Toelichting Chw bestemmingsplan Huydecopersweg 'Tussen de lanen'
Tekst van het document
Huydecopersweg 'Tussen de lanen' NL.IMRO.0402.01bp15huydecoper-va01
Gemeente Hilversum Afdeling Beleidsontw ikkeling, team Advies
Inhoudsopgave
Toelichting
3
Hoofdstuk 1 Inleiding 1.1 Aanleiding 1.2 Doelstelling 1.3 Functie van het bestemmingsplan 1.4 Leeswijzer
3 3 3 3 4
Hoofdstuk 2 Begrenzing plangebied en vigerende bestemmingsplannen 2.1 Begrenzing plangebied 2.2 Vigerende bestemmingsplan
5 5 6
Hoofdstuk 3 Karakteristieken plangebied 3.1 Plan Huydecopersweg 'Tussen de lanen' 3.2 Landschap, cultuurhistorie en archeologie 3.3 Bodem 3.4 Water
7 7 9 14 14
Hoofdstuk 4 Relevante beleidskader 4.1 Beleid ten aanzien van 'Natuur' 4.2 Beleid ten aanzien van 'Water' 4.3 Rijksbeleid 4.4 Provincie 4.5 Gemeente
17 17 18 20 20 21
Hoofdstuk 5 Ruimtelijk plan 5.1 Ruimtelijk structuur Huydecopersweg 5.2 Landschap, cultuurhistorie en archeologie 5.3 Bodem 5.4 Watersysteem 5.5 Bereikbaarheid 5.6 Leefbaarheid 5.7 Externe veiligheid 5.8 Vormvrije mer-beoordeling
23 23 23 24 25 28 29 30 30
Hoofdstuk 6 Implementatie 6.1 Planmethodiek 6.2 Bestemmingsregeling 6.3 Handhaving 6.4 Economische uitvoerbaarheid 6.5 Maatschappelijke uitvoerbaarheid
31 31 31 37 38 38
vastgesteld bestemmingsplan Huydecopersw eg 'Tussen de lanen' team Advies
2
Toelichting Hoofdstuk 1 1.1
Inleiding
Aanleiding
De A27 tussen Utrecht en knooppunt Eemnes is verbreedt. Als onderdeel van de wegverbreding is de aansluiting Hilversum op de A27 gereconstrueerd. De aansluiting is uitgevoerd als een Haarlemmermeer-aansluiting. Dit is een compacte configuratie in tegenstelling tot de oude aansluiting. Dit betekent dat er ter plaatse van de oude aansluiting gronden beschikbaar komen. Rijkswaterstaat wil daar natuurcompensatie realiseren, waartoe er een samenwerkingsovereenkomst gesloten is met het Goois Natuur Reservaat (GNR) en de gemeente Hilversum. GNR wil als toekomstig beheerder ter plaatse natuurontwikkeling realiseren. De provincie Noord-Holland, het hoogheemraadschap Amstel Gooi&Vecht (AGV) het Goois NatuurReservaat (GNR), het waterleidingbedrijf Vitens en de gemeenten Laren en Hilversum hebben het convenant waterinrichting, (water)bodemsanering en ecologische herstelwerkzaamheden plan Anna's Hoeve opgesteld. Eén van de onderdelen van dat convenant betrof het waterinrichtingsplan. Omdat de benodigde waterinrichting niet in het plan Anna's Hoeve in Hilversum-Oost gerealiseerd kon worden, hebben partijen gezocht naar een locatie waar dat wel zou kunnen.
Dit heeft geresulteerd in een overeenkomst tussen de provincie Noord-Holland, AGV, Vitens en de gemeente Hilversum, waarin afspraken gemaakt zijn voor het realiseren van de technische voorzieningen om het overtollig water in Hilversum - Oost te transporteren naar de te realiseren waterinrichting Huydecopersweg. De gemeente Hilversum wil een fietsverbinding tussen de Huydecopersweg en de Maartensdijkseweg realiseren, de ontbrekende schakel in het zuid-oostelijke deel van het rondje Hilversum. Om deze gewenste ontwikkelingen te realiseren is het Natuur- en landschapsplan Huydecopersweg opgesteld. In de participatiebijeenkomst met omwonenden en stakeholders is het ontwerp uitgewerkt in het plan 'Tussen de lanen'. Het voorliggende Chw bestemmingsplan Huydecopersweg 'Tussen de lanen' maakt de gewenste ruimtelijke ontwikkeling van het plangebied mogelijk.
1.2
Doelstelling
Het doel van het Chw bestemmingsplan Huydecopersweg 'Tussen de lanen' is het tot stand brengen van een actueel planologische regeling die voorwaarden schept voor de gewenste ruimtelijke ontwikkeling van het plangebied Huydecopersweg.
1.3
Functie van het bestemmingsplan
Het Chw bestemmingsplan Huydecopersweg 'Tussen de lanen' regelt de bestemmingen en het gebruik van de gronden voor het plangebied. Het bestemmingsplan is opgesteld om onderstaande activiteiten te realiseren; het bestemmingsplan wijzigt de gronden op het voormalige A27-trace met de bestemming 'Verkeer' naar de bestemming 'Natuur'; het vergraven en inrichten van de huidige zandvlaktes (oude af- en oprit snelweg) als nieuwe poelen/oppervlaktewateren en bosaanplant; aanleg van een fietstunnel onder de spoorlijn ter vervanging van de huidige onbewaakte spoorwegovergang dat aansluit op de te realiseren fiets- en ruiterpad; aanleg van een persleiding (gestuurde boring) tussen de waterberging en het gemaal Diependaal. Het bestemmingsplan bestaat uit een verbeelding (kaart), regels en een toelichting. De verbeelding en de daarop aangewezen bestemmingen en regels vormen tezamen het juridische plan. De plantoelichting heeft geen rechtskracht. De regels omvatten de omschrijvingen van de in het plan vervatte bestemmingen, waarbij per bestemming het doel of de doeleinden worden aangegeven. In de toelichting worden de achtergronden en beweegredenen aangegeven die hebben geleid tot de bestemmingen.
vastgesteld bestemmingsplan Huydecopersw eg 'Tussen de lanen' team Advies
3
Een bestemmingsplan wordt met de daarbij behorende toelichting langs elektronische weg vastgelegd en in die vorm vastgesteld. Een volledige papieren versie van het bestemmingsplan wordt gelijktijdig vastgesteld. Indien de inhoud van het langs elektronische weg vastgelegde bestemmingsplan na vaststelling en die van de papieren versie daarvan tot een verschillende uitleg aanleiding geeft, is de eerstbedoelde inhoud beslissend.
1.4
Leeswijzer
Het bestemmingsplan bestaat uit regels, een verbeelding en gaat vergezeld van een toelichting. De toelichting geeft de achtergronden (relevant beleid, resultaten van onderzoeken en gemaakte keuzes) bij de bestemmingsplanregeling en licht deze vanzelfsprekend toe. De toelichting is opgebouwd uit zes hoofdstukken. In het inleidende hoofdstuk is al ingegaan op de aanleiding, doelstelling en functie van het bestemmingsplan. In hoofdstuk 2 wordt aangegeven waar het plangebied ligt en wat de exacte plangrenzen zijn. In hoofdstuk 2 wordt ook aangegeven welke bestemmingsplannen voor het plangebied gelden tot het verkrijgen van rechtskracht van het nieuwe bestemmingsplan. De hoofdstukken 3-5 vormen de kern van de toelichting. In hoofdstuk 3 worden de karakteristieken van het plangebied beschreven. Dit is een beschrijving van de bestaande situatie. Relevante beleidskaders van Rijk, provincie/regio/waterschap en gemeente staan centraal in hoofdstuk 4. De voorgestane ruimtelijke ontwikkelingen en bijbehorende facetten worden behandeld in hoofdstuk 5. Per planaspect wordt hierbij gemotiveerd aangegeven wat er komt. In hoofdstuk 6 wordt ingegaan op de bestemmingsregeling, de (economische) uitvoerbaarheid, de inspraak en het ambtelijk overleg, en op de externe communicatie.
Er wordt aangegeven hoe de regels gelet op de toelichting gelezen moeten worden en hoe bij de formulering van de bestemming en de regels rekening wordt gehouden met de handhaafbaarheid daarvan. Deze paragraaf vormt de relatie tussen het juridische plan en de toelichting.
vastgesteld bestemmingsplan Huydecopersw eg 'Tussen de lanen' team Advies
4
Hoofdstuk 2 Begrenzing plangebied en vigerende bestemmingsplannen 2.1
Begrenzing plangebied
Het plangebied is gelegen in het zuidoosten van Hilversum. Het plangebied wordt omsloten door de A27 aan de oostzijde, de nieuwe aansluiting Hilversum aan de noordzijde, de Laapserheide aan de westzijde en de Maartensdijkseweg aan de zuidzijde.
