Boekwerk Zomerrapportage 2022 (versie Raad)
Tekst van het document
Zomerrapportage 2022
2
3
Inhoudsopgave Inhoudsopgave
4
Voorwoord
5
1. 1.1 1.2
Inleiding Algemeen Samenvattend beeld
6 6 7
2. 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 2.6 2.7 2.8 2.9
Beleidsrapportage Programma 0 Bestuur en Ondersteuning Programma 1 Veiligheid Programma 2 Verkeer, Vervoer en Openbare ruimte Programma 3 Economie Programma 4 Onderwijs Programma 5 Sport, Cultuur en Recreatie Programma 6 Sociaal Domein Programma 7 Volksgezondheid en Milieu Programma 8 Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening
14 14 15 16 18 20 21 22 26 28
3. 3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 3.6 3.7 3.8 3.9 3.10
Financiële rapportage Programma 0 Bestuur en Ondersteuning Programma 1 Veiligheid Programma 2 Verkeer, Vervoer en Openbare Ruimte Programma 3 Economie Programma 4 Onderwijs Programma 5 Sport, Cultuur en Recreatie Programma 6 Sociaal Domein Programma 7 Volksgezondheid en Milieu Programma 8 Volkshuisvesting en Ruimtelijke ordening Algemene Dekkingsmiddelen, overhead, vennootschapsbelasting en onvoorzien Gemeentefonds Reserves Investeringen Risico's en aandachtspunten
30 31 31 31 32 32 32 33 33 33
3.11 3.12 3.13 3.14 Bijlagen
34 34 34 36 36 37
4
Voorwoord Voor u ligt de Zomerrapportage 2022. Het doel van deze rapportage is om inzicht te geven in de stand van zaken van het lopende begrotingsjaar 2022. Het gaat hierbij om de voortgang van de geplande doelstellingen en activiteiten uit de begroting 2022. Hierdoor kan desgewenst bijsturing (zowel beleidsmatig als financieel) plaatsvinden. Het is de laatste zomerrapportage van deze collegeperiode. Het harmoniseren van de beleidskaders had prioriteit voor dit college; dit is nu voltooid. Ook de organisatie is grotendeels ingericht op het werk dat hoort bij een gemeente van onze omvang. De afgelopen jaren behaalde resultaten tonen dit aan. De goedkeurende controleverklaringen van de accountant vanaf het eerste jaar na de fusie geven een extra bevestiging. Als middelgrote gemeente gelegen in de zuidelijke randstad zijn wij inmiddels ook buiten de Hoeksche Waard “zichtbaar”. De coronacrisis kreeg gelukkig in de eerste helft van 2022 voor velen een ander gezicht. De beperkingen werden stapsgewijs afgeschaald. Voor het grootste deel lijken we weer in een normale situatie te zijn beland. Ons land is weer “open”. Maar zowel op het gebied van de gezondheids(zorg) als op het economisch vlak hebben we te maken met behoorlijke naweeën. Het is voor nu belangrijk om in blijven zetten op economisch- en sociaal herstel.
Daarnaast heeft de Oekraïne crisis nu forse impact op onze eigen leefomgeving. We zijn op dit moment druk bezig met de opvang van vluchtelingen uit Oekraïne. De economische impact van het omvangrijke pakket aan sanctiemaatregelen tegen Rusland raakt ons direct. Wanneer we kijken naar het nieuwe coalitieakkoord van Rutte IV, dan zijn grote sommen geld gereserveerd voor de aanpak van het klimaatprobleem, de stikstofvervuiling en de woningnood. Het kabinet zet daarbij in op een beleid dat brede brede-welvaart stimuleert. Binnen de financiële verhoudingen geldt echter als uitgangspunt dat decentrale overheden bij een gelijke belastingdruk in staat moeten zijn een gelijkwaardig voorzieningencapaciteit te realiseren. De VNG laat via een brief van april jl. aan de Tweede Kamer echter weten dat juist de gemeentelijke zorgen groot zijn, omdat de beleidsvoornemens van het nieuwe kabinet stevige negatieve gevolgen hebben voor de financiële en bestuurlijke positie van gemeenten in deze kabinetsperiode tot 2025 en voor de jaren daarna. Dit raakt de financiële positie van onze gemeente direct. Wat de tweede helft voor 2022 ons brengt, is nog onzeker. Toch kijken wij met een positieve blik vooruit. Samen met onze inwoners, ondernemers, maatschappelijk middenveld en overige stakeholders werken we aan de verdere ontwikkeling van onze mooie gemeente.
De veerkracht en innovatie die de Hoeksche Waard met name de afgelopen Corona-periode heeft laten zien, geeft alle vertrouwen dat dit met elkaar gaat lukken. Het overall beeld van de beleidsrapportage uit deze zomerrapportage is dat van de 95 activiteiten waarover wordt gerapporteerd, 82 op groen staan, 12 op oranje en 1 indicator op rood staat. Uit de financiële rapportage blijkt dat de budgetten bijgesteld (verhoogd) moeten worden. De actuele ontwikkelingen (inflatie etc.) in de Zomerrapportage hebben een nadelig effect op de begrotingssaldi. In de jaarschijf 2022 is deze bijstelling € 0,5 miljoen nadelig, oplopend tot € 5,1 miljoen nadeel in 2025. De verwachting is dat de meicirculaire, die tijdens het opstellen van deze Zomerrapportage nog gepubliceerd moest worden, een positief effect zal hebben. In de meicirculaire 2022 worden onder meer de effecten van het regeerakkoord en de herverdeling van het gemeentefonds opgenomen. Over de exacte uitkomsten hiervan zullen wij u zo spoedige mogelijk informeren. In hoofdstuk 3 Financiële rapportage geven wij een nadere uiteenzetting van deze effecten en hun ontstaansgrond. Aangeboden door, burgemeester en wethouders van gemeente Hoeksche Waard B.W. Silvis-de Heer secretaris
Ch. B. Aptroot burgemeester 5
1.
Inleiding
Voor u ligt de Zomerrapportage 2022 van gemeente Hoeksche Waard. Hierin geven wij inzicht in de voortgang van de geformuleerde doelstellingen en onderwerpen/activiteiten uit de (actuele) begroting 2022.
1.1 Algemeen De Zomerrapportage 2022 In de zomerrapportage wordt over de voortgang van de Programmabegroting 2022 een toelichting gegeven over de doelstellingen en gerapporteerd over de ontwerpen/activiteiten. Met het doel te rapporteren over de belangrijkste beleids- en financiële afwijkingen in de programma’s van het huidige begrotingsjaar en de doorwerking hiervan in volgende jaren. Indien nodig kan de raad gevraagd worden om herverdeling van budget tussen programma’s of het muteren op reserves. Naast tekorten worden ook overschotten op budgetten gemeld. Hierbij maken we onderscheid in structurele en incidentele overschotten. De Zomerrapportage bevat de volgende onderdelen: •
Samenvatting en toelichting Hier geven wij een beeld van de uitkomsten van de Zomerrapportage en lichten wij de belangrijkste ontwikkelingen en verschillen toe.
•
Beleidsrapportage In de beleidsrapportage is per programma een verantwoording opgenomen over de voortgang van de doelstellingen en uit te voeren activiteiten. Deze doelstellingen en activiteiten zijn afkomstig uit de actuele Programmabegroting 2022. Over de activiteiten wordt gerapporteerd door middel van een indicator en indien nodig geven wij een toelichting.
√
•
Gereed Uitvoering loopt volgens planning en gestelde kaders Uitvoering staat onder druk, kans op afwijkingen. Extra bewaking van de kaders en planning Uitvoering wijkt in negatieve zin af van de planning en gestelde kaders. Maatregelen zijn vereist Financiële rapportage Hierin rapporteren wij over de afwijkingen van de Begroting en het Uitvoeringsprogramma investeringen, inclusief de mutaties op de reserves en voorzieningen. Hierbij hanteren wij de criteria die zijn vastgelegd in de Financiële Verordening 2021.
