Verslag raadsvergadering d.d. 10 november 2021
Tekst van het document
VERSLAG
Vergadering GEMEENTERAAD VAN HILVERSUM 10 NOVEMBER 2021
INDEX RAAD 10 NOVEMBER 2021 NR AGENDA
NR GEMBLAD
OMSCHRIJVING
BLZ
1
Vaststellen agenda
3
2
Lijst ingekomen stukken
4
3
Vaststellen verslag raadsvergadering d.d. 6 oktober 2021
4
4
Vaststellen verslagen raadscommissievergaderingen 22 & 29 september en 13 & 27 oktober 2021
4
5
85
Benoemen lid Audit & rekeningencommissie
4
6
86
Vaststellen bestemmingsplan regeling meervoudige bewoning
5
7
87
Beleid Natuurinclusief Bouwen
5
8
88
Programmabegroting 2022
6
9
89
Belastingverordeningen 2022
42
10
90
Verordening Duurzaam Wonen Lening
43
11
91
Naar een financieel gezond sociaal domein
42
12
92
Inkoopbeleid
45
13
Vragen aan het college
46
14
Motie vreemd aan de orde M21-180 – Onderzoek naar functiewijziging conform de huisvestingsverordening
46
15 16 17 18
HI20211110
2
GEMEENTE HILVERSUM RAADSVERGADERING VAN 10 NOVEMBER 2021 (verslag) Voorzitter: mevrouw A.A.S. den Daas (waarnemend voorzitter van de raad). Aanwezig zijn de leden: de heer H.P. Blok (Hilversums Belang), mevrouw A.A.S. den Daas (D66), de heer J. van Drogen (GroenLinks), mevrouw F.F. van Drooge (PvdA), de heren M.F. Eerenberg (Hart voor Hilversum)(vanaf 19.15 uur), H.H. Fennema (VVD) en J.E.M.G. Göbbels (Democraten Hilversum), mevrouw M.D. Groesz (D66), de heren H.R. Jaarsma (D66) en A.S. de Jong (D66), mevrouw J. Kalk (PvdA), de heren H. Koç (Hart voor Hilversum) en F.R. Kool (GroenLinks), mevrouw M.G. Kooloos (Leefbaar Hilversum), de heren E.J. Kruijswijk Jansen (CDA)(vanaf 20.37 uur) en R.J.C. Lancé (Leefbaar Hilversum), mevrouw H.M.G.J. van de Linde (VVD), de heer T. Pelsma (ChristenUnie), mevrouw R.W.C. Redmeijer (Hart voor Hilversum), de heer F.W. Reijmerink (VVD), mevrouw M.H.A. Remmers (GroenLinks), de heren P.H.J.R. van Rooden (SP), J.A.C. Slingerland (Hart voor Hilversum), D.E.O. Streutker (CDA) en P. Veenendaal (GroenLinks), de dames B. Verweij (SP) en M.I. van Vliet (D66), de heren M.F. Vogel (VVD) en N.G.T. van Voorden (CDA), mevrouw A.F. Vreugdenhil-de Blécourt (ChristenUnie), de heer J.A. van Waarden (GroenLinks), mevrouw V. Wesselink (D66), de heren T.R. Westerneng (VVD) (vanaf 20.37 uur) en A. Yorulmaz (CDA) en mevrouw E.M. Zeeuw van der Laan (VVD).
Griffier: de heer P.M.H. van Ruitenbeek. Wethouders: de heren B. Heller, G. Kuipers, A.R.C. Scheepers en F.G.J. Voorink en de dames K.J. Walters en A.J. Wolthers. Burgemeester: de heer P.I. Broertjes (tot 21.22 uur). Afwezig: M. Boukhriss (Hart voor Hilversum) en M.J. de Jong-Schrijvers (Hart voor Hilversum) De VOORZITTER opent de vergadering om 19.00 uur en heet allen welkom. Zij zit de raadsvergadering voor, omdat burgemeester Broertjes nog steeds herstellend is. De spreektijd is vanwege de langere duur van de vergadering met 25% verlengd tot 20 minuten per fractie. Van de dames Boukhriss en De Jong is bericht van verhindering ontvangen. De heren Westerneng en Kruijswijk Jansen zullen vanaf een later tijdstip de vergadering bijwonen. Volgens de noodwetgeving is het nodig om vast te stellen welke raadsleden op digitale wijze ter vergadering aanwezig zijn. Daarom laten de in dit verslag vermelde raadsleden horen dat zij aanwezig zijn en is te constateren dat zij tevens in beeld te zien zijn. 1
VASTSTELLEN AGENDA
De heer DE JONG stelt voor over het verlengen van de spreektijd te stemmen, omdat het presidium, dat daartoe heeft besloten, geen besluitvormend orgaan is. De raad besluit namelijk over zijn eigen orde. De VOORZITTER werpt tegen dat het presidium wel gaat over de huishoudelijke regelingen. De heer STREUTKER lijkt het prima het voorstel van het presidium over te nemen. Het voorstel van de voorzitter om de spreektijd met 25% te verlengen tot 20 minuten per fractie wordt digitaal in stemming gebracht en met 15 tegen 17 stemmen verworpen, met de stemmen voor van de leden Koç en Redmeijer van Hart voor Hilversum, de leden Den Daas, Jaarsma, De Jong en Wesselink van D66, de VVD, de leden Kool, Remmers, Veenendaal en Van Waarden van GroenLinks, Leefbaar Hilversum en Hilversums Belang HI20211110
3
tegen (de leden Eerenberg van Hart voor Hilversum, Kruijswijk Janssen van het CDA en Westerneng van de VVD zijn bij de stemming afwezig). Mevrouw KALK verzoekt de voorzitter de vergadering te schorsen. De VOORZITTER schorst de vergadering om 19.15 uur. Schorsing. De VOORZITTER heropent de vergadering om 19.22 uur. De heer VAN ROODEN stelt voor agendapunt 11, ‘Naar een gezond financieel sociaal domein’ voor agendapunt 8, de Programmabegroting 2022, te behandelen, omdat de besluiten over agendapunt 11 impact hebben op de begroting. Mevrouw REMMERS wil beide agendapunten tegelijk behandelen. De heer VAN ROODEN kan zich daarin vinden. De heer DE JONG is het er daar niet mee eens. De VOORZITTER deelt mee dat de motie vreemd aan de orde van de dag, M 21-180 van de ChristenUnie, ‘Onderzoek dubbele functies in bestemmingsplannen’, als agendapunt 14 zal worden behandeld. Aldus wordt besloten, er wordt volgens het voorstel van mevrouw Remmers besloten en daarna wordt de gewijzigde agenda vastgesteld. 2
LIJST INGEKOMEN STUKKEN
Voor de geagendeerde stukken wordt verwezen naar de in de rubrieken 0, I en III van de bij de agenda overgelegde lijst van ingekomen stukken. Het college is verzocht maandelijks een overzicht te verstrekken van de status van afhandeling van de door burgers, bedrijven en overige personen aan de raad gestuurde brieven. Dat document is te vinden onder agendapunt 2C, brief 7. Zonder stemming wordt conform de voorstellen van de voorzitter van de raad bij de ingekomen stukken besloten. 3
VASTSTELLEN VERSLAG RAADSVERGADERING D.D. 6 OKTOBER 2021 Het verslag wordt zonder stemming ongewijzigd vastgesteld.
4
VASTSTELLEN VERSLAGEN RAADSCOMMISSIEVERGADERINGEN 22 EN 29 SEPTEMBER 2021 EN 13 EN 27 OKTOBER 2021 De verslagen worden zonder stemming ongewijzigd vastgesteld.
