Beleidsplan SDV gemeente HW 2021-2024

Na uitbetaling van het aangeboden bedrag zal de schuldeisers het restant van de vorderingen afboeken waarmee de vordering op de schuldenaar komt te vervallen. De schuldenaar heeft vanaf het moment dat een saneringskrediet is afgesloten nog maar één schuld, namelijk bij de Kredietbank, die bovendien aanzienlijk lager is dan zijn oorspronkelijke schuldenlast, omdat het deel boven zijn aflossingscapaciteit al is kwijtgescholden. Vanaf dat moment lost de schuldenaar drie jaar lang maandelijks af op deze ene schuld. Bij een minnelijke of een wettelijke schuldregeling, blijft de schuldenaar onder toezicht staan en moet zich aan de vele regels houden die aan het minnelijke of wettelijke bemiddelingstraject vasthangen. De oorspronkelijke vordering blijft bestaan totdat de drie jarige schuldregeling is afgerond. Het inzetten van een saneringskrediet zorgt voor minder administratieve lasten voor alle betrokkenen, bevordert een snellere participatie van de inwoner en bespaart maatschappelijke kosten. Ook hebben andere

22

indirecte betrokkenen, zoals werkgever, uitkeringsinstantie, hulpverlening en sociaal netwerk baat bij het snel oplossen van schuldenproblematiek doormiddel van een saneringskrediet. Saneringskrediet verstrekken is dus een efficiënte manier van schuldregelen. We kijken per situatie, naar welk soort schuldregeling het meest passend is om ervoor te zorgen dat participatie in de samenleving (scholing of arbeid) zo snel mogelijk weer opgepakt kan worden. Een saneringskrediet is niet in alle gevallen een beter alternatief. Als iemand een sterk wisselend inkomen heeft of nog geen baangarantie heeft, kan een vaste aflossingsverplichting gebaseerd op het saneringskrediet te hoog uitvallen en voor stress zorgen. Ook voor inwoners die naar verwachting een veel hoger inkomen kunnen genereren, dan op het moment van bemiddeling is het saneringskrediet niet de juiste regeling een minnelijke regeling is dan passend. Saneringskredieten zetten we ook in daar waar voorheen geen alternatief was en waar zicht is op duurzame economische zelfstandigheid, bijvoorbeeld bij ondernemers. De belangrijkste voordelen van het saneringskredieten. ▪ Eén schuldeiser, dus overzichtelijk. ▪ Minder stress voor de inwoner met schulden (schuldenaar). ▪ Minder administratieve verplichtingen (wijzigingen doorgeven). ▪ Schuldeisers krijgen direct hun deel en niet pas na drie jaar.

4.4.5 We nemen extra maatregelen vanwege de coronacrisis (Covid-19) Het is nog lastig te voorspellen hoeveel huishoudens en ondernemers in de Hoeksche Waard ten gevolge van de coronacrisis in financiële problemen komen of verkeren. Landelijk zijn er vele maatregelen genomen om met name de ondernemers die ten gevolge van de coronacrisis geen of weinig omzet kunnen genereren financieel te ondersteunen. In de gemeente Hoeksche Waard is 16,8% van de werkzame beroepsbevolking zelfstandig ondernemer. Deze ondernemers konden of kunnen gebruik maken van de tijdelijke maatregelen die het Rijk genomen heeft, zoals de Tijdelijke Noodmaatregel Overbrugging Werkgelegenheid (NOW), Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo), Tegemoetkoming Ondernemers Getroffen Sectoren COVID-19 (TOGS) en Tegemoetkoming Vaste Lasten MKB (TVL). Daarnaast heeft het Rijk de maatregel Tijdelijke Ondersteuning Noodzakelijke Kosten (TONK) ten uitvoer gelegd bij de gemeente. Deze laatste regeling is bedoeld om inwoners, waaronder ook de ondernemers die door de coronacrisis een aanzienlijk inkomen verlies hebben een vergoeding te verstrekken voor hun (privé)woonkosten. Gemeente Hoeksche Waard heeft ook zelf aanvullende ondersteunende maatregelen genomen voor de ondernemer in financiële nood. Ondernemers kunnen een voucher krijgen om in gesprek te gaan met een financieel adviseur.

Ook is er een aanbod voor één jaar professionele coaching. Daarnaast wordt onder voorwaarden financiële noodsteun geboden in de vorm van een geldlening of garantiestelling. Met deze maatregelen beoogt de gemeente om zoveel mogelijk ondernemers te helpen hun bedrijf levensvatbaar te houden en problematische schuldensituatie te voorkómen. Het beleidsteam Ondernemen is verantwoordelijk voor de uitvoering van deze maatregelen. Ondanks deze landelijke en lokale maatregelen, heeft de NVVK (branchevereniging) aangegeven dat zij een landelijke stijging van 30% aan hulpvragen verwacht. Onze dienstverlening heeft zich op een mogelijke stijging voorbereid.

23

4.5

Doelgroepenbeleid

Alle inwoners van de Hoeksche Waard van 18 jaar of ouder, met een algemene budgetvraag of (problematische) schuldensituatie, kunnen een beroep doen op schulddienstverlening. In dit hoofdstuk wordt de aanpak voor specifieke doelgroepen beschreven.

4.5.1 Jongeren Uit diverse landelijke onderzoeken blijkt, dat houding en financiële vaardigheden van grote invloed zijn op het ontstaan van schulden. Een impulsieve, verleidings- en statusgevoelige houding vergroot de kans dat jongeren in een schuldensituatie terecht komen. De invloed van reclame en het willen meedoen met trends speelt hierin een grote rol. Jongeren in een schuldensituatie verzuimen vaker van school of stoppen zelf met school. Kortom, het hebben van schulden kan jongeren belemmeren om een goede toekomst op te bouwen. Om jongeren voor te bereiden op de financiële uitdagingen die zij tegenkomen, is het belangrijk dat zij tijdig goed leren omgaan met geld. ✓ Jongeren schuldencoach Jongeren tot 27 jaar kunnen terecht bij een schuldencoach voor vragen over geldzaken of advies bij (beginnende) geldproblemen. We organiseren dat vanuit de uitvoeringsagenda Samen tegen armoede. Veel jongeren hebben nog een lagere verdiencapaciteit of zijn studerend, waardoor er sneller risico is op problematische schulden. Dit vraagt een andere aanpak dan de reguliere SDV. Aan jongeren die zich in een schuldensituatie bevinden bieden we ondersteuning op maat ✓ Jongeren bereiken we door ze mee te laten denken en praten Deze beleidsperiode willen we jongeren betrekken bij beleidsontwikkelingen.

Daarnaast is er aandacht voor alternatieve vormen of methodieken om jongeren educatie aan te bieden op het gebied van omgaan met budget. Om het taboe op armoede onder jongeren te doorbreken, willen we samen met jongeren preventieactiviteit(en) ontwikkelen die jongeren aanspreken en bijdragen aan het leren van financiële vaardigheden.