6
1.2 Samenvattend beeld Beleidsrapportage In totaal wordt er gerapporteerd over 95 activiteiten. Daarvan zijn 82 indicatoren op groen, 12 indicatoren op oranje en 1 indicatoren op rood gezet. Dit geeft het volgende beeld:
Totaal activiteiten en voortgang per programma
7
Financiële rapportage Actueel financieel beeld voorafgaand aan Zomerrapportage In onderstaande tabel is de primitieve begroting 2022 weergegeven. Na de begroting heeft de raad een aantal begrotingswijzigingen vastgesteld. De begrotingswijzigingen die effect hebben gehad op het begrotingssaldo, zijn in onderstaande tabel weergegeven. (bedragen x €1 miljoen) Actueel financiele beeld voorafgaand aan Zomerrapportage 2022 A I
2022
2023
Begrotingssaldo primitieve begroting 2022-2025
-8,0
-0,7
0,7
1,3
Waarvan incidentele baten (-/-) /lasten (+/+)
7,2
-0,3
-0,6
-0,0
Structureel begrotingssaldo op basis van primitieve begroting 2022-2025
-0,9
-1,0
0,1
1,3
24e Begrotingswijziging 2021: Slotrapportage 2021 (14/12/21)
1,7
-0,1
-0,1
-0,1
1e Begrotingswijziging 2022: Actuele ontwikkelingen bij Begroting 2022 (4/11/21) 8e Begrotingswijziging 2022: Energietoeslag lage inkomens (26/4/22)**
4,3
1,4
1,1
1,1
-1,6
0,0
0,0
0,0
9e Begrotingswijziging 2022: Leefgeldregeling noodopvang Oekrainers (24/5/22)**
-0,4
0,0
0,0
0,0
Saldo tussentijdse begrotingswijzigingen Waarvan incidentele baten (-/-) /lasten (+/+)
4,0
1,2
1,0
1,0
0,0
0,1
0,0
0,0
Structureel saldo van de tussentijdse begrotingswijzigingen
4,1
1,3
1,0
1,1
2024
2025
Tussentijdse begrotingswijzigingen:
B II
* De begrotingswijzigingen die géén effect op het begrotingssaldo hebben zijn vanwege de leesbaarheid buiten dit overzicht gehouden ** Tegenover deze lasten verwachten wij in de meicirculaire 2022 van het Rijk. Hierdoor wordt het saldo in 2022 positiever (€ 2,0 mln)
Na verwerking van de tussentijdse begrotingswijzigingen, is het structurele begrotingssaldo als volgt: (bedragen x €1 miljoen) Structureel begrotingssaldo vóórafgaand aan Zomerrapportage 2022 C III
Begrotingssaldo na tussentijdse begrotingswijzigingen (A+B) Waarvan incidentele baten (-/-) /lasten (+/+) Structureel begrotingssaldo na tussentijdse begrotingswijzigingen (I+II)
2022
2023
2024
2025 2,3
-4,0
0,5
1,7
7,2
-0,2
-0,6
0,0
3,2
0,3
1,2
2,4
Uit bovenstaande tabel blijkt dat na verwerking van de tussentijdse begrotingswijzigingen sprake is van een structureel sluitende begroting vanaf 2022. Dit perspectief vormt de basis voor deze Zomerrapportage. In deze Zomerrapportage zijn de financiële consequenties verwerkt van ontwikkelingen in het bestaande beleid. (bedragen x €1 miljoen) Zomerrapportage 2022
D IV
Ontwikkelingen bestaand beleid (voorstellen Zomerrapportage 2022) Saldo ontwikkelingen bestaand beleid Waarvan incidentele baten (-/-) /lasten (+/+) Structureel resultaat ontwikkelingen bestaand beleid
2022
2023
2024
2025
-0,5
-5,7
-7,3
-5,1
-0,5
-5,7
-7,3
-5,1
-2,0
-2,2
-0,2
-1,4
-2,5
-7,9
-7,5
-6,5
Uit bovenstaande tabel blijkt dat de Zomerrapportage een negatief effect heeft op het structurele begrotingssaldo in de jaren 2022 tot en met 2025. In de brief van de provincie over het ‘Financieel Toezicht Begroting 2022-2025’ geeft de provincie aan dat met ingang van de Begroting 2023-2026 strengere voorwaarden gelden voor incidentele baten en lasten (zie ook raadsinformatiebrief januari 2022). Op grond van een nieuwe handreiking ‘Incidentele baten en lasten’ van de 12 provincies (toezichthouders) worden alle lasten als ‘structureel’ beschouwd, tenzij er sprake is van een ‘duidelijke en onvoorwaardelijke einddatum’. Alleen in dat geval kunnen lasten als ‘incidenteel’ worden aangemerkt. Dit betekent dat de provincie strengere eisen stelt aan het opnemen van incidenteel beleid in de begroting. Indien niet aan de genoemde criteria wordt voldaan, dan worden deze lasten van het beleid als ‘structureel’ aangemerkt, die vervolgens van invloed zijn op het structurele evenwicht van de begroting. De provincie zal deze 8
strengere richtlijnen hanteren bij de toetsing van het structurele begrotingssaldo 2023-2026. Onder de incidentele baten en lasten in bovenstaande tabel zijn de mutaties verwerkt naar aanleiding van deze strengere richtlijnen van de provincie. Grootste mutaties Zomerrapportage In de Zomerrapportage 2022 zijn op hoofdlijnen de volgende grote mutaties verwerkt in de jaren 2022 tot en met 2025. De Zomerrapportage bevat daarmee de begrotingsaanpassingen voor de jaarschijf 2022 inclusief de verwachte structurele doorwerking van deze posten. (bedragen x €1 miljoen) Omschrijving grootste posten Bijstel l ing van grondverkopen en grondverwervingen (mn T ienvoet en Spuifront)
2022 1,7
2023 0,5
2024 - 0,9
2025 1,4
Lagere afschrijvingsl asten agv doorschuiven investeringen/ bijstel l en rente
1,4
0,6
0,2
0,1
Boekwinst verkoop gemeentehuis Numansdorp
0,6
0,0
0,0
0,0
Bijstel l ing deel nemersbijdrage Omgevingsdienst (OZHZ)
- 0,1
- 0,3
- 0,2
- 0,2
Bijstel l ing deel nemersbijdrage Dienst Gezondheid & Jeugd (Jeugdhul p)
- 0,3
- 2,0
- 2,2
- 2,1
Bijstel l ing deel nemersbijdrage Veil igheidsregio
- 0,4
- 0,4
- 0,4
- 0,4
Hogere kosten l eerl ingenvervoer agv toenemend aantal l eerl ingen
- 0,5
- 0,5
- 0,5
- 0,5
Prijsstijgingen openbaar gebied en begraafpl aatsen
- 1,0
- 1,5
- 1,5
- 1,5
T oename vraag en tariefsverhoging Wmo
- 1,0
- 1,3
- 1,3
- 1,3
Overige nadel en kl einer dan € 250.000
- 0,9
- 0,8
- 0,5
- 0,6
-0,5
-5,7
-7,3
-5,1
Schematisch geeft dit het volgende beeld: (bedragen x €1 miljoen)
Mutaties Zomerrapportage per programma Onderstaande tabel bevat de begrotingsaanpassingen van de Zomerrapportage per programma voor de jaren 2022-2025. Uit de tabel blijkt dat de grootste negatieve bijstelling is doorgevoerd in het programma 6. Sociaal Domein, met name als gevolg van de extra bijdrage voor jeugdhulp aan de Dienst Gezondheid & Jeugd en de toegenomen kosten voor de Wmo en prijsstijging bij de aanbesteding van nieuwe contracten. Daarnaast zijn de kosten in Programma 2. Verkeer, vervoer en 9
openbare ruimte toegenomen als gevolg van prijsstijgingen bij de aanbesteding van nieuwe contracten. (bedragen x €1 miljoen) Programma
2022
2023
2024
0. Bestuur en ondersteuning
0,8
-0,0
0,1
0,1
1. Veiligheid
-0,5
-0,4
-0,3
-0,3
2. Verkeer, vervoer en openbare ruimte
-0,9
-1,3
-1,6
-1,6
3. Economie
-0,3
-0,0
-0,0
-0,0
4. Onderwijs
-0,2
-0,5
-0,4
-0,4
5. Sport, cultuur en recreatie
0,1
-0,1
-0,1
-0,2
6. Sociaal domein
-1,0
-3,3
-3,4
-3,3
7. Volksgezondheid en milieu
-0,2
-0,5
-0,4
-0,4
8. Volkshuisvesting en ruimtelijke ordening
1,6
0,5
-0,9
1,4
Algemene dekkingsmiddelen, overhead, Vpb en onvoorzien
0,2
-0,1
-0,1
-0,2
Eindtotaal
-0,5
-5,7
-7,3
-5,1
2025
Schematisch geeft dit (voor wat betreft de jaarschijf 2022) per programma het volgende beeld:
10
Actueel financieel beeld na verwerking van Zomerrapportage Onderstaande tabel bevat het structurele begrotingssaldo na verwerking van de financiële aanpassingen in deze Zomerrapportage. (bedragen x €1 miljoen) Actueel financieel beeld na Zomerrapportage 2022 E V
Begrotingssaldo na Zomerrapportage 2022 (C+D) Waarvan incidentele baten (-/-) /lasten (+/+) Structureel begrotingssaldo na Zomerrapportage 2022 (III+IV)
2022
2023
2024
2025
-4,5
-5,2
-5,6
-2,7
5,2
-2,4
-0,8
-1,4
0,7
-7,6
-6,3
-4,1
Uit de tabel blijkt dat ná verwerking van de Zomerrapportage 2022 sprake is van een structureel begrotingstekort vanaf jaarschijf 2023. Op basis van het toezichtsregime van de Provincie dient de Begroting 2023 structureel sluitend zijn vanaf 2023. Indien de Begroting 2023 niet structureel sluitend is in 2023, dan dient aannemelijk te worden gemaakt dat de Begroting uiterlijk structureel sluitend is vanaf 2026. Uit de tabel blijkt dat wij hier, na verwerking van de ontwikkelingen van het huidige beleid (Zomerrapportage 2022), niet meer aan voldoen. In dit perspectief zijn de effecten van de meicirculaire 2022 voor de hoogte van de gemeentefondsuitkering nog niet verwerkt, aangezien de meicirculaire 2022 ten tijde van het opstellen van deze Zomerrapportage 2022 nog niet is gepubliceerd. Actuele ontwikkelingen Zoals hierboven aangegeven zijn de effecten van de meicirculaire 2022 nog niet verwerkt het bovenstaande meerjarenperspectief. In de meicirculaire 2022 verwachten wij meer duidelijkheid te krijgen over onder meer de effecten van het regeerakkoord, de effecten van de herverdeling van het gemeentefonds en de extra middelen voor jeugdhulp. Hieronder is een indicatief overzicht opgenomen van de belangrijkste actuele ontwikkelingen (kansen en risico’s), die het structurele begrotingssaldo nog kunnen beïnvloeden.
