Verslag raadsvergadering d.d. 7 december 2022

HI20221207

19

-

nieuwe Europese Normen voor brom- en scooters niet erg streng lijken te worden en maximaal vergelijkbaar zijn met de Euro 6 normen van diesel;

-

de concentratie giftige stoffen met een derde macht afneemt als het volume waarin de deeltjes zitten toeneemt en dit ervoor zorgt dat fietsers die veel dichter bij de bron zitten veel grotere concentraties kankerverwekkende stoffen inademen dan wanneer deze voertuigen op de rijbaan rijden;

-

de GGD (Gelderland midden) om bovengenoemde redenen in haar rapport adviseert om op lokaal niveau: -

brommers (en scooters) te weren van fietsroutes;

brommers (en scooters) te verplaatsen naar de rijbaan; een milieuzone voor vervuilende brommers en scooters in te stellen; Het gebruik van e-scooters en e-bikes te stimuleren door voorlichting en subsidies; in het klimaatakkoord is vastgelegd dat partijen (Rijksoverheid, BOVAG en RAI Vereniging) ernaar streven om de nieuwverkoop van bromfietsen pas voor 2030 over te laten gaan op emissieloos, analoog aan de personenauto, waarmee zonder eigen beleid mogelijk nog decennia vervuilende brom- en snorfietsen op de fietspaden gaan rijden; duurzame alternatieven voor 'fossiele' brom- en snorfietsen betaalbaar en voorradig zijn, verzoekt het college: 1. een actief ontmoedigingsbeleid te hanteren met betrekking tot de aanschaf van nieuwe brom- en snorfietsen met verbrandingsmotoren en daarnaast de aanschaf van elektrische alternatieven te promoten; 2. in communicatie naar buiten beslispunt 1 duidelijk en herhaaldelijk te verwoorden; 3. in het verlengde van de brom- en snorfietsen van voor 2011 alle brom- en snorfietsen op verbrandingsmotoren uit te faseren en/of te weren van de fietspaden; 4. zich tot doel te stellen om véér 2027 de Hilversumse binnenring emissievrij te verklaren; 5.

dit onderdeel te maken van de aanpak Stationsgebied; en gaat over tot de orde van de dag.” (Motie M 22-117 van de PvdA) Op pagina 25 van het bestemmingsplan is verwezen naar de Regeling meervoudige bewoning uit 2016. In 2021 heeft de raad een nieuwe regeling vastgesteld, alleen had die regeling een weeffout. Dat is geconstateerd en is hersteld bij de prins Bernhardlaan. De PvdA wil dat nu ook graag weer herstellen, namelijk dat meervoudige bewoning ook in gestapelde bouw niet voor mag komen. Meervoudige bewoning is iets anders dan studentenwoning of wat dan ook. Meervoudige bewoning gaat echt over misstanden die bijvoorbeeld te zien is in de huisvesting van arbeidsmigrant. Het amendement is destijds raadsbreed ondersteund. Zij rekent ook nu daarop, omdat het over hetzelfde gaat en zij dezelfde weeffouten wil herstellen.

Amendement A 22-112 ‘Meervoudige bewoning Stationsgebied 2022’ “De raad van Hilversum, in vergadering bijeen op 7 december 2022, besprekende het Chwbestemmingsplan Stationsgebied 2022; constaterende dat: in het bestemmingsplan de gronden (ter plaatsen van de bebouwing) zijn voorzien van de bestemmingen Wonen, werken en voorzieningen; in het bestemmingsplan Stationsgebied 2022 de gronden (ter plaatsen van de bebouwing) bestemd zijn voor het wonen in gestapelde woningen; in het vigerende paraplubestemmingsplan 'Regeling meervoudige bewoning' een eenduidige regeling is opgenomen over meervoudige bewoning (bewoning door meer dan één huishouden); HI20221207

20

-

in het vigerende paraplubestemmingsplan 'Regeling meervoudige bewoning' het is verboden gebouwen te gebruiken en/of te verbouwen voor meervoudige bewoning; in het vigerende paraplubestemmingsplan 'Regeling meervoudige bewoning' het verbod niet geldt voor gebouwen met de bestemming Wonen in de vorm van gestapelde bouw; overwegende dat: tijdens de beraadslagingen in de raadscommissie op 13 oktober 2021 over de herziening van de regeling meervoudige bewoning is overwogen om meervoudige bewoning ook in gestapelde woningen (flats) te verbieden; besluit op basis van een goede ruimtelijke ordening: beslispunt 6 van het concept-raadsbesluit aan te vullen zodat deze als volgt komt te luiden: 6.

Het Chw-bestemmingsplan 'Stationsgebied 2022', overeenkomstig de geometrisch bepaalde planobjecten als vervat in het GML-bestand NL.lMRO.0402.11bp09station2022va01, met bijbehorende bestanden, gewijzigd vast te stellen overeenkomstig de Wijzigingennota, zoals bedoeld onder 4, met dien verstande dat daarin de volgende wijziging wordt opgenomen: In de 'Regels' wordt aan 'Hoofdstuk 3 Algemene regels' een nieuw artikel 11 toegevoegd onder gelijktijdige hernummering van de daar op volgende artikelen: 'Artikel 11 Verbod van meervoudige bewoning Het is verboden een zelfstandige woning of een onzelfstandige woonruimte te gebruiken en/of te verbouwen voor meervoudige bewoning'” (Amendement A 22-112 van de PvdA en Democraten Hilversum) Mevrouw VAN DE LINDE herinnert zich dat in het raadhuis al ongeveer tien jaar over het aanpakken van het Stationsgebied wordt gesproken. Een grote gebiedsontwikkeling in het hart van de stad, waarmee men niet alleen het centrum, maar de hele gemeente en toekomstige generaties een stap vooruit helpt. Een aantal van haar collega’s heeft zij zich zien bedienen van valse tegenstellingen, waarbij er werd gesuggereerd dat als je niet meegaat met een aantal inwoners die bezwaar maken tegen ontwikkeling, je niet naar hen zou luisteren en het belang van Hilversum niet zou dienen. Dat wil zij met klem bestrijden.

Het is namelijk niet de taak van de raad om automatisch met het belang van insprekers mee te gaan. De taak van de raad is op basis van argumenten en inhoudelijke afwegingen te komen tot keuzes voor heel Hilversum, het Hilversum van nu en het Hilversum van de toekomst. Zij vindt het echt onaangenaam om te horen dat men bij het maken van een afweging men niet zou luisteren naar inwoners. Zij waardeert het zeer dat GroenLinks met motie M 22-119 een coalitieafspraak nog eens extra vastspijkert, zodat zij die zeker zal steunen. Zij denkt dat die past bij de toekomst van het centrum, zeker ook een centrum waarin de verbinding is gelegd tussen de Groest en de markt en waar het goed toeven is met een aantrekkelijk winkelaanbod, een fijne horeca en een prettige en groene leefomgeving. De weeffout waarover mevrouw Kalk het had zal zij graag herstellen met amendement A 22-112. De PvdA heeft ook een voorstel ingediend om alvast een invulling te geven aan de geplande bebouwing, met twee en drie kamers, maar dat vindt de VVD te vroeg. Zij wil heel graag praten over het te volgen programma, waarbij wat haar betreft de afweging te maken is welk programma het meest bijdraagt aan het creëren van doorstroming. Het is echter nu nog te vroeg om nu al een uitspraak te doen over het aantal of percentage aan twee- en driekamerappartementen.

De heer DOCTER vraagt hoe men nog greep kan hebben in de samenstelling van het woningaanbod in het bestemmingsplan als men dat nu niet regelt. Mevrouw VAN DE LINDE herinnert aan de bespreking door de commissie en met de wethouder dat na het bestemmingsplan en bij het invullen van de locaties nog wordt gesproken over het woningbouwprogramma. De heer DOCTER stelt dat als een initiatiefnemer een vergunning aanvraagt die moet worden getoetst aan het bestemmingsplan. Als daarin niets is geregeld moet men die vergunning verlenen.