4.5.2 Gezinnen met minderjarige kinderen De Wet gemeentelijke schuldhulpverlening vraagt speciale aandacht voor gezinnen met minderjarige kinderen. Uit het rapport ‘Kinderen in armoede in Nederland’ van het Verwey-Jonker Instituut (2020) blijkt dat kinderen die lange tijd in armoede leven angst ontwikkelen over uit huis gezet worden en geen eten of spullen hebben. Zij kunnen fysieke of psychische klachten krijgen of in een sociaal isolement terecht komen. Het is dus in het belang voor de ontwikkeling van het kind om het gezin dat in armoede leeft adequate hulp te bieden. Wij doen dit door: ▪ ▪ ▪ ▪

gezinnen met minderjarige kinderen voorrang te geven als er sprake is van een wachtlijst; huisuitzettingen zoveel mogelijk te voorkomen; hulp in te roepen vanuit de juiste ketenpartner(s) op het maatschappelijk vlak; inwoners te begeleiden met de aanvragen van mogelijke financiële tegemoetkomingen.

De Meedoenregeling (minimabeleid) is ook opengesteld voor huishoudens met kinderen die, door deelname aan een minnelijke of wettelijke schuldregeling, een besteedbaar inkomen hebben ter hoogte van het vrij te laten bedrag.

24

4.5.3 Kwetsbare inwoners Onder de kwetsbare inwoners vallen inwoners die bijvoorbeeld verslavings- en psychische problematiek of een licht verstandelijke beperking hebben. Ook inwoners die analfabeet of laaggeletterd zijn, hebben extra ondersteuning nodig hebben zien wij als kwetsbare inwoners. Vanwege deze kwetsbaarheden is er vaak meer tijd nodig om goed te kunnen inschatten of schuldbemiddeling een haalbare oplossing is. Voor kwetsbare inwoners, wordt daarom een stabiliseringsfase van zes maanden gehanteerd, waar deze termijn normaal gesproken drie maanden bedraagt. Dit geeft ruimte om eerst de onderliggende problemen op te lossen. Mocht binnen deze zes maanden deze kwetsbare inwoner nog niet in staat zijn om een schuldbemiddelingstraject te volgen, dan moet uit het plan van aanpak blijken wat nodig is om de situatie alsnog stabiel te krijgen en schuldbemiddeling wel mogelijk te maken. Ook voor kwetsbare inwoners is het uitgangspunt: meedoen naar vermogen in onze maatschappij. Wat iemand zelf kan doen, doet hij ook zelf. We trainen onze professionals in het herkennen van laaggeletterdheid, analfabetisme en lichtverstandelijke beperkingen Om hulp te verlenen aan inwoners die niet beschikken over vaardigheden zoals lezen, schrijven en rekenen, moet het ontbreken van deze vaardigheden op tijd herkend worden. Dit is niet eenvoudig.

Het is bekend dat een deel van de mensen hun laaggeletterdheid of lichtverstandelijke beperking goed kan verbergen. In het opleidingsplan van het team Schulddienstverlening is er aandacht voor trainingen gericht op deze doelgroep(en). De medewerkers zullen na het volgen van een of meerdere trainingen beter in staat zijn om te beoordelen of een inwoner over de vaardigheden beschikt die nodig zijn voor de medewerking aan het schuldentraject en of aangepaste vormen van communicatie of dienstverlening nodig zijn. ✓

We zorgen voor aangepaste communicatie voor inwoners die niet goed (Nederlands) kunnen lezen, schrijven of spreken Als we vermoeden dat inwoners kampen met laaggeletterdheid, analfabetisme of een lichtverstandelijke beperking, kan het gebruik van pictogrammen of filmpjes tijdens contactmomenten een passend hulpmiddel zijn. Dit geldt ook voor inwoners waarbij er een taalbarrière is, zoals bij nieuwe Nederlanders, waaronder statushouders. Voor deze doelgroep kunnen we ook een tolkdienst inzetten. Het inzetten van aangepaste communicatie kan als kwetsend worden ervaren. Daarom gaan we hier behoedzaam mee om. ✓

Statushouders hebben een bovengemiddelde kans op het ontwikkelen van problematische schulden. Een belangrijke oorzaak is dat zij de Nederlandse taal niet of onvoldoende vaardig zijn en in veel gevallen onbekend zijn met de regels en gewoonten van het land. Daarnaast komt het voor dat statushouders onvoldoende financieel zelfredzaam zijn. Vanuit het Rijk wordt hier extra aandacht voor gevraagd. Vanaf 1 januari 2022, als de nieuwe Inburgeringswet van kracht wordt, zijn gemeenten verantwoordelijk voor het volledige inburgeringsproces van statushouders. Gemeenten bieden maatwerk om iedere statushouder te begeleiden richting scholing, werk, activering en financiële zelfredzaamheid, zodat statushouders zo snel mogelijk deel kunnen nemen aan onze inclusieve samenleving. Vluchtelingenwerk begeleid en coached de statushouder bij het beheren van zijn budget, om schuldenproblematiek te voorkomen.

4.5.4 (Ex-)ondernemers Gemeenten zijn verplicht om schulddienstverlening te bieden aan alle natuurlijke personen met problematische schulden. Naast particulieren behoren tot deze groep ook ondernemers die in

25

persoon aansprakelijk zijn voor hun bedrijf, zoals eenmanszaken (waaronder zzp’ers), vennootschappen onder firma, maatschappen, commanditaire vennootschappen en ondernemers met een BV die privé verantwoordelijk zijn voor een lening. Ondersteuning van complexe schuldensituatie bij (ex-)ondernemers vraagt om specifieke deskundigheid. Voor nog niet beëindigde ondernemingen bestaat de ondersteuning uit advies vragen bij het Regionaal Bureau Zelfstandigen (RBZ). Het RBZ voert voor onze gemeente de regeling Besluit bijstandverlening zelfstandigen (Bbz) en Wet Inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen zelfstandigen (IOAZ) uit. Zij richten zich voornamelijk op startende ondernemers, ondernemers met een levensvatbaar bedrijf, ondernemers in financiële nood en oudere ondernemers die hun bedrijf willen beëindigen. Als een ondernemer niet volledig ondersteund kan worden vanuit de Bbz-regeling, maken we een plan van aanpak voor schuldbemiddeling. Een onderdeel van het plan van aanpak kan zijn dat het bedrijf beëindigd moet worden. De ondersteuning die voorafgaand aan een schuldbemiddelingstraject voor deze groep wordt ingezet, is het op orde brengen van de boekhouding en het doen van belastingaangiftes. Deze ondersteuning wordt uitgevoerd door derden, in principe voor rekening de (ex-)ondernemer zelf.