Hierbij merken wij nadrukkelijk op dat onderstaande posten een globale inschatting zijn van de mogelijke effecten. (bedragen x €1 mln) Actuele ontwikkelingen (kansen en risico's ) met structurele effecten
VI
2022
2023
2024
2025
Herverdeling gemeentefonds (Algemene uitkering)
0,0
-0,7
-2,0
-3,0
Bevriezen opschalingskorting Accres agv regeerakkoord/startnota Rijksmiddelen Jeugd (surplus irt 75% richtlijn) Invoering omgevingswet Harmonisatie sportaccommodaties Oekraine
0,0
1,5
2,0
2,5
1,8
2,7
5,2
6,0
0,0
1,3
1,2
1,1
0,0
PM
PM
PM
PM
PM
PM
PM
PM
PM
PM
PM
Totaal kansen en risico's huidige beleid (exclusief PM posten)
1,8
4,8
6,4
6,6
Toelichting op de tabel: Herverdeling van het gemeentefonds De effecten van de herverdeling per 1 januari 2023 zijn gebaseerd op de publicatie van de voorlopige uitkomsten op 23 december 2021 en de publicatie van de maartbrief, waarin het nieuwe ingroeipad is opgenomen (2023 max € 7,50 per inw; 2024 max € 22,50 per inw; vanaf 2025 max € 37,5 per inw). Bij de meicirculaire 2022 worden de exacte bedragen bekend gemaakt. Bevriezen opschalingskorting In het regeerakkoord is opgenomen dat de oploop van de opschalingskorting in deze regeerperiode (2023-2025) wordt ‘bevroren’. Vooralsnog wordt de opschalingskorting vanaf 2026 weer geheel opgevoerd, waardoor het voordeel vanaf 2026 vervalt. 11
Accres Als het Rijk meer geld uitgeeft, ontvangen gemeenten ook meer middelen en vice versa (‘samen de trap op, samen de trap af’). Pauw, de specialist op het gebied van de berekening van de Algemene uitkering, heeft een rekentool gepubliceerd op basis waarvan een inschatting van het accres kan worden gemaakt. Dit met een flinke slag om de arm, omdat ook in de effecten van het regeerakkoord nog niet duidelijk zijn. Bovendien dient er rekening mee te worden gehouden dat het accres op basis van de doorrekening van het regeerakkoord (effecten gepubliceerd in de voorjaarsnota van het rijk) nog kan worden aangepast. Het accres is nu in het overzicht opgenomen op basis van een globale inschatting (inclusief een afslag in verband met behoedzaamheid). Het accres voor 2026 is nog onduidelijk, aangezien in dat jaar de nieuwe regeerperiode aanvangt. Bij de meicirculaire 2022 worden de exacte bedragen bekend gemaakt. Rijksmiddelen Jeugdhulp In de begroting 2022 hield het college, op basis van de richtlijn van de arbitragecommissie rekening met 75% van de ontvangen extra rijksmiddelen. Dit was in afwachting van de besluitvorming van het nieuwe kabinet over de extra te realiseren besparingen op de jeugdhulp vanaf 2024 (€ 100 miljoen en vanaf 2025 € 500 miljoen). Inmiddels is duidelijk dat het Rijk de voorgenomen bezuinigingen op de jeugdzorg heeft geschrapt.
Dit betekent dat bij de meicirculaire 2022 van het gemeentefonds waarschijnlijk de resterende 25% van de rijksmiddelen opgenomen mogen worden in de begroting. Voor de Hoeksche Waard betekent dit mogelijk globaal een extra bijdrage van € 1,3 miljoen in 2023 aflopend tot € 1,1 miljoen in 2025. Vanaf 2026 hield het Rijk eerder al rekening met een grotere daling van de rijksbijdrage omdat het rijk ervan uitgaat dat gemeenten zelf maatregelen treffen om de kosten te reduceren. Hierdoor kan per saldo vanaf dat jaar geen extra rijksbijdrage als dekkingsmiddel opgenomen worden in onze begroting. Met het schrappen van de bezuinigingen op jeugdhulp (€ 100 miljoen en vanaf 2025 € 500 miljoen zal het rijk overigens onder andere onderzoeken of het mogelijk is om een eigen bijdrage voor jeugdzorg in te voeren. Het kabinet heeft de intentie om de jeugdzorg te reorganiseren in een poging de almaar oplopende wachtlijsten voor gespecialiseerde zorg terug te dringen. In de lichte jeugdzorg zou dan alleen bewezen effectieve zorg nog vergoed worden, waardoor veel behandelingen met onduidelijk effect vervallen. Met deze voorstellen wil de staatssecretaris van Volksgezondheid het overleg met gemeenten over de ‘hervormingsagenda’ vlottrekken. Die agenda moet in 2027 een miljard euro besparing opleveren.
Gedwongen gesloten jeugdzorg, waarbij jongeren met meestal zware gedragsproblemen worden opgesloten, wil de staatssecretaris het liefst beëindigen en vervangen door intensieve, kleinschalige zorg. Daar waar gesloten jeugdzorg toch nodig is, wil het Rijk deze met gemeenten en aanbieders transformeren naar woonvoorzieningen met een laag niveau van beveiliging Invoering omgevingswet De invoeringsdatum is verschoven naar 1 januari 2023. De raad besluit voor welke activiteiten geen vergunning meer hoeft te worden aangevraagd. Op basis van deze besluitvorming kunnen de effecten op de legesbaten worden verwerkt. Harmonisatie sportaccommodaties De harmonisatie sportaccommodaties dient nog te worden uitgevoerd. De effecten hiervan verwerken wij in de begroting zodra deze bekend zijn. Oekraïne De meerjarige effecten van de oorlog in de Oekraïne zijn op dit moment nog niet bekend.
12
Indien bovengenoemde ontwikkelingen (excl. PM posten) worden geeffectueerd, ziet het meerjarenperspectief er als volgt uit: (bedragen x €1 mln) Actueel financieel beeld na actuele ontwikkelingen Structureel begrotingssaldo na Zomerrapportage 2022 (V) Totaal kansen en risico's huidig beleid (exclusief PM posten) (VI) VII Structureel begrotingssaldo na actuele ontwikkelingen (V+VI)
2022
2023
2024
2025
0,7
-7,6
-6,3
-4,1
1,8
4,8
6,4
6,6
2,5
-2,8
0,1
2,5
Uit bovenstaand (indicatief) overzicht van het meerjarenperspectief, inclusief de globale inschatting van de actuele ontwikkelingen, blijkt vooralsnog een negatief begrotingssaldo in 2023. Hierbij merken wij op dat de Zomerrapportage 2022 de bijstelling betreft van het begrotingsjaar 2022 inclusief de structurele doorwerking in de 3 daaropvolgende jaren 2023-2025. In de eerstvolgende Begroting 2023-2026 voegen wij de jaarschijf 2026 toe. Uit de berichtgeving tot op heden is gebleken dat jaarschijf 2026 een (zeer) ongunstig beeld laat zien voor de gemeenten. Na de publicatie van de meicirculaire 2022 informeren wij u over de hoogte van de algemene uitkering voor onze gemeente en de daadwerkelijke effecten hiervan op het actuele meerjarenperspectief (inclusief jaarschijf 2026). Voor een nadere toelichting op alle voorstellen uit deze Zomerrapportage wordt verwezen naar hoofdstuk 3 Financiële Rapportage.
13
2.
Beleidsrapportage
Per programma leggen wij verantwoording af over de voortgang van de doelstellingen en activiteiten uit de actuele programmabegroting. Hierover wordt gerapporteerd door middel van een indicator en indien nodig geven wij een toelichting.
