Bijlage 2 Gebiedsagenda Hilversum Zuidwest

figuur 10 Koele plekken en afstanden. (bron: www.klimaateffectatlas.nl aug 2024).

Het liefst wordt het water opnieuw gebruikt, waar mogelijk zakt het in de grond of wordt het langzaam afgevoerd (Gemeentelijke Watermanagementplan 2021-2026 en richtlijn duurzaam bouwen MRA). Op plekken waar het water niet in de grond kan zakken door een hoge grondwaterstand, wordt het regenwater opgevangen en vertraagd afgevoerd naar het hemelwaterriool. • De Gemeente en Waterschap onderzoeken samen waar de vuilwaterafvoer verruimd moet worden om meer vuil water af te kunnen voeren. Dit is onderdeel van het project Systeemoverzicht Stedelijk Water (SSW). Hieruit volgen mogelijk aanpassingen aan het vuilwaterriool op Zuidwest.

 25

6 Veilige, aantrekkelijke en sociale werkplek

figuur 11 Visiekaart Veilige, aantrekkelijke en sociale werkplek.

In 2040 is Bedrijvenpark Hilversum Zuidwest een aantrekkelijke en gezellige plek om te werken. Ondernemers, medewerkers, bezoekers, bewoners, omwonenden, de gemeente en belanghebbenden, werken en leven hier samen met en naast elkaar. Bankjes met groen eromheen en goede wandelroutes zorgen niet alleen voor meer contact tussen mensen, maar ook voor een ontspannen sfeer waarin mensen makkelijker kunnen samenwerken. Wat moet er in grote lijnen gebeuren om dit doel te bereiken? Om een veilige, fijne en sociale werkplek te maken, wordt het volgende gedaan: • Het eerste visitekaartje van Hilversum Zuidwest zijn de gebouwen, gevels en het groen bij de ingangen van Hilversum Zuidwest en langs de grotere wegen. Een aantrekkelijk en eenduidig Hilversumse sfeer is uitgewerkt met voorbeelden in het Inspiratieboek. • Bij de ingangen en centrale punten komt nieuwe bewegwijzering. • Met een onderzoek wordt duidelijk of er vraag is naar een ondernemershuis, een centrale plek voor samenwerkingen en activiteiten van deze gebiedsagenda. • Bij de haven liggen kansen voor plekken die goed te zien zijn, zoals de bocht in de Zuiderloswal. Daar is het water van de haven echt te beleven. Het is dan ook een fijne plek om bijvoorbeeld je lunch te eten. • De erger wordende rommel op Zuidwest wordt aangepakt door elkaar erop aan te spreken.

Daarnaast gaat de gemeente ervoor zorgen dat de openbare ruimte minder verkeerd gebruikt wordt, door te controleren. Dit is ook belangrijk voor de bewoners op en naast het bedrijvenpark. • Op een aantal plekken is al horeca aanwezig, zoals bij Hilverzorg. Meer lichte horeca op Zuidwest kan zorgen voor meer levendigheid. Het is wel belangrijk dat de horeca ondersteunend is aan de bedrijvigheid en ondernemers op Zuidwest. Het is niet de bedoeling dat dit bezoekers vanuit de omgeving aantrekt. • Om de veiligheid te verbeteren, wordt het convenant Veilig Ondernemen vernieuwd. Daarin staan afspraken over de veiligheid, zoals over ondermijning, cameratoezicht en overlast. Ook worden de werkafspraken met de politie vernieuwd.

 26

7 Duidelijk Hilversums

figuur 12 Informatiekaart Duidelijk Hilversums.

In 2040 is Bedrijvenpark Hilversum Zuidwest duidelijk Hilversums. De (familie)bedrijven die hier vaak al jaren zitten, vertellen een verhaal. Op het park wordt met de handen gewerkt. Dat is iets om trots op te zijn. Ook de oude cultuur en geschiedenis dragen bij aan het verhaal en de identiteit van dit gebied. Het havengebied, de oude roeivereniging en de vroegere drukkerij De Boer met sheddaken, zijn maar een paar voorbeelden. Deze plekken vertellen het verhaal van Hilversum Zuidwest van haven tot bedrijventerrein. De belangrijke landschappelijke structuren zoals de Gooise Vaart en het Slangenpad, vormen een herkenbare verbinding met de omgeving en dragen bij aan de Hilversumse sfeer. Het Hilversumse groen met veel verschillende soorten bomen zorgen voor de unieke uitstraling van Hilversum Zuidwest. Wat moet er in grote lijnen gebeuren om dit doel te bereiken? Om het Bedrijvenpark aantrekkelijker en duidelijk Hilversums te maken, wordt gewerkt aan het beter zichtbaar en bekender maken van waardevolle cultuurhistorische elementen (zoals in beeld gebracht met de Cultuurhistorische inventarisatie in 2024). Dit betekent: • Het herstellen van oude routes, zoals het Slangenpad en de verbinding van het Kininelaantje over het Hilversums Kanaal naar de Vreelandseweg. Deze routes zijn een logische basis om de bereikbaarheid op Zuidwest en om de verbinding met de omgeving te verbeteren.

• Het delen van de verhalen over cultuurhistorische elementen door bordjes met informatie. Het gaat hier om monumenten en bijzondere gebouwen, zoals de sheddaken van de vroegere drukkerij De Boer, maar familiebedrijven die al jarenlang in Hilversum Zuidwest zitten en monumenten zoals als de Joodse begraafplaats en Begraafplaats Berestein.

 27

Voorbeeldroute met borden met informatieve teksten: Over de Hondenbrug bij de Oude Haven komen we bij de Bodemanstraat. Aan de Loosdrechtseweg stond daar de oude buitenplaats met villa Hebron. Dit is de oude stoomspinnerij en weverij aan het water.

De fabrikant bouwde het Rode Dorp voor zijn werknemers. Het afbranden van de fabriek betekende dat veel mensen werkeloos werden. Hier is in de jaren dertig een woonwijk gebouwd.

foto 6 Van links naar rechts: Hondenbrug, Villa Hebron, Oude Stoomspinnerij en het Rode Dorp. We komen langs de Joodse Begraafplaats, die een lange geschiedenis heeft van verplaatsingen. We zien de huizen van de mooie Wezellaan en daar achter de Hindelaan met middenstandswoningen. Het bosje van Zeverijn is overgebleven van het oude groen en bos. Rechts zien we de achterkant van de oude drukkerij de Boer van Dudok. Met vlak bij het gouden beeld van Mercurius. Het wijkje aan de overkant is uit eind jaren zestig, begin jaren zeventig. De route gaat vervolgens achter de grote flats langs, over een groen weggetje met uitbundig groen op de parkeerdekken. We kunnen ook door naar Kerkelanden, waar je via het Raabos gaat en dan kunt doorsteken naar Zonnestraal. Via de Vreelandseweg en de Zuiderloswal gaan we naar de Nieuwe Haven. Via het

park kunnen we naar de sporthaven, die is duidelijk ontworpen door Dudok. Het is interessant om te zien hoeveel oude werkverschaffingsprojecten we passeren. Daar gaan we via de Vreelandseweg en Nieuwe Havenweg naartoe. Op deze plek zijn nog veel familiebedrijven, de verhalen daarvan staan op de bordjes op de gevels. Na de oorlog kwamen de ongeveer 38 woonboten in de Haven, omdat er grote woningnood was. Dat is een hele strijd geweest, om hier te mogen wonen. Terug gaan we door de opening in de geluidswal. Daar zien we de hofjeswijk Kerkelanden en de groene verbinding met het groene voorportaal bij de rotonde. De vijver verwijst naar de periode dat hier nog vloeivelden lagen en later een waterzuivering. Ook op het jongere bedrijventerrein van Kerkelanden zijn een paar opvallende gebouwen te zien.

