Verslag raadsvergadering d.d. 9 november 2022
Tekst van het document
ondermijning, HI20221109
19
spreekt uit dat: het belang van aanpak van ondermijning groot is; het belang van voorlichting over ondermijning onder jongeren groot is; het belang van intensiveren van deze voorlichting groot is; voorlichting over ondermijning bijdraagt aan preventie van (digitale) jeugdcriminaliteit; een voorlichtingsprogramma over ondermijning dat zich specifiek richt op het weerbaar maken van jongeren tegen ondermijning van groot belang is in de aanpak van ondermijning; besluit: beslispunt 1 van het conceptraadsbesluit te wijzigen, zodat deze als volgt komt te luiden: 1. De Programmabegroting 2023 vast te stellen met daarin € 310.040.497,- lasten en € 311.040.497,- baten met een voordelig saldo van € 1.000.000,-, met dien verstande dat op pagina 56 van de programmabegroting onder ‘concreet gaan we aan de slag met ‘een additioneel punt wordt toegevoegd: ‘Het intensiveren van het voorlichtingsprogramma dat zich specifiek richt op het weerbaar maken van jongeren tegen ondermijning.’” (Amendement A 22-97 van de VVD, de PvdA, D66, het CDA, GroenLinks en Democraten Hilversum) Ook wil de VVD dat er meer werk wordt gemaakt van handhaving tegen verkeershufters, waaronder dubbel geparkeerde SUV’s, vrachtauto’s die in de spits op de ring parkeren en gevaarlijk parkeer- en rijgedrag bij scholen en sportclubs, evenals gepimpte auto’s met open uitlaten die avondenlang rondjes over de Centrumring rijden.
De heer DEEN valt het op dat deze verkeershufters in auto’s lijken te rijden. De heer FENNEMA wil deze autorijders aanpakken, waarvoor wel nauwe samenwerking met de politie nodig is. Hij hoopt dan ook dat de burgemeester en de wethouder Verkeer deze samenwerking opzoeken en verder uitbouwen. Er is een nieuwe woonvisie waaraan nog uitvoering te geven is. Dat betekent bouwen voor de buurt om doorstroming op gang te krijgen. Dat betekent ook bouwen voor ouderen, zodat zij verhuizen en een eengezinswoning achterlaten. In Hilversum moet verder de focus liggen op isoleren en het doorgaan met de regionale energiestrategie, terwijl de VVD overigens geen windmolens wil, ook omdat er nog veel betere alternatieven zijn die het uitzoeken waard zijn, zoals geothermie. Gelukkig gaat het college daarmee het komend jaar aan de slag. Hilversum kan trots zijn op en gerust zijn met de voorliggende begroting en de financiële situatie. Door solide beleid is orde op zaken gesteld en groeien de reserves de komende jaren flink. Ook helpt het dat het gemeentefonds eindelijk recht doet aan de centrumfunctie van Hilversum. Dat is ook nodig in verband met veel te realiseren plannen waarbij Hilversummers baat hebben. Veel ambities uit het coalitieakkoord komen terug in de begroting, de woonlasten dalen voor inwoners en de hondenbelasting wordt afgeschaft.
Wel maakt hij zich zorgen over de personele capaciteit, maar hij vertrouwt erop dat het college de mooie plannen in de begroting goed kan uitvoeren. De heer VONK werd vorige week blij van de in de commissievergadering gehoorde pluspunten, maar Hilversum is er nog niet. De SP dient daarom een aantal moties en amendementen in, die voor Hilversummers echt het verschil kunnen maken. De begroting staat vol met ambities, waarvoor veel personeel nodig is, waarover de SP zich ernstige zorgen maakt. Het college zou moeten beginnen met wat echt belangrijk is, namelijk zorgen dat inwoners rond kunnen komen en zorgen wat het wettelijk moet doen. Pas daarna zou men kunnen gaan kijken naar mooie en grote projecten in de openbare ruimte. De mensen en het armoedebeleid moeten eerst komen en niet de stenen. De SP heeft concrete plannen om de crises op een zo goed mogelijke manier het hoofd te bieden. Hij dient een eerste amendement in over gratis busvervoer. HI20221109
20
Amendement A 22-85 ‘60+, gratis met de bus’ De gemeenteraad van Hilversum, in vergadering bijeen op 9 november 2022, behandelend agendapunt 9, Programmabegroting 2023; overwegende dat: we in verband met de klimaatverandering het openbaar vervoer moeten stimuleren; het kan helpen ouderen uit hun isolement te halen door gratis openbaar vervoer aan te bieden; ouderen vaker vallen op de fiets en de bus dus een goed alternatief kan zijn; 1 het stimuleren van openbaar vervoer de parkeerdruk in Hilversum kan verlichten; spreekt uit dat: vele ouderen veel last hebben van de inflatie; 2 gratis openbaar vervoer bijdraagt aan kostenverlaging; besluit: beslispunt 1 van het conceptraadsbesluit te wijzigen, zodat deze als volgt komt te luiden: 1. De programmabegroting 2023 vast te stellen met daarin € 310.040.497,- lasten en € 311.040.497,- baten met een voordelig saldo van € 1.000.000,- met dien verstande dat op pagina 19 van de programmabegroting onder 'concreet gaan we aan de slag met’ ‘Realiseren gratis busvervoer voor 75+-ers’ wordt vervangen door ‘Realiseren gratis busvervoer voor 60+-ers’; de dekking hiervoor te halen uit de opbrengsten parkeergelden. (Amendement A 22-85 van de SP De heer FENNEMA stelt dat je in armoedebeleid niet kunt wonen en je daarvoor ook stenen nodig hebt.
De heer VONK bedoelt met ‘stenen’ grote projecten, terwijl er mensen zijn die hun energierekening niet kunnen betalen. De heer FENNEMA hoorde de suggestie van de heer Vonk dat de basis niet op orde is en daagt hem uit om daarvan een voorbeeld te noemen. De heer VONK geeft het voorbeeld dat er in Hilversum mensen zijn die recht hebben op huishoudelijke hulp, aan welke kerntaak de gemeente echter niet kan voldoen. Dat wil hij eerst voor elkaar krijgen en daarna pas kijken naar heel grote plannen. De heer FENNEMA is het daarmee eens, maar dan zou men nog niet moeten stoppen met projecten, omdat er dan straks te weinig woningen zullen zijn. De heer VONK is ook voor het benutten van kansen voor het realiseren van meer woningen. In Amsterdam heeft de Kroonenberg-groep gratis busvervoer geregeld voor bewoners. Daarom geeft hij de tip aan het college om met de Kroonenberg-groep te gaan praten die deze actie misschien ook wel in Hilversum wil uitvoeren. Mevrouw REDMEIJER vraagt of de heer Vonk weet wat de kosten zijn van gratis openbaar vervoer. De heer VONK had het liefst gratis openbaar vervoer voor iedereen gezien. Als dekking voor het gratis openbaar vervoer heeft de SP het positieve saldo van de parkeergelden voorgesteld. Het gaat om € 1,6 miljoen of € 1,7 miljoen, waarvoor men heel wat mensen met de bus mee kan sturen.