√
2.1
Gereed Uitvoering loopt volgens planning en gestelde kaders Uitvoering staat onder druk, kans op afwijkingen. Extra bewaking van de kaders en planning Uitvoering wijkt in negatieve zin af van de planning en gestelde kaders. Maatregelen zijn vereist
Programma 0 Bestuur en Ondersteuning
Tot het programma Bestuur en Ondersteuning behoren de taakvelden bestuur, burgerzaken (inclusief dienstverlening) en beheer overige gebouwen en gronden. Voortgang Doel Op elk kanaal ervaart de klant dezelfde passende, betrouwbare, eenvoudige en kwalitatief goede dienstverlening, afgestemd op de vraag van de klant. Wij hebben inzicht in de waardering/wensen van onze klanten, handelen proactief en sturen, daar waar nodig, bij. Overheidsinformatie toegankelijker, transparanter, vindbaarder maken
Uitvoering van de Regio Deal
Gemeentelijk vastgoed is zoveel mogelijk energieneutraal in 2030 (PN 2022)
Het op orde brengen van de vastgoedportefeuille door uitvoering van het in 2021 vastgestelde vastgoedbeleid, waaronder het opstellen van een integraal accommodatieplan (IAP) per dorp
Onderwerp/activiteit
Planning
Het uitvoeren van doorlopende kwaliteitsmeting op alle dienstverlenings- en communicatiekanalen. Het monitoren en anlyseren van de beschikbare data (kwantitatief en kwalitatief).
2022 e.v.
Actief openbaar maken van documenten en bevorderen dat wij actief en met een open houding de samenwerking met de samenleving opzoeken. Uitvoering huidig programma Regio Deal. Daarnaast wil de regio met een regionale investeringsagenda impuls geven aan de Brede Welvaart langs 3 sporen. 1. Opstellen regionale investeringsagenda 2. Verkennen van een strategische agenda met PZH 3. Afgestemd lobbyen en netwerken Bij de uitvoering van projecten zetten wij zoveel mogelijk in op het maximaal benutten van de kansen op verduurzaming van het gemeentelijk vastgoed. Uitvoeren van in 2021 vastgestelde vastgoedbeleid Integraal Accommodatieplan (IAP)
2022 e.v.
Voortgang
Jan. 2022 Juni 2022 2022 2023 e.v.
2022 e.v. 2022 e.v.
14
2.2
Programma 1 Veiligheid
Tot het programma Veiligheid behoren de taakvelden crisisbeheersing en brandweer en openbare orde (inclusief handhaving) en veiligheid. Voortgang Doel
Onderwerp/activiteit
Planning
Ketenaanpak verstevigen
Verankeren van de samenwerking, opschaling en de juridische kaders die samenwerking en informatieuitwisseling helpen mogelijk maken Zoeken naar mogelijkheden, samen met het Sociaal Domein, om jeugd passende alternatieven (activiteiten en locaties) te bieden en daartoe te bewegen
20212022
Een samenleving waarin de focus ligt op wat wel mogelijk is binnen de bandbreedte van Coronaregels. Polarisatie voorkomen en depolariseren waar nodig door niet de polen te bestrijden maar het midden te versterken.
Verschuiving accent vergunningverlening
2022
Dag van de Dialoog
2022
Doorontwikkeling van het team Handhaving Openbare Ruimte (PN 2022)
- Verdere uitwerking en toepassingen van de diversiteit aan thema’s binnen het takenpakket - Verdieping en verdere vormgeving aan het gebiedsgericht werken o.b.v. de ambitie m.b.t dorpsgericht werken (PN 2022)
2022
Voorkomen dat criminelen de veiligheid en het ondernemersklimaat in onze buitengebieden aantasten.
Keurmerk Veilig Buitengebied invoeren
2022
Alternatieven voor vrijetijdsbesteding creëren
20212022
Voortgang
Realiseren van breed commitment, draagvlak en daarmee het realiseren van jongeren ontmoetingsplaatsen is erg arbeidsintensief en kost meer tijd dan vooraf gepland.
Ivm extra onvoorziene werkzaamheden waaronder o.a. de opvang van vluchtelingen is dit vertraagd. Team handhaving openbare ruimte heeft een lastige periode achter de rug onder andere door de impact van handhaving van de coronamaatregelen. Het team richt zich nu op de doorontwikkeling. De uitwerking vindt hoofdzakelijk in het tweede deel van 2022 plaats. Ivm extra onvoorziene werkzaamheden waaronder o.a. de opvang van vluchtelingen is dit vertraagd.
15
2.3
Programma 2 Verkeer, Vervoer en Openbare ruimte
Tot het programma Verkeer, Vervoer en Openbare ruimte behoren de taakvelden verkeer en vervoer, parkeren, recreatieve havens, economische havens en waterwegen, openbaar vervoer, wegen, openbaar groen en (openlucht) recreatie, riolering, afval en begraafplaatsen en crematoria. Voortgang Doel
Onderwerp/activiteit
Planning
In de planperiode t/m 2024 de openbare ruimte een kwaliteitsimpuls geven
Uitvoeren diverse onderhoudsprojecten en daarmee verbeteren beeldkwaliteit
2022 t/m 2024
De (stedelijke) gebieden rondom Hoeksche Waard zijn op multimodale manier snel, veilig en comfortabel bereikbaar. De twee onderwerpen die hiernaast staan beschreven zijn belangrijk om de onderlinge verbinding te verbeteren.
Overlast minimaliseren renovatie Heinenoordtunnel door infrastructurele (o.a. Parallelweg N217) en gedragsbeïnvloedende maatr egelen te treffen in de periode tot en met 2024.
t/m 2024
De Randweg Klaaswaal is onderdeel van de Mobiliteitsagenda samen met de provincie Zuid-Holland. Met de aanleg van een Randweg wordt het doorgaande verkeer uit Klaaswaal gehaald om hiermee de leefbaarheid en de verkeersveiligheid te vergroten. We volgen de ontwikkelingen op de Haringvlietbrug nauwgezet.
De dorpen in Hoeksche Waard zijn multimodaal met elkaar verbonden
Verbeteren ontsluiting Hoeksche Waard West
Realiseren mobiliteitsagenda Provincie Zuid-Holland We zetten in op verschillende methoden van vervoer: met de auto, fiets en het OV blijft de Hoeksche Waard zowel intern als extern goed bereikbaar.
Door lopend
Het zuidwesten van de Hoeksche Waard is niet met passende ontsluitingswegen ontsloten. De oplossing moet passen bij het karakter van het gebied en bijdragen aan de verbetering van: • de doorstroming van het verkeer; • de leefbaarheid voor bewoners van de omliggende dijken; • de verkeersveiligheid, met name voor fietsers.
2025
Voortgang
Door onvoorziene omstandigheden noodzaak planning aan te passen bij verschillende projecten. Financiële middelen staan onder druk vanwege stijgende prijzen materialen en personeel. In de Statencommissie van 22 juni wordt dit besproken.
16
De impact van mobiliteit op de leefbaarheid wordt verlaagd
Verbetering van de biodiversiteit
De manier waarop we werken aan de doelstelling om Nederland in 2050 klimaatadaptief ingericht te hebben Klimaatadaptief 2050
De doelstelling verschuift van ‘De hoeveelheid restafval verminderen’ naar ‘Kwaliteitsverbetering van de gescheiden grondstoffen’
Stimuleren en faciliteren gebruik duurzame vormen van mobiliteit. Dit doel hangt deels samen met het treffen van gedrag beïnvloedende maatregelen ten behoeve van het minimaliseren van overlast door renovatie Heinenoordtunnel. (PN 2022) Vergroten van de biodiversiteit
2022 2025
Uitvoeringsprogramma biodiversiteit realiseren (PN 2022) Klimaatadaptief inrichten van de openbare ruimte
2022-2025
Realiseren uitvoeringsagenda en uitvoeringsprogramma klimaatadaptatie (PN 2022) We laten de RAD meer toezien op de kwaliteit door meer en frequenter de aangeboden containers en zakken te controleren. Daarnaast communiceren we helder wat er wel en niet aangeboden mag worden in de verschillende inzamelmiddelen.
2022-2025
2022 t/m 2050
Klimaatadaptief inrichten leidt tot hogere beheerkosten. Deze zijn nog niet structureel geborgd. Keuzes noodzakelijk.
2022
17
2.4
Programma 3 Economie
Tot het programma Economie behoren de taakvelden economische ontwikkelingen, fysieke bedrijfsinfrastructuur, bedrijvenloket en bedrijfsregelingen en economische promotie. Voortgang Doel
Onderwerp/activiteit
Planning
Een gezond economisch vestigingsklimaat
Uitvoering beleidsplan startende ondernemers bestaande uit acties gericht op het terugdringen c.q. beperken van het aantal stoppers en het informeren en ondersteunen van uitkeringsgerechtigden bij de start van een eigen onderneming. (PN 2022) Pendelonderzoek ten behoeve van beperken uitgaande pendel
2022
Inspiratiesessies bedrijven op gebied van arbeidsmarkt, sociaal ondernemerschap en Leven Lang Leren en Ontwikkelen Ontwikkelen Smart Hubs
20222023
In 2030 is de arbeidsmarkt in de Hoeksche Waard vitaal, omdat (toekomstige) vraag en aanbod in kwantitatieve en kwalitatieve zin in evenwicht is.
De Hoeksche Waard is als Foodlab voor de Randstad koploper op het gebied van gezond voedsel en duurzame en innovatieve landbouw. De gemeente heeft de ambitie om de kennis en kunde op dit gebied in de Hoeksche Waard zichtbaar en beleefbaar te maken voor een breed regionaal publiek en te benutten voor verbeteringen in de landbouw, natuur en gezondheid.