5
BENOEMING LEDEN LID AUDIT- EN REKENINGCOMMISSIE MEVROUW N.C. MULLER
De VOORZITTER deelt mee dat voor de SP commissielid de heer R. Ruijer zitting heeft gehad in de Audit- en rekeningcommissie. De heer Ruijer heeft inmiddels zijn commissielidmaatschap beëindigd en daarmee van rechtswege ook zijn lidmaatschap van de Audit- en rekeningcommissie. De SP-fractie heeft verzocht om mevrouw N.C. Muller in zijn plaats voor de Audit- en rekeningcommissie te benoemen. HI20211110
4
Zonder stemming wordt conform het voorstel van het presidium besloten. 6
VASTSTELLING BESTEMMINGSPLAN REGELING MEERVOUDIGE BEWONING
De VOORZITTER deelt mee dat het voorstel voor het bestemmingsplan Meervoudige bewoning tweemaal in een commissievergadering aan de orde is geweest. Bij de tweede keer heeft het college aangegeven dat er aanleiding is om het voorstel nu niet op deze manier vast te stellen. De geldende wet- en regelgeving verlangt echter van de raad wel een beslissing als slot van de doorlopen procedure. Het daarvoor noodzakelijke raadsbesluit is inmiddels ook voorzien van een daarbij behorende motivering. Gevraagd wordt om in te stemmen met het besluit, dat inhoudt het bestemmingsplan nu niet vast te stellen, met de daarbij van toepassing zijnde overwegingen. Die overwegingen zijn in iBabs terug te vinden en zijn anders dan in het originele raadsvoorstel stonden. De heer VAN ROODEN legt een stemverklaring af en is voor het aannemen van het oorspronkelijke voorstel, vanwege het belang van de beschermende werking. De heer GÖBBELS wacht op het bestemmingsplan en wil dat de achteruitgang en aantasting in buurten en wijken stoppen. Als er aan het voorstel zulke grote mankementen kleven is het naar zijn mening niet verstandig om het voorstel aan te nemen. Hij heeft daarom een dubbel gevoel bij het voorliggende voorstel.
Mevrouw VAN DE LINDE wil graag aan de slag om overlastgevende meervoudige bewoning aan te pakken, op een manier die tegelijkertijd maatschappelijk verantwoorde splitsingen van woningen niet in de weg staat. Zij hoopt dat aspect snel te kunnen oppakken met de wethouders Wonen en Ruimtelijke Ordening. Zonder stemming conform het voorstel van burgemeester en wethouders besloten, onder aantekening dat de SP geacht wordt te hebben tegengestemd. 7
BELEID NATUURINCLUSIEF BOUWEN
De VOORZITTER deelt mee dat de verblijfplaatsen en de leefomgeving van beschermde diersoorten in Nederland in rap tempo achteruit gaan. Het gevolg is dat dier- en plantensoorten verdwijnen en dat het ecosysteem van de stad uit balans is. Een van de oorzaken ligt in (ver-) bouwwerkzaamheden waarbij veel mogelijke verblijfplaatsen van deze diersoorten verloren gaan. De gemeenteraad heeft dit probleem al in 2017 geadresseerd in de motie ‘Natuurinclusief bouwen’ (M 17-78). Aan de raad wordt voorgesteld om maatregelen te treffen om de leefomgeving van deze dieren in Hilversum te verbeteren door natuurinclusief te bouwen. De raadscommissie adviseerde het voorstel zonder debat te behandelen. Er is een amendement ingediend, dat alle partijen ondersteunen.
Amendement A 21-189 ‘Innovatief groen moet je (nog steeds) doen’ “De raad van de gemeente Hilversum, in vergadering bijeen op 10 november 2021 en behandelend het voorstel betreffende beleid natuurinclusief bouwen met kenmerk 781730/1041983; overwegende dat: • in de overwegingen van de aangenomen motie M 20-81 ‘Innovatief groen moet je doen’ gesproken werd over ‘architectuur, stedenbouw en groen’ en over ‘vernieuwende architectonische groene concepten, zoals verticaal groen, geveltuinen, daktuinen en zelfs dakparken, waarmee duidelijk een link werd gelegd tussen innovatieve toepassingen van groen, ruimtelijke kwaliteit en stedenbouw, voorts overwegende dat: • middels motie M 20-81 het college is verzocht om ‘de toepassing van innovatief groen nader te onderzoeken, over de opgedane inzichten en uitkomsten te rapporteren aan de HI20211110
5
raad, en deze waar mogelijk toe te passen in toekomstige ruimtelijke ontwikkelingen’ en dat dit met het voorliggende voorstel nog niet gedaan is; besluit: aan het conceptraadsbesluit een beslispunt toe te voegen, luidende: ‘5. de motie M 20-81 niet als afgedaan te beschouwen en te verwachten dat het college daaraan alsnog uitvoering geeft. Hierdoor worden de mogelijkheden voor innovatieve toepassingen van groen als onderdeel van ruimtelijke kwaliteit en stedenbouw nader in kaart gebracht en besproken met de raad via de commissie RO en Wonen.’” (Amendement A 21-189 van de VVD, de PvdA, Hart voor Hilversum, het CDA, de SP, Hilversums Belang, Leefbaar Hilversum, de ChristenUnie, D66, GroenLinks en Democraten Hilversum) Mevrouw VAN DE LINDE licht het amendement toe en gaat graag met het college in gesprek over innovatieve toepassingen van groen in de gemeente. Dat is breder dan enkel natuurinclusief bouwen. Daarom heeft zij een amendement ingediend, waarmee dat aspect aan het beslispunt wordt toegevoegd. De heer GÖBBELS is als indiener van de motie om te komen tot natuurinclusief bouwen blij dat vier jaar na dato besluitvorming kan worden gepleegd. Zonder stemming wordt het amendement A 21-189 unaniem aangenomen. Zonder stemming conform het geamendeerde voorstel van burgemeester en wethouders besloten, 8
BEGROTING 2022
De VOORZITTER deelt mee dat de Programmabegroting 2022 ter vaststelling voorligt, waarmee de raad toestemming geeft voor het aangaan van verplichtingen en het doen van uitgaven, zoals in de begroting beschreven. Een onderdeel van de programmabegroting is de paragraaf lokale heffingen. Om de uitgangspunten voor de lokale heffingen in 2022 daadwerkelijk te kunnen uitvoeren dienen de belastingverordeningen en tarieven aangepast en door de gemeenteraad vastgesteld te worden. Daartoe is de raad ook een voorstel voorgelegd. Deze voorstellen zijn behandeld in de gezamenlijke commissievergadering van 3 november jl. Aangegeven is de begroting met debat te willen behandelen. Coalitie- en oppositie krijgen om de beurt het woord in de volgorde van de grootte van fracties. Mevrouw REDMEIJER complimenteert het college en de raad met de realistische en structureel sluitende begroting. Ook de opstellers van het heldere en goed leesbare stuk complimenteert zij. Er is nog wat ruimte in de begroting voor amendementen en moties, waarvan zij er een aantal zal steunen. Gezien de coronasituatie is er nog ruimte voor herstel. Zij denkt met de voorliggende begroting een stuk achter te laten waarmee de nieuwe raad en het nieuwe college aan de slag kunnen gaan.
De heer STREUTKER herinnert dat het college vier jaar terug aantrad met grote ambities, ook op het gebied van duurzaamheid en het sociaal domein. De afgelopen jaren waren echter qua resultaat behoorlijk teleurstellend. Ook zonder corona zou dat niet veel beter geweest zijn. Die stelling ziet hij bevestigd in de begroting: die bevat geen inhaalslagen om ambities alsnog te halen. Hij gaat in op de twee grootste en kostbaarste ambities uit het coalitieakkoord. Ten eerste gaat het om het terugbrengen van de afhandeltermijn van een Wmo-zorgvraag naar maximaal twee weken en ten tweede het laten toenemen van 25% van de uitstroom vanuit de bijstand naar betaald werk. Daarvoor zijn in de begroting geen extra middelen opgenomen om die doelstellingen alsnog te halen. Dat vindt hij teleurstellend.
HI20211110
6
Er dalen meer ambities en dat is zijns inziens niet goed. Daarin ziet hij een technische benadering van de uitdagingen in de samenleving. Het is exemplarisch voor de huidige zorg en het welzijnsbeleid. Omdat de referentiewaarde worden ook ambities naar beneden bijgesteld. De ambitie voor het mantelzorgbeleid wordt verlaagd met ruim 10%, terwijl daarin juist 10% extra zou moeten worden geïnvesteerd en zo snel mogelijk een uitvoeringsnota besproken zou moeten worden. De mantelzorgers lijken vergeten te worden. Het college lijkt niet te weten wat er echts speelt gezien het verlagen van de ambitie met 10%. Op vrijwilligerswerk daalt de ambitie met wel 20%. Hij noemt het onbegrijpelijk dat er ook op dat punt geen tandje bij wordt gezet, terwijl vrijwilligers de kern vormen van de samenleving. Ambities dalen dus op belangrijke onderwerpen, wat niet zou moeten mogen. De gemeente zou juist extra moeten investeren in plaats van de ambities te laten lopen. De fut lijkt er een beetje uit bij de coalitie en het college. Niet duidelijk is vermeld waarom ambities dalen. Waarom zijn er prestatie-indicatoren als die naar beneden worden bijgesteld als het even niet uitkomt? Daarom dient hij amendement A 21-187 in om de huidige ambities te handhaven en het college een maximale inzet op deze thema’s te laten leveren.