Zijn volgende motie gaat over het invoeren van een buurtenergiesysteem. Motie M 22-86 ‘Invoering Buurt Energie Systeem’ “De gemeenteraad van Hilversum, in vergadering bijeen op 9 november 2022, behandelend agendapunt 9, Programmabegroting 2023; 1 https://nos.nl/gtikel/2355841-ouderen-verongelukken-vaker-op-de-fiets 2 https://www.rtvutrecht.nVnieuws/3454513&uderen-keihard-qeraakt-door-de-inflatie-moetik-op-miin-oude-
daq-weer-in-de-kou-qaan-zitten
HI20221109
21
constaterende dat: we als overheid de regie kwijt zijn over de energielevering; er in Nederland al een aantal energieleveranciers failliet is gegaan; 1 er in Hilversum al initiatieven zijn om van het aardgas af te gaan; we in 2040 in Hilversum van het aardgas af willen zijn; in de Transitievisie Warmte al de kans aan inwoners wordt geboden initiatieven te nemen voor buurtenergiesystemen; in de Transitievisie Warmte de keuze is gemaakt om vanuit de gemeente geen transitie naar alternatieve energiebronnen te initiëren; overwegende dat: de verduurzaming van ons energiesysteem alleen succesvol kan zijn als gelijktijdig gezorgd wordt voor vormen waarmee energie kan worden opgewekt en opgeslagen; er landelijk steeds meer mogelijkheden zijn en ontwikkeld worden om energie (elektra en warmte) economisch en milieutechnisch verantwoord op te wekken en op te slaan (b.v.
geothermie, zonnepanelen, zoutbatterijen, seizoensgebonden buurtopslag middels warmtebuffering etc.); het oprichten van buurtenergiesystemen bijdraagt aan verminderde afhankelijkheid van aardgas; een buurtenergiesysteem zorgt voor meer zeggenschap over energielevering voor gemeente én inwoners; we in de regio achterlopen met het opwekken van groene stroom; 2 roept het college op: in afwijking van de gemaakte afspraken in de Transitievisie Warmte een onderzoek te doen naar de mogelijkheden van het ontwikkelen van buurtenergiesystemen en daarbij te kijken naar eventuele te verkrijgen subsidies van het Rijk. Toelichting: Onder andere in Nijmegen is er al een buurenergiesysteem. Wat is een buurtenergiesysteem? Bewoners verrichtten daar in 2020 en 2021 samen met professionals onderzoek naar de techniek, financiën en hoe zeggenschap te kunnen krijgen, hebben en houden in de toekomst. Uniek aan het buurtenergiesysteem, als het er komt, is dat het van de bewoners zelf wordt. Het buurtenergiesysteem wordt zo het kloppend hart van de buurt. Een buurt waar niemand in de kou staat en iedereen mee mag doen. Duurzaam en sociaal: hét kan het buurtenergie systeem worden in de buurten van Hilversum. Buurt Energie Systeem - Hengstdal - Mijn wijk aardgasvrii - Nijmegen Aardgasvrii (Motie M 22-86 van de SP, D66, de PvdA en de ChristenUnie) Deze motie helpt om in rap tempo van het aardgas te gaan.
De regio loopt nog flink achter bij het opwekken van groene energie. Hij wil inzetten op energiesystemen die geen eigendom zijn van grote energiebedrijven, zoals in Nijmegen, waar inwoners kunnen deelnemen in hun eigen energiebedrijf. Verder pleit de SP voor minimaregelingen, frisse scholen, verhoging van de activeringsbijdrage en het minimumloon, waarover zijn laatste motie gaat. Motie M 22-101 ‘Minimumloon van € 14,- voor iedereen die werkt voor of in opdracht van de gemeente’ “De gemeenteraad van Hilversum, in vergadering bijeen op 9 november 2022, ter bespreking van de Begroting 2023-2026 van de gemeente Hilversum constaterende dat:
1 https://radar.avrotros.nl/nieuws/item/zeven-energieleveranciers-failliet-gegaan-in-2021 2 Hopeloos achterlopen met groene stroom. Regio Gooi en Vecht moet tempo 'ten minste verdubbelen'
(Gooieneemlander.nl) HI20221109
22
1.
in de nieuwe cao, dat de VNG heeft afgesloten met de FNV Overheid, CNV Overheid en CMHF, vanaf januari 2022 een minimumloon van € 14,- bruto per uur geldt en dat dit gaat gelden voor alle medewerkers in dienst van de gemeente;
2.
dit niet geldt voor medewerkers die (extern) worden ingehuurd of werken bij een organisatie die werkt in opdracht van de gemeente; 3. Brussel inmiddels een minimumloon van € 14,- adviseert; overwegende dat: 1. een minimumloon van € 14,- noodzakelijk is om rond te komen; 2. dit ook voor andere medewerkers nagestreefd moet worden; 3. dit extra kosten en mogelijk risico's met zich meebrengt voor de gemeente Hilversum; 4. verschillende gemeenten het beleid minimumloon € 14,- al hanteren; 5. een hoger loon bijvoorbeeld in de thuiszorg (huishoudelijke hulp), Tomin en bij het Wmovervoer zou kunnen bijdragen aan het aantrekken van meer personeel; verzoekt het college: de raad voor de kadernota een voorstel te doen hoe bij verbonden partijen en/of organisaties, die werken in opdracht van de gemeente, een minimaal uurloon van € 14,- vanaf de laagst betaalde functie als uitgangspunt kan worden gehanteerd en hoe hierbij leidend kan zijn dat dit ook daadwerkelijk een (netto) verbetering betekent voor de betreffende werknemers.” (Motie M 22-101 van de SP, de PvdA en BVNL) Als zoveel partijen het armoedebeleid belangrijk vinden is het volgens hem heel slecht dat pas in het derde kwartaal op de agenda te zetten. Hij wil die behandeling naar het eerste kwartaal halen.
“De gemeenteraad van Hilversum, in vergadering bijeen op 9 november 2022, ter bespreking van de Begroting 2023-2026 van de gemeente Hilversum; constaterende dat: 1. bekend is dat (werkende) armoede toeneemt; 2. meerdere fracties in de gemeenteraad hoge prioriteit aan armoedebeleid willen geven; 3. een evaluatie van het armoedebeleid op de prioriteitenagenda gepland staat in QI 2023. De behandeling van een concreet voorstel (bv de invulling van het begrote miljoen) echter niet; 4. het nodig is, want de noden zijn hoog en lopen op, om vroeg in 2023 met elkaar te beslissen over maatregelen waar we mensen zo snel mogelijk mee kunnen steunen; draagt het college op: hoge prioriteit te geven aan het gesprek en besluitvorming met de gemeenteraad over armoede en daarom het armoede te agenderen in Q1 2023.” (Motie M 22-102 van de SP, de PvdA en de ChristenUnie) De heer STREUTKER was afgelopen zaterdag 5 november aanwezig bij het landelijke CDAcongres in Nijkerk, waar hij Wopke Hoekstra een warm pleidooi zag houden voor een betere samenleving en voor meer ‘samen’: samenwerken, samen bruggen bouwen en samen oplossingen vinden. Dat zit in het dna van mensen. Hij gelooft in de democratie, waarin men naar elkaar luistert, waarbij men afspraken maakt die voor iedereen goed zijn. Het gaat om solidariteit, verantwoordelijkheid en gemeenschappelijk belang. Samen is de enige oplossing.
Het CDA is in grote lijnen positief over de keuzes in de Programmabegroting 2023. De vertaling van het coalitieakkoord in concrete begrotingsdoelstellingen leidt tot een herkenbaar profiel, waarin hij veel CDA-wensen gerealiseerd ziet. Hij is blij met de extra aandacht voor het sociaal domein, de verbetering van de minimaregelingen en de aanpak van het college om op verschillende plekken in de stad nieuwe woningen te realiseren. De financiële positie van de gemeente is uitstekend en de prognose is dat dat ook voor de komende jaren nog het geval zal zijn. Tegelijkertijd zijn er zorgen. Grote bouwopgaven leiden ook tot extra risico’s. HI20221109
23
De fors stijgende marktrente en de complexe projectbeheersing kunnen tot vertraging en daarmee tot meerkosten leiden. Daarom roept hij het college op om samen met de raad verder invulling te geven aan maatregelen voor risicobeheersing. De effecten van de Covid-crisis op inwoners, ondernemers en de zorg zijn nog altijd merkbaar en voelbaar. Daar komt ook nog energiecrisis en de hoge inflatie bij. Het CDA ziet een groot contrast tussen de sterke financiën van de gemeente en de financiële druk waarmee gezinnen en ouderen te maken krijgen. Bij het minimabeleid ziet het CDA dan ook grote uitdagingen. Wat het CDA betreft moet de gemeente naar aanvullende maatwerkoplossingen kijken, zoals in de gemeente Huizen. Vandaar dat hij amendement A 22-81 indient.
Amendement A 22-81 ‘Armoedepreventie’ “De raad van de gemeente Hilversum, in vergadering bijeen op 9 november 2022, behandelende de Programmabegroting 2023; overwegende dat: de voortdurende hoge kerninflatie, gecombineerd met (verwachte) hoge energierekening, en historisch snel oplopende (hypotheek)rentes veel kenmerken heeft om (financiële) onzekerheid en problemen bij inwoners te veroorzaken of vergroten; deze gevolgen niet alleen gevoeld zullen worden door minima, maar ook gevoeld zullen worden door een aanzienlijk deel van de werkenden met inkomens boven het minimum; het college heeft aangegeven in antwoorden op artikel 41-vragen deze groep inwoners momenteel niet in beeld te hebben.