 28

• Voor het groen en de beplanting wordt gekozen voor soorten en ontwerpen die passen bij Hilversum. Hilversum staat bekend om de vele verschillende soorten bomen. Dit wordt ook gedaan bij nieuw groen in Hilversum Zuidwest. De nieuwe beplanting sluit aan bij de bestaande beplanting die kenmerkend is voor het gebied. Toch zullen er subtiele verschillen tussen beplantingen binnen het gebied zijn. Dat komt doordat het bedrijvenpark op een overgangsgebied ligt van hoge, droge gronden naar lage, natte gronden. Regenwater dat op de hoge zandgronden in de bodem zakt stroomt naar de lage natte gebieden waar het een belangrijke bron vormt voor de natuur.

voor ondernemers op Bedrijvenpark Hilversum Zuidwest. Natuurlijk zijn anderen ook welkom. • Naast bedrijven en woningen, zijn woonboten al sinds 1942 een deel van Hilversum Zuidwest. Zij mogen hier blijven.

Uitgangspunten • Er worden lokale evenementen georganiseerd die goed passen bij het karakter inrichting buitenruimte

figuur 13a Schets Franciscusweg met parkeren.

Dit hoofdstuk geeft de uitgangspunten voor de inrichting van de buitenruimte. Daarmee worden de zeven doelen gerealiseerd. Als eerste is dit uitgewerkt voor de nieuwe inrichting van de 1e Loswal en Verlengde Zuiderloswal en voor de Franciscusweg tussen de Sligro en de Kerkelandenlaan, zie onderstaande figuren.





en de identiteit van Hilversum Zuidwest. Denk aan het Opwaarts Upcycle Evenement van Hilversum 100, een netwerk van mensen die duurzaam bezig zijn. Deze evenementen zijn bedoeld om ondernemers in Hilversum Zuidwest te inspireren of te helpen. Het gebied wordt dus geen evenementenlocatie, maar er is wel ruimte voor momenten voor ontmoeten, samenwerken en inspiratie

figuur 13b Schets Franciscusweg met wadi's.

figuur 14 Inspiratieschets van 1e Loswal-zuiderloswal met inspiratiebeelden.

 29

Het is de ambitie dat de ondernemers hun eigen perceel ook gaan aanpassen. Dat kunnen zij bijvoorbeeld doen als er een vervanging nodig is. Deze schetsen en het inspiratieboek geven voorbeelden. In Bijlage B, C en D staan een grotere versie van de schetsen met een uitgebreidere omschrijving. De gehanteerde uitgangspunten bij het ontwerp worden hieronder beschreven. Dit zijn ook richtlijnen die gelden voor de ontwikkeling van de rest van Hilversum Zuidwest. Deze uitgangspunten zijn voor de openbare ruimte, van de gemeente. Maar de meeste hiervan zijn ook goed toepasbaar voor privéterrein. • Bij het opnieuw inrichten van straten is het idee om meerdere werkzaamheden tegelijk te doen. Dit houdt in dat er pas wordt ingericht als ook andere werkzaamheden nodig zijn, zoals het vervangen van de bestrating, een riool of waterleiding. Hierdoor kan het soms langer duren voordat een straat opnieuw wordt ingericht. Het doel is dat alle straten voor 2040 aan de nieuwe uitgangs punten voldoen. • Per straat wordt bekeken wat voor soort weg het is (doorgaande weg of alleen lokaal gebruikt), de rijrichtingen en hoe de weg ingericht moet worden. Hierbij wordt ernaar gestreefd om meer ruimte te maken voor onder andere klimaatadaptatie. Dat kan bijvoorbeeld door het invoeren van eenrichtingverkeer. Dit zorgt, naast het maken van ruimte, ook voor een verhoogde verkeersveiligheid.

• Aan minstens één kant van de straat wordt een stoep gemaakt van minimaal 1,8 meter breed. De stoep loopt door langs opritten op gelijke hoogte. Zo wordt de voetganger belangrijker in het verkeer en dat verhoogt de veiligheid. Er wordt gezorgd dat stoepen altijd op elkaar aansluiten en waar mogelijk lopen ze door het groen. • Parkeerplaatsen worden, waar mogelijk, aangelegd met stenen die water doorlaten. De parkeerplaatsen worden zo aangelegd, dat ze in de toekomst makkelijk kunnen worden weggehaald en vervangen door bijvoorbeeld groen om water in op te vangen. • Wegen worden bij het opnieuw inrichten zo ingericht dat ze passend zijn voor 30 km/uur. De omgeving wordt hierop aangepast, voor zover dat kan. Om ervoor te zorgen dat het verkeer zich aan de snelheid houdt, worden er maatregelen genomen om de snelheid te remmen. Hierbij wordt rekening gehouden met vrachtwagens en hulpdiensten. • Fietsers rijden samen met het andere verkeer op de rijbaan. • Het is de bedoeling dat ondernemers parkeren en laden en lossen op eigen terrein, volgens het beleid van Hilversum. • Parkeerplaatsen worden zo veel mogelijk langs de weg aangelegd, als langs-

parkeren. Zo kunnende parkeerplaatsen flexibel worden gebruikt voor busjes, vrachtwagens, auto’s of voor laden en lossen. • Parkeerplaatsen worden iets lager aangelegd, zodat water van de weg hierheen kan stromen. • Groene bermen worden gebruikt om regenwater van de weg op te vangen. Ze worden daarom ook lager aangelegd met openingen in de stoepranden, zodat het water vanaf de weg hier naartoe kan stromen. • De kans dat bij hevige regen het vanaf de weg het particulier terrein op stroomt, wordt verkleind. Dit kan door het perceel hoger aan te leggen of een drempel te maken. Zo nodig kan een stoep verhoogt aangelegd worden. • Waar het kan, worden bomen geplant. Hierbij moet rekening gehouden worden met de vaak volle ondergrond, omdat boomwortels veel ruimte nodig hebben. Als het nodig is, worden kabels verlegd om plaats te maken voor bomen. Dit gebeurt in overleg met beheerders. Bomen komen zo veel mogelijk rondom stoepen, om voor schaduw te zorgen. • Waar bomen niet mogelijk zijn, worden struiken en heggen geplant. • Voor de keuze van beplanting, worden de Hilversumse planten en de plantenlijst in bijlage A gebruikt. Dit helpt de biodiversiteit te vergroten. • Het doel is 30% van de ruimte groen te maken. • Bij werkzaamheden onder de grond worden kabels en leidingen zo veel mogelijk bij elkaar gelegd, zodat er ruimte overblijft voor de wortels van de planten en bomen.

Zo kan er meer groen aangelegd worden. • Bij de inrichting wordt rekening gehouden met de ruimte voor transformatorhuisjes. In de komende jaren moeten deze worden bijgeplaatst omdat er steeds meer stroom nodig is. Uitgangspunt is ook op het bedrijvenpark om dit zo veel mogelijk op privaat terrein op te lossen. Indien dat echt niet mogelijk is, wordt er gezorgd dat de huisjes zo min mogelijk in de weg staan. • We leggen opslagplaatsen voor water aan om regenwater tijdelijk op te vangen tijdens zware buien. Waar mogelijk zakt dit water weg in de bodem (infiltratie). • Bij nieuwbouw en verbouw wordt regenwater dat op straat en particuliere percelen valt, op eigen terrein verwerkt. Waar lokaal infiltreren niet kan, door bijvoorbeeld een ondiepe grondwaterstand, wordt regenwater opgevangen en vertraagd afgevoerd naar het hemelwaterriool dat afvoert naar het oppervlaktewater. • Door de flexibele inrichting van het parkeren langs de weg kunnen ook parkeerplaatsen worden ingewisseld voor fietsparkeerplaatsen. De ruimte die één geparkeerde auto inneemt, maakt plaats voor tien fietsen. • Bij de inrichting van de straat worden robuuste materialen gebruikt die passen bij het karakter van het bedrijvenpark, zoals bijvoorbeeld stelcon-platen. • Op de koele groene plekken komen zitgelegenheden.