Amendement A 21-187 ‘Ambities niet verlagen’ “De raad van de gemeente Hilversum, in vergadering bijeen op 10 november 2021, behandelend de Programmabegroting 2022; constaterende dat: • in de begroting op pagina 32 het ambitieniveau van ‘inwoners dat het er (helemaal) mee eens is dat gemeente inwoners en organisaties betrekt bij de totstandkoming en uitvoering van beleid’ ten opzichte van 2021 is verlaagd van 40% naar 35%, terwijl het betrekken van inwoners voorwaardelijk is aan het tot stand komen van goede besluitvorming; • in de begroting op pagina 31 het ambitieniveau van ‘inwoners dat zich de afgelopen 12 maanden heeft ingezet met vrijwilligerswerk’ ten opzichte van 2021 is verlaagd van 38% naar 30%, terwijl vrijwilligers het hart van onze samenleving vormen; • in de begroting op pagina 31 het ambitieniveau van (maximaal) ‘percentage jeugd (4 tot 15 jaar) met overgewicht’ ten opzichte van 2021 is verhoogd van 10% naar 20%; terwijl overgewicht onder kinderen een zeer groot probleem is binnen onze samenleving; • in de begroting op pagina 31 het ambitieniveau van ‘volwassenen dat mantelzorg geeft’ is verlaagd, van 45% naar 40%, terwijl mantelzorgers als fundament kunnen worden gezien van het zorg- en welzijnsbeleid; voorts constaterende dat: • blijkens de antwoorden op technische vragen het college de ambitieniveaus naar beneden heeft bijgesteld wegens het wijzigen van ‘de
referentiewaarden’; van mening zijnde dat: • het college altijd nadrukkelijk nieuwe ambities presenteert naar de gemeenteraad en de inwoners; • verlaagde ambities vanuit een (herziene) visie dienen te worden geformuleerd, niet vanuit referentiewaarden; • het niet halen van ambities juist zou moeten zorgen voor een beleids- en uitvoeringsimpuls teneinde de afgesproken waarde te realiseren in plaats van het geruisloos verlagen van de doelen, besluit: beslispunt 1 van het conceptraadsbesluit aan te vullen als volgt: 1. De Programmabegroting 2022 vast te stellen met daarin (etc.), waarbij de in dit amendement genoemde streefwaardes gehandhaafd blijven op het niveau dat is opgenomen in de Begroting 2021 (respectievelijk 40, 38, 10 en 40%).” (Amendement A 21-187 van het CDA, Hilversums Belang en de ChristenUnie) De begroting laat zien dat er de komende jaren fors geïnvesteerd wordt in het fysieke domein. Deze grote bouwopgaven brengen ook een regievraag met zich mee: zijn er voldoende HI20211110
7
beheersinstrumenten en de juiste mensen om de risico’s die deze projecten met zich meebrengen adequaat te beheersen? Loopt de gemeente geen grotere risico’s op onverwachte kostenoverschrijdingen en onvoorziene zaken? Hij mist in de risicoparagraaf in de begroting een beschouwing hoe dit risico de komende jaren te managen is. Hoe kan de raad daarop straks voldoende grip houden? Wat hem betreft zijn het belangrijke vragen om samen met het college daaraan de komende tijd invulling te geven. Vandaar dient hij motie M 21-186 in. Motie M 21-186 ‘Versterken beheersing financiële risico’s bouwprojecten’ “De gemeenteraad van Hilversum, in vergadering bijeen op 10 november 2021, behandelende agendapunt 8 ‘Begroting 2022’; overwegende dat: • in de Begroting 2022 een risicoparagraaf is opgenomen waarin de belangrijkste financiële risico’s worden onderbouwd.
Op basis van impact en kans van voordoen wordt de benodigde financiële weerstandscapaciteit hiermee berekend; • met behulp van het Meerjarenperspectief Gebiedsontwikkeling (MPG) een eerste inzicht is geboden in de totale omvang van de bouwprojecten en het financiële beslag; • er veel externe financiering moet worden aangetrokken om deze projecten te kunnen realiseren; • gedegen interne projectbeheersing een belangrijke taak is om de risico’s zoveel mogelijk te beperken, die met deze projecten gemoeid zijn; • de potentiële financiële risico’s, door het aangaan en starten van grote (bouw)projecten, de komende jaren echter zullen toenemen; • er nog onvoldoende concreet beeld is wat de aard en inhoud is van deze potentiële financiële risico’s die als gemeente hiermee worden aangegaan; • de eerste projecten, zoals het stationsgebied maar ook gebied 1221, thans in de uitvoerende fase zijn of gaan komen waarmee risico’s manifest zouden kunnen worden; verzoekt het college om: 1. vanaf de Voorjaarsnota 2022 en de Begroting 2023 in de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing, de projectrisico’s op lopende bouwprojecten op te nemen, ter bepaling van het weerstandsvermogen van de gemeente en de daarbij benodigde weerstandscapaciteit; 2.
in een beeldvormende sessie de raad mee te nemen in de wijze waarop het college de financiële risico’s door middel van projectbeheersing zoveel mogelijk wil beperken; en gaat over tot de orde van de dag.” (Motie M 21-186 van het CDA en Hilversums Belang) Hem valt het op dat Sinterklaas dit jaar heel erg vroeg komt. Alle coalitiepartijen komen namelijk met voorstellen om € 50.000,- aan cadeautjes weg te geven. De heer JAARSMA constateert dat het item klimaat hot is, gezien de vele moties en amendementen daarover. Zij zijn op zich allemaal behartenswaardig en het bestuurlijke beeld is nogal chaotisch: een kwartje hier en 50 cent daar. Alle amendementen steunt hij en hij vraagt het college die uit te voeren met het grotere plaatje in beeld, alsof er geen schotten zijn tussen die amendementen. In dat kader dient hij amendement A 21-194, waarin extra geld wordt gevraagd voor collectieve energiemaatregelen die in een eerdere motie van de raad zijn aangenomen bij de warmtetransitievisie. Dat kan een uitwerking van de geothermiekansen zijn, maar ook een uitwerking van de andere energiemaatregelen, bijvoorbeeld de collectieve afname van stroom die op schoolgebouwen is opgewekt of maatregelen ter bestrijding van energiearmoede. Bij de uitwerking van de energietransitie kan de wethouder hierop wellicht terugkomen. Amendement A 21-194 ‘Budget Onderzoek collectief’ HI20211110
8
“De gemeenteraad van Hilversum in vergadering bijeen op 10 november 2021, behandelend de Begroting 2022 van de gemeente; constaterende dat: • de Transitievisie Warmte enkel focust op een individuele aanpak; •
bij de beraadslaging over de Transitievisie Warmte diverse suggesties en wensen zijn geuit voor kansrijke collectieve acties;
•
de raad daarom motie M 21-171 heeft aangenomen waarin het college wordt verzocht een open houding aan te nemen en verder onderzoek te doen naar ook collectieve warmtebronnen (bodemenergie, aquathermie, riothermie enz.);
•
het rekenkameronderzoek naar de energie- en warmtetransitie concludeerde dat de regierol van de gemeente (veel) beter kan;
overwegende dat: • de individuele aanpak niet in alle situaties of voor alle mensen een geschikte is; •
een collectieve aanpak de juiste schaal en effectiviteit kan brengen, en mensen ontzorgt in het treffen van maatregelen;
•
extra inzet en onderzoek naar collectieve maatregelen boven de reeds bekende gewenst is;
besluit: beslispunt 1 van het raadsbesluit, luidende: 1. De Programmabegroting 2022 vast te stellen met daarin € 283.315.588,- lasten en € 284.830.374,- baten met een voordelig saldo van € 1.514.786,-; aan te vullen met: a. in de Begroting 2022 een bedrag van € 50.000,- op te nemen voor extra onderzoek naar en uitvoering van collectieve voorzieningen en acties in het kader van de warmtetransitie, waardoor het begrotingsresultaat wordt verlaagd met € 50.000,-; voorts: • op pagina 9 van de Programmabegroting 2022 in de algemene beschouwingen, in het thema energietransitie, duurzaamheid en afval de volgende aan de eerste alinea toe te voegen: Ook de mogelijkheden van collectieve warmtebronnen worden nader onderzocht. In de loop van 2022 en uiterlijk met de Begroting 2023 worden er nadere voorstellen aan de raad aangeboden over de uitvoering van de Hilversumse warmtetransitie.” (Amendement A 21-194 van D66 en Hart voor Hilversum) Afvalbeleid is intussen ook duurzaamheidsbeleid. Het college stelde dat het via de begroting en de jaarrekening grip houdt op het afvalbeleid. Gebleken is echter dat dat niet gaat. Het grote tekort van de GAD vraagt om nadrukkelijke sturing van het beleid. In motie M 21-190 vraagt hij het college een voorstel te doen om de gemeenschappelijke regeling Gooi en Vechtstreek zodanig aan te passen dat het afvalbeleid weer in gemeentehanden komt.