Figuur 1: Begrenzing plangebied
vastgesteld bestemmingsplan Huydecopersw eg 'Tussen de lanen' team Advies
5
2.2
Vigerende bestemmingsplan
Bestemmingsplan Hilversum Buitengebied Het vigerende bestemmingsplan Hilversum Buitengebied is vastgesteld op 26 juni 2013. Het bestemmingsplan Hilversum Buitengebied omsluit Hilversum aan de zuid-, oost- en noordzijde. Daarnaast is aan de westzijde een klein losliggend deel van het plangebied gelegen. Het voorliggende bestemmingsplan Huydecopersweg 'Tussen de lanen' is hoofdzakelijk gelegen in zuid-oostelijke deel van het bestemmingplan Hilversum Buitengebied. Bestemmingsplan Utrechtseweg Aan de noordzijde van het plangebied Huydecopersweg wordt een persleiding gerealiseerd. Een zeer klein gedeelte is gelegen in het bestemmingsplan Utrechtseweg. Het vigerende bestemmingsplan Utrechtseweg is vastgesteld op 15 mei 2013. Chw bestemmingsplan met verbrede reikwijdte hele grondgebied Hilversum Het grondgebied voor de gemeente Hilversum is aangewezen als pilot voor de Crisis en Herstelwet. De mogelijke aanleg van een fietstunnel onder de spoorlijn ter vervanging van de huidige onbewaakte spoorwegovergang wordt opgesteld op grond van deze wet. Met het Besluit uitvoering Crisis- en herstelwet bestaat de mogelijkheid om milieuonderzoeken door te schuiven naar de uitvoeringsfase. De onderzoeksplicht verschuift naar het moment van vergunningverlening.
Dit betekent concreet dat de initiatiefnemer bij de aanvraag om een omgevingsvergunning de milieugevolgen van zijn of haar initiatief op dat moment gedetailleerd in kaart moet brengen. 2.2.1
Tracébesluit A27/A1
Voor de verbreding de A27 en A1 is het Tracébesluit A27/A1 Utrecht Noord - Knooppunt Eemnes Aansluiting Bunschoten-Spakenburg in juli 2014 vastgesteld door de minister van Infrastructuur en Milieu. Op 17 februari 2016 heeft er een uitspraak van de Raad van State plaatsgevonden waarbij het betreffende Tracébesluit een onherroepelijke status heeft gekregen.De wegaanpassing aan de A27 en A1 verbetert de bereikbaarheid. De negatieve effecten voor mens, milieu en flora en fauna worden door het nemen van de in het Tracébesluit opgenomen mitigerende en compenserende maatregelen weggenomen. Het Tracébesluit, aangaande het deeltraject gelegen binnen de gemeente Hilversum, is juridisch-planologisch vastgelegd in het bestemmingsplan Verbreding A27 HIlversum. De aansluiting A27 is uitgevoerd als een Haarlemmermeer-aansluiting. Dit betekent dat er ter plaatse van de oude aansluiting gronden beschikbaar komen voor de ontwikkeling van het plan Huydecopers. Voor Hilversum zijn de verbreding van de A27 en de nieuwe op- en afritten aansluiting Hilversum van belang. Middels dit bestemmingsplan is ook de verbinding mogelijk gemaakt tussen de Huydecopersweg en het (natuur)gebied ter plaatse van de oude aansluiting Hilversum. De tunnel onder de nieuwe aansluiting van de A27 is onderdeel van 'het rondje Hilversum'.
De gemeenteraad heeft op 22 mei 2012 in het kader van het Uitvoeringsprogramma fiets besloten tot de aanleg van een fietstunnel onder de aansluiting A27.
vastgesteld bestemmingsplan Huydecopersw eg 'Tussen de lanen' team Advies
6
Hoofdstuk 3 3.1
Karakteristieken plangebied
Plan Huydecopersweg 'Tussen de lanen'
Het plan Huydecopersweg is opgesteld om op de beschikbare gronden natuurcompensatie, natuurontwikkeling, waterbergings- en infiltratiegebied en een fietsverbinding te realiseren. Deze gewenste ontwikkelingen komen alle samen in het Natuur- en landschapsplan Huydecopersweg. In de participatiebijeenkomst (13 juni 2019) met omwonenden en stakeholders zijn de modellen 'Tussen de lanen' en 'Buiten de lanen' uitgewerkt tot één ontwerp. Voor de waterberging is gekozen voor de 5 compartimenten tussen de lanen van het oude tracé van het verlengde Tienhovens kanaal, op de plek van de voormalige afrit van de A27. Met dit ontwerp wordt typische Gooise natuur gerealiseerd bestaande uit droge bossen en natte heide met poelen. De 5 compartimenten krijgen een gemiddelde diepte van 0,50 - 1,50 +NAP met op verschillende plekken grondwaterpoelen.
De voorzieningen die gerealiseerd moeten worden om het overtollige hemelwater vanuit het watersysteem Hilversum-Oost naar de infiltratievoorzieningen van het Plan Huydecopersweg te transporteren betreffen het plaatsen van een pompinstallatie in het bestaande gemaal Diependaal (Rioolgemaal Laapersveld), het aanleggen van een persleiding van dat gemaal naar het gebied Huydecopersweg en het maken van een uitstroomvoorziening in het plan Huydecopersweg.Voor de aanleg van een persleiding (gestuurde boring) van het gemaal Diependaal naar het gebied Huydecopersweg is een ontheffing aardkundig monument/waarden bij de provincie NH (OD Noordzeekanaalgebied) en een ontgrondingsvergunning voor het maken van de infiltratiebassins verkregen.
vastgesteld bestemmingsplan Huydecopersw eg 'Tussen de lanen' team Advies
7
Het gebied wordt op natuurlijke wijze ingericht waarbij het recreatieve medegebruik centraal staat. Een fiets- en ruiterpad loopt door de oostelijke laan van de Huydecopersweg naar de Maartensdijkseweg. Het fiets- en ruiterpad liggen op ruime afstand van elkaar. De wandelpaden sluiten aan op het bestaande wandelnetwerk en doorkruisen het waterbergingsgebied via 2 dwarslaantjes. In het gebied tussen de waterberging en de A27 slingert een nieuw wandelpad langs heide, vennen en door bossen. Dit pad
vastgesteld bestemmingsplan Huydecopersw eg 'Tussen de lanen' team Advies
8
wordt zodanig aangelegd dat bomenkap tot een minimum wordt beperkt. Tevens hebben ProRail en de gemeente Hilversum in het kader van het landelijk beleid voor het opheffen van Niet Actief Beveiligde Overwegen (NABO) een intentieovereenkomst gesloten om de twee binnen de gemeente Hilversum gelegen onbewaakte overwegen op het traject Hilversum-Utrecht op te heffen. Voor de overweg ter plaatse van de Maartensdijkseweg wordt een plan met een ongelijkvloerse fietsverbinding uitgewerkt. 3.1.1
Ligging
De Utrechtse Heuvelrug is een stuwwallandschap met een uitgestrekt bos- en heidegebied. De kernkwaliteiten zijn: een grote landschappelijke eenheid samen met het Gooise dekzandlandschap, markant reliëf; verschil tussen grootschalige, hogere delen en kleinschalige randen en overgangszones. Daarnaast vormt de Utrechtse Heuvelrug een kerngebied, met waardevolle gradiënten en randzones. Ter hoogte van Hilversum ligt de A27 in een natuurlijke laagte binnen het stuwwal- en dekzandlandschap. De stuwwal zelf wordt feitelijk doorkruist. Het reliëf is aan weerszijden van de weg dan ook het sterkst waarneembaar. De A27 is voornamelijk aangelegd op zandgronden die onderdeel zijn van de Utrechtse Heuvelrug. Deze zandgronden bestaan grotendeels uit vlaktes van ten delen verspoelde dekzanden, kleine stukjes dekzandrug en gordeldekzandruggen. In deze gebieden, met voornamelijk leemarm of zwak lemig fijn zand zijn podzolen gevormd. In Hilversum kan naast zand lokaal zelfs ondiep grind worden aangetroffen. Hilversum is een compacte stad te midden van een uitgestrekt groen buitengebied. De hogere gronden hebben een relatie met het uitgestrekte bosgebied van de Heuvelrug. De lagere gronden sluiten aan op het Groene Hart. Voor de Randstad is het een aantrekkelijk gebied om te recreëren. Ecologisch is het een interessant gebied vanwege de omvang en vanwege de variatie aan leefgebieden.
