Collegebrief inzake Resultaten Hilversum Monitor 2021

Verkeersveiligheid

4.1.1 De helft van de inwoners noemt plekken waar verkeersveiligheid toe is aan verbetering Ongeveer de helft van de inwoners vindt dat er plekken zijn waar de verkeersveiligheid verbeterd kan of moet worden (Figuur 4.1). Om welke plekken het precies gaat is te vinden in de bijlage open antwoorden, waar de antwoorden per wijk worden beschreven. Plekken die vaker genoemd worden zijn bijvoorbeeld het Oosterspoorplein en de Gijsbrecht van Amstelstraat. In Hilversumse Meent, gevolgd door het landelijk gebied en Noord-West, hebben inwoners het minst vaak behoefte aan verbetering van de verkeersveiligheid. Het aantal inwoners in Hilversumse Meent dat vindt dat verbetering van de verkeersveiligheid niet nodig is (ruim drie kwart), ligt significant hoger dan een jaar eerder. In Centrum vindt ruim de helft dat de verkeersveiligheid toe is aan verbetering, waarvan twee op de tien zeggen dat deze behoefte aan verbetering urgent is. Dit aandeel is significant toegenomen in vergelijking met 2020.

Monitor Hilversum 2021

54 van 96

Figuur 4.1 - Zijn er plekken waar verbetering verkeersveiligheid nodig is? Uitgesplitst naar wijk Hilversumse Meent

77%

10%

Landelijk gebied

53%

Noord-West

52%

26%

Zuid-Oost

50%

32%

18%

Zuid-West

50%

31%

19%

Zuid

48%

31%

21%

Noord-Oost

47%

32%

21%

Oost

46%

32%

22%

Centrum

45%

32%

23%

Gemeente Hilversum

37%

49%

0% Nee, niet nodig

4.2

12%

10%

20%

11% 22%

30%

30%

40%

50%

Ja, kan/mag verbeterd worden

60%

20%

70%

80%

90%

100%

Ja, moet echt verbeterd worden

Vervoersmiddelen

4.2.1 Hilversummers maken net zoals vorig jaar vooral gebruik van de fiets De (elektrische) fiets is net zoals vorig jaar het favoriete vervoersmiddel voor Hilversummers om zich mee te verplaatsen (Figuur 4.2). Ruim de helft van de inwoners die een (elektrische) fiets hebben3, gebruikt deze (vrijwel) dagelijks. Het aantal Hilversummers dat wekelijks gebruik maakt van de trein is in 2021 significant toegenomen in vergelijking met een jaar eerder. Het aandeel dat dagelijks in de trein stapt nam juist significant af. Er is dus een daling opgetreden in de reisfrequentie met de trein. Bussen worden het minst vaak gebruikt. Twee op de tien inwoners gebruiken de bus binnen Hilversum, waarvan het grootste deel de bus maar enkele keren per jaar gebruikt. De bus buiten Hilversum wordt ongeveer net zo vaak gebruikt.

3

Ongeveer 29 procent van de inwoners zegt geen (elektrische) fiets te hebben, deze zijn voor de figuur buiten beschouwing gelaten.

Monitor Hilversum 2021

55 van 96

Figuur 4.2 - Frequentie gebruik openbaar vervoer en fiets

(Elektrische) fiets

53%

Trein

7%

12%

28%

11%

13%

79%

Bus binnen Hilversum 1%2% 4%

13%

79%

(Vrijwel) dagelijks

10%

20%

Wekelijks

30%

40%

50%

Eens per maand

6%

6%

32%

37%

Bus buiten Hilversum 1% 2% 4%

0%

7%

60%

70%

80%

Enkele malen per jaar

90%

100%

(Vrijwel) nooit

4.2.2 Meer Hilversummers in het bezit van een hybride auto Het grootste deel van de Hilversummers geeft aan in het bezit te zijn van een auto, namelijk bijna acht op de tien (Figuur 4.3). In 2020 waren er wel significant meer Hilversummers die een auto hadden. De fiets staat net achter de auto (78%) en de elektrische fiets volgt een eind daarna op de derde plek (28%). Het aantal Hilversummers dat in het bezit is van een hybride auto is in vergelijking met 2020 significant toegenomen (van 6% naar 7,5%), ook het aantal Hilversummers dat geen van deze vervoermiddelen bezit is toegenomen. Figuur 4.3 - Bezit van vervoersmiddelen Auto (benzine, LPG, diesel)

80% 78% 82% 77%

Fiets Elektrische fiets Hybride auto (half elektrisch/benzine) Brommer / scooter Elektrische auto Bakfiets Geen van deze vervoermiddelen Anders, namelijk Elektrische scootmobiel Elektrische brommer/scooter E-pedelec

25% 28% 6% 7% 7% 6% 4% 5% 3% 4% 2% 4% 5% 3% 1% 1% 1% 1% 1% 1%

0%

Monitor Hilversum 2021

20%

2020 2021

40%

60%

80%

100%

56 van 96

4.2.3 Parkeermogelijkheden in de buurt voor het tweede jaar op rij onveranderd Het aandeel inwoners dat zegt hun auto dichtbij hun eigen huis te kunnen parkeren is over het geheel niet veranderd ten opzichte van 2019 en 2020 (Figuur 4.4). Een significant groter deel van de inwoners in Centrum geeft aan dat ze hun auto vaak verder van huis moeten parkeren, in vergelijking met vorig jaar. Figuur 4.4 - Parkeergelegenheid auto bij woning naar jaar 100% 90%

12%

80%

10%

70% 60%

16%

15%

16%

12%

15%

9%

36% 36%

50%

38%

42%

13%

13%

10%

10%

43%

42%

40%

Ik moet de auto vaak verder van mijn huis parkeren (meer dan 3 minuten lopen) Ik kan mijn auto bijna altijd dichtbij mijn huis parkeren

30% 20%

Niet van toepassing

42%

10%

35%

32%

32%

33%

34%

2017

2018

2019

2020

2021

Op eigen terrein

0% 2016

4.2.4 Net zoals vorig jaar zijn nog veel Hilversummers niet bekend met het concept ‘deelauto’ Dit jaar is er net zoals in 2021 gevraagd naar het gebruik van deelvervoer. De helft van de inwoners weet niet of er een mogelijkheid is om een auto te delen in de buurt. Een op de vijf inwoners geeft aan dat als de optie zou bestaan, zij hier toch geen gebruik van zouden maken. Slechts drie procent zegt regelmatig of af en toe gebruik te maken van deelvervoer. In Oost is het aantal inwoners dat op een andere manier gebruik maakt van een deelauto, significant toegenomen. In Zuid-West steeg het aantal inwoners dat aangeeft dat er wel een mogelijkheid is voor een deelauto, maar zij hier geen gebruik van maken (van 15% naar 22%). 4.2.5 Tevredenheid over fietsen en autorijden binnen Hilversum afgenomen Een groot deel van de inwoners is tevreden over fietsen en wandelen in Hilversum, respectievelijk bijna tachtig en bijna negentig procent (Figuur 4.5). De tevredenheid over het gebruik van de fiets om zich door de woonplaats te bewegen is wel significant afgenomen in vergelijking met 2020. Over het gebruik van de auto voor reizen binnen Hilversum is men aanzienlijk minder tevreden dan een jaar eerder. Inwoners zijn het minst tevreden over reizen met de bus binnen Hilversum, maar dit heeft vooral te maken met het feit dat weinig inwoners er regelmatig gebruik van maken.

Monitor Hilversum 2021

57 van 96

Figuur 4.5 - Tevredenheid vervoerwijzen binnen woonplaats

Wandelen

88%

Fiets

6%2%

77%

8% 4% 11%

(Zeer) tevreden Neutraal

Auto

30%

27%

29%

14%

(Zeer) ontevreden Niet van toepassing/weet niet

Bus

19%

0%

4.3

9%

7%

20%

65%

40%

60%

80%

100%

Bereikbaarheid

Inwoners minder tevreden over bereikbaarheid per auto, er is juist meer tevredenheid over de bereikbaarheid per fiets. In de jaren 2016 tot en met 2020 is inwoners gevraagd wat ze vinden van het bereik van het centrum per auto, vanaf 2018 is inwoners ook gevraagd hoe ze de bereikbaarheid van het centrum per fiets beoordelen (Figuur 4.6). Figuur 4.6 - Rapportcijfer bereikbaarheid centrum van Hilversum naar jaar 9,0 8,0

8,4

8,3

8,1

7,9

6,8

7,0 6,0

5,4

5,2

5,6

5,2

5,4

5,1

5,0

per auto

4,0

per fiets

3,0

met het OV

2,0 1,0 0,0 2016

2017

2018

2019

2020

2021

De bereikbaarheid per auto krijgt van de Hilversummers net een onvoldoende, namelijk een 5,4. De waardering hiervoor lag in 2020 nog significant hoger. Inwoners zijn positiever over de bereikbaarheid van het centrum per fiets, die zij waarderen met een 8,4. Dit is een toename in vergelijking met vorig jaar. In Hilversumse Meent beoordelen inwoners de bereikbaarheid van het centrum per auto het hoogst (6,2), voor de bereikbaarheid per fiets is dit Noord-West (8,6). Dit jaar is aan Hilversummers ook voor het eerst gevraagd hoe zij de bereikbaarheid van het centrum met het openbaar vervoer beoordelen. Gemiddeld geven inwoners een 6,8. In Centrum geven inwoners de hoogste beoordeling voor de bereikbaarheid met het OV, namelijk een 7,8.