 30

Uitvoeringsagenda bij de gebiedsagenda Hilversum Zuidwest

anderingen pas later gebeuren. Dit geldt voor zowel de gemeente als voor de ondernemers. Voor veranderingen aan gebouwen, kavels en percelen (bouwgronden) is er een Inspiratieboek. Dit helpt bij plannen voor bouwen, verbouwen en renovaties. Het Inspiratieboek stimuleert om aan de slag te gaan met de toekomst van Zuidwest.

In deze uitvoeringsagenda staan de activiteiten die we uit gaan voeren voor het realiseren van de plannen in de Gebiedsagenda voor de drie bedrijventerreinen in Hilversum Zuidwest. In 2028 wordt een nieuwe agenda gemaakt. We doen het samen Het veranderen van de drie bedrijventerreinen in Hilversum Zuidwest naar een bedrijvenpark doen we samen - met ondernemers, bewoners, de overheid en de omgeving. Het werk gebeurt stap voor stap. De basis is een fijne sfeer waarin we goed met elkaar omgaan. Er is een nauwe samenwerking en open communicatie tussen iedereen die ermee te maken heeft. De aanpak is praktisch; niet alles kan meteen worden uitgevoerd. Aanpassingen worden zoveel mogelijk gecombineerd met geplande werkzaamheden, vervangingen en renovaties. Dit zorgt voor zo min mogelijk kosten en overlast, maar kan er ook toe leiden dat sommige ver-

Doelen 1 Ruimte voor werken 2 Focus op praktijkgerichte maakbedrijven 3 Goed en veilig bereikbaar met genoeg parkeerplekken 4 Energiepositief 5 Gezond, groen, klimaatadaptief en biodivers 6 Veilige, aantrekkelijke en sociale werkplek 7 Duidelijk Hilversums

Iconen

In de Gebiedsagenda staan de keuzes die gemaakt zijn in een zorgvuldig participatieproces. Om deze tot een goede uitvoering te brengen, wordt in 2024 een samenwerkingsovereenkomst opgesteld tussen de gemeente Hilversum en de Ondernemersvereniging OVHZW. Hierin staan afspraken, verantwoordelijkheden en een taakverdeling. Er wordt regelmatig getoetst hoe het gaat/waar we staan en of we samen op koers liggen. Opbouw van de uitvoeringsagenda Deze uitvoeringsagenda bestaat uit de activiteiten die nodig zijn om de zeven doelen uit de toekomstvisie en aanpak tot 2040 te realiseren. Per activiteit wordt met een icoon aangegeven aan welk van de doelen de activiteit bijdraagt. Dit laat zien dat alle activiteiten samen bijdragen aan het realiseren van een toekomstbestendig bedrijvenpark.

De activiteiten zijn verdeeld in: • Onderzoeken die nodig zijn om goede plannen of ontwerpen te maken. Denk bijvoorbeeld aan een onderzoek naar de mogelijkheden voor het toevoegen van ruimte (op bestaande kavels of op panden). • Organisatorische (regel) activiteiten die nodig zijn om samen te werken aan plannen, te ontwerpen of bijvoorbeeld de uitvoering te regelen. Ook zijn het activiteiten voor bijvoorbeeld een goede samenwerking tussen gemeente Hilversum en de ondernemersvereniging Hilversum Zuidwest, het monitoren (volgen) van projecten en onderzoeken, of het handhaven van verkeer en parkeren. • Realisatie of (het uitvoeren van plannen), zoals het vergroenen van het gebied of het aanleggen van slimmere parkeergelegenheden. • Communicatie, zoals het delen van kennis, successen en voorbeelden en het ophalen van reacties en ervaringen.

 31

Overzicht en planning van de activiteiten De activiteiten staan op volgorde van tijd. Van korte termijn (2025) tot langere termijn (2028) en met een apart overzicht van de doorlopende activiteiten, die meerdere jaren duren. De opgenomen planning is een streven. De benodigde

Nr. Doorlopende activiteiten A

Aanvragen subsidies en financiering

B

Handhaven op parkeren

C

Uitvoeren Green Deal Bedrijvenpark Hilversum Zuidwest

D

Handhaven oneigenlijk grondgebruik

E

Handhaven op veiligheid en ondermijning

F

Beheer en onderhoud bestaand groen

G

Iedere twee jaar een parkeerdrukmeting

H

Tegels eruit, groen erin

I

Zuidwest locatie voor passende, lokale evenementen

J

Actief grondbeleid

K

Jaarlijkse bijeenkomst Zuidwest

L

Beter gebruik bestaande parkeerplaatsen

2024

2025

2026

capaciteit en financiële middelen worden met de voorjaarsnota 2025 voorgelegd. In de tabellen hieronder staat een overzicht van alle de activiteiten en de planning. Daarna worden de activiteiten uitgelegd.

2027

M Verbeteren van hemelwaterafvoer

 32

Nr. Geplande activiteiten

2024

2025

2026

2027

Nr. Geplande activiteiten

2024

2025

2026

2027

14 Parkeerplaatsen Nieuwe Havenweg

1

Vernieuwen Convenant Veilig Ondernemen (opgestart)

2

Wandelpad langs de Vreelandseweg (uitgevoerd)

3

Opstellen herinrichtingsplan openbare ruimte Zuidwest

17 Onderzoeken behoefte ondernemershuis

4

Verwijderen onnodige verharding

18 Onderzoek waterdoorlatende bestrating

5

Onderzoek invoeren minimale milieucategorieën

19 Verkennen kansen voor een werkcampus

6

Onderzoek ruimtebehoefte en aanpak benutten ruimte

15 Verbeteren bereikbaarheid Havenkwartier 16 Aanstellen transformatiemanager

20 Herinrichten Franciscusweg 21 Onderzoek vergroenen uitstraling panden voor ontwikkelingen

7

Onderzoek laad- en losplekken

8

Proef vrachtwagen-parkeren op P2 en P4

22 Instellen subsidie vergroenen eigen terrein

9

Aanplant bomen

23 Maken van koele plekken

10 Invoeren betaald parkeren

24 Herinrichten 1e Loswal

11 Verminderen woon- en werkverkeer met de auto

25

12 Bevorderen fietsgebruik

26 Invoeren 30 km/uur

13 Ruimte voor de voetganger

27 Kwaliteitsimpuls Gooise Vaart

Zichtbaar maken historische elementen op Hilversum Zuidwest

 33

Doorlopende activiteiten A | Aanvragen subsidies en financiering Voor een aantal activiteiten is nog geen of onvoldoende budget. Daarvoor gaat de gemeente Hilversum samen met de ondernemersvereniging Hilversum Zuidwest op zoek naar subsidies of andere financiering. Per activiteit staat aangegeven welke subsidie kansrijk is. Ondernemers kunnen zelf ook subsidies aanvragen voor aanpassingen aan hun pand of bedrijfsvoering. De mogelijkheden hiervoor staan beschreven in het inspiratieboek. Soort

Onderzoek

Trekker

Gemeente Hilversum en OVHZW

Partners

Nog te bepalen

Financiering

Reguliere inzet

Draagt bij aan

B | Handhaven op parkeren Er wordt regelmatig gehandhaafd op voertuigen die onterecht op de bedrijventerreinen staan, zoals vrachtwagens die langer parkeren dan 3 dagen en foutparkeerders. Dit zorgt voor meer parkeerruimte. Bij het handhaven hoort ook: • Het opstellen van een communicatieplan. Handhaving werkt beter als mensen weten dat ze waarschuwing en boetes kunnen krijgen. Dit plan laat ook zien dat er serieus wordt omgegaan met overlast en (fout) parkeren. • De aanpak regelmatig bespreken. Als het nodig is, worden de controles aangepast of komen er nieuwe maatregelen. Als er weinig of geen overtredingen zijn, wordt de handhaving verminderd. Soort