Het versterken van het (economisch) vestigingsklimaat
Bevorderen betrokkenheid van werkgevers bij de inclusieve samenleving door versterking sociaal ondernemerschap In samenwerking met het ruimtelijk domein opstellen van een toetsingswijzer multifunctionele landbouw
Innovatieve projecten voor herstel en behoud bodemkwaliteit (Regio Deal) Korte Keten initiatieven waarmee de afstand tussen boer en burger wordt verkleind en de voedselketen wordt verduurzaamd (Regio Deal) Projecten op gebied van regionale kennisontwikkeling en –deling (Regio Deal) Praktisch sociaal - economisch herstelplan coronacrisis gericht op
Voortgang
2022
20222023 2022
2022
De opgestelde projectopdracht is aangehouden door het college en ter afstemming en besluitvorming doorgeschoven voor het nieuwe college
20222024 20222024
20222024 20222024
18
en welzijn
herstel van de zwaar getroffen ondernemersgroepen. Deze integrale en concrete plannen moeten zorgen voor het (deels) opvangen van de negatieve effecten van de crisis. (PN 2022) Visie Vrijetijdseconomie uitvoeringsprogramma Allianties vrijetijdseconomie Doorontwikkelen waterverbindingen Doorontwikkelen recreatieve routes
Het versterken van het toeristisch-recreatief profiel
Verbinden Recreatie en Toerisme rond het Haringvliet (Regio Deal) Natuur en beleving kust Voordelta (Regio Deal) Herstructurering campings en recreatieterreinen (Regio Deal) Professionele gebiedsmarketing organisatie Opbouwen naamsbekendheid Hoeksche Waard en vergroten positie Hoeksche Waard Cross-mediaal marketing platform Professionaliseren gastheerschap Hoeksche Waard
2022 20222023 20222024 20222024 20222024 20222024 20222024 20222024 20222024 20222024 20222024
19
2.5
Programma 4 Onderwijs
Tot het programma Onderwijs behoren de taakvelden openbaar basisonderwijs, onderwijshuisvesting en onderwijsbeleid en leerlingzaken. Voortgang Doel
Onderwerp/activiteit
Planning
Stimuleren van persoonlijke ontwikkeling en zelfredzaamheid: het bevorderen van kansengelijkheid in de voorschoolse periode en in het onderwijs.
Lokale uitvoering Nationaal Programma Onderwijs, zodat leervertragingen worden ingehaald en leerlingen die het moeilijk hebben, ondersteund worden. Uitvoering geven aan de vastgestelde Lokale Educatieve Agenda 2021-2022 Hoeksche Waard (LEA), waaronder de thema’s • onderwijskansenbeleid, • het versterken van het leesonderwijs en buitenschoolse opvang plus Uitvoering geven aan de vastgestelde Lokale Educatieve Agenda 2021-2022 Hoeksche Waard (LEA), waaronder de thema’s: - passend onderwijs en jeugdhulp, - jeugdhulp in de (voor)school en thuiszitters. Bijdragen aan het opstellen van de ondersteuningsplannen van de drie samenwerkingsverbanden Passend Onderwijs. Uitvoering geven aan het door de raad vastgestelde Integraal Huisvestingsplan (IHP) Onderwijs 2021- 2024. De kaders voor bewegingsonderwijs zijn met ingang van het schooljaar 2022-2023 door de gemeenteraad vastgesteld en uitvoering volgt.
20212023
Versterken van een sociaal en verbonden Hoeksche Waard: het stimuleren van een passend, toegankelijk, gedifferentieerd en kwalitatief hoogwaardig onderwijsaanbod voor ieder kind in de Hoeksche Waard.
Versterken van een sociaal en verbonden Hoeksche Waard: een kwalitatief goed onderwijshuisvestingsaanbod.
Voortgang Getemporiseerd (ivm herprioritering (noodopvang Oekraïne)
20212022
20212022
20222023
20212024
20222024
Is nog niet gestart, maakt deel uit van de nog op te starten nota sport en bewegen.
20
2.6
Programma 5 Sport, Cultuur en Recreatie
Tot programma Sport, Cultuur en Recreatie behoren de taakvelden sportbeleid en activering, sportaccommodaties, cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie, musea, cultureel erfgoed en media. Ook het subsidiebeleid en welzijnswerk zijn in dit programma ondergebracht. Voortgang Doel Stimuleren van persoonlijke ontwikkeling en zelfredzaamheid: het bevorderen van sport- en cultuurdeelname
Versterken van een sociaal en verbonden Hoeksche Waard: een stevige ba sis voor sport en cultuur
Behoud en ontwikkeling van cultureel erfgoed in de Hoeksche Waard (PN 2022)
Onderwerp/activiteit Uitvoering geven aan de Uitvoeringsagenda cultuur Ontwikkelen van integrale sport- en beweegnota en beleid voor financiële ondersteuning van jeugdtopsporttalenten (PN 2022) De uitvoeringsagenda’s cultuur & erfgoed (2021-2024) zijn uitgevoerd. Het accent ligt daarbij op het versterken van de basis(infra)structuur door het bieden van duidelijke financiële voorwaarden, zorg voor goede huisvesting en het faciliteren en stimuleren van onderlinge samenwerking. Daarnaast ligt het accent op het verankeren van erfgoed in ruimtelijke beleidsinstrumenten. Het beleid voor de harmonisatie voor de buitensportaccommodaties is gereed en wordt geïmplementeerd. Daarnaast vin den nog investeringen vanuit het huidige beleid plaats (PN 2022) Restauratie en nieuwbouw van Fort Buitensluis (PN 2022)
Planning 20222024 2022
Voortgang
Uitvoering loopt vertraging op ivm knelpunt beschikbare capaciteit.
20222024
20222024
Inventarisatie vergt meer tijd dan voorzien.
2022 2023
21
2.7
Programma 6 Sociaal Domein
Tot het programma Sociaal Domein behoren de taakvelden samenkracht en inwonersparticipatie, wijkteams, inkomensregelingen, begeleide participatie, arbeidsparticipatie, maatwerkvoorzieningen (Wmo), maatwerkdienstverlening 18+, maatwerkdienstverlening 18-, geëscaleerde zorg 18+ en geëscaleerde zorg 18-. Voortgang Doel
Onderwerp/activiteit
Planning
Versterken van een sociaal en verbonden Hoeksche Waard
We voeren collectieve bewustwordings activiteiten uit, zoals Lang leve thuis, het signalerend huisbezoek en de dementievriendelijke samenleving met als doel instroom in individuele voorzieningen te verminderen en voork omen. We dragen zowel lokaal als regionaal bij aan het verbeteren van de integrale samenwerking door het organiseren van passende overlegtafels en het faciliteren van netwerkbijeenkomsten, zoals het Sturingsoverleg Jeugd HW, de netwerkbijeenkomst Jongeren en het Geld, de Werkgroep Regenbooggemeente en de regionale werkwijze Veilig opgroeien is Teamwork. We dragen bij aan het dichten van de digitale kloof via het verbeteren van digitale vaardigheden en het faciliteren/ beschikbaar stellen van tablets voor ouderen. We realiseren met inwoners en partners laagdrempelige ontmoetingsplekken in ieder dorp, voor informatie/inspiratie/steun en activiteiten. We ondersteunen de participatie van inwoners met een laag inkomen via de éénjarige pilot OV Minima, waarbij inwoners gratis reizen in de regio met het Dal Vrij-busabonnement. We verkleinen de afstand van de arbeidsmarkt tot onze inwoners. We streven ernaar dat werkgevers meer uitgaan van talenten dan een CV. Hiervoor wordt het project HalloWerk voortgezet. We ondernemen in overleg met onze partners actie in de ontstane scheefgroei tussen de indexering en CAO-ontwikkeling in het
2022
Voortgang
2022
2022
Uitvoering staat onder druk vanwege leveringsproblemen bij één van de uitvoerende partners.
20222030
20212022
2022 e.v.
2022
22
Stimuleren van persoonlijke ontwikkeling en zelfredzaamheid
Bieden van toegang en passende ondersteuning
sociaal domein. Dit leidt mogelijk tot een financiële of inhoudelijke bijstelling. We willen kwetsbare jongeren in staat stellen naar vermogen de overgang te maken naar betaald werk dan wel dagbesteding. Daarvoor maken we o.a. werkafspraken met onderwijspartners en ondernemers en zetten we het project Matchmaker voort. We willen dat meer inwoners kunnen deelnemen op de arbeidsmarkt. Dat doen we o.a. via netwerkvorming, het organiseren van werk-leerlijnen en het versterken van onze inzet op SROI. Met het door-ontwikkelen van de jeugd- en wijkteams ondersteunen we inwoners eerder en beter met hun hulpvraag en dringen we het beroep op de maatwerkvoorzieningen terug We verlengen de verhuisregeling. We bieden actief advies via het Meldpunt Schulden om (beginnende) opstapeling van betalingsachterstanden door schulden te voorkomen of vroegtijdig aan te pakken. Bij inwoners met ernstige stapeling van schulden gaan we vrijblijvend bij mensen op huisbezoek met het team Vroeg Erop. We faciliteren een aantal laagdrempelige h uiskamers voor kwetsbare inwoners in samenhang met partners zoals beschreven in de concept visie Wonen, Welzijn Zorg en faciliteren ook particuliere initiatieven t.b.v. ontmoeten. We ontwikkelen met partners passende vormen van schulphulp, bijv. het saneringskrediet en organiseren dat ook ondernemers toegang hebben tot de gemeentelijke schulddienstverlening.