HI20221207

21

Mevrouw VAN DE LINDE wijst op in het bestemmingsplan opgenomen uitgangspunten ten aanzien van betaalbaarheid en de geldende kaders. Een van de geldende kaders is de woonvisie, waarin is gesteld dat het de wens is om te bouwen voor doorstroming. De heer DOCTER stelt dat dat ook de ratio achter zijn amendement is. De heer STREUTKER stelt dat het in dezen gaat om iets groters dan alleen de discussie over het omleggen van de weg op het Langgewenst. Het gaat om een impuls voor de stad, waarmee men al jaren bezig is om die te realiseren en waar een volgende stap is te zetten. Het is een impuls waarbij woningbouw en tweerichtingsverkeer op de Schapenkamp worden gerealiseerd. Het CDA heeft de overtuiging dat de voorgestelde inrichting goed is voor Hilversum. Er is wel een klassieke belangenafweging, waarbij er ook mensen zijn die nadeel ondervinden. Het gaat dan specifiek om geluidsoverlast voor bewoners aan het Langgewenst. Geprobeerd is in het algemeen belang een afweging te maken tussen wat het oplevert voor de stad en recht te doen aan mensen die nadelen ondervinden. Hij denkt dat er nog veel mogelijkheden zijn om oplossingen te vinden. De doorstroming en de discussie over 30 km per uur vindt hij best lastig, omdat men met de inrichting daarvan nieuwe problemen creëert.

Een gebiedsontsluitingsweg lijkt hem een goede oplossing, vandaar dat hij motie M 22-119 van GroenLinks, de PvdA, de ChristenUnie en het CDA van harte ondersteunt. Het CDA ziet ook mogelijkheden voor geluidsflitspalen en handhaving. Ook kan er nog meer verduurzaming van gebouwen plaatsvinden. Hij denkt dus dat bij de afweging van voor- en nadelen de balans ook voor de inwoners aan het Langgewenst uiteindelijk positief uitvalt. Amendement A 22-106 van Democraten Hilversum over het afschaffen van coffeeshop De Kikker vindt hij sympathiek, maar er zitten ook nog andere consequenties aan vast, zodat hij het antwoord van de wethouder daarop afwacht. Het CDA adviseert positief over amendement A 22-112 van de PvdA en Democraten Hilversum over meervoudige bewoning. De overige moties en amendementen ondersteunt het CDA niet. Uiteindelijk hoopt hij dat het niet meer nodig zal zijn om over het bestemmingsplan naar de Raad van State te gaan. Mevrouw DURLACHER is blij dat Democraten Hilversum heel veel tijd in moties en amendementen heeft gestoken, zodat zij haar tijd kon steken in andere zaken. Van de zomer kreeg zij contact met de bewoners van het Stationsgebied. Zij hebben haar iets over hun situatie verteld en daarna is zij ook nog eens door de wethouder over het onderwerp bijgepraat. BVNL is van mening dat er met het gebied absoluut iets moet gaan gebeuren.

Bij de bewoners thuis is er een continue ruis in hun woning te horen, een geluid alsof de hele avond een afzuiger aan staat. Daarnaast wijst zij op het probleem van fijnstof. Zij stemt daarom tegen het bestemmingsplan. De heer SCHEEPERS (wethouder) laat weten dat vanavond een groot besluit voorligt. Het gaat om tot 450 woningen, een fietsenkelder voor 5.000 fietsen en de optie om niet meer de hele Centrumring te hoeven afrijden als men iemand op het Station heeft afgezet. Het plan gaat dus voor Hilversum heel veel doen, nog afgezien van de komst van eindelijk een mooie entree voor de stad als men vanuit het Station aankomt. Hij is buitengewoon blij met de zeer inhoudelijke politieke discussie vanavond en in de commissievergadering. Die afweging heeft de vorige keer ontbroken. Er is een politiek gesprek over verschillende belangen gevoerd, wat heel belangrijk is. Er is ook sprake van een groot spanningsveld. Bewoners aan de Schoolstraat en het Langgewenst gaan er qua geluid veel op achteruit. Dat neemt het college heel serieus. Bij de stukken is toegevoegd welke maatregelen het college neemt en onderzoekt. Daarmee zal het college ook doorgaan. Het gemeentelijke voorkeursrecht loopt tot 22 januari 2023. Bij vaststelling van het bestemmingsplan vanavond wordt dat voorkeursrecht bestendigd. De totale looptijd van het voorkeursrecht is vijf jaar.

Als het bestemmingsplan nog een keer door de Raad van State vernietigd zou worden, dan zou het voorkeursrecht nog steeds in stand blijven. De gemeente loopt op dat gebied dus geen risico’s. Motie M 22-103 van Democraten Hilversum, de SP, de PvdA en BVNL over de Centrumring en het verkeersbesluit noemt hij buitengewoon ingewikkeld, omdat die zegt geen verkeersbesluit te nemen om HI20221207

22

de Centrumring te verleggen. Die motie gaat daarmee radicaal in tegen het voorliggende bestemmingsplan. Het is juridisch gezien onmogelijk om zaken zo te regelen als in de motie staat en in dat geval moet de raad gewoon tegen het bestemmingsplan stemmen. Over amendement A 22-104 van Democraten Hilversum en BVNL over woonlagen en de leefkwaliteit adviseert het college niet positief. Er zijn namelijk een heleboel extra woningen nodig. Woningzoekenden zijn heel gebaat bij de honderd woningen en bedrijfsruimte die de twee lagen opleveren. Stedenbouwkundig gezien valt er ook veel voor te zeggen om tot accenten van acht lagen te gaan. Het huidige bestemmingsplan laat op die plek bebouwing tot 45 meter toe. De heer DOCTER meent dat de raad het bestemmingsplan kan goedkeuren en toch de Centrumring niet hoeft te verleggen. Daartegen verzet het bestemmingsplan zich niet. Motie M 22-103 heeft volgens hem dus wel degelijk zin. De heer SCHEEPERS gaat het niet alleen om de Centrumring. Het verleggen daarvan is echter wel een heel belangrijk element in het plan. Daarnaast is het verleggen van de Centrumring een basis om het voorkeursrecht op de Koninginneweg te vestigen. Die vestiging maakt aldaar 125 nieuwe woningen mogelijk. Als dat niet gebeurt gaat de basis onder het voorkeursrecht vandaan en verdwijnt die optie.

In amendement A 22-113 van Democraten Hilversum, de PvdA en BVNL over doelgroepen leest hij de oproep om niet allemaal kleine eenkamerwoningen te realiseren. Daarin kan het college zich uitstekend vinden. De manier waarop het amendement dat regelt stuit echter juridisch op een aantal fundamentele bezwaren. Bestemmingsplannen verplichten namelijk tot niets, maar maken dingen mogelijk. Zonder onderliggende beleid, zoals een doelgroepenverordening, kan men ontwikkelaars niet verplichten om zaken op deze manier te doen. De gemeente kan een heleboel aanvullende eisen aan ontwikkelende partijen stellen., zoals het gebied niet volbouwen met kleine eenkamerwoningen. De heer DOCTER is het niet met de wethouder eens, omdat in een bestemmingsplan wel degelijk kwaliteitseisen gesteld kunnen worden over het gebruik van gronden, zoals de verplichting om geluiddempend asfalt te leggen. De heer SCHEEPERS (wethouder) reageert daarop dat bestemmingsplannen vooral over ruimtelijke aspecten gaan. Welk aantal kamers er in een woning komt is geen ruimtelijke component, en er zijn ook andere manieren, zoals anterieure overeenkomsten, om af te dwingen dat woningen zoals gewenst worden gerealiseerd. De heer DOCTER stelt dat het juridische kader daarvoor het bestemmingsplan is. De heer SCHEEPERS (wethouder) is het daarmee niet eens.

Over amendement A 22-106 van Democraten Hilversum over coffeeshop De Kikker geeft het college ook geen positief advies. Het bestemmingsplan maakt middels een horecabestemming mogelijk dat coffeeshop De Kikker terugkomt. Er is ook geen sprake van dat de gemeente niet iedereen gelijk zou behandelen. Ook voor bewoners komt er een woonfunctie terug. Motie M 22-105 van Democraten Hilversum, de SP, de ChristenUnie en de PvdA over het verbeteren van de verbinding tussen het Centrum en Oost noemt hij lastig, omdat de motie het specifiek heeft over de plek van de Grote Spoorbomen. Een tunnel is niet te betalen en een voetgangersbrug is heel duur. Het college is in gesprek met ProRail en NS. Na de uitvoeringsnota van vorig jaar hebben zij een onderzoek gedaan naar de capaciteit van het Station. Er is gekeken naar de toekomst van Station Hilversum en de reizigersstromen. De conclusie is dat het Station op den duur uit zijn jas zal groeien. Het bestemmingsplan maakt het mogelijk om de stationshal te vergroten. De reizigerstunnel lijkt in de toekomst te smal te gaan worden. Het college is in gesprek met ProRail en NS om ervoor te zorgen de reizigerspassage te verbreden, een spoorse opgave met spoorse financieringsbronnen. De voetgangers kunnen daardoor ook heen geleid worden, waardoor de fietstunnel breder kan worden gemaakt.