Dit kan gevolgen hebben voor zowel de tijdigheid als geschiktheid van ondersteunende maatregelen voor deze groep mensen; financiële onrust bij mensen en gezinnen kan zorgen voor toenemende stress en kan zorgen voor ongezonde en onveilige gezinssituaties; spreekt uit dat: het belang van bestrijding en voorkoming van armoede groot is; bestaanszekerheid voor huishoudens in de gemeente Hilversum zou moeten zijn gegarandeerd; gegeven de oorzaken van de verwachte problematiek, bestaande regelingen naar verwachting ontoereikend zijn om deze belangen te waarborgen; flexibiliteit en maatwerk, in combinatie met coachende ondersteuning, noodzakelijke instrumenten zijn om getroffen huishoudens te ondersteunen; besluit: beslispunt 1 van het conceptraadsbesluit te wijzigen, zodat deze als volgt komt te luiden: 1.
De Programmabegroting 2023 vast te stellen met daarin € 310.040.497,- lasten en € 311.040.497,- baten met een voordelig saldo van € 1.000.000,- met dien verstande dat op pagina 51 van de programmabegroting onder 'concreet gaan we aan de slag met' een additioneel punt wordt toegevoegd: ‘Opzetten van armoedebeleid op maat gericht op voorkoming van armoede gerelateerde problemen, waarbij huishoudens die buiten de huidige ondersteuningsgrenzen (130% van het wettelijk sociaal minimum) vallen (tijdelijke) financiële ondersteuning en adviezen kunnen ontvangen gericht op het voorkomen van betalingsachterstanden en schuldenproblematiek. Bij deze maatwerk aanpak zal de gemeente kijken naar vrij besteedbaar inkomen na vaste lasten in plaats van enkel het inkomen. Dit zal betaald worden uit het voordelig begrotingssaldo.’” (Amendement A 22-81 van het CDA) Daarnaast vraagt hij aandacht voor verkeersveiligheid, met name rondom scholen. Het college benoemt in het Uitvoeringsprogramma 2040 de verkeersdoorstroming en het Fietsplan Hilversum. Dat zijn goede plannen, maar verkeersonveiligheid ervaart men ook dichtbij huis. Het CDA vraagt extra maatregelen te nemen om de veiligheid daar voor de meest kwetsbare Hilversummers te verbeteren, HI20221109
24
bijvoorbeeld door de fiets te bevorderen of te lopen en snelheidsbeperkende maatregelen rondom scholen en sportclubs te nemen. Hiertoe dient hij amendement A 22-82 in. Amendement A 22-82 ‘Verkeersveiligheid rondom scholen en sportverenigingen’ “De raad van de gemeente Hilversum, in vergadering bijeen op 9 november 2022, behandelende de Programmabegroting 2023; overwegende dat: het coalitieakkoord spreekt over het belang van fietsveiligheid rondom scholen; de programmabegroting spreekt over het ‘Aanpakken van verkeersonveilige situaties met blijvende aandacht voor fietsers, voetgangers, en mindervaliden conform de jaarlijkse 'top 10' en over het aanpakken asociaal verkeersgedrag’; uit deze overwegingen onvoldoende richting gegeven wordt aan het invullen van fietsveiligheid rondom scholen en sportverenigingen; zowel ouders, schoolbesturen als omwonenden van scholen en sportverenigingen hinder ondervinden van verkeersonveilige situaties en/of verkeersonveilig gedrag; de gemeente een bijzondere taak heeft extra kwetsbare verkeersdeelnemers (zoals jonge fietsers) voldoende bescherming te bieden; spreekt uit dat: het belang van fietsveiligheid rondom scholen en sportverenigingen groot is; het vastleggen van deze specifieke belangen duidelijkheid verschaft richting scholen, ouders en omwonenden; asociaal verkeersgedrag rond scholen voor aanvullende overlast en onveilige situaties
leidt; de aanpak van deze specifieke locaties onvoldoende prioriteit heeft gekregen onder het vigerende top-10 beleid; in het nieuwe beleid het halen en brengen van kinderen door ouders vooral met de voeten (lopend of fietsend) moet worden gestimuleerd; waar nodig de inrichting van de openbare ruimte aangepast dient te worden. besluit: beslispunt 1 van het conceptraadsbesluit te wijzigen, zodat deze als volgt komt te luiden: 1. De Programmabegroting 2023 vast te stellen met daarin € 310.040.497,- lasten en € 311.040.497,- baten met een voordelig saldo van € 1.000.000, -met dien verstande dat op pagina 19 van de programmabegroting onder 'concreet gaan we aan de slag met' een additioneel punt wordt toegevoegd: 'Verbeteren van de fietsveiligheid rondom scholen en sportverenigingen, in samenwerking met scholen, sportverenigingen en omwonenden. De aanpak hiervan zal in aanvulling op de huidige jaarlijkse algemene verkeersveiligheid top-10 zijn en daarmee een separaat geoormerkt budget toegekend krijgen. Hierbij is speciale aandacht voor de handhaving op parkeeroverlast, asociaal weggebruik en de inrichting van de openbare ruimte.” (Amendement A 22-82 van het CDA, de VVD, GroenLinks, D66 en Democraten Hilversum) Vervolgens stipt hij de deelmobiliteit aan.
Uit onderzoek in Utrecht en Amsterdam blijkt dat deelscooters in de praktijk niet anders gebruikt worden qua rijafstand dan met deelfietsen het geval is, gemiddeld 1 tot 4 kilometer. Daarover dient hij amendement A 22-83 in. Amendement A 22-83 ‘Reguleringsbeleid deelmobiliteit’ “De raad van de gemeente Hilversum, in vergadering bijeen op 9 november 2022, behandelende de Programmabegroting 2023; overwegende dat: Hilversum in eerste instantie blij was met de komst van elektrische deelscooters, omdat elektrisch vervoer veel minder vervuilt; er inmiddels meerdere aanbieders en daarmee veel deelscooters zijn en deze op vele plekken in de stad verspreid staan, of liggen, op niet gewenste plekken; HI20221109
25
-
dit als zeer hinderlijk en soms gevaarlijk en onveilig ervaren wordt door bewoners, voetgangers, fietsers, hulpdiensten en andere weggebruikers; spreekt uit dat: uit onderzoek is gebleken dat op deelscooters dezelfde afstand wordt afgelegd als op deelfietsen; deelfietsen eenvoudig te plaatsen zijn in de daarvoor bestemde fietsenrekken en daarmee geen extra overlast zullen bezorgen; besluit: beslispunt 1 van het conceptraadsbesluit te wijzigen, zodat deze als volgt komt te luiden: 1. De Programmabegroting 2023 vast te stellen met daarin € 310.040.497,- lasten en € 311.040.497,- baten met een voordelig saldo van € 1.000.000,-, met dien verstande dat op pagina 19 van de programmabegroting de zin ‘Reguleringsbeleid deelmobiliteit (scooters, deelfietsen, deelauto's)’ wordt aangevuld met: ‘Dit beleid zal er op gericht zijn het aanbieden van deelscooters niet toe te staan in Hilversum en zal een ondersteunende, stimulerende houding aannemen ten opzichte van (elektrische) deelfietsen’” (Amendement A 22-83 van het CDA) Mevrouw VAN DROOGE vraagt uitleg over het geoormerkte budget in het amendement A 22-82 over verkeersveiligheid. De heer STREUTKER wil specifiek daarvoor geld beschikbaar maken om te voorkomen dat er geen geld beschikbaar is. Mevrouw VAN DROOGE stelt vast dat dan oormerking moet plaatsvinden binnen een groter budget, dat ook al is geoormerkt.