Blijkt dit niet mogelijk, dan biedt de gemeente de (ex-)ondernemer een vergoeding voor de kosten, die uit de boedel moeten worden terugbetaald. Is de boedel hier niet toereikend voor, dan zetten we de vergoeding om in een lening die wordt meegenomen in het schuldbemiddelingstraject. Soms is de complexiteit bij (ex-)ondernemers zo groot dat er meer deskundigheid nodig is. Wij willen gedurende deze beleidsperiode een pilot starten met een gespecialiseerde organisatie op gebied van hulpverlening aan ondernemers in een schuldsituatie. Tijdens deze pilot wordt duidelijk of de dienstverlening aan ondernemers in de gemeentelijke organisatie geborgd kan worden, of dat het inkopen van deze dienstverlening noodzakelijk blijft.

4.5.5 Dak- en thuislozen Dak- en thuislozen kunnen ook te maken hebben met schulden. In de meeste gevallen moet eerst de oorzaak die geleid heeft tot dak- of thuisloosheid worden opgelost. Wij verwijzen hiervoor door naar flankerende hulp. Als flankerende hulp succesvol is en de dak- en thuisloze een (post)adres en een inkomen heeft, kan er hulp worden verleend bij het oplossen van de schuldenproblematiek. Het hebben van een (post)adres en inkomen is noodzakelijk om een schuldregeling te kunnen aanbieden. Het gaat bij deze doelgroep vaak vooral om het wegnemen van de oorzaak van de financiële problemen. Het is belangrijk om onderscheid te maken naar de aard van de dak- of thuisloosheid. Inwoners die tijdelijk economisch dakloos zijn (wel een baan maar geen huis), hebben een andere aanpak nodig dan dak- en thuislozen met geestelijke gezondheidsproblematiek.

26

5.

Kwaliteit & monitoring

In de Wgs (artikel 2, lid 4b) staat dat de gemeente zorgt voor maatregelen om de kwaliteit van de uitvoering van integrale schulddienstverlening te borgen. Het is van essentieel belang dat zowel schuldenaren als schuldeisers vertrouwen hebben in de wijze waarop de gemeente schulddienstverlening biedt en hun belangen behartigt. Voor de uitvoering moet de gemeente kunnen beschikken over voldoende expertise en capaciteit.

5.1

Lidmaatschap NVVK

Wij werken volgens de gedragscodes en richtlijnen van de NVVK (Nederlandse Vereniging voor Volkskrediet), de brancheorganisatie voor schulddienstverlening en sociaal bankieren. De NVVK is een belangenbehartiger voor haar leden. Dat doet zij onder andere door continu aandacht te vragen voor schulddienstverlening bij de landelijke politiek en door als beleidsinitiator op te treden. De NVVK fungeert ook als kennisorganisatie voor zowel haar leden als voor schuldeisers, ministeries, gemeenten en instellingen voor maatschappelijk werk. Het werken volgens de gedragscodes geeft de inwoner duidelijkheid over het verloop van een schuldentraject. Het lidmaatschap wordt door schuldeisers gezien als een keurmerk voor schulddienstverlening en velen willen alleen medewerking verlenen als de schulddienstverlening wordt uitgevoerd door een lid van de NVVK. De NVVK verplicht haar leden om eenmaal per drie jaar een audit te ondergaan. De NVVK-audit heeft voor het laatst plaatsgevonden in juli 2017 en de certificering is behaald. De opvolgende audit had plaats moeten vinden in het jaar 2020, maar vanwege de coronacrisis is deze vooralsnog uitgesteld naar het jaar 2021. In bijlage 3 staat meer informatie over het lidmaatschap van de NVVK.

5.2

Interne kwaliteitscontrole

Al onze klantmanagers Schulddienstverlening hebben een HBO werk- en denkniveau en een opleiding genoten gericht op Schulddienstverlening. Zij zijn breed geschoold en kijken naar ondersteunende inkomensregelingen en zorgen ervoor dat deze volledig benut worden door de schuldenaar. Onze budgetbeheerders en administratieve ondersteuner hebben een MBO werk- en denkniveau. De medewerkers van het team schulddienstverlening krijgen jaarlijks cursussen aangeboden op het doorontwikkelen van vaardigheden en kennis gericht op schulddienstverlening. De medewerkers werken vanuit de kernwaarden van de gemeente “vakmanschap, persoonlijk, gericht op 100% dienstverlenend, en durf”. De medewerkers zijn verantwoordelijk voor de kwaliteit van het eigen werk. Zij maken gebruik van elkaars expertise en passen het vier ogen principe toe. Dit wordt geregistreerd in de vak applicatie. Gedurende deze beleidsperiode wordt door de kwaliteitsmedewerkers een audit ontwikkeld, een zogenoemde kwaliteitstoets om steekproefsgewijs de kwaliteit van de schulddienstverlening te monitoren. De kwaliteitsnorm zal worden afgestemd op uitvoering van de Wgs, het beleidsplan en de richtlijnen en gedragscodes van de NVVK.

De audit moet nog nader worden beschreven, in ieder geval moeten de volgende doelstellingen worden geformuleerd: ▪ De effectiviteit en efficiency van de bedrijfsprocessen; ▪ De betrouwbaarheid van de financiële informatieverzorging; ▪ De naleving van relevante wet- en regelgeving, beleidsrichtlijnen en procedures. De uitkomsten voortvloeiend uit een interne kwaliteitscontrole dragen bij aan het optimaliseren van de behaalde resultaten en de kwaliteit.

27

✓ We beschrijven ons interne proces voor kwaliteitscontrole. Er wordt gewerkt aan het ontwikkelen van een gemeentelijke audit schulddienstverlening.

5.3

Kwaliteitsborging

Wij borgen onze kwaliteit door: ▪ ▪ ▪ ▪

5.4

lid te blijven van de NVVK, volgens de gedragscodes en richtlijnen van de NVVK werken en de audits te ondergaan; zorg te dragen voor goed en gekwalificeerd personeel; kwaliteitsafspraken vast te leggen; de regels van de AVG in acht te nemen en met de juiste overeenkomsten uitwisseling van persoonsgegevens mogelijk te maken.

Kwalitatieve monitoring

We voeren jaarlijkse evaluatiegesprekken met onze sociale partners vanuit het accounthouderschap bij subsidiepartijen of op basis van andere afspraken. ✓ We meten de tevredenheid van inwoners over onze dienstverlening Daarnaast wil de gemeente Hoeksche Waard in deze beleidsperiode de inwoners die zich melden voor schulddienstverlening vragen om een enquête in te vullen, zes maanden na het afgeven van de beschikking met plan van aanpak. Dit om de tevredenheid te meten en knelpunten in beleid en uitvoering te achterhalen. Het afnemen van de enquêtes gebeurt anoniem, waarbij een beperkt aantal demografische kenmerken wordt vermeld.