De eerste positieve resultaten van de uitvoering van het lokaal transformatieplan jeugdhulp zijn zichtbaar: de samenwerking tussen huisartsen en jeugdteams is geïntensiveerd en de eerste tekenen van kostenreductie worden
2022
2022
2022
2022e.v.
Geen structurele financiën gevonden
20212022
2022
2022 e.v.
2022 e.v.
23
zichtbaar. Beschikkingen jeugdhulp worden afgegeven, passend binnen het werkkader van normalisering& demedicalisering, koste nbewustzijn en het stellen van duidelijke doelen en resultaten HWwerkt! is als uitvoeringsorganisatie versterkt: er is inzicht in het cliëntenbestand en er wordt (meer) samengewerkt met werkgevers en partners in de regio. We zetten in op het verbeteren van de kwaliteit van de dienstverlening Sociaal Domein onder andere door verdergaande digitalisering, procesoptimalisaties en een duidelijke werkwijze. De randvoorwaarden voor de nieuwe Wet inburgering zijn gerealiseerd. De optimaliseren de samenwerking met de gemeente Nissewaard voor beschermd wonen/maatschappelijke opvang. Er zijn integrale werkprocessen opgesteld en ingericht met ketenpartners. De toegang tot voorzieningen wordt georganiseerd vanuit het perspectief van de inwoner, waarbij de klantreis bepalend is voor de werkprocessen. We starten de pilotproject Doorbraakmethode, om effectiever ma atwerk te leveren. Intern worden processen op elkaar afgestemd (Werk & WMO, Werk & Inkomen, 18- en 18 +, jeugden wijkteams & gemeentelijke uitvoering en Zorg & Veiligheid). We willen dat het aanbod voor begeleiding bijdraagt dat inwoners zo veel mogelijk zelfstandig kunnen deelnemen in de samenleving. Het herstel van zelfstandigheid zal blijken uit de stijgende uitstroomcijfers.
Het diverse aanbod moet goed aansluiten op de vraag, hetgeen zal blijken uit de cliëntervaringen. Dit wordt meegenomen bij de inkoop van de WMO-begeleiding. We bieden passende WMOondersteuning, waarbij we recht doen aan de behoefte van de inwoner en tegelijkertijd de grenzen bewaken die de begroting ons oplegt. Daardoor zullen we in 2022 de stijgende trend van de uitgaven binnen het Sociale
2022 e.v.
2022 e.v.
2022
2022 e.v.
2022e.v.
2022
24
Domein trachten om te buigen, mede op basis van een nadere analyse van de oorzaken. Ingrijpen bij crisis en onveiligheid
We stellen een uitvoeringsagenda ‘complexe maatschappelijke zorg in de Hoeksche Waard’ vast en beginnen in 2022 met de implementatie. Onder meer ontwikkelen en borgen we het crisis escalatiemodel (overzicht, instrumenten, processen en werkafspraken over op- en afschalen bij een crisis) en gaan tijdens en voorafgaand aan (preventief) onveilige situaties zoveel mogelijk werken met de inzet van ervaringsdeskundigen. We verbeteren de integrale ketensamenwerking Zorg en Veiligheid, lokaal en regionaal. We investeren in overlegstructuren en – vormen en passen zo nodig ook de interne werkprocessen en overleggen aan en zullen o.a. een actieve bijdrage leveren aan de doorontwikkeling van de werkwijze ‘Veilig opgroeien is teamwork’. We maken aanvullende afspraken met ketenpartners over gegevensuitwisseling en de borging ervan.
2022
2022
25
2.8
Programma 7 Volksgezondheid en Milieu
Tot het programma Volksgezondheid en Milieu behoren de taakvelden volksgezondheid en milieubeheer (inclusief duurzame energie). Voortgang Doel
Toelichting
Planning
Klimaatneutraal 2050
Realiseren uitvoeringsprogramma ‘Bio diversiteit 2021-2026’ in 2022 Uitvoering geven aan Communicatie en participatie en monitoring en sturing programmaplan Duurzaamheid (PN 2022) Regionale Energiestrategie (doorlopend, iedere 2 jaar herijking) (PN 2022) Transitievisie Warmte (doorlopend, iedere 4 jaar herijking) (PN2022)
2022
Energieneutraal 2040/ Klimaatneutraal 2050 (PN 2022)
Circulair 2050/Klimaatneutraal 2050 (PN 2022) Correcte uitvoering van de wettelijke BRO-taken door de gemeente. (PN 2022)
Versterken van een sociaal en verbonden Hoeksche Waard en stimuleren van persoonlijke ontwikkeling en zelfredzaamheid: gezond blijven en gezondheid bevorderen en beschermen
2022-2026
2022-2025
2022-2025
Realiseren uitvoeringsprogramma ‘Hoeksche Waard richting energieneutraal 2021-2026’ (PN 2022)
2022-2025
Realiseren uitvoeringsprogramma ‘Circulaire economie Hoeksche Waard 2021-2026’ (PN 2022) Samenwerkingsovereenkomst voor volledige ontzorging van de BRO met OZHZ getekend (PN 2022)
2022-2025
We geven uitvoering aan de bij de Nota Publieke Gezondheid 2021-2023 en het behorende uitvoeringsprogramma'.
Per 1 jan 2022
Wij sluiten samen met publieke en
Voortgang
Per 1 jan 2022
Voor 2022 bestaan de verbeterpunten uit het inrichten en borgen van de gemeentelijke processen voor de aanlevering van BRO ondergrondgegeve ns aan OZHZ Loopt tot en met 2023. Zowel Gezondheidsbevordering en Bescherming loopt op schema. In de tijd is wel wat doorgeschoven naar 2023 bv Lokaal Hitteplan. Elk jaar is er een Jaaroverzicht van de uitgevoerde inspanningen in het kader van Gezondheidsbevordering Preventieakkoord is 26
private partijen een preventieakkoord.
gereed maar uitvoering ervan komt langzaam op gang. Bij enkele partijen is onvrede/onduidelijk heid over het proces. Gesprekken hierover vinden plaats.
27
2.9
Programma 8 Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening
Tot het programma Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening behoren de taakvelden ruimtelijke ordening, grondexploitatie (anders dan bedrijventerreinen), wonen en bouwen. Voortgang Doel
Onderwerp/activiteit
De inwerkingtredingsdatum van 1 januari 2023 minimaal te voldoen aan alle wettelijke vereisten uit de Omgevingswet Integrale ontwikkelkaders op te stellen, die gericht zijn op de gebiedsopgaven en de omgevingskwaliteit Het grondbeleid inzetten als een middel om onze (ruimtelijke) opgaven en doelstellingen te verwezenlijken Een kwalitatief woningbouwprogramma met de juiste woning op de juiste plek De instroom van jonge huishoudens faciliteren om de demografische balans te behouden Een continue toevoeging van 500 woningen per jaar aan de woningvoorraad om te voldoen aan de vraag
Implementatieactiviteiten omgevingswet
Planning 2022
Opstellen Leidraad voor ontwikkeling Hoeksche Waard (eerder ontwikkelagenda)
2022
Nota Grondbeleid opstellen & onderzoek naar actief grondbeleid
20222024
Activiteiten ter realisatie van onze doelstelling ‘de juiste woning op de juiste plek’ Instroom jonge huishoudens
20222024
Versnelling Woningbouw
20222024
Voortgang
20222024
28
29
3.