De heer STREUTKER beaamt dat oormerking dan binnen het verkeersveiligheidsbudget plaatsvindt. De heer DEEN vraagt of deelscooters een ander type gebruikers kent dan deelfietsen. De heer STREUTKER blijkt dat niet uit de praktijk, zeker niet als men kijkt naar de afgelegde afstand. Naar de toekomst toe is het CDA voorstander van de inzet op fietsen. De heer DEEN snapt die inzet en meent dat de heer Streutker ook een hekel aan scooters heeft. De heer STREUTKER bevestigt dat. De heer DEEN is enthousiaster over scooters als vorm van deelmobiliteit en denkt dat zowel fietsen als scooters daartoe nuttig kunnen zijn. Utrecht heeft ervoor gekozen scooters helemaal te verbieden. Hij wil echter niet zeggen dat er daarvoor geen markt is. De heer STREUTKER vraagt de wethouder zo snel mogelijk met de woonzorgvisie aan de slag te gaan, zodat de raad daarover het gesprek kan hebben. Wat betreft het preventiebeleid vraagt het CDA aandacht voor de stijging van het gebruik van alcohol, sigaretten en drugs onder jongeren. Ondanks het beleid om de leeftijdsgrens op 18 jaar te zetten blijkt dat de Hilversumse jeugd gemakkelijk aan deze producten kan komen via informele netwerken, internet of met steun vanuit huis. Het CDA wil dan ook in samenwerking met scholen, supermarkten, horeca, verenigingen en sportclubs inzetten op gerichte en effectieve handhaving en preventiemaatregelen.
Hij wenst dat de raad en het college samen blijven werken aan de invulling van de nieuwe bestuurscultuur. Samen kan men meer en samen komt men verder. Samen is de enige oplossing, ook in Hilversum. Mevrouw REMMERS bezocht een expertmeeting, georganiseerd door een aantal raadsleden in het raadhuis. Daarvan heeft zij meegenomen dat men best wat trotser mag zijn op Hilversum en haar inwoners. Politici zouden af en toe duidelijker mogen zijn in het toelichten van onwelgevallige boodschappen. Langs die lijn loopt zij een aantal punten uit de begroting af. Haar stip op de horizon blijft een duurzaam Hilversum met meer groen, biodiversiteit, zonnepanelen en isoleren. De gedragscomponent is daarbij niet te vergeten, omdat mensen de auto uit moeten en het fietsen en OV-gebruik moeten toenemen. Zij begrijpt dat de auto voor sommigen een HI20221109
26
essentieel vervoermiddel is. Het gaat om verantwoordelijkheid nemen voor het klimaat. De aarde warmt heel snel op. De Hilversum omringende natuur blijft groen, zodat men de hoogte in moet bouwen en er minder ruimte zal zijn voor parkeren en verkeersbewegingen. Deskundigen benadrukken de noodzaak om te bouwen, teneinde cruciale beroepen huisvesting te bieden, evenals voor de betaalbaarheid van voorzieningen en de levendigheid van de stad. Minder blij is zij met de trage gang van zaken rondom het reeds meer dan twintig jaar braakliggende Circusterrein. Zij verzoekt de wethouder uit te leggen waarom daarin zo weinig schot zit. Woningcorporaties hebben namelijk een plan om daar snel woningen te realiseren. GroenLinks is trots op het college en de wijze waarop inwoners omgaan met de komst van Oekraïense vluchtelingen. Van die vluchtelingen heeft 72% werk gevonden. Vluchtelingen uit landen als Syrië, Ethiopië en Afghanistan ondervinden enorme beperkingen als het gaat om het betreden van de arbeidsmarkt. Slechts 50% heeft na zes jaar werk gevonden. Dat probleem behoeft antwoord vanuit Den Haag. Premier Rutte heeft aangekondigd te onderzoeken welke maatregelen te nemen zijn op de instroom te beperken. Dat kan volgens haar niet. Volgens GroenLinks moeten vluchtelingen altijd op een veilige plek in Nederland kunnen blijven rekenen.
Arbeidsbeperkingen voor hen zouden zo snel mogelijk moeten verdwijnen. Dat vergroot het draagvlak voor nieuwe Nederlanders en het individuele geluk van de statushouders. Hilversum moet ook rekening houden met meer nieuwe inwoners. Voor 2023 worden 200.000 immigranten verwacht, grotendeels uit de Europese Unie. Een ander deel betreft zeer gewenste kenniswerkers. Er worden 50.000 immigranten verwacht, omdat er wereldwijd meer dan ooit vluchtelingen zijn, meer dan 100 miljoen. Zij wil samen blijven zorgen voor goede opvang. De komst van nieuwe Hilversummers betekent ook druk op eerstelijns voorzieningen. Zij kijkt uit naar de nota over welzijn en zorg, waarvan volgens haar hoofdstuk 1 te wijden is aan het aantrekkelijk maken van het vestigingsklimaat voor eerstelijns werkers: artsen, tandartsen en fysiotherapeuten. . Mevrouw VERWEIJ vraagt of GroenLinks met haar wil bepleiten zeer ruim aandacht aan taalonderwijs te geven. Mevrouw REMMERS is het daarmee eens, omdat de laaggeletterdheid van 15-jarigen haar buitengewoon treurig stemt. Statushouders betreden de arbeidsmarkt slecht, omdat zij worden verplicht tot een driejarig inburgeringstraject in welke periode zij niet mogen werken. Zij denkt dat duale trajecten met het leren van de taal op de werkvloer uitstekend zijn. Zij is blij met het reserveren van € 1 miljoen voor het lenigen van acute noden.
Het college heeft de afgelopen coronaperiode laten zien snel te kunnen schakelen. Minder tevreden is zij over het niet terugdringen van het aantal bewindvoerders. Zij pleit evenals de Adviesraad sociaal domein nogmaals voor het terugdringen van het aantal bewindvoeringen door schuldpreventie, bemiddeling en betaling van vaste lasten in eigen hand te nemen. Bij schuldhulp is er nog te weinig voortgang, terwijl het verlammende effect van schulden op individuen bekend is. Graag ziet zij een reflectie en inhaalslag van het college hierop. Er is een budget in de begroting verwerkt voor 2,5 fte. Zij is blij met de uitbreiding. Dat budget is echter geen garantie die mensen ook te vinden. Graag ontvangt zij een voorstel of raadsinformatiebrief over de wijze waarop mensen aan de gemeente te binden zijn en welke nieuwe doelgroepen het college wil aansporen om bij de gemeente te komen werken. Het college hanteert een index op de bouwkosten van onderwijsgebouwen van 13%, wat volgens haar onvoldoende is, omdat daarmee de doelstelling van duurzaamheid absoluut niet te realiseren is. Vandaar dat zij het college vraagt om in december 2022 terug te komen naar de raad met het verslag van het op overeenstemming gericht overleg met de schoolbesturen.
Daarover dient zij de volgende motie in: Motie M 22-96 ‘Bouw voor een duurzaam leerklimaat’ “De gemeenteraad, in vergadering bijeen op 9 november 2022, behandelende de Begroting 2023; constaterende dat: er een forse financiële uitdaging ligt op het uitvoeren van het Integraal Huisvestingsplan (IHP) om onderwijsgebouwen te vernieuwen en/of te verduurzamen; in het vastgestelde IHP 2020-2035 onze ambities zijn vastgesteld; HI20221109
27
-
het college de ramingen van de budgetten voor de uitvoering van het IHP voor 2023 verhoogt met 13,5 %; het college bij de uitvoering van het IHP beheersing van de kosten voorop stelt en uitgaat van het uitgangspunt "sober en "doelmatig; het uitgangspunt "duurzaamheid" blijkbaar vervallen is; andere gemeenten reeds een index van 30 % hanteren, en dat — ondanks deze verhoging — projecten niet uitgevoerd kunnen worden als gevolg van de spanning op de bouwmarkt, zowel ten aanzien van materialen als menskracht; voorts overwegend dat: het met deze uitgangspunten onontkoombaar is dat er keuzes gemaakt zullen moeten worden over ofwel temporisering van projecten of versobering van de uitvoering; daartoe Op Overeenstemming Gericht Overleg (OOGO) gevoerd dient te worden met de schoolbesturen; de gemeenteraad de uitvoering van het IHP binnen de bestaande budgetten heeft gemandateerd aan het college; het van belang is dat leerlingen in een schoolgebouw met een gezond leerklimaat les krijgen; draagt het college op: de uitkomsten van het OOGO uiterlijk in december 2022 met de gemeenteraad te delen, voordat er projecten in 2023 worden gestart; de afwegingen die geleid hebben tot keuzes (zie bovenstaande beheersing van de kosten) met de raad te delen; daarbij duidelijk aan te geven welke projecten niet binnen de budgetten gerealiseerd kunnen worden; een alternatief aan te bieden in de vorm van
aanvullende financiering voor de realisatie van het IHP conform de huidige vastgestelde prioritering; en gaat over tot de orde van de dag.” (Motie M 22-96 van GroenLinks en D66) Veel gaat er goed. Met de middelen uit de begroting kan het college in 2023 verder werken aan een sociaal en in inwonertal groeiend Hilversum. Veel mensen wonen graag in Hilversum, maar zij klagen over het vaststaande verkeer. De oplossingen zijn onder andere de auto uit gaan, gaan fietsen, wandelen en het versterken van het openbaar vervoer. Dat betekent dat nog meer de nadruk zal moeten worden gelegd op meer 30 km-wegen, tot en met de buitenring. De heer EERENBERG was ook op de expertmeeting in de raadzaal waaruit bleek dat de raadsleden niet zo goed zijn in het formuleren hun probleemstellingen. Hij vraagt wat GroenLinks daarvoor als oplossing heeft. Mevrouw REMMERS vernam ook dat de vraagstelling door de experts als verkeerd werd beschouwd. Gevraagd is of Hilversum moet groeien om voorzieningen te behouden. Experts stelden toen dat bij niet bouwen de gemeente vergrijst, zodat er geen basisscholen meer nodig zijn, die dan ook niet bekostigd hoeven te worden. Als de bevolking wijzigt zul je dus ook voor andere voorzieningen moeten zorgen. Experts zeiden ook eens naar regionale voorzieningen te kijken, zoals de vele theatervoorzieningen in de buurt van Hilversum.