Monitor Hilversum 2021

58 van 96

4.3.1 Drie op de tien Hilversummers vinden dat er onvoldoende stallingsplekken zijn voor fietsen De meeste Hilversummers vinden dat er genoeg plek is om hun fiets te stallen in het centrum van Hilversum (55%). Ruim drie op de tien inwoners vindt juist dat dit niet zo is. In Zuid zijn inwoners het positiefst over de stallingsmogelijkheden van fietsen (60%), in het landelijk gebied is men het negatiefst (48%). In Noord-Oost is het aantal inwoners dat vindt dat er voldoende faciliteiten zijn voor het stallen van fietsen in het centrum, significant afgenomen. Figuur 4.7 - Vindt u dat er voldoende faciliteiten zijn om uw fiets te stallen of plaatsen in het centrum? 100% 12%

13%

80% 30%

32%

Weet niet/niet van toepassing

60%

Nee 40%

Ja 58%

55%

2020

2021

20%

0%

Dit jaar is er ook voor het eerst aan inwoners gevraagd of zij vinden dat er voldoende mogelijkheden zijn om hun scooter of bromfiets te stallen in het centrum. Een op de tien inwoners zegt dat niet het geval is, een iets groter deel zegt van wel (13%). Een zeer groot deel, namelijk driekwart van de inwoners, antwoordt dat zij dit niet weten of dat dit niet op hen van toepassing is.

Monitor Hilversum 2021

59 van 96

Recreatie

Monitor Hilversum 2021

60 van 96

5

Recreatie

In dit hoofdstuk komen verschillende aspecten van vrijetijdsbesteding aanbod. In paragraaf 5.1 wordt ingegaan op sport en recreatie, in paragraaf 5.2 op cultuur, evenementen en uitgaan.

• •

• • • • • •

5.1

Het aantal Hilversummers dat zelden of nooit sport is toegenomen en er zijn juist minder sporters die gemiddeld meer dan 10 keer per maand sporten. De meeste sporters beoefenen hun sport buiten een verenigingsverband (zes op de tien). Het aantal sporters dat sport binnen het verband van een vereniging is in vergelijking met 2020 significant toegenomen, maar ligt nog onder het niveau van 2019 en de jaren daarvoor Zes op de tien sportende inwoners zijn tevreden over de sportvoorzieningen en -mogelijkheden in Hilversum. Driekwart van de Hilversummers is (enigszins) bekend met het culturele aanbod in de gemeente, van deze groep zijn ruim vier op de tien (zeer) tevreden over dit aanbod. Ruim twee op de tien inwoners hebben in dit jaar geen culturele voorziening bezocht in Hilversum, dat is minder dan vorig jaar. Het restaurant is net zoals vorig jaar de meeste gekozen voorziening wanneer inwoners uitgaan in Hilversum (negen op de tien inwoners). Hilversummers bezochten zowel het theater als podium met livemuziek in 2020 significant vaker dan dit jaar. Hilversummers maken vooral gebruik van sociale media en hun sociale contacten voor informatie over culturele activiteiten. Deze kanalen werden allebei wel minder vaak gebruikt dan vorig jaar.

Sport en recreatie

5.1.1 Meer Hilversummers die zelden of nooit sporten In 2021 is het aantal Hilversummers dat nooit of zelden sport significant toegenomen, terwijl inwoners van Hilversum tussen 2016 en 2020 juist steeds sportiever werden (Figuur 5.1). Drie op de tien inwoners sporten nooit of zelden. Het aandeel fanatieke sporters, dat meer dan 10 keer per maand sport, bedraagt nu 19 procent; significant lager dan in 2020.

Monitor Hilversum 2021

61 van 96

Figuur 5.1 - Frequentie sporten afgelopen jaar 100% 90% 80%

36%

33%

32%

32%

29%

6%

7%

6%

6%

70% 60%

5%

50%

22%

22%

23%

24%

20%

20%

20%

21%

32%

Nooit of zelden Gemiddeld 1x per maand

7%

21%

Gemiddeld 2 tot 5 keer per maand

22%

40% 30%

22%

Gemiddeld 5 tot 10 keer per maand

20%

20% 10%

17%

18%

18%

18%

21%

19%

2016

2017

2018

2019

2020

2021

Gemiddeld meer dan 10 keer per maand

0%

Van de inwoners die sporten, beoefenen de meeste mensen die sport(en) buiten verenigingsverband. Bijna zes op de tien inwoners sporten op die manier (Figuur 5.2). Het aantal sporters dat sport binnen het verband van een vereniging is in vergelijking met 2020 significant toegenomen. Het aandeel ligt nu op bijna twintig procent, maar ligt nog onder het niveau van 2019 en de jaren daarvoor. Het aantal sporters binnen verenigingsverband daalde in 2020 ten opzichte van eerdere jaren, dit kan worden verklaard doordat de coronamaatregelen het toen niet toestonden om in grote groepen te sporten. Figuur 5.2 - Sporten in verenigingsverband (percentage van inwoners die sporten) 100% 90%

24%

25%

23%

22%

25%

24%

80% 70%

Zowel in als buiten verenigingsverband

60% 50%

53%

55%

54%

58%

40%

60%

58%

Buiten verenigingsverband In verenigingsverband

30% 20% 10%

23%

21%

23%

20%

2016

2017

2018

2019

15%

18%

2020

2021

0%

Monitor Hilversum 2021

62 van 96

5.1.2 Tevredenheid sportvoorzieningen en -mogelijkheden gelijk gebleven Ongeveer zes op de tien sportende inwoners zijn tevreden over de sportvoorzieningen en mogelijkheden in Hilversum (Figuur 5.3). Dit is nagenoeg hetzelfde als vorig jaar. Er hebben zich geen significante ontwikkelingen voorgedaan in de tevredenheid van Hilversummers over sportvoorzieningen en -mogelijkheden. Er is inwoners dit jaar bovendien voor het eerst gevraagd of zij vinden dat er voldoende mogelijkheden zijn voor sport en recreatie in Hilversum. Twee derde van de inwoners vindt dat er (ruim) voldoende mogelijkheden zijn, en 6 procent is van mening dat de mogelijkheid om te sporten in Hilversum (ruim) onvoldoende zijn. Figuur 5.3 - Tevredenheid sportvoorzieningen en/of -mogelijkheden, percentage (zeer) tevreden naar jaar (percentage van inwoners die sporten) 100% 28%

23%

80%

4% 2%

60%

18%

22%

4%

7% 4%

12%

11%

5%

4%

25%

25%

25%

22%

Geen mening

22%

(Zeer) ontevreden Neutraal

40%

20%

48%

51%

2016

2017

56%

64%

59%

60%

2020

2021

(Zeer) tevreden

0%

Monitor Hilversum 2021

2018

2019

63 van 96

5.2

Cultuur, evenementen en uitgaan

5.2.1 Lichte afname in tevredenheid over het culturele aanbod Van alle Hilversummers is driekwart (enigszins) bekend met het culturele aanbod in Hilversum. Van deze inwoners zijn ruim vier op de tien (zeer) tevreden over het culturele aanbod (Figuur 5.4). Deze tevredenheid is afgenomen ten opzichte van een jaar eerder, ook al gaat het om een beperkte ontwikkeling. De tevredenheid van Hilversummers over het culturele aanbod laat al een aantal jaar op rij een dalende trend zien. Figuur 5.4 - Tevredenheid culturele aanbod Hilversum naar jaar (basis: bekend met culturele aanbod)

100%

80%

60%

13%

13%

5%

5%

32%

27%

11% 4%

29%

8% 5%

7%

7%

7%

8%

39%

40%

42%

Geen mening (Zeer) ontevreden Neutraal

40%

20%

51%

55%

2016

2017

57%

(Zeer) tevreden 49%

46%

43%

2019

2020

2021

0% 2018

5.2.2 Bioscoop opnieuw de meest bezochte culturele voorziening In 2021 waren veel culturele voorzieningen vanwege de coronamaatregelen nog verplicht om hun deuren te sluiten. Ze konden slechts beperkt hun voorzieningen aanbieden. Ruim twee op de tien inwoners hebben in dit jaar geen culturele voorziening bezocht in Hilversum (Figuur 5.5). In 2020 lag dit aandeel nog wel significant hoger (op een kwart van de inwoners). In de top drie van meest bezochte culturele voorzieningen zijn er geen veranderingen opgetreden ten opzichte van vorig jaar.