Motie M 21-190 ‘Afvalbeleid’ “De gemeenteraad van Hilversum in vergadering bijeen op 10 november 2021, behandelend de Programmabegroting 2022; overwegende dat: o afvalinzameling een zeer zichtbare gemeentelijke taak is, met hoge kosten en veel interactie met onze inwoners; o de gemeente Hilversum volgens de tekst van de begroting 2022 ‘via de begroting van de GAD toezicht op een effectieve en efficiënte afvalinzameling’ houdt; HI20211110
9
o
de regio Gooi en Vechtstreek de uitvoerende taken, de beleidstaken en de verordenende bevoegdheden heeft ten aanzien van de afvalverwijdering; o de raad via VANG goed betrokken is bij de hoofdlijnen van beleid maar zich daarbij te weinig beeld heeft kunnen vormen van financiële en operationele aspecten; o de bestuurlijke aansturing via het regionale portefeuillehoudersoverleg bijdraagt aan het functioneren van de GAD als dienst op grote afstand; o de raad bij begroting 2022 GV/GAD geconfronteerd werd met € 3,2 miljoen tekort en grote aanpassingen in de dienstverlening; o dit tekort o.a. tot stand kwam door de (structureel te laag geraamde) personeelskosten; o dit tekort een aantal jaren kon worden ‘opgevangen’ door onverschuldigde (en geplande) belasting en lagere kapitaallasten door vertraagde investeringen; o de raad over noodzakelijke aanpassing van bedrijfsvoering en begroting van de GAD pas bij de regiobegroting 2022 werd geïnformeerd, waarmee de raad onvoldoende gelegenheid kreeg hierop haar kaderstellende rol inhoud te geven, voorts overwegend dat: o er formeel geen beleidsbevoegdheid bij de raden in de regio Gooi en Vechtstreek ligt ten aanzien van afval; o de gemeenschappelijke regeling regio Gooi en Vechtstreek vanwege het uittreden van Weesp en de nieuwe Wet gemeenschappelijke regelingen aangepast moet worden; o er daarmee een natuurlijk moment is om onderhoud aan
de gemeenschappelijke regeling te doen; o de beleidsbevoegdheid op alle andere onderwerpen van samenwerking in de regio bij de raad van Hilversum berust, verzoekt het college om: bij de herziening van de gemeenschappelijke regeling regio Gooi en Vechtstreek een voorstel in te brengen om de beleidstaken en de verordenende bevoegdheid ten aanzien van de afvalverwijdering bij de gemeenteraden te beleggen; en gaat over tot de orde van de dag.” (Motie M 21-190 van D66, de VVD, Hart voor Hilversum, Hilversums Belang en Democraten Hilversum) Hij vervangt in deze motie in het verzoek aan het college ‘de’ door ‘een volgende’. D66 was teleurgesteld te lezen dat € 200.000,- is gereserveerd voor activiteiten in het kader van mantelzorgondersteuning die al gebeurden. Zijn partij heeft zich vanaf 2018 ingezet voor de verbetering van de mantelzorgondersteuning via een amendement, wat breed gesteund werd door de raad. Er zou een uitvoeringsagenda komen, waarover de wethouder in de commissievergadering aangaf dat die niet voor maart komt. Hij vraagt of daarom geen extra geld is gereserveerd. De inzet van D66 verdwijnt niet en hij verwacht een toezegging van het college dat de uitvoeringsagenda in 2022 eindelijk wordt opgesteld, met onderwerpen daarin verwerkt zoals genoemd in het amendement. De heer VAN VOORDEN deelt de zorg over mantelzorgers en ziet dat de ambitie daarvoor is verlaagd.
Hij vraagt of dan ook de ambitie terug moet naar het oorspronkelijke niveau. De heer JAARSMA antwoordt dat de ambitie zeker terug omhoog moet, wat de raad bij herhaling heeft aangegeven. Dat is de reden waarom hij zo teleurgesteld is. Hij had een amendement in voorbereiding op dat punt. Er zit wellicht nog wat geld in het begrotingssaldo. De heer VAN VOORDEN vraagt of D66 bereid is om amendement A 21-187 over ambities niet verlagen te steunen. De heer JAARSMA heeft daarvoor sympathie, maar het is sterk geschreven vanuit een wereld gebaseerd op vrijwilligerswerk, een illusoire wereld van het CDA, waarin mantelzorg het meest essentieel is van welzijnswerk. Er is volgens hem veel professionele inzet op het vlak van zorg, waarmee hij vrijwilligers niet tekort wil doen, maar dat is niet het enige. De heer VAN VOORDEN is het daarmee niet eens en heeft nog geen argument gehoord om tegen het beslispunt in amendement A 21-187 te zijn. HI20211110
10
De heer JAARSMA bevindt zich nog wat in dubio daarover en wacht de reactie van de wethouder nog af. Aan wonen wil hij toevoegen dat het voorraadvergunningenstelsel in de huisvestingsverordening thuishoort. Hij verwacht van het college een uiterste inspanning om de capaciteit hier op orde te brengen, al dan niet op interim-basis. Hij waardeert de begroting, die meer solide is dan vier jaar terug. De kosten werden toen te laag voorgesteld en inkomsten waren stelposten. Dat alles is verbeterd en de afgelopen jaren was er een gezonde aandacht voor risico’s in financiële zin, wat blijkt uit het Meerjaren Perspectief Gebiedsontwikkeling. Risico’s moeten goed in beeld blijven en daarin kan hij zich vinden. Mevrouw VREUGDENHIL-DE BLÉCOURT vraagt aandacht voor de Dag van de mantelzorg. Zorg voor elkaar is namelijk cruciaal in de samenleving. Als iedere Nederlander naast een baan structureel onbetaald vrijwilligerswerk of mantelzorg zou doen, zou dat heel mooi zijn. Die bespiegeling helpt echter niet bij de grote opgaven waarvoor de gemeente staat Er is meer nodig, omdat vrijwilligers en mantelzorgers soms overbelast zijn. Professionele hulp is daarom zeker nodig om mantelzorgers te ondersteunen. Die moet meer aandacht hebben dan nu. Ook het bouwen van woningen en de energietransitie zijn nodig, evenals betaalbare zorg en hulpverlening.
Er zijn dus veel opgaven, maar tegelijkertijd moet er een sluitende begroting zijn en geen geld worden verspild. De ChristenUnie staat voor evenwicht in de samenleving met aandacht. Economie staat in dienst van mensen. Om de kosten in het sociaal domein betaalbaar te houden is werkgelegenheid nodig. Een sterke, lokale en regionale economie is een randvoorwaarde en een middel om andere doelen te realiseren. Een economie is volgens de ChristenUnie pas gezond als iedereen een kans krijgt en verantwoordelijkheid neemt, als werken en vrije tijd in balans zijn, als groeien groen en ook grenzen kent. Iedere Hilversummer kan aan preventie doen, maar er is ook een professionele basisstructuur nodig om signalen op te vangen, te verwijzen en te verbinden. Elke Hilversummer kan werken aan duurzaam gedrag, maar de gemeente moet de regie nemen op een beleid dat stuurt en minder draagkrachtigen ondersteunen. Dat kost geld. De gemeente moet voor huizen met goede plannen komen. Geen plannen waarvan je kunt verwachten dat ze bij participatie worden afgeschoten, bijvoorbeeld omdat er veel te weinig groen in zit of om dat ze te kolossaal zijn. De inwoner mag soms ook wel een beetje verder kijken dan zijn eigen straatje. Zij kan enerzijds meegaan met de denkrichting om een gezond financieel domein te hebben, maar gezondheid heeft meerdere aspecten.