5.5

Kwantitatieve monitoring

Het is relevant om het beleidsplan continu te monitoren zodat de dienstverlening waar nodig bijgestuurd kan worden. De belangrijkste kwantificeerbare resultaten van het beleidsplan worden jaarlijks gerapporteerd aan de raad. Voor de kwantitatieve monitoring gebruiken we tevens de vragen en resultaten uit de benchmark Schulden & Armoede van Divosa. Hieruit volgt een jaarlijkse rapportage. Deze rapportage geeft inzicht in de kwaliteit en resultaten van de gemeentelijke schulddienstverlening in de Hoeksche Waard in vergelijking tot andere gemeenten. De resultaten worden geanalyseerd en vanuit deze analyse worden verbetervoorstellen gedaan. Goede resultaten van een gemeente kunnen andere gemeenten helpen om zaken anders te organiseren. Meedoen aan een benchmark betekent dus niet alleen vergelijken, maar vooral ook leren van elkaar. Daarnaast worden de landelijke resultaten als input gebruikt voor landelijke onderzoeken. De benchmark Schulden & Armoede vergelijkt wacht- en doorlooptijden, de uitgaven aan preventie, vroegsignalering, curatie en nazorg, de formatie, de verschillende soorten schuldentrajecten, de uitval- en succespercentages, het aantal crisismeldingen, aanmeldingen, buitenbehandelingstellingen, toewijzingen, afwijzingen en de gemiddelde schuldenlast. Daarnaast is het ook noodzakelijk om

28

inzicht te verkrijgen in de resultaten van de schulddienstverlening, zoals beschreven in paragraaf 5.4. Hiervoor wordt vanuit het programma Inclusieve Samenleving gewerkt aan een datalab voor het sociaal domein gewerkt.

5.6

Resultaten

Deze beleidsperiode zetten we in op meer preventie en vroegsignalering. Daarmee kan zware problematiek worden voorkomen. Om de doeltreffendheid van onze schulddienstverlening te kunnen meten hebben we de volgende meetbare doelen geformuleerd:

Doel

Streefwaarden 2021

2022

2023

2024

1. Inwoners vragen eerder om hulp. De aanvragen voor een lichtere vorm van ondersteuning stijgen.

5%

8%

10%

15%

Het hulpaanbod advies stijgt ten opzichte van het jaar 2020. 2. We bereiken meer mensen door de inzet van een outreachende aanpak vroegsignalering op meervoudige achterstandsmeldingen.

50

100

100

100

50%

60%

70%

70%

3 weken

3 weken

3 weken

3 weken

3 dagen

3 dagen

3 dagen

3 dagen

10%

8%

6%

5%

X

6

7

7,5

Het aantal mensen wat een outreachend hulpaanbod krijgt. 3. Meer mensen accepteren het hulpaanbod door de outreachende aanpak. Het percentage van het aantal mensen dat op basis van de outreachend aanpak (zie punt 2) hulp accepteert. 4. We spreken mensen snel na aanmelding, zodat de hulpvraag vastgesteld kan worden. Na aanmelding volgt een gesprek waarin de hulpvraag wordt vastgesteld (max. 4 weken). 5. We versnellen het hulpaanbod voor mensen die zich in een crisissituatie bevinden. Bij een crisisaanmelding wordt actie ondernomen binnen een aantal dagen. 6. Door preventie en nazorg neemt het aantal recidive aanmeldingen af. Het aantal jaarlijkse recidive aanmeldingen van het totaal aantal aanmelden is niet hoger dan... 7. Inwoners worden snel, efficiënt en effectief geholpen. De beoordeling hiervan zal plaatsvinden door middel van een frequent klanttevredenheidsonderzoek vanaf 2022. Wij verwachten een voldoende maar streven naar de beoordeling ruim voldoende.

Het effect van deze resultaten meten we doordat we de registratie op deze kenmerken laten vastleggen, ook vragen wij onze partners om te registreren en deze informatie met ons te delen. Daarnaast wordt gedurende deze beleidsperiode op de experimenten die ingezet worden effectiviteitsmetingen gehouden. En in het laatste jaar van dit beleidsplan wordt op de volledige inzet

29

van onze preventieve- en curatieve dienstverlening een effectiviteitmeting uitgevoerd. De gemeenteraad wordt over de resultaten van de effectiviteitsmetingen te allen tijde geïnformeerd.

5.7

Planning & control

Het beleidsplan voor schulddienstverlening wordt minimaal eenmaal per vier jaar geëvalueerd. De opgaven uit de uitvoeringsagenda worden via deelplannen vormgegeven en vervolgens op aangegeven momenten geëvalueerd. Ook zal met regelmaat inhoudelijk verantwoording worden afgelegd aan gemeenteraad en bestuurders via themabijeenkomsten en dergelijke.

5.8

Privacywetgeving (AVG)

Een organisatie mag niet zomaar persoonsgegevens verwerken of doorgeven aan personen of andere organisaties. De algemene regel is dat verstrekken van persoonsgegevens alleen mag als dat verenigbaar is met het doel waarvoor de gegevens zijn verzameld. Dat doel moet vooraf uitdrukkelijk omschreven zijn. De persoon van wie de gegevens worden verwerkt of worden doorgegeven moet op de hoogte zijn dat dit kan gebeuren, met wie en voor welk doel. Vanuit de Wgs is de gemeente bevoegd om persoonsgegevens vast te leggen. Het delen of verwerken van deze gegevens is aan strikte regels gebonden. Dit vraagt meestal om het sluiten van (verwerking) overeenkomsten of toestemming van de betreffende persoon. Tot nu toe was het zonder specifieke overeenkomst niet toegestaan dat partners aan de gemeente signalen over schuldsituaties van inwoners doorgeven of dat wij deze gegevens mogen verwerken. Met de gewijzigde Wgs per 1 januari 2021 is er een wettelijke grondslag voor het delen van signalen van betalingsachterstand op huur, zorgpremie, energie en water. Daarnaast biedt de wetswijziging de mogelijkheid om als gemeente inen externe data over de inwoner te raadplegen, vanaf het moment dat de inwoner hulp heeft aanvaard.

✓ We laten ons beleid en de uitvoering van schulddienstverlening toetsen aan de AVG In deze beleidsperiode wordt aan de functionaris gegevensbescherming gevraagd om onze uitvoering van schulddienstverlening te toetsen aan de AVG. Ook vragen wij haar om advies over onze beleidsontwikkelingen en innovatieve aanpak in relatie tot de AVG.