Voor een fietstunnel is te weinig ruimte, maar de plannen en de toekomst van Station Hilversum bieden een mogelijkheid om meer ruimte onder het spoor te creëren met financiering die de gemeente grotendeels niet zelf hoeft op te hoesten. De heer DOCTER is heel blij met de mogelijkheid om een verbinding via de stationshal te maken. Bij de Grote Spoorbomen waren de mogelijkheden een tunnel, een brug en eens spoorwegovergang. De heer SCHEEPERS (wethouder) noemt die laatste variant ingewikkeld, omdat de Kleine Spoorbomen open blijven voor fietsers en voetgangers.300 meter verderop is er al de tunnel. Om dan daar HI20221207

23

tussenin nog een verbinding te leggen zou uit stedenbouwkundig en capaciteitsperspectief niet logisch zijn. Movares noemt deze variant ook niet en zegt dat Hilversum wat betreft langzaam verkeer goed bediend is als de Kleine Spoorbomen open blijven voor fietsers en voetgangers. De heer EERENBERG begrijpt dat het trottoir uit de fietstunnel gehaald wordt en voetgangers naar de verbrede onderdoorgang gaan. De heer SCHEEPERS (wethouder) noemt dat een optie. Onderzoeken zeggen dat de fietserstunnel in de toekomst te klein is. Het college is buitengewoon positief over motie M 22-119 van GroenLinks, de PvdA, de ChristenUnie en het CDA over GOW 30. Een 30 kilometerweg moet onder het huidige regime ook altijd als zodanig ingericht worden, wat met de huidige verkeersintensiteit niet kan. Het onderzoeken van een nieuwe categorie met een combinatie van 30 kilometer en een aantal maatregelen, is buitengewoon interessant en zou wat met het geluid kunnen doen. Dat onderzoek doet het college graag en hij geeft daarover dus een positief advies namens het college. Richting de SP geeft hij aan dat het college geen grenzen oprekt en normen verruimt. Het college doet er alles aan om verder te kunnen werken aan de verbetering van de leefbaarheid. Het college moet de kwalitatieve afweging voorbereiden.

Het gaat echter bij uitstek om een kwalitatieve afweging, waarvoor er geen wettelijke normen zijn. Het college heeft een voorzet gedaan en heeft aangegeven hoe die is onderbouwd. Dat is uitgebreid intern en extern juridisch getoetst. Het is echter wel een te maken politieke afweging. De heer VAN GRIEKEN is dan benieuwd naar de beantwoording van de vraag van mevrouw Kalk, die hierop dieper is ingegaan. De heer SCHEEPERS (wethouder) interpreteert de uitspraak van de Raad van State precies zoals de PvdA dat doet: het is druk op Langgewenst met veel geluid en er komt met het verleggen van de ring meer geluid bij. De vraag is of dat nog aanvaardbaar is. Gezien de cumulatie van geluid, het geluid dat erbij komt en de plek in de stad van de locatie in het centrum kan men zeggen dat er meer geluid komt. Alles afwegende vindt het college echter dat op die locatie er nog steeds sprake is van een aanvaardbaar woon- en leefklimaat. Het college zit dus volkomen op dezelfde lijn als de PvdA als het gaat om de interpretatie van de uitspraak van de Raad van State. Het college adviseert positief over amendement A 22-112 van de PvdA en Democraten Hilversum over meervoudige bewoning. Wat betreft motie M 22-117 van de PvdA over een schone en gezonde lucht staat het college positief tegenover de gedachtegang om de geluids- en overlastbronnen zoveel mogelijk terug te brengen.

Brom- en snorfietsen worden echter opgehangen aan een deel van de ring van Hilversum. Het gaat echter niet alleen om brom- en snorfietsen, maar vooral om motoren en auto’s, waaraan ook heel veel moet gebeuren. Daarmee wil het college aan de slag gaan. Het huidig Hilversums beleid gaat er al van uit dat brommers zoveel mogelijk op de rijbaan rijden en niet door de fietserstunnel mogen gaan. In de nieuwe fietsenstalling op het Stationsplein mogen alleen maar elektrische fietsen en elektrische fietsen worden gestald. Er zijn dus al een heleboel maatregelen in die richting. Mevrouw KALK vraagt of brom- en snorfietsen alleen nog op straat herrie mogen maken. De heer SCHEEPERS (wethouder) wijst op het uitgangspunt van het Stationsgebied om niet in de openbare ruimte te parkeren, zeker niet in de fietsenstalling onder de grond, dat is al een behoorlijke ontmoediging op zich. Mevrouw KALK noemt dat een aanmoediging om brom- en snorfietsen buiten de fietsenstalling kwijt te raken, eigenlijk een voortzetting van de bestaande situatie. Zij vraagt wat betreft twee- en driekamerappartementen in anterieure overeenkomsten te verankeren niet te klein te bouwen, zodat ook goedkope woningen ook kwalitatief goed zijn. De heer SCHEEPERS (wethouder) zegt dat graag toe en wil geen hokken op het Stationsplein laten bouwen.

Mevrouw KALK vindt het de moeite waard om de komende tijd met de raad in gesprek te gaan over de binnenring en te kijken naar het geluidsaspect. De heer SCHEEPERS (wethouder) vindt het daarbij enigszins lastig dat vorig jaar de mobiliteitsvisie is aangenomen met een heleboel uitgangspunten, zoals meer elektrificering. Die visie zet al HI20221207

24

een aantal stappen. Wethouder Heller is met de uitvoering daarvan al bezig. Persoonlijk denkt hij dat er bij die uitvoering veel ruimte is om dergelijke maatregelen aanvullend te nemen. Het college komt uitvoerig bij de raad terug met de uitvoering van de mobiliteitsvisie en die zaken zullen daarbij zeker een rol spelen. Dat gesprek wordt dus nog met de raad gevoerd. Mevrouw KALK vindt de Centrumring een struikelblok en daagt het college uit om die ring onderdeel van het open gesprek te maken, om te kijken of daartegen anders kan worden gekeken. De heer SCHEEPERS (wethouder wil in brede zin naar maatregelen kijken, maar de rol van de Centrumring is een aparte. Vorig jaar is bij de mobiliteitsvisie een groot kaderstellend besluit over mobiliteit in Hilversum genomen. Dat is de leidraad. Binnen dat kader denkt hij dat er een heleboel mogelijkheden zijn om aan de punten die mevrouw Kalk aandraagt tegemoet te komen. Tweede termijn De heer VONK is heel positief over meer ruimte onder het spoor, waardoor hij met de andere indieners naar motie M 22-105 wil kijken. De SP steunt motie M 22-119 van GroenLinks, de PvdA, de ChristenUnie en het CDA over GOW 30. Hij vindt het moreel verkeerd dat het college geluidsnormen oprekt. Tot slot wil hij de omgevingsvisie voor sociale huurwoningen leidend laten zijn. De VOORZITTER schorst de vergadering om 22.07 uur. Schorsing.

De VOORZITTER heropent de vergadering om 22.16 uur. De heer DOCTER heeft het dictum van motie M 22-105 ook naar aanleiding van het antwoord van de wethouder gewijzigd. De motie luidt nu als volgt: Gewijzigde motie 22 -105 ‘Verbeter de verbinding tussen Centrum en Oost’ “De raad van de gemeente Hilversum, in vergadering bijeen op 7 december 2022, behandelend het Chw-bestemmingsplan Stationsgebied 2022; constaterende dat: een van de doelstellingen van het bestemmingsplan is de beide stadsdelen aan weerszijden van het spoor, Centrum en Oost, beter met elkaar te verbinden; -

de enige thans aanwezige voetgangers-/fietstunnel in het plangebied anders wordt vormgegeven maar niet wordt verbreed;

-

de mogelijkheid van een tweede voetgangers-/fietsverbinding ter plaatse van de voormalige 'grote spoorbomen' niet is onderzocht;

overwegende dat: een tweede verbinding tussen Centrum en Oost het verkeer en de relatie tussen beide stadsdelen zal verbeteren; de Adviescommissie Ruimtelijke Kwaliteit geadviseerd heeft de verbinding tussen beide stadsdelen te verbeteren; ook Movares op het belang daarvan gewezen heeft; Goudappel Coffeng de bestaande voetgangers-/fietstunnel niet toekomstbestendig acht; het gewenst is de mogelijkheid voor verbetering van het voetgangers en fietsersverkeer tussen centrum en oost te verbeteren, verzoekt het college: HI20221207

25

•

te onderzoeken of in het Stationsgebied een extra verbinding voor voetgangers- en/of fietsverkeer kan worden aangelegd;

•

erop toe te zien dat het realiseren van deze verbinding niet onmogelijk gemaakt wordt door ontwikkelingen aan de oostzijde van het spoor ('Bruisend Hart').”

