Document · PDF

Jaarstukken 2021 (RAAD)

Besluitvormende raad 5 juli 2022, gemeente Hoeksche WaardBij agendapunt: Jaarrekening 2021 Gemeente Hoeksche Waard39.171 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 5

Jaarstukken 2021

Inhoudsopgave Inhoudsopgave

Voorwoord

Inleiding

1.1

Algemeen

1.2

Jaarstukken 2021

1.3

Samenvattend beeld

1.4

Bestemming resultaat

Programma’s

2.1

Programma 0 Bestuur en Ondersteuning

2.2

Programma 1 Veiligheid

2.3

Programma 2 Verkeer, Vervoer en Openbare Ruimte

2.4

Programma 3 Economie

2.5

Programma 4 Onderwijs

2.6 2.7

Programma 5 Sport, Cultuur en Recreatie Programma 6 Sociaal Domein

31 34

2.8

Programma 7 Volksgezondheid en Milieu

2.9

Programma 8 Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening

2.10

Algemene Dekkingsmiddelen, overhead, vennootschapsbelasting en onvoorzien

Paragrafen

3.1

Inleiding

3.2

Lokale heffingen

3.3

Weerstandsvermogen en risicobeheersing

3.4

Onderhoud kapitaalgoederen

3.5

Financiering

3.6

Bedrijfsvoering

3.7

Verbonden Partijen

3.8

Grondbeleid

106

3.9

Regiodeal

111

Jaarrekening

113

4.1

Overzicht van baten en lasten

113

4.2

Begrotingsrechtmatigheid

115

4.3

Toelichting op de staat van baten en lasten

116

4.4

Wet normering bezoldiging topfunctionarissen

116

4.5

Incidentele baten en lasten

118

4.6

Overzicht van structurele reservemutaties

121

4.7

Balans

122

4.8

Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling

124

4.9

Toelichting op de balans

127

4.10

Investeringskredieten

140

4.11

Reserves en voorzieningen

145

4.12

Overzicht Sisa

149

4.13

Overzicht taakvelden

154

Controleverklaring

157

Bijlagen

158

I Interbestuurlijk toezicht

158

Voorwoord Geachte leden van de gemeenteraad, Hierbij ontvangt u de Jaarstukken van 2021. Met genoegen presenteren wij de jaarrekening van gemeente Hoeksche Waard. Een jaar waarin de coronacrisis nog steeds een grote impact had op onze samenleving. Ondanks deze ontwikkeling is in 2021 heel hard gewerkt aan de realisatie van de ambities. Rol Met deze jaarstukken leggen we verantwoording aan u af over het gerealiseerde beleid en over het financieel beheer in 2021. De jaarstukken zijn bij uitstek het middel waarop u uw controlerende rol kunt uitoefenen. Met de programmabegroting 2021 heeft u vanuit uw kaderstellende rol richting gegeven voor het te voeren beleid 2021 binnen de door u vastgestelde financiële kaders. Resultaat 2021 Het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening voor 2021 sluit af met een positief gerealiseerd resultaat van afgerond € 3,0 miljoen (2020: € 5,9 miljoen). Bij de Slotrapportage 2021 is een geprognotiseerd resultaat berekend van € 0,4 miljoen. Ten opzichte van de actuele begroting is sprake van een verschil van € 2,6 miljoen (positief). Een overzicht van de belangrijkste afwijkingen ten opzichte van het geprognotiseerd resultaat bij de Slotrapportage 2021 vindt u terug in hoofdstuk 1.3 Samenvattend beeld van deze jaarstukken. Accountantscontrole In opdracht van de raad heeft de accountant de Jaarstukken 2021 gecontroleerd.

Op basis van deze controle doet de accountant een uitspraak over de financiële getrouwheid van de jaarstukken en de rechtmatigheid van de financiële beheershandelingen. V oorstel tot resultaatbestemming In deze jaarstukken doen we u een aantal voorstellen om het gerealiseerde resultaat te bestemmen. We stellen voor om van het gerealiseerde resultaat van € 3,0 miljoen in totaal € 0,7 miljoen aan budget over te hevelen naar 2022 vanwege (voornamelijk) niet (volledig) uitgevoerde activiteiten in 2021, o.a. als gevolg een aantal middelen die wij pas in december (decembercirculaire gemeentefonds) vanuit het Rijk hebben ontvangen. Van het resterende jaarresultaat van € 2,3 miljoen wordt voorgesteld om dit, conform de uitgangspunten uit de Notitie Reserves en Voorzieningen, te storten in de algemene reserve. De volledige specificatie van het voorstel tot resultaatbestemming is opgenomen in paragraaf 1.4 van deze jaarstukken.

Aangeboden door, burgemeester en wethouders van gemeente Hoeksche Waard B.W. Silvis-de Heer secretaris

C. Aptroot burgemeester

Inleiding

1.1 Algemeen De Programmabegroting 2021 vormt het startpunt voor de planning- en controlcyclus 2021. Tussentijdse bijstellingen hebben plaatsgevonden via de Zomerrapportage en Slotrapportage. Daarnaast is de begroting 2021 bijgesteld naar aanleiding van (tussentijdse) raadsbesluiten. Deze Jaarstukken 2021 vormen het sluitstuk van de planning- en controlcyclus 2021. Hierin wordt verantwoording afgelegd over de realisatie van het voorgenomen beleid in het jaar 2021. De jaarstukken zijn gebaseerd op de Programmabegroting 2021 en opgesteld volgens het Besluit Begroting en Verantwoording (hierna BBV). Bij de samenstelling van de Jaarstukken 2021 is het principe ‘sturen op hoofdlijnen’, gebruikt. De beleidsverantwoording op programmaniveau geeft een goede indruk van de activiteiten die in 2021 zijn uitgevoerd om de in de begroting opgenomen doelstellingen te realiseren. De financiële toelichtingen op programmaniveau en de verschillenanalyses zijn op hoofdlijnen opgesteld. Corona Gemeente Hoeksche Waard stond vanaf de start van de crisis dicht bij de inwoners en ondernemers en heeft initiatieven opgepakt om de sociale en economische gevolgen te dempen door uitvoering te geven aan het actieplan economische gevolgen Coronacrisis.

Eind 2021 heeft de raad besloten de gemeentelijke noodsteunmaatregelen, bestaande uit garanties, leningen en vouchers voor advies en verstrekkingen ‘om niet’ (aan sport- en cultuurinstellingen) met een jaar te verlengen tot 1 januari 2023. Er is een actieplan horeca opgezet in nauwe samenwerking met de lokale horecaondernemers en Koninklijke Horeca Nederland, wat doorloopt in 2022. Overige maatregelen betroffen o.a. tegemoetkoming in de kosten voor controle van Corona toegangsbewijzen, tijdelijke verlaging van een aantal legestarieven en tegemoetkoming in de (huur-)lasten voor sportaccommodaties. Voor een groot deel van de extra kosten hebben wij van het rijk compensatie ontvangen. Samenvattend is het beeld als volgt:

1.2 Jaarstukken 2021 De jaarstukken bestaan uit het jaarverslag, de jaarrekening en de bijlagen. Ja arverslag De programma-indeling is als volgt: 0. Bestuur en Ondersteuning 1. Veiligheid 2. Verkeer, Vervoer en Openbare Ruimte 3. Economie 5

4. 5. 6. 7. 8.

Onderwijs Sport, Cultuur en Recreatie Sociaal Domein Volksgezondheid en Milieu Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening Algemene Dekkingsmiddelen, overhead, vennootschapsbelasting en onvoorzien

De verantwoording over het al dan niet bereiken van de doelstellingen en activiteiten uit de Begroting 2021 wordt per programma aan de hand van de volgende vragen afgelegd: • Wat gebeurde er om ons heen? • Wat hebben we bereikt? • Wat hebben we gedaan? • Wat heeft het gekost? De vraag “Wat hebben we gedaan?” geeft antwoord op de voortgang van de activiteiten. Hierover wordt gerapporteerd door middel van een indicator en indien nodig wordt een toelichting gegeven.