Organisatie en communicatie

Trekker

Gemeente Hilversum

Partners

OVHZW

Financiering

Reguliere inzet

Draagt bij aan

 34

C | Uitvoeren Green Deal Bedrijvenpark Hilversum Zuidwest Voor het duurzamer maken van energiesystemen en het verminderen van energieverbruik, volgt de Gebiedsagenda de afspraken uit de Green Deal Bedrijvenpark Hilversum Zuidwest: • Alle bedrijven krijgen informatie en advies over de regels en wetten voor energiebesparing en duurzaamheid waar zij mee te maken hebben. • Alle bedrijven en ondernemers krijgen informatie en advies over kansen voor verduurzaming. Zij worden gestimuleerd om maatregelen te nemen om energie te besparen en minder fossiele brandstoffen te gebruiken. • Opwekken van duurzame energie: De eerste focus is zonne-energie, door zonnepanelen te installeren op alle geschikte bedrijfsdaken, gevels, parkeerdaken, parkeerterreinen en overige plekken. Hierin wordt ook de mogelijkheid bekeken om alleen of met bedrijven in de buurt aardgasvrij te worden. • Om energie zo goed mogelijk te gebruiken, worden groepjes bedrijven gevormd die samen hun energie gaan delen en opwekken, zowel warmte als koude; de clusteraanpak. • Gezamenlijke aanpak ontwikkelen om aardgasvrij te worden. • In samenwerking met de automotive- en installatie sector wordt gewerkt aan een plan om voor de laadinfrastructuur. • Er wordt onderzocht hoeveel ruimte er nodig is voor transformatiehuisjes.

• Gezamenlijk maatregelen te nemen voor verbetering van de biodiversiteit, verlagen van hittestress en beter waterbeheer, op zowel de private terreinen als in de openbare ruimte. Soort

Organisatie

Trekker

Gemeente Hilversum en OVZHW

Partners

-

Financiering

Vanuit de Greendeal tussen gemeente en OVHZW; reguliere inzet

Draagt bij aan

D | Handhaven oneigenlijk grondgebruik Oneigenlijk grondgebruik (wanneer openbare grond gebuikt wordt als eigen grond) verhoogt de parkeerdruk en maakt het tekort aan ruimte groter. Dit is bijvoorbeeld het toe-eigenen van een openbare parkeerplek door hier een bordje van een bedrijf te plaatsen, het plaatsen van een hek over de erfgrens of zonder toestemming een inrit over gemeentegrond aanleggen. Hier zal strenger op gehandhaafd worden. Als start komt er een eerste grote actie om bestaand oneigenlijk gebruik van gemeentegrond te stoppen. Daarna controleert de gemeente dit regelmatig. Er wordt een communicatieplan gemaakt, zodat iedereen weet wat de regels zijn en dat de situatie is veranderd. Soort

Organisatie en communicatie

Trekker

Gemeente Hilversum

Partners

OVHZW

Financiering

Reguliere inzet

Draagt bij aan

 35

E | Handhaven op veiligheid en ondermijning Er wordt gezorgd voor veilige bedrijventerreinen en ondermijning wordt tegengegaan. De gemeente doet dit door: • Het blijven gebruiken van de App ‘Meld een vermoeden’ en de communicatie hierover door OVHZW. Deze app wordt door de gemeente en OVHZW onder de aandacht gebracht bij ondernemers. • Een vaste contactpersoon en wijk BOA aan te wijzen waar bewoners en ondernemers terecht kunnen. • De bedrijventerreinen in Zuidwest standaard mee te nemen in de handhaving, waarbij bijzonderheden worden opgeschreven. • Het oppakken van meldingen en verdachte signalen door de gemeente. Hieruit volgt een duidelijk overzicht maken van alle meldingen en locaties. Als veel meldingen op dezelfde plek zijn, dan bekijkt de gemeente hoe dat komt. • Het convenant Veilig Ondernemen vernieuwen. • Het faciliteren en ondersteunen bij het maken van nieuwe operationele afspraken met de politie over het cameratoezicht. OVHZW coördineert de werkgroep Samen Veilig Ondernemen. Dat is een samenwerking tussen ondernemers, bewoners, alle lokale veiligheidspartners (politie, brandweer en gemeente) met begeleiding van Platform Veilig Ondernemen Midden Nederland. Soort

Organisatie

Trekker

Gemeente Hilversum en OVZHW

Partners

-

Financiering

Reguliere inzet

Draagt bij aan

F | Beheer en onderhoud bestaand groen Het bestaande openbare groen op de bedrijventerreinen in Hilversum Zuidwest wordt gekoesterd. Daarom wordt het goed beheerd en verzorgd. Bij het beheer van groen wordt gelet op het volgende. • Bij nieuwe beplanting wordt de Hilversumse plantenlijst gebruikt. • Waar mogelijk wordt het groen natuur inclusief beheerd. Dit betekent dat in het beheer en bij het maaien rekening wordt gehouden met inheemse bloemen en kruiden. Dit gebeurt bijvoorbeeld in wadi’s (greppels) en bermen. • Inzetten van groen om foutparkeren te verminderen, bijvoorbeeld door op locaties met foutparkeren het groen minder terug te snoeien of een boom te planten. • De herplantplicht blijft bestaan. Dit betekent dat als een boom wordt gekapt, er een nieuwe boom moet worden geplant. Zo mogelijk gebeurt dit op de plek waar de boom stond. Als dit niet mogelijk is wordt een in de buurt een andere plek gezocht waar de aanplant van een boom zo groot mogelijke impact heeft Soort

Realisatie

Trekker

Gemeente Hilversum

Partners

-

Financiering

Reguliere inzet

Draagt bij aan

 36

G | Iedere twee jaar een parkeerdrukmeting Om de parkeerdruk goed te kunnen monitoren, doet de gemeente iedere twee jaar een parkeerdrukmeting. Op deze manier wordt duidelijk of de nieuwe manieren van parkeren (zoals in de visie tot 2040 beschreven) werken en kan de gemeente op tijd ingrijpen als het nodig is. In 2024 is een parkeerdrukmeting op de bedrijventerreinen in Hilversum Zuidwest uitgevoerd. De volgende parkeerdrukmetingen worden uitgevoerd in 2026 en 2028. Soort

Realisatie

Trekker

Gemeente Hilversum

Partners

-

Financiering

2 x € 10.000,-

Draagt bij aan

H | Tegels eruit, groen erin Ondernemers die tegels eruit halen kunnen in aanmerking komen voor een boom of stuk haag van de gemeente. Gemeente betaalt de aanschaf, onderhoud is voor de ondernemers. De gemeente en OVHZW gebruiken elk jaar de communicatiemiddelen van het NK Tegelwippen om deze actie bekend te maken en ondernemers te inspireren om mee te doen. Bij het ontwerpen en planten van groen worden de Hilversumse plantenlijst en het Inspiratieboek gebruikt. • Voor ondernemers is er een cursus hemelwater lokaal opvangen en infiltreren, door het waterschap • Het organiseren van een workshop biodiversiteit voor ondernemers • Het instellen van een fonds voor vergroenen waar ondernemers een beroep op kunnen doen voor een bijdrage in de kosten. Hiervoor wordt een bijdrage van de provincie gevraagd om dit op te zetten De aanleg en het onderhoud van het groen zijn de verantwoordelijkheid van de ondernemer. Soort