(Gewijzigde Motie M 22-105 van Democraten Hilversum, de PvdA, de ChristenUnie en de SP) Mevrouw KALK houdt motie M 22-117 over schone, gezonde lucht op de Hilversumse ring aan. De heer SCHEEPERS (wethouder) doet wat betreft het amendement A 22-113 van Democraten Hilversum, de PvdA en BVNL nogmaals de toezegging geen hokken te laten bouwen, maar kwalitatief hoogwaardige woningen in alle segmenten op het Stationsplein. Dat zal het college ook in de ontwikkelstrategie meenemen. Wat betreft motie M 22-105 van Democraten Hilversum, de SP, de ChristenUnie en de PvdA, ‘Verbeter de verbinding tussen Centrum en Oost’, merkt hij op dat het college een extra verbinding ook interpreteert als het verbeteren en opplussen van een bestaande verbinding. In dat geval adviseert het college motie M 22-105 positief. De heer DOCTER stelt dat het college dat als zodanig mag interpreteren. Amendementen A 22-104 van Democraten Hilversum en BVNL, ‘Verbeter de leefkwaliteit van het Stationsgebied’, wordt via de stemapplicatie in stemming gebracht en met 6 tegen. 29 stemmen verworpen, met de stemmen van Democraten Hilversum, de SP en BVNL voor. Amendement A 22-106 van Democraten Hilversum, ‘Horecakader of Kikker’, wordt via de stemapplicatie in stemming gebracht en met 3 tegen 32 stemmen verworpen, met de stemmen van Democraten Hilversum voor.

Amendement A 22-112 van de PvdA en Democraten Hilversum, ‘Meervoudige bewoning Stationsgebied’, wordt via de stemapplicatie in stemming gebracht en met 34 stemmen voor en 1 stem tegen aangenomen, met de stem van BVNL tegen. Motie M 22-103 van Democraten Hilversum, de SP, de PvdA en BVNL, ‘Voorkom dat nog meer bewoners geluidhinder ondervinden’, wordt via de stemapplicatie in stemming gebracht en met 8 tegen. 27 stemmen verworpen, met de stemmen van Democraten Hilversum, de PvdA, de SP en BVNL voor. De gewijzigde motie M 22-105 van Democraten Hilversum,, de SP, de ChristenUnie en de PvdA, ‘Verbeter de verbinding tussen Centrum en Oost, wordt via de stemapplicatie in stemming gebracht en met 34 stemmen voor en 1 stem tegen aangenomen, met de stem van het lid Boukhriss van Hart voor Hilversum tegen. De heer DOCTER vindt motie M 22-119 een doekje van een zachte heelmeester voor het bloeden, waarbij de oorzaak van dat bloeden, de stinkende wond, overblijft. Daarom zal Democraten Hilversum niet voor die motie stemmen. Motie M 22-119 van GroenLinks, de PvdA, de ChristenUnie en het CDA, GOW 30; beperking geluidsoverlast verlegde Centrumring, wordt via de stemapplicatie in stemming gebracht en met 32 tegen 3 stemmen aangenomen, met de stemmen van Democraten Hilversum tegen..

HI20221207

26

Mevrouw DE JONG-SCHRIJVERS kondigt aan tegen het collegevoorstel te stemmen, omdat mensen zich naar verwachting wenden tot de Raad van State, wat een grote gok betekent. Zij had gehoopt op een andere oplossing. Het voorstel van burgemeester en wethouders wordt via de stemapplicatie in stemming gebracht en met 28 tegen 7 stemmen aangenomen, met de stemmen van het lid De JongSchrijvers van Hart voor Hilversum, Democraten Hilversum, de SP en BVNL tegen. 11.

UITBREIDING BORGSTELLING GEM CRAILO BV

De VOORZITTER deelt mee dat het voorstel het verzoek van GEM Crailo BV bevat tot uitbreiding van de gemeentelijke borgstelling voor het financieringsarrangement van GEM Crailo BV bij de BNG. Die borgstelling wordt uit voorzorg gevraagd om vertraging in de uitvoering van de gebiedsontwikkeling, met name de gronduitgifte, tot een minimum te beperken. In de commissievergadering van 17 november jl. maakten de SP een Democraten Hilversum een voorbehoud en zij willen over dit onderwerp in de raadsvergadering laten debatteren. De overige woordvoerders adviseerden positief. Bij het voorstel horen geheime bijlagen. Als de raadsleden die ter sprake willen brengen, moeten zij dat tevoren bij hem melden, zodat hij de deuren kan sluiten. De heer GÖBBELS vermeldt dat Crailo 590 woningen en 5 hectare voor bedrijvigheid bevat. Van alle uitstaande Hilversumse vorderingen is de GEM Crailo BV met € 16,1 miljoen de grootste. Hij is daarom als vanzelf geïnteresseerd in hoe goed of hoe slecht het gaat met het project. Op de radenadviescommissie rust geen informatie- en adviesplicht jegens de raden van de gemeenten Hilversum, Laren en Gooise Meren. De verantwoordings- en informatieplicht van de colleges van burgemeesters en wethouders van de gemeenten Hilversum, Laren en Gooise Meren en van hun afzonderlijke leden blijft onverminderd van kracht.

In dit kader is ook genoemd de actieve verstrekking van voortgangsupdates. De praktijk is echter dat het stil blijft, terwijl er wel zaken spelen, zoals het ophogen van de borgstelling. Daarover stelde Democraten Hilversum op 14 september vragen en zij riep in herinnering het actief en tijdig informeren. De beantwoording volgde op 18 november, meer dan twee maanden later. Het lijkt erop dat hier getraineerd is, want in de beantwoording staat: “Op 16 november staat ter bespreking in de commissie en ter besluitvorming in de raad van 9 december geagendeerd verhoging borgstelling GEM Crailo.” Dus eerst informeert het college niet direct zodra er nieuws is en als er dan artikel 41-vragen komen belemmert het college de werkwijze van de raadsleden door de termijnen van beantwoording te schenden. Vervolgens gaat hij in op de kwaliteit van de antwoorden. “Wij informeren u jaarlijks over de lopende gebiedsontwikkelingen via het meerjarenperspectief. Wanneer er tussentijds een ontwikkeling is die voor het uitoefenen van uw taak als raad van belang is, informeren wij u daar actief over.” De beantwoording suggereert het tegenovergestelde. Dat doet denken aan de regenteske houding die lak heeft aan gemaakte afspraken. De vraag is wat het college gaat doen met deze feedback. Inmiddels moet nieuwe informatie met betrekking tot de uitkomst van een tenderproces beschikbaar zijn.