Het buitengebied heeft een grote variatie aan landschapstypen. Door een fijnmazig padennet is het buitengebied voor wandelaars en fietsers over het algemeen goed bereikbaar. Paden en wegen in het buitengebied zijn vaak voorzien van laanbeplanting, die een verwijzing vormt naar de cultuurhistorie en helpen bij de orientatie. Watergangen die Hilversum verbinden met plassen en vaarten in het Groene Hart zijn: het Hilversums Kanaal, de Gooische vaart, de 's Gravelandsche Vaart en het Tienhovens kanaal, dat nooit verder gegraven is dan Eindegooi. Zij vormen een ecologische en soms ook recreatieve verbinding tussen de hoge gronden en de laagveengebieden. Het aanwezige reliëf, met hoogteverschillen tot 20 meter en de wisselende afstand van het maaiveld tot het grondwater verhogen de belevingswaarde van het groen en de variatie aan groeiplaatsomstandigheden. Voor Nederland zijn dergelijke hoogteverschillen bijzonder. Het buitengebied van Hilversum bestaat voor een groot deel uit natuurterreinen en natuurgebieden.
3.2
Landschap, cultuurhistorie en archeologie
Door de herinrichting van de aansluiting Hilversum van de A27 komen diverse gronden vrij. Het gebied wat vrijkomt wordt ontwikkeld ten behoeve van compensatie van houtopstanden, het ontwikkelen van natuur, evenals waterberging- en infiltratiegebied met inbegrip van recreatieve waarde.Het betreft een gebied met een afwisseling van heide, bospercelen en braakliggende gronden. Binnen de grenzen van de projectlocatie zijn diverse ecotopen aanwezig. Er is een afwisseling van heide, bospercelen en struweel. De samenstelling van de aanwezige bospercelen varieert. Er zijn percelen bestaande uit Amerikaanse eik (Quercus rubra), percelen met grove den (Pinus sylvestris), maar ook gemengde bospercelen van grove den, zomereik (Quercus robur) en ruwe berk (Betula pendula). Sommige bomen bevatten uitgescheurde takken of spechtengaten. Op diverse plekken heeft het bos, of de bosrand, een transparant karakter. Op deze plekken is er ondergroei van jonge opschot, struikheide (Calluna vulgaris) en (struis-) grassen. Er zijn diverse heidevakken en heidebermen aanwezig. Met name het heide perceel heeft een ouder karakter en is te beschrijven als structuurrijk. Overgangen tussen ecotopen als bosranden zijn zowel divergent (geleidelijk verloop) als convergent (abrupte overgang) aanwezig. Tevens zijn er enkele bospaden welke zich ook laten beschrijven als laanstructuren. Laanbomen ontbreken echter.
vastgesteld bestemmingsplan Huydecopersw eg 'Tussen de lanen' team Advies
9
3.2.1
Natura 2000
Het dichtstbijzijnde Natura 2000-gebied ligt op circa 4,8 kilometer afstand ten westen van het plangebied ligt (zie onderstaande figuur). Dit betreft het Natura 2000-gebied Oostelijke Vechtplassen.
3.2.2
Natuurnetwerk Nederland (NNN)
Natuurgebieden in Nederland zijn erg versnipperd. Het Natuurnetwerk Nederland (NNN) heeft als doel om natuurgebieden te vergroten en met elkaar te verbinden. Het netwerk moet natuurgebieden beter verbinden met elkaar en met het omringende agrarisch gebied. Het plangebied wordt omgeven door het NNN en ligt deels in het NNN. Het betreft het NNN-gebied Gooi Midden en Zuid met als kernkwaliteit Stuwwal met afwisselend bos-, heide- en vennenlandschap. 3.2.3
Bijzonder Provinciaal Landschap (BPL)
In Noord-Holland zijn 32 gebieden aangewezen als ‘Bijzonder Provinciaal Landschap’. Dit zijn landschappen waarop we extra zuinig zijn vanwege hun bijzondere eigenschappen en waarde voor mens en dier. Het Gooi heeft de status ‘Bijzonder Provinciaal Landschap’. Het Gooi bestaat uit een stuwwallenlandschap met bos- en heidegebieden. De stuwwallen met grote hoogteverschillen en een scherpe rand naar het Gooimeer zijn duidelijk herkenbaar in het landschap. Het BPL is een beschermingsregime binnen de Omgevingsverordening NH2020 bedoeld om de meest waardevolle landschappen in Noord-Holland te beschermen. Per landschap is aangegeven welke ecologische, landschappelijke, cultuurhistorische of aardkundige waarden aanwezig zijn. Dit noemen we de ‘kernkwaliteiten’ van het landschap. Voorbeelden hiervan zijn het leefgebied voor weidevogels, waterlopen en verkavelingsvormen in oude polders, de openheid en de vergezichten in het landschap of een bijzondere opbouw van de ondergrond. De kernkwaliteiten mogen niet worden aangetast.
vastgesteld bestemmingsplan Huydecopersw eg 'Tussen de lanen' team Advies
10
Ontwikkelingen in BPL Ruimtelijke ontwikkelingen zijn mogelijk in BPL, zolang ze de kernkwaliteiten niet aantasten. Denk aan fietspaden, energievoorzieningen, kleinschalige woningbouw (tot 11 woningen) of bouwwerken met een oppervlak van minder dan 500 m2. Plannen voor ontwikkelingen die hier buiten vallen, tasten het bijzondere landschap aan. Uitvoering van die plannen kan alleen als het van groot openbaar belang is en als er kan worden aangetoond dat er geen andere mogelijkheden zijn. De schade aan het landschap moet dan worden gecompenseerd. Beschrijving Het Gooi is één van de meest reliëfrijke gebieden in Noord-Holland. Het heeft een complex geheel van pleistocene afzettingen uit de ijstijden en de perioden erna. In Het Gooi liggen een aantal hoge (12,5–30m) stuwwalresten. De stuwwallen en de eromheen gelegen sandrs (spoelzand-/ smeltwaterwaaiers, hoogte 5-12,5m) zijn ongeveer 150.000 jaar geleden ontstaan. In een latere ijstijd is dekzand afgezet, ongeveer 15.000 tot 10.000 jaar geleden. In het holoceen ontstonden heidevelden en landduinen met stuifduinen, Er liggen verspreid een aantal bijzondere verschijnselen: dekzandruggen met typische verstuivingsverschijnselen, landduinen met actief stuifzand, wasmeren, groeves en leemkuilen (Oostermeent en Leemkuil Bikbergerbos).
Ook bijzonder in dit gebied is een 4-5m hoge klif in de stuwwal aan het Gooimeer, die is ontstaan door afslag van de Zuiderzee. De bodems in de verschillende deelgebieden hebben één ding gemeen: het zijn allemaal kalkloze zandgronden die in verschillende stadia van bodemontwikkeling verkeren. Het complex van de stuwwal, bestaande uit grove zanden en grind functioneert als een infiltratiegebied. De begroeiing bestaat uit heidevegetatie, naald en loofbos.
vastgesteld bestemmingsplan Huydecopersw eg 'Tussen de lanen' team Advies
11
Interpretatie en toetsing De vorming van de ondergrond van Het Gooi is het resultaat van geologische processen tijdens de voorlaatste ijstijd. Dit gebied herbergt een complex aan verschijnselen die hieraan gerelateerd zijn en aan de klimaatsopwarming erna. Het geeft daarmee informatie over de klimaats- en ontstaansgeschiedenis van het gebied. De grote verscheidenheid en relatieve gaafheid van de verschijnselen maakt het gebied bijzonder. De aardkundige waarde is zeer hoog, van nationaal belang en onvervangbaar. Ruimtelijke ontwikkelingen zijn mogelijk indien de leesbaarheid van de aardkundige kernkwaliteit in stand blijft. Dit betekent dat het bodemprofiel en reliëf (bijv. door activiteiten als heien, graven en egaliseren) niet significant mogen worden aangetast. Bij ontwikkelingen die beroering tot een diepte van 1 m onder maaiveld vergen is in beginsel geen sprake van aantasting van de aardkundige kernkwaliteit. 3.2.4
Cultuurhistorie
Het plangebied ligt binnen het tracé van 'Het Tienhovens kanaal', een in de 19e eeuw gestarte poging tot aanleg van een kanaal van Utrecht naar de Zuiderzee, via een aansluiting op de Eem. In het Hilversumse stuwwalgebied is deze poging mislukt, waarna de zandgronden binnen het tracé ten zuiden van Hilversum grotendeels zijn ontgonnen ten behoeve van de landbouw. Er komt een beeld naar voren van een complexe percelering en landbouwkundig gebruik.