Monitor Hilversum 2021

64 van 96

Figuur 5.5 - Bezoek type culturele voorzieningen Hilversum 55%

Vue Bioscoop

50% 49%

Het Filmtheater (Herenplein)

44% 30% 29%

Museum Hilversum (Kerkbrink)

25% 22%

Geen culturele voorzieningen bezocht

22%

Voorstellingen in de Vorstin (pop- en…

16% 19%

Nederlands Instituut voor Beeld en Geluid

13%

Muziek Centrum voor de Omroep (MCO)

12% 11% 9% 8%

Activiteiten in de bibliotheek

2020 12%

Voorstellingen in Theater Gooiland

7%

Andere culturele voorziening

6% 6%

2021

7% 6%

Uitvoeringen van amateurverenigingen…

7% 5%

Muziekuitvoeringen Globe

4% 3%

Kunstuitleen

3% 2%

Exposities & cursussen Grafisch Atelier

2% 2%

Exposities GSA-CBK

1% 1%

0%

10%

20%

30%

40%

50%

60%

5.2.3 Theater en livemuziek minder vaak bezocht door het Hilversumse uitgaanspubliek Iets minder dan de helft (47%) van de inwoners in Hilversum is in het afgelopen jaar af en toe of vaak uitgegaan in het centrum. Een jaar eerder was dit aandeel significant groter (57%). Het restaurant is - net zoals vorig jaar - de meeste bezochte voorziening wanneer inwoners uitgaan in Hilversum. Negen op de tien inwoners die uitgingen, hebben in het afgelopen jaar wel eens een restaurant bezocht (Figuur 5.6). Zowel het theater als podium met livemuziek werden in 2020 significant vaker door Hilversummers bezocht dan in 2021. De discotheek is de minst bezochte uitgaanslocatie, minder dan tien procent van het uitgaanspubliek bezoekt deze plek. Ongeveer een derde van de Hilversummers is (zeer) tevreden over het aanbod van evenementen in de Hilversum, een klein deel is ontevreden (6%) en het grootste deel is neutraal (37%).

Monitor Hilversum 2021

65 van 96

Figuur 5.6 - Uitgaanslocaties Hilversum (basis: inwoners die in het afgelopen jaar weleens zijn uitgegaan in Hilversum, meerdere antwoorden mogelijk) 90% 90%

Restaurant 68% 66%

Bioscoop

61% 61%

Café/bar

2020

20%

Podium met livemuziek

13%

2021

14%

Theater

9% 10% 9%

Discotheek 4% 3%

Anders 0%

20%

40%

60%

80%

100%

5.2.4 Sociale media en contacten minder vaak gebruikt voor informatie over culturele activiteiten Informatie over culturele activiteiten komt voornamelijk binnen via sociale media, en vrienden en buurtgenoten. Bijna de helft van de Hilversummers die uitgingen, geven aan dat zij op deze manier informatie ontvangen (Figuur 5.7). Beide mediums van informatie werden in 2020 wel significant vaker gebruikt dan dit jaar, net als de websites van verschillende culturele instellingen en podia in Hilversum. De lokale TV en/of radio wordt het minst gebruikt als informatie- en/of inspiratiebron. Onder ‘andere informatiebronnen’ noemen Hilversummers onder andere vaak Google en de krant van het Filmtheater. Figuur 5.7 – Bronnen voor informatie of inspiratie over uitgaan en evenementen (basis: inwoners die in het afgelopen jaar weleens zijn uitgegaan in Hilversum, meerdere antwoorden mogelijk) Via vrienden, buurtgenoten etc. Social Media

44% 32% 32% 34% 29%

Huis-aan-huis bladen of andere kranten Websites van de verschillende culturele… 23% 22%

Posters

2020

10% 12% 12% 11% 9% 9%

Ik maak er geen gebruik van of weet niet Livehilversum.nl website De papieren UitAgenda

2021

4% 4% 4% 3%

Anders, namelijk Lokale TV en/of Radio 0%

Monitor Hilversum 2021

53% 49% 50%

10%

20%

30%

40%

50%

60%

66 van 96

Duurzaamheid

Monitor Hilversum 2021

67 van 96

6

Duurzaamheid

In hoofdstuk 6 staat het thema duurzaamheid centraal. Dit thema behelst de aspecten duurzaamheidsmaatregelen in en om het huis (paragraaf 6.1) en milieuklachten (paragraaf 6.2).

•

• • • •

•

•

• • • • • •

6.1

Dubbelglas blijft de meest gekozen duurzaamheidsmaatregel onder Hilversummers. In vergelijking met 2020 hebben meer inwoners dit jaar zonnepanelen, PVT panelen, Lage Temperatuur verwarming en minder verharding in de tuin. Wat betreft aanpassingen in eigen tuin ter stimulering van natuur en biodiversiteit, heeft de helft van de Hilversummers meerdere bomen of struiken. Het aantal inwoners dat een rommelhoekje met takken en herfstblad of een bijenhotel in de tuin heeft, is significant toegenomen ten opzichte van 2020. Zes op de tien inwoners staan positief tegenover een minder intensief beheerbeleid van het openbaar groen, waarbij er meer ruimte wordt gelaten aan de natuur. De meeste Hilversummers zijn nog niet op de hoogte van de duurzaamheidslening van de gemeente (ongeveer zeven op de tien). Het aantal inwoners dat er weleens van heeft gehoord is wel significant toegenomen ten opzichte van vorig jaar. Ruim een kwart van de Hilversummers is bereid om te investeren in het aardgasvrij maken van hun woning, een significante toename ten opzichte van 2020. In Noord-West willen de meeste inwoners maatregelen nemen om hun woning aardgasvrij te maken (een derde). De meeste inwoners kennen de website www.aardgasvrij.hilversum.nl niet. Het aantal inwoners dat de website al een keer heeft bekeken of er al wel eens van gehoord heeft nam wel toe.

Vier op de tien inwoners van Hilversum geven aan milieuklachten te ervaren, inwoners van Centrum krijgen het vaakst te maken met de gevolgen van milieuproblemen. Het aandeel inwoners dat milieuklachten ervaart, is in Hilversumse Meent substantieel afgenomen in vergelijking met 2020. De inwoners die wel milieuklachten ervaren, geven aan met name last te hebben van geluidsoverlast veroorzaakt door verkeer. Geluidsoverlast door buren kwam in 2020 significant vaker voor dan dit jaar. Een derde van de Hilversummers is bereid maatregelen te nemen aan en om het huis voor dieren die in gebouwen wonen, zoals de huismus, vleermuis en gierzwaluw. Acht op de tien Hilversummers geven aan dat zij het afgelopen jaar niks over de communicatie-campagne diffuus bodemlood hebben gehoord.

Duurzaamheid en energietransitie

6.1.1 Dubbel glas meest voorkomende duurzaamheidsmaatregel Het grootste deel van de inwoners beschikt in het kader van duurzaamheidsmaatregelen over dubbel glas, namelijk acht op de tien. Het isoleren van het dak (48%) en isolatiemateriaal in de muren (46%) zijn ook veel genomen maatregelen. In vergelijking met 2020 hebben dit jaar meer Hilversummers zonnepanelen, PVT panelen, Lage Temperatuur verwarming en minder verharding in de tuin.