Realisatie en communicatie

Trekker

Gemeente Hilversum

Partners

OVHZW, ondernemers

Financiering

Dekking uit Uitvoeringsprogramma Groen

Draagt bij aan

 37

I | Zuidwest locatie voor passende, lokale evenementen Er worden lokale evenementen georganiseerd die goed passen bij het karakter en de identiteit van Hilversum Zuidwest. Denk aan activiteiten van Hilversum100 (het netwerk van duurzame doeners), zoals het Opwaarts Upcycle Evenement. Hiervoor wordt speciaal voor activiteiten gekozen die ondernemers in Hilversum Zuidwest kunnen inspireren of helpen. Hiermee worden ondernemers bereikt in Zuidwest en in de rest van Hilversum. Soort Realisatie

Financiering

-

Trekker Ondernemers Draagt bij aan Partners OVHZW

J | Actief grondbeleid De gemeente voert actief grondbeleid. Dit betekent dat als een kavel te koop wordt gezet, de gemeente aan de hand van het vastgoedbeleid beoordeelt of het zinvol is om een gebouw of grond te kopen. Zo kan de gemeente bijvoorbeeld schuifruimte creëren op het bedrijvenpark en kan daardoor bij verhuur of verkoop een regierol nemen bij de inrichting van het bedrijvenpark. Soort

Organisatie

Trekker

Gemeente Hilversum

Partners

OVHZW, Ondernemers

Financiering

-

Draagt bij aan

K | Jaarlijkse bijeenkomst Zuidwest Om de gebiedsagenda levend te houden wordt er jaarlijks een bijeenkomst georganiseerd op Zuidwest. Deze bijeenkomst is bedoeld om samen terug te blikken op het afgelopen jaar, te delen waar we staan en vooruit te kijken naar aankomende ontwikkelingen. Verder biedt dit een mooie gelegenheid om individuele projecten van ondernemers onder de aandacht te brengen en tips & tricks met elkaar te delen. Soort

Realisatie

Trekker

Gemeente Hilversum, OVHZW

Partners

OVHZW, Ondernemers

Financiering

Reguliere inzet

Draagt bij aan

 38

L | Beter gebruik bestaande parkeerplekken Uit parkeeronderzoeken (2024) is gebleken dat de bestaande parkeerterreinen vaak niet vol staan. Door hier beter gebruik van te maken, wordt de parkeerdruk op straat verlaagd. Het is vooral de bedoeling dat medewerkers van bedrijven meer gebruik maken van deze parkeerplaatsen, zodat er op straat meer ruimte komt voor bezoekers. Wat gaan de gemeente en OVHZW hiervoor doen: • In gesprek met ondernemers die parkeerruimte over hebben en tekort komen • Zorgen voor voldoende fietsparkeerplaatsen, zodat werknemers het laatste stuk naar werk met de fiets kunnen doen. Daarnaast wordt onderzocht of deelfietsen hier zinvol zijn • Zorgen voor veilige fiets- en wandelroutes van- en naar de parkeerterreinen • Communiceren richting werkgevers over de parkeerruimte die er nu is op bestaande parkeerplaatsen (zoals blijkt uit de parkeeronderzoeken) Wat kunnen ondernemers doen: • Werknemers stimuleren om de auto op een parkeerplaats te parkeren in plaats van op straat • Als een andere ondernemer in de buurt vaak parkeerruimte op eigen terrein over heeft, hiermee in gesprek gaan om de parkeerplaatsen te delen • Parkeerruimte creëren op eigen terrein Soort

Onderzoek en communicatie

Trekker

Gemeente Hilversum, OVHZW en ondernemers

Partners

Sportverenigingen

Financiering

€ 20.000,-

Draagt bij aan

 39

M | Verbeteren van hemelwaterafvoer Water vasthouden en lokaal in de grond te laten trekken, in combinatie met groen, is het doel voor de bedrijventerreinen in Hilversum Zuidwest. Dit is vooral goed mogelijk in Kerkelanden. Bij de 1e Loswal zit het grondwater ondiep, waardoor het niet goed mogelijk is om water in grote hoeveelheden in de grond te laten zakken. Maatregelen om de afvoer van regenwater te verbeteren zijn: 1 Afvoeren van water via putten naar de Gooise Vaart. Dit betekent dat regenwater wordt opgevangen op waterdoorlatende, groene parkeerplekken die lager zijn aangelegd, als dat kan. Vanaf daar wordt het water langzaam afgevoerd naar de Gooise Vaart. 2 Het lager aanleggen van parkeervakken bij van de Nieuwe Havenweg, naast het Hilversums Kanaal, zodat water via de weg, parkeervakken en een buis naar het Hilversums Kanaal kan worden afgevoerd. Zie het schetsontwerp in bijlage D. 3 Aanpassingen aan het regenwaterriool bij de 1e Loswal voor betere afvoer van regenwater. Zie het schetsontwerp van de 1e Loswal in bijlage B. 4 Bij de Franciscusweg wordt het water van de weg en het fietspad zoveel mogelijk afgevoerd naar groen in plaats van naar het riool. Zie het ontwerp van de Franciscusweg in Bijlage C. 5 en 6 Water op straat wordt afgevoerd naar groen in plaats van naar de putten en het riool, zodat het riool minder wordt belast tijdens hevige regen.

Dit wordt uiteindelijk in het hele bedrijvenpark het uitganspunt. De uitvoering van de plannen wordt zo veel mogelijk gecombineerd met geplande vervangingen. Soort

Onderzoek en realisatie

Trekker

Gemeente Hilversum

Partners

Ondernemers

Financiering

Onderdeel van herinrichtingen (activiteit 5, 15 en 26); Dekking vanuit Watermanagementplan.

Draagt bij aan

 40

Activiteiten die al lopen en die starten in 2024 1 | Vernieuwen Convenant Veilig Ondernemen Het huidige Convenant Samen Veilig Ondernemen (uit 2007) is verouderd en wordt vernieuwd. In opdracht van OVHZW maakt een onafhankelijk bureau (Keurmerk Veilig Ondernemen breed) een plan van aanpak voor veilig ondernemen voor de komende vijf jaar. De uitkomsten van dit plan worden gebruikt om het verouderde Convenant Samen Veilig Ondernemen te vernieuwen. Er wordt een bijlage opgenomen waarin afspraken worden gemaakt over het cameratoezicht. Soort

Organisatie

Trekker

Gemeente Hilversum (afdeling OOV) samen met OVHZW

Partners

-

Financiering

Reguliere inzet

Draagt bij aan

2 | Wandelpad langs de Vreelandseweg Er wordt een wandelpad ontworpen en aangelegd om het doodlopende voetpad langs de Vreelandseweg ter hoogte van Pontmeyer met het voetpad bij de Zuiderloswal te verbinden. Dit zorgt voor een prettige wandelroute en maakt het makkelijker om lopend de bedrijven te bereiken. Het wandelpad wordt aangelegd in 2024. Soort

Realisatie

Trekker

Gemeente Hilversum

Financiering

€ 5.000,-

Draagt bij aan Partners

-

 41

Activiteiten die starten in 2025 3 | Opstellen herinrichtingsplan openbare ruimte Zuidwest De gemeente maakt een plan voor de herinrichting van de openbare ruimte voor het hele bedrijvenpark. Daarbij hoort een uitvoeringsplan met informatie over waar en wanneer welk deel wordt uitgevoerd. De ontwerpregels in hoofdstuk 3 en het Inspiratieboek zijn de basis voor het herinrichtingsplan. Het plan kijkt ook naar de omliggende percelen, zodat er samenwerking kan zijn met de buren. Door een eenduidige inrichting van het hele bedrijvenpark ontstaat meer samenhang tussen de nu nog losse bedrijventerreinen. In het herinrichtingsplan staat bijvoorbeeld: • Ingangen van Zuidwest aantrekkelijker inrichten, met groen waar dat kan. • Nieuwe groene verbindingen (bijvoorbeeld Loosdrechtseweg) aanleggen voor de biodiversiteit en (nieuwe) wandelpaden. Deze gebieden kunnen ook helpen bij het opvangen van regenwater. • Samenwerken met ondernemers om minimaal 30% van het gebied groen te maken. • Aanleggen van koele plekken, zodat de loopafstand van een gebouw naar een koele plek altijd kleiner is dan 300 meter. Voor de werkzaamheden wordt zo veel mogelijk de al geplande vervangingen en renovaties van bijvoorbeeld riool of waterleidingen gevolgd. Het aanvullend benodigd budget en capaciteit (menskracht) wordt met het herinrichtingsplan aangevraagd.