√

Gereed Uitvoering loopt volgens planning en gestelde kaders Uitvoering staat onder druk, kans op afwijkingen. Extra bewaking van de kaders en planning Uitvoering wijkt in negatieve zin af van de planning en gestelde kaders. Maatregelen zijn vereist

Naast de programma’s zijn in het jaarverslag de volgende paragrafen opgenomen: • Lokale heffingen • Weerstandsvermogen en risicobeheersing • Onderhoud kapitaalgoederen • Financiering • Bedrijfsvoering • Verbonden partijen • Grondbeleid • Regio Deal Jaarrekening De verantwoording over programma-afwijkingen, hoger dan de rapportagegrenzen, wordt per programma aan de hand van de volgende vraag afgelegd: “Wat heeft het gekost?”. Conform de financiële verordening lichten wij afwijkingen tussen actuele begroting en realisatie toe die groter zijn dan € 250.000,-. Deze jaarstukken bevatten: • De financiële verantwoording per programma; • Een overzicht van baten en lasten (inclusief toelichting); • Gegevens over de Wet Normering Topinkomens; • Een uitsplitsing van de algemene dekkingsmiddelen; • Een overzicht van de incidentele baten en lasten; • Een overzicht van de structurele mutaties in de reserves; • De balans (inclusief toelichting); • De verantwoording over de investeringskredieten; • Overzicht van de reserves en voorzieningen; • De Sisa-bijlage; • Het overzicht van baten en lasten op taakveldniveau; • Overzicht in het kader van de uitvoering van de Wet Generiek Toezicht (bijlage).

1.3 Samenvattend beeld Beleidsrapportage In totaal wordt er gerapporteerd over 90 activiteiten. Daarvan is 72% afgerond of loopt volgens planning en voor 28% staat de uitvoering onder druk. Dit geeft het volgende beeld:

Totaal activiteiten en voortgang per programma:

Ten opzichte van de Slotrapportage 2021 is het beeld qua uitvoering van de activiteiten achteruitgegaan. Toen liep ongeveer 84% van de activiteiten op schema of was gereed. Financiële rapportage Het rekeningresultaat in 2021 is € 3,0 miljoen (in 2020: € 5,9 miljoen). Het laatste actuele begrotingsresultaat (zie Slotrapportage 2021) is € 0,4 miljoen (positief). Ten opzichte van de actuele begroting is er sprake van een verschil van € 2,6 miljoen (positief).

(bedragen x €1.000) Pr im it ie v e W e r ke l ijk Om sc hr ijv ing

2020

Ac t ue l e

be gr ot ing be gr ot ing 2021 2021

W e r ke l ijk

Sal do

2021

2021 1.352

Baten

285.841

190.155

214.722

216.074

Lasten

-206.006

-202.549

-223.098

-218.594

4.503

Ge r e al ise e r d t ot aal sal do v an bat e n e n l ast e n

79.835

- 12.395

- 8.376

- 2.520

5.856 -4.025

Onttrekkingen reserves

47.573

21.728

35.600

31.575

Stortingen reserves

-121.464

-16.136

-26.827

-26.042

785

Ge r e al ise e r d r e sul t aat

5.944

- 6.802

397

3.013

2.616

Als we het jaarrekeningresultaat 2021 in perspectief plaatsen, dan is het beeld als volgt: Jaarresultaat als % van totale werkelijke lasten

1,23%

% afwijking tov van begrotingstotaal

1,05%

Voor de verschillenanalyse tussen de actuele begroting 2021 en het werkelijke resultaat van 2021 verwijzen we naar hoofdstuk 2 van deze jaarstukken. Daarin staan de verschillenanalyses per programma. Uit de verschillenanalyse blijkt dat het jaarrekeningresultaat 2021 bestaat uit een aantal verschillen. De belangrijkste (grootste) posten zijn hieronder weergegeven. (bedragen x €1 mln) Omschrijving posten

Programma/onderdeel

Winstneming Grondexploitaties

8. Volkshuisvesting en ruimtelijke ordening

Niet bestede budgetten arbeidsparticipatie Ontvangen middelen decembercirculaire gemeentefonds

0,2

Diverse kleinere voordelen op de budgetten van sport, cultuur en recreatie

0,2

Betreft belastinginkomsten (ozb) uit voorgaande jaren. Overige kleinere verschillen. Zie verschillenanalyse programma's Minder opleidingskosten door corona (0,2 mln) en een verwachte naheffing van een softwareleverancier is niet doorgegaan (0,2 mln). Daarnaast hebben wij softwarekosten niet kunnen activeren op grond van de verslaggevingsregels maar als last in de exploitatie verantwoord (-/- 0,7 mln) Investeringen in de riolering zijn niet volledig uitgevoerd en schuiven door naar 2022. Dit leidt tot een hogere dotatie (last) aan de voorziening. In 2022 worden deze middelen aan de voorziening onttrokken. Op grond van de jaarlijkse ouderdomsanalyse/beoordeling van onze openstaande debiteuren nemen wij, conform de richtlijnen in het het BBV, een voorziening voor mogelijke oninbaarheid op. De kosten voor Jeugdhulp zijn (ten opzichte van de 2e bestuursrapportage van de SOJ) hoger dan geraamd, met name bij de specialistische geestelijke gezondheidzorg. Daarnaast zijn de kosten voor persoonsgebonden budgetten (Pgb) hoger door toename van het aantal jeugdigen met Pgb en het bedrag per jeugdige.

6. Sociaal Domein

0,6

Algemene dekkingsmiddelen, overhead, Vpb en onvoorzien

0,6

2. Verkeer, vervoer en openbare ruimte

0,6

2. Verkeer, vervoer en openbare ruimte

0,6

Niet (volledig) uitgevoerde onderhoudswerkzaamheden 2. Verkeer, vervoer en wegen /opgave mobiliteit openbare ruimte Kleinere voordelen budgetten sport, cultuur en recreatie 5. Sport, cultuur en recreatie Belastinginkomsten Algemene dekkingsmiddelen, voorgaande jaren overhead, Vpb en onvoorzien Kleinere voordelen

Overig

0,3

Diverse bedrijfsvoeringskosten

Algemene dekkingsmiddelen, overhead, Vpb en onvoorzien

-0,3

Dotatie aan voorziening riolering ivm doorschuiven investeringen

2. Verkeer, vervoer en openbare ruimte

-0,4

Voorziening oninbaarheid debiteuren

Algemene dekkingsmiddelen, overhead, Vpb en onvoorzien

-0,4

Hogere kosten Jeugdhulp (SOJ)

6. Sociaal Domein

-0,4

Uitstel overdracht gemeentehuis Numansdorp

Algemene dekkingsmiddelen, overhead, Vpb en onvoorzien

-0,6

Toegenomen kosten Wmo begeleiding

6. Sociaal Domein

-0,7

Totaal

2,6

-2,8

0,4

Kosten in het kader van de aanpassingen aan het gebouw aan de Jan van der Heijdenstraat in Oud Beijerland ten behoeve van het Leerhuis 2.0. dienen te worden geactiveerd (€ 0,3 mln) waardoor het budget in 2021 niet is benut. Daarnaast is sprake van niet gerealiseerde taallessen ("Taalhuis") in 2021 als gevolg van corona (€ 0,1 mln) en diverse kleinere voordelen (€ 0,2 mln). Ontvangen rijksmiddelen op grond van de decembercirculaire van het Rijk hebben ontvangen, waaronder corona compensatie en middelen voor het integraal en gebiedsgericht werken Niet (volledig) uitgevoerde werkzaamheden voor boombeheer door capaciteitsproblemen bij de aannemer (€ 0,2 mln), minder kosten voor maaibeheer (€0,2 mln) en overige kleinere voordelen (€0,2 mln). Betreft een hogere vergoeding van het afvalfonds (gescheiden inzameling) en een voordeel op de nacalculatie van afvalverwerking. Als gevolg van corona en grote drukte hebben we op het gebied van het onderhoud aan wegen niet alle werkzaamheden kunnen uitvoeren (€ 0,3 mln). Daarnaast zijn, in afstemming met gedeputeerde staten, vervolgstappen met betrekking tot de opgave mobiliteit uitgesteld naar 2022 (€ 0,1 mln).

Totaal

5,4

Niet volledig uitgevoerde werkzaamheden openbaar groen Hogere vergoeding afvalfonds/lagere kosten afvalverwerking

Voordelen/ Toelichting Nadelen Betreft tussentijdse winstnemingen grondexploitaties, met name 1,9 de grondexploitatie Poortwijk III Oud Beijerland.