30

6

Financiën

De gemeente ontvangt geen structurele specifieke middelen voor de schulddienstverlening van het Rijk. De uitvoering van de gemeentelijke schulddienstverlening moet bekostigd worden uit de algemene middelen die de gemeente ontvangt middels de algemene uitkering. Financiële gevolgen uitvoering wettelijke taak en doorontwikkeling lokaal beleid. 2021

2022

2023

138.525

190.225

100.225

100.225

529.200

-

148.300

140.800

5.300

294.400

138.525

338.525

241.025

105.525

823.600

- 93.525

- 93.525

- 93.525

- 93.525

- 374.100

A a nv ul l end b eno d ig d e mid d el en ten o p zichte v a n b eg ro ting 45.000

245.000

147.500

12.000

449.500

- 12.000

- 12.000

- 12.000

- 36.000

233.000

135.500

-

413.500

Benodigde middel en uitvoering wettel ijke en bestaande taken T otaal geraamde kosten doorontwikkel ing SDV T o ta a l b eno d ig d e mid d el en SDV Beschikbare middel en in begroting

Extra baten ivm vergoeding schul deisers bij schul dbemiddel ing Resul taat (sal do baten/l asten en mutatie reserve)

6.1

45.000

2024 T OT A A L

Risicoparagraaf

Structurele toename van het aantal aanmeldingen zorgt voor een risico bij het ontstaan van langere doorlooptijden variërend van geen aanmeldingen binnen drie weken een eerste gesprek, maar binnen de wettelijke vier weken. Als dit binnen vier weken niet haalbaar is dient de uitvoeringscapaciteit te worden uitgebreid om de wettelijke termijn te handhaven en wachtlijsten te voorkomen. Maar gelet op de uitvoeringsresultaten 2020 is het niet de verwachting dat er sprake zal zijn van een structurele toename. Echter is het effect hierop van corona nog niet te voorspellen. Verder zijn er risico’s met betrekking tot de raming van de kosten van de uitvoeringsagenda. We gaan uit van uitvoering binnen de aangegeven budgetten, maar mochten de budgetten voor de ontwikkeling niet beschikbaar komen dan is er een tegenvallende dekking. Uiteraard zal er alles aan gedaan worden om dit te voorkomen. Voor het afgeven van garantstellingen ten aanzien van het verstrekken van saneringskredieten via de Kredietbank dient er in het weerstandsvermogen een bedrag van € 600.000 te worden opgenomen. Het verstrekken van saneringskredieten moet wel aangewezen zijn als een maatschappelijk belang.

Ten aanzien van de, wettelijk voorgeschreven, schulddienstverlening aan actieve ondernemers, dient er rekening te worden gehouden dat op basis van de uitkomst van de tweejarige pilot in 2023 deze dienstverlening structureel geborgd moet worden. De middelen op lange termijn zijn hiervoor nog niet beschikbaar gesteld.

7 Uitvoeringsagenda De ambities die neergelegd zijn in dit beleidsplan vergen tijd en inspanning. Daarom is gekozen voor een uitvoeringsagenda. De betrokkenheid van professionele en maatschappelijke organisaties als mede-uitvoeders van het beleid is van groot belang. Tijdens de routing naar colleges en raden heeft een bijeenkomst plaatsgevonden met onze convenantpartners. Met deze partners - naast organisaties in het maatschappelijk middenveld -, en nog te betrekken professionals en inwoners gaan we met de ambities aan de slag. Dit zal planmatig gebeuren, vandaar de uitvoeringsagenda zie bijlage 1.

31

Bijlage 1

Uitvoeringsagenda Schulddienstverlening 2021-2024 Omschrijving

Eenmaal gemeld dan is snelheid geboden.

Inwoners ontmoeten en hen informeren en adviseren.

Toegang en Wegwijs in de gemeente. Voor zowel de inwoner als voor bereikbaarheid professionals.

Informeren en communiceren afstemmen op de doelgroep, zodat de weg naar hulpverlening eenvoudig bereikbaar is. Voor de uitwerking wordt samengewerkt met de opgave "samen tegen armoede"

Wat doen we? Alle inwoners, van 18 jaar en ouder, met financiële problemen kunnen een beroep doen op de schulddienstverlening. Iedereen die zich meldt krijgt binnen vier weken een vrijblijvend, persoonlijk gesprek. Dit kan op een van onze servicepunten, op het gemeentehuis of bij de inwoner thuis. Dit betreft een eerste verkenning, waar de hulpvraag centraal staat en de aanvraag kan worden ingediend. Uitvoering is hierop ingericht. Samen met onze convenantpartners wordt hier deze beleidsperiode vorm aan gegeven. We willen de inwoners ontmoeten daar waar hun leven zich afspeelt, denk daarbij aan zorgcentra, verenigingen, scholen, werkgevers en de voedselbank. Op deze plek willen we de inwoners informeren en adviseren, maar ook willen we onze kennis overdragen aan de betreffende organisatie van deze ontmoetingsplaats. De inwoner die hulp nodig heeft moet eenvoudig en snel de juiste hulpverlening kunnen vinden. Ook voor professionals is het belangrijk om te weten welke organisaties hulp kunnen bieden aan inwoners met schuldenproblematiek. De Nederlandse schuldhulproute (NSR) en geldfit hebben bewezen effectief te zijn om wegwijs te worden in route naar de juiste hulpverlening. Deze beleidsperiode willen wij ons aansluiten op de NSR. Dit helpt de inwoner en professional de weg te vinden naar de juiste hulpverlening.

Samen met onze partners zullen we zorgdragen voor de inrichting van de schuldhulproute. De werking en kwaliteit van de route en het hulpaanbod is geborgd in SchuldenlabNL. Dit is een onafhankelijke partij die valideert en accrediteert. 1. Website is toegankelijk en alle informatie is eenvoudig vindbaar en duidelijk voor verschillende doelgroepen. Met aandacht voor laaggeletterdheid, analfabetisme of lichtverstandelijke beperking. 2. Brieven en aanvraagformulieren worden vereenvoudigd. Geen moeilijke woorden en vakjargon meer. 3. Website beschikbaar stellen waar alle informatie over geldzaken, inkomensondersteunende regelingen en schulddienstverlening, van ons en onze partners, te vinden is. En waar inwoners vragen kunnen stellen of een afspraak kunnen maken.

Start-jaar

2021

2021

2022

2021

32

Omschrijving

Wat doen we?

We gaan contacten leggen met bewindvoerders om een bijdrage te leveren aan het effectief en efficiënt inzetten van het instrument schuldenbewind. Schuldenbewind is in Regie op schuldenbewind principe tijdelijk. De inwoners onder schuldenbewind moeten begeleiding krijgen van hun bewindvoerder bij het leren beheren van het budget en inzicht verkrijgen over de gevolgen van de financiële keuzes die gemaakt worden. Samenwerking 1. Versterken ons lokale en regionale netwerk. 2. Themabijeenkomsten om van elkaar te leren en ervaringen uit te wisselen. Intensiveren van de samenwerking met onze partners en nieuwe 3. Stimuleren werkgevers en docenten om financiële problemen te signaleren en partners verwelkomen bespreekbaar te maken. 4. Versterken van onze samenwerking met schuldeisers.