Ook voor beheer en verzorging van het groen is budget nodig. Soort

Onderzoek

Trekker

Gemeente Hilversum

Partners

Aanliggende ondernemers, bewoners en gebruikers

Financiering

Reguliere inzet

Draagt bij aan

 42

4 | Verwijderen onnodige verharding In de openbare ruimte ligt veel verharding die niet nodig is. Daarom wordt dit waar mogelijk verwijderd. Dit wordt in het voorjaar 2025 opgepakt om ondernemers aan te moedigen ook in actie te komen. Zo is er al snel resultaat te zien. De gemeente doet dit door: • Onnodige verharding te vervangen door groen • Bij het planten van groen de Hilversumse plantenlijst te gebruiken. • De voorbeelden, ervaringen en successen te delen om andere grondeigenaren aan te moedigen hetzelfde te doen. Hiervoor maakt de gemeente een communicatieplan om de goede voorbeelden te laten zien. • Daar waar mogelijk wordt, gebruiken we dit ook voor het afvoeren van regenwater naar groen. Soort

Realisatie en communicatie

Trekker

Gemeente Hilversum

Partners

-

Financiering

Dekking uit Uitvoeringsprogramma Groen

Draagt bij aan

5 | Onderzoek invoeren minimale milieucategorieën Op het hele bedrijventerrein geldt nu een minimale milieucategorie 2. Op een deel van de bedrijventerreinen geldt dat een hogere milieucategorie toegestaan is (t/m 4.1). Voor dit deel wordt onderzocht of hier ook een minimale milieucategorie (van bijvoorbeeld 3.1) kan gelden. Dit zou ook kunnen leiden tot het toekennen van verschillende milieucategorieën per verdieping. Voordat deze minimale milieucategorieën als regel worden ingevoerd, onderzoekt de gemeente wat de gevolgen zijn en hoe om te gaan met zaken als nadeelcompensatie (schadevergoeding). De resultaten uit dit onderzoek leiden tot verdere stappen, zoals het aanpassen van regels en het omgevingsplan. Soort

Onderzoek en Organisatie

Trekker

Gemeente Hilversum

Partners

Ondernemers

Financiering

Reguliere inzet

Draagt bij aan

 43

6 | Onderzoek ruimtebehoefte en aanpak benutten ruimte Het is aan de ondernemers en eigenaren zelf om het ontwerp te maken, vergunningen aan te vragen en de uitvoering te regelen. Waarschijnlijk zal dit geleidelijk gebeuren, afhankelijk van de behoeften en beschikbare financiering. Op sommige plekken kunnen gebouwen worden verhoogd om extra werkruimte te maken. Dit kan in het Havenkwartier, Kerkelanden en op de Zeverijnstraat binnen het huidige bestemmingsplan, soms in de breedte en vaak in de hoogte. Uit onderzoek naar de ruimtebehoefte moet blijken waarom de beschikbare ruimte nog niet volledig gebruikt wordt. Mogelijk komt dit doordat vraag en aanbod nog niet bij elkaar komen. Om de beschikbare ruimte - binnen de regels - maximaal te gebruiken, onderzoeken de gemeente, OVHZW en ondernemers hoeveel ruimte ondernemers de komende 3 jaar, 5 jaren en 10 jaar nodig hebben. Ook onderzoekt de gemeente samen met OVHZW waarom deze ruimte nog niet gebruikt wordt. En wat er nodig is om dit wel te doen. De transformatiemanager kan helpen om vraag en aanbod bij elkaar te brengen. Bij het maken van extra werkruimte, wordt altijd rekening gehouden met voldoende ruimte voor parkeren en verkeer, de regels voor het afvoeren van regenwater en kansen voor meer groen. Soort

Trekker Partners

Onderzoek en Planvorming Gemeente Hilversum in samenwerking met OVHZW

Financiering

Inzet transformatiemanager en reguliere inzet; Mogelijk ondersteuning vanuit de Provincie Noord-Holland (toekomstbestendige bedrijventerreinen)

Draagt bij aan

Ondernemers

 44

7 | Onderzoek laad- en losplekken Het idee is dat ondernemers parkeren en laden en lossen op eigen terrein, volgens het beleid van Hilversum. De gemeente gaat in gesprek met ondernemers op plekken waar dit heel lastig is. Dit zijn plekken waar gevaarlijke situaties ontstaan door laden en lossen en waar echt geen plek is om dit op eigen terrein te doen. De gemeente onderzoekt waar dit het geval is. Hiervoor is het volgende nodig: • Het toepassen van de bestaande beleidslijn dat laden en lossen in principe op eigen terrein wordt gedaan. • Een communicatieplan, want handhaving werkt beter als mensen weten dat ze waarschuwingen en boetes kunnen verwachten. Ook daarmee laten zien dat ze de overlast van laden en lossen serieus aanpakt. • Op plekken waar laden en lossen op eigen terrein onmogelijk is en het voor gevaarlijke situaties leidt, wordt samen met ondernemers naar een oplossing gezocht. • Op plekken met problemen wordt de Vliegende Brigade ingezet. Dit kan leiden tot handhaving of een advies. Soort

Onderzoek

Trekker

Gemeente Hilversum

Partners

Ondernemers

Financiering

Reguliere inzet

Draagt bij aan

8 | Proef vrachtwagen parkeren op P2 en P4 Om de parkeerdruk te verminderen, onderzoeken de gemeente, Sportpark Berestein en transporteurs in een proef het gebruik van P2 en P4 voor vrachtwagenparkeren. Wat daarvoor nodig is: • Bij de proef wordt P2 en P4 doordeweeks opengesteld voor het parkeren van vrachtwagens. • In het weekend mogen vrachtwagens er niet parkeren. • Als dit goed werkt, maken de mensen die ermee te maken hebben afspraken om hiermee door te gaan. Ook kan het zijn dat er na deze proef hetzelfde wordt gedaan op andere plekken. Een onderdeel van dit plan is een communicatieaanpak. Alleen met goede communicatie weten de vrachtwagenchauffeurs dat ze op P2 kunnen parkeren. De gemeente laat iedereen in Hilversum Zuidwest weten dat hiermee de overlast van parkeren wordt aangepakt. Soort

Realisatie (pilot)

Trekker

Gemeente Hilversum

Partners

Sportpark Berestein en chauffeurs

Financiering

€ 30.000,-

Draagt bij aan

 45

9 | Aanplant bomen De mogelijkheid voor het aanplanten van bomen wordt onderzocht. Bomen zorgen voor verkoeling en schone lucht. Uit een eerste analyse voor mogelijke plantlocaties blijkt dat de grond op de bedrijventerreinen erg vol ligt met kabels en leidingen. Vooral op particulier terrein is ruimte in de ondergrond. Ondernemers zullen dus ook aangemoedigd worden om bomen aan te planten. Bij de aanplant van bomen ligt de focus op: • De groene entrees van het bedrijvenpark • Koele plekken op het bedrijvenpark • Koele routes die de koele plekken met elkaar verbinden