Monitor Hilversum 2021

68 van 96

De meeste Hilversummers geven aan dat zij niet participeren in collectieve zonnepanelen op daken of in zonnepaneelvelden, en dat zij hier ook geen plannen voor hebben (zes op de tien). Een fractie geeft aan wel te participeren in dergelijke initiatieven (6%), een iets groter deel zegt dit ergens in de aankomende drie jaar te gaan doen (8%). Figuur 6.1 - Maatregelen voor duurzaamheid in en om eigen huis 82% 80%

Dubbel glas 49% 48%

Isolatie van dak

46% 46%

Isolatiemateriaal in muren 34% 33%

Vloerisolatie Elektrisch koken

29% 30%

Minder verharding (tegels in de tuin) dan voorheen

27% 29% 17% 21%

Zonnepanelen 8% 8%

Groene daken (gras, tuintje) Lage Temperatuur (LT) verwarming

5% 6%

(Combi)warmtepomp

6% 6%

Aardgasvrij maken woning

0% 4%

Infraroodpanelen

1% 1%

PVT panelen; warmte en elektriciteit panelen

1% 1%

Zonneboiler

1% 1%

Pelletkachel

1% 1%

2020 2021

0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90%

6.1.2 Vaker een rommelhoekje met takken en een bijenhotel in de tuin Aan de inwoners van Hilversum is dit jaar net zoals in 2020 gevraagd welke elementen in hun tuin aanwezig zijn die natuur en biodiversiteit kunnen stimuleren. De helft van de inwoners geeft aan één of meerdere bomen in hun tuin te hebben (Figuur 6.2). In vergelijking met 2020 is het aantal inwoners dat een rommelhoekje met takken en herfstblad in de tuin heeft significant toegenomen. Dit geldt ook voor het aantal Hilversummers met een bijenhotel. Van alle aanpassingen in eigen tuin die natuur en biodiversiteit kunnen stimuleren, hebben de minste inwoners een composthoop (7 procent).

Monitor Hilversum 2021

69 van 96

Figuur 6.2 – Aanpassingen in eigen tuin om natuur en biodiversiteit te stimuleren 53% 56% 50% 50% 48% 49% 51% 49%

Struiken Eén of meerdere bomen Vogelhuisje Klimop/klimplanten 38% 39% 36% 37% 36% 36% 33% 34%

Weinig tegels/stenen Een haag Gras Wilde bloemen en kruiden

2020 2021

23% 26% 23% 22% 22% 21%

Rommelhoekje met takken en herfstblad Vijver of vogelbad Niet van toepassing, want ik heb geen tuin

16% 18%

Bijenhotel Composthoop Ik heb een tuin, maar niet zoals… 0%

6% 7% 4% 5%

10%

20%

30%

40%

50%

60%

6.1.3 Meerderheid Hilversummers voor minder intensief beheerd openbaar groen Hilversummers staan positief tegenover een minder intensief beheerbeleid van het openbaar groen, waarbij meer ruimte wordt gegeven aan de natuur (Figuur 6.3). Zes op de tien inwoners staan hier positief tegenover, ongeveer net zoveel als vorig jaar. Ruim een kwart is neutraal en een op de tien inwoners is het niet eens met een minder intensief beheerbeleid. Figuur 6.3 - Hoe staat u tegenover meer natuurlijk ogend (dus minder intensief beheerd) openbaar groen? 6% 11%

Positief Neutraal 27%

57%

Negatief Weet niet

6.1.4 Bekendheid met duurzaamheidslening is toegenomen Het grootste deel van de Hilversummers is nog steeds niet op de hoogte van wat de duurzaamheidslening van de gemeente Hilversum inhoudt (Figuur 6.4). Het aantal inwoners dat er weleens van heeft gehoord is wel significant toegenomen ten opzichte van vorig jaar en ligt nu bijna op dertig procent. In 2016 was dit aandeel nog minder dan twintig procent.

Monitor Hilversum 2021

70 van 96

Figuur 6.4 - Bekendheid met duurzaamheidslening gemeente Hilversum naar jaar 100% 90% 80% 70% 60%

75%

76%

72%

65%

62%

60%

Nee, is mij onbekend

50%

Weleens van gehoord

40%

Ja, is mij bekend

30% 20% 10% 0%

24%

26%

28%

20%

18%

18%

7%

6%

8%

11%

12%

12%

2016

2017

2018

2019

2020

2021

6.1.5 Meer Hilversummers bereid om hun woning aardgasvrij te maken Hilversum zet ook in op energietransitie en heeft de ambitie om op termijn aardgasvrij te zijn. Ruim een kwart van de Hilversummers geeft aan bereid te zijn om te investeren in het aardgasvrij maken van hun woning, zoals isoleren of hun verwarmingssysteem aanpassen. Dit is een significante toename ten opzichte van 2020, toen twee op de tien inwoners hier nog toe bereid was. In Noord-West willen de meeste inwoners maatregelen nemen om hun woning aardgasvrij te maken (een derde). De grootste groep inwoners zegt misschien bereid te zijn om investeringen te doen (44%). Figuur 6.5 – Bereidheid aardgasvrij maken van woning naar ja 100% 90% 80% 70% 60% 50% 40% 30% 20% 10% 0%

33%

33%

31%

Nee 43%

46%

44%

Misschien Ja

24%

21%

26%

2019

2020

2021

Inwoners kregen ook de vraag of zij bekend zijn met de website www.hilversum.nl/aardgasvrij, die praktische informatie levert over het traject van aardgasvrij Hilversum en tips om woningen te verduurzamen. De meeste inwoners kennen de website niet (74%). Het aantal inwoners dat de website al een keer heeft bekeken of er al wel eens van gehoord heeft, is dit jaar wel significant toegenomen in vergelijking met 2020 (van 20 naar 26 procent).

Monitor Hilversum 2021

71 van 96

6.2

Milieuklachten

6.2.1 Minder inwoners die milieuklachten ervaren in Hilversumse Meent Vier op de tien inwoners van Hilversum geven aan milieuklachten te ervaren (Figuur 6.5). Inwoners van Centrum krijgen het vaakst te maken met de gevolgen van milieuproblemen, ruim de helft van de inwoners ervaart hier milieuklachten. Hilversumse Meent is de wijk waar milieuproblemen de minste invloed hebben op inwoners, slechts twee op de tien ervaart milieuklachten. Het aandeel inwoners dat milieuklachten ervaart is in deze wijk substantieel afgenomen ten opzichte van 2020. Figuur 6.6 - Ervaren van milieuklachten naar wijk Centrum

47%

53%

Landelijk gebied

53%

47%

Zuid-Oost

40%

60%

Oost

40%

60%

Zuid-West

40%

60%

Zuid

39%

61%

Noord-Oost

39%

61%

Noord-West

38%

62%

Hilversumse Meent

21%

Gemeente Hilversum

Nee

79% 40%

0%

Ja

20%

60%

40%

60%

80%

100%

De inwoners die wel milieuklachten ervaren, geven aan met name last te hebben van geluidsoverlast veroorzaakt door verkeer (Figuur 6.6). Ruim twintig procent ervaart hier hinder van, net zoveel als vorig jaar. Stank veroorzaakt door auto’s, geluidsoverlast door buren en stank veroorzaakt door iets anders staan op een gedeelde tweede plek. Er hebben zich vrijwel geen veranderingen voorgedaan in de mate waarin milieuklachten worden ervaren. Geluidsoverlast door buren kwam in 2020 wel significant vaker voor dan dit jaar.

Monitor Hilversum 2021

72 van 96

Figuur 6.7 - Meest voorkomende milieuklachten per jaar Ja, geluidsoverlast veroorzaakt door (auto)verkeer Ja, stank veroorzaakt door auto’s (uitlaatgassen)

21% 21% 9% 9% 12%

Ja, geluidsoverlast veroorzaakt door buren

9%

2020

9% 9%

Ja, stank veroorzaakt door iets anders

2021

8% 7%

Ja, andere geluidsoverlast

7% 6%

Ja, andere milieuklachten Ja, geluidsoverlast veroorzaakt door bedrijven

3% 2%

0%

5%

10%

15%

20%

25%

6.2.2 Een derde zou maatregelen nemen voor dieren die in gebouwen wonen Een klein deel van de Hilversummers, namelijk ongeveer tien procent, is bekend met het onderwerp ‘Natuurinclusief Bouwen’. Het is mogelijk om maatregelen te nemen aan en om huizen voor dieren die in gebouwen wonen, zoals de huismus, vleermuis en gierzwaluw. Ruim een derde van de Hilversummers (35%) geeft aan bereid te zijn hier maatregelen voor te nemen. In het landelijke gebied zouden de meeste inwoners dit doen (bijna de helft), in Centrum zijn inwoners hier het minst vaak toe bereid. Figuur 6.8 - Bereidheid nemen maatregelen voor dieren die wonen in gebouwen (percentage ‘ja’ naar wijk) Centrum