Start-jaar

2022

2022

33

Omschrijving

Wat doen we?

Inwoners, zo ook jongeren, mee laten praten over veel verschillende onderwerpen gericht op armoede en schuldenproblematiek. Om samen te denken (ideeën ophalen en samenvoegen) en samen te doen. 1. Bijeenkomsten organiseren gericht op levensgebeurtenissen. Preventieve activiteiten vanuit het 2. Bijeenkomsten organiseren met docenten en werkgevers over armoede en convenant. financiële problemen en over hoe dit bespreekbaar kan worden gemaakt. 3. Workshops “voor hetzelfde geld", budgetcursussen organiseren. Thuisadministratie/ Mesis (inzicht in zelfredzaamheid)/startpuntgeldzaken (informatiewebsite over geldzaken) budgetcursus voor inwoners in een Bestaande preventieactiviteiten: schulddienstverleningstraject en jaarlijks tijdens de “week van het geld” voorlichting op scholen . Dit zijn doorlopende activiteiten. Eind 2021 kunnen jongeren tot 27 jaar terecht bij een jongeren schuldencoach voor vragen over financiën of advies bij (beginnende) schulden. In 2021 onderzoeken we Schuldencoach voor jongeren welke partners(s) dit op zich kunnen nemen. Inwoners participatie

Preventie

In de wirwar van wetten en regels is het lastig voor de inwoners om te weten wat voor hen de voorliggende voorzieningen zijn en waar zij deze kunnen aanvragen. Tijdens het intakegesprek schulddienstverlening, maar ook bij de outreachende vroegsignalering, Armoede en waar we de inwoners thuis bezoeken, willen we voor de inwoners inzichtelijk maken op schuldenproblematiek voorkomen welke voorzieningen zij recht hebben en welke besparende maatregelen genomen door het benutten van kunnen worden. We willen hiervoor gebruik maken van het instrument De voorliggende voorzieningen. Voorzieningenwijzer. De Voorzieningenwijzer is een praktisch instrument, waar Experimenteel 2022/2023. landelijke en lokale regelgeving samen zijn gebracht, waardoor de gemeente haar inwoners kan helpen voorliggende voorzieningen beter te benutten. Tijdens de pilot periode wordt de mate van effectiviteit gemeten en zal hierover gerapporteerd worden. Meldpunt vroegsignalering schulden - uitvoering

Vroeg erop af (Outreachend) Vroegsignalering vroegsignalering door ketenpartners in de gemeente.

Achterstandssignalen worden opgevolgd door middel van een schriftelijk aanbod. Het ontsluiten van deze meldingen vindt plaats in een daarvoor beschikbare applicatie van Inforing. Outreachend werken door zware en/of meervoudige achterstandssignalen op te volgen met een persoonlijk bezoek aan het adres van de inwoner. Wordt nader uitgevoerd volgens uitvoeringsagenda Samen tegen armoede.

Start-jaar 2022

2022

2021

2021

2022

2-2021

8-2021

Partners delen signalen van mogelijke armoede of schuldenproblematiek. 2023

34

Omschrijving

Budgetcursus

Geldcoach Experimenteel 2022/2023.

Uitbreiding productaanbod

Schuldhulpmaatje. Experimenteel 2022/2023.

Wettelijke taak schuldhulp aan actieve ondernemers. Experimenteel 1e en 2e jaar. Daarna borging noodzakelijk.

Opbrengst

Wat doen we? Naast de inwoners die deelnemen aan een schulddienstverleningstraject, krijgen ook de inwoners die een bijstandsuitkering ontvangen een budgetcursus aangeboden. Voor jongeren wordt jaarlijkse de activiteit “de week van het geld” gehouden. Nader zal worden onderzocht of andere activiteiten aanvullend kunnen worden ingericht om de jongeren te leren hoe zij met geld en financiële uitdagingen kunnen omgaan. Het onderzoek doen we samen met de jongeren en het jongerenwerk. Geldcoach (voor volwassenen) ondersteunt en begeleidt de inwoner om financieel gezond te worden en/of te blijven. Dit ter voorkoming van schuldenproblematiek en noodzakelijke onder bewindstellingen. Uitvoering in samenwerking met onze partners. Tijdens de pilot periode wordt de mate van effectiviteit gemeten en zal hierover gerapporteerd worden. In aanvulling op thuisadministratie, ondersteuning bieden op gebied van advisering, nazorg, etc. Maar ook persoonlijke aandacht en naast iemand blijven staan bij het op orde houden van de financiële situatie van deze persoon. Tijdens de pilot periode wordt de mate van effectiviteit gemeten en zal hierover gerapporteerd worden Voor hulp aan de actieve ondernemers die inwoners zijn van onze gemeente, is specifieke kennis en vaardigheden nodig. Zoals op gebied van de regeling Bbz, bedrijfsvormen en aansprakelijkheden.

Deze kennis en capaciteit zal eerst ingekocht worden bij een externe organisatie. Gedurende een pilotfase zal vervolgens worden beoordeeld of de uitvoering hiervan ingepast kan worden binnen de gemeentelijke organisatie of dat structureel inkopen van dit product de voorkeur heeft.

Naast een minnelijke schuldregeling kan ook een bemiddeling gericht op het Saneringskredieten/samenwerking verstrekken van een saneringskrediet aan worden geboden. Dit is bestemd voor de aan te gaan met een kredietbank schuldenaar die geen perspectief heeft op het genereren van een veel hoger inkomen. De gemeente staat garant voor 600K Schuldeiser betaald mee aan de schuldbemiddeling. Op het aanbod aan de schuldeisers Vergoeding voor wordt een vergoeding in mindering gebracht voor de uitvoering van de schuldbemiddeling schuldbemiddeling. Dit is een percentage dat jaarlijks wordt vastgesteld, met een maximaal in rekening gebrachte vergoeding van € 600,- op jaarbasis.

Start-jaar

2022

2022

2022

8-2021

8-2021

2022

35

Bijlage 2

Evaluatieverslag Beleidsplan Schulddienstverlening 2016-2020

Integraliteit Het hebben van een schuld wordt problematisch wanneer de betalingsafspraken niet meer kunnen worden nagekomen. Dit brengt vaak stress met zich mee. Vaak worden dan de onjuiste financiële keuzes gemaakt. Ook laaggeletterdheid, onwetendheid, verslaving, lichamelijk of verstandelijke beperking zijn dikwijls oorzaken die leiden tot onjuiste bestedingskeuzes. De meeste mensen met een financiële hulpvraag hebben dus ook andere problemen die opgelost moeten worden. Deze multiproblematiek vraagt om een integrale aanpak. In de vorige beleidsperiode is door de gemeente ingezet op samenwerking binnen het sociaal domein. Medewerkers van de vakteams schulddienstverlening en Inkomen nemen deel aan het lokaal zorgnetwerk en de wijkteams. Daar wordt met de aangesloten partners casuïstiek besproken en samengewerkt om de multiproblematiek op te lossen. Ook op het gebied van preventie en vroegsignalering is er gezocht naar een integrale aanpak. De aanpak heeft geleid tot een samenwerkingsconvenant ‘Samen werken aan het voorkomen van schulden en huisuitzettingen in de Hoeksche Waard’. Dit is een eerste aanzet, maar preventie en vroegsignalering moet nog sterk verbeterd worden. Preventie en vroegsignalering Uitgangspunt is om problemen ‘voor te zijn’ of er zo vroeg mogelijk bij zijn om zwaardere zorg te voorkomen.