Financiële rapportage
In de Zomerrapportage 2022 stellen wij de huidige budgetten en investeringskredieten uit de actuele Programmabegroting 2022 bij. In de bijlagen 1 en 2 zijn respectievelijk de administratieve begrotingswijzigingen en de begrotingswijziging van deze zomerrapportage opgenomen. Resultaat Zomerrapportage Hieronder treft u een totaaloverzicht van de mutaties per programma. De toelichting op de mutaties per programma en per taakveld treft u aan in de volgende paragrafen. Zoals vastgelegd in de Financiële verordening geven wij in de Zomerrapportage een toelichting op alle afwijkingen groter dan € 250.000,- op taakveldniveau. (bedragen x €1.000) Programma 0. Bestuur en ondersteuning 1. Veiligheid 2. Verkeer, vervoer en openbare ruimte 3. Economie 4. Onderwijs 5. Sport, cultuur en recreatie 6. Sociaal domein 7. Volksgezondheid en milieu 8. Volkshuisvesting en ruimtelijke ordening Algemene dekkingsmiddelen, overhead, Vpb en onvoorzien Eindtotaal
2022
2023
2024
0,8
-0,0
0,1
0,1
-0,5
-0,4
-0,3
-0,3
-0,9
-1,3
-1,6
-1,6
-0,3
-0,0
-0,0
-0,0
-0,2
-0,5
-0,4
-0,4
0,1
-0,1
-0,1
-0,2
-1,0
-3,3
-3,4
-3,3
-0,2
-0,5
-0,4
-0,4
1,6
0,5
-0,9
1,4
0,2
-0,1
-0,1
-0,2
-0,5
-5,7
-7,3
-5,1
2025
Toelichting In deze Zomerrapportage is een aantal financiële wijzigingen in 2022 doorgevoerd. Daar waar sprake is van een structurele doorwerking van deze wijzigingen, zijn deze mutaties ook meteen structureel verwerkt. Een nadere toelichting van de mutaties op hoofdlijnen in deze Zomerrapportage is te vinden in de navolgende hoofdstukken, waar de toelichtingen per programma zijn opgenomen. Uit de tabel blijkt de aanpassing vanuit deze Zomerrapportage op de begroting 2022 per saldo relatief beperkt (€ 0,5 mln) met name door incidentele voordelen door grondverkopen. In de jaren daarna zien we oplopende (structurele) negatieve effecten. Dit wordt met name veroorzaakt door de structurele doorwerking van aanvullende bijdragen aan enkele gemeenschappelijke regelingen op basis van de conceptbegrotingen 2023 (met name de DG&J, maar ook bij de VRZHZ en OZHZ), de (verdere) toename van de Wmo-uitgaven inclusief de prijsstijgingen door aanbesteding van nieuwe contracten en de doorwerking van prijsstijgingen in het openbaar gebied.
30
3.1
Programma 0 Bestuur en Ondersteuning
In onderstaande tabel zijn de mutaties van de budgetten opgenomen die betrekking hebben op programma 0 Bestuur en Ondersteuning. (bedragen x € 1.000) Taakveld
2022
2023
0.1 Bestuur
-55
-55
-55
-55 -
0.2 Burgerzaken
44
41
138
0.3 Beheer overige gebouwen en gronden
777
-14
-31
141 Betreft met name de verkoop van het gemeentehuis Numansdorp in 2022 in plaats -31 van 2021.
Eindtotaal
766
-28
53
55
3.2
2024
2025 Toelichting
Programma 1 Veiligheid
In onderstaande tabel zijn de mutaties van de budgetten opgenomen die betrekking hebben op programma 1 Veiligheid. (bedragen x €1.000) Taakveld
2022
2023
2024
1.1 Crisisbeheersing en brandweer
-395
-349
-349
1.2 Openbare orde en veiligheid
-76
-60
0
0
Eindtotaal
-471
-409
-349
-349
3.3
2025 Toelichting Bijstellen bijdrage aan de GR Veiligheidsregio Zuid Holland Zuid (conform conceptbegroting -349 2023)
Programma 2 Verkeer, Vervoer en Openbare Ruimte
In onderstaande tabel zijn de mutaties van de budgetten opgenomen die betrekking hebben op programma 2 Verkeer, Vervoer en Openbare Ruimte (bedragen x €1.000) Taakveld
2022
2023
2024
2025 Toelichting
2.1 Verkeer en vervoer
-133
118
-95
-102 -
2.3 Recreatieve havens
60
57
8
8 -
2.4 Economische havens en waterwegen
107
5
5
5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie
-547
-1.095
-1.105
0
0
0
0 -
-30
-28
-28
-28 Als gevolg van prijsstijgingen van aanbesteding van nieuwe contracten nemen de kosten fors toe. Daarnaast is als gevolg van het verruimen van de service op de begraafplaatsen en het zorgvuldig schouwen en ruimen van graven minder tijd beschikbaar voor de onderhoudswerkzaamheden, waardoor -400 werkzaamheden moeten worden uitbesteed.
7.2 Riolering 7.3 Afval
7.5 Begraafplaatsen en crematoria
-400
-400
-400
Eindtotaal
-942
-1.344
-1.615
5 Als gevolg van de prijsstijgingen nemen de kosten bij aanbesteding van nieuwe contracten -1.105 fors toe.
-1.622
31
3.4
Programma 3 Economie
In onderstaande tabel zijn de mutaties van de budgetten opgenomen die betrekking hebben op programma 3 Economie. (bedragen x €1.000) Taakveld
2022
2023
2024
3.1 Economische ontwikkeling
-68
0
0
0 -
3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur
0
0
0
0 -
3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen
-90
0
0
0 -
3.4 Economische promotie
-118
-24
-35
-35 -
Eindtotaal
-276
-23
-35
-35
3.5
2025 Toelichting
Programma 4 Onderwijs
In onderstaande tabel zijn de mutaties van de budgetten opgenomen die betrekking hebben op programma 4 Onderwijs. (bedragen x €1.000) Taakveld
2022
2023
2024
2025 Toelichting
4.2 Onderwijshuisvesting
207
-31
10
4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken
-442
-451
-451
2022: Tijdelijke huisvesting Het Talent pas noodzakelijk vanaf 2023 i.v.m. vervangende nieuwbouw (+/+ € 0,2 mln). 2023: Tijdelijke huisvesting Het Talent pas noodzakelijk vanaf 2023 i.v.m. vervangende nieuwbouw (-/- € 0,2 mln); Daar tegenover staat een voordeel ad € 0,2 mln als gevolg van investeringen die zijn doorgeschoven waarbij de 10 betreffende afschrijvingskosten later starten. Hogere kosten voor leerlingenvervoer als gevolg van een toename van 50 leerlingen t.o.v. het voorgaande schooljaar. Daarnaast zijn er leerlingen die naar verderweg gelegen scholen vervoerd moeten worden. Dit zijn vaak aparte en -451 daardoor dure taxiritten.
Eindtotaal
-235
-481
-441
-441
3.6
Programma 5 Sport, Cultuur en Recreatie
In onderstaande tabel zijn de mutaties van de budgetten opgenomen die betrekking hebben op programma 5 Sport, Cultuur en Recreatie. (bedragen x €1.000) Taakveld
2022
2023
2024
2025 Toelichting
5.1 Sportbeleid en activering
35
-57
-57
-85 -
5.2 Sportaccommodaties
56
-30
-30
-41 -
5.6 Media
-35
-25
-25
-25 -
Eindtotaal
55
-113
-113
-151
32
3.7
Programma 6 Sociaal Domein
In onderstaande tabel zijn de mutaties van de budgetten opgenomen die betrekking hebben op programma 6 Sociaal Domein. (bedragen x €1.000) Taakveld
2022
2023
2024
2025 Toelichting
6.1 Samenkracht en burgerparticipatie
92
68
110
110 -
6.2 Wijkteams
-35
-8
-8
-8 -
6.4 Begeleide participatie
32
-27
-27
-27 -
6.5 Arbeidsparticipatie
60
-20
-20
-20 -
6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO)
70
70
70
6.71 Maatwerkdienstverlening 18+
-1.010
-1.319
-1.319
6.72 Maatwerkdienstverlening 18-
-274
-1.962
-2.222
70 Als gevolg van autonome groei van de vraag en tariefsverhogingen bij aanbestedingen, nemen -1.319 de kosten toe Bijstellen bijdrage aan de GR Dienst Gezondheid & Jeugd (DG&J) op basis van de de conceptbegroting 2023. Betreft met name -2.125 de groei in de kosten voor Jeugdhulp.
0
In 2023 is sprake van een terugontvangst van niet bestede middelen over de afgelopen jaren voor maatschappelijke opvang, vrouwenopvang en beschermd wonen van de Centrumgemeente Nissewaard van € 2 mln. Deze middelen storten wij in de algemene reserve (per saldo 0 geen exploitatie-effect)
Totaal 6.81 Geëscaleerde zorg 18+
0
0
Totaal 6.82 Geëscaleerde zorg 18-
48
-72
2
-1.018
-3.269
-3.413
Eindtotaal
3.8
2 -3.316
Programma 7 Volksgezondheid en Milieu
In onderstaande tabel zijn de mutaties van de budgetten opgenomen die betrekking hebben op programma 7 Volksgezondheid en Milieu. (bedragen x €1.000) Taakveld
2022
2023
2024
2025 Toelichting
7.1 Volksgezondheid
-26
-184
-184
-184 -
7.4 Milieubeheer
-131
-311
-244
Bijstellen bijdrage aan de GR Omgevingsdienst Zuid Holland Zuid (OZHZ) op basis van de de conceptbegroting 2023. Betreft met name de extra kosten voor bodemtaken en de -244 implementatie van de Omgevingswet.
Eindtotaal
-157
-495
-428
-428
3.9
Programma 8 Volkshuisvesting en Ruimtelijke ordening
In onderstaande tabel zijn de mutaties van de budgetten opgenomen die betrekking hebben op programma 8 Volkshuisvesting en Ruimtelijke ordening (bedragen x €1.000) Taakveld
2022
2023
2024
2025 Toelichting
-905
De extra opbrengsten in 2022 bestaan uit diverse grondverwervingen en grondverkopen ad € 1,7 mln van projecten als o.a. Tienvoet Heinenoord en Spuifront Oud Bijerland. Het voordeel van € 0,5 mln op de projecten in 2023 wordt verklaard doordat de verkoop van de gronden van de Tienvoet € 0,5 mln gunstiger zijn. Het nadeel in 2024 van € 0,9 mln en het voordeel in 2025 van € 1,4 mln wordt verklaard doordat grondverkopen van de Tienvoet zijn doorgeschoven van 2024 naar 2025 en 1.389 bovendien en € 0,5 mln gunstiger zijn.
8.1 Ruimtelijke ordening
1.708
538
8.3 Wonen en bouwen
-141
0
0
Eindtotaal
1.567
538
-905
0 1.389
33
3.10
Algemene Dekkingsmiddelen, overhead, vennootschapsbelasting en onvoorzien
In onderstaande tabel zijn de mutaties van de budgetten opgenomen die betrekking hebben op de Algemene Dekkingsmiddelen, overhead, vennootschapsbelasting en onvoorzien. (bedragen x €1.000) Taakveld
2022
2023
2024
0.4 Overhead
-80
124
172
57 -
0.5 Treasury
70
-130
-130
-130 -
0.61 OZB woningen
-10
-70
-70
-70 -
0.64 Belastingen overig 0.7 Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds
-10
-6
-6
279
0
0
-6 Extra rijksmiddelen in verband met 0 gemeenteraadsverkiezingen
0.8 Overige baten en lasten
-20
-20
-20
-20 -
Eindtotaal
230
-101
-53
-168
3.11
2025 Toelichting
Gemeentefonds
De meicirculaire 2022 is nog niet gepubliceerd. Na publicatie zullen wij de raad nader informeren over de hoogte van de algemene uitkering voor onze gemeente en de effecten hiervan op het actuele meerjarenperspectief.
3.12
Reserves
In deze Zomerrapportage wordt een aantal budgetten verrekend met reserves. Onderstaande tabel bevat de belangrijkste mutaties in de reserves die in deze Zomerrapportage worden doorgevoerd. In onderstaande tabel zijn de belangrijkste mutaties in de reserves, die voortvloeien uit deze Zomerrapportage, toegelicht. (bedragen x €1.000) -/- = toename van de reserve; +/+ = afname van de reserve) Reserve
2022
2023
2024
Algemene Reserve
5.330
0
0
253
0
0
Reserve Flankerend beleid
1.050
0
0
Reserve Omgevingswet
-371
99
246
Reserve Frictie
1.282
100
0
Reserve Duurzaamheid
2025 Toelichting grootste mutaties - De raad besloot via het amendement (8 maart 2022) bij het voorstel over het Zwembad in Numansdorp om maximaal € 5,5 mln van de investering te dekken uit de algemene reserve. Hiervoor storten wij dit bedrag in de 0 reserve kapitaallasten. Actualisatie van het programma 0 Duurzaamheid De onttrekking uit deze reserve wordt bijgesteld op basis van de actualisatie van de 0 flankerend beleid maatregelen Vanwege uitstel van de Omgevingswet naar 1 januari 2023 is de onttrekking aan deze 300 reserve geactualiseerd. - In 2022 is de projectbegroting geactualsieerd. Hierdoor onttrekken bij € 0,5 mln minder aan de reserve frictie. Daarnaast hebben wij in 2022 voor € 1,7 mln aan extra inhuurbudgetten opgenomen ter dekking van personele knelpunten, welke wij dekken uit deze reserve. Zie hiervoor de opgenomen 0 toelichting onderaan deze tabel.
34
Reserve Kapitaallasten
- De raad besloot via het amendement (8 maart 2022) bij het voorstel over het Zwembad in Numansdorp om maximaal € 5,5 mln van de investering te dekken uit de algemene reserve. Hiervoor storten wij dit bedrag in de reserve kapitaallasten. Zie hiervoor de toelichting bij de Algemene reserve. - In 2022 ontvangen wij extra middelen in verband met de liquidatie van de Sportstichting Strijen. Deze middelen (€ 1,9 mln) worden gestort ter dekking van de afschrijvingslasten van de investeringen. - Verhoging van het voorbereidingskrediet wegens uitbreiding projectopdracht met een tweede scenario op basis van aangenomen amendement. Wij storten hiervoor € 0,3 mln in deze reserve ter dekking van de 159 afschrijvingslasten.
-7.461
-90
-62
Reserve Ontwikkeling kernen
92
-294
64
Reserve Sociaal domein
173
-2.077
0
Reserve Sporthal Strijen
500
-25
-25
Reserve Corona
34
14
0
0
Totaal
882
-2.273
224
354
-80 Betreft diverse kleinere mutaties in 2023. In 2023 is sprake van een terugontvangst van niet bestede middelen over de afgelopen jaren voor maatschappelijke opvang, vrouwenopvang en beschermd wonen van de Centrumgemeente Nissewaard van € 2 mln. Deze middelen storten wij in de reserve 0 sociaal domein. Deze reserve wordt overgeheveld naar de reserve kapitaallasten en maakt onderdeel uit van de storting van 1,9 mln in verband met de -25 liquidatie van de Sportstichting.
Algemene toelichting op de tabel Uit de tabel blijkt dat in 2022 met name middelen worden onttrokken uit de algemene reserve en gestort in de reserve kapitaallasten ter dekking van toekomstige afschrijvingslasten. Daarnaast wordt in 2022 een bedrag aan de reserve frictie onttrokken ter dekking van personele knelpunten in 2022. In 2023 is per saldo een storting in de reserves te zien van € 2,3 miljoen die met name het gevolg is van het raadsbesluit bij de centrumgemeente Nissewaard om de niet bestede middelen (€ 2 miljoen voor de Hoeksche Waard) voor maatschappelijke opvang, vrouwenopvang en beschermd wonen naar de gemeenten te laten terugvloeien. Deze middelen storten wij in de reserve sociaal domein. Toelichting tijdelijke extra capaciteitsinzet In de Begroting 2022 zijn voor de inhuur van derden de volgende middelen opgenomen: Structureel € 1,25 miljoen voor inhuur van reguliere capaciteit bij vacatures of ziekte (3% van de loonkosten); Incidenteel € 0,7 miljoen voor het oplossen van knelpunten. Om in 2022 de continuïteit te waarborgen in de kwaliteit van de dienstverlening en tegelijkertijd uitvoering te kunnen geven aan het realiseren van de opgaven, is tijdelijk extra capaciteitsinzet nodig.
De redenen voor deze extra tijdelijke capaciteitsinzet zijn onder andere de volgende: • Het niet kunnen invullen van een aantal functies door de krappe arbeidsmarkt waardoor inhuur noodzakelijk is; • Onvoorziene werkzaamheden door het horeca-herstelplan Corona waar geen bestaande capaciteit voor is; • Ziektevervanging op wettelijke taken en bestuurlijke ambitie binnen het Sociaal Domein (zoals Regiodeal); • Bestuurlijk geprioriteerde ambitie op cultuur waar geen reguliere capaciteit voor is (zoals Leerhuis binnen Werkbedrijf en het Cultuurhuis); • Communicatieve ondersteuning voor ruimtelijke projecten en projecten binnen het Sociaal Domein; • Extra werkzaamheden door het starten van het nieuwe college; • Coaching aan nieuwe, minder ervaren medewerkers door iemand met veel vakkennis. • Langdurige ziektevervanging en zwangerschapsvervanging.
35
Uit bovenstaande is gebleken dat er in 2022 € 1,7 miljoen extra nodig is. Om deze kosten te kunnen dekken is het nodig om een deel van de vorig jaar niet bestede middelen uit de reserve frictie alsnog in te zetten voor tijdelijke extra capaciteit in 2022. Hierbij is volgende procesafspraak van kracht: Voordat daadwerkelijk gebruik gemaakt kan worden gemaakt van het budget wordt door het college, per inhuuraanvraag, de afweging gemaakt of het budget daadwerkelijk moet worden ingezet. Deze afweging wordt gemaakt op basis van een extra toets op de noodzaak van inhuur en daarmee de noodzaak van de werkzaamheden.
3.13
Investeringen
In onderstaande tabel zijn de nieuwe investeringen en de gewijzigde (verhogingen/ verlagingen) investeringen opgenomen. In de bijlage zijn de budgetneutrale verschuivingen tussen investeringskredieten weergegeven. Hierbij zijn verhoging van de investeringen weergegeven als +/+ en de verlagingen als -/-. (bedragen x €1.000) Omschrijving project
Toelichting mutatie > €250.000
2022
Realisatie ontsluiting Zuid-West
Wij verhogen het investeringskrediet voor de Heinenoordtunnel als gevolg van de extra grondverwerving en extra civiele constructies en prijststijgingen (grondstoffen/materialen/arbeid). Tevens voegen wij de investeringskredieten van de "Aansluiting Polderweg op N217" samen met krediet van de Heinenoordtunnel. Daarnaast ontvangen wij extra middelen van provincie welke wij in mindering brengen op het investeringskrediet (€ 1,8 mln). Per saldo verhogen wij het investeringskrediet daardoor met € 1,6 mln. Dit kunnen wij dekken door het investeringskrediet van de realisatie ontsluiting Zuid West te verlagen met € 1,6 mln. Hierdoor is het effect voor de exploitatie per saldo budgettair neutraal.