vastgesteld bestemmingsplan Huydecopersw eg 'Tussen de lanen' team Advies
12
vastgesteld bestemmingsplan Huydecopersw eg 'Tussen de lanen' team Advies
13
3.3
Bodem
Uit de schaarse boringen in het plangebied blijkt dat de bovenzijde van het sedimentpakket bestaat uit eolische zanden (dekzand) en het gestuwde preglaciaal pas op grotere diepte (meerdere meters) voorkomt. De ondiepe zanden worden in het zuidwesten gekarakteriseerd als fijn zandig, meer naar het noorden als matig grof. Deze textuur is kenmerkend voor dekzanden, waarbij de oude dekzanden veelal enigszins fijner en lemiger zijn. Geomorfologisch behoort het gebied tot de gordeldekzandwelvingen, geheel in lijn met de aard van de ondergrond (dekzand). De ondergrond wordt beschreven als zeer fijn, matig siltig zand met af en toe een enigszins grindhoudende laag. Dergelijke lagen zijn kenmerkend voor dekzandpakketten (Allerød, Bølling en laag van Beuningen). De dominante bodem wordt beschreven als een eenheid 'Hn21 vergraven, grondwatertrap VII', d.w.z. dat het gehele gebied als vergraven wordt aangegeven. De eenheid Hn21 betreft zogenaamde veldpodzolen. Deze subgroep van bodems behoort tot de groep van hydropodzolgronden, die ontstaan onder relatief slecht gedraineerde omstandigheden en zijn ontijzerd als gevolg van de slechte drainage, die tot afvoer van ijzer tijdens het podzoleringsproces leidde. De podzol-B horizont wordt gekenmerkt door accumulatie van disperse organische stof, tezamen met enig aluminium (een Bh horizont). IJzer is dus uitgespoeld en een Bs horizont ontbreekt.
Het grondwater ligt vrij diep (grondwatertrap VII), hetgeen ook blijkt uit het booronderzoek van Heijmans (grondwater op ca. 2 m beneden maaiveld of dieper). Ook de gegevens van de enige peilbuis in het gebied wijzen op een dergelijke vrij diepe ligging van het grondwater. Het is daarom de vraag of de kartering van de bodems in het gebied als veldpodzol juist is. Immers, het is onwaarschijnlijk dat in het verleden hoge grondwaterstanden voorkwamen.
3.4
Water
In 2005 hebben de provincie Noord-Holland, het Hoogheemraadschap Amstel Gooi&Vecht (AGV) het Goois Natuur Reservaat (GNR), waterleidingbedrijf Vitens en de gemeenten Laren en Hilversum het convenant waterinrichting, (water)bodemsanering en ecologische herstelwerkzaamheden plan Anna's Hoeve in de gemeenten Hilversum en Laren (verder te noemen : convenant) ondertekend. Eén van de onderdelen van dat convenant betrof het waterinrichtingsplan, en één van de onderdelen van dat waterinrichtingsplan betrof de Laarder Wasmeren, die tot die tijd een functie hadden in de waterinrichting van Hilversum-Oost, nl. als voorziening om overtollig hemel- en schoon effluentwater bij zeer zware buien te kunnen bergen en infiltreren. In het convenant was afgesproken dat GNR een nieuwe (droge) natuurontwikkeling ter plaatse van de Laarder Wasmeren zou realiseren, waarbij de Laarder Wasmeren afgekoppeld werden van het watersysteem. Tevens zou in Hilversum Oost op terrein van GNR door de aanleg van een singel en een overloopgebied voor hemelwater langs de bestaande sportvelden voorzien worden in vervangende infiltratiecapaciteit, waardoor het watersysteem Hilversum-Oost geen negatieve gevolgen zou ondervinden van de ontwikkelingen in plan Anna's Hoeve.
De scope van het zoeken naar mogelijkheden tot het realiseren van vervangende infiltratievoorzieningen werd breder getrokken dan Anna's Hoeve, waarbij als meest reële (en waarschijnlijk ook enige) optie de in de toekomst vrijkomende gronden ter plaatse van de op- en afritten van de afslag Hilversum op de A27 in beeld kwamen. Rijkswaterstaat had het project A27/A1 in planning, het verbreden van de A27 tussen Utrecht en knooppunt Eemnes en de A1 tussen knooppunt Eemnes en de afslag Bunschoten, waarbij voor de afslag Hilversum een veel compactere oplossing dan de huidige voorzien was.
vastgesteld bestemmingsplan Huydecopersw eg 'Tussen de lanen' team Advies
14
Voorzieningen waterinrichting plan Huydecopersweg De voorzieningen die gerealiseerd moeten worden om het overtollige hemelwater vanuit het watersysteem Hilversum-Oost naar de infiltratievoorzieningen van het Plan Huydecopersweg te transporteren betreffen het plaatsen van een pompinstallatie in het bestaande gemaal Diependaal, het aanleggen van een persleiding van dat gemaal naar het plan Huydecopersweg en het maken van een uitstroomvoorziening in het plan Huydecopersweg.
vastgesteld bestemmingsplan Huydecopersw eg 'Tussen de lanen' team Advies
15
vastgesteld bestemmingsplan Huydecopersw eg 'Tussen de lanen' team Advies
16
Hoofdstuk 4
Relevante beleidskader
4.1
Beleid ten aanzien van 'Natuur'
4.1.1
Europees beleid
Natura 2000 is een netwerk van beschermde natuurgebieden binnen de lidstaten van de Europese Unie. Binnen de gemeentegrens van Hilversum ligt 187,3 ha Natura 2000 gebied. Projecten of handelingen die de kwaliteit van leefgebieden in een Natura 2000 gebied kunnen verslechteren of die een verstorend effect kunnen hebben op de soorten, mogen niet plaatsvinden zonder vergunning. Vergunningen worden verleend door Gedeputeerde Staten. In bepaalde situaties, zoals omschreven in het Besluit vergunningen Natuurbeschermingswet, verleent de minister van Economische zaken, Landbouw en Innovatie een vergunning. 4.1.2
Rijksbeleid
4.1.3
Rijksnatuurvisie 2014; Natuurlijk verder
De natuurlijke leefomgeving is belangrijk voor de samenleving - niet alleen in de vorm van beschermde natuurgebieden in Nederland of daarbuiten maar ook dicht bij huis, in de stad en in het landelijk gebied. Soortenrijkdom is een vooraanstaand onderdeel van die natuurlijke omgeving. In ons eigen land en mondiaal hechten we daaraan omdat we die rijkdom graag aan volgende generaties willen doorgeven. Dat vraagt om een economie waarin een veelzijdige natuur duurzaam is verweven: natuur midden in de samenleving. De natuurvisie geeft de wijze aan waarop het kabinet in de komende vijftien tot twintig jaar samen met de provincies vorm wil geven aan het publieke belang van natuur. Daarbij wordt voortgebouwd op ideeën die ook leven bij provincies, gemeenten, bedrijven en maatschappelijke organisaties. De inzet is; energieke samenleving centraal; omslag in het natuurbeleid voortzetten; naar een veelzijdige natuur midden in de samenleving; natuurcombinaties; naar natuurinclusieve landbouw; sturen op condities; internationale inzet voor duurzaamheid; overheid geeft goede voorbeeld. 4.1.4
Provinvciaal beleid
4.1.4.1 Natuurnetwerk Nederland en natuurverbindingen In de Omgevingsverordening NH2020 van de Provincie Noord-Holland zijn regels opgenomen over de bescherming van wezenlijke kenmerken en waarden, zijnde natuurwaarden, oppervlakte en samenhang van de gebieden die zijn aangewezen als Natuurnetwerk Nederland en hiervoor onmisbare natuurverbindingen. 4.1.4.2 Bijzonder provinciaal landschap In de Omgevingsverordening NH2020 van de Provincie Noord-Holland zijn regels opgenomen voor het behouden en beschermen van de kernkwaliteiten van het Bijzonder provinciaal landschap, zijnde gebieden die landschappelijk, aardkundig, ecologisch of cultuurhistorisch van bijzondere waarde zijn én niet vallen binnen de begrenzing van het Natuurnetwerk Nederland.
vastgesteld bestemmingsplan Huydecopersw eg 'Tussen de lanen' team Advies
17
4.1.5
Gemeentelijk beleid
4.1.5.1 Groenbeleidsplan Hilversum 2030 De gemeente Hilversum streeft naar een aantrekkelijk en gevarieerd aanbod aan groen- en natuurgebieden, zowel in het stedelijk gebied als het buitengebied. Hierbij wordt ten minste vastgehouden aan de huidige omvang en kwaliteit van de groenstructuur en wordt gezocht naar mogelijkheden om deze te vergroten. Landschappelijke, cultuurhistorische en ecologische waarden worden waar mogelijk gecombineerd met ruimte voor gebruiksmogelijkheden. Daarnaast zet de gemeente Hilversum zich in voor het vergroten van de bekendheid van en de betrokkenheid met het groen in de gemeente. Voor de bosgebieden rondom de A27 geldt dat het behoud van het bosrijke karakter met plaatselijk kleinschalige heide centraal staat. Door vereenvoudiging van de verkeersknoop in de A27 vermindert de versnippering van het gebied rond de Huydecopersweg. De aanleg van een recreatieve verbinding met fietstunnel als onderdeel van ‘Rondje Hilversum’ wordt ook benoemd in het groenbeleidsplan. Natuurontwikkeling op de gronden die vrijkomen door aanpassing van de A27 biedt onder meer ruimte voor waterberging. Ten aanzien van het bestemmingsplan Het voorliggende bestemmingsplan sluit aan op de uitgangspunten van de beleidskaders.