Preventiebijeenkomst Gemeente Hoeksche Waard organiseert samen met het UWV driemaal per jaar een bijeenkomst. De doelgroep zijn inwoners met een WW-uitkering die op korte termijn eindigt. Het doel van de bijeenkomsten is het geven van voorlichting over omgaan met de te verwachte inkomensdaling en informatie delen over de gemeentelijke inkomensregelingen, de reïntegratieregeling en de gemeentelijke schulddienstverlening. Ontsluiting informeel netwerk In 2016 /2017 is aan het bedrijf “Hart voor regelen” de opdracht gegeven om het informele hulpverleningsnetwerk te ontsluiten en te verbinden met het formele netwerk. Ook is gewerkt aan de toeleiding van inwoners met (financiële) problemen naar gemeente. Het resultaat is dat er meer bekendheid is ontstaan over de regelingen en dienstverlening waar de inwoners aanspraak kunnen maken. In 2018 heeft een vervolgonderzoek plaatsgevonden. Dit onderzoek was erop gericht om samenwerking tussen het informele netwerk en formele netwerk te verstevigen en te verbinden. Gesproken is met onderwijsinstellingen, werkgevers, kerken, sportverenigingen, de voedselbank, Stichting De Overbrugging. Ook is contact geweest met enkele sociale initiatieven zoals buurtcirkels, tassenactie en adopteer een opa en oma. Het resultaat vanuit dit onderzoek geeft aan dat de bereidbaarheid om mee te werken aan het onderzoek niet erg groot was.

Slechts 13.6% van genodigden hebben hun medewerking verleend. Deze partijen hebben wel dezelfde ondersteuningsvraag. Zij willen graag meer informatie van de gemeente, willen weten waar zij hun signalen kunnen melden en hoe zij het best het gesprek aan kunnen gaan. Dit onderzoek heeft geleid tot de volgende aanbevelingen: contact onderhouden met formeel en informeel netwerk; ontwikkelen van informatiemateriaal; op locatie werken en het beschikbaar stellen van een sociale kaart. Deze aanbevelingen zullen worden beschreven in de ontwikkeling voor de komende beleidsperiode. Convenant In 2018 is het convenant ‘Preventie huisuitzettingen’ vervangen door een nieuw convenant ‘Samen werken aan het voorkomen van schulden en huisuitzettingen in de Hoeksche Waard’. Binnen dit nieuwe convenant werken HW Wonen, Dienst Gezondheid & Jeugd, Humanitas, Welzijn Hoeksche Waard, Rabobank en de gemeente actief samen aan nieuwe interventies op gebied van preventie en vroegsignalering. Dit convenant heeft een dynamisch karakter en staat open om meerdere partijen toe te laten treden. Inwoners van de Hoeksche Waard met een hulpvraag staan centraal in deze

36

samenwerking. Door deze samenwerking zorgen de partners onderling voor voorlichting, vroegsignalering en hulp bij problematiek. De partners kijken verder dan hun eigen expertise en zorgen dat professionals in contact komen met elkaar. Kennis wordt uitgewisseld en onderhouden. De activiteiten die deze partners tot op heden ondernomen hebben zijn: gezamenlijk vormgegeven aan een voorlichtingscampagne genaamd “Voor hetzelfde geld”. De campagne richt zich op een brede doelgroep: ondernemers, ouderen, kinderen, etc. Het doel is sturen op eigen verantwoordelijkheid om geldzaken te regelen en zo nodig hulp te zoeken. In de vormgeving is rekening gehouden met de doelgroep door herkenbaarheid, leesbaarheid en doelgerichtheid. Inmiddels zijn er een drietal folders verschenen: “Voor hetzelfde geld”, “Voor hetzelfde geld, houd je wel iedere maand iets over” en “Voor hetzelfde geld ben je ook als ondernemer zeker van je zaak”. Er wordt jaarlijks uitvoering gegeven aan budgetvoorlichting op scholen, zoals de Week van het Geld op de basisschool. Ook hebben we in samenwerking met onze maatschappelijke partners Kwadraad en ME, een keer gastlessen mogen geven op het Wellantcollege. Het Wellantcollege heeft de wens uitgesproken om dit in de toekomst jaarlijks vorm te geven. De komende beleidsperiode moet hier aandacht voor zijn, initiëren mogelijk vanuit het convenant.

Onze partner Humanitas geeft uitvoering aan thuisadministratie en formulierenhulp. Zij ondersteunen de inwoners bij het op orde brengen van hun geldzaken, hun administratie, het invullen van formulieren en het aanvragen van toeslagen. Bij onze partner HW Wonen zien we de afgelopen beleidsperiode dat er jaarlijks minder ontruimingen plaatsvinden. Een persoonlijker benadering en maatwerk zorgen ervoor dat het aantal huurders met een huurachterstand daalt. Het resultaat laat zien dat het aantal aanzeggingen en ontruimingen sinds 2016 sterk is gedaald. In 2016 was er nog sprake van 20 aanzeggingen en 16 ontruimingen, in 2020 waren dit nog slechts 12 aanzeggingen en 4 ontruimingen. Belangrijk om hierbij op te merken is dat de verhuurder en schulddienstverlener in het traject van het zoeken naar een oplossing altijd afhankelijk is van de medewerking van de huurder. Ontruimingen zijn in de meeste gevallen het gevolg van een huurachterstand. Er kan ook sprake zijn van een overlastsituatie die de ontruiming noodzakelijk maakt. De ontruimingen hebben niet geleid tot dakloosheid. De huurders hebben zelf voor andere woonruimte gezorgd.

30 25 20

Ontruimingen

15

aanzeggingen

10 5 0 2016

2017

2018

2019

2020

Startpunt geldzaken In 2017 heeft de gemeente zich aangesloten bij “Startpunt Geldzaken”. Dit is een online preventie tool. Inwoners kunnen thuis in hun eigen omgeving de website bezoeken en de geldplannen inzien.

37

Ook kunnen zij, anoniem, een geldplan invullen en hiermee overzicht en inzicht krijgen in hun financiële zaken. Momenteel zijn de volgende geldplannen beschikbaar: Kom uit de geldzorgen; Beter rondkomen voor huishoudens; Sparen, aflossen of beleggen; Rondkomen met kinderen; Studie; Bijna 18; Pensioen en het geldplan ZZP. Vroegsignalering De “Regeling afsluitbeleid voor kleinverbruikers van elektriciteit en gas”, heeft energiebedrijven verplicht om als laatste onderdeel van hun incassoprocedure een melding te maken van de achterstand bij de gemeente waar betrokkene woont. Deze meldingen worden door het team schulddienstverlening gebruikt om schriftelijk of telefonisch in contact te treden met betrokkene. Ook aan signalen van de zorgverzekeraar VGZ wordt maandelijks opvolging gegeven. Opvallend is dat de opvolging van deze meldingen niet altijd gewaardeerd wordt. Inwoners zien het als een inbreuk op hun privacy en slechts in enkele gevallen hebben inwoners een hulpvraag ingediend. Communicatie Teksten en communicatie zijn verbeterd en vereenvoudigd. Binnen het convenant is een communicatieplan gemaakt en is er een communicatiecampagne geweest. Binnen de gemeentelijke organisatie zijn de teksten op de website en het foldermateriaal aangepakt. Toch heeft eenvoudig en laagdrempelig taalgebruik, waarbij rekening wordt gehouden met laaggeletterdheid, blijvend aandacht nodig.

Screeningsinstrument Er wordt nu naar tevredenheid gewerkt met het screeningsinstrument Mesis. Mesis is een screeningsinstrument in de vorm van een vragenlijst, speciaal ontwikkeld voor schulddienstverlening en beschermingsbewind. De vragenlijst wordt door de cliënt ingevuld. Mesis is een wetenschappelijk onderbouwd instrument en biedt inzicht in het gedrag, de motivatie, de vaardigheden en leerbaarheid van de persoon. Doordat inzicht wordt verkregen in wat een persoon kan en wat er van hem verwacht kan worden, kan de juiste ondersteuning worden ingezet. Hierdoor heeft het traject meer kans van slagen. Ondersteuning aan zelfstandigen Zelfstandigen worden altijd doorverwezen naar Regionaal Bureau Zelfstandigen (RBZ). Zij voeren voor onze organisatie de Bbz en de IOAZ regeling uit. Zij beoordelen of het bedrijf kan worden voortgezet of niet. Als het bedrijf niet kan worden voortgezet dan is er hulp nodig voor het oplossen van de problematische schuldensituatie. Deze hulpverlening is nu nog onvoldoende. De komende beleidsperiode zal hier extra aandacht aan moeten worden besteed. Resultaten schulddienstverlening Het resultaat van de afgelopen beleidsperiode laat zien dat onze schulddienstverlening verbeterd is. Het lukt steeds vaker om een minnelijke schuldregeling tot stand te brengen en deze succesvol af te ronden.

Wel moet opgemerkt worden dat de situatie waar de aanmelders zich in bevinden steeds complexer wordt. Steeds vaker is er sprake van multi-problematiek. Een stabilisatieperiode is hierbij vaak noodzakelijk, zodat adequate (flankerende) hulp kan worden ingezet, voordat er met een schuldbemiddeling gestart kan worden. Ook steeds vaker komt het voor dat aanmelders onvoldoende zelfredzaam zijn en/of dat er schulden zijn die niet meegenomen kunnen worden in de bemiddeling. De aanvrager heeft dan ondersteuning nodig bij o.a. bij het oplossen van de oorzaak van de schuldsituatie, het oplossen van een niet regelbare schuld, het ordenen van zijn/haar administratie, of er is schulden beschermingsbewind of verplicht budgetbeheer noodzakelijk voordat er gestart kan worden met een schuldbemiddelingstraject. De lange wachtlijsten in de psychologische zorg, verslavingszorg etc. zorgen er vaak voor dat de situatie lange tijd instabiel is. De cijfers over de afgelopen beleidsperiode laten zien dat het beroep op onze schulddienstverlening en het aanbod van producten gemiddeld gelijk zijn gebleven. Uit de kenmerken van aanmelders, zien we dat vooral de alleenstaande vaker financiële problemen hebben of beter de weg kunnen vinden naar de schulddienstverlening dan gezinnen. Gemiddeld 60%

38

van de aanmelders zijn alleenstaande, 15% alleenstaande ouders,18% gezinnen met kinderen en 7% gezinnen zonder kinderen. Er is ook een verschuiving op te merken in de inkomenscategorieën. Voorgaande jaren was er nog sprake van 50% aanmelders met een minimuminkomen en 50% met een hoger inkomen, nu heeft 65% van de aanmelders een minimuminkomen. De resultaten van de schuldbemiddelingen zijn gunstig. In 90% van de trajecten lukt het om de minnelijke schuldregeling succesvol af te ronden. Personen zijn vervolgens schuldenvrij. Als schuldeisers niet akkoord gaan in het minnelijke traject dan wordt er vervolgens een beroep gedaan op de Wettelijke schuldregeling Natuurlijke Personen (WSNP). Gemiddeld wordt 45% van de aanmelders toegelaten tot de WSNP en voor 40% wordt alsnog de minnelijke schuldregeling uitgesproken.

39

Bijlage 3

NVVK lidmaatschap

Het NVVK-lidmaatschap biedt een groot aantal voordelen. • • • • • • • • • • • • • • • • •

Vanuit zijn unieke positie is de NVVK de gesprekspartner op het gebied van financiële dienstverlening in het sociale domein Sterke lobby en beleidsbeïnvloeding bij politiek en ministeries Medevorming van het werkveld en ordening van de markt. Unieke samenwerkingsafspraken en convenanten met de belangrijkste schuldeisers. Verschillende convenanten met grote landelijke schuldeisers zorgt voor vergemakkelijken van het tot stand brengen van een minnelijke schuldregeling. Werken volgens een uniforme gedragscode. Belangrijke functie van de gedragscode is dat de dienstverlening zowel de belangen van de schuldenaar(cliënt) dient als de belangen van de schuldeiser. Samenwerkingsovereenkomst met een grote bank om het openen van bankrekeningen te faciliteren. Kwaliteitsborging van de NVVK-leden: elke 3 jaar voeren zij een audit uit. Inhoudelijk netwerk met andere schulddienstverleningsorganisaties. Kennisbank. Kennis- en casusuitwisseling met andere leden via online community. Kennis over sociale kredietverlening en standaard bankreglement. Participatie in vereniging via kernteams. Elk half jaar normenoverzicht. Een collectieve AFM-vergunning voor (aangesloten) budgetbeheerders. Verenigingsbureau dat faciliteert in beantwoording van vragen.

40

Bijlage 4

Procedure intake en beschikking schulddienstverlening

Binnen acht weken na het kenbaar maken van de hulpvraag moet er een beschikking worden afgegeven.

41