De verwachte verkoopopbrengst van € 0,8 mln in verband met het uitstel van de overdracht van het gemeentehuis Numansdorp aan HW Wonen is niet gerealiseerd. Tevens is de afboeking van de boekwaarde doorgeschoven van 2021 naar 2022 ( € 0,2 mln). De kosten voor de Wmo begeleiding zijn toegenomen mede als gevolg van de toegenomen zwaarte en complexiteit. Dit is onder meer het gevolg van de invoering van het abonnementstarief (eigen bijdrage). 2,6

In onderstaande grafiek zijn de meest in het oog springende voor- en nadelen schematisch weergegeven. (bedragen x €1 miljoen)

Jaarresultaat in perspectief In 2021 is sprake van een positief jaarresultaat van € 3,0 miljoen (afwijking ad 1,05% van het begrotingstotaal). Dit resultaat is voor meer dan de helft veroorzaakt door een incidentele (tussentijdse) winstneming op grondexploitaties (€ 1,9 miljoen). Zonder deze winstneming zou het jaarresultaat € 1,1 miljoen zijn geweest (afwijking van 0,3% van het begrotingstotaal). Andere effecten die aan het jaarresultaat hebben bijgedragen, betreffen met name middelen die wij in december hebben ontvangen vanuit het Rijk (decembercirculaire gemeentefonds), niet (volledig) bestede budgetten op het gebied van arbeidsparticipatie (programma 6 sociaal domein), niet (volledig) uitgevoerde werkzaamheden op het gebied van het openbaar groen (programma 2 Verkeer, vervoer en openbare ruimte) en niet (volledig) uitgevoerde onderhoudswerkzaamheden op het gebied van wegen /opgave mobiliteit (programma 2 Verkeer, vervoer en openbare ruimte). De (redelijkerwijs) voorzienbare afwijkingen in deze jaarrekening op een aantal specifieke onderwerpen, krijgen in de planning & control-cyclus 2022 dan ook extra aandacht (met name de winstnemingen op de grondexploitaties). Op deze manier willen wij de informatieverstrekking in de tussentijdse rapportages aan de raad verder verbeteren.

Ondanks dat onze gemeente beschikt over een aantal gunstige financiële ratio’s staat er forse druk op de beschikbare structurele exploitatieruimte. Het beeld voor onze gemeente sluit hierbij aan bij het landelijke beeld en wordt bevestigd door diverse externe onderzoeken en rapporten. Wa aronder het rapport van Berenschot “Roeien met te korte riemen: Onderzoek naar de financiële positie en beleidsruimte van gemeenten in Zuid-Holland”, dat in opdracht van Provincie Zuid-Holland werd uitgebracht. Weerstandsvermogen en ratio’s Het weerstandsvermogen van de exploitatie is (zeer) goed. Op basis van ons beschikbare weerstandsvermogen zijn wij in staat om (incidentele) risico’s/tegenvallers op te vangen. Er is sprake van een zeer gunstige weerstandsratio (ruim 12). Voor een verdere toelichting verwijzen we naar paragraaf 3.3 Weerstandsvermogen en risicobeheersing. 9

Het belang om de (financiële) ratio’s te volgen, neemt de laatste jaren toe. De BBV heeft daarom een aantal financiële indicatoren verplicht gesteld. Deze ratio’s uitgewerkt in de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing. Hiermee kunnen we (mede) de (financiële) “gezondheid” van onze gemeente bepalen. Uit de in deze jaarstukken berekende ratio’s wordt geconcludeerd dat onze gemeente beschikt over gunstige financiële ratio’s. De effecten van de verkoop van aandelen Eneco in 2020 hebben een positieve invloed gehad op enkele ratio’s (o.a. schuldquote en de solvabiliteit)). Voor een verdere toelichting verwijzen we naar paragraaf 3.3 Weerstandsvermogen en risicobeheersing. Reservepositie De totale omvang van de reservepositie per 31 december 2021 is € 196 miljoen. De direct beïnvloedbare / vrije ruimte zit in het vrije deel van de algemene reserve. Dat deel is vrij besteedbaar en bedraagt € 110 miljoen (exclusief reserve weerstandsvermogen en exclusief resultaat 2021). Voor onze gemeente geldt hiermee dat er voldoende ‘vlees op de botten’ aanwezig is om incidentele tegenvallers te kunnen opvangen. Voor een verdere toelichting verwijzen we naar hoofdstuk 3.3 Paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing en hoofdstuk 4.12 Reserves en voorzieningen.

1.4 Bestemming resultaat In deze jaarstukken worden de volgende resultaatbestemmingen voorgesteld. (bedragen x €1.000) Onderwerp

Programma

Nr Meerjarenonderhoudsplan 0. Bestuur en Ondersteuning 1 nen vastgoed 2. Verkeer, Vervoer en Openvare ruimte 2 Boombeheer Jeugdbeleid: mentale 3 weerbaarheid

6. Sociaal Domein

Pilot korturende begeleiding via het 4 wijkteam

6. Sociaal Domein

Decembercirculaire gemeentefonds: middelen inburgering/leesbaarheids 6. Sociaal Domein 5 toets Decembercirculaire gemeentefonds: middelen 6. Sociaal Domein 6 gebiedsgericht werken

7 Samen tegen armoede

6. Sociaal Domein

Decembercirculaire gemeentefonds: middelen 8. Volkshuisvesting en ruimtelijke Ordening 8 Wet Kwaliteitsborging

9 Archeologie Waterborg

8. Volkshuisvesting en ruimtelijke Ordening

Omschrijving Resultaat jaarrekening vóór bestemming Werkzaamheden en bijbehorende middelen in het kader van het opstellen van meerjarenonderhoudsplannen zijn (deels) niet uitgevoerd / uitgegeven 2021 en schuiven door naar 2022. Werkzaamheden en bijbehorende middelen in het kader van het boombeheer zijn (deels) niet uitgevoerd / uitgegeven 2021 en schuiven door naar 2022. Werkzaamheden en bijbehorende middelen in het kader van nationaal programma onderwijs (NPO) en de ontvangen voor mentale ondersteuning (deels) niet uitgevoerd / uitgegeven 2021 en schuiven door naar 2022. Werkzaamheden en bijbehorende middelen in het kader van de pilot kortdurende begeleiding via het wijkteam zijn (deels) niet uitgevoerd / uitgegeven 2021 en schuiven door naar 2022. Via het wijkteam gaan wij 3 aanbieders Wmo-begeleiding inzetten voor kortdurende begeleiding zonder indicatie (3 tot 6 maanden). Hiervoor gaan we een aantal casussen selecteren. Wij verwachten hierop 50% minder kosten voor Wmo-begeleiding. De middelen die wij bij de decembercirculaire 2021 hebben ontvangen in het kader van inburgering en implementatie ICT en leerbaarheidstoets zijn (deels) niet uitgevoerd / uitgegeven 2021 en schuiven door naar 2022.

Bedrag 3.013

60 145

100

36 De middelen die wij bij de decembercirculaire 2021 hebben ontvangen in het kader van gebiedgericht werken zijn (deels) niet uitgevoerd / uitgegeven 2021 en schuiven door naar 2022. De oorspronkelijke afspraken (cf. uitvoeringsagenda Samen Tegen Armoede) uit 2021 met Stichting Pameijer over de inzet binnen Vroeg Eropaf en de inzet Jongerenschuldencoach zijn door capaciteitsproblemen niet nagekomen door de Stichting in 2021. De inzet wordt in 2022 alsnog geleverd door verschillende partijen. Om de noodzakelijke voorbereidingen te kunnen treffen voor de inwerkingtreding van de Wet Kwaliteitsborging voor bouwen (wkb) in het kader van de nieuwe Omgevingswet, hebben gemeenten in 2021 een intiële bijdrage ontvangen. Doordat deze wet is uitgesteld, worden nu de middelen doorgeschoven naar 2022. Werkzaamheden en bijbehorende middelen in het kader van archeologisch proefsleuvenonderzoek op de locatie Waterorg in Puttershoek hebben vertraging opgelopen o.a. in verband met opmerkelijke vondsten en Covid 19 en zijn als gevolg daarvan (deels) niet uitgevoerd / uitgegeven 2021 en schuiven door naar 2022. Subtotaal resultaatbestemmingsvoorstellen Resultaat jaarrekening na resultaatbestemming, toe te voegen aan de algemene reserve, vrije deel

118

89 710 2.303

Het resultaat na resultaatbestemming is € 2,3 miljoen. Wij stellen voor om dit saldo te storten in de algemene reserve.