30%

43%

28%

Hilversumse Meent

31%

39%

30%

Zuid-West

32%

Zuid-Oost

34%

39%

27%

Oost

35%

36%

29%

Zuid

37%

41%

22%

Noord-Oost

38%

40%

22%

Noord-West

40%

37%

23%

Landelijk gebied

40%

49%

Gemeente Hilversum

14%

35%

0%

10%

37%

39%

20%

30% Ja

Monitor Hilversum 2021

28%

40%

50%

Misschien

Nee

26%

60%

70%

80%

90%

100%

73 van 96

6.2.3 Communicatiecampagne diffuus bodemlood weinig bekendheid onder Hilversummers Afgelopen jaar heeft de gemeente Hilversum een communicatiecampagne gevoerd over diffuus bodemlood, die onder andere informatie bevatte over het gezondheidseffect van lood in de bodem. Aan inwoners is gevraagd over zij iets hebben meegekregen van deze communicatiecampagne. Acht op de tien Hilversummers geven aan dat zij het afgelopen jaar niks over de communicatiecampagne hebben gehoord. Voor inwoners van Hilversumse Meent had deze campagne de minste bekendheid, negen op de tien inwoners geven aan dat ze niets van deze campagne hebben meegekregen. Figuur 6.9 - Bekendheid met campagne diffuus bodemlood (naar wijk) Oost

74%

5%

6%

15% 14%

Centrum

80%

3% 3%

Zuid-Oost

81%

6%

Zuid-West

81%

2% 5%

12%

Zuid

82%

3% 4%

11%

Noord-Oost

82%

5% 3%

9%

Noord-West

85%

3% 3%

9%

4%

10%

Landelijk gebied

89%

11%

Hilversumse Meent

90%

3%3% 5%

Gemeente Hilversum 0% Nee

4% 4%

81%

10%

20%

Ja (afgelopen jaar)

30%

40%

50%

60%

Ik was hiervan al op de hoogte

70%

80%

11%

90%

100%

Weet ik niet meer

6.2.4 Twee derde van de inwoners had geen last van hemelwateroverlast Hilversummers kunnen door hevige regenbuien last krijgen van hemelwateroverlast in hun woning of tuin of directe omgeving. Ongeveer twee derde van alle inwoners geeft aan hier geen last van te hebben gehad, het overige deel heeft er last van gehad in hun woning (11%), tuin (9%) of de directe omgeving, zoals een straat of erf (15%). Van de mensen die te maken hebben gehad met hemelwateroverlast, geeft ongeveer 35 procent aan hier ook schade van te hebben ondervonden, waarvan 13 procent ook met financiële consequenties. In 2019 is er ook een aantal vragen4 gesteld over schade aan de woning als gevolg van zware regenval. Destijds gaf 15 procent van de inwoners aan schade aan de woning te hebben gehad. Inwoners van Hilversumse Meent gaven het minst vaak aan dat zij het afgelopen jaar last hebben gehad van hemelwateroverlast (74%).

4

De vraagstelling in 2019 was anders dan in 2021, waardoor de resultaten niet direct vergelijkbaar zijn. In 2019 is gevraag naar: 1) heeft u in het afgelopen jaar schade ondervonden aan uw woning als gevolg van zware regenval?; 2) waar was de schade? (begane grond, kelder, andere ruimtes/tuin of wil niet zeggen); 3) heeft u de schade ingediend bij de verzekering?: 4) kunt u een inschatting van het totale schadebedrag (in euro’s)?

Monitor Hilversum 2021

74 van 96

Veiligheid

Monitor Hilversum 2021

75 van 96

7

Veiligheid

Dit hoofdstuk geeft onder andere een overzicht van het aandeel bewoners dat de afgelopen twaalf maanden slachtoffer is geworden van verschillende vormen van criminaliteit en overlast (paragraaf 7.1). Daarna gaan we in op het veiligheidsgevoel in de buurt (paragraaf 7.2) en buiten de buurt (paragraaf 7.3). Het hoofdstuk sluit af met de ervaren vuurwerkoverlast (paragraaf 7.4).

• • •

•

• • •

•

•

7.1

Drie op de tien Hilversummers zijn slachtoffer geweest van een delict of voorval, significant minder dan in 2020. De meeste inwoners werden slachtoffer van vernieling van auto of diefstal van autoonderdelen of diefstal van fiets of ze werden lastiggevallen door een verward persoon. Bijna negen op de tien Hilversummers voelen zich meestal of altijd veilig in de eigen buurt. In Zuid-West zijn de veiligheidsgevoelens significant toegenomen in vergelijking met 2020. Ruim een kwart van de inwoners van Hilversum geeft aan dat er sociaal onveilige plekken zijn in de eigen buurt, hetzelfde aandeel als vorig jaar. In Zuid-Oost en Hilversumse Meent is het aantal inwoners dat vindt dat er onveilige plekken zijn significant afgenomen ten opzichte van 2020. Ruim de helft van de Hilversummers voelt zich tijdens het uitgaan veilig in het centrum. Zeven op de tien inwoners voelen zich veilig in de andere wijken van Hilversum, dit is ongeveer hetzelfde als in 2020. In de top drie van meest genoemde situaties en problemen staan (1) winkels waar bijna nooit klanten komen maar toch blijven bestaan, (2) andere verdachte situaties met betrekking tot een voertuig en (3) buurtbewoners die denken dat ze alles kunnen maken zonder gestraft te worden. Iets meer dan de helft van de inwoners geeft aan ondermijning (vermoedelijk) te herkennen.

De meeste inwoners zouden deze signalen melden bij de politie (zeven op de tien), het aantal mensen dat dit zou melden bij Meld Misdaad Anoniem is significant afgenomen. In 2021 gaf een meerderheid van de Hilversummers aan (een beetje) overlast te ervaren van particulier vuurwerk. Inwoners van Centrum en Zuid-Oost ervaren significant minder overlast van vuurwerk dan in de wijken Zuid-West en Noord-Oost.

Veiligheid algemeen

7.1.1 Minder slachtoffers van delicten of voorvallen Drie op de tien Hilversummers zijn in 2021 slachtoffer geweest van een delict of voorval (Figuur 7.1). Dit aandeel is significant afgenomen ten opzichte van 2020 (33%). De wijken met de hoogste percentages slachtofferschap zijn het landelijk gebied en Oost, zij zitten boven het gemiddelde. In Hilversumse Meent zijn het afgelopen jaar de minste inwoners slachtoffer geworden van een delict of voorval, twee op de tien geven aan hier een ervaring mee te hebben gehad.

Monitor Hilversum 2021

76 van 96

Figuur 7.1 - Slachtofferschap naar wijk Hilversumse Meent

21%

79%

Noord-West

25%

75%

Zuid-West

28%

72%

Centrum

29%

71%

Zuid-Oost

29%

71%

Zuid

30%

70%

Noord-Oost

30%

70%

Oost

34%

66%

Landelijk gebied

35%

65%

Gemeente Hilversum

30%

0%

20%

Wel slachtoffer Geen slachtoffer

70%

40%

60%

80%

100%

Diefstal van fiets en vernieling aan auto staan in 2021 net zoals vorig jaar in de top 5 van slachtofferschap delicten en voorvallen. In 2019 en 2020 was onbeschoft gedrag het delict waar de meeste Hilversummers slachtoffer van waren geworden. Dit type delict is dit jaar niet meegenomen in de vragenlijst. Bijna een op de tien inwoners is in het afgelopen jaar slachtoffer geworden van vernieling aan hun auto of diefstal van auto-onderdelen. Een kleiner deel van de inwoners was slachtoffer van een ander delict, hier noemen inwoners onder andere vormen van online criminaliteit zoals phishing, of gevaarlijk rijgedrag. Figuur 7.2 - Top 5 vormen van slachtofferschap delicten en voorvallen per jaar Vernieling aan uw auto/diefstal onderdelen van uw auto Lastiggevallen door perso(o)n(en) met verward gedrag

8% 8% 7%

2020

5%

Diefstal eigen fiets

6%

2021

3%

Digitale criminaliteit of cybercrime

6% 4% 4%

Ander delict/voorval 0%

5%

10%

15%

20%

Veel voorvallen worden niet aangegeven of gemeld bij de politie of een andere instantie. Hieronder is voor de top 5 vormen van slachtofferschap weergegeven hoe groot het deel is dat is aangegeven of gemeld bij de politie of een andere instantie: • Vernieling aan uw auto/diefstal onderdelen van uw auto (29%); • Lastiggevallen door perso(o)n(en) met verward gedrag (17%); • Diefstal eigen fiets (41%); • Digitale criminaliteit of cybercrime (55%); • Ander delict/voorval (46%).