Alle experts zeiden wel dat Hilversum moet bouwen. Mevrouw DURLACHER stelt dat het aanhouden van een maximumsnelheid van 30 km per uur op de buitenring ook van invloed is op de hulpdiensten, wat haar niet wenselijk lijkt. Mevrouw REMMERS stelt dat men met 30 km per uur in elk geval doorrijdt, wat beter is dan steeds remmen en optrekken. De heer DEEN vraagt waarom GroenLinks kiest voor minder woningen op het Arenapark. Hij heeft in de begroting gelezen dat er op het Arenapark minder ambitie op wonen komt. Mevrouw REMMERS stelt voor daarover te praten als het college met een daadwerkelijk voorstel over het Arenapark komt.
HI20221109
28
Mevrouw KALK constateert dat de begroting er op het eerste gezicht best goed uitziet. Ambities kunnen worden waargemaakt, er zijn geen grote bezuinigingen nodig en de hondenbelasting wordt afgeschaft. Dat is echter slechts een deel van het verhaal. Er is ook nog de kwestie van het gebrek aan solidariteit en de steeds grotere tweedeling. Er zijn mensen die steeds moeilijker rondkomen of te maken hebben met kinderen op een wachtlijst voor jeugdzorg. Er is ook tweedeling in wijken. Er zijn straten waarin gaten vallen en met zeven soorten wegprofiel. De geluidsoverlast neemt toe, omdat het college de geluidsnorm weer eens heeft opgeschroefd. De woningnood is er nog steeds en is immens groot voor starters en mensen met een kleine beurs. Het bevreemdt haar daarom dat het college nog steeds geen werk heeft gemaakt van de opkoopbescherming, die al lang ingevoerd had kunnen worden. Het is ook raar dat er al drie jaar geen prestatieafspraken met woningcorporaties zijn gemaakt. Ondertussen worden sociale huurwoningen nog steeds verkocht. Afspraken over het isoleren van de bestaande woningvoorraad worden niet gemaakt, terwijl het college zich verschuilt achter de 27% sociale huurwoningen uit het coalitieakkoord. Die 27% is een percentage van voor de woningnood en voordat de prijzen de pan uit vlogen.
De PvdA vindt het ongehoord dat de gemeente Hilversum al drie jaar geen afspraken heeft gemaakt met woningcorporaties, terwijl de woningcrisis nog steeds toeneemt. Daarom roept zij het college op tot actie en het voorkomen van het maar blijven verkopen van sociale woningen. Ook is actie gewenst om de opkoopbescherming in te voeren en de illegale verhuur te voorkomen. Daartoe dient zij amendement A 22-87 in. Amendement A 22-87 ‘Toezichthouder illegale kamerverhuur/bewoning’ “De nood op de woningmarkt is groot. Om deze te lenigen moeten er 900.000 woningen bijgebouwd worden in Nederland. Een beperkt deel van deze woningen komt in Hilversum en moet nog worden gebouwd. Ondertussen is de nood groot, ook in Hilversum. De laatste jaren zijn veel woningen gebruikt als middel om snel geld mee te verdienen, huisjesmelkers, beleggers, particulieren kochten vastgoed om te verhuren. Veel panden zijn legaal of illegaal gesplitst in meerdere panden en meervoudige bewoning is aan de orde van de dag. Mensen die geen of moeilijk toegang hebben tot de reguliere verhuur of andere delen van de woningmarkt zijn hier de dupe van. Denk aan arbeidsmigranten die met velen een woning delen, mensen die hun huis zijn uitgezet, mensen die vluchten uit een gewelddadige relatie.
En dit heeft ook gevolgen voor de veiligheid in wijken, voor de sociale cohesie en voor de aantrekkelijkheid van het wonen in die delen van Hilversum waar dit probleem aan de orde van de dag. Toezicht en handhaving hierop is nodig. Op dit moment is er onvoldoende capaciteit. Daarom stellen wij voor de capaciteit uit te breiden met een toezichthouder illegale kamerverhuur. De gemeenteraad van Hilversum in vergadering bijeen op woensdag 9 november 2022, behandelend agendapunt 9 Programmabegroting 2023; overwegende dat: de woningnood met name kwetsbare inwoners treft; de woningnood meerdere gevolgen heeft waaronder overtredingen zoals illegale kamerverhuur en meervoudige bewoning; de ambtelijke capaciteit om dit doeltreffend aan te pakken niet voldoende is; deze overtredingen meerdere ongewenste effecten hebben op de veiligheid(sbeleving) en sociale cohesie; constaterende dat: de aanpak van woonfraude noodzakelijk is om de leefbaarheid te verbeteren; hiervoor meer oren en ogen nodig zijn die overtredingen opsporen, nader onderzoek doen (op papier en ter plekke), en verrassingscontroles uitvoeren; in deze aanpak samen gewerkt kan worden met corporaties, bewonersorganisaties, particuliere verhuurders enz.; deze aanpak kan worden verricht vanuit Toezicht en Handhaving; besluit: beslispunt 1 van het conceptraadsbesluit te wijzigen, zodat deze als volgt komt te luiden: HI20221109
29
1.
De Programmabegroting 2023 vast te stellen met daarin € 310.040.497,- lasten en € 311.040.497,- baten met een voordelig saldo van € 1.000.000,- met dien verstande dat op pagina 12/13 onder 'Concreet gaan we aan de slag met' een bullet wordt toegevoegd, luidende: ‘binnen de geplande uitbreiding van de formatie in 2023 wordt ruimte gemaakt voor een toezichthouder illegale kamerverhuur/bewoning’"; (Amendement A 22-87 van de PvdA en de SP) De PvdA is voor bouwen vanwege de woningnood en vindt het prima dat ontwikkeling van het Circusterrein niet meer uitgesteld wordt. De gemeente kan alle grote projecten financieel aan, maar wel onder de vooraarde van de huidige grondprijzen. De prijs voor grondgebonden sociale huurwoningen is tweemaal zo hoog als voor andere doelgroepen. In de nieuwe projecten is er dus geen ruimte voor jonge gezinnen met weinig geld. Dat vindt zij jammer. Gelukkig is in de begroting de belofte waargemaakt om de grens voor inkomensondersteuning te verhogen naar 130% van het wettelijk sociaal minimum. De vraag is hoe structureel die verhoging is, gezien de meerjarenraming. In een vorige raadsvergadering diende de PvdA een motie in over een noodfonds voor inwoners die door de gestegen energieprijzen in nood zijn gekomen. Ondertussen heeft het Rijk maatregelen genomen en geldt er voor 2023 een energieplafond.