Jaarverslag

Programma’s

De beleidsverantwoording over 2021 is per programma uitgewerkt aan de hand van de volgende vragen: • Wat gebeurde er om ons heen? • Wat hebben we bereikt? • Wat hebben we gedaan? Voor de beantwoording van de laatste vraag is per begrote activiteit aangegeven wat de voortgang is. Over deze voortang is als volgt gerapporteerd:

√

Als de indicator oranje of rood is, is een toelichting nodig. Bij groen is dit vrijblijvend. Waar staat gemeente Hoeksche Waard voor? Het Hoofdlijnenakkoord is de basis voor de plannen in onze begroting waarover we in deze jaarstukken verantwoording afleggen. In het Hoofdlijnenakkoord staat een stevige en duidelijke ambitie van de coalitie. Ook binnen de ambtelijke organisatie zetten we de schouders eronder. Er is hard gewerkt aan de verdere inrichting van de organisatie en het op orde brengen van de basis. De focus is verlegd van richten en inrichten naar verrichten. Inhoud geven aan de thema’s van de ambities kunnen we als gemeente niet alleen We bundelen onze krachten en maken gebruik van de combinatie van de ondernemerszin en de zorg voor elkaar die zo kenmerkend is voor de inwoners van de Hoeksche Waard. We zetten onszelf op de kaart door samenwerking te zoeken op basis van wederkerigheid en meerwaarde. De inhoud van onze opgaven staat centraal. De opgave is leidend bij het aangaan van samenwerking en strategische allianties. De kernvraag is: “wat kunnen we voor elkaar betekenen?”. Gericht investeren om de beweging op gang te brengen en te houden is een samenspel Een samenspel van verschillende factoren op het gebied van goed wonen, leven, werken en recreëren. Daarom werken we integraal aan de kwaliteit van de sociale en ruimtelijke omgeving, het landschap, de

cultuur, de werkgelegenheid, bereikbaarheid, de kwaliteit en nabijheid van noodzakelijke voorzieningen op het gebied van zorg en welzijn, winkelen en onderwijs en een passende woningvoorraad. Het is belangrijk om te beseffen dat er een bepaalde wederkerigheid is tussen deze zaken: ze zijn als raderen in een machine. Voldoende werkgelegenheid kan nieuwe inwoners aantrekken en dus leiden tot een behoefte aan meer nieuwbouw. Andersom kan een aantrekkelijk woonmilieu en de aanwezigheid van een geschikte beroepsbevolking juist een reden zijn voor bedrijven om zich hier te vestigen. Het totale systeem is daarbij zo sterk als de zwakste schakel. Alle raderen moeten draaien om de ‘machine’ gaande te houden.

2.1

Programma 0 Bestuur en Ondersteuning

Tot het programma Bestuur en ondersteuning behoren de taakvelden bestuur, burgerzaken (inclusief dienstverlening) en beheer overige gebouwen en gronden. Dit programma is inclusief bedrijfsvoering.

Wat gebeurde er om ons heen? Corona De maatregelen om verspreiding van het coronavirus tegen te gaan, hadden gevolgen voor de gemeentelijke dienstverlening en onze eigen medewerkers. Wij hebben servicepunten gesloten, geopend en weer moeten sluiten. Uitgangspunt was steeds een veilige omgeving voor onze bezoekers en medewerkers. We waren in staat om al onze diensten te blijven leveren. Er is veel aandacht besteed aan het aanbieden van digitaal contact met de gemeente, zoals onder andere een uitbreiding van digitale producten en digitale afstemming en/of participatie met inwoners. Zuid-Hollandse Delta De gezamenlijke aanvraag van de Zuid-Hollandse eilanden resulteerde in 2020 in een inhoudelijk brede Regio Deal, met een aparte pijler governance. Samen met de pijlers Duurzaamheid, Landschap en Toerisme, Agrifood, en Onderwijs en Arbeidsmarkt wordt in de aankomende jaren via de Regio Deal € 15 miljoen geïnvesteerd door de (de)centrale overheden, onderwijs en ondernemers. De voortgang in deze Regio Deal is in 2 delen te verdelen: de praktische uitwerking van veel projecten via de verschillende pijlers, én de strategische positionering van de regio. Om te beginnen is er in dit nieuwe regionale samenwerkingsverband tijd en aandacht besteed aan het opzetten van een goede governance structuur.

Door intensievere samenwerking met de Provincie Zuid-Holland is in 2021 gestart met de verkenning naar het opstellen van een strategische agenda voor de Zuid -Hollandse Delta, waar ook inbreng vanuit de provincie en het Rijk een plek hebben. De strategische agenda wordt in 2022 verder uitgewerkt en uitgebreid met een investeringsagenda. Zo is de regio bezig met de (on)mogelijkheden binnen de eigen positie. H8 Verder zijn we op landelijke schaal met nog 7 andere grote herindelingsgemeenten (H8), op initiatief van de VNG, in 2021 gestart met een samenwerkingsverband rondom grote herindelingsgemeenten. Kennisuitwisseling, leren van elkaar en gezamenlijk thema’s voorbereiden en oppakken vult de agenda van deze H8. De burgemeesters, gemeentesecretarissen, griffiers en ambtelijke organisatie zijn hierbij betrokken. Deze ontwikkeling sluit ook mooi aan bij hetgeen in de studie van het PBL staat verwoord: gelijksoortige gemeenten kunnen in potentie veel van elkaars ervaringen leren. Dit kan dus ook gaan om gemeenten die zich in andere delen van het land bevinden. Op deze wijze is de Hoeksche Waard nu sterk verbonden met de eigen regio in ZHD - en landelijk in H8 verband. Voor een jonge gemeente als de onze is dit een mooi vertrekpunt om in verbinding met onze omgeving aan kleine en grote opgaven te blijven werken.

Wat hebben we bereikt? Nr. Doelstellingen uit de begroting 1

Uitvoering van de Regio Deal Geen bijzonderheden

Het verbeteren van de kwaliteit van onze dienstverlening Geen bijzonderheden

Het op orde brengen van de vastgoedportefeuille Geen bijzonderheden

Wat hebben we gedaan Do el Onderwerp/activiteit nr. 2 100% dienstverlenend 3 3

3 3

T oelichting

V oortgang

In het kader van de organisatieontwikkeling wordt er verder uitvoering gegeven aan het organisatieprincipe 100% dienstverlenend. De doelstelling van deze nota is het optimaliseren √ en uniformeren van het beheer van gemeentelijk vastgoed. De doelstelling van deze nota is het uniform, rechtmatig en doelmatig exploiteren van √ vastgoed.

Beleidsnota beheer gemeentelijk vastgoed (nieuw opgevoerd) Keuzenota beleid accommodaties voor maatschappelijke activiteiten (nieuw opgevoerd) Opstellen Om het onderhoudsniveau van het vastgoed te meerjarenonderhoudsplannen bepalen en op een bepaald niveau te houden, √ worden op dit moment meerjarenonderhoudsplannen opgesteld. Hierbij worden eveneens de mogelijkheden om het vastgoed te verduurzamen onderzocht. Integraal accommodatieplan Opstellen van een toekomstvisie op het gebied (IAP) van maatschappelijk vastgoed. Uitgangspunt is “stenen volgt inhoud”. Keuze / Uniformeren beheer en Op basis van deze nota kan een keuze gemaakt exploitatie gemeentelijk worden door wie en hoe het maatschappelijk √ vastgoed vastgoed geëxploiteerd wordt.

Wa t heeft het gekost? In de tabel staan, per taakveld, de baten en lasten van dit programma, het gerealiseerd totaal saldo van baten en lasten, de mutaties in de reserves en het gerealiseerde resultaat. Hierbij worden de baten weergegeven als + en de lasten als –. De onttrekkingen aan de reserves zijn gebaseerd op de werkelijk gemaakte kosten (indien systeemreserves). De kosten van de overhead (taakveld 0.4) worden, conform de BBV, weergegeven in het onderdeel “Algemene dekkingsmiddelen, overhead, VPB en onvoorzien”. (bedragen x €1.000) P ri mi t i ev e

Act uel e

W erkel i j k

b eg ro t i ng

W erkel i j k

Sald o

O ms chri j v i ng

T a a kv el d

2020

2021

Baten

0.1 Bestuur

2.261

2.248

0.2 Burgerzaken

918

1.063

1.027

1.091

0.3 Beheer ov erige gebouw en en gronden

775

977

1. 154

1. 814

4. 126

2. 312

0.1 Bestuur

-4.234

-4.783

-4.487

-6.687

-2.200

0.2 Burgerzaken

-2.889

-3.283

-3.465

-3.685

-221

-282

-514

-3.748

-3.784

-36

- 7. 405

- 8. 581

- 11. 700

- 14. 157

- 2. 457

T o t a a l Ba t en Lasten

0.3 Beheer ov erige gebouw en en gronden T o t a a l L a s t en Gerea l i s eerd t o t a a l s a l d o v a n b a t en en l a s t en

- 6. 427

- 7. 426

- 9. 885

- 10. 030

- 145

0.1 Bestuur

200

202

0.3 Beheer ov erige gebouw en en gronden

3.103

T o t a a l O nt t rekki ng en res erv es

3. 303

3. 305

Stortingen reserv es

0.1 Bestuur

-30

-95

-117

-22

0.3 Beheer ov erige gebouw en en gronden

-4

-250

- 34

-4

- 345

- 367

- 22

- 6. 410

- 7. 421

- 6. 927

- 7. 092

- 164

Onttrekkingen reserv es

T o t a a l S t o rt i ng en res erv es Gerea l i s eerd res ul t a a t

De belangrijkste financiële afwijkingen zijn in onderstaand overzicht weergegeven (zie gerealiseerd resultaat, kolom “Saldo 2021) uit bovenstaande tabel. Verschillen tussen taakvelden die per saldo budgettair neutraal zijn, zijn buiten deze verschillenanalyse gelaten. (bedragen x €1 mln)

Onderw erp / T aakv eld

Overschot (+) / T ekort (- )

V oordeel /

op budget

Nadeel

Bestuur

- 0,2

T ot aal

- 0,2

Belangrijkste verklaringen W ij ontvingen van ASR een kapitaal terug vanw ege de beëindiging van de verzekeringspolis voor w ethouderspensioenen (+/+ 2,2 mln), Dit bedrag hebben w ij vervolgens gestort in de voorziening voor w ethouderspensioenen (- /- 2,2 mln). Per saldo is dit neutraal voor de exploitatie. Daarnaast stortten w ij 0,2 mln in de voorziening voor voormalige bestuurders voor w achtgeldverplichtingen.