Soort

Onderzoek en realisatie

Trekker

Gemeente Hilversum

Financiering

Vanuit herplantingsfonds; Deels onderdeel van de herinrichtingsprojecten (activiteit 5, 15 en 26); Overig €10.000,-

Draagt bij aan Partners

Ondernemers

10 | Invoeren betaald parkeren Om ervoor te zorgen dat openbare parkeerplekken op het bedrijvenpark blijven waarvoor ze bedoeld zijn, wordt betaald parkeren onderzocht. Hierbij wordt gezocht naar een oplossing die de bedrijvigheid niet in de weg zit. Betaald parkeren is nodig om te zorgen dat de parkeerdruk niet toeneemt door de invoering van betaald parkeren in de omliggende wijken van Zuidwest. Dit betekent dat: • In de Zeverijnstraat wordt betaald parkeren vanaf 1 februari 2025 ingevoerd (zoals eerder door de gemeenteraad besloten). • De gemeente gaat verder onderzoeken welke mogelijkheden er zijn voor betaald parkeren, zoals nachtelijk betaald parkeren. Een onderdeel van dit plan is een communicatieaanpak om duidelijk uit te leggen hoe, wanneer en waarom betaald parkeren wordt ingevoerd. • Koele routes die de koele plekken met elkaar verbinden. Soort

Onderzoek en realisatie

Trekker

Gemeente Hilversum

Partners

Ondernemers

Financiering

Reguliere inzet

Draagt bij aan

 46

11 | Verminderen woon- werkverkeer met de auto Om het woon- werkverkeer met de auto te verminderen, wordt een onderzoek gedaan naar hoe werknemers van en naar hun werk reizen. Daaruit komt een advies over hoe werknemers kunnen worden aangemoedigd om de auto te laten staan en met fiets, lopend of bus naar hun werk te gaan. Dit kan leiden tot voorstellen om het openbaar vervoer of fiets- en looproutes aan te passen. Daarnaast krijgen werkgevers een op maat gemaakt advies om een mobiliteitsbeleid op te stellen om werknemers minder met de auto naar het werk te laten komen. Soort

Onderzoek

Trekker

Gemeente Hilversum

Financiering

Dekking vanuit MRA (inzet Breikers) en reguliere inzet

Draagt bij aan Partners

Breikers en ondernemers

12 | Bevorderen fietsgebruik Om het woon- werkverkeer met de auto te verminderen, worden de veiligheid en toegankelijkheid voor fietsers in Hilversum Zuidwest verbeterd. Met de invoering van 30 km/uur wordt de veiligheid verhoogd. • Er wordt onderzocht waar fietsverbindingen ontbreken. Het kan zijn dat een brug over het Hilversums kanaal uitkomst biedt voor betere bereikbaarheid. Historische routes kunnen als inspiratie dienen voor nieuwe verbindingen, zoals het Slangenpad en de verbinding van het Kininelaantje over het Hilversums Kanaal naar de Vreelandseweg. • De geplande doorfietsroutes langs de Loosdrechtseweg en de Vreelandseweg worden gemaakt. Deze routes zijn voor voorbijgangers en mensen die naar de bedrijventerreinen in Hilversum Zuidwest komen. Uitvoering hiervan wordt vanuit de Agenda fiets (2023) opgepakt. • Waar nodig, komen er meer fietsparkeerplaatsen, op eigen terrein en in de openbare ruimte. Soort

Onderzoek en realisatie

Trekker

Gemeente Hilversum en ondernemers

Partners

-

Financiering

Dekking uit Uitvoeringsprogramma Mobiliteit en Agenda fiets

Draagt bij aan

 47

13 | Ruimte voor de voetganger Het Bedrijvenpark wordt een veilige en aantrekkelijke plek om te lopen. Bijvoorbeeld van een parkeerplaats naar het werk, of voor een lunchwandeling. Daarom legt de gemeente voetpaden aan waar deze er nog niet zijn. Ook wordt ervoor gezorgd dat de voetpaden goed op elkaar aansluiten. Dit is onderdeel van de uitgangspunten van ieder ontwerp dat gemaakt wordt. Soort

Realisatie

Trekker

Gemeente Hilversum

Partners

-

Financiering

Onderdeel van activiteit 3

Draagt bij aan

14 | Parkeerplaatsen Nieuwe Havenweg Op de Nieuwe Havenweg, het deel dat parallel loopt aan het Hilversums kanaal, worden de langsparkeervakken vervangen door haakse parkeervakken. Dit vervangt de parkeerplekken die langs de Gooise vaart verwijderd worden, als onderdeel van de kwaliteitsimpuls Gooise vaart. Het aanleggen gebeurt op een logisch moment, maar in ieder geval voordat het project bij de Gooise vaart van start gaat. Zie het schetsontwerp in bijlage D. Soort

Realisatie

Trekker

Gemeente Hilversum

Partners

Aanliggende perceeleigenaren

Financiering

€ 954.000 (op basis van een eerste schatting)

Draagt bij aan

15 | Verbeteren bereikbaarheid Havenkwartier De verbetering van de bereikbaarheid van het Havenkwartier voor auto’s wordt onderzocht. Nu is er namelijk maar één toegangsweg. Op de visiekaart zijn ideeën hiervoor geschetst die verder onderzocht worden. Om het gebruik van het OV aantrekkelijker en makkelijker te maken, gaat de gemeente is gesprek met de provincie. Ze gaan praten over de mogelijkheden voor het verbeteren van de OV-verbindingen op het Havenkwartier met een nieuwe bushalte. Soort

Organisatie en onderzoek

Trekker

Gemeente Hilversum

Financiering

€ 50.000,-

Draagt bij aan Partners

Provincie Noord-Holland en ondernemers

 48

16 | Aanstellen transformatiemanager Om de beschikbare ruimte goed te gebruiken, is iemand nodig die gesprekken start en ondernemers samenbrengt: een transformatiemanager. In het centrum is ook een transformatiemanager ingezet. Deze ervaringen worden meegenomen in het aanstellen van een transformatiemanager voor Zuidwest. De taken zijn als volgt: • Contactpersoon voor ondernemers die zich nieuw willen vestigen, verhuizen of uitbreiden. De transformatiemanager begeleidt deze processen en bespreekt hoe de kavel zo goed mogelijk kan worden gebruikt. • Zorgen dat de begane grond vooral wordt gebruikt voor praktijkgerichte maakbedrijven. • In gesprek gaan met bedrijven die nu niet aansluiten op de visie en bekijken of er een meer geschikte plek binnen Hilversum is. • Met ondernemers in gesprek gaan over het optimaal gebruiken van de ruimte op percelen voor parkeren, opvangen van regenwater en verminderen van hitte, waar mogelijk gecombineerd met elkaar. • Ondernemers stimuleren om hun gebouw en perceel klaar te maken voor de toekomst aan de hand van het Inspiratieboek. • Ondernemers verbinden om parkeerruimte te delen. Soort

Organisatie

Trekker

Gemeente Hilversum in samenwerking met OVHZW

Partners

Ondernemers

Financiering

€75.000 per jaar; Mogelijke subsidie vanuit de Provincie Noord-Holland (toekomstbestendige bedrijventerreinen)