Maar daarmee zijn niet voor iedereen alle problemen de wereld uit, zoals chronisch zieken of mensen die in het afgelopen jaar al te maken hadden met enorme kostenstijgingen door de energierekening. Ook valt te denken aan sportclubs, verenigingen en buurthuizen. Zij wil die mensen, verenigingen en organisaties helpen, met name die groepen die ondanks alle regelingen tussen wal en schip vallen. Daartoe dient zij amendement A 22-89 in. Amendement A 22-89 ‘Instellen noodfonds breed’ “Op dit moment hebben onze inwoners te maken met hoge inflatie, prijsstijgingen en oplopende energieprijzen. De mate waarin inwoners hierdoor worden geraakt verschilt sterk en hangt af van hoe energiezuinig je huis is, hoe lang het energiecontract nog vaststaat en hoe financieel weerbaar je bent. Uit verschillende signalen blijkt dat steeds meer inwoners in ons dorp de kosten voor de primaire lasten (wonen) niet altijd meer kunnen opbrengen. Wij maken ons hierover zorgen. Het hoort in Hilversum een uitgangspunt te zijn dat iedere inwoner een dak boven zijn of haar hoofd heeft en is aangesloten op gas, water en elektra. Ook onze sportclubs, buurthuizen en culturele voorzieningen worden hard geraakt door de stijgende energieprijzen.
Deze hogere rekening vertalen in een hogere eigen bijdrage is vaak niet een goede oplossing, immers onze inwoners worden al geconfronteerd met een torenhoge inflatie die voor velen moeilijk te dragen is. Het Rijk heeft inmiddels verschillende koopkrachtmaatregelen bekend gemaakt en een energieplafond voor huishoudens ingevoerd voor het jaar 2023. Dat is voor veel inwoners goed nieuws, tegelijkertijd biedt het niet iedereen voldoende soelaas. De groep inwoners met een laag inkomen, werkende armen en die woont in een slecht geïsoleerd huis heeft al ruime tijd te maken met grote kostenstijgingen. Maar denk ook aan inwoners die afhankelijk zijn van energieslurpende medische apparatuur. Voor deze inwoners en voor de sportclubs, buurthuizen, en culturele voorzieningen zijn er aanvullende maatregelen nodig, is er aanvullende ondersteuning nodig en gelukkig hebben wij als gemeente daar ook de middelen voor. Daarom hebben wij de eerder ingediende motie — Instellen Noodfonds aangepast. In het besef dat een noodfonds ook slechts beperkt mensen en organisaties kan helpen in Hilversum is het bedoeld als een vangnet om de zwaarste persoonlijke en organisatorische consequenties af te wenden: huisuitzetting, afsluiting van gas, water of elektra of sluiting van voorzieningen. In deze noodsituaties kan een inwoner of voorziening een beroep doen op het noodfonds.
Met dit noodfonds wordt ook voorkomen dat mensen uit de schuldsanering worden gezet vanwege deze uitzonderlijke prijsstijgingen. Het noodfonds start met een budget van HI20221109
30
maximaal 1 miljoen euro. Het is niet bekend of en hoe het gaat lopen, daarom moet continue de vinger aan de pols worden gehouden en waar nodig worden bijgestuurd. Daarnaast blijft het belangrijk een beroep te doen op onze maatschappelijke partners in de stad. Om met ons meer problemen te voorkomen en in ieder geval tijdig te signaleren. Denk aan bestaande netwerken rond vroegsignalering, de buurtnetwerken van Versa, de corporaties en de nutsbedrijven. Bij alle netwerken en partners zal het noodfonds bekend moeten zijn en met hun zal gekeken moeten worden wat er nog meer nodig is om te zorgen dat mensen het hoofd boven water kunnen houden, niet uit huis worden gezet en niet worden afgesloten van gas, water en licht. Bij alle sportorganisaties, buurthuizen en culturele voorzieningen zal het noodfonds bekend moeten worden gemaakt om te voorkomen dat zij gaan omvallen. Met het noodfonds wordt steun geboden aan inwoners en voorzieningen in noodsituaties. De bedoeling van het noodfonds is om te voorkomen dat inwoners worden afgesloten van gas, water of elektra en/of uit huis worden geplaatst of voorzieningen moeten sluiten. Uitgangspunten kunnen zijn: Het noodfonds is toegankelijk voor iedere inwoner die woonachtig is in de gemeente Hilversum. De inwoner zit in een noodsituatie vanwege een aantoonbare dreigende uithuiszetting of een afsluiting van gas, water of elektra.
De inwoner heeft een huur, hypotheek- of energiecontract op naam. Lagere en midden inkomens kunnen hiervan gebruikmaken. Sportorganisaties, buurthuizen en culturele voorzieningen die in een noodsituatie vanwege aantoonbare dreigende afsluiting van gas, water of elektra, dreigend faillissement oid kunnen hiervan gebruik maken. De organisatie heeft een huur-, hypotheek- of energiecontract op naam. De rekening ter voorkoming van afsluiting of uithuiszetting wordt vanuit het noodfonds rechtstreeks in één keer betaald aan de betreffende instantie. Het bedrag in de factuur wordt in de vorm van een renteloze geldlening verstrekt. Als een inwoner in de wettelijke of minnelijke schuldsanering zit, kan overwogen worden of een gift wordt geven in plaats van een lening. Hiermee wordt voorkomen dat de schuldsanering wordt beëindigd. Het totale saldo op de bank- en spaarrekening is niet toereikend om de afsluiting of de huisuitzetting te voorkomen. Hiervoor wordt een saldogrens ingevoerd, bedrag nader te bepalen. De ontvanger van een lening uit het noodfonds accepteert budgetadvies of -begeleiding van de gemeente. Waar dat kan wordt verwezen naar de mogelijkheden voor een energiecoach. Dit noodfonds wordt gezien als vangnet. Looptijd noodfonds: in eerste aanleg zal het fonds een looptijd kennen tot ultimo 2023.
Afhankelijk van verdere ontwikkelingen zal verlengen van de looptijd worden afgewogen. Een inwoner of sportorganisatie, buurthuis en culturele voorziening kan eenmalig een beroep doen op het noodfonds. Aanvragen worden op volgorde van binnenkomst (datum en compleetheid) toegekend. De gemeenteraad van Hilversum in vergadering bijeen op woensdag 9 november 2022, behandelend agendapunt 9 Programmabegroting 2023; overwegende dat: de energiecrisis onze inwoners, in verschillende mate, raakt; inwoners met lagere inkomens die wonen in slecht geïsoleerde huizen en de inwoners die gebruik moeten maken van medische hulpapparatuur die veel energie gebruikt worden extra getroffen; naast de voorzieningen die worden geboden voor minima-inkomens er ook hulp moet worden geboden aan andere groepen die door financiële nood in een noodsituatie zijn gekomen; HI20221109
31
-
ook organisaties zoals sportclubs, buurthuizen en culturele voorzieningen kunnen hard worden geraakt door de stijgende energiekosten; van een noodsituatie is sprake als mensen uit huis dreigen te worden gezet of waarbij gas, water of elektra wordt afgesloten; van een noodsituatie is sprake als een sportclub, buurthuis of culturele voorziening dreigen te worden afgesloten van gas, water of elektra of hun deuren zouden moeten sluiten door de stijgende energiekosten; de noodsituatie dusdanig kan zijn dat daar niet op gewacht kan worden; constaterende dat: de kosten van eventuele uit huis plaatsingen en of afsluiting van elektra en gas vele malen hoger zijn dan de kosten van het voorkomen van dergelijke handelingen, dit geldt zowel voor huishoudens als voor sportorganisaties, buurthuizen en culturele voorzieningen; het uitgangspunt is dat iedere inwoner in onze gemeente een dak boven het hoofd heeft en is aangesloten op gas en elektra; van een noodsituatie is sprake als er een aantoonbare dreigende uithuiszetting of afsluiting van gas, water of elektra plaatsvindt; van een noodsituatie is sprake als de voorziening door de stijgende kosten de deuren moet sluiten; met dit noodfonds willen we tevens voorkomen dat mensen uit de schuldsanering worden gezet; besluit: beslispunt 1 van het conceptraadsbesluit te wijzigen, zodat deze als volgt komt te luiden: 1.