Dus daarom stelt hij opnieuw de vraag wanneer de raden hierover worden geïnformeerd. Mevrouw VERWEIJ herinnert eraan dat bij het opheffen van het AZC Crailo werd gezegd dat dat misschien niet zo verstandig was. Toen werd er gezegd dat het gebied Crailo door drie gemeenten niet gemakkelijk ontwikkeld kon worden. Onvoldoende bedrijven toonden in interesse, de provincie kreeg het niet ontwikkeld, zat ermee in zijn maag en uiteindelijk werd gezegd misschien dan een BV op te richten. De SP had daar moeite mee, maar heeft daar wel mee ingestemd. Er zijn borgstellingen ingezet. Er is een substantieel bedrag heen gegaan en nog steeds is het moeilijk om het terrein te ontwikkelen. Er is substantieel veel geld heen gegaan. De gemeente staat voor € 9 miljoen aan de lat op de borgstellingen en op de investeringen. Dat vindt zij veel geld. Dan zou je denken dat er met de enorme behoefte aan woningen misschien opnieuw afspraken te maken zijn over het aantal sociale huurwoningen en wellicht HI20221207

27

moet dan misschien iets worden herzien. De raad krijgt echter niet de gelegenheid om een plan te herzien, om echt te horen welke strategieën er gelopen worden, om te kijken of er misschien aanpassingen gewenst zijn en of het geld anders geïnvesteerd kan worden. De raad is gevraagd te tekenen bij het kruisje en daar heeft de SP moeite mee. Zij doet dat nu wel, maar zij wil wel van het college de toezegging hebben dat het in het eerste kwartaal terugkomt met een nadere duiding over hoe het project nu echt loopt en welke alternatieven er zijn, evenals welke mogelijkheden de raad heeft om in te grijpen op de plannen die daar nu spelen. De heer SCHEEPERS (wethouder) antwoordt dat de gestelde artikel 41-vragen inhoudelijk los staan van de vandaag voorliggende casus, die gaat over een borgstelling die samenhangt met het vertraagde traject. Bij grote gebiedsontwikkelingen gaan de kosten voor de baten uit. Men moet doorgaan met het bouw- en woonrijp maken en slopen, terwijl de opbrengsten later komen. Dat alles heeft te maken met een procedure bij de Raad van State. Er is nog geen onherroepelijk bestemmingsplan. De heer GÖBBELS wijst erop dat zijn eerste artikel 41-vraag juist over de borgstelling ging.. De heer SCHEEPERS (wethouder) heeft van de heer Göbbels vooral een heleboel opmerkingen en kwalificaties gehoord, waarop hij even niet ingaat.

Namens het college heeft hij al toegezegd bij het volgende MPG uitgebreider te zullen ingaan op Crailo en de financiële positie daarvan, ook al loopt de grex niet via de eigen gemeentelijke boeken. De eerste tender heeft plaatsgevonden en zodra het college de resultaten daarvan openbaar maakt zal het die ook met de raad delen. Dat geeft meteen een indicatie van hoe het bij de eerste fase van het project is gegaan. Dit voorjaar komt er een actualisatie van de grondexploitatie, waarin alle aspecten worden meegenomen, waarop een goede analyse mogelijk is van waar het project staat en of bijsturing nodig is. En zo ja, welke varianten er zijn. Het college komt dus hierop in het voorjaar bij de raad terug. De heer GÖBBELS informeert naar de einddatum van de tender. De heer SCHEEPERS (wethouder) antwoordt dat die in november viel, maar hij wijst op de procedure van bekendmaking etc. voordat die onherroepelijk is. Het college komt daarop zodra dat mag bij de raad terug. De heer GÖBBELS attendeert op nog een tender over de energiegrid die afliep op 22 mei en informeert wanneer de raad daarvan de resultaten krijgt te zien. De heer SCHEEPERS (wethouder) heeft het gevoel dat hij in een kruisverhoor zit over onderwerpen die nu niet op de agenda staan. Het geagendeerde onderwerp betreft de borgstelling.

Mevrouw VERWEIJ wil een nadere duiding van hoe de wethouder denkt dat de raad nog kan ingrijpen op Crailo. De cijfers hebben namelijk betrekking op dingen die al gebeurd zijn. De raad heeft volgens haar behoefte aan echt te kunnen sturen op het grote geld. De heer SCHEEPERS (wethouder) stelt dat men eerst cijfers nodig heeft om te weten waar men staat. Die cijfers zijn af te zetten tegen de voorgaande situatie. Dat gebeurt op basis van de grondexploitatie. Uitgangspunt van de drie raden is een sluitende grex. Bij het maken van een nieuwe grex is bekend hoe het ervoor staat. Bij vervolgstappen worden die meegenomen bij het MPG, waarmee het college rondom de voorjaarsnota naar de raad komt. Dat is dan het moment om eventueel bij te sturen en na te gaan op welke manier dat kan. Mevrouw VERWEIJ vraagt zich af hoe de wethouder zorgt dat Crailo geen megalomane geldslurper wordt waarbij de gemeente niet krijgt wat zij wil. De heer SCHEEPERS (wethouder) licht toe dat het karakter van de borgstelling fundamenteel anders is dan een heleboel andere projecten. Het betreft extra voorfinanciering die nodig is vanwege de vertraging in het project. Deze kosten waren al gepland om te maken. De tegenover staande inkomsten komen later, omdat het project is vertraagd. Over vijf, zes jaar is de borgstelling niet meer mogelijk, omdat gronden dan uitgegeven zullen zijn en het project klaar is.

Mevrouw VERWEIJ vraagt of de wethouder ervan overtuigd is dat de kosten van het project voor Hilversum nu klaar zijn of dat er nog meer komt. De heer SCHEEPERS (wethouder) gaat het om een borgstelling voor financiering, wat geen kosten zijn. Kosten zitten in de grex, maar dit gaat over geld dat de GEM moet lenen. Dat zijn geen kosten, maar HI20221207

28

betreft voorfinanciering van uitgaven die de GEM moet doen om het project mogelijk te maken. Die waren al gepland en zijn ook niet veranderd. Mevrouw VAN DE LINDE wijst erop dat drie raadsleden in de radenadviescommissie Crailo zitten, waar zij namens de raad een vinger aan de pols houden betreffende de ontwikkeling van Crailo. Zij stelt voor haar raadscollega’s hierover bij te praten. Mevrouw VERWEIJ wil wel met de radenadviescommissie praten, maar verwacht ook iets van het college. Mevrouw VAN DE LINDE snapt dat, maar de radenadviescommissie houdt namens de raad contact met de GEM Crailo. De wethouder heeft een andere rol. Mevrouw VERWEIJ kondigt aan tegen het collegevoorstel te stemmen en roept haar collega’s op goede gesprekken over het onderwerp in raads- en commissievergaderingen te voeren. Het voorstel van burgemeester en wethouders wordt via de stemapplicatie in stemming en met 33 tegen 2 stemmen aangenomen, met de stemmen van de SP tegen. 12.

PROGRAMMA GROEN HILVERSUM 2040

De VOORZITTER laat weten dat het programma Groen 2040 de actualisatie is van het Groenbeleidsplan Hilversum 2030. Samen met inwoners en bedrijven wordt Hilversum groener gemaakt en wordt het een gezonde groene stad voor iedereen, zodat die weer bereikbaar en beleefbaar is. In het visiedeel van het programma Groen staan de doelen en randvoorwaarden. In het uitvoeringsdeel staan de projecten, waarmee de doelen van het programma realiseerbaar zijn. Het programma Groen dient als bouwsteen voor de omgevingsvisie en de omgevingsplannen. De fracties van Hart voor Hilversum, D66, de VVD, GroenLinks, het CDA en de ChristenUnie adviseerden positief. De fracties van de SP, de PvdA en Democraten Hilversum maakten een voorbehoud. De heer FENNEMA noemt groen belangrijk en vindt het plan fantastisch. Hij wil dat plan echter niet helemaal in de raadsvergadering behandelen, wat in de commissievergadering al is gedaan. Daarom beperkt hij zich tot de mededeling dat hij het programma Groen goed vindt en daarop trots is. Hij is blij met de toezegging dat de nooit ingediende motie over struikrovers door de wethouder wordt meegenomen. De VVD maakt zich overigens zorgen over de hogere kosten van het beheer van al het groen op lange termijn. Vervolgens dient hij een motie over het Heksenweitje in, een van de groene lopers die het verst de stad intrekt.

Motie M 22-111 ‘Heksenweitje verdient beschermde status’ “De gemeenteraad van Hilversum, in vergadering bijeen op 7 december 2022, behandelende agendapunt 12 programma Groen Hilversum 2040; overweegt dat: biodiversiteit, ruimte om te bewegen en te ontmoeten en vergroening belangrijke elementen zijn in het programma om de gestelde doelen te bereiken; het verbinden van het omliggende groen (via de standsranden en de "groene vingers") met de stedelijke groenstructuur hierbij van groot belang is; overweegt voorts dat: het Heksenweitje aan de Hoge Naarderweg/Akkerweg één van die groene vingers is, met een hoge ecologische én cultuurhistorische waarde; -

deze eng op dit moment eigendom is van de gemeente, met bestemming "groen",

stelt vast dat: deze eng behouden dient te blijven in huidige vorm, samenstelling en functie; HI20221207

29

-

deze eng qua kwaliteit en waarde niet onderdoet voor bijvoorbeeld de Hoorneboegse Heide, het Spanderswoud of het Hilversums Wasmeer en daarom de kwalificatie beschermd natuurgebied verdient; concludeert dat: er organisaties zijn zoals het Goois Natuurreservaat waar het beheer van een stuk Hilversumse historie als het Heksenweitje waarschijnlijk in logischer handen is dan bij de gemeente Hilversum; het daarmee beter zou kunnen zijn om dit stuk grond onder te brengen bij een natuurbeheerorganisatie teneinde het te beschermen zoals we dat ook met veel, zo niet alle, andere omliggende bos- en heidegebieden hebben gedaan; roept het college op: met het Goois Natuurreservaat het gesprek aan te gaan en gezamenlijk te onderzoeken of het Heksenweitje van eigenaar zou kunnen wisselen; waarbij bij die gesprekken de volgende uitgangspunten gelden: 1. de overdracht is om niet, of een ruil; 2. de huidige functie blijft behouden in al haar eigenschappen (open toegankelijk, honden los toegestaan, beheer met de buurt, etc. etc.); 3.

de afspraken rondom het gebruik en beheer worden afgestemd met de omwonenden (verenigd in de buurtvereniging) en vastgelegd in een convenant; de raad uiterlijk eind 2023 op de hoogte te brengen van de uitslag van deze gesprekken; en gaat over tot de orde van de dag.” (Motie M 22-111 van de VVD, het CDA, Democraten Hilversum en GroenLinks) Mevrouw KALK vindt het fantastisch dat er werk wordt gemaakt van een groener Hilversum, omdat het voor een gemeente die een tuinstad wil zijn echt nog wel wat beter kan met maar 2,5 boom per inwoner. De PvdA onderschrijft dan ook van harte de neergelegde doelen. Meer groen verbetert de leefkwaliteit en draagt bij aan een gezonder Hilversum. Juist voor de versteende wijken is dat heel erg belangrijk. Het programma Groen versterkt volgens haar vooral de wijken die al groen zijn, maar zorgt te weinig voor vergroening van de wijken die nog niet groen zijn. Daarom dient zij het volgende amendement in A 22-116, ‘Waar een wil is, is een boom’. Amendement A 22 -116 ‘Waar een wil is, is een boom’ “De gemeenteraad van Hilversum, in vergadering bijeen op 7 december 2022, behandelend agendapunt 12, programma Groen Hilversum 2040; constaterend dat: in de groenenquête van 2021, 95% van de deelnemers een groener Hilversum belangrijk vond; -

er in de commissie van 23 november door de wethouder is aangeven dat in de komende vier jaar er meer dan 500 bomen erbij kunnen komen;

-

in de Diamantstraat door initiatief van bewoners, in samenwerking met de gemeente nu bomen worden geplant in een versteend gebied met veel kabels en leidingen;

-

dat met KLIC-metingen eenvoudig gekeken kan worden waar kabels en leidingen liggen;

van mening dat: groen een positieve invloed heeft op gezondheid en welzijn van mensen; -

er een groot verschil tussen groene en versteende wijken in Hilversum bestaat;

-

bomen een zeer effectief middel is tegen hitte bestrijding;

HI20221207

30

spreekt uit dat: er veel te weinig bomen zijn in F-wijken (programma groen); de ambitie om 500 extra bomen te plaatsen te laag is; besluit beslispunt 1 van het conceptraadsbesluit te wijzigen, zodat deze als volgt komt te luiden: 1. Het groenbeleid programma Groen Hilversum 2040 vast te stellen, met dien verstande dat de volgende passage wordt toegevoegd onder ‘Gemeentebomen’ in project 12 (Bomen als groen kapitaal) van bijlage 2 Uitvoeringsprogramma Groen 2023-2026: De gemeente laat een nader onderzoek uitvoeren met behulp van KLIC-meldingen in Fwijken om te kijken waar kabels en leidingen liggen zodat alleen al in deze wijken 500 bomen geplaatst kunnen worden. Hierdoor kan de ambitie van het programma groen om 500 bomen te plaatsen verhoogd worden naar 1000 bomen.” (Amendement A 22-116 van de PvdA, D66, Democraten Hilversum en de SP) Dat amendement verhoogt de ambitie van 500 naar 1.000 woningen, waarbij er 500 woningen worden gereserveerd voor de meest versteende wijken. Alle amendementen die ook deze ambitie verhogen door gericht te investeren in die versteende wijken steunt de PvdA en dient zij mede in. Zij vindt het een ondoordacht plan om juist nu het Heksenweitje aan het GNR over te dragen, omdat de gemeentegrond schaars is en daarmee ook de zeggenschap overgaat.

Mevrouw EXEL-VAN DIJK heeft een positief en blij gevoel overgehouden aan de commissievergadering, maar werd later gebombardeerd met amendementen, zodat zij zich genoodzaakt voelt om haar verhaal ook opnieuw te houden. De vader van Roald Dahl nam zijn zwangere vrouw mee naar de mooiste plekjes op aarde om de nog ongeboren Roald onbewust de grootsheid van de natuur mee te geven, wat niet zonder resultaat was. Daarom is zij zeer positief over het programma Groen, dat op diverse manieren een groene en gezonde omgeving voor alle Hilversummers met ruimte voor bewegen en ontmoeting zal realiseren. De scheidslijn tussen ruig en verwaarlozing blijft dun en subjectief, maar zij is blij dat de wethouder heeft aangegeven dat esthetici, waaronder zijzelf, zich geen zorgen hoeven te maken over het onderhoud van het groen in Hilversum. Motie M 22-111 over het Heksenweitje dient het CDA mede in. De heer HEXSPOOR stelt zich voor over tien jaar door Hilversum te fietsen, onder bomen die veel koelte geven, langs een van de mooie 25 vergroende pleinen, waar mensen elkaar ontmoeten en kinderen spelen. Met het programma Groen bewandelt de raad een groene weg met meer bomen, met tegels wippen en mooie parken, maar ook door de ecologische verbinding, die nog onderbelicht is. Men is met elkaar op het punt aangekomen de noodzaak van groen in te zien.

Wat hem betreft gaan kwantiteit en kwaliteit hand in hand. Juist in het kader van de ecologische verbinding moet men kijken hoe de natuur goed te borgen is. Soms moet men de juiste keuze maken om vanwege die ecologische verbinding ook voor kwaliteit te gaan. Versteende wijken kleuren rood op het kaartje. Dat aandachtspunt kan worden meegenomen in elk programmapunt van de uitvoering. Voor bedrijventerreinen is heel veel ruimte in het uitvoeringsprogramma. Het zou mooi zijn als kinderen in het groen van schoolpleinen opgroeien. Ook daarvoor is er ruimte in het programma. Heel graag zou hij een proactieve benadering naar scholen toe willen, teneinde de schoolpleinen groen te maken in samenhang met de omgevingseducatie. Hij spreekt zich voor motie M 22-111 over het heksenweitje uit. Eventuele ruil moet wel plaatsvinden tegen een perceel dat geen natuurgebied is. GroenLinks is voor meer bomen, maar de vraag is waar dat ten koste van gaat. Als bomen ten koste gaan van andere programmapunten is dat voor GroenLinks een zwaar weegpunt. Hij droomt ervan over tien jaar naast bomen ook van al de natuur, vogels en bijen in Hilversum te mogen genieten.

HI20221207

31

Mevrouw JANSSON geeft de wethouder en de ambtenaren een compliment voor het programma Groen. Men kan nu aan de slag gaan en dat is fijn. Hilversummers hechten aan hun groen in en om Hilversum. Zij hoopt dan ook dat het college stevig vasthoudt aan de visie en de negen inspanningsverplichtingen.. Zij staat toch even stil bij twee onderwerpen, ten eerste de communicatie met de samenleving. Continuïteit is essentieel in communicatie. Zij vindt dat zo belangrijk dat ze dat eigenlijk ziet als tiende inspanningsverplichting, want met een maximaal bereik kunnen meer inclusieve en representatieve besluiten genomen worden. Communicatie over een groen initiatief vindt haars inziens niet alleen plaats in de voorbereiding en tijdens de realisatie, maar ook nog daarna. Natuur en groen vragen continu om aandacht en niet eenmalig. In het programma is communicatie een apart onderdeel. Het wordt niet genoemd als een inspanningsverplichting. Kijkend naar de manier waarop die negen inspanningen zijn verwoord, is het ook heel lastig om van communicatie een inspanningsverplichting te maken in het programma. Aan wethouder Heller vraagt zij daarom de toezegging dat de communicatie in de breedste zin van het woord op individueel niveau bij kleinere initiatieven, maar ook stadsbreed bij groen, geborgd is in het programma Groen. Ten tweede staat zij stil bij de bedrijventerreinen.