Het gaat om voldoende medewerkers om tijdig te helpen, zodat er geen wachtlijsten zijn. Dat voorkomt erger. Investeren in een netwerk kost aanvankelijk veel meer tijd, maar levert op termijn meer geluk en besparing op. De bezuinigingen vindt zij onvoldoende onderbouwd. Er wordt niet methodisch gedacht. Er wordt meteen iets uitgevoerd zonder plannen te analyseren. Het gebeurt te vaak dat in de afgelopen jaren alleen die cyclus wordt gevolgd als het gaat om geld, maar niet als het gaat om een onderliggende visie, doelstellingen en processen. Zij is benieuwd of de wethouder al weet of de regiomensen al klaar zijn met de analyse waarom de uitstroom vanuit de jeugdhulp stagneert. Dat wil zij eerst weten. Het kostenbewustzijn is daarbij een veel passender woord dan kostenbesparing. Kostenbesparing gebeurt door bijvoorbeeld door tarieven te verlagen, wat ontzettend veel weerstand oproept. Kostenbewustzijn doe je bijvoorbeeld door doelgerichter te werken, waardoor je minder sessies nodig hebt. Zij vindt drempelloze dagbesteding heel goed, maar men moet heel alert zijn op de verschillende behoeften van mensen. Dat vraagt om verschillende soorten dagbesteding. Arbeidsmatige dagbesteding is destijds wegbezuinigd, maar is volgens haar essentieel.
Mevrouw REDMEIJER vindt dagbesteding ook heel belangrijk, maar is bezorgd dat die ten koste gaat van de ruimte in wijk- en buurthuizen, waardoor er anderen weer in gevaar komen. Zij vraagt of mevrouw Vreugdenhil hetzelfde probleem ziet. Mevrouw VREUGDENHIL-DE BLÉCOURT beaamt dat dat zou kunnen. Zij wil dagbesteding elders laten plaatsvinden als die niet in buurthuizen kan. De heer VOGEL complimenteert het college en de ambtenaren die in bijzondere omstandigheden hun blijvende en flexibele inzet hebben gegeven om de stad verder te helpen. De begroting geeft HI20211110
11
perspectieven en is structureel sluitend en realistisch. Er is oog voor de ontstane coronaschade. De inzet op bewegen, eenzaamheid en zorg zijn duidelijke speerpunten. Bewegen is en blijft een belangrijk punt voor de VVD en kan een belangrijke bijdrage zijn aan het welzijn van de inwoners. Daar ziet hij nog steeds veel kansen en bewegen moet een prominente plek houden. De VVD-fractie steunt de extra impuls voor de levendigheid in de stad, noodzakelijk om zaken voor lokale ondernemers aantrekkelijk te maken. Ondernemers hebben het nog steeds zwaar. In dat kader hoort coulance met betrekking tot precariobelastingen voor 2022. Daarover verneemt hij graag een toezegging van de wethouder. De horeca staat weer in de frontlinie bij maatregelen vanuit Den Haag. Van belang is dat grote thema’s voor Hilversum aandacht blijven krijgen. Woningbouw blijft belangrijk. De woningcrisis lost zich niet snel op. Hilversumse jongeren hebben nog moeite om een woning te vinden en ook ouderen kunnen niet doorstromen naar een passende woning. Het is daarom van groot belang door te gaan met plannen om een stuk van de crisis te kunnen oplossen. Daarbij moet men naar financiële risico’s kijken en de parameters in de gaten houden. Via het MPG is er grip op de situatie en dat helpt te sturen op de risico’s.
Wat betreft zorg is er vanuit het Rijk extra geld voor de jeugdzorg beschikbaar gesteld, zodat in de afgelopen jaren ontstane tekorten gecompenseerd konden worden. Wel blijft hij zoeken naar kostenbewustzijn en efficiency. Voor alle ambities in de begroting zijn er wel medewerkers nodig. Daarvoor moet de gemeente aantrekkelijk zijn om alle ambities te kunnen realiseren. De gemeente moet dan geen kansen missen op het gebied van wonen en zorg. De burgemeester dankt hij voor het veiliger maken van Hilversum. Die heeft de inzet van boa’s en technische hulpmiddelen ondersteund. De ontwikkeling daarvan zal hij blijven volgen. Voor sociale veiligheid zijn de wijken en buurten ook een cruciaal onderdeel. Het lijkt hem in deze fase met corona verstandig om wat extra geld naar de wijkbudgetten over te hevelen, zodat ze dingen kunnen doen die voor hen belangrijk zijn. Daartoe dient hij amendement A 21-182 in. Amendement A 21-182 ‘Meer geld voor de buurt’ “De gemeenteraad van Hilversum, in vergadering bijeen op 10 november 2021, behandelend agendapunt 8.
Programmabegroting 2022; overwegende dat: de wijken en buurten van belang zijn voor verbinding in de samenleving; de verbinding in de samenleving in deze coronatijd extra belangrijk is; de wijken en buurten met zeer goede ideeën komen om hun eigen omgeving te verbeteren; het wijk- en buurtbudget vanuit bezuinigingsnoodzaak structureel met 100k is verlaagd, hetgeen is verwerkt in de Begroting 2021; spreekt uit dat: het kunnen honoreren van diverse initiatieven uit de wijk juist nu extra van belang is; het deels, incidenteel met 50k, terugdraaien van de bezuiniging voor 2022 daarin een eerste stap is; besluit: op pagina 6 van de Programmabegroting 2022 in de algemene beschouwingen, in het thema welzijn, gezondheid en sport (na de alinea ‘Aan de hand van het nieuwe beleidsplan Bescherming en Opvang … die ambulante ondersteuning mogelijk moeten maken) een alinea op te nemen luidende: ‘Het wijk- en buurtbudget is eerder structureel verlaagd met 100k, hetgeen in de begroting van 2021 is verwerkt. Vanwege de coronapandemie is het echter verstandig om te investeren in de verbinding in de samenleving. Dit kan onder meer door ruimte te geven aan buurtinitiatieven. Daarom wordt nu éénmalig een budget vrijgemaakt ad 50k, ten laste van het begrotingsresultaat.’; beslispunt 1 van het conceptraadsbesluit, luidende: ‘1.
De Programmabegroting 2022 vast te stellen met daarin € 283.315.588,- lasten en € 284.830.374,- baten met een voordelig saldo van € 1.514.786,-.’ HI20211110
12
aan te vullen met: ‘a. de bezuiniging van € 100k op het wijk- en buurtbudget, opgenomen in de Begroting 2021, deels terug te draaien met 50 k voor het jaar 2022 en dit ten lasten te brengen van het begrotingsresultaat’” (Amendement A 21-182 van de VVD, D66, GroenLinks, Hart voor Hilversum, Hilversums Belang en de ChristenUnie) De heer FENNEMA wordt het meer en meer duidelijk dat zonne- en windenergie niet genoeg zullen zijn en er meer moet gebeuren. Het is in zijn ogen gelukkig dat landelijke de discussie over kernenergie weer plaatsvindt. Vaker heeft hij gesproken over geothermie, waarover hij een amendement indient.
Amendement A 21-185 ‘Meer regie op geothermie’ “De gemeenteraad van Hilversum, in vergadering bijeen op 10 november 2021, behandelende agendapunt 8, de Begroting 2022; overwegende dat: • Hilversum niet of nauwelijks beschikt over alternatieve energiebronnen (zie transitievisie warmte); • geothermie als enige bron wordt om omschreven als een bron met ‘grote potentie’; • er momenteel in de regio al private initiatieven lopen; • zonne- en windenergie alléén, hoe mooi en belangrijk ook, nooit voldoende gaan zijn om de energietransitie van energie te voorzien; • deze week in Glasgow, maar ook eerder in het IPCC-rapport uitgesproken is dat echt tijd is voor méér actie dan we tot nu toe doen, spreekt uit dat: • de raad graag ziet dat de gemeente een actievere regierol speelt dan zij nu doet bij het zoeken naar kansen voor geothermie; • het hoog tijd is om actie op (veel) grotere schaal te gaan ondernemen, aangejaagd door de overheid en uitgevoerd door de markt, besluit: beslispunt 1 van het raadsbesluit, luidende: 1. De programmabegroting 2022 vast te stellen met daarin € 283.315.588,- lasten en € 284.830.374,- baten met een voordelig saldo van € 1.514.786,-; aan te vullen met: a.