De Programmabegroting 2023 vast te stellen met daarin € 310.040.497,- lasten en € 311.040.497,- baten met een voordelig saldo van € 1.000.000,- met dien verstande dat op pagina 51/52 van de programmabegroting onder 'concreet gaan we aan de slag met' de volgende activiteit wordt toegevoegd: ‘Er wordt een tijdelijk noodfonds ingesteld zoals beschreven in het amendement A22-89. Dit fonds wordt gevoed met een bedrag ter grootte van maximaal € 1 miljoen voor noodsituaties als gevolg van de stijgende kosten voor energie. En met dien verstande dat op pagina 151-155 de financiële wijziging wordt opgenomen dat de incidentele kosten van het noodfonds voor 50% worden gedekt uit de € 1 miljoen die als stelpost gereserveerd staat bij het minimabeleid en voor 50% worden gedekt uit de algemene reserve 2023 en waar mogelijk uit onderbesteding op de coronasteunmaatregelen.’” ((Amendement A 22-89 van de PvdA, de SP en BVNL) Voor het geval raadsleden een amendement te eng vinden heeft zij een motie achter de hand met een vergelijkbare strekking. Motie M 22-80 ‘Instellen noodfonds breed’ Op dit moment hebben onze inwoners te maken met hoge inflatie, prijsstijgingen en oplopende energieprijzen. De mate waarin inwoners hierdoor worden geraakt verschilt sterk en hangt af van hoe energiezuinig je huis is, hoe lang het energiecontract nog vaststaat en hoe financieel weerbaar je bent.
Uit verschillende signalen blijkt dat steeds meer inwoners in ons dorp de kosten voor de primaire lasten (wonen) niet altijd meer kunnen opbrengen. Wij maken ons hierover zorgen. Het hoort in Hilversum een uitgangspunt te zijn dat iedere inwoner een dak boven zijn of haar hoofd heeft en is aangesloten op gas, water en elektra. Ook onze sportclubs, buurthuizen en culturele voorzieningen worden hard geraakt door de stijgende energieprijzen. Deze hogere rekening vertalen in een hogere eigen bijdrage is vaak niet een goede oplossing, immers onze inwoners worden al geconfronteerd met een torenhoge inflatie die voor velen moeilijk te dragen is. Het Rijk heeft inmiddels verschillende koopkrachtmaatregelen bekend gemaakt en een energieplafonds voor huishoudens ingevoerd voor het jaar 2023. Dat is voor veel inwoners goed HI20221109
32
nieuws, tegelijkertijd biedt het niet iedereen voldoende soelaas. De groep inwoners met een laag inkomen, werkende armen en die woont in een slecht geïsoleerd huis heeft al ruime tijd te maken met grote kostenstijgingen. Maar denk ook aan inwoners die afhankelijk zijn van energieslurpende medische apparatuur. Voor deze inwoners en voor de sportclubs, buurthuizen, en culturele voorzieningen zijn er aanvullende maatregelen nodig, is er aanvullende ondersteuning nodig en gelukkig hebben wij als gemeente daar ook de middelen voor. Daarom hebben wij de eerder ingediende motie — Instellen Noodfonds aangepast. In het besef dat een noodfonds ook slechts beperkt mensen en organisaties kan helpen in Hilversum is het bedoeld als een vangnet om de zwaarste persoonlijke en organisatorische consequenties af te wenden: huisuitzetting, afsluiting van gas, water of elektra of sluiting van voorzieningen. In deze noodsituaties kan een inwoner of voorziening een beroep doen op het noodfonds. Met dit noodfonds wordt ook voorkomen dat mensen uit de schuldsanering worden gezet vanwege deze uitzonderlijke prijsstijgingen. Het noodfonds start met een budget van maximaal 1 miljoen euro. Het is niet bekend of en hoe het gaat lopen, daarom moet continue de vinger aan de pols worden gehouden en waar nodig worden bijgestuurd.
Daarnaast blijft het belangrijk een beroep te doen op onze maatschappelijke partners in de stad. Om met ons meer problemen te voorkomen en in ieder geval tijdig te signaleren. Denk aan bestaande netwerken rond vroegsignalering, de buurtnetwerken van Versa, de corporaties en de nutsbedrijven. Bij alle netwerken en partners zal het noodfonds bekend moeten zijn en met hun zal gekeken moeten worden wat er nog meer nodig is om te zorgen dat mensen het hoofd boven water kunnen houden, niet uit huis worden gezet en niet worden afgesloten van gas, water en licht. Bij alle sportorganisaties, buurthuizen en culturele voorzieningen zal het noodfonds bekend moeten worden gemaakt om te voorkomen dat zij gaan omvallen. Met het noodfonds wordt steun geboden aan inwoners en voorzieningen in noodsituaties. De bedoeling van het noodfonds is om te voorkomen dat inwoners worden afgesloten van gas, water of elektra en/of uit huis worden geplaatst of voorzieningen moeten sluiten. Uitgangspunten kunnen zijn: Het noodfonds is toegankelijk voor iedere inwoner die woonachtig is in de gemeente Hilversum. De inwoner zit in een noodsituatie vanwege een aantoonbare dreigende uithuiszetting of een afsluiting van gas, water of elektra. De inwoner heeft een huur, hypotheek- of energiecontract op naam. Lagere en midden inkomens kunnen hiervan gebruikmaken.
Sportorganisaties, buurthuizen en culturele voorzieningen die in een noodsituatie vanwege aantoonbare dreigende afsluiting van gas, water of elektra, dreigend faillissement oid kunnen hiervan gebruik maken. De organisatie heeft een huur-, hypotheek- of energiecontract op naam. De rekening ter voorkoming van afsluiting of uithuiszetting wordt vanuit het noodfonds rechtstreeks in één keer betaald aan de betreffende instantie. Het bedrag in de factuur wordt in de vorm van een renteloze geldlening verstrekt. Als een inwoner in de wettelijke of minnelijke schuldsanering zit, kan overwogen worden of een gift wordt geven in plaats van een lening. Hiermee wordt voorkomen dat de schuldsanering wordt beëindigd. Het totale saldo op de bank- en spaarrekening is niet toereikend om de afsluiting of de huisuitzetting te voorkomen. Hiervoor wordt een saldogrens ingevoerd, bedrag nader te bepalen. De ontvanger van een lening uit het noodfonds accepteert budgetadvies of -begeleiding van de gemeente. Waar dat kan wordt verwezen naar de mogelijkheden voor een energiecoach. Dit noodfonds wordt gezien als vangnet. Looptijd noodfonds: in eerste aanleg zal het fonds een looptijd kennen tot ultimo 2023. Afhankelijk van verdere ontwikkelingen zal verlengen van de looptijd worden afgewogen. HI20221109
33
-
Een inwoner of sportorganisatie, buurthuis en culturele voorziening kan eenmalig een beroep doen op het noodfonds. Aanvragen worden op volgorde van binnenkomst (datum en compleetheid) toegekend. De gemeenteraad van Hilversum in vergadering bijeen op woensdag 9 november 2022, overwegende dat: de energiecrisis onze inwoners, in verschillende mate, raakt; inwoners met lagere inkomens die wonen in slecht geïsoleerde huizen en de inwoners die gebruik moeten maken van medische hulpapparatuur die veel energie gebruikt worden extra getroffen; naast de voorzieningen die worden geboden voor minima-inkomens er ook hulp moet worden geboden aan andere groepen die door financiële nood in een noodsituatie zijn gekomen; ook organisaties zoals sportclubs, buurthuizen en culturele voorzieningen kunnen hard worden geraakt door de stijgende energiekosten; van een noodsituatie is sprake als mensen uit huis dreigen te worden gezet of waarbij gas, water of elektra wordt afgesloten; van een noodsituatie is sprake als een sportclub, buurthuis of culturele voorziening dreigen te worden afgesloten van gas, water of elektra of hun deuren zouden moeten sluiten door de stijgende energiekosten; de noodsituatie dusdanig kan zijn dat daar niet op gewacht kan worden; constaterende dat: de kosten van eventuele uit huis plaatsingen en of afsluiting van elektra en gas vele malen hoger zijn dan de kosten van het
voorkomen van dergelijke handelingen, dit geldt zowel voor huishoudens als voor sportorganisaties, buurthuizen en culturele voorzieningen; het uitgangspunt is dat iedere inwoner in onze gemeente een dak boven het hoofd heeft en is aangesloten op gas en elektra; van een noodsituatie is sprake als er een aantoonbare dreigende uithuiszetting of afsluiting van gas, water of elektra plaatsvindt; van een noodsituatie is sprake als de voorziening door de stijgende kosten de deuren moet sluiten; met dit noodfonds willen we tevens voorkomen dat mensen uit de schuldsanering worden gezet; draagt het college op: 1. een tijdelijk noodfonds zoals beschreven in deze motie in te stellen; 2. dit fonds te voeden met een bedrag ter grootte van maximaal € 1 miljoen euro voor noodsituaties als gevolg van de stijgende kosten voor energie; 3. te besluiten de incidentele kosten van het noodfonds voor 50% te dekken uit de € 1 miljoen die als stelpost gereserveerd staat bij het minimabeleid en voor 50% uit algemene reserve 2023 en waar mogelijk uit onderbesteding op de coronasteunmaatregelen; 4. het noodfonds als zodanig op te nemen in de Begroting 2023; 5.