Nadeel T e kor t op budge t 2021

Beleidsindicatoren Voor dit programma zijn geen (verplichte) beleidsindicatoren van toepassing.

2.2

Programma 1 Veiligheid

Tot het programma Veiligheid behoren de taakvelden crisisbeheersing en brandweer en openbare orde (inclusief handhaving) en veiligheid.

Wat gebeurde er om ons heen? Wat zich in 2020 al manifesteerde, zette zich in 2021 voort. De COVID-19-pandemie had de wereld in zijn greep en ook in de Hoeksche Waard zijn alle zeilen bijgezet om aan deze nieuwe werkelijkheid invulling en uitvoering te geven. De in- en externe afstemming met belangrijke veiligheidspartners vroeg veel van onze capaciteit. We zagen een taakverschuiving (reeds ingezet in 2020) van het team Toezicht en Handhaving en de overgangen van meer en minder beperkende maatregelen door de centrale overheid in de samenleving, vroegen veel flexibiliteit en capaciteit. Het bracht nieuwe bestuurlijke dilemma's met zich mee waarbij maatschappelijk belangen, sociale en veiligheidsvraagstukken in elkaars verlengde lagen. Ondanks het feit dat de Gemeente Hoeksche Waard relatief veilig is, als men de cijfers bekijkt, is dit geen reden om niet te blijven investeren in de zich aandienende (landelijke en lokale) thema's waaronder ondermijning, (jeugd-)-overlast, de aandacht voor kwetsbare groepen in de samenleving en andere veiligheidsrisico's. De Veiligheidsregio speelt daarnaast ook een grote rol op de beleidsterreinen van crisisbeheersing en de brandweer, om onze gemeente veilig te houden. De inzet en capaciteit zijn grotendeels opgegaan aan de uitvoer van wettelijke taken, de operationele werkzaamheden en kernactiviteiten.

Hierbij zijn de crisisbeheersingstaken gegarandeerd en op acceptabel niveau gebleven.

Wat hebben we bereikt? Ondanks de hoge druk op de beschikbare capaciteit zijn wij in staat geweest om op diverse belangrijke punten een doorontwikkeling te realiseren, die we in de toekomst nog wel dienen te bestendigen. Zo zijn de handhavers openbare ruimte aan onze organisatie toegevoegd en in onze organisatie is en een start gemaakt met informatiegestuurd werken. Veel van hun tijd is ook afgelopen jaar gaan zitten in het toezicht op de naleving van de corona-maatregelen. Veel regelgeving is geharmoniseerd en er is een start gemaakt met het opnieuw tegen het licht houden van onze verordeningen (zoals de APV), besluiten en regels. Op het gebied van integrale veiligheid is er veel aandacht besteed aan het uitvoeringsplan Aanpak Ondermijning, het houden van integrale controles en het versterken van het netwerk. Er is aan het einde van 2021 projectmatig gestart met de versterking van de samenwerking op het gebied van complexe maatschappelijke zorg en daarmee de versteviging van de keten zorg & veiligheid op operationeel, tactisch en strategisch bestuurlijk niveau. Op het gebied van crisisbeheersing is de aandacht uitgegaan naar opleiden en trainen, dit is door de Covid-19-pandemie bemoeilijkt. Begin 2022 vindt daar een inhaalslag voor plaats.

In de dagelijkse praktijk zijn wij echter veelvuldig in touw geweest voor allerlei veiligheidsmeldingen, waarbij een aanpak in een crisisstructuur noodzakelijk, dan wel helpend was. Nr. Do elstellingen uit de begroting 1

In 2021 het aantal overlastmeldingen terug te dringen naar het niveau van 2019. Het aantal overlastmeldingen jeugd is niet teruggedrongen naar het niveau van 2019. Dit laat zich grotendeels verklaren door de beperkende coronamaatregelen. Jongeren hebben elkaar veelal ontmoet in de buitenruimte op tijdstippen en plekken waar onder normale omstandigheden veel minder mensen overlast van ondervonden. We hebben niet het beeld dat er nieuwe brandhaarden zijn ontstaan. Een samenleving waarin de focus ligt op wat wel mogelijk is binnen de bandbreedte van Coronaregels. Geen bijzonderheden. Polarisatie voorkomen en depolariseren waar nodig door niet de polen te bestrijden maar het midden te versterken. 16

De ontwikkelingen in de laatste1,5 jaar laten zien dat op diverse thema's mensen tegenover elkaar komen te staan. Een dialoog stimuleert nieuwe verbindingen en bouwt bruggen. Door tijdens een dialoog ervaringen met elkaar te delen ontstaat er meer begrip, respect en krijgt vertrouwen de kans om te bloeien. De beperkende coronamaatregelen in 2021 hebben niet mogelijk gemaakt dat de dialoog daadwerkelijk georganiseerd kon worden. Voorkomen dat criminelen de veiligheid en het ondernemersklimaat in onze buitengebieden aantasten. Het toepassen van het Keurmerk Veilig Buitengebied vraagt om een goede vertrouwensrelatie en een nauwe samenwerking met ondernemers en bewoners in het buitengebied. Door de beperkende coronamaatregelen is dit nog niet ten uitvoer gekomen.

Wat hebben we gedaan? Doel Onderwerp/activiteit Nr. 1 Ketenaanpak verstevigen

T oelichting

V oortgang

Verankeren van de samenwerking, opschaling en de juridische kaders die samenwerking en informatieuitwisseling helpen mogelijk maken. Alternatieven voor Zoeken naar mogelijkheden, samen vrijetijdsbesteding met sociaal, om jeugd passende alternatieven (activiteiten en locaties) te bieden en daartoe te bewegen. Doorontwikkeling BOA’s Het takenpakket van de gemeentelijke √ handhavers is verbreed en de roep om een flexibele inzet is luider geworden. We werken daarom toe naar een team van BOA’s dat adequaat handelt en de mogelijkheid heeft om in te spelen op een acute situatie. Verschuiving accent De coronaregels hebben ervoor √ vergunningverlening gezorgd dat het accent binnen vergunningverlening van reactief met een toets achteraf verschoven is naar proactief en meekijken en –denken aan de voorkant. Voorlichting heeft ook een belangrijkere plaats ingenomen. Waar nodig worden regels en procedures aangepast. Dag van de Dialoog Dialoogtafels worden benut om – aan De ontwikkelingen in de 1,5 de hand van de methode waarderend jaar laten zien dat op diverse vernieuwen – de zwijgende thema's mensen lijnrecht meerderheid een stem te geven. tegenover elkaar komen te staan. Een dialoog stimuleert nieuwe verbindingen en bouwt bruggen. Door tijdens een dialoog ervaringen met elkaar te delen ontstaat er meer begrip, respect en krijgt vertrouwen de kans om te bloeien.

De beperkende coronamaatregelen hebben niet mogelijk gemaakt dat de dialoog daadwerkelijk georganiseerd kon worden. Keurmerk Veilig Buitengebieden die werken volgens de Het toepassen van het Buitengebied aanpak Veilig Buitengebied worden Keurmerk Veilig 17

zowel subjectief als objectief veiliger. De criminaliteit daalt en het veiligheidsgevoel van ondernemers en bewoners stijgt.

Buitengebied vraagt om een goede vertrouwensrelatie en een nauwe samenwerking met ondernemers en bewoners in het buitengebied. Door de beperkende coronamaatregelen is dit nog niet ten uitvoer gekomen.