in 2022 € 50.000,- beschikbaar te stellen voor onderzoek naar geothermie en deze lasten op te nemen in de Begroting 2022 waardoor het begrote resultaat verminderd wordt met € 50.000,-; voorts: • op pagina 9 van de Programmabegroting 2022 in de algemene beschouwingen, in het thema Energietransitie, duurzaamheid en afval (na de alinea ‘Vanaf 2022 gaan … individueel te ondersteunen’) een alinea op te nemen luidende: o ‘De gemeente Hilversum gaat geothermie onderzoeken. Dit door middel van het aanjagen van onderzoek naar/uitvoer van geothermie in Hilversum en de directe omgeving. De gemeente gaat actief op zoek naar partijen en neemt proactief contact op met regio, provincie en rijk om ’t Gooi op de kaart te krijgen als proeftuin voor geothermie, om onderlinge verbindingen te leggen, subsidies op te zoeken en drempels weg te nemen. De ondernomen acties en vorderingen worden jaarlijks door het college per brief gerapporteerd aan de raad. De kosten voor deze maatregel (€ 50.000,- komen ten laste van het begrotingsresultaat 2022.’” (Amendement A 21-185 van de VVD, Hart voor Hilversum, Hilversums Belang, de ChristenUnie en Democraten Hilversum) HI20211110
13
Ook GroenLinks en D66 zijn indieners van amendement A 21-185. De heer VAN VOORDEN vindt het een goed amendement, maar het is ongebruikelijk in twee raadsvergaderingen hetzelfde amendement in te dienen. Graag wordt hij daarom meegenomen in wat er de afgelopen weken is gebeurd om het amendement nog eens in te dienen. De heer FENNEMA erkent dat het amendement dezelfde naam en hetzelfde onderwerp heeft, maar wel verschilt van de vorige keer. Het aspect personeel en kwartiermaker is eruit gehaald en de dekking is nu duidelijker. Het amendement beoogt hetzelfde als de vorige keer. Hij heeft gemerkt dat iedereen het doel steunde, maar het middel niet. Mevrouw REDMEIJER heeft het amendement de vorige keer niet gesteund, vanwege het ontbreken van dekking. Nu doet zij daarmee wel mee, omdat de dekking goed geborgd is. Mevrouw VAN DROOGE merkt op dat het een college past in het laatste collegejaar enige ruimte te bieden, ook voor een nieuw college. De begroting staat echter nog vol met plannen en beleidswijzigingen, die in de afgelopen periode nog niet voltooid konden worden. Vooral als het om projectontwikkeling gaat wordt een nieuwe coalitie op slot gezet door de financiële gevolgen ervan die over de komende jaren worden uitgesmeerd. Dat gebeurt onder andere door de enorme toename van langlopende leningen en kengetallen die langzamerhand slechter worden.
Als alles meezit wordt er veel gebouwd. De investeringen in mensen, sport, cultuur, zorg, welzijn, inkomensondersteuning en milieu waren de afgelopen vier jaar echter ruim lager dan in gemiddelde gemeenten van dezelfde grootte als Hilversum. Dan nog wordt de discussie vanuit het college over die periode gedomineerd door hoe duur alles is en hoe hard het nodig is om te bezuinigen, juist op investeringen en dienstverlening aan mensen. Zij vindt dat zonde. De PvdA wil meer focussen op dienstverlening aan inwoners, ook via het loket. De wachttijden lopen nu de spuigaten uit en er lijkt nog weinig zicht op verbetering. De raad moet volgens haar meer zicht krijgen op de prestaties van het loket en zijn controlerende taak hier oppakken. Daarom dient zij motie M 21-195 in.
Motie M 21-195 ‘Meer zicht op dienstverlening’ “De gemeenteraad van Hilversum, bijeen op 10 november 2021, gelezen het raadsvoorstel ‘Begroting Hilversum 2022’; constateert dat: • de wachttijden voor het maken van een afspraak bij de gemeentebalie sinds corona explosief zijn toegenomen, met soms maandenlange wachttijden als gevolg; • de begroting geen indicatie over de kwaliteit van het dienstloket hanteert op basis van objectieve cijfers, zoals wachttijden aan de balie of voor het maken van een afspraak; • dat de gemeente deze cijfers wel beschikbaar heeft, maar dat deze op dit moment niet op regelmatige basis met de raad gedeeld worden; overweegt dat: • de gemeentelijke balie één van de belangrijkste taken is waar onze inwoners regelmatig mee in aanraking komen; • het niet tijdig kunnen verlengen of aanvragen van identificatie of andere diensten van de gemeente flinke consequenties kan hebben voor onze inwoner; • het wenselijk is om met verhoogde inzet onze dienstverlening voor de inwoners te verbeteren; • de raad hier in haar controlerende taak een rol heeft die nader opgepakt kan worden; verzoekt het college om: • op jaarlijkse basis een rapportage over de bereikbaarheid en wachttijden van het gemeenteloket aan de raad te verstrekken; • in deze rapportage een overzicht van de huidige wacht- en doorlooptijden te verwerken, de ontwikkeling van deze tijden over het afgelopen
jaar of twee jaar, alsmede een toelichting over deze cijfers en de laatste ontwikkelingen om deze te verbeteren; HI20211110
14
•
de eerste versie van deze rapportage zo snel mogelijk, maar in ieder geval binnen drie maanden aan de raad te verstrekken en ter advisering in de commissie te agenderen, en gaat over tot de orde van de dag.” (Motie M 21-195 van de PvdA) Zij nodigt de portefeuillehouder van harte uit om van het gestelde in de motie een toezegging te maken, zodat de motie misschien niet in stemming hoeft te komen. Mevrouw KALK stelt dat de voorliggende begroting goed is voor de stenen, maar minder goed voor de mensen. Zij vindt veel van de moties en amendementen ingediend door de coalitiepartijen bestemd voor de bühne, als opmaat naar de gemeenteraadsverkiezingen. Zij vraagt waar zij de afgelopen vier jaar zijn geweest en waarom zij geen steun gaven aan het idee van zonnepanelen op alle daken en nu wel aan het idee van zonnepanelen op daken van scholen. Spreekster is benieuwd waarom de warmtetransitie is vastgesteld als men nu meer onderzoek wil doen naar geothermie. Ook wil zij weten waarom coalitiefracties eigenaren van woningen wel willen helpen met een warmtescan, terwijl zij huurders niet willen helpen met een collectieve aanpak om op een goede manier van het gas af te komen. Zij is geschrokken van het blijven hameren op het sociaal domein als te duur. Hilversum geeft namelijk aanzienlijk minder uit dan andere gemeenten aan zorg dan andere gemeenten van vergelijkbare omvang.
Hilversum geeft volgens haar daaraan niet te veel uit, maar begroot juist te weinig. Zorg en welzijn zijn namelijk niet gratis. De extra rijksmiddelen zijn bedoeld voor jeugd en zorg voor jeugd en niet voor de algemene middelen en voor cadeautjes uit de amendementen van de coalitiepartijen. Geld voor jeugdzorg is daarvoor ook bedoeld. Amendement A 21- 191 van de coalitiefracties en Hilversums Belang, ‘Meer lucht voor jeugd’, blijft uitgaan van taakstellingen, die haars inziens niet nodig zijn. Het effect van dat amendement is negatief, terwijl bezuinigen niet nodig is. Vandaar dat zij samen met de SP amendement A 21-192 indient.