de gemeentebegroting dienovereenkomstig te wijzigen; en gaat over tot de orde van de dag.” (Motie M 22-80 van de PvdA, de SP en BVNL) Mevrouw VAN DROOGE vindt het weer fijn om eindelijk weer in staat te zijn om extra in de lokale maatschappij te investeren, na een aantal jaren achter de rug te hebben waarin de gemeente op de financiën moest letten. De grootste oorzaak van de ruimere financiën is hogere uitkering van het Rijk. Het uitbreiden van de uitkering aan gemeenten stond voornamelijk bij de PvdA in het verkiezingsprogramma, maar zij is blij dat dat uiteindelijk ook bij de andere partijen is doorgedrongen. Ook lokale partijen zeggen nu extra geld te investeren. De PvdA is niet de enige die ziet dat er geld is en dat er inderdaad meer geïnvesteerd mag worden in de lokale maatschappij. Er is niet één voorstel waarin is gevraagd om meer HI20221109
34
kostenbesparing. Dat was in andere jaren wel eens anders. Het is misschien wel een signaal dat het college toch nog steeds een beetje aan de zuinige kant heeft begroot. Zij vindt het zonde dat de gemeente de straten en wegen, met name in woonwijken en verblijfsgebieden, de laatste jaren qua onderhoud achteruit heeft laten gaan. Dat was niet de bedoeling en toch is het gebeurd. Zij dient daarom de volgende motie daarover in. Motie M 22-100 'Begaanbare Wegen' “De raad van de gemeente Hilversum, in vergadering bijeen op 9 november 2022, tijdens de behandeling van de Begroting 2023; overwegende dat: in de afgelopen jaren het achterstallige onderhoud van de Hilversumse wegen van 17% naar 20% is opgelopen, ondanks de intentie om dit percentage stabiel te houden; het achterstallige onderhoud verreweg voor het grootste deel de bestrating in de woonwijken betreft; een slechte bestrating in de woonwijken gevolgen kan hebben voor de veiligheid of toegankelijkheid van deze straten voor spelende kinderen, ouderen, mensen met een rollator, mensen in een rolstoel of ouders met een kinderwagen; het tevens wenselijk is het onderhoud van de fietspaden op orde te houden, zeker gezien de toename van snellere elektrische fietsen en scooterverkeer; het om de hierboven genoemde redenen wenselijk is dat er een meerjarig plan komt om het achterstallig onderhoud weer terug te brengen naar een
acceptabel niveau; verzoekt het college om: in 2023 met een meerjarenplan te komen voor het terugdringen van het achterstallige onderhoud van onze wegen, met name voor fietspaden en de bestrating van belangrijke woon- en verblijfgebieden; de bekostiging van dit plan te verwerken in de begroting van 2024 en verder; en gaat over tot de orde van de dag.” (Motie M 22-100 van de PvdA) Zij vindt tot slot dat mensen met de Wmo-taxi naar ziekenhuis Tergooi moeten kunnen gaan, ook als dat vijf keer per week is. De heer NANNINGA is grotendeels blij met de ambities in de begroting, maar maakt zich zorgen over de genoemde onzekere tijden. Steeds meer mensen knokken om rond te kunnen komen. Het lijkt wel of alle onzekerheden aan deze begroting voorbij gaan. Vorig jaar werd in de begroting een inflatiecorrectie van 0% gehanteerd en dit jaar slechts 2,9%. In de tussentijd zijn de prijzen flink gestegen. De correctie voor de inflatie in 2022 is niet in de begroting verwerkt, wat hij zorgelijk vindt. Dat betekent volgend jaar toch te worden verrast door hogere kosten of dat men volgend jaar constateert dat bepaalde ambities niet te verwezenlijken zijn vanwege ontoereikend budget. Daar komt bij dat Hilversum te maken heeft met een tekort aan ambtelijke capaciteit. Beide opties noemt hij onwenselijk en onnodig en ziet hij al een verborgen bezuiniging.
De ChristenUnie zal de uitvoering van deze begroting volgend jaar kritisch blijven volgen. Graag sluit hij aan bij het betoog van D66 om aan de bel te trekken als plannen vastlopen door kostenstijgingen of een tekort aan capaciteit. Hij is wel grotendeels positief over de beschreven ambities. Daarbij wil hij ingaan op drie punten. In het programma Werken wordt ingezet op media, ICT en Zorg, waarbij er aandacht is voor bedrijven die banen bieden voor praktijkgeschoolden. Het verschil tussen inzetten op en aandacht hebben voor vindt hij jammer. Hij is blij met de toelichting van de wethouder in de commissievergadering dat er goede aandacht is voor het bedrijfsleven in de praktijk, contact met het mbo en de praktijkschool. Maar toch had hij graag meer ambitie op het onderwerp gezien. Uit cijfers van het Gooi blijkt dat er in Hilversum het meeste vraag is naar praktische banen. Dan is hij wel blij dat er vanuit de regio kwartiermakers aan de slag gaan om een verkenning uit te voeren naar de kansen voor de circulaire economie. Hij kijkt uit naar de resultaten van deze verkenning en verwacht dat er vooral veel behoefte zal HI20221109
35
zijn aan betaalbare bedrijfsruimte voor startende ondernemers in die circulaire economie. Dat uitgangspunt wil hij meenemen in de uitwerking van de komende ontwikkelingen, zoals 1221, het Arenapark en het bedrijventerrein Zuidwest. Op het gebied van zorg en samenleving kan hij zich goed vinden in de aanpak van wijkgericht werken, want veel gebeurt al en kan worden voorkomen in de onderlinge netwerken in de wijken door het werk van vrijwilligers, mantelzorgers, maatschappelijk werkers, buurtcentra, een buurman of sportverenigingen. Vaak zijn de effecten van deze netwerken niet direct zichtbaar in de prestatieindicatoren in de begroting, maar ze hebben wel degelijk een groot effect en zorgen ervoor dat de zorgvrager zelf in control blijft. Dat geldt ook voor de aanpak van de toenemende armoede, die zich in allerlei vormen manifesteert: voedsel-, menstruatie- en energiearmoede en kansenongelijkheid. De vraag is of het college even de ruimte moet krijgen om een verkenning af te ronden en te komen met een plan voor de gereserveerde € 1 miljoen voor armoedebestrijding. Hij is erg voor een integrale aanpak, waarmee het college vaart zou moeten maken. Bij mobiliteit kijkt hij uit naar het ambitieuze fietsplan naar aanleiding van de motie ‘Tandje bij voor de fiets’. Hij hoopt vooral op een plan waarmee het comfort, de doorstroming en de veiligheid voor de fietsers vergroten.
In de begroting ziet hij ook veel oud denken. Het college wil nog steeds de doorstroming voor de auto verbeteren en daartoe zelfs fors investeren in een fietsbrug aan de Johannes Geradtsweg, terwijl iedereen aanvoelt dat die in Hilversum niet gaat helpen. Meer doorstroming zorgt voor meer auto’s, waardoor problemen zich alleen maar zullen verplaatsen. Andere oplossingen, zoals op het gebied van verkeersveiligheid, geluid en luchtkwaliteit, worden er niet mee opgelost. Wat hem betreft komt er dus geen verbetering van de doorstroming van de auto meer, maar komen er vooral betere fietspaden en OV. De ChristenUnie is wel blij met de verdubbeling van het aantal openbare elektrische laadpalen en het faciliteren van particulier laden aan de openbare weg met behulp van kabelgoten. De vraag is nog wel of de wethouder snel duidelijk wil maken wanneer dat gerealiseerd kan worden. Mevrouw REDMEIJER vraagt of de ChristenUnie het college zelf met plannen wil laten komen, of de raad zelf ook de ruimte heeft om met ideeën te komen. De heer NANNINGA stelt vast dat met motie M 22-90, ‘Warmte in het wijkcentrum’, ineens € 250.000,- gas verstookt wordt, waardoor er veel minder van de € 1 miljoen overblijft.