Monitor Hilversum 2021

77 van 96

Aan alle inwoners die in de afgelopen 12 maanden slachtoffer zijn geweest van een delict of voorval, maar hier geen aangifte of melding van hebben gedaan bij de politie, is gevraagd waarom zij dit niet hebben gedaan. Het antwoord dat ‘het toch niets helpt’ is het vaakst gegeven, namelijk in ruim veertig procent van de gevallen. Daarna volgen de antwoorden ‘het was niet zo belangrijk’ (28%), ‘dit is geen zaak voor de politie’ (14%) en ‘andere reden’ (13%). Antwoorden bij ‘andere reden’ zijn bijvoorbeeld dat er geen dader is gevonden en dat de slachtoffers geen bewijs hebben of niet weten wie het gedaan heeft.

7.2

Veiligheidsgevoel in de buurt

7.2.1 Bijna negentig procent van de Hilversummers voelt zich veilig in eigen buurt Bijna negen op de tien inwoners van Hilversum voelen zich meestal of altijd veilig in de eigen buurt (87%). In Centrum voelen inwoners zich het minst vaak veilig (80%), in het landelijke gebied (100%) en Zuid (95%) geven inwoners het vaakst aan dat zij zich veilig voelen in hun buurt. Bij het landelijk gebied moet men wel onthouden dat de steekproef voor deze wijk relatief klein is, wat invloed heeft op de resultaten. In Zuid-West voelen inwoners zich significant vaker veilig dan in 2020. Figuur 7.3 - Veiligheidsgevoel in de buurt Landelijk gebied

100%

0%

Zuid

95%

5%

Hilversumse Meent

93%

7%

Noord-West

91%

9%

Zuid-West

88%

12%

Zuid-Oost

88%

12%

Noord-Oost

85%

15%

Oost

83%

17%

Centrum

80%

20%

Gemeente Hilversum

Monitor Hilversum 2021

20%

40%

Niet altijd

13%

87%

0%

Meestal/altijd

60%

80%

100%

78 van 96

Figuur 7.4 - Veiligheidsgevoel in de buurt naar jaar 100%

80%

60%

85%

86%

84%

86%

87%

87%

meestal/altijd niet altijd

40%

20% 15%

14%

14%

16%

13%

13%

2016

2017

2018

2019

2020

2021

0%

7.2.2 Minder inwoners van Zuid-Oost en Hilversumse Meent zien onveilige plekken in de buurt Ruim een kwart van de inwoners van Hilversum is van mening dat er sociaal onveilige plekken zijn in de eigen buurt. Dit is niet veranderd in vergelijking met vorig jaar. In Centrum en ZuidWest oordelen inwoners het vaakst dat er sociaal onveilige plekken zijn (beide 33%). In ZuidOost en Hilversumse Meent is het aantal inwoners dat vindt dat er onveilige plekken zijn significant afgenomen ten opzichte van 2020 (toen respectievelijk 25% en 23%). Welke plekken precies de sociaal onveilige plekken zijn volgens inwoners is te vinden in de bijlage open antwoorden. Hier staan deze antwoorden per wijk geordend. Figuur 7.5 – Sociaal onveilige plekken in de buurt Hilversumse Meent

88%

12%

Landelijk gebied

86%

14%

Zuid-Oost

82%

18%

Zuid

81%

19%

Noord-West

73%

27%

Noord-Oost

Nee

72%

28%

Ja

Oost

67%

33%

Zuid-West

66%

34%

Centrum

66%

34%

Gemeente Hilversum

73%

0%

Monitor Hilversum 2021

20%

40%

27%

60%

80%

100%

79 van 96

7.2.3 Ruim de helft van de inwoners zegt ondermijnende criminaliteit te kunnen herkennen Inwoners is een groot aantal verdachte situaties en andere buurtproblemen voorgelegd waarvan zij konden aangeven of ze zeker weten dat dit in de buurt voorkomt, vermoeden dat dit in de buurt voorkomt of waarvan ze denken dat het niet voorkomt in de buurt (Figuur 7.6). In de top 3 van meest genoemde situaties en problemen staan (1) winkels waar bijna nooit klanten komen maar die toch blijven bestaan, (2) andere verdachte situaties met betrekking tot een voertuig en (3) buurtbewoners die denken dat ze alles kunnen maken zonder gestraft te worden. Vorig jaar was er een andere top 3 (inbraak, vernieling van auto’s en diefstal van fietsen), maar naar deze items is dit jaar niet gevraagd. Figuur 7.6 - (verdachte) situaties en buurtproblemen (percentage ‘dat vermoed ik en ‘dat weet ik zeker’) Winkels waar (bijna) nooit klanten komen, maar die wel blijven bestaan

6%

15%

50%

30%

Een andere verdachte situatie m.b.t. een auto of een ander voertuig

6%

14%

50%

30%

Buurtbewoners die denken dat ze alles kunnen maken zonder gestraft te worden

5%

14%

52%

29%

Dealen van harddrugs (zoals XTC of cocaïne) 4% 13%

51%

32%

Buurtbewoners die dure spullen of autos bezitten, 5% 12% waarvan je zou verwachten dat ze die niet kunnen…

54%

29%

Verwaarloosde woningen die door huisjesmelkers voor 4% 11% extreem hoge huurprijzen verhuurd worden

52%

34%

Horecagelegenheden waar criminelen elkaar 2% 9% ontmoeten

55%

35%

Buurtbewoners die een hennepplantage in huis hebben 1%6%

56%

37%

Handel in gestolen spullen of voertuigen (heling) 1%6%

58%

35%

Buitenlandse arbeiders die worden uitgebuit door 1%5% slechte werk- en leefomstandigheden

59%

35%

Buurtbewoners die in het bezit zijn van een vuurwapen 1% 4%

56%

39%

Horecagelegenheden of andere locaties waar illegaal 1% 3% gegokt wordt

58%

38%

Verdacht uitziende pakketjes / ladingen die werden 1% 3% opgehaald of geleverd bij een woning of een bedrijf

61%

36%

Bedrijven of (leegstaande) panden waar drugs worden 0% 2% gemaakt (drugslabs)

60%

37%

Illegale prostitutie 0% 1%

65%

34%

0% Ja, dat weet ik zeker

Monitor Hilversum 2021

Ja, dat vermoed ik

20% Nee

40%

60%

80%

100%

Weet niet/geen mening

80 van 96

Het thema voor deze vraag is ‘ondermijning’. Het gaat om de verdachte situaties die kunnen duiden op ondermijnende criminaliteit: dat wil zeggen criminaliteit die de legale en beoogde werking van het samenlevingssysteem aantast5. Ruim de helft van de inwoners geeft aan ondermijning te herkennen (25%) of vermoedelijk te herkennen (37%). Het aandeel inwoners dat zegt ondermijning vermoedelijk te herkennen is hiermee toegenomen ten opzichte van 2020, toen was dit nog 32 procent. Het percentage dat ondermijnende criminaliteit zeker herkent, is onveranderd gebleven. Iets minder dan vier op de tien inwoners zeggen deze signalen van ondermijning niet te herkennen. De meeste inwoners zouden deze signalen melden bij de politie (zeven op de tien), anderen zouden hiervoor naar Meld Misdaad Anoniem (20%), de gemeente (4%) of een andere plek gaan (5%). Meld Misdaad Anoniem werd in 2020 significant vaker genoemd.

7.3

Veiligheidsgevoel buiten de eigen buurt

7.3.1 Groei in perceptie van veiligheid tijdens uitgaan in centrum Ruim de helft van de Hilversummers voelt zich tijdens het uitgaan veilig in het centrum van Hilversum (Figuur 7.7). Vorig jaar lag het aandeel inwoners met een veilig gevoel tijdens het uitgaan significant hoger. Significant meer inwoners hebben hier ‘niet van toepassing’ geantwoord, wat wellicht verklaard kan worden doordat men door de coronacrisis minder is uitgegaan. Figuur 7.7 - Gevoel van veiligheid in centrum tijdens uitgaan naar jaar 100% 90% 80%

37%

33%

70% 60% 50%

15%

15%

29%

13%

35%

25% 13%

11%

30%

13%

Nee

40% 30% 20%

Niet van toepassing

48%

51%

2016

2017

58%

54%

2018

2019

62%

57%

2020

2021

Ja

10% 0%

7.3.2 Veiligheidsgevoel van Hilversummers in andere wijken onveranderd Zeven op de tien inwoners voelen zich veilig in de andere wijken van Hilversum. Dit is gelijk aan het aandeel in het voorgaande jaar.

5

Van der Steen et al., 2016. Uit Landelijk Beeld van ondermijnende criminaliteit (LIEC, 2019, p.5).