Amendement A 21-192 ‘Extra middelen jeugd’ “De gemeenteraad van Hilversum, in vergadering bijeen op 10 november 2021, behandelende agendapunt 8, Begroting 2022; overwegende dat: • Hilversum € 6.100.000,- van het Rijk krijgt voor de jeugdzorg; • het de richtlijn is om minstens 75% van dit geld (€ 4.525.000,- ) ook daadwerkelijk aan jeugdzorg te besteden; • de gemeente slechts € 1.050.000,- daadwerkelijk aan jeugdzorg besteedt: o € 500.000,- in een stelpost jeugd; o € 300.000,- voor het afboeken van de bezuinigingstaakstelling in 2022; o € 250.000,- voor het aanpassen van de tarieven jeugdverblijf; • er voldoende te doen is in de jeugdzorg en het ophogen van de stelpost kan bijdragen aan het oplossen van knelpunten; spreekt uit dat: • geld van het Rijk, bedoeld voor jeugdzorg, ook daadwerkelijk aan jeugdzorg besteedt moet worden; besluit: beslispunt 1 van het raadsbesluit, luidende: 1. De Programmabegroting 2022 vast te stellen met daarin € 283.315.588,- lasten en € 284.830.374,- baten met een voordelig saldo van € 1.514.786,-; aan te vullen met: a. in 2022 het bedrag van € 500.000,- voor de stelpost jeugd te verhogen tot € 4.025.000,- en deze lasten op te nemen in de Begroting 2022, waardoor het begrote resultaat verminderd wordt met € 3.525.000,- in 2022; voorts: HI20211110
15
•
op pagina 5 van de Programmabegroting 2022 in de algemene beschouwingen, in het thema extra middelen jeugd, de volgende alinea: o ‘Bovenstaande is de reden waarom nu niet het geheel van de extra middelen aan de budgetten jeugd wordt toegevoegd. Daarom wordt nu slechts incidenteel voor 2022 een stelpost jeugd van € 500.000,- opgenomen. Daarnaast wordt een deel van het extra geld ingezet voor het afboeken van de bezuinigingstaakstelling in 2022 (€ 300.000) en het aanpassen van de tarieven jeugdverblijf (€ 250.000,-).’ als volgt te wijzigen: o ‘Vooruitlopende op uitsluitsel van het rijk worden de extra middelen aan de budgetten jeugd alsnog toegevoegd, waarmee met de bijdragen voor het afboeken van de bezuinigingstaakstelling in 2022 (€ 300.000,-) en het aanpassen van de tarieven jeugdverblijf (€ 250.000,-) minstens 75% van het door het Rijk bedoelde gelden voor jeugdzorg ook voor de jeugd worden ingezet.’” (Amendement A 21-192 van de SP en de PvdA) De programmabegroting staat vol met mooie projecten om meer huizen te bouwen, waarmee zij blij is, ook al vindt zij dat meer huizen in overvolle wijken niet wenselijk zijn. Echt geschrokken is zij van de beantwoording van het college van vragen over prestatieafspraken met corporaties. Er is een gigantische woningcrisis. Voor starters is er geen huis te vinden, beleggers hebben vrij spel en huisjesmelkers beleven gouden tijden.
De raad heeft een woonvisie vastgesteld, alleen ligt alles wat betreft uitvoering daarvan stil. Zij vraagt zich af hoe dat kan en dat afgesproken instrumenten niet worden ingezet. Spreekster is benieuwd hoe het zit met de zelfbewoningsplicht en het voorbereiden van het opkoopverbod. Daarnaast wil zij weten hoe het zit met de uitvoering van motie M 21-71 over het opkoopverbod voor beleggers. De wethouder vond de motie overbodig en die is vanwege een belofte aangehouden. De grote vraag is of de wethouder de gedane toezegging wel zal nakomen. Zij is van mening dat Hilversum in de regio ook moet bijdragen aan de oplossing van het probleem rondom de opvang van vluchtelingen. Het kan niet zo zijn dat een dorp in Oost-Groningen met 8.000 inwoners er alleen voor staat. De benodigde 4.000 plekken zijn bij lange na nog niet gerealiseerd en de PvdA wil solidair zijn met de mensen in Ter Apel en met de vluchtelingen. Gevraagd wordt daarom met spoed te onderzoeken of iets te realiseren is in de gemeente Hilversum. Het COA accepteert inmiddels ook kleinschalige plekken.
Motie M 21-178 ‘Noodopvang Asielzoekers’ “De raad van de gemeente Hilversum in vergadering bijeen op 10 november 2021, behandelend de Programmabegroting 2022; constaterende dat: • het Centraal Opvangorgaan Asielzoekers (COA) een dringend tekort heeft aan opvangcapaciteit; • alle reguliere locaties én noodopvanglocaties (meer dan) de maximale capaciteit hebben bereikt, waardoor mensen noodgedwongen op de grond of op stoelen moeten slapen; • met name de druk op de aanmeldlocatie in Ter Apel enorm is; • er per 1 november minimaal 4.000 extra opvangplekken nodig zijn; 1 overwegende dat: • door de druk op de opvanglocaties de leefbaarheid niet meer gegarandeerd kan worden en er inhumane situaties ontstaan; • we als gemeente solidair zijn met de asielzoekers en de Ter Apelers; • we ons steentje willen bijdragen aan de veilige en humane (nood)opvang van asielzoekers; • er ook na maanden van zoeken niet voldoen kan worden aan de benodigde opvangcapaciteit; verzoekt het college om: • te inventariseren welke plekken en gebouwen in de gemeente geschikt zijn om noodopvang voor asielzoekers te organiseren; HI20211110
16
•
als uit de inventarisatie blijkt dat er geschikte plekken zijn, deze in samenspraak met het COA in te richten voor de noodopvang van asielzoekers; • gezien de urgentie van het probleem de raad hier uiterlijk 31 december 2021 over te informeren; en gaat over tot de orde van de dag.” (Motie M 21-178 van de PvdA, de SP en Hilversums Belang) 1 COA, Opvangcapaciteit (dossier). Vervolgens gaat zij in op de kostendelersnorm. Als meerdere volwassenen in een woning delen, bijvoorbeeld om een moeder te verzorgen of vanwege het hebben van een gehandicapt meerderjarig kind, komt de kostendelersnorm in werking als je een uitkering hebt. Dan wordt er gekort op de uitkering. Dat kan mensen ervan weerhouden om voor elkaar te zorgen, wat men heel graag wil, bijvoorbeeld om mensen langer thuis te kunnen laten wonen. Met een medebewonersnorm is daarvoor een oplossing te bieden. De motie M 21-179 licht de techniek verder toe.
Motie M 21-179 ‘Kostendelersnorm humaan toepassen’ “De raad van de gemeente Hilversum in vergadering bijeen op 10 november 2021, behandelend de Programmabegroting 2022; constaterende dat: door de kostendelersnorm de bijstandsuitkering wordt verlaagd wanneer meerdere volwassenen met een bijstandsuitkering in een woning wonen; dit voor problemen, armoede en dakloosheid zorgt, bijvoorbeeld voor ouders die meerderjarige kinderen in huis hebben wonen, mantelzorgers die familie of vrienden met een beperking, chronische ziekte of ouderen in huis willen nemen, of anderszins wanneer mensen met een bijstandsuitkering iemand een dak boven het hoofd willen bieden; overwegende dat: er in meerdere gemeenten gewerkt wordt aan een alternatief in de vorm van een medebewonersnorm; dit een goede stap is, maar daarmee nog niet alle nadelige gevolgen van de kostendelersnorm worden voorkomen; uit onderzoek van het radioprogramma Argos bleek dat veel gemeenten nauwelijks gebruik maken van de mogelijkheid om af te wijken van de kostendelersnorm en dus kiezen om deze niet toe te passen, terwijl Amsterdam bijvoorbeeld jaarlijks in 150 tot 200 gevallen wel van de kostendelersnorm afwijkt; bij elk individueel geval waar de kostendelersnorm wordt toegepast, moet worden gecontroleerd of er omstandigheden zijn die nopen tot afwijking van deze norm; artikel 18.1 Participatiewet aangeeft dat het college de
bijstand (inclusief de gekoppelde verplichtingen) dient af te stemmen op de omstandigheden, mogelijkheden en middelen van belanghebbenden. Dit geldt ook voor het wel of niet toepassen van deze norm; verzoekt het college: in de gemeentelijke organisatie te borgen dat er vaker maatwerk wordt toegepast bij de kostendelersnorm en/of medebewonersnorm om schrijnende situaties te voorkomen, en hierin speciale aandacht te hebben voor jongeren tot 27 jaar; dit uit te voeren door bijvoorbeeld in de werkinstructie een toetsvraag toe te voegen: ‘is er aanleiding om op basis van art 18.1 af te wijken van de kostendelersnorm?’; bij het Rijk te lobbyen voor het afschaffen van de kostendelersnorm en hierin aan te sluiten bij het initiatief van de Woonbond, FNV, Ieder(in) en andere maatschappelijke organisaties; en gaat over tot de orde van de dag.” (Motie M 21-179 van de PvdA en de SP)
HI20211110
17
Toepassing van deze volstrekt geoorloofde mogelijkheid maakt de uitvoering van de Participatiewet op dit onderdeel humaner en maakt het voor mensen mogelijk om voor elkaar te zorgen, zonder dat het hen een strafkorting oplevert. Zij rekent daarvoor op warme steun.