De huidige versteende bedrijventerreinen hebben de gemeente veel welvaart en vooruitgang gebracht, maar bedrijven zelf vragen nu om een volgende stap in een veranderend klimaat, nodig voor het welzijn en de gezondheid van werknemers en omwonenden en niet te vergeten de onder druk staande biodiversiteit. Een groenblauwe inrichting van een bedrijventerrein draagt bij aan biodiversiteit, de natuur en de bestendigheid tegen wateroverlast, maar ook aan de gezondheid van de werknemers op dat bedrijventerrein en daarmee aan arbeidsproductiviteit. Al jarenlang is er achterstallig onderhoud en een versteend karakter op de bedrijventerreinen, maar worden er wel gesprekken gevoerd tussen de gemeente en bijvoorbeeld de ondernemersvereniging van de bedrijventerreinen in Zuidwest Hilversum. Dat duurt lang. Ondernemers zijn doortastend en hebben zorgen. Het college werkt op dit moment toe naar een gebiedsagenda en een gebiedsfondsfoto. Zij heeft er vertrouwen in dat dat proces goed komt, al zou zij het prettig vinden als de raad hier meer in wordt meegenomen. Hart voor Hilversum heeft overwogen hier een motie over in te dienen, maar gezien de motivatie van zowel de gemeente, de wethouder als de ondernemers om de gesprekken tot een bevredigend en constructief proces te maken heeft zij ook voldoende aan een toezegging, van wellicht wethouder Scheepers.

Als de wethouder die toezegging kan doen, dan dient zij motie nummer M 22- 118 niet in. Tot slot uit zij nogmaals haar tevredenheid over het programma. Mevrouw WESSELINK vindt groen echt een fantastisch onderwerp waar zij mega enthousiast van wordt. En, dat heeft de raad de afgelopen vier jaar wel gemerkt met de initiatiefvoorstellen en moties die D66 heeft ingediend over groene dingen. Meer groen is meer beter. Zij wordt echt gewoon ontzettend blij van het programma. De leefkwaliteit voor iedereen gaat erop vooruit en Hilversum wordt mooier. Zij is heel benieuwd naar de uitvoering en kijkt er evenals GroenLinks naar uit om over een tijdje door Hilversum te fietsen en te denken wat het prachtig is geworden met al die nieuwe bomen, grasvelden, groene scholen enzovoort. D66 dient twee amendementen mede in, namelijk amendement A 22-120, ‘Meer groen in versteende wijken’ en amendement A 22-116, ‘Waar een wil is, is een boom’. Motie M 22-111 over het Heksenweitje steunt zij niet, een mooi groen gebied dat zij zo wil laten. Een uitruil of het weggeven daarvan staat zij niet voor, omdat zij daarvan de consequenties niet overziet. Het is dus volgens haar niet iets om nu een besluit over te nemen. De heer FENNEMA overziet de consequenties daarvan ook niet, zodat er slechts een verzoek aan het college is gedaan om uitruil te overwegen.

Het doel is om het Heksenweitje te beschermen, ook omdat er geen opties zijn om aldaar te gaan bouwen. De wethouder krijgt de opdracht om de consequenties na te gaan. Mevrouw WESSELINK wacht daarop het antwoord van de wethouder af. Over het stellen van kwantiteit boven kwaliteit dubde D66 ook een beetje. Kwaliteit is namelijk volgens het plan ook heel belangrijk, waarbij men niet zomaar van alles moet neerplempen omdat het veel is. Kwaliteit is voor de HI20221207

32

biodiversiteit heel belangrijk. Het amendement A 22-107 daarover van Democraten Hilversum en de PvdA, ‘Groen 1’, zal D66 niet steunen. De heer VONK zit het dwars dat nu ineens alle raadsleden veel groen voorstaan, maar dat zij op andere momenten niet zo groen zijn. Twee derde van de Hilversummers wil auto’s langzamer door Hilversum laten rijden, wat groen is. Het programma vermeldt dat slechts 6.500 m² vergroend wordt, iets meer dan de oppervlakte van een voetbalveld. Hij wenst daarom meer ambitie. Hij herinnert aan een inspirerende inspreker uit de Diamantstraat in de commissievergadering en wijst erop wat de bewoners aldaar gaan bereiken met vergroenen. Samen met de PvdA dient de SP daarom twee amendementen in om wijken groener te maken.

Amendement A 22-120 ‘Meer groen in versteende wijken’ “De gemeenteraad van Hilversum, in vergadering bijeen op 7 december 2022, behandelend agendapunt 12 programma Groen Hilversum 2040; overwegende dat: er in Hilversum versteende wijken zijn (programma Groen, kaart 1, mate van groen in woonomgeving Hilversum); meer groen een goede invloed heeft op het klimaat, de hittebestrijding, de gezondheid en het welbevinden van mensen; eerdere pogingen om het centrum te vergroenen met bakken groen niet tot het gewenste resultaat hebben geleid, omdat die bakken niet onderhouden worden en nu een lelijk beeld opleveren (veel graffiti, weinig groen); spreekt uit dat: deze zogenaamde F-wijken (programma Groen) veel te weinig groen hebben; besluit: beslispunt 1 van het concept-raadsbesluit te wijzigen zodat deze als volgt komt te luiden: 1. Het groenbeleid programma Groen Hilversum 2040 vast te stellen, met dien verstande dat aan het uitvoeringsprogramma Programma Groen punt 16 wordt toegevoegd: ‘Meer groen in versteende F wijken Hilversum gaat actief kijken hoe de wijken die nu een F-label hebben kunnen worden vergroend. Daarbij maken we gebruik van KLIC-metingen, die aangeven waar kabels en leidingen liggen.

Naast bomen kan er ook worden gekeken naar andere vormen van groen, zoals bijvoorbeeld verticale tuinen.’” (Amendement A 22-120 van de SP, de PvdA, Democraten Hilversum en D66) Wat betreft het Heksenweitje is hij trots op de bewoners die dat altijd heel goed hebben bijgehouden, wat hij de gemeente wil laten ondersteunen. Om het weitje weg te geven of een onderzoek daarnaar te doen ziet hij niet zitten. Daarom zal de SP tegen motie M 22-111 van de VVD, het CDA, Democraten Hilversum en GroenLinks stemmen. Wat betreft het amendement A 22-107 van Democraten Hilversum en de PvdA over kwaliteit en kwantiteit wacht hij even af wat de collega’s van Democraten Hilversum daarover zeggen. De heer NANNINGA is heel blij met het voorliggende plan. Meer groen is eigenlijk wat alle Hilversummers lijken te willen en dus staat de ChristenUnie daar ook zeker achter. Maar het gaat niet alleen om die kwantiteit, maar zeker ook over de kwaliteit. Want wat heb je aan het alle frisse groen als het in de zomer een dorre woestijn wordt, als de beoogde verkoeling en ontspanning omslaat in hittestress en teleurstelling? Hij wil daarom niet doorslaan in het aantal vierkante meters en bomen, maar vooral oog houden voor onderhoud op een goede manier. Ook vraagt hij aandacht voor programma is in ruimte, tijd en capaciteit.

Wat de ChristenUnie betreft biedt het voorliggende programma een goede basis en gaat de gemeente hiermee de komende jaren aan de slag. Hoewel hij graag eerder betrokken had willen worden, HI20221207

33

vindt hij het toch een heel goed, leesbaar en compleet document geworden. Daarmee complimenteert hij de wethouder en de organisatie. De heer GÖBBELS stelt vast dat Hilversum verder worstelt met een tekort aan binnenstedelijk openbaar groen. De gemeente beschikt niet over 75 m² groen per inwoner wat het Rijk als norm hanteert, maar 50 m². Het tegendeel van doorslaan is dus het geval. In plaats van dit probleem aan te pakken is ervoor gekozen om de aandacht te verleggen: van kwantiteit naar kwaliteit. En natuurlijk zijn beide nodig. De aandacht is ook verlegd van openbaar naar privé groen. Ook hier zijn beide nodig. Maar door de aandacht zoveel te verleggen raakt men niet de kern. Dus wil hij teruggaan naar de kern. Het blijkt namelijk dat de hoeveelheid groen wel degelijk van belang is. Er zijn ruim acht patiënten minder door elke hectare extra groen. Zo leidt meer hectare groen toevoegen in het fysieke domein tot kostenbesparingen in het sociale domein. Daarover dient hij amendement Groen 1 in. Amendement A 22-107 ‘Groen 1’ “De raad van de gemeente Hilversum, in vergadering bijeen op 7 december 2022, behandelend agendapunt 12, Programma Groen Hilversum 2040’; overwegend dat: 1. het college (in bijlage 3, p. 4) stelt dat meer groen niet altijd is beter en kwaliteit voor kwantiteit wil plaatsen; 2.

er geen onderzoek bekend is dat concludeert dat het tekort aan groene kwantiteit door inzet op groene kwaliteit gecompenseerd kan worden; 3. onderzoek wel een direct verband aantoont tussen de hoeveel groen en gezondheid. Meer hectare groen toevoegen in het fysieke domein leidt tot kostenbesparingen in het sociale domein. Concreet: ruim 8 patiënten minder voor elke hectare extra groen', Sweco rapport, oktober 2022 (zie bijlage);* 4. in de Omgevingsfoto van Hilversum (2019) melding wordt gemaakt van 60 m² openbaar groen per inwoner.** In dit 'Programma Groen' (2022) staat 50 m² openbaar groen per inwoner.*** Daarmee blijkt ten opzichte van de Rijksnorm van 75 m² openbaar groen per inwoner de Hilversumse binnenstedelijke groen-grijs (bebouwing) balans uitgedrukt in het aantal vierkante meters groen per inwoner nog slechter dan eerder gerapporteerd; 5. de huidige binnenstedelijke bouwplannen onvoldoende openbaar groen bevatten om het bestaande binnenstedelijk groentekort terug te dringen; 6. de inwoners aan het woord in de Omgevingsvisie aangeven meer groene kwantiteit te wensen; 7. het college in het voorwoord van het Programma Groen stelt de Tuinstad te koesteren en meer groen te wensen; 8.

de Europese richtlijn stelt dat niemand meer dan 300 meter mag wonen van een park of groene ruimte waar je kunt recreëren en Hilversum hier op vele plekken niet aan voldoet besluit beslispunt 1 van het conceptraadsbesluit te wijzigen, zodat deze als volgt komt te luiden: 1. het groenbeleid Programma Groen Hilversum 2040' vast te stellen, met dien verstande dat in de eerste alinea van Hoofdstuk 7 een zin wordt toegevoegd, hieronder in rood weergegeven. Als gemeente gaan we inspanningen leveren om ervoor te zorgen dat biodiversiteit gestimuleerd wordt, Hilversum klimaatbestendiger wordt en groen beter bijdraagt aan onze vitaliteit. Hierbij gaat kwantiteit boven kwaliteit. Op deze manier zorgen we voor een gezond en groen Hilversum voor mens en dier. Deze inspanningen beschrijven de principes die we meenemen in ons dagelijks werk als gemeente, zoals bij het adviseren bij ontwikkelingen, het ondersteunen van bewonersinitiatieven, het toetsen van bouwplannen, het beheren van groen en het ontwerpen van de openbare ruimte. In het uitvoeringsprogramma 2023-2026 worden de concrete projecten beschreven.” (Amendement A 22-107 van Democraten Hilversum en de PvdA) HI20221207

34

* ** ***

Bijlage Sweco rapport Omgevingsfoto gemeente Hilversum, Analyse t.b.v. de Omgevingsvisie, eindversie oktober 2019, Antea group, blad 25 Programma Groen Hilversum 2040, p. 27

En daarna beveelt hij nog amendement Groen 2 aan. Amendement A 22-108 ‘Groen 2’ “De raad van de gemeente Hilversum, in vergadering bijeen op 7 december 2022, behandelend agendapunt 12 ;Programma Groen Hilversum 2040; overwegend dat: de Universiteit van Wageningen stelt dat bij een brede interpretatie natuur overal is waar groen is; -

de waarde van natuur toenemend als kapitaal wordt gezienl;

-

de gemeente in programma Groen aangeeft te beseffen dat groen (bomen, plantsoenen) kapitaal vertegenwoordigt;

-

de gemeente al werkt met een database waarin alle beheerde bomen zijn opgenomen, o.a. naar soortnaam, stamdikte en locatie, maar nog zonder waardebepaling;

-

de evaluatie van de totale waarde van het groen kapitaal zonder de feitelijke waardebepaling in een nulmeting onmogelijk is;

besluit: beslispunt 1 van het conceptraadsbesluit te wijzigen, zodat deze als volgt komt te luiden: 1. Het groenbeleid Programma Groen Hilversum 2040 vast te stellen, met dien verstande dat de passage in het Uitvoeringsprogramma onder Hoofdstuk 8, luidende: ‘Met programma Groen bouwen we aan een biodivers, klimaatadaptief en vitaal Hilversum. De geformuleerde inspanningen en projecten vormen het uitvoeringsprogramma. De opzet is om aan het begin van elke nieuwe raadsperiode het uitvoeringsprogramma te evalueren en waar nodig bij te sturen of aan te scherpen. Ook wordt dan de projectenlijst weer aangevuld met nieuwe projecten die aansluiten op de dan actuele ontwikkelingen. Tot 2026 willen we gaan werken aan de volgende projecten. De projectbeschrijvingen zijn te vinden in het Uitvoeringsprogramma 2023-2026.’ (Programma Groen, p. 59) wordt gewijzigd in: ‘Met programma Groen bouwen we aan een biodivers, klimaatadaptief en vitaal Hilversum. De geformuleerde inspanningen en projecten vormen het uitvoeringsprogramma. De opzet is om aan het begin van elke nieuwe raadsperiode het uitvoeringsprogramma te evalueren en waar nodig bij te sturen of aan te scherpen. Daarbij wordt de waarde(-ontwikkeling) betrokken die mogelijk is door de nadere waardebepaling van het groen, met name het beheerde publieke bomenbestand.

Ook wordt dan de projectenlijst weer aangevuld met nieuwe projecten die aansluiten op de dan actuele ontwikkelingen. Tot 2026 willen we gaan werken aan de volgende projecten. De projectbeschrijvingen zijn te vinden in het Uitvoeringsprogramma 2023-2026.’ (Programma Groen, p. 59) (Amendement A 22-108 van Democraten Hilversum) 1

HI20221207

De helft van wat wij verdienen is afhankelijk van wat de natuur ons levert. Laten we dus de waarde van ecosysteemdiensten meten en incalculeren" (https://fd.nl/opinie/1458800/debelangen-van-economie-en-natuur-ziinallesbehalve-tegenstriidig - Rudolf de Groot is voorzitter van de Foundation for Sustainable Development en voorzitter van Ecosystem 35

Services Partnership en Roel Nozeman is hoofd Team Biodiversity bij ASN Bank en programmadirecteur van Partnership for Biodiversity Accounting Financials. https://hilversumhub.maps.arcgis.com/apps/webappviewer/index.html?id=6f24c4a4874740 4ab2b011664ef9b2d8 Want waar het programma Groen terecht spreekt over groen kapitaal, ontbreekt de concretisering van de waarde. Recent pleitten economen en bankiers ervoor juist wel een waarde toe te kennen aan groen. Overigens, zonder die concretisering met een waarde zal de evaluatie van het groene kapitaal lastig zijn. Nu biedt het beheer bestand van het openbare bomen een mooi aangrijpingspunt voor het toekennen van waarden. Er is een uitstekende database beschikbaar. Hierin kan de waarde van de waarden en de waardeontwikkeling worden opgenomen. Zo kan de gemeente we een meetbare start maken van het Hilversumse groen kapitaal voor de huidige en voor de toekomstige generaties. En overigens is Democraten Hilversum blij met dit programma De VOORZITTER merkt op dat het lid Zaabat van D66 de raadsvergadering heeft verlaten. De heer HELLER (wethouder) vindt het mooi om een onderwerp te kunnen bespreken waarover allen het eens zijn. Het belangrijkste debat lijkt te bestaan over een onsje meer links of rechts. Hilversummers geven breed aan dat zij meer groen willen hebben.