Monitor Hilversum 2021

81 van 96

Figuur 7.8 - Gevoel van veiligheid in andere wijken van Hilversum naar jaar 100% 90% 80%

20%

14%

17% 6%

5%

19%

22%

21%

8%

8%

5% 6%

70% 60%

Niet van toepassing

50% 40%

Nee 74%

77%

81%

2016

2017

2018

Ja

75%

70%

70%

2019

2020

2021

30% 20% 10% 0%

7.4

Vuurwerkoverlast

7.4.1 Mate van vuurwerkoverlast onveranderd ten opzichte van vorig jaar In 2021 gaf een meerderheid van de Hilversummers aan (een beetje) overlast te ervaren van particulier vuurwerk (Figuur 7.9). Dit aandeel is vrijwel onveranderd in vergelijking met 2020. Tussen de wijken zijn wel wat verschillen zichtbaar. In Zuid-Oost vinden inwoners particulier vuurwerk het minst overlastgevend (48%). Inwoners van Centrum en Zuid-Oost ervaren significant minder overlast van vuurwerk dan in de wijken Zuid-West en Noord-Oost. Figuur 7.9 - Overlast van particulier vuurwerk naar wijk Centrum

14%

38%

48%

Zuid-Oost

11%

40%

49%

Zuid

15%

Zuid-West

40%

20%

44% 43%

38%

Noord-West

15%

Hilversumse Meent

16%

40%

44%

Beetje

Oost

16%

39%

45%

Nee

38%

48%

Noord-Oost

21%

Landelijk gebied

20%

32%

48%

Gemeente Hilversum 2020

18%

38%

44%

Gemeente Hilversum 2021

14%

41%

44%

0%

Monitor Hilversum 2021

40%

20%

40%

Ja

39%

60%

80%

100%

82 van 96

Bestuur en publieke dienstverlening

Monitor Hilversum 2021

83 van 96

8

Bestuur en publieke dienstverlening

Dit hoofdstuk beschrijft de ervaringen en visies van Hilversummers met en van de gemeente Hilversum. In paragraaf 8.1 wordt aandacht besteed aan de interactie tussen de gemeente Hilversum en burgers, en burgerparticipatie. In paragraaf 8.2 wordt de visie van Hilversummers op de gemeentelijke dienstverlening weergegeven. Paragraaf 8.3 gaat over hoe Hilversummers de communicatie van en naar de gemeente Hilversum ervaren. Paragraaf 8.4 geeft de ervaringen die Hilversummers hebben met het Sociaal Plein weer.

Monitor Hilversum 2021

84 van 96

• •

•

•

•

• • •

• •

• • •

•

•

Ongeveer een derde van de inwoners heeft veel vertrouwen in de manier waarop de gemeente Hilversum bestuurd wordt. In een aantal stellingen over de dienstverlening en communicatie door de gemeente zijn inwoners het vaakst eens met de stelling dat de overheid hen tijdig over gemeentelijke plannen informeert (zes op de tien). Het kleinste deel van de inwoners is het eens met de stellingen dat de gemeente doet wat ze zegt en dat ze luistert naar haar inwoners. In vergelijking met 2020 is een significant groter aantal Hilversummers het eens met de stelling dat de gemeente haar inwoners voldoende betrekt bij plannen en haar burgers tijdig informeert. Een kwart van de inwoners zet zich in voor de leefbaarheid in de eigen buurt. In NoordWest zetten inwoners zich het vaakst in voor leefbaarheid in de buurt, de minst actieve burgers op het gebied van leefbaarheid zien we in Centrum. De helft van de inwoners zegt zich in de toekomst (misschien) actief te willen inzetten voor de leefbaarheid van hun buurt. Het percentage van deze groep dat zich ‘misschien’ wil inzetten, is significant lager dan in 2020. Inwoners geven de gemeente Hilversum gemiddeld een 7,2 voor haar dienstverlening. Deze beoordeling is niet significant anders dan vorig jaar. Hilversummers waarderen de digitale dienstverlening gemiddeld met een 7,0. Vorig jaar lag deze waardering significant hoger (7,2).

Het aantal inwoners dat vindt dat zij voldoende op de hoogte worden gehouden tijdens het verloop van afhandelingen en het voorleggen van aanvragen gemakkelijk is, is significant afgenomen in vergelijking met vorig jaar. Hilversummers zijn dit jaar minder positief over verschillende aspecten omtrent de communicatie van de gemeente. Net als vorig jaar zijn inwoners het meest te spreken over de begrijpelijkheid en leesbaarheid van de gemeentelijke informatie, tevredenheid over de informatie op de gemeentelijke website is significant afgenomen. Een meerderheid van de inwoners heeft nog nooit gehoord van de wettelijke verplichting voor digitale toegankelijkheid, voor drie op de tien Hilversummers is dit wel het geval. Een kwart zegt dat de gemeentelijke website voldoende digitaal toegankelijk is, een meerderheid weet onvoldoende om hierover te kunnen oordelen. Het gebruik van de diensten van het Sociaal Plein is gelijk gebleven, ongeveer drie op de tien inwoners maken weleens gebruik van de diensten van Sociaal Plein. In Hilversumse Meent maken inwoners het minst vaak gebruik van de diensten. De inwoners van Hilversum geven in 2021 de dienstverlening van het Sociaal Plein een rapportcijfer 7,0, dit is vergelijkbaar met de 6,9 in 2020. In Zuid-Oost en Zuid zijn de beoordelingen die inwoners geven significant gestegen.

Een meerderheid van de inwoners is tevreden over de dienstverlening van Sociaal Plein. Het meest positief zijn inwoners over de klantvriendelijkheid van de medewerkers (77%).

Monitor Hilversum 2021

85 van 96

8.1

Interactie gemeente burger & participatie

8.1.1 Een op de drie inwoners heeft veel vertrouwen in gemeentebestuur Ongeveer een derde van de inwoners heeft (heel) veel vertrouwen in de manier waarop de gemeente Hilversum wordt bestuurd (31%). Dit is iets minder dan vorig jaar. De grootste groep inwoners geeft aan niet veel en ook niet weinig vertrouwen te hebben in het bestuur van de gemeente (32%), dit is hetzelfde als vorig jaar. Minder dan een tiende (8%) heeft weinig tot geen vertrouwen, dit is ook vrijwel gelijk aan vorig jaar (7%). Al met al is het vertrouwen stabiel gebleven. Figuur 8.1 - Vertrouwen in manier waarop gemeente bestuurd wordt naar jaar 100% 90% 80%

32%

31%

29%

34%

37%

26%

33%

31%

70% (Heel) veel

60% 50%

36%

37%

32%

32%

Weinig tot geen

40% 30%

Niet veel/niet weinig

8%

8%

10%

12%

7%

8%

24%

26%

24%

24%

27%

29%

2016

2017

2018

2019

2020

2021

Weet niet/geen mening

20% 10% 0%

8.1.2 Meer inwoners vinden dat gemeente burgers tijdig informeert en voldoende betrekt bij plannen We hebben inwoners gevraagd om een aantal stellingen over de dienstverlening en communicatie door de gemeente te beoordelen. Inwoners zijn het vaakst eens met de stelling dat de overheid hen tijdig over gemeentelijke plannen informeert (zes op de tien). Daarna volgt de stelling dat de overheid een beroep doet op buurtbewoners om zelf een bijdrage te leveren aan de leefbaarheid van de buurt. Het kleinste deel van de inwoners is het eens met de stellingen dat de gemeente doet wat ze zegt en dat ze luistert naar haar inwoners (minder dan veertig procent). In vergelijking met 2020 is een significant groter aantal Hilversummers het eens met de stelling dat de gemeente haar inwoners voldoende betrekt bij plannen en haar burgers tijdig informeert.

Monitor Hilversum 2021

86 van 96

Figuur 8.2 - Stellingen over interactie gemeente inwoner De gemeente stimuleert buurtbewoners om zich in te zetten voor de leefbaarheid van de buurt

18%

42%

De gemeente ondersteunt burgerinitiatieven op het gebied van leefbaarheid voldoende

12%

De gemeente doet een beroep op de buurtbewoners om zelf een bijdrage te leveren aan leefbaarheid

16%

De gemeente informeert burgers doorgaans tijdig over gemeentelijke plannen in de buurt

16%

De gemeente betrekt inwoners voldoende bij haar plannen, activiteiten en voorzieningen

19%

De gemeente luistert naar de mening van haar inwoners

22%

46% 50%

Oneens

59%

Eens

De gemeente doet wat ze zegt

46% 38%

14%

20%

10%

38%

0%

10%

20%

30%

40%

50%

8.1.3 Een kwart van de inwoners werkt actief mee aan de leefbaarheid in de buurt Een kwart van de inwoners zet zich in voor de leefbaarheid in de eigen buurt, waarvan een fractie van drie procent zich op intensieve wijze inzet (Figuur 8.3). Dit is ongeveer gelijk aan het aandeel vorig jaar. In Noord-West zetten inwoners zich het vaakst in voor leefbaarheid in de buurt, namelijk vier op de tien. De minst actieve burgers op het gebied van leefbaarheid zien we in Centrum (19%). Hier is sprake van een afname ten opzichte van 2020, toen ruim een kwart zich hier nog inzette voor leefbaarheid in de buurt. Iets meer dan de helft van de inwoners (53%) zegt dat er een mogelijkheid is dat ze zich in de toekomst actief zullen (blijven) inzetten om de leefbaarheid in hun buurt te verbeteren. Een kwart van de inwoners zegt hier ‘nee’. Dit aandeel ligt significant hoger dan in 2020. Figuur 8.3 - Inzet leefbaarheid in de buurt naar wijk Noord-West

6%

Noord-Oost 4%

32%

60%

22%

68%

Centrum 3%

16%

76%

Zuid-West 3%

17%

74%

Zuid 3%

19%

74%

Oost 3%

23%

65%

Landelijk gebied 2%

22%

65%

Hilversumse Meent 2%

25%

66%

Zuid-Oost 1%

23%

70%

Gemeente Hilversum 3%

22%

69%

0%

Monitor Hilversum 2021

20%

40%

60%

Intensief Een beetje (Vrijwel) nooit

80%

100%

87 van 96

8.2

Dienstverlening

Dienstverlening gemeente krijgt een ruim voldoende, onveranderd ten opzichte van 2020 Aan inwoners die in het afgelopen jaar contact hebben gehad met de gemeente (39%) is gevraagd hoe zij de dienstverlening waarderen. Zij geven gemiddeld een 7,2. Deze beoordeling is niet significant anders dan vorig jaar. Tussen 2016 en 2020 zijn inwoners niet van mening veranderd over de beoordeling van de dienstverlening van de gemeente, alleen in 2018 was het oordeel iets lager dan in andere jaren. Inwoners van het landelijk gebied geven het hoogste cijfer (7,9), in Noord-Oost is de beoordeling het laagst (6,8). Figuur 8.4 - Waardering dienstverlening gemeente naar jaar (basis: inwoners die contact hadden met gemeente) 10 8

7,3

7,3

7,1

7,3

7,3

7,2

2016

2017

2018

2019

2020

2021

6 4 2 0

De digitale dienstverlening wordt gemiddeld met een 7,0 gewaardeerd, vorig jaar lag deze waardering significant hoger (7,2). 8.2.1

Inwoners minder positief over informatievoorziening tijdens afhandeling en gemak van het voorleggen van de aanvraag De inwoners van Hilversum zijn gevraagd in hoeverre men het eens was met een aantal stellingen die te maken hebben met de dienstverlening van de gemeente. De meeste inwoners, namelijk acht op de tien, waren het eens met de stelling dat zij uiteindelijk kregen wat ze wilden. Inwoners vonden ook vaak dat zij op een prettige manier werden geholpen en het aanvragen of voorleggen gemakkelijk was. Inwoners vinden het minst vaak dat zij voldoende op de hoogte werden gehouden van het verloop van de afhandeling (67%). Vorig jaar waren significant meer inwoners het eens met deze stelling (73%). Dit geldt ook voor het aantal inwoners dat het voorleggen van de aanvraag gemakkelijk vond.

Monitor Hilversum 2021

88 van 96

Figuur 8.5 - Stellingen dienstverlening (basis: inwoners die contact hadden met gemeente)

Ik kreeg uiteindelijk wat ik wilde

10%

80%

Ik ben op een prettige manier geholpen

8%

77%

Ik vond het aanvragen of voorleggen makkelijk

12%

77%

De tijd die de afhandleing in beslag nam was acceptabel

15%

72%

Ik heb een passend antwoord op mijn vraag gekregen

9%

71%

Ik werd voldoende op de hoogte gesteld of gehouden van het verloop van de afhandeling

14%

67%

Oneens

20%

8.3

0%

20%

40%

Eens

60%

80%

100%

Communicatie

8.3.1 Hilversummers meest positief over begrijpelijkheid van gemeentelijke informatie Hilversummers zijn, in vergelijking met 2020, minder positief over verschillende aspecten omtrent de communicatie van de gemeente (Figuur 8.6). Net als vorig jaar zijn inwoners het meest te spreken over de begrijpelijkheid en leesbaarheid van de gemeentelijke informatie (56%). Daarentegen vinden inwoners het minst vaak dat de informatie op de gemeentelijke website goed is, vier op de tien inwoners zijn het hiermee eens. In 2020 was dit aandeel significant groter. Figuur 8.6 - Stellingen communicatie gemeente (percentage ‘eens’) Gemeentelijke informatie is in het algemeen makkelijk te lezen en te begrijpen

56%

De gemeente geeft in het algemeen duidelijke informatie

55% 52%

De gemeente gebruikt heldere taal

54% 50%

Ik kan gemakkelijk aan gemeentelijke informatie komen

54% 50%

61%

De gemeentelijke informatie via de lokale kranten is goed

2021

46% 44%

De informatie op de op de gemeentelijke website is goed

44% 41%

0%

Monitor Hilversum 2021

2020

10%

20% 30% 40% 50% 60% 70%

89 van 96

8.3.2 Meerderheid onbekend met het concept ‘digitale toegankelijkheid’ Vanaf 2020 is het wettelijk verplicht dat de digitale uitingen van de overheid, en dus ook van de gemeente Hilversum, toegankelijk moeten zijn voor iedereen. Het gaat hier bijvoorbeeld om mensen die blind of slechtziend, laaggeletterd of doof zijn. Aan Hilversummers is dit jaar voor het eerst gevraagd of zij al eens eerder iets hebben gehoord of gelezen over digitale toegankelijkheid en de verplichting hiervan voor overheidsinstanties. Drie op de tien inwoners geven aan dat dit het geval is, een meerderheid heeft er nog niet eerder over gehoord of gelezen. Aan Hilversummers is bovendien gevraagd of zij vinden dat de website van de gemeente digitaal toegankelijk genoeg is. Een meerderheid geeft aan dat zij hier onvoldoende van weten om er een oordeel over te kunnen geven. Een kwart zegt dat de gemeentelijke website voldoende digitaal toegankelijk is, een fractie (5%) vindt van niet. Figuur 8.7 – Digitale toegankelijkheid van de gemeentelijke website(s)

Ja 24%

Soms wel, soms niet 50%

Nee

21%

Ik weet hier onvoldoende vanaf om dit te kunnen beoordelen / geen ervaring mee

5%

8.4

Sociaal Plein

8.4.1 Bekendheid en gebruik dienstverlening Sociaal Plein gelijk gebleven Het Sociaal Plein van de gemeente Hilversum biedt inwoners hulp op het gebied van inkomen, werk en (jeugd)zorg. Dit jaar geeft 55 procent van de inwoners aan bekend te zijn met Sociaal Plein, ongeveer net zoveel als in 2020. Het gebruik van de diensten van het Sociaal Plein is ten opzichte van eerdere jaren gelijk gebleven, ongeveer drie op de tien inwoners maken weleens gebruik van de diensten van Sociaal Plein (Figuur 8.8).

Monitor Hilversum 2021

90 van 96

Figuur 8.8 - Gebruik Sociaal Plein naar jaar (percentage van inwoners bekend met sociaal plein) 100% 80%

27%

28%

29%

31%

60% 40%

Ja 73%

69%

71%

72%

2018

2019

2020

2021

Nee

20% 0%

In Hilversumse Meent maken inwoners het minst vaak gebruik van de diensten van Sociaal Plein (Figuur 8.9). In geen enkele wijk is het gebruik significant veranderd ten opzichte van 2020. Figuur 8.9 - Gebruik Sociaal Plein naar wijk Landelijk gebied

53%

47%

Noord-Oost

33%

67%

Oost

30%

70%

Zuid-West

29%

71%

Centrum

27%

73%

Zuid

27%

73%

Zuid-Oost

23%

77%

Noord-West

22%

78%

Hilversumse Meent

19%

81%

Gemeente Hilversum

28%

0%

20%

Ja Nee

72%

40%

60%

80%

100%

120%

De inwoners van Hilversum geven in 2021 de dienstverlening van het Sociaal Plein een rapportcijfer 7,0, dit is vergelijkbaar met de 6,9 in 2020. In Zuid-Oost (van een 6,7 naar een 7,5) en Zuid (van een 6,7 naar een 7,3) geven inwoners dit jaar een significant hoger cijfer.

Monitor Hilversum 2021

91 van 96