Mevrouw REMMERS complimenteert het college met de activiteiten en het extra budget vanwege de coronapandemie, dat snel en adequaat aan burgers en instellingen is toegekend. Er wordt een sluitende begroting achtergelaten voor een volgend college, met mogelijkheden voor impulsen en versnellingen. Na de septembercirculaire is gebleken dat er nog meer ruimte is. Corona is niet voorbij en wat haar betreft mag het college op dezelfde weg doorgaan: snel handelen waar nodig voor ondernemers en zeker op het Sociaal Plein, waar dagelijks verhalen te horen zijn van mensen die het heel zwaar hebben. De afgelopen jaren heeft zij regelmatig veel aandacht gevraagd voor de enorme gealloceerde budgetten voor uitgaven aan externe inhuur. Die vraag heeft zij dit jaar niet gesteld, omdat de arbeidsmarkt voor ambtenaren en anderen heel gespannen is. Daarom is er niet zoveel keus meer. Wat haar betreft blijft de gemeente Hilversum ambtenaren aan Hilversum binden. De vraag is hoe het met de arbeidsmarkt staat en hoe de gemeente aan goede ambtenaren komt. De wethouder heeft vorige week toegezegd met de gemeentesecretaris daarover te spreken. Haar bedoeling was niet om de wethouder te vragen om een terugkoppeling van dat gesprek te geven, maar wel dat de wethouder bij te maken keuzes de raad vooraf mee te nemen en bij die keuzes te betrekken.
Zij wil een betere splitsing in de taakstelling op het gebied van de jeugd of Wmo. Wat haar betreft heeft het niet geholpen om het sociaal domein als één grote bulk te behandelen. Zij stelt daarom voor om de taakstelling op jeugd structureel te halveren en die ook te splitsen in Wmo en jeugd. Zij hoopt en verwacht dat de discussie en lobby over de jeugd structureel meer geld zal opleveren. Amendement A 21-191’Meer lucht voor jeugd’ “De gemeenteraad van Hilversum, bijeen in de vergadering van 10 november 2021, besprekend de Programmabegroting 2022, waarin voor de ramingen 2023, 2024 en 2025 bezuinigingsbedragen zijn opgenomen voor de domeinen jeugd en Wmo; overwegend dat: • er ruim € 6 miljoen aan budget van het Rijk is ontvangen voor de uitvoering van de Jeugdwet; • uit landelijke evaluaties blijkt dat de doelstellingen van de overgehevelde Jeugdwet kwalitatief bij lange na niet behaald worden; • de Jeugdwet een andere wet is dan de Wmo; • aan tekorten voor de uitvoering van zowel de jeugdwet als de Wmo verschillende redenen ten grondslag liggen; • aan de regio is gevraagd om met voorstellen te komen die leiden tot een “gezond financieel sociaal domein; •‘ uit een eerste rapportage daarover blijkt dat er slechts een zeer beperkt aantal maatregelen te nemen zijn die een beperkt bedrag aan bezuiniging opleveren; voorts overwegende dat: • het college voor de Begroting 2022 reeds
maatregelen heeft genomen waardoor er minder bezuinigd hoeft te worden op de uitvoering van de jeugdwet en dat het college een stelpost van € 500.000,- in kan zetten voor knelpunten in de bedoelde wet; • prudent financieel beleid ook betekent dat in de begroting realistische financiële taakstellingen worden opgenomen; • het meer voor de hand ligt om de taakstelling van de Wmo te scheiden van de taakstelling jeugd; • dat aangenomen mag worden dat op een budget van € 15 miljoen voor jeugdzorg er € 100.000,- gevonden kan worden in efficiencymaatregelen, besluit: HI20211110
18
beslispunt 1 van het raadsbesluit, luidende: 1. De Programmabegroting 2022 vast te stellen met daarin € 283.315.588,- lasten en € 284.830.374,- baten met een voordelig saldo van € 1.514.786,-; aan te vullen met: a. de taakstelling op het domein jeugd voor 2022 wordt beperkt tot € 100.000,- in afwachting van zowel toereikende Rijksmiddelen als een inhoudelijke landelijke discussie over de effecten van deze decentralisatie, waardoor het begrotingsresultaat 2022 wordt verlaagd met € 200.000,-; b. de taakstellingen, op het domein Jeugd voor de jaren 2023 en verder eveneens worden verlaagd met € 200.000,- en de begrotingsresultaten van 2023, 2024 en 2025 dientengevolge worden verlaagd met € 200.000,-. voorts: • op pagina 5 van de Programmabegroting 2022 in de algemene beschouwingen, in het thema extra middelen jeugd de laatste alinea als volgt te wijzigen: o Bovenstaande is de reden waarom nu niet het geheel van de extra middelen aan de budgetten Jeugd wordt toegevoegd. Daarom wordt nu incidenteel voor 2022 een stelpost jeugd van € 500.000,- opgenomen. De bezuinigingstaakstelling 2022, 2023, 2024 en 2025 op het domein jeugd zijn verlaagd om zodoende meer realistische financiële taakstellingen op te nemen in de begroting.
Tegelijkertijd worden de taakstellingen op het domein Wmo in deze begroting in stand gehouden en worden daartoe de voorstellen uit de regio afgewacht.” (Amendement A 21-191 van GroenLinks, Hart voor Hilversum, D66 de VVD en Hilversums Belang) De heer VAN ROODEN meent dat met dat amendement A 21-191 die taakstelling juist verhoogt en de hoeveelheid geld die in 2022 naar de jeugdzorg gaat juist verlaagt. Mevrouw REMMERS wacht daarop het antwoord van de wethouder af, die heel goed haar insteek bij het amendement begrijpt. Mevrouw KALK bevreemdt die reactie. Als het amendement niet strookt met de bedoeling, zou men het amendement terug moeten trekken als het de bedoeling is de taakstelling te verminderen. Mevrouw REMMERS trekt daarop amendement A 21-191 in. Zij wil een toezegging laten doen over het eerder betrekken van de adviezen van de Adviesraad Sociaal Domein bij de stukken. Die adviesraad is samengesteld uit mensen met ervaring op velerlei sociaal gebied. Haar twee amendementen over duurzaamheid gaan over zonnepanelen op schooldaken en het aanbieden van meer warmtescans.
Amendement A 21-183 ‘Een warmtescan voor iedere woning’ “De gemeenteraad van Hilversum in vergadering bijeen op 10 november 2021, behandelend de Programmabegroting 2022; overwegende dat: • de gemeente Hilversum vol inzet op het stimuleren van energiebesparing; • isoleren zorgt voor energiebesparing, een lagere energierekening en meer comfort; • energiebesparing een belangrijke bijdrage levert aan het tegengaan van klimaatverandering; • in 2020 een warmtescan (thermische foto van de voorgevel) is aangeboden aan huiseigenaren in de Astronomische Buurt; • een warmtescan laat zien waar een woning de meeste warmte verliest. Dat zorgt voor meer inzicht in de energiebesparingsmogelijkheden van een woning. Waarna, op natuurlijke momenten, tot verbetering van de isolatie kan worden besloten; voorts overwegende dat: • isolatie van koopwoningen op dit moment voornamelijk op individuele basis gebeurt; HI20211110
19
• • •
het voordelen kan hebben om isolatie en andere maatregelen, in het kader van duurzaamheid, gezamenlijk als buren op te pakken; de kosten van een warmtescan en bijbehorend -vrijblijvend- advies circa € 35,- per woning bedragen; een warmtescan door de bewoner wordt aangevraagd en niet door de gemeente wordt opgelegd;
besluit: beslispunt 1 van het conceptraadsbesluit, luidende: 1. De Programmabegroting 2022 vast te stellen met daarin € 283.315.588 lasten en € 284.830.374,- baten met een voordelig saldo van € 1.514.786,-; aan te vullen met: a. in 2022 € 50.000,- beschikbaar te stellen voor warmtescans en deze lasten op te nemen in de Begroting 2022 waardoor het begrote resultaat verminderd wordt met € 50.000,-, voorts: • op pagina 9 van de Programmabegroting 2022 in de algemene beschouwingen, in het thema energietransitie, duurzaamheid en afval (na de alinea ‘Vanaf 2022 gaan … individueel te ondersteunen’) een alinea op te nemen luidende: o ‘De gemeente Hilversum zet in het kader van duurzaamheid in op het stimuleren van energiebesparingen, onder meer door het aanbieden van een warmtescan aan huiseigenaren van circa € 35,- per woning. Voor dit bedrag kunnen +/- 1.400 woningen een warmtescan krijgen. De coördinatie wordt in handen gelegd van de energiecoöperaties Hilverzon/HET, met de vermelding dat de energiecoöperaties het aantal gecoördineerde warmtescans over 2022 aan de gemeente rapporteren.