Het plan Huydecopersweg is opgesteld om op de beschikbare gronden natuurcompensatie, natuurontwikkeling, waterbergings- en infiltratiegebied en een fietsverbinding te realiseren.
4.2
Beleid ten aanzien van 'Water'
4.2.1
Europees beleid
De Europese Kaderrichtlijn Water is gericht op het bereiken van een goede ecologische waterkwaliteit in alle Europese wateren. In 2015 moet dat gerealiseerd zijn. De lidstaten moeten in 2009 (inter)nationale stroomgebiedbeheersplannen vaststellen waarin zij aangeven welke maatregelen ze gaan nemen om de doelstelling te halen. De provincie Noord-Holland maakt volledig deel uit van het deelstroomgebied Rijndelta en het daarbinnen begrensde deelstroomgebiedsdistrict Rijn-West. Binnen Rijn-West werkt Noord-Holland samen met alle betrokken waterbeheerders (Rijkswaterstaat, buurprovincies, waterschappen en gemeenten) aan het opstellen van het regionale deel van het genoemde stroomgebiedbeheersplan Rijndelta. 4.2.2
Rijksbeleid
In het Nationaal Bestuursakkoord Water hebben Rijk, provincies, waterschappen en gemeenten afgesproken dat in 2015 het watersysteem op orde moet zijn en blijven. Water moet weer de ruimte krijgen en is medesturend voor het ruimtelijk beleid. Als een van de eerste stappen is afgesproken dat de waterschappen in beeld brengen hoeveel waterberging er nodig is om aan de zogenaamde werknormen te kunnen voldoen. Voor stedelijk gebied houdt dit bijvoorbeeld in, de hoeveelheid wateroppervlak die nodig is om te zorgen dat bij neerslag het waterpeil maar eens in de 100 jaar tot aan het maaiveld kan stijgen.
vastgesteld bestemmingsplan Huydecopersw eg 'Tussen de lanen' team Advies
18
4.2.3
Provinciaal beleid
In dit provinciaal Waterplan Noord-Holland is het Europese en nationale beleid vertaald naar wat er binnen de provincie moet gebeuren om het water zo goed mogelijk te blijven. Het Provinciaal Waterplan staat niet op zichzelf. Water heeft met heel veel zaken te maken, variërend van landbouw tot recreatie en van stadsuitbreidingen tot gezond drinkwater. Daarom is het Provinciaal Waterplan afgestemd met het beleid op het gebied van natuur, recreatie, landschap, cultuurhistorie, milieu, landbouw, ruimtelijke ordening en verkeer en vervoer. In het Provinciaal Waterplan is het waterbeleid beschreven aan de hand van de thema's veiligheid, wateroverlast en watertekort, waterkwaliteit en grond- en drinkwater. Het Provinciaal Waterplan fungeert hierbij als het kader voor de uitvoering: het is de basis voor allerlei te nemen maatregelen door de Provincie, waterschappen en gemeenten gedurende de looptijd van het plan. 4.2.4
Waterschap Amstel, Gooi en Vecht
Het Waterbeheerprogramma (WBP) 2022-2027 geeft de koers aan voor een toekomstbestendig watersysteem in het gebied voor de komende zes jaar. Waterschappen staan de komende jaren voor een grote uitdaging. Er wordt met elkaar steeds meer gebruik gemaakt van de schaarse ruimte. Dit heeft gevolgen voor water in kwalitatieve en kwantitatieve zin. De samenhang met de opgaves op het gebied van ruimtelijke ordening neemt daarnaast verder toe. Wat dit betekent is terug te zien in het Waterbeheerprogramma 2022-2027 van het waterschap Amstel, Gooi en Vecht. Het WBP is een programma onder de nieuwe Omgevingswet en is wettelijk verplicht. Onderdeel van het Waterbeheerprogramma zijn de maatregelen die het waterschap wil nemen om het oppervlaktewater schoner en gezonder te maken. Er wordt rekening gehouden met de eisen die de Europese Kaderrichtlijn Water (KRW) stelt. De maatregelen die het waterschap neemt om de KRW doelen te halen leggen we vast in het WBP. De KRW doelen liggen vast in de regionale Waterprogramma's van de provincies en het totaalpakket is terug te vinden in het door het Rijk vast te stellen Stroomgebiedbeheerplan (SGBP). 4.2.5
Gemeentelijk beleid
Het Gemeentelijk Watermanagementplan Hilversum 2021-2026 beschrijft de visie op de watertaken, met welke ambitie de opgaven worden ingevuld, de uit te voeren maatregelen, welke eisen aan de uitvoering daarvan worden gesteld en welke personele en financiële middelen daarvoor nodig zijn. De visie van Hilversum op de gemeentelijke watertaken is gericht op uitvoering van de gemeentelijke watertaken en instandhouding van de huidige toestand en goede werking van de riolering. Waar nodig is deze visie verder uitgewerkt in ambities en ontwerpeisen. Stevige versterkingen van de visie ten opzichte van voorgaande rioleringsplannen zijn ten aanzien van de maatschappelijke en bestuurlijke opgaven voor klimaatadaptatie en de extra inzet op duurzaamheid. De visie heef de volgende zes speerpunten: 1. 2. 3. 4. 5. 6.
Gezonde en veilige leefomgeving met hoge ruimtelijke kwaliteit; Klimaatbestendig Hilversum; Duurzaam Hilversum; Inzicht in toestand en werking van de waterhuishouding; Slim koppelen met andere ruimtelijk/ maatschappelijke opgaven; Communicatie met bewoners, bedrijven en andere beheerders.
Huydecopersweg De realisatie van de waterberging Huydecopersweg maakt onderdeel uit van het Watermanagementplan 2021-2026.Door realisatie van de waterberging Huydecopersweg wordt de capaciteit van het watersysteem in Hilversum-Oost hersteld. Voor de opvang van extreme neerslag vanuit de gescheiden stelsels in Hilversum-Oost wordt een extra berging- en infiltratievoorziening bij Plan Huydecopersweg aangelegd. Het ontwerp van dit plan is gedimensioneerd op een neerslaggebeurtenis die gemiddeld 1 keer per 100 jaar optreedt. vastgesteld bestemmingsplan Huydecopersw eg 'Tussen de lanen' team Advies
19
Grondwaterkwaliteit in relatie tot infiltreren Voor het kwantitatief onderbouwen van een kwalitatief afwegingskader voor het infiltreren van hemelwater, wordt onderzoek gedaan naar de grondwaterkwaliteit in gemeentelijk grondwatermeetnet (als referentie), de bodem en grondwaterkwaliteit onder infiltratieputten (wegwater) en monitoring grondwaterkwaliteit. Gezonde en veilige leefomgeving Het Waterschap Amstel, Gooi en Vecht levert vanuit haar watertaken een bijdrage aan een gezonde en veilige leefomgeving in Hilversum. Door o.a. het afvalwater van Hilversum te zuiveren op de rioolwaterzuivering bij Anna’s Hoeve en de realisatie van de waterberging Huydecopersweg wordt een bijdrage geleverd aan een gezonde en veilige leegomgeving. Ten aanzien van het bestemmingsplan Het bestemmingsplan betreft een juridische vertaalslag van het Watermanagementplan 2021-2026.
4.3
Rijksbeleid
4.3.1
Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte
In de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR) staan de plannen voor ruimte en mobiliteit en schetst het Rijk hoe Nederland er in 2040 uit moet zien: concurrerend, bereikbaar, leefbaar en veilig. Het ruimtelijke en mobiliteitsbeleid wordt meer aan provincies en gemeenten overgelaten. In de SVIR beschrijft de Rijksoverheid haar visie op de ruimtelijke en mobiliteitsopgaven voor Nederland in de richting van het jaar 2040. Het kabinet heeft dertien nationale (gelijkwaardige) belangen opgesteld. Dit zijn concrete belangen waarvoor het Rijk verantwoordelijk is en waarop het resultaten wil boeken. Als één van de dertien belangen formuleert de SVIR het realiseren van “een robuust hoofdnet van wegen, spoorwegen en vaarwegen rondom en tussen de belangrijkste stedelijke regio's inclusief de achterlandverbindingen” (Nationaal belang 5). Deze ambitie is weergegeven op de 'Kaart ambitie 2040 hoofdwegennet' (zie figuur 2). Ten aanzien van het bestemmingsplan De aanleg van 2x3 rijstroken, met een optie voor een ruimtelijke reservering, op de A27 past in de ambitie van de SVIR. Het tracé, waarvoor inmiddels een onherroepelijk Tracébesluit geldt, is ingebed in het Rijksbeleid en de landelijke regelgeving. Het voorliggende bestemmingsplan Huydecopersweg 'Tussen de lanen' is een uitwerking/gevolg van het Tracébesluit.
4.4
Provincie
4.4.1
Structuurvisie Noord-Holland 2040; 'Kwaliteit door veelzijdigheid'
De provincie Noord Holland zorgt dat Noord-Holland een mooie, veelzijdige en internationaal concurrerende provincie blijft door in te zetten op: 1. Klimaat bestendigheid; 2. Ruimtelijke kwaliteit; 3. Duurzaam ruimtegebruik. Ten aanzien van het bestemmingsplan Het plan draagt bij aan klimaatbestendigheid en het duurzaam ruimtegebruik. Het plan betreft natuurcompensatie, natuurontwikk eling en waterbergings- en infiltratiegebied.
vastgesteld bestemmingsplan Huydecopersw eg 'Tussen de lanen' team Advies
20
4.5
Gemeente
4.5.1
Structuurvisie Hilversum 2030
Hilversum werkt constructief mee aan initiatieven vanuit de samenleving. Hilversum wil flexibel zijn en energie steken in oplossingen. Uitgangspunt is ontwikkelend beheren. Dit is een duurzame manier van stedelijke vernieuwing. Hierbij zijn ontwikkelingen en beheermaatregelen organisatorisch en financieel in één proces ondergebracht. Deze aanpak maakt het mogelijk op ontwikkelingen in de samenleving te reageren en anticiperen. De gemeente ziet voor zichzelf een regierol. Speerpunten van de visie zijn: goede woongemeente; groen buitengebied; centrumgemeente; mediastad & creatieve sector; stedenbouw & architectuur. In 2030 is Hilversum een gewilde en aantrekkelijke plaats om in te wonen. Hilversum heeft voor elk wat wils, van dorps en lommerrijk tot meer groen stedelijk en centrumstedelijk. De ligging van Hilversum in het groen is in 2030 een van de belangrijkste kwaliteiten. Als een groene jas liggen de natuurgebieden rond Hilversum. Hilversum is in 2030 de centrumgemeente van het Gooi met een aantrekkelijk bruisend stadscentrum en de Mediastad van Nederland. De creatieve sector in Hilversum zorgt voor veel werkgelegenheid. De structuurvisie benoemt 'het fietsrondje expliciet'. Om dit fietsrondje te realiseren moeten ontbrekende schakels worden aangelegd. Het fietspad tussen Huydecopersweg en Hoorneboegseheide inclusief fietstunnel is zo'n ontbrekende schakel.
Ten aanzien van het bestemmingsplan Het plan bevordert de bereik baarheid per fiets en draagt bij aan een goede woongemeente. Het realiseren van de fietstunnel maakt onderdeel uit van 'het rondje Hilversum', het groene buitengebied van Hilversum wordt hierdoor per fiets toegankelijker.
vastgesteld bestemmingsplan Huydecopersw eg 'Tussen de lanen' team Advies
21
vastgesteld bestemmingsplan Huydecopersw eg 'Tussen de lanen' team Advies
22
Hoofdstuk 5 5.1
Ruimtelijk plan
Ruimtelijk structuur Huydecopersweg
Door de realisatie van het plan Huydecopersweg zal de toekomstige ruimtelijke structuur van het plangebied door de waterbassins worden gedomineerd. Deze liggen centraal in het plangebied omringd door natuurgebieden. Het gebied wordt doorkruist door fiets- en ruiterpad, die lopen door de oostelijke laan van de Huydecopersweg naar de Maartensdijkseweg. Fiets- en ruiterpad liggen op ruime afstand van elkaar. De wandelpaden sluiten aan op het bestaande wandelnetwerk en doorkruisen het waterbergingsgebied via 2 dwarslaantjes. In het gebied tussen de waterberging en de A27 slingert een nieuw wandelpad langs heide, langs vennen en door bossen. Dit pad wordt zodanig aangelegd dat bomenkap tot een minimum wordt beperkt. Voor de waterberging is gekozen voor de 5 compartimenten tussen de lanen van het oude tracé van het verlengde Tienhovens kanaal. De 5 compartimenten liggen op de plek van de voormalige afrit van de A27. De 5 compartimenten krijgen een gemiddelde diepte van 0,50 – 1,50 +NAP met op verschillende plekken grondwaterpoelen. De nieuwe waterberging dient voor de opslag en infiltratie van hemelwater uit Hilversum - Oost. De plassen doorsnijden het grondwaterniveau en zullen jaarrond watervoerend zijn. De vennen liggen deels boven de grondwaterspiegel en kunnen tijdens droge periodes droog vallen. Via een persleiding wordt het hemelwater naar de waterberging aangevoerd.
De persleiding loopt van het gemaal Laapersveld naar de te realiseren waterberging.
5.2
Landschap, cultuurhistorie en archeologie
5.2.1
Landschap (flora, fauna en ecologie)
Ten behoeve van deze planologische procedure en voor de herinrichting van het Plan Huydecopersweg is de 'Quickscan Flora en Fauna' (d.d. 25 maart 2021, Staro Natuur en Buitengebied) uitgevoerd. Het doel van het onderliggende onderzoek is te bepalen of de wijzigingen binnen het plangebied mogelijk leiden tot overtreding van de natuurwetgeving. Voor soortbescherming en gebiedsbescherming is sinds 1 januari 2017 de Wet natuurbescherming (Wnb) van belang. Beschermde gebieden Het plangebied wordt omgeven door het NNN en ligt op 4,8 kilometer van het dichtstbijzijnde Natura 2000-gebied. Negatieve effecten op Natura 2000-gebieden ten gevolge van stikstofdepositie door uitvoering van werkzaamheden zijn enkel uit te sluiten middels een AERIUS-berekening. Voor de realisatie van het Natuur- en landschapsplan Huydecopersweg is een Stikstofdepositie onderzoek uitgevoerd (zie paragraaf 5.6.3 Stikstof). De significante gevolgen voor Natura 2000-gebieden als gevolg van de realisatie fase van Plan Huydecoper kunnen worden uitgesloten en er hoeft geen vergunning op grond van de Wet natuurbescherming te worden aangevraagd. Negatieve effecten op de wezenlijke kenmerken en waarden van het NNN ten gevolge van externe werking door licht zijn te voorkomen door te werken bij daglicht en geen gebruik te maken van kunstlicht.
Door externe werking van geluid treden tijdens uitvoering van de werkzaamheden tijdelijk negatieve effecten op de wezenlijke kenmerken en waarden van het NNN. Beschermde soorten In het plangebied komen mogelijk verschillende soorten voor die zijn beschermd onder paragrafen 3.1, 3.2 en 3.3 van de Wet natuurbescherming. Het is uit te sluiten dat in het plangebied beschermde flora, vlinders, libellen, kevers, weekdieren en vissen voorkomen. Wel geldt voor alle aanwezige soorten in het plangebied de algemene zorgplicht, zie §1.4 van dit rapport. Soorten van paragraaf 3.1 van de Wet natuurbescherming Indien de horst, centraal in het plangebied, gebruikt wordt door buizerd, sperwer of wespendief (of mogelijk een andere vogelsoort met een jaarrond beschermd nest) kan deze verlaten worden door
vastgesteld bestemmingsplan Huydecopersw eg 'Tussen de lanen' team Advies
23
verstoring wanneer werkzaamheden uitgevoerd worden in de periode februari tot augustus. Nesten van algemene broedvogels kunnen mogelijk worden verstoord door uitvoering van de werkzaamheden. Soorten van paragraaf 3.2 van de Wet natuurbescherming Door uitvoering van voorgenomen plannen op de zandvlaktes gaat geen geschikt habitat voor zandhagedis verloren en worden geen individuen geschaad. Uitvoering van werkzaamheden op tijdstippen zonder daglicht en bij gebruik van kunstlicht kunnen verstorende negatieve effecten hebben op foeragerende vleermuizen en het functioneren van vliegroutes. Soorten van paragraaf 3.3 van de Wet natuurbescherming Door uitvoering van voorgenomen plannen gaat mogelijk land- en overwinteringsgebied van algemene en niet-kritische amfibieën verloren en worden tijdens werkzaamheden mogelijk individuen verstoord en gedood. Door uitvoering van voorgenomen plannen op de zandvlaktes gaat geen geschikt habitat voor hazelworm verloren en worden geen individuen geschaad. Mogelijk dat door uitvoering van voorgenomen plannen het leefgebied van algemene en ware muizen vernietigd wordt en individuen verstoord of gedood worden. Uitvoering van voorgenomen plannen hebben mogelijk negatieve effecten op het functioneel leefgebied en voortplantings- en rustplaatsen van das door vernieling en verstoring.
Ten aanzien van het bestemmingsplan Geconcludeerd kan worden dat de voorgenomen plannen niet tot overtreding van de Wet natuurbescherming leiden als voldaan wordt aan de voorgeschreven maatregelen. De herinrichting van het gebied is onderdeel van het project 'Herinrichting van de A27' en is benoemd als 'compensatie natuur' ten behoeve van dit project. Het Plan Huydecoper zal leiden tot een uitbreiding van het recreatief en natuurgebied Laapersveld. Het zal hiermee het gebied robuuster maken. Door de aanleg van het natte heide gebied langs de plassen ontstaat tevens een nieuw gebied dat de variatie binnen het plangebied zal vergroten. 5.2.2
Cultuurhistorie en archeologie
In het plangebied komen geomorfologische en archeologische waarden voor. Waarde Geomorfologie Het gebied kent aardkundige waarden, waarbij door de provincie Noord Holland is aangegeven dat de grens van de aardkundige waarden langs de teen van het oude talud A27 lopen. Onder het voormalig weglichaam is de dubbelfunctie ‘Waarde geomorfologie’ niet aanwezig. De ontgronding binnen dit gebied leidt dus niet tot aantasting van de aardkundige waarden. Voor het werk buiten het voormalig weglichaam is een ontheffing voor de aantasting van de aardkundige waarden verkregen (ontheffing nummer 26372). Waarde archeologie De archeologische waarde is ter plaatse van de op- en afrit van de rijksweg ernstig verstoord. De ontgrondingen vinden plaats binnen het cunet van de rijksweg. Er wordt geen verstoring van archeologische waarden voorzien. Ten aanzien van het bestemmingsplan Door de voorgenomen aanleg van de waterpartijen wordt het archeologisch belang niet geschaad.
5.3
Bodem
Het plangebied ligt binnen het tracé van 'Het Tienhovens kanaal', een in de 19e eeuw gestarte poging tot aanleg van een kanaal van Utrecht naar de Zuiderzee, via een aansluiting op de Eem. In het Hilversumse stuwwalgebied is deze poging jammerlijk mislukt, waarna de zandgronden binnen het tracé ten zuiden van Hilversum grotendeels zijn ontgonnen ten behoeve van de landbouw. Het betreft een gebied van een complexe percelering en landbouwkundig gebruik.
vastgesteld bestemmingsplan Huydecopersw eg 'Tussen de lanen' team Advies
24
Met uitzondering van de westelijke wal en de aangrenzende randzone aan de westzijde van het tracé van het Tienhovens kanaal en een paar 'uitschieters' (vooral in het NO) is de bodem diep en grondig verstoord en wel tot de B3 of de C horizont van de oorspronkelijke podzol. De er op liggende "rommellaag' bestaat uit een qua samenstelling wisselend mengsel van fragmenten van de oorspronkelijke podzolbodem. Echter, vaak is de verrommeling gepaard gegaan met opbrengen van bodemmateriaal dat van elders afkomstig is (vermoedelijk nabijgelegen percelen). Dat leidt tot soms zeer dikke (>1 m) verrommelde lagen. Bij verwijdering van de 'verstoorde laag' ontstaat een landschap met uitgesproken reliëf (ca. 1,5 m minimaal), dat niet alleen te danken is aan de variatie in dikte van de verstoorde/verrommelde laag, maar ook aan het van oorsprong aanwezige reliëf. De huidige ongestoorde 'restbodem' in dit deel bestaat uit een restant van het oorspronkelijk aanwezige pakket Jonger dekzand 2 en de daarin tijdens het Holoceen gevormde xeropodzolgrond. De podzolhorizonten (Ah, E, B2 en B3) zijn slechts zelden bewaard. Uitzondering hierop vormt de westelijke randzone van deelgebied 2, waar een zone met intacte bodems aanwezig is (onder wegen en in aangrenzende wal). De verstoring heeft plaatsgevonden vanaf het midden van de 19e eeuw, ten tijde van de ontginning van het gebied.
Het verstoringsbeeld past in het voormalige landgebruikspatroon, waarbij relatief weinig verstoorde gebieden samen lijken te vallen met voormalige vroege bospercelen. Vooral de akkers en percelen behorend tot een voormalige boerderij zijn over het algemeen diep verstoord. In naastgelegen percelen kan de mate van verstoring daarom sterk verschillen. Vandaar ook de relatief geringe verstoring in de noordelijke randzone van deelgebied 2. De bodems zijn zeer goed doorlatend en het grondwater zit op ca 2 meter onder maaiveld. Er is geen enkele aanwijzing dat in het verleden de drainage slechter was en hydropodzolgronden (veldpodzolen) gevormd zijn. Voor wat betreft het laatste: de kartering van de bodems als vergraven Hn21 bodems is onjuist. Het zijn (veelal vergraven) haarpodzolen (xeropodzolgronden).
Bodemonderzoek (ATKB; kenmerk 20190822/rap01, 9-1-2020) heeft aangetoond dat ter plaatse van het plangebied de bodem zeer lokaal licht verontreinigd is, maar over het algemeen voldoet aan de achtergrondwaarde. Het grondwater is maximaal licht verontreinigd. De kwaliteit wordt hiermee geschikt geacht voor het beoogde gebruik als natuur en waterberging. Ter plaatste van het leiding tracé moet nog onderzoek uitgevoerd worden, maar bestaat geen verdenking op bodemverontreiniging.
Ten aanzien van het bestemmingsplan Een groot deel van het plangebied valt binnen het gebied met aardkundige waarden, Onder het voormalig weglichaam is de dubbelfunctie ‘Waarde geomorfologie’ niet aanwezig. De waterbergingsbassins en de daarbij behorende ontgronding vallen binnen dit gebied en leiden niet tot aantasting van de aardkundige waarden. Voor het werk buiten het voormalig weglichaam is een ontheffing voor de aantasting van de aardkundige waarden verkregen (ontheffing nummer 26372).
5.4
Watersysteem
Voorliggend bestemmingsplan maakt het realiseren van een waterberging mogelijk in de omgeving van de Huydecopersweg te Hilversum. Er is gekozen voor vijf hemelwaterbergingsbassins met een totale opslagcapaciteit van 85.000 m3 hemelwater. In een gemiddelde situatie (scenario 1) loopt hierbij alleen het eerste zuidelijk gelegen waterbergingsbassin vol met 15.000 m3 hemelwater. Deze situatie komt naar verwachting eens in de 1 à 2 jaar voor. In een zeer natte periode (scenario 2), die eens in de 10 jaar kan voorkomen, worden de eerste 3 waterbergingsbassins gevuld met in totaal 30.000 à 40.000 m3 hemelwater. In een extreem natte periode (scenario 3) met een herhalingsfrequentie van eens per 50 jaar zijn alle 5 waterbergingsbassins gevuld met in totaal 85.000 m3 hemelwater.
vastgesteld bestemmingsplan Huydecopersw eg 'Tussen de lanen' team Advies
25
Omliggende belendende woningen en gebouwen In de directe nabijheid van de waterbergingsbassin liggen geen belendende woningen. Ter plaatse van de Utrechtseweg wordt de dichtstbijzijnde belendende woningen aangetroffen op 365 meter ten westen van waterbassin nummer 1. Ter plaatse van de Bonairelaan wordt het eerste belendende gebouw aangetroffen op 225 m ten noordoosten van waterbassin 5. Invloed van de freatische grondwaterstand. Er is onderzocht (Geohydrologisch advies hemelwaterberging Huydecopersweg te Hilversum, Spaans Watermanagement B.V).wat de invloed is van de freatische grondwaterstand ter plaatse van de belendende woonhuizen en gebouwen als de waterbergingsbassins leeglopen. De waterbergingsbassins worden allereerst in korte tijd gevuld met overtollig hemelwater. In de periode hierna wordt het onderliggende freatische watervoerende pakket gevoed vanuit de waterbergingsbassins. Deze voeding varieert tussen 4.500 en 25.000 m3 per dag afhankelijk van de herhalingsfrequentie van de neerslaggebeurtenis. De extra voeding van het watervoerende pakket ter plaatse van de waterbergingsbassins plant zich als een lopende golf voort in de omgeving. Middels het eindige elementenprogramma MicroFEM is de maximale stijging van de freatische grondwaterstand ter plaatse van de dichtstbijzijnde belendingen berekend.
Voor zowel een herhalingsfrequentie van 1 jaar als 10 jaar is de maximaal te verwachten verhoging van de grondwaterstand 0,04 m ter plaatse van de dichtstbijzijnde belending aan de Utrechtseweg. Genoemde stijging houdt hierbij 6 dagen aan en is alleen het extra effect van het leeglopen van de waterbergingsbassins. Voor een herhalingsfrequentie van eens per 50 jaar is de maximaal te verwachten verhoging van de grondwaterstand 0,12 m ter plaatse van de dichtstbijzijnde belending aan de Bonairelaan 4. Genoemde stijging houdt hierbij 3 dagen aan en is alleen het extra effect van het leeglopen van de waterbergingsbassins. Geconcludeerd wordt dat het effect van het leeglopen van de waterbergingsbassins ter plaatse van dichtstbijzijnde belendende woningen en gebouwen verwaarloosbaar is ten opzichte van de ontwateringsdieptes voor neerslaggebeurtenissen met een herhalingsfrequentie van eens per 10 jaar. Het effect tijdens een extreme situatie is waarneembaar ter plaatse van de Bonairelaan 4. Uitgaande van de een maaiveldhoogte van NAP + 3,4 m en een grondwaterstand van NAP + 1,3 m bedraagt de ontwateringsdiepte 2,1 m ter plaatse van de Bonairelaan 4. Waterkwaliteit De kwalitatieve effecten op het grondwater als gevolg van het infiltreren van hemelwater op locatie Huydecopersweg zal worden gemonitord.
Ten opzichte van de infiltrerende vijverpartijen in Hilversum, zal relatief schoon water bij Huydecopersweg infiltreren, omdat vuil al heeft kunnen bezinken in de stadsvijvers. Een nulmeting is uitgevoerd. Er zijn geen overschrijdingen aangetroffen in het te infiltreren hemelwater. Het grondwater heeft wel enkele verhoogde waarden (metaal en vluchtige aromaten). Ten aanzien van dit bestemmingsplan Het voorliggende bestemmingsplan Huydecopersweg realiseert de voorzieningen die noodzakelijk zijn om het over tollige hemelwater vanuit het watersysteem Hilversum-Oost naar de infiltratievoorzieningen van het Plan Huydecopersweg te transporteren. Dit betreft het aanleggen van een persleiding van het gemaal Diependaal naar het plangebied Huydecopersweg en het maken van een uitstroomvoorziening in het plan Huydecopersweg. Ten gevolge van het leeglopen van de waterbergingsbassins ter plaatse van de dichtstbijzijnde belendende gebouw (Bonairelaan 4) kan de ontwateringsdiepte gedurende 3 dagen met 6 % afnemen bij een herhalingsfrequentie van eens per 50 jaar. Omdat genoemde afname van ontwateringsdiepte van korte duur is wordt hierbij geen schade verwacht. Persleiding Op 13 december 2016 heeft het college van B&W besloten de Samenwerkingsovereenkomst over de aanleg van Plan Huydecopersweg en bijbehorende maatregelen met de Staat en de Stichting Gooisch Natuurreservaat aan te gaan.
In het voorstel is aangegeven dat voor de realisering van het waterinrichtingsplan het nodig is dat er voorzieningen gerealiseerd worden om het overtollige hemelwater vanuit het watersysteem Hilversum-Oost naar de infiltratievoorzieningen van het gebied Huydecopersweg
vastgesteld bestemmingsplan Huydecopersw eg 'Tussen de lanen' team Advies
26
te transporteren. Concreet betekent dit het plaatsen van een pompinstallatie in het bestaande gemaal Diependaal, het aanleggen van een persleiding van dat gemaal naar het plan Huydecopersweg en het maken van een uitstroomvoorziening in dat plan. Met de provincie Noord-Holland, Vitens N.V. en het Hoogheemraadschap Amstel-, Gooi en Vecht, is overeenstemming bereikt over de inhoud en financiering van die voorzieningen, zoals vastgelegd in Overeenkomst Uitvoering waterinrichting Hilversum-Oost.
Ten aanzien van dit bestemmingsplan Met het realiseren van het Plan Huydecopersweg en benodigde voorzieningen wordt er een structurele oplossing voor de lozing van het interceptiewater gerealiseerd.
vastgesteld bestemmingsplan Huydecopersw eg 'Tussen de lanen' team Advies
27
5.5
Bereikbaarheid
5.5.1
Langzaamverkeer
Met de realisatie van de fietstunnel ter plaatse van de oude aansluiting A27 heeft Hilversum een verbinding gemaakt tussen de Huydecopersweg en het (natuur)gebied. De fietstunnel maakt onderdeel uit van 'het rondje Hilversum'. De gemeenteraad heeft op 22 mei 2012 in het kader van het Uitvoeringsprogramma fiets besloten tot de aanleg van de tunnel. Door de aanleg van een fietspad dat bijdraagt aan het 'rondje Hilversum' wordt het fietscomfort verbeterd en wordt het fietsgebruik gestimuleerd. Dit heeft een positieve uitwerking op de lokale geluidsbelasting vanwege het autoverkeer. Het gebied wordt beter ontsloten voor recreatie. Het fiets- en ruiterpad lopen via de oostelijke laan van de Huydecopersweg naar de Maartensdijkseweg. Het fiets- en ruiterpad liggen op ruime afstand van elkaar. De wandelpaden sluiten aan op het bestaande wandelnetwerk en doorkruisen het waterbergingsgebied via 2 dwarslaantjes. In het gebied tussen de waterberging en de A27 slingert een nieuw wandelpad langs heide, langs vennen en door bossen. Dit pad wordt zodanig aangelegd dat bomenkap tot een minimum wordt beperkt. De recreatieve paden haken aan op de Maartensdijkseweg middels een gelijkvloerse verbinding. Ter bevordering van de verkeersveilgheid is de wens om hier in de nabije toekomst een ongelijkvloerse kruising te realiseren.
Ten aanzien van het bestemmingsplan Het fietscomfort wordt verbeterd en het fietsgebruik wordt gestimuleerd. 5.5.2
Spoorlijn
5.5.2.1 Spoorlijn De draagconstructies van de bovenleiding kent monumentale waarde. Ter plaatse van de aanduiding 'specifieke bouwaanduiding - monument' wordt de instandhouding van de cultuurhistorisch en architectonisch waardevolle bebouwing bestaande uit de draagconstructies van de bovenleiding nagestreefd. Plasbrandaandachtsgebied Langs het spoor is een plasbrandaandachtgebied gelegen. Binnen dit gebied gelden beperkingen voor nieuwe (nog te bouwen) kwetsbare objecten. Bij plannen met kwetsbare objecten die binnen een PAG vallen zal specifiek moeten worden ingegaan op de effecten van een plasbrand (motivatie verplicht). Hier zouden bijvoorbeeld extra (bouwkundige) maatregelen kunnen volgen. Het project maakt geen kwetsbaar object mogelijk. Ten aanzien van het bestemmingsplan Het plasbrandaandachtsgebied is opgenomen in het bestemmingsplan als gebiedsaanduiding.Op de gronden ter plaatse van de aanduiding 'Milieuzone plasbrandaandachtsgebied', zijn ongeacht het bepaalde in de afzonderlijke bestemmingen, geen nieuwe (beperkt) kwetsbare objecten toegestaan. 5.5.2.2 Onbewaakte overwegen De gemeente heeft in 2019 een intentieovereenkomst getekend met ProRail om de onbewaakte overwegen in het spoor Hilversum-Utrecht op te heffen, in het kader van het landelijk programma NABO (Niet Automatisch Beveiligde Overwegen).