Draagt bij aan

17 | Onderzoeken behoefte ondernemershuis Er wordt onderzocht hoeveel behoefte ondernemers hebben aan een ondernemershuis en wat de mogelijkheden hiervoor zijn. Dit zou een centrale plek kunnen worden voor het bespreken van ideeën en samenwerkingen om activiteiten uit de Gebiedsagenda uit te voeren. Denk aan voorlichting, advies, makelen en schakelen (werk/banenmarkt), werkruimte, duurzaamheidscentrum en bijeenkomsten. Dit ondernemershuis kan worden gebruikt door de OVHZW, coöperatie Toekomstbestendig Hilversum, de gemeente, maatschappelijke organisaties en de transformatiemanager. Eerst wordt gekeken welke partijen de ruimte willen gebruiken. Zo wordt duidelijk of er een ruimte nodig is. Als dat zo is, wordt onderzocht wat voor soort ruimte er nodig is. Daarna worden een ruimte, en budget voor beheer en onderhoud gezocht. Dit kan bijvoorbeeld verzorgd worden door de Tomingroep. Het is de bedoeling een prettige ontmoetingsplek te maken, zonder overlast voor de buren door geluid of parkeren. Soort

Onderzoek

Trekker

OVHZW

Financiering

-

Draagt bij aan Partners

Gemeente Hilversum

 49

18 | Onderzoek waterdoorlatende bestrating Op Zuidwest wordt waar mogelijk waterdoorlatende bestrating gebruikt. Welke waterdoorlatende verharding het beste werkt wordt onderzocht door ervaringen van andere gemeenten op te halen, literatuurstudie en zo nodig eigen onderzoek. Hierbij is aandacht voor het voorkomen dat er vervuild water in de grond terechtkomt. Soort

Onderzoek

Trekker

Gemeente Hilversum

Partners

Aanliggende perceeleigenaren

Financiering

€15.000

Draagt bij aan

19 | Verkennen van kansen voor een werkcampus De mogelijkheid van een werkcampus samen met leer-werkbedrijven en het onderwijsveld wordt verkend en andere stakeholders in het sociale domein. Hiermee wordt ook de aansluiting tussen onderwijs en de lokale arbeidsmarkt versterkt. Soort

Onderzoek

Trekker

OVHZW

Partners

Gemeente Hilversum

Financiering

-

Draagt bij aan

 50

Activiteiten die starten vanaf 2026 20 | Herinrichten Franciscusweg De Franciscusweg wordt opnieuw ingericht (het deel tussen het fietspad bij de Loosdrechtseweg en de Kerkelandenlaan). In 2025 maakt de gemeente, in overleg met de ondernemers in de buurt, een eindontwerp gebaseerd op het schetsontwerp in de bijlage. De herinrichting is bedoeld om de bereikbaarheid te verbeteren en de openbare ruimte te vergroenen. De uitvoering staat gepland voor 2027. Een communicatieplan maakt deel uit van deze activiteit. Deze herinrichting is namelijk een voorbeeld voor de volgende herinrichtingen in Hilversum Zuidwest. Dit geldt voor openbare ruimte en privéterrein. Met dit plan worden de ondernemers aangemoedigd om ook zelf aan de slag te gaan. Soort

Realisatie

Trekker

Gemeente Hilversum

Partners

Aanliggende ondernemers (bewoners en gebruikers)

Financiering

€ 677.500 (op basis van een eerste schatting)

Draagt bij aan

21 | Onderzoek vergroenen uitstraling panden voor ontwikkelingen Verbouwingen, uitbreidingen of verhuizingen zijn goede momenten om de uitstraling van het pand of perceel te verbeteren. Denk aan het plaatsen van heggen, groenstroken of groene gevels. Daarom wordt onderzocht wat de mogelijkheden zijn om bij renovaties, ontwikkelingen of veranderingen het aanbrengen van meer groen verplicht te stellen. Soort

Onderzoek

Trekker

Gemeente in samenwerking met OVHZW

Partners

Pandeigenaren

Financiering

Reguliere inzet

Draagt bij aan

51

22 | Instellen subsidie vergroenen eigen terrein Om ondernemers financieel te helpen met vergroenen, stellen we een subsidie in. Deze kan bijvoorbeeld gebruikt worden voor het aanleggen van een groen dak, groene gevels, geveltuinen of heggen. De regels voor deze subsidie worden nog opgesteld. Voor deze activiteit wordt budget aangevraagd bij de Provincie Noord Holland. Het Inspiratieboek geeft hulp en goede voorbeelden van groene maatregelen. Soort

Organisatie

Trekker

Gemeente Hilversum

Partners

Ondernemers en eigenaars

Financiering

Vanuit provincie Noord Holland (subsidie)

Draagt bij aan

23 | Maken van koele plekken Voor een biodivers en klimaatadaptief bedrijvenpark (bestand is tegen hitte en wateroverlast), worden koele plekken aangelegd. Dit gebeurt bij de kop van de haven en de Franciscusweg tussen de Sligro en de Kerkelandenlaan. De eerste schetsen staan al in de bijlagen. Hiermee wordt het doel bereikt dat koele plekken binnen 300 m loopafstand liggen (bron: Programma Groen en de kaart van de Klimaateffectatlas). Het wordt aangemoedigd om ook koele plekken maken op eigen terrein. Het Inspiratieboek geeft hiervoor ideeën en tips. Soort

Realisatie

Trekker

Gemeente Hilversum

Partners

Aanliggende eigenaars

Financiering

Onderdeel van activiteit 20 en 24

Draagt bij aan

 52

24 | Herinrichten 1e Loswal De 1e Loswal, de Zuiderloswal en Verlengde Zuiderloswal worden vernieuwd. Het rioolstelsel wordt aangepast en van de 1ste Loswal wordt eenrichtingverkeer gemaakt. Momenteel geldt hier voor een kort deel eenrichtingverkeer. De bestaande wijde bocht in de rijbaan van de Verlengde Zuiderloswal wordt aangepast zodat de verkeersveiligheid verbetert. Daarnaast wordt hier door het toevoegen van groen een koele plek aan het water gecreëerd. Deze koele plek wordt via groene routes verbonden met de omgeving. Het water stroomt zo veel mogelijk via dit groen af naar het water van de haven. De havenkop wordt een prettige plek om te verblijven en bijvoorbeeld te lunchen. Het schetsontwerp en verdere toelichting is te vinden op pagina 38 en in Bijlage B. Het is een voorbeeldproject voor het hele bedrijvenpark. Soort

Realisatie

Trekker

Gemeente Hilversum

Partners

Aanliggende pandeigenaren; ondernemers

Financiering

€ 3.231.000 (op basis van een eerste schatting); Mogelijke subsidie vanuit de Provincie Noord-Holland (toekomstbestendige bedrijventerreinen).

Draagt bij aan

Activiteiten die starten in 2027 25 | Zichtbaar maken historische elementen op Hilversum Zuidwest Er wordt een route gemaakt langs belangrijke plekken uit de Hilversumse geschiedenis, zoals de Gooise Vaart en de monumenten. Hoe dit precies gebeurt, wordt nog bepaald. Dit kan bijvoorbeeld door het plaatsen van informatieborden of QR-codes. Waar mogelijk en nodig, worden de oude routes hersteld voor het maken van betere loop- en fietsroutes. Ook is de Hilversumse geschiedenis inspiratie voor nieuwe ontwerpen en het groen, zoals het grote verschil aan boomsoorten. Soort

Realisatie

Trekker

Gemeente Hilversum

Partners

Eigenaars van historische elementen

Financiering

€ 30.000,-

Draagt bij aan

 53

26 | Invoeren 30 km/uur Op Bedrijvenpark Hilversum Zuidwest wordt 30 km/uur de standaard snelheid. In het herinrichtingsplan wordt bepaald wat er nodig is om 30 km/uur in te voeren. De invoering hiervan en de aanpassingen aan de wegen gebeuren wanneer er vervangingen zijn gepland. Daarom hangt de planning van het invoeren sterk af van het herinrichtingsplan dat in 2025 wordt opgesteld. Eerst wordt gekeken naar de functie van de weg (doorgaande weg of alleen lokaal gebruikt) en in welke omgeving de weg ligt. Vervolgens wordt bekeken of er eenrichtingverkeer wordt ingesteld en daