • Single Digital Gateway (SDG) • Electronic Identification and Trust Services (eIDAS 2.0) • Proactieve dienstverlening

PROGRAMMABEGROTING 2025-2028 | 3.5 BEDRIJFSVOERING

84/140

Digitale transitie, datagedreven werken Dankzij technologische ontwikkelingen, veranderende behoeften en nieuwe uitdagingen verandert de wereld van informatievoorziening voortdurend. We zijn constant met elkaar in verbinding en regelen onze dagelijkse zaken vanaf bijvoorbeeld onze smartphone. Deze verandering heet de “digitale transitie”. Datagedreven werken is essentieel om inzicht te krijgen. Op basis van data vindt sturing, monitoring, verantwoording en advisering plaats. Ook de komende jaren blijven we datagedreven werken inzetten om de kwaliteit en efficiëntie van onze bedrijfsvoering en dienstverlening te verhogen en opgaven te realiseren. Door data analyse krijgen we inzicht waardoor we beter kunnen sturen en verantwoorden. Digitale volwassenheid Digitalisering raakt de gehele organisatie. Het gebruik van kwalitatieve data, veiligheid/privacy, juist opslaan van informatie en optimaal gebruik van onze systemen is belangrijk voor onze bedrijfsvoering en dienstverlening. Digitale vaardigheden inclusief digitale veiligheid, datageletterdheid en transparantiebewustzijn, zijn daarmee een cruciale kwaliteit. (Door)ontwikkeling Planning & Control / financien De P&C-cyclus stelt de raad in staat om bij te sturen op het gebied van de geformuleerde beleidsdoelstellingen en op het gebied van de financiën. De kaders zijn hierbij opgenomen in de Nota Planning & Control.

De afgelopen jaren hebben wij stappen gezet om de planning & control rapportages meer op hoofdlijnen op te stellen die aansluit op een gemeente van 90.000 inwoners en een begrotingsomvang van ruim €200 miljoen. Dit is een groeiproces waaraan we ook de komende jaren een verder vervolg aan zullen geven. In lijn met de organisatieontwikkeling én het organisatiemodel "samen duidelijk doen" wordt ook de financiële sturing en beheersing verder verstevigd. De ingebruikname van een nieuw financieel pakket per 1 januari 2025, voortvloeiend uit een Europese aanbestedingstraject in 2023/2024 en een intensief implementatietraject in 2024, moet dit proces gaan faciliteren. Onder andere door de ontwikkeling van nieuwe voortgangsrapportages voor diverse doelgroepen en een brede uitrol van een verplichtingenadministratie. Bij de ingebruikname van het nieuwe financieel pakket zijn wij er ons van bewust dat dit intern een grote verandering betreft. Hierbij zorgen we ervoor dat onze "externe klanten" zo min mogelijk hinder van deze ontwikkeling ondervinden, bijvoorbeeld bij de betaling van facturen van onze leveranciers. Een kleine, tijdelijke teruggang van onze dienstverlening op dit vlak, is echter niet geheel uit te sluiten.

In 2025 zullen wij daarnaast de Nota waardering en afschrijving activa, zoals bij de start van gemeente Hoeksche Waard door de raad is vastgesteld, actualiseren en ter vaststelling voorleggen. Volgens actuele berichtgeving is het Rijk vanaf 2026 nog steeds voornemens om een forse korting door te voeren op het gemeentefonds. Dit is het zogenoemde "ravijnjaar" voor gemeenten. Hierdoor liggen er de komende jaren ook voor onze gemeente uitdagingen om onze begroting weer structureel in evenwicht te brengen. Bij de besluitvorming rondom de Perspectiefnota 2025 heeft de raad een aantal denklijnen vastgesteld, die door het college verder worden uitgewerkt in concrete ombuigingsvoorstellen. De financiële vertaling hiervan vindt vervolgens plaats in de Perspectiefnota 2026 en de Programmabegroting 2026. De afgelopen jaren hebben wij gewerkt aan het verder op orde krijgen van de interne beheersing en bedrijfsvoering. Dit hebben we gedaan op basis van het Three Lines model. Dit model blijft dan ook een deel van de basis voor de organisatieontwikkeling conform het organisatiemodel ‘samen duidelijk doen’.

PROGRAMMABEGROTING 2025-2028 | 3.5 BEDRIJFSVOERING

85/140

Het Three Lines model staat voor de inrichting van de processen en de samenwerking op de verschillende niveaus in de organisatie en laat zien in hoeverre de organisatie in control is en de belangrijkste risico's beheerst. Ook de integrale aanpak van de diverse beheersingsinstrumenten en de koppeling aan de planning & controlcyclus wordt hierin meegenomen. Hierdoor ontstaat er steeds meer inzicht in de beheersing en kwaliteit van de processen en kan er gestuurd worden op de processen en het beheersen van risico's. Hiermee past het in de huidige ontwikkeling naar een organisatie die procesgericht werkt en de doelstellingen realiseert en waarin risicomanagement een rol speelt. Voor de 1e lijn, het leveren van producten en diensten, en ook de 2e lijn, het leveren van ondersteuning, expertise en monitoring, wordt gewerkt aan rollen, verantwoordelijkheden en kwaliteit. Het doel is om ook de 3e lijn, namelijk de verbijzonderde interne controle (VIC), niet meer alleen te zien in het licht van achteraf komen kijken wat er fout is gegaan en nog gerepareerd moet worden, maar een VIC gericht op de kwaliteit van de bedrijfsvoering en organisatie. Interne beheersing zorgt er ook voor dat de organisatie het college het comfort kan bieden om een rechtmatigheidsverantwoording af te geven.

In 2024 is over de Jaarrekening 2023 deze rechtmatigheidsverantwoording voor de eerste keer door het college afgegeven. Naast het college heeft de raad ook een belangrijke rol volgens de Wet rechtmatigheidsverantwoording. De auditcommissie als vertegenwoordiging van de raad wordt meegenomen in deze ontwikkeling. Privacy en informatiebeveiliging De Algemene verordening gegevensbescherming (AVG) geeft aan hoe wij om moeten gaan met persoonsgegevens, zowel intern als extern. Het vraagt van ons een voortdurende inspanning om aan de gestelde eisen te blijven voldoen met als doel zorgvuldig omgaan met persoonsgegevens. We zijn immers verantwoordelijk voor het beschermen van de privacy van onze inwoners. De baseline informatiebeveiliging overheid (BIO) geeft met een normenkader de richting van goede informatiebeveiliging aan. Elk jaar vinden audits op de BIO en general IT-audit plaats. Aandacht gaat naar de aanbevelingen van de auditor, naast dat informatiebeveiliging continue aandacht vraagt. De kernbegrippen voor een goed informatiebeveiligingsbeleid zijn: beschikbaarheid, integriteit, vertrouwelijkheid en controleerbaarheid. In 2025 komt daar de wettelijke verplichting van Network and Information Systems Directive 2 (NIS2) en de implementatie van BIO versie 2 bij.

De komende jaren zetten we in op bewustwording en weerbaarheid op het gebied van privacy en informatiebeveiliging binnen de organisatie. Daarnaast krijgen onderwerpen als AI, algoritmen, cloud, cybersecurity en digitale transformatie steeds meer aandacht binnen onze organisatie. In het kader van de Three Lines wordt er ingezet op kennisborging binnen de eerste lijn. Privacy- en informatiebeveiligingsnormen worden geïmplementeerd binnen de processen. Hierdoor wordt de integrale aanpak binnen de organisatie geoptimaliseerd en ontstaat er meer inzicht in de beheersing van de kwaliteit en de risico’s, zodat hier gericht op gestuurd kan worden. Optimaliseren inkooporganisatie In 2021 is gestart met het uit laten voeren van een onderzoek naar de optimale inkooporganisatie. Deze optimalisatie moet ervoor zorgen dat onrechtmatigheden in de inkoopfunctie tot een minimum worden beperkt. Het doel is daarnaast om beter te sturen op de gemeentelijke doelen zoals duurzaam, circulair en lokaal inkopen. In de eerste fase van het inkoop professionaliseringsproces (2022-2023) lag de prioriteit bij het verkrijgen van inzicht en overzicht. Deze fase is met de optimalisatie van de inkoopprocessen afgerond. In 2024 is gestart met de inrichting van de toekomstbestendige functie. Dit betreft onder andere de verdeling van rollen en functies tussen teams en onze partner voor inkoop Karel (voorheen

PROGRAMMABEGROTING 2025-2028 | 3.5 BEDRIJFSVOERING

86/140

het Inkoopbureau), de optimalisatie van het bestellen-tot-betalen proces en het verstevigen van strategisch leveranciersmanagement. De optimalisatie van de inkooporganisatie zal in 2025 met de volgende activiteiten worden afgerond. Het bestellen-tot-betalen proces zal worden geïmplementeerd. De gemeente heeft eigen categorieinkopers geworven, die verder worden opgeleid en ingewerkt. En tot slot, zal gestart worden met de stapsgewijze implementatie van contractmanagement.

Klant centraal Onze omgeving verwacht dat gemeenten betrouwbaar, begripvol en eenvoudig opereren. Een gemeente die communiceert in begrijpelijke taal en de menselijke maat niet vergeet. Een klantgedreven dienstverlening wordt daarbij steeds belangrijker. Onder klant verstaan wij hier: inwoners, ondernemers en maatschappelijke instellingen. Het centraal stellen van systemen willen wij ook in onze bedrijfsvoering steeds meer gaan vervangen door het centraal stellen van onze (interne én externe) klanten. Hiervoor zullen we steeds vaker in gesprek gaan over onze dienstverlening en onze dienstverlening bekijken vanuit het perspectief van onze klanten zodat wij diezelfde dienstverlening verder kunnen verbeteren. Op het gebied van onze bedrijfsvoering hebben wij hiervoor de volgende doelstellingen geformuleerd: Lokaal inkopen Als gemeente kunnen we onze klant nog meer centraal stellen door in de nabije omgeving diensten, leveringen en werken in te kopen. Hiermee betrekken en steunen we lokale middenstand en lokale partijen. Dit doen we, binnen de regels van de aanbestedingswet, door bij aanbestedingen eerst te kijken of we deze zodanig kunnen inrichten en uitzetten dat de inkoopbehoefte (deels) lokaal kan worden ingekocht. Het aandeel lokaal inkopen proberen we met verschillende activiteiten verder te vergroten. Interne bewustwording en gedragsverandering blijft hierbij een continu aandachtspunt.

Daarnaast blijven we kennissessies voor lokale partijen organiseren en informeren we lokale partijen tijdig over de komende aanbestedingen. Invorderingsbeleid en afhandeling bezwaren ‘op maat’ In formele processen en procedures passen we de informele werkwijze toe. We leggen zo veel mogelijk persoonlijk contact en indien mogelijk lossen we geschillen informeel op (bij bezwaarschriften, klachten of een aanmaning) en bieden maatwerk daar waar mogelijk. Verdere informatie over het invorderingsbeleid is te vinden in de paragraaf financiering van deze programmabegroting (onderdeel debiteurenbeleid).

Werkomgeving en huisvesting Huisvesting en werkomgeving moet aansluiten bij de ontwikkeling van de organisatie en haar medewerkers. Maar ook op de huidige werktrends en ontwikkelingen zoals het thuiswerken, online en hybride werken. Dit vraagt om een adequaat beheer van gebouwen, inventaris en de bijbehorende diensten en faciliteiten. Het werkconcept en de ruimtelijke toegankelijkheid & veiligheid De versnelde ontwikkeling naar plaats- en tijdonafhankelijk werken zal verder tegen het licht van de bestaande huisvesting gehouden worden. De rol van het gemeentehuis als een inspirerende werkplek om te ontmoeten en samen te werken en de vergaande digitalisering van de dienstverlening en het werkplekconcept blijken onlosmakelijk met elkaar verbonden. Diverse verbeterpunten op gebied van algehele toegangsveiligheid en -controle heeft ook komend jaar onze aandacht. Dit geldt ook voor de fysieke toegankelijkheid van onze gebouwen.

PROGRAMMABEGROTING 2025-2028 | 3.5 BEDRIJFSVOERING

87/140

Huisvesting lange termijn Definitieve huisvesting voor de ambtelijke organisatie wordt deze collegeperiode nader onderzocht en uitgewerkt. De gestelde duurzaamheidsdoelstelling uit het huidige collegeprogramma om in 2030 al het gemeentelijk vastgoed verduurzaamd te hebben (CO2 neutraal) is van grote invloed op de definitieve lange termijn huisvestingsplannen. Het is van belang een duurzame oplossing te creëren voor de huisvesting voor gemeente Hoeksche Waard, waarbij het begrip ‘duurzaam’ tweeledig is. Duurzaam vanuit het oogpunt van creëren van CO2 neutraal vastgoed en duurzaam vanuit het oogpunt toekomstbestendige, lange termijn huisvesting. In 2025 zal de realisatie van nieuwe huisvesting, een nieuw 'Huis van de Hoeksche Waard', uitgewerkt worden. Uitgangspunt hierbij is het besluit voor definitieve huisvesting wat op basis van een scenario onderzoek uiterlijk in het eerste kwartaal van 2025 door de raad genomen wordt.

HRM Door de krapte op de arbeidsmarkt en de vergrijzing blijft de vraag naar medewerkers, vooral voor specialistische, strategische en technische functies, hoog. Daarom is het belangrijk om te investeren in het aantrekken van de juiste mensen via employer branding en een goed werving- en selectieproces waarbij we gebruik maken van moderne en creatieve wervingsmethoden. Het behouden van medewerkers is cruciaal voor gemeente Hoeksche Waard. We investeren in opleidingen, trainingen, interne doorstroming en HR-beleid gericht op vitaliteit, zodat medewerkers zich ondersteund voelen in hun ontwikkeling en inzetbaar blijven, zowel fysiek als mentaal. Gemeente Hoeksche Waard stuurt op het terugdringen van externe inhuur naar een structureel realistisch niveau. Het streven dat door het college is vastgesteld is een maximale norm van 18% van de loonsom aan externe inhuur die we in stappen van 2% per jaar moeten bereiken, met als doel de norm van 18% in 2026 te realiseren. Vervolgens wordt in 2026 geëvalueerd of dit een realistisch structureel niveau is. 2023

2024

2025

2026

24% (realisatie 23%)

22%

20%

18%

Jaarlijks wordt dit kengetal in de begroting opgenomen. De raad wordt binnen de P&C-cyclus over deze doelstelling geïnformeerd. Afwijkingen door interne of externe ontwikkelingen worden onderbouwd. Om de uitganspunten in het organisatiemodel te realiseren is een structurele versterking van de organisatie nodig in 2025. Door de veranderingen in 2025 door te voeren is het realistisch om te verwachten dat door efficiency een taakstelling op de organisatie van € 0,3 mln. in 2026 oplopend tot € 0,9 mln. vanaf 2028 realistisch is. De invulling van deze personele taakstelling wordt in 2025 nader uitgewerkt.

Communicatie Communicatie speelt bij alle gemeentelijke thema’s een rol, zowel extern als intern. Communicatie wordt belangrijker naarmate er sprake is van meer impact van gemeentelijk beleid of overige ontwikkelingen op inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties. Hierop leggen we de focus. Alle medewerkers van gemeente Hoeksche Waard hebben een communicatieve verantwoordelijkheid en het is goed dat zij zich daarvan bewust zijn. Komend jaar ontwikkelt de gemeente zich verder als communicatieve organisatie. Er wordt ingezet op klantgericht schrijven en het werken met omgevingsbeeld om te weten wat er speelt in de Hoeksche Waard en daarop passend in te spelen.

Duurzaamheid Duurzaamheid is een niet meer weg te denken thema voor onze inwoners, voor onze ondernemers en niet in het minst ook voor ons als maatschappelijke organisatie. Duurzaamheid beslaat meer dan alleen zorg voor milieu, het omvat een drietal gecombineerde thema’s.

PROGRAMMABEGROTING 2025-2028 | 3.5 BEDRIJFSVOERING

88/140

ESG-thema’s Vanuit de gemeente zetten we al geruime tijd in op meerdere deelgebieden rondom duurzaamheid, namelijk op zaken als duurzame producten en diensten, duurzame en lokale inkoop, optimaliseren van sociale aspecten en HR-beleid en op goede duurzame bedrijfsvoering. Samengevat zetten we al langere tijd in op de zogenaamde drie ESG-thema’s: Environmental (milieu & klimaat), Social (sociale aspecten) en Governance (goede bedrijfsvoering). Met betrekking tot deze drie thema’s betekent dit voor onze interne organisatie in 2025 concreet aandacht voor zaken als het creëren van een klimaatbewust gemeentehuis en uitbreiden van het elektrisch wagenpark, verbeteren van het afvalbeheer door het verminderen van restafval en een stevigere focus op recycling, het verdiepen van MVO bij inkooptrajecten door maximale invulling van milieuen sociale aspecten, waaronder Social Return (zie ook kopje ‘Optimaliseren Inkooporganisatie’). Maar ook het continueren van diversiteit en inclusiviteit binnen het eigen personeelsbeleid (zie ook kopje ‘Organisatieontwikkeling’) en de beveiliging van onze eigen IT-infrastructuur zoals beheer van de digitale omgeving om het risico op cyberaanvallen te verminderen (zie ook kopjes onder ‘Innovatie/Vernieuwing’).

In onze organisatie wordt afzonderlijk al veel gedaan op al deze onderdelen, maar het verstevigen en het samenbrengen van deze ESG-factoren wordt de komende jaren steeds belangrijker. Deze overwegend niet-financiële aspecten hebben naast maatschappelijke impact vaak ook een aantoonbare financiële impact. Daarom is dit een niet te missen onderwerp voor ons als lokale politiek. Duurzame huisvesting Gemeente Hoeksche Waard ambieert energieneutraliteit in uiterlijk 2040. Per 2030 streeft de gemeente zelfs al naar een zo hoog mogelijk energieneutraal gemeentelijk vastgoed. Voor de hand ligt dat het vastgoed waarin het ambtelijk apparaat en het bestuur zijn gehuisvest daarvan niet het laatste maar eerste voorbeeld vormt. Daarnaast spelen over gemeentelijk vastgoed ook de nationale doelstellingen voor een volledig circulaire economie in 2050. Onderdeel daarvan is tenminste een halvering van primair grondstoffenverbruik in 2030. Gebruik van materialen, ook voor gemeentelijke huisvesting, dienen in dat verband opnieuw winbaar te zijn, en bovendien geen negatieve effecten te hebben op milieu en gezondheid. In het onderzoek naar de keuze voor definitieve ambtelijke huisvesting zijn duurzaamheid en duurzame bedrijfsvoering belangrijke aspecten.

Het (her)gebruik van producten en materialen, het optimaal inzetten van kantoorruimte of het stimuleren van andere (meer digitale) werkwijzen vormen hierin zeker een belangrijk onderdeel.

PROGRAMMABEGROTING 2025-2028 | 3.5 BEDRIJFSVOERING

89/140

3.6 Verbonden Partijen Algemeen Een verbonden partij is volgens het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) provincies en gemeenten een privaatrechtelijke of publiekrechtelijke organisatie waarin de gemeente een bestuurlijk én een financieel belang heeft. Een bestuurlijk belang is zeggenschap door vertegenwoordiging in het bestuur of door stemrecht. Een financieel belang is: • een bedrag dat aan de verbonden partij ter beschikking is gesteld en niet verhaalbaar is als de verbonden partij failliet gaat of • het bedrag waarvoor aansprakelijkheid bestaat als de verbonden partij haar verplichtingen niet nakomt.

Eerder door de Hoeksche Waardse gemeenten geharmoniseerd beleid ten aanzien van verbonden partijen Iedere gemeente heeft, op basis van autonomie een eigen verantwoordelijkheid voor verbonden partijen. Voor de effectuering daarvan heeft de gemeente echter de andere deelnemende gemeenten nodig. Gezamenlijke aansturing en regievoering zijn nodig voor een gemeenschappelijke strategie. De raden van de Hoeksche Waardse gemeenten hebben daarom eerder Nota ‘Verbonden partijen gemeenten Hoeksche Waard’ vastgesteld en nader uitgewerkt. Op grond hiervan is vervolgens in beeld gebracht in hoeverre de governance bij de verbonden partijen op orde is en wat nog kan worden verbeterd. Het blijkt dat de vereiste bestuurs- en beheersingsmiddelen in opzet en bestaan bij de verbonden partijen bij de verbonden partijenaanwezig zijn. Gebaseerd op het advies dat de Raad voor het openbaar bestuur heeft uitgebracht is vervolgens de regionale notitie ‘Naar een goede wisselwerking tussen de raden en verbonden partijen’ opgesteld. De kernboodschap is dat het veel effectiever is om in gesprek te gaan met de verbonden partijen in plaats van gebruik te maken van de formele weg. Ook op het niveau van Zuid-Holand Zuid heeft een regionale raadswerkgroep/denktank zich gebogen over het onderwerp Grip op verbonden partijen.

Dit heeft in 2017 geresulteerd in een opleverdocument waarin adviezen en aanbevelingen staan om de relaties te verbeteren tussen de gemeenteraden en de drie gemeenschappelijke regelingen op Zuid-Holland Zuid-niveau. In januari 2021 is de auditcommissie mondeling geïnformeerd over de laatste stand van zaken.

Actualisatie beleid verbonden partijen Hoewel niet formeel door de gemeenteraad bekrachtigd, werden bij de start van de gemeente Hoeksche Waard bovenbeschreven eerder vastgestelde regionale nota's wel als richtlijnen beschouwd voor het beleid ten aanzien van de verbonden partijen. Echter op grond van de Financiële verordening gemeente Hoeksche Waard 2021 biedt het college de gemeenteraad periodiek een Nota verbonden partijen aan en stelt de raad de nota vast. In de loop van 2020 werd duidelijk dat de voorgenomen wijziging van de Wet gemeenschappelijke regelingen naar verwachting in 2022 in werking zou treden. Deze versterkt de kaderstellende en controlerende rol van de gemeenteraden. Daarnaast worden de participatiemogelijkheden van burgers en belanghebbenden bij de besluitvorming in gemeenschappelijke regelingen vergroot. Gelet op deze impact heeft de auditcommissie in februari 2021 ingestemd met het voorstel om de actualisatie van het beleid ten aanzien van verbonden partijen (i.c. een Nota verbonden partijen) pas op te pakken als de gewijzigde Wet gemeenschappelijke regelingen werking is getreden (1 juli 2022).

PROGRAMMABEGROTING 2025-2028 | 3.6 VERBONDEN PARTIJEN

90/140

De Rekenkamer Hoeksche Waard is op verzoek van de raad in mei 2022 het casusonderzoek verbonden partijen gestart. De onderzoeksvraag luidt: hoe zijn de sturing, controle en verantwoording ten aanzien van de verbonden partijen georganiseerd en wat is de uitwerking hiervan in de praktijk? Het eindrapport 'Grip op verbonden partijen! Balans bij drie verbonden partijen?' is op 21 december 2022 aan de raad aangeboden. Op voorstel van de begeleidingscommissie rekenkamer heeft de raad hierover op 7 maart 2023 een besluit genomen. Bovenstaande ontwikkelingen leidden medio 2023 tot het opstellen van een Startnotitie verbonden partijen, die erop gericht is dat de raad een nieuwe Nota verbonden partijen ter besluitvorming krijgt voorgelegd. De raad stelde op 7 november 2023 deze startnotitie vast. De Nota verbonden partijen wordt in nauwe samenwerking tussen griffie en ambtelijke organisatie opgesteld. Als gevolg van andere prioriteiten heeft dit proces helaas enige vertraging opgelopen. De nota zal in het laatste kwartaal van 2024 ter besluitvorming aan de raad worden aangeboden.

Beleidskader/verordeningen De volgende notities en verordeningen vormen mede de basis voor het te actualiseren beleid voor verbonden partijen: • Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) • Wet gemeenschappelijke regelingen (gewijzigd per 1 juli 2022) • Financiële verordening gemeente Hoeksche Waard 2021 • Raadsbesluiten van de vijf voormalige gemeenten (formeel niet door de gemeenteraad Hoeksche Waard bekrachtigd): - vaststelling en uitwerking Nota ‘Verbonden partijen gemeenten Hoeksche Waard’ - vaststelling notitie ‘Naar een goede wisselwerking tussen gemeenteraden en verbonden partijen in de Hoeksche Waard’ • vaststelling Rekenkamerrapport risicomanagement • Doorwerking adviezen Denktank Grip op Gemeenschappelijke Regelingen Zuid-Holland Zuid. • Eindrapport Rekenkamer Hoeksche Waard 'Grip op verbonden partijen! Balans bij drie verbonden partijen?' en het raadsbesluit hierover van 7 maart 2023. • Raadsbesluit 7 november 2023 vaststelling Startnotitie verbonden partijen Risicoprofiel Op grond van het BBV moet in de paragraaf ‘verbonden partijen’ per verbonden partij een risicoprofiel worden opgenomen. Voor deze risicoanalyse worden de financiële en bestuurlijke risico’s in beeld gebracht. In de betreffende programma’s staan we overigens ook uitgebreider stil bij de gemeenschappelijke regelingen met een hoog risicoprofiel.

Financiële risico’s verbonden partijen Onderstaand overzicht geeft weer hoe de financiële analyse wordt uitgevoerd. Dat gebeurt aan de hand van 7 vragen. De vragen richten zich met name op de begrippen control en governance en daarmee op sturing, beheersing, verantwoording en toezicht. Bij een overwegend lage score is de eindconclusie van de financiële analyse dat ook daar laag wordt gescoord. De vragen zijn nadrukkelijk bedoeld als hulpmiddel voor de analyse. Omdat niet alle vragen geheel kwantificeerbaar zijn, is discussie over de scores mogelijk.

PROGRAMMABEGROTING 2025-2028 | 3.6 VERBONDEN PARTIJEN

91/140

Vragen

Laag

Gemiddeld

Hoog

1. Omvang jaarlijkse financiële bijdrage 2. Is het weerstandsvermogen in de verbonden partij toereikend? 3. Benodigd gemeentelijk weerstandsvermogen op basis van risico’s bij de verbonden partijen 4. In hoeverre is de gemeente financieel aansprakelijk? 5. Is de organisatie in staat om financieel bij te sturen? 6. Is de bedrijfsvoering van de organisatie op orde? 7. Is de kwaliteit van het risicomanagement van de organisatie op orde?

< 450.000 Volledig

450.000- 1.000.000 Deels

> 1.000.000 Niet

< 45.000

45.000- 100.000

>100.000

Niet Volledig Ja Ja

Gedeeltelijk Deels Gedeeltelijk Gedeeltelijk

Volledig Niet Nee Nee

Bestuurlijke (inhoudelijke) risico’s verbonden partijen Hieronder vermelden we op welke manier de bestuurlijke analyse wordt uitgevoerd. Dat gebeurt aan de hand van 7 vragen. Naast aandacht voor control en governance in de financiële analyse (de zogenoemde ‘hard controls’), komen ook de zogenoemde ‘soft controls’ aan bod. Denk hierbij aan begrippen als welwillendheid, leiderschap, integriteit en vertrouwen. Bij een overwegend lage score, is de eindconclusie van de bestuurlijke analyse dat ook laag wordt gescoord. De vragen zijn ook hier nadrukkelijk bedoeld als hulpmiddel voor de analyse. Omdat niet alle vragen geheel kwantificeerbaar zijn, is discussie over de scores mogelijk. Vragen

Laag

Gemiddeld

Hoog

1. In hoeverre komt het gemeentelijk belang overeen met het belang van de organisatie? 2. Is er invloed op de samenstelling van het bestuur? 3. Is de gemeente vertegenwoordigd in het bestuur (en in welke stemverhouding)? 4. Zijn er duidelijke afspraken over doelen en te leveren prestaties en worden deze afspraken nagekomen? 5. In welke mate is er vertrouwen in bestuur en/of directie van de verbonden partij? 6. Zijn er duidelijke afspraken over informatievoorziening? 7. In hoeverre zijn de te leveren prestaties van invloed op de realisatie van gemeentelijke beleidsdoelstellingen?

Volledig

Gedeeltelijk

Minimaal

Ja DB Ja

AB/ overig Gedeeltelijk

Nee Nee Nee

Maximaal Ja Minimaal

Gemiddeld Gedeeltelijk Gemiddeld

Minimaal Nee Maximaal

De gecombineerde financiële en bestuurlijke analyse leidt tot het volgende risicoprofiel van de gemeenschappelijke regelingen:

PROGRAMMABEGROTING 2025-2028 | 3.6 VERBONDEN PARTIJEN

92/140

Ontwikkelingen verbonden partijen Nieuwe verbonden partijen Er zijn geen voornemens om verbindingen met nieuwe partijen aan te gaan. Beëindigen van verbonden partijen partijen Ontwikkelingsbedrijf Bedrijvenpark Hoeksche Waard B.V./C.V. Het college heeft op 10 september 2024 goedgekeurd dat de gemeente Hoeksche Waard als (enig) aandeelhouder in Ontwikkelingsbedrijf Bedrijvenpark Hoeksche Waard B.V. in de desbetreffende algemene vergadering van aandeelhouders of daarbuiten besluit tot ontbinding van Ontwikkelingsbedrijf Bedrijvenpark Hoeksche Waard B.V., alsook besluit tot het verlenen van goedkeuring voor het voorgenomen besluit tot ontbinding van Bedrijvenpark Hoeksche Waard C.V., zodanig dat deze beide uiterlijk 31 december 2024 zijn uitgeschreven uit het Handelsregister van de Kamer van Koophandel. Wijzigingen van bestaande verbonden partijen GR SVHW De raad wordt voorgesteld op 17 september 2024 te besluiten het college toestemming te verlenen om in te stemmen met de derde wijziging van de gemeenschappelijke regeling SVHW 2023. GR Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid De raad wordt voorgesteld op 17 september 2024 te besluiten het college toestemming te verlenen om in te stemmen met wijziging van de gemeenschappelijke regeling Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid.

GR Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid De raad heeft op 26 maart 2024 het college toestemming verleend in stemmen met de vijfde wijziging van de gemeenschappelijke regeling Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid.

PROGRAMMABEGROTING 2025-2028 | 3.6 VERBONDEN PARTIJEN

93/140

Aandachtspunten bij bestaande verbonden partijen Ter uitvoering van de motie beleidskeuzes is een aantal verdiepingsopdrachten vastgesteld. Een daarvan betreft de gemeenschappelijke regelingen. Het aandeel van de gemeenschappelijke regelingen op de gemeentebegroting is substantieel. Met het oog op de gemeentelijke ravijnjaren is het van belang dat ook de gemeenschappelijke regelingen zich gaan voorbereiden op scenario's, mogelijke ombuigingen etc. om op die manier ook een bijdrage te leveren aan de steeds krapper wordende financiële ruimte bij gemeenten. Aandeel verbonden partijen In het volgende overzicht is het totale aandeel van bijdragen aan verbonden partijen afgezet tegen de totale gemeentelijke lasten weergegeven (bedragen x € 1.000). Programma

Aandeel verbonden partijen

Begroting lasten

%

0. Bestuur en ondersteuning 1. Veiligheid 2. Verkeer, vervoer en openbare ruimte 3. Economie 4. Onderwijs 5. Sport, cultuur en recreatie 6. Sociaal domein 7. Volksgezondheid en milieu 8. Volkshuisvesting en ruimtelijke ordening 9. Algemene dekkingsmiddelen, overhead, Vpb en onvoorzien

-0 8.475 10.995 0 432 2.774 22.138 6.671 0 1.786

10.777 12.671 51.457 3.356 7.811 16.231 101.376 10.214 10.412 39.863

0% 67% 21% 0% 6% 17% 22% 65% 0% 4%

Totaal

53.271

264.167

20%

Grafisch ziet het er als volgt uit:

PROGRAMMABEGROTING 2025-2028 | 3.6 VERBONDEN PARTIJEN

94/140

Bijdragen aan verbonden partijen ten opzichte van totale lasten programma 125.000

101.376

100.000

75.000

51.457

50.000 39.863

22.138

25.000

16.231

12.671

10.777

10.995

-0

0

10.214

7.811

3.356

10.412

2.774

432

1.786

0

vo or zie n

in

on

or de n ad ,V

PB

m te ru i

es

k, ov e

tin

g

rh e

en

en

lij ke

en id he

ez on d Vo lk sg

7.

ek

sv 8.

Al g

.d

ui Vo lk sh

Ve r 2.

g

eu m

m do al cia So

6.

en ur ltu cu

or t,

ili

ei

n

ie re re c

er nd O 4. Sp 5.

ke e

r, v

at

w ijs

ie 3.

Ec on om

te m ru i e ar nb

er

0.

vo er

Be

st

en

uu

re

op e

n

1.

on d

Ve i

er

lig

st e

he

…

id

0

Bijdragen aan verbonden partijen

Totale lasten programma

In het volgende overzicht zijn de bijdragen per verbonden partij afgezet tegen de totale bijdragen aan verbonden partijen. In dit overzicht zijn de verbonden partijen waar de gemeente bijdragen (dividend) van ontvangt buiten beschouwing gelaten.

PROGRAMMABEGROTING 2025-2028 | 3.6 VERBONDEN PARTIJEN

95/140

% Verdeling bijdragen aan verbonden partijen

Samenwerking Vastgoedinformatie, Heffing en Waardebepaling (SVHW) Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid Dienst Gezondheid en Jeugd Zuid-Holland Zuid Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid Bres Accomodaties B.V. Regionale Afvalstoffendienst Hoeksche Waard B.V. Overig

Overzicht verbonden partijen Onze gemeente neemt deel in onderstaande verbonden partijen. A Gemeenschappelijke regelingen GR Samenwerking Vastgoedinformatie, Heffing en Waardebepaling (SVHW) Programma

2. Verkeer, vervoer en openbare ruimte / Algemene dekkingsmiddelen, overhead, vpb en onvoorzien

Taakveld

0.61 OZB-woningen 0.62 OZB-niet-woningen 0.63 Parkeerbelasting 0.64 Belastingen overig 7.2 Riolering 7.3 Afval

Deelnemers

De gemeenten Alblasserdam, Albrandswaard, Altena, Barendrecht, Drimmelen, Goeree-Overflakkee, Hardinxveld-Giessendam, Hoeksche Waard, Krimpenerwaard, Lansingerland, Nieuwkoop, Ridderkerk, Voorne aan Zee en Waterschap Hollandse Delta.

Vestigingsplaats

Klaaswaal

Website

www.svhw.nl

Wijze waarop de verbonden partij bijdraagt aan doelstellingen van de gemeente Een zo doelmatig mogelijke uitvoering van werkzaamheden voor de heffing en invordering van belastingen, heffingen en rechten, de Wet waardering onroerende zaken, de administratie van vastgoedgegevens, het verstrekken van vastgoedgegevens aan de deelnemers en derden en de Wet basisregistraties adressen en gebouwen. Bestuurlijk Het algemeen bestuur bestaat uit twee leden uit het college van dijkgraaf en heemraden van het Waterschap Hollandse Delta en een collegelid van iedere deelnemende gemeente. Onze gemeente is vertegenwoordigd door wethouder Van der Wulp, zijn vervanger is wethouder Van Waveren. De vertegenwoordigers van het Waterschap hebben ieder een meervoudig stemrecht van 6. De overige leden van het algemeen bestuur hebben 1 stem. Het algemeen bestuur besluit met meerderheid van stemmen. Bij het staken van de stemmen, beslist de voorzitter. Het dagelijks bestuur bestaat uit de voorzitter en vier leden, uit en door het algemeen bestuur aan te wijzen. Onze gemeente is hierin vertegenwoordigd door wethouder Van der Wulp. Er is ook een ambtelijke commissie met als taak het algemeen bestuur

PROGRAMMABEGROTING 2025-2028 | 3.6 VERBONDEN PARTIJEN

96/140

gevraagd en ongevraagd te adviseren over alle aangelegenheden over SVHW. Iedere deelnemer heeft een vertegenwoordiger in de commissie. Financieel belang Uittreding: Hiervoor stelt een onafhankelijke registeraccountant een liquidatieplan op. Het plan wordt door het algemeen bestuur vastgesteld. De daarin beschreven financiële verplichtingen zijn bindend. Opheffing: Een besluit hiertoe kan worden genomen door ten minste twee derde van het aantal deelnemers. Een onafhankelijke registeraccountant stelt het liquidatieplan op dat door het algemeen bestuur wordt vastgesteld. Kengetallen Financiële kengetallen

Bedrag (x €1.000)

Opgenomen lasten (= bijdrage aan GR) in gemeentebegroting 2025 Begroot resultaat van de verbonden partij in 2025 Eigen vermogen per 1-1-2025 Eigen vermogen per 31-12-2025 Vreemd vermogen per 1-1-2025 Vreemd vermogen per 31-12-2025 Solvabiliteit per 1-1-2025 (= eigen vermogen/totaal vermogen) Solvabiliteit per 31-12-2025 (= eigen vermogen/totaal vermogen)

1.323 0 829 829 6.808 6.705 11% 11%

GR Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid Programma

1. Veiligheid

Taakveld

1.1 Crisisbeheersing en Brandweer

Deelnemers

De gemeenten Alblasserdam, Dordrecht, Gorinchem, Hardinxveld-Giessendam, Hendrik-Ido- Ambacht, Hoeksche Waard, Molenlanden, Papendrecht, Sliedrecht en Zwijndrecht

Vestigingsplaats

Dordrecht

Website

www.vrzhz.nl

Wijze waarop de verbonden partij bijdraagt aan doelstellingen van de gemeente Het openbaar lichaam integreert de brandweerzorg, rampenbestrijding, crisisbeheersing en geneeskundige hulpverlening (bij ongevallen en rampen), met behoud van lokale verankering, bestuurlijk en operationeel op regionaal niveau binnen het samenwerkingsgebied. Dit moet een doelmatige en slagvaardige hulpverlening verzekeren, mede op basis van een gecoördineerde voorbereiding. Ook is het openbaar lichaam een platform voor samenwerking met diensten die aan hulpverlening zijn gelieerd, met partners, organisaties en andere openbare lichamen. Bestuurlijk Het algemeen bestuur bestaat uit de burgemeesters van de deelnemende gemeenten. Onze gemeente is hierin vertegenwoordigd door burgemeester Van Heijningen, wethouder Boogaard is zijn vervanger. Elk lid van het algemeen bestuur heeft één stem. Het algemeen bestuur beslist bij meerderheid van stemmen. Als de stemmen staken, geeft de stem van de voorzitter de doorslag. Het dagelijks bestuur bestaat uit de voorzitter en 3 tot 4 overige leden, door en uit het algemeen bestuur aan te wijzen. Onze gemeente is hierin vertegenwoordigd door burgemeester Van Heijningen.

Financieel belang De deelnemende gemeenten waarborgen de betaling van rente en aflossing van de geldleningen die de Veiligheidsregio aangaat voor de uitvoering van zijn taak, in de verhouding tot het inwoneraantal op 1 januari van het dienstjaar waarin de geldlening wordt aangegaan.

PROGRAMMABEGROTING 2025-2028 | 3.6 VERBONDEN PARTIJEN

97/140

Uittreding: Dit is slechts mogelijk na wijziging van de verdeling van gemeenten in regio’s, als bedoeld in art. 8 Veiligheidsregio’s. Het algemeen bestuur regelt onder goedkeuring van Gedeputeerde Staten de gevolgen van uittreding. Opheffing: De regeling kan slechts worden opgeheven voor zover dit op grond van artikel 8 en 9 van de Wet Veiligheidsregio’s mogelijk is. Het algemeen bestuur stelt - na het horen van de raden van de deelnemende gemeenten - het liquidatieplan vast en regelt onder goedkeuring van Gedeputeerde Staten de vereffening van het vermogen. Kengetallen Financiële kengetallen

Bedrag (x €1.000)

Opgenomen lasten (= bijdrage aan GR) in gemeentebegroting 2025 Begroot resultaat van de verbonden partij in 2025 Eigen vermogen per 1-1-2025 Eigen vermogen per 31-12-2025 Vreemd vermogen per 1-1-2025 Vreemd vermogen per 31-12-2025 Solvabiliteit per 1-1-2025 (= eigen vermogen/totaal vermogen) Solvabiliteit per 31-12-2025 (= eigen vermogen/totaal vermogen)

8.475 0 8.409 7.532 86.034 90.378 8,8 % 7,6 %

GR Dienst Gezondheid & Jeugd Zuid-Holland Zuid Programma

4. Onderwijs 6. Sociaal Domein en 7. Volksgezondheid en Milieu

Taakveld

4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken, 6.71 Maatwerkdienstverlening 18+, 6.72 Maatwerkdienstverlening 18-, 6.81 Geëscaleerde zorg18+, 6.82 Geëscaleerde zorg 18-, 7.1 Volksgezondheid

Deelnemers

De gemeenten Alblasserdam, Dordrecht, Gorinchem, Hardinxveld-Giessendam, Hendrik-Ido- Ambacht, Hoeksche Waard, Molenlanden, Papendrecht, Sliedrecht en Zwijndrecht

Vestigingsplaats

Dordrecht

Website

www.dienstgezondheidjeugd.nl

Wijze waarop de verbonden partij bijdraagt aan doelstellingen van de gemeente Het samenwerkingsverband behartigt mede de gemeenschappelijke belangen van de deelnemers vanuit het beginsel van verlengt lokaal bestuur om het gebied evenwichtig en voorspoedig te ontwikkelen. De belangen worden behartigd door het bepalen van de hoofdlijnen van gewenste ontwikkelingen door sturing, ordening, integratie en, in voorkomende gevallen, uitvoering in de taakvelden publieke gezondheid, onderwijs, jeugdzorg en maatschappelijke ondersteuning, meer in het bijzonder huiselijk geweld en kindermishandeling, zoals bedoeld in de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015. Bestuurlijk Het algemeen bestuur bestaat uit 1 lid per deelnemer (door en uit het college van burgemeester en wethouders aan te wijzen). Onze gemeente is hierin vertegenwoordigd door wethouder Peters, zijn vervanger is wethouder Steen. Elk lid van het algemeen bestuur heeft een gewogen stemrecht. De stemverhouding is gebaseerd op het aantal inwoners van de deelnemende gemeenten. Besluiten worden genomen met meerderheid van stemmen. Als de stemmen staken, wordt het voorstel geacht te zijn verworpen. Het dagelijks bestuur bestaat uit de voorzitter en vier leden die door het algemeen bestuur uit zijn midden worden aangewezen. Onze gemeente is hierin vertegenwoordigd door wethouder Peters.

Financieel belang In de begroting wordt aangegeven welke bijdrage elke deelnemer verschuldigd is aan het samenwerkingsverband. De kosten die het samenwerkingsverband aan de deelnemers toerekent, bestaan uit algemene kosten (toe te rekenen op basis van het aantal inwoners) en overige kosten (toe te rekenen aan de deelnemers die deelnemen aan die taken waarop de kosten betrekking hebben). De deelnemers zorgen ervoor dat het samenwerkingsverband altijd over voldoende geld beschikt om aan zijn verplichtingen tegen derden te kunnen voldoen. De deelnemers garanderen bovendien tegen iedere geldgever de nakoming

PROGRAMMABEGROTING 2025-2028 | 3.6 VERBONDEN PARTIJEN

98/140

van de huidige en toekomstige verplichtingen die de publieke rechtspersoon op enig moment tegen die geldgever heeft. Uittreding: Hiervoor is toestemming nodig van het algemeen bestuur. Het algemeen bestuur regelt ook de (financiële) gevolgen. Opheffing: Een besluit hiertoe kan worden genomen door tenminste driekwart van het aantal deelnemende gemeenten. Het algemeen bestuur stelt het liquidatieplan op. Kengetallen Financiële kengetallen

Bedrag (x €1.000)

Opgenomen lasten (= bijdrage aan GR) in gemeentebegroting 2025 Begroot resultaat van de verbonden partij in 2025 Eigen vermogen per 1-1-2025 Eigen vermogen per 31-12-2025 Vreemd vermogen per 1-1-2025 Vreemd vermogen per 31-12-2025 Solvabiliteit per 1-1-2025 (= eigen vermogen/totaal vermogen) Solvabiliteit per 31-12-2025 (= eigen vermogen/totaal vermogen)

26.022 0 2.676 2.676 29.739 29.715 8,3% 8,3%

GR Schadevergoedingsschap HSL-Zuid, A16 en A4 Programma

2. Verkeer, vervoer en openbare ruimte

Taakveld

2.1 Verkeer en vervoer

Deelnemers

De gemeenten Haarlemmermeer, Alphen aan den Rijn, Lansingerland, Zoetermeer, Rotterdam, Zwijndrecht, Hoeksche Waard, Dordrecht, Moerdijk en Breda en de minister van Infrastructuur en Waterstaat

Vestigingsplaats

Rotterdam

Website

-

Wijze waarop de verbonden partij bijdraagt aan doelstellingen van de gemeente De regeling bevordert dat verzoeken om schadevergoeding die verband houden met de aanleg van de HSL-Zuid en de daartoe nodige verbreding, verlegging en reconstructie van de A16 en A4, en de beslissing op die verzoeken doelmatig, deskundig en op gelijke wijze worden behandeld. Deze regeling schept ook duidelijkheid voor de burgers over de bevoegde instantie. Bestuurlijk Het algemeen bestuur bestaat uit 1 lid en1 plaatsvervangend lid per deelnemer, door de colleges uit hun midden aan te wijzen. Onze gemeente is hierin vertegenwoordigd door wethouder Van der Wulp, zijn vervanger is wethouder Van Waveren. Het algemeen bestuur besluit bij meerderheid van stemmen. Ieder lid heeft een stem. Het dagelijks bestuur bestaat uit tenminste drie leden: de voorzitter, het door de minister van Infrastructuur en Waterstaat aangewezen lid en tenminste één ander door het algemeen bestuur uit zijn midden aangewezen lid. Onze gemeente is niet in het dagelijks bestuur vertegenwoordigd. Financieel belang De eventeel toe te kennen (plan)schadevergoeding, op grond van artikel 49 van de Wet op de ruimtelijke ordening (nu artikel 6.1 Wet ruimtelijke ordening), komt volledig ten laste van het Rijk. In die zin heeft gemeente Hoeksche Waard geen financieel belang.

Uittreding: Een deelnemer kan uittreden bij besluit van de raad van de betrokken gemeente. Opheffing: De GR vervalt van rechtswege op 1 januari 2026.

PROGRAMMABEGROTING 2025-2028 | 3.6 VERBONDEN PARTIJEN

99/140

Kengetallen Financiële kengetallen

Bedrag (x €1.000)

Opgenomen lasten (= bijdrage aan GR) in gemeentebegroting 2025 Begroot resultaat van de verbonden partij in 2025 Eigen vermogen per 1-1-2025 Eigen vermogen per 31-12-2025 Vreemd vermogen per 1-1-2025 Vreemd vermogen per 31-12-2025 Solvabiliteit per 1-1-2025 (= eigen vermogen/totaal vermogen) Solvabiliteit per 31-12-2025 (= eigen vermogen/totaal vermogen)

n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t.

GR Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid Programma

7. Economische zaken en milieu

Taakveld

7.4 Milieubeheer

Deelnemers

De gemeenten Alblasserdam, Dordrecht, Gorinchem, Hardinxveld-Giessendam, Hendrik-Ido- Ambacht, Hoeksche Waard, Molenlanden, Papendrecht, Sliedrecht en Zwijndrecht en de provincie Zuid-Holland

Vestigingsplaats

Dordrecht

Website

www.ozhz.nl

Wijze waarop de verbonden partij bijdraagt aan doelstellingen van de gemeente De Omgevingsdienst ondersteunt de deelnemers bij de uitvoering van hun taken op het gebied van het omgevingsrecht in het algemeen en de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht in het bijzonder. Ook ondersteunt de dienst bij taken op het terrein van vergunningverlening, handhaving en toezicht op grond van de in artikel 5.1 van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht genoemde wetten. Bestuurlijk Het algemeen bestuur bestaat uit 1 lid en 1 plaatsvervangend lid per deelnemer (door en uit het college aan te wijzen). Onze gemeente is hierin vertegenwoordigd door wethouder Van der Wulp, zijn vervanger is wethouder Van Waveren. De deelnemers hebben een gewogen stemrecht. Van de 100 stemmen heeft onze gemeente er 7. Er is een volstrekte meerderheod vereist voor het tot stand komen van een besluit. Wel moeten minimaal 3 deelnemers hun stem voor het voorstel hebben uitgebracht wil het aangenomen zijn, behalve als de regeling anders bepaalt. De stemverhouding wordt eens per 4 jaar geëvalueerd of op een eerder moment indien de financiële bijdrage(n) van een of meerdere deelnemers op basis van de meest recent vastgestelde (wijziging van de )begroting op enig moment substantieel afwijkt (afwijken) van de geldende stemverdeling. Het dagelijks bestuur bestaat uit de voorzitter, plaatsvervangend voorzitter en 3 andere leden.

Onze gemeente is hierin vertegenwoordigd door wethouder Van der Wulp. Financieel belang In de begroting wordt vastgelegd welke bijdrage elke deelnemer verschuldigd is aan de Omgevingsdienst. In een Bijdrageverordening die het algemeen bestuur vaststelt, worden de verschuldigde vergoedingen voor instandhouding van de Omgevingsdienst en de te leveren diensten vastgelegd. Uittreding: Uittreding is mogelijk na toestemming van het vertegenwoordigend orgaan. Uittreden kan alleen met inachtneming van een opzegtermijn van tenminste één kalenderjaar. Het algemeen bestuur regelt de financiële en organisatorische gevolgen van de uittreding en stelt de verschuldigde schadeloosstelling vast. De schadeloosstelling bedraagt tenminste driemaal de jaaromzet van de betreffende deelnemer in het jaar waarin de deelnemer besluit uit te treden. Het algemeen bestuur kan onder bijzondere omstandigheden een andere schadeloosstelling vaststellen. Opheffing: De regeling kan worden opgeheven indien ten minste 8 deelnemers, die tenminste een drie vierde meerderheid vormen van het aantal stemmen in het algemeen bestuur, daartoe besluiten. Het

PROGRAMMABEGROTING 2025-2028 | 3.6 VERBONDEN PARTIJEN

100/140