Wat heeft het gekost? Onderstaande tabel geeft weer: de baten en lasten per taakveld, het totaalsaldo van baten en lasten, de wijzigingen in de reserves en het geraamde resultaat (na verrekening met reserves). De baten geven wij weer als +/+ en de lasten als -/-. (bedragen x € 1.000) P ri mi t i ev e

Act uel e

W erkel i j k

b eg ro t i ng

W erkel i j k

Sald o

2020

2021

O ms chri j v i ng

T a a kv el d

Baten

1.1 Crisisbeheersing en brandw eer

-2

1.2 Openbare orde en v eiligheid

108

T o t a a l Ba t en Lasten

1.1 Crisisbeheersing en brandw eer 1.2 Openbare orde en v eiligheid

T o t a a l L a s t en Gerea l i s eerd t o t a a l s a l d o v a n b a t en en l a s t en Onttrekkingen reserv es

108

-7.285

-7.514

-7.504

-7.619

-114

-1.565

-1.660

-1.751

-1.785

-34

- 8. 850

- 9. 174

- 9. 256

- 9. 404

- 148

- 8. 782

- 9. 066

- 9. 255

- 9. 382

- 127

1.1 Crisisbeheersing en brandw eer

1.2 Openbare orde en v eiligheid

161

T o t a a l O nt t rekki ng en res erv es Stortingen reserv es

1.2 Openbare orde en v eiligheid

-125

- 125

- 8. 762

- 9. 066

- 9. 219

- 9. 346

- 127

T o t a a l S t o rt i ng en res erv es Gerea l i s eerd res ul t a a t

(bedragen x € 1.000) Overschot (+) / Onderw erp / T aakveld

T ekort (- )

V oordeel /

op budget

Nadeel

Overig

- 0,1

T ot aal

- 0,1

Belangrijkste verklaringen Overige verschillen op dit programma onder de rapportagegrens van

Nadeel

€250.000

T e kor t op budge t 2021

Beleidsindicatoren Onderstaande tabel geeft de beleidsindicatoren weer die betrekking hebben op dit programma. De gegevens komen hierbij vanuit “Waar staat je gemeente.nl”. Gemeente Indicatoren BBV (peildatum "Waarstaatjegemeete" 25-03-2022)

Jaar

Hoeksche Waard

Wi nkel di efs ta l per 1.000 i nwoners Di efs ta l ui t woni ng per 1.000 i nwoners Gewel ds mi s dri jven per 1.000 i nwoners Verni el i ng en bes cha di gi ng per 1.000 i nwoners Jongeren met een del i ct voor de rechter i n % Verwi jzi ngen Ha l t per 1.000 i nwoners va n 12 tot 18 ja a r Verwi jzi ngen Ha l t per 1.000 i nwoners va n 12 tot 18 ja a r

2021 2021 2021 2021 2020 2019 2020

0,3 0,5 2,3 3,4 1 12 17

weinig Nederland stedelijk 1,8 1,3 4,3 6,1 1 13 11

0,7 1,1 2,8 4,6 1 11 9

2.3

Programma 2 Verkeer, Vervoer en Openbare Ruimte

Tot het programma Verkeer, vervoer en openbare ruimte behoren de taakvelden verkeer en vervoer, parkeren, recreatieve havens, economische havens en waterwegen, openbaar vervoer, wegen, openbaar groen en (openlucht) recreatie, riolering, afval en begraafplaatsen en crematoria.

Wat gebeurde er om ons heen? Afgelopen zomer ontdekte RWS dat delen van de Haringvlietbrug in slechtere staat waren dan verwacht. Een grootschalige renovatie van de Haringvlietbrug bleek daarom noodzakelijk. Om veiligheidsredenen werd besloten om de verkeerssnelheid op de brug terug te brengen en in eerste instantie het aantal rijbanen te halveren. De (geplande) renovatie en bijbehorende hinder voor verkeer en hulpdiensten passen binnen een grote opgave van infrastructuur die aangepakt dient te worden. Denk hierbij o.a. aan de Heinenoordtunnel, N217 en de A29. Er is een grote krachtinspanning gedaan door de gemeente en o.a. de veiligheidsregio om de hinder zo veel mogelijk te beperken. De komende jaren wordt er in samenwerking met mede-wegbeheerders, vervoerders, bedrijven en bereikbaarheidsorganisaties ingezet op het bereikbaar houden van het eiland. Met de uitbraak van de Coronapandemie is het openbaar vervoer in Nederland geconfronteerd met een forse daling van het aantal reizigers en een daarmee gepaard gaande daling van de reizigersopbrengsten. De vervoerders missen daardoor aanzienlijke inkomsten. Fors minder reizigersopbrengsten betekent ook een fors lager budget om OV te verrichten. Het oude voorzieningenniveau in de tijd van voor Corona kan niet langer geboden worden.

Het OV zal een verandering moeten ondergaan om zowel nu als in de toekomst OV te kunnen bieden dat inspeelt op de behoeften van zoveel mogelijk (potentiële) reizigers. De provincie Zuid-Holland heeft voor deze verandering van het OV een Provinciaal Transitieplan opgesteld, met daarin beleidsuitgangspunten en richtlijnen voor het OV geldend voor de gehele provincie Zuid-Holland. In het Transitieplan is de strategie gekozen om te focussen op herstel van de reizigersopbrengsten, omdat dit tot een sneller herstel van het totale openbaar vervoersysteem leidt. Daarmee een focus op drukke lijnen en snelle directe verbindingen, om op die manier snel zo veel mogelijk reizigers (terug) te halen naar het OV en de vervoersopbrengsten zo snel mogelijk te laten stijgen.

Wat hebben we bereikt? Nr.

Doelstellingen uit de begroting

In de planperiode t/m 2024 de openbare ruimte een kwaliteitsimpuls geven In 2021 zijn de investeringsprojecten die hiervoor nodig waren voorbereid en grotendeels uitgevoerd. Een aantal investeringsprojecten kunnen pas aanvangen in 2022 na werkzaamheden van de nutspartijen. Sommige projecten vragen een langere voorbereiding in verband met participatie en er lopen projecten door tot begin 2022. De (stedelijke) gebieden rondom Hoeksche Waard zijn op multimodale manier snel, veilig en comfortabel bereikbaar. Tijdens renovaties aan grote infrastructurele werken was dit het afgelopen jaar niet gegarandeerd en voor de komende jaren is dit eveneens niet te garanderen. De dorpen in Hoeksche Waard zijn multimodaal met elkaar verbonden

Aan diverse wegen zijn renovatie- en herstelwerkzaamheden gebeurd zijn, zoals aan de N489. 4

De impact van mobiliteit op de leefbaarheid wordt verlaagd Geen bijzonderheden

Verbetering van de biodiversiteit Het vaststellen van het uitvoeringsprogramma Biodiversiteit is uitgesteld naar 2022. Gemeente start wel zelf enkele projecten op, o.a. de aanleg van 3 minibossen (Tiny Forest Project IVN), Pilots ecologisch beheer worden opgesteld met het oog op uitvoering periode 2021-2022. Er wordt ook geïnvesteerd op meer biodiversiteit op en rond begraafplaatsen. Hiervoor werden er in periode 20212022 al concrete stappen gezet bij een eerste begraafplaats. Bovendien worden kleine groengebiedjes aangepakt, waarbij we beginnen met het Bovenwegbos in Strijen, wat voor de helft al 19

is gerealiseerd in 2021- januari/februari 2022. 6

De manier waarop we werken aan de doelstelling om Nederland in 2050 klimaatadaptief ingericht te hebben Geen bijzonderheden De doelstelling verschuift van ‘De hoeveelheid restafval verminderen’ naar ‘Kwaliteitsverbetering van de gescheiden grondstoffen’ De coronapandemie zorgt ook in 2021 voor een hoger afvalaanbod. Een neveneffect van de Coronapandemie was een toename van het afvalaanbod omdat meer mensen thuiswerken. Vanaf 2020 zorgde dit voor een trendbreuk en in 2021 is nog steeds sprake van een hoger aanbod van restafval. Ook de hoeveelheid gescheiden ingezameld PMD is toegenomen. De aandacht voor de kwaliteit van de gescheiden ingezamelde grondstoffen is onveranderd groot.

Wat hebben we gedaan? Do el Onderwerp Nr. 2 Overlast minimaliseren renovatie Heinenoordtunnel

T oelichting

Voorbereiden planologische procedures voor de projecten binnen het vastgestelde maatregelenpakket. Naar voren halen en uitbreiden van de aanpak t.b.v. de renovatie Haringvlietbrug. 2,3,4 Realiseren Voorbereiden planologische mobiliteitsagenda Provincie procedures voor de projecten Zuid-Holland binnen de vastgestelde mobiliteitsagenda. 2,3

Verbeter OV in de Hoeksche Voorbereiden besluitvorming Waard realisatie R-net.

Klimaatadaptief inrichten van de openbare ruimte

Verbetering van de biodiversiteit

Bij alle beheerprojecten in de openbare ruimte zetten we actief in op klimaatadaptatie. Daarnaast starten we projecten om knelpunten uit de klimaatstresstest op te lossen. We hanteren een ingroeimodel voor ecologisch maaien, zo doen we ervaring op en monitoren we de effecten, om waar nodig bij te kunnen sturen. Het aanpakken van groengebiedjes: We benutten kansen door nieuwe inrichting of aangepast beheer. Daarnaast zorgen we ervoor dat de biodiversiteit op begraafplaatsen meer kansen krijgt.

V oortgang Oranje gezien de strakke planning van de maatregelen.

Aan het stuur gekomen, zowel ambtelijk als bestuurlijk door het voorzitterschap van een nieuw Gebiedsteam I.v.m. coronamaatregelen loopt introductie R-net vertraging op

De pilots ecologisch beheer worden opgestart in de loop van 2022. We zullen 3 fysieke pilots uitvoeren: ecologisch beheer bij Sportpark Kikkershoek, Ecologische inrichting van entréegebied gemeentehuis Maasdam en inzaaien van bloemrijke graslanden op eigen grondgebied. Daarnaast zal er als pilot ook een onderzoek worden uitgevoerd naar de kansen in ecologisch beheer van het openbaar groen. Bovenwegbos is één van onze groengebieden, waarin we met grootschalige onderhoudswerkzaamheden, het gebied een betere inrichting hebben gegeven (met het oog op meer 20

lichtinval en een betere biotoop). In 2022 gaan we verder met de inrichting en aanplant in delen van het gebied.

Centrale Op de begraafplaatsen waar een gedenkmonumenten op ruiming van de grafbedekking heeft begraafplaatsen realiseren plaatsgevonden (bovengrondse ruiming), plaatsen we een centraal gedenkmonument ter nagedachtenis aan de overledenen in deze graven. Dit wordt gefaseerd gerealiseerd in 20212025.

Wat heeft het gekost? In de tabel staan, per taakveld, de baten en lasten van dit programma, het gerealiseerd totaal saldo van baten en lasten, de mutaties in de reserves en het gerealiseerde resultaat. Hierbij worden de baten weergegeven als + en de lasten als –. De onttrekkingen aan de reserves zijn gebaseerd op de werkelijk gemaakte kosten (indien systeemreserves). De kosten van de overhead (taakveld 0.4) worden, conform de BBV, weergegeven in het onderdeel “Algemene dekkingsmiddelen, overhead, VPB en onvoorzien”. (bedragen x € 1.000) P ri mi t i ev e

Act uel e

W erkel i j k

b eg ro t i ng

W erkel i j k

Sald o

2020

2021

O ms chri j v i ng

T a a kv el d

Baten

2.1 V erkeer en v erv oer

648

632

1.074

1.082

2.2 Parkeren

-27

2.3 Recreatiev e hav ens

101

104

2.5 Openbaar v erv oer

5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie

764

348

898

819

-78

7.2 Riolering

8.570

8.517

8.144

8.395

251

7.3 Afv al

9.907

9.248

9.869

9.918

7.5 Begraafplaatsen en crematoria

1.360

1.262

1.503

1.616

113

21. 468

20. 234

21. 723

22. 049

326

-14.503

-14.277

-15.066

-14.947

118

2.2 Parkeren

-350

-390

-381

-363

2.3 Recreatiev e hav ens

-60

-356

-339

-294

2.4 Economische hav ens en w aterw egen

-599

-602

-1.382

-1.368

2.5 Openbaar v erv oer

-256

-425

-255

-231

5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie

-8.708

-10.701

-10.895

-10.757

138

7.2 Riolering

-5.609

-5.150

-5.155

-5.793

-638

7.3 Afv al

-8.714

-8.149

-8.724

-8.257

467

7.5 Begraafplaatsen en crematoria

-2.542

-2.462

-2.714

-2.856

-142

T o t a a l L a s t en

- 41. 342

- 42. 512

- 44. 909

- 44. 866

Gerea l i s eerd t o t a a l s a l d o v a n b a t en en l a s t en

- 19. 873

- 22. 278

- 23. 187

- 22. 817

369

T o t a a l Ba t en Lasten

2.1 V erkeer en v erv oer

Onttrekkingen reserv es

2.1 V erkeer en v erv oer

11.926

4.000

5.106

5.119

2.2 Parkeren

2.3 Recreatiev e hav ens

2.4 Economische hav ens en w aterw egen

244

850

5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie

227

161

149

-13 0

7.2 Riolering

625

776

621

T o t a a l O nt t rekki ng en res erv es

13. 096

4. 901

6. 824

-0

Stortingen reserv es

2.1 V erkeer en v erv oer

-11.902

-4.154

-4.102

2.5 Openbaar v erv oer

-25

5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie

-226

-280

7.5 Begraafplaatsen en crematoria

-246

T o t a a l S t o rt i ng en res erv es

- 12. 374

- 4. 155

- 4. 407

Gerea l i s eerd res ul t a a t

- 19. 151

- 21. 531

- 20. 770

- 20. 401

369

7.5 Begraafplaatsen en crematoria

Riolering

- 0 ,4

Ov erig

0 ,1

V oordeel / Nadeel Belangrijkste v erklaringen Betreft een hogere v ergoeding v an het afv alfonds (gescheiden V oordeel inzameling) en een v oordeel op de nacalculatie v an afv alv erw erking. Als gev olg v an corona en grote drukte hebben w e op het gebied v an het onderhoud aan w egen niet alle w erkzaamheden kunnen uitv oeren (€0,3 mln). Daarnaast zijn, in afstemming met gedeputeerde staten,v erv olgstappen met betrekking tot de opgav e mobiliteit V oordeel uitgesteld naar 2022 (€ 0,1 mln). Als gev olg v an de interne (budgetneutrale) kostenv erdeling zijn er meer kosten naar dit taakv eld doorbelast (zie toelichting bij "Algemene Nadeel dekkingsmiddelen") Op het gebied v an het boombeheer zijn de v erleende opdrachten door de aannemer niet v olledig gerealiseerd als gev olg v an capaciteitsproblemen bij de aannemer. V oorgesteld w ordt om deze middelen v ia resultaatbestemming beschikbaar te stellen v oor 2022 om V oordeel aan de v erplichtingen te kunnen v oldoen. Als gev olg v an de interne (budgetneutrale) kostenv erdeling zijn er meer kosten naar dit taakv eld doorbelast (zie toelichting bij "Algemene Nadeel dekkingsmiddelen") Aan het maaibeheer v an intensief gras, ruw gras en w atergangen hebben w ij minder kosten gemaakt. De v erleende opdrachten zijn niet v olledig gerealiseerd door de betreffende partijen v anw ege capaciteitsproblemen bij deze partijen.

Dit is een marktbreed probleem V oordeel gew eest in 2021. V oordeel Div erse kleinere v oordelen op dit taakv eld. Inv esteringen in de riolering zijn niet v olledig uitgev oerd en schuiv en door naar 2022. Dit leidt tot een hogere dotatie (last) aan de v oorziening. In 2022 w orden deze middelen aan de v oorziening Nadeel onttrokken. V oordeel Ov erige kleinere v erschillen op dit programma

T ot aal

0 ,4

Ov e r sc hot op budge t 2 0 2 1

Onderw erp / T aakv eld Afv al

0 ,6

0 ,4 V erkeer en V erv oer

- 0 ,3

0 ,2

Openbaar groen

- 0 ,6

0 ,2

Beleidsindicatoren Onderstaande tabel geeft de beleidsindicatoren weer die betrekking hebben op dit programma. De gegevens komen hierbij vanuit “Waar staat je gemeente.nl”.

Indicatoren BBV (peildatum "Waarstaatjegemeete" 25-03-2022)

Jaar

Hoeksche Waard

Hui s houdel i jk res ta fva l , i n kg per i nwoner

2019

122

Gemeente weinig Nederland stedelijk 161

120

2.4

Programma 3 Economie

Tot het programma Economie behoren de taakvelden economische ontwikkelingen, fysieke bedrijfsinfrastructuur, bedrijvenloket en bedrijfsregelingen en economische promotie. Wat gebeurde er om ons heen? Actieplan horeca en sociaal-economisch herstelagenda corona Gemeente Hoeksche Waard stond vanaf de start van de coronacrisis dicht bij de inwoners en ondernemers en heeft initiatieven opgepakt om de sociale en economische gevolgen te dempen. Dat is ook gebeurd in 2021. Om het risico te beperken dat de regionale economie en samenleving onherstelbaar beschadigd zouden raken, heeft gemeente Hoeksche Waard aanvullende regelingen getroffen om de ondernemers en verenigingen in de gemeente te helpen. In 2021 is het initiatief genomen om te starten met het opzetten van een actieplan voor horeca, aangezien deze groep zwaar getroffen is. Dit is een co-productie geweest van horecaondernemers, KHN en de gemeente. Regionale samenwerking: Regio Deal Zuid-Hollandse Delta In 2021 is de regionale samenwerking in de Zuid-Hollandse Delta voor de Regio Deal verder vormgegeven. Zo zijn de bestuurlijke afspraken vastgelegd door de ondertekening van de samenwerkingsovereenkomst en is het juridisch instrumentarium (w.o. de subsidieregeling) vastgesteld voor de subsidieverstrekking aan nieuwe projecten.

In de uitvoering is gemeente Hoeksche Waard namens de zes Regio Deal gemeenten de trekker van het thema Agrifood. In 2021 zijn er vier subsidies verstrekt op gebied van Foodla b Hoeksche Waard en drie bodemprojecten in de regio. De regionale samenwerking tussen overheden (van lokaal tot landelijk), marktpartijen, onderwijs- en kennisorganisaties heeft geleid tot meer onderling vertrouwen, kortere lijnen in de afstemming en innovatieve projectvoorstellen in de uitvoering. Bereikbaarheidsvraagstukken in de Hoeksche Waard In de zomer van 2021 werd de Hoeksche Waard verrast door het bericht van de Minister van V&W over de slechte staat waarin de Haringvlietbrug op dit moment verkeert. Het bleek in de planning van Rijkswaterstaat niet mogelijk om de al geplande renovatiewerkzaamheden naar voren te halen. Met oog op de verkeersveiligheid en ter voorkoming van verdere schade aan de brug is toen besloten om de maximale snelheid op het bruggedeelte terug te brengen naar 50 km/u en zijn de rijbanen versmald. Deze maatregelen zijn aanvullend op de werkzaamheden die aan de Heinenoordtunnel en de provinciale wegen in onze gemeente gepland zijn. Om de samenwerking met Rijkswaterstaat te verbeteren en om de regionale belangen op het gebied van veiligheid (w.o. hulpdiensten), mobiliteit en economie goed onder de aandacht te brengen, is een crisisteam opgericht.

De belangen van de ondernemers zijn hierin door de accountmanagers direct betrokken. In samenwerking met onze regionale partners (w.o. OHW, LTO, Regio Deal gemeenten) is geïnvesteerd in betere communicatie vooraf, een schadeherstelregeling vanuit Rijkswaterstaat en een campagne voor gedragsbeïnvloeding op de weg (met de Verkeersonderneming). De verkeersoverlast en de daarmee samenhangende economische schade is mede hierdoor flink teruggebracht. Uitgifte bedrijventerreinen in de Hoeksche Waard De uitgifte van bedrijventerreinen in de Hoeksche Waard is in 2021 in een stroomversnelling geraakt. Het aanbod is aan het eind van het jaar vrijwel volledig uitgegeven en de vraag is onverminderd hoog. Met regelmaat wordt de gemeente benaderd door ondernemers die op zoek zijn naar ruimte voor uitbreiding in de Hoeksche Waard. Ondernemers zoeken bij voorkeur naar uitbreiding in de dorpskern waar het bedrijf al gevestigd is. Verder is de vraag naar grotere kavels (vanaf 5.000 m2) relatief hoog. We zien gelet op het beschikbare aanbod de situatie ontstaan dat bedrijven op korte termijn niet meer in de Hoeksche Waard terecht kunnen voor hun uitbreidingsbehoefte. In de provinciale behoefteraming is er op dit moment voor onze gemeente geen ontwikkelruimte en spreekt men zelfs van regionaal overaanbod (gemeten op niveau van Zuid-Holland Zuid).

Deze recente ontwikkelingen en de mogelijke gevolgen voor de vitaliteit van de regionale economie, nemen we mee in de diverse beleidsdocumenten

(w.o. de Ontwikkelagenda Hoeksche Waard, het Actieplan Werklocaties en de actualisatie van de regionale behoefteraming Zuid-Holland Zuid in samenwerking met de provincie). Samenwerking in de uitvoering van onze beleidsdoelen In de uitvoering van de gemeentelijke beleidsdoelen werken we nauw samen met het lokale bedrijfsleven, het onderwijs en maatschappelijke samenwerkingspartners. De keuze hoe de (publiekprivate) samenwerking wordt ingevuld, verschilt per beleidsdoel of project. Voor de Samenwerking Onderwijs Bedrijfsleven Hoeksche Waard (SOB-HW) is er bijvoorbeeld gekozen voor een actieve bijdrage van de gemeente aan de stichting, zowel bestuurlijk als financieel. Voor het detailhandelsbeleid sturen we op onze gemeentelijke doelstellingen middels een subsidierelatie met de Detailhandelsraad Hoeksche Waard (DHR). Alle samenwerkingsvormen – informeel en formeel – worden in samenspraak met onze partners jaarlijks geëvalueerd en de resultaten worden vervolgens openbaar gemaakt. De evaluatie van de (samenwerking binnen en met de) DHR is als gevolg van de lopende issues rond de samenwerking tussen de DHR en Centrummanagement Oud-Beijerland en de subsidiebetalingen voor 2022, uitgesteld naar 2022.

Wat hebben we bereikt? Nr. Do elstellingen uit de begroting 1

Een gezond economisch vestigingsklimaat

Voortgang loopt op schema, behoudens beleid starters dat is doorgezet naar 2022. Als Foodlab voor de Randstad koploper op het gebied van gezond voedsel en duurzame en innovatieve landbouw De gemeente heeft in juli 2021 een uitvoeringsagenda Foodlab vastgesteld.

In 2030 is de arbeidsmarkt in de Hoeksche Waard vitaal Het onderzoek samenstelling uitgaande pendel is vanwege corona uitgesteld tot kwartaal 1 2022.

Het versterken van het (economisch) vestigingsklimaat en welzijn De inhoudelijke uitvoering van gebiedsmarketing ligt op schema. Het oprichten van de stichting gebiedsmarketing wordt in de loop van 2022 opgepakt, nadat er een stevig inhoudelijk fundament vanuit de gemeente ligt waarop de stichting kan verder bouwen. Het versterken van het toeristisch-recreatief profiel Voortgang loopt op schema. De Visie Vrijetijdseconomie Hoeksche Waard is eind 2021 door raad geaccordeerd.

Wat hebben we gedaan? Do el Onderwerp Nr. 3 Beperken uitgaande pendel

Betere aansluiting onderwijs en bedrijfsleven

T oelichting Onderzoek samenstelling uitgaande pendel Platform Werken & Leren in de Hoeksche Waard met overzicht van alle vacatures.

Twee smarthubs (broedplaats voor ontmoeting, verbinding en samenwerking tussen (startende)bedrijven en onderwijs).

Aantrekken en behouden Twee nieuwe middelbare jongeren beroepsopleidingen in de Hoeksche

V oortgang In verband met corona en het risico op een niet representatief onderzoek, is besloten deze activiteit naar begin 2022 door te zetten. In verband met corona en de wens om elkaar fysiek te ontmoeten is besloten de tweede smarthub in het voorjaar van 2022 te organiseren. In 2021 is tweemaal een succesvol 24

Waard Sterkere verbinding met vervolgopleidingen buiten Hoeksche Waard.

voorschakeltraject BBL Zorg doorlopen. Voor 2022 is de verwachting dat de opleidingen Pedagogische Zorg en MBO niveau 4 Zorg starten in de Hoeksche Waard.

Vergroten arbeidskrachten Verstevigen leernetwerk zorgorganisaties: √ in de zorg stimuleringsprogramma voor studenten in de zorg. Lokale campagne ‘Werken in de Zorg in de Hoeksche Waard’ gericht op o.a. starters en studenten. Regionale samenwerking Netwerk beroepscampus in samenwerking √ arbeidsmarkt versterken met gemeenten in de Zuid-Hollandse Delta (Goeree-Overflakkee en Voorne-Putten) Een netwerk van werkleerbedrijven. Veerkrachtiger lokale Betere ontsluiting van trajecten om, her- √ arbeidsmarkt en bijscholing voor werkenden en werkzoekenden richting een baan in sectoren waar veel vacatures zijn (onder andere zorg en techniek) middels platform Werken & Leren in de Hoeksche Waard. Aantrekken nieuwe Platform Werken & Leren in de Hoeksche √ arbeidskrachten Waard. Bevorderen Onderzoek sociaal ondernemerschap. √ betrokkenheid van werkgevers bij de inclusieve samenleving Stimuleren Het terugdringen c.q. beperken van het ondernemerschap aantal stoppers. Het (beter) informeren en ondersteunen van uitkeringsgerechtigden bij de start van een eigen onderneming. Professionalisering Fonds voor ondernemersnetwerken voor √ bijdrages bijdrages aan (netwerk)activiteiten ter ondernemersnetwerken versterking het ondernemersklimaat. Actieplan coronacrisis Verzoeken noodsteun behandelen. √ Monitoring verloop corona voor economie Hoeksche Waard; Stimuleren lokaal kopen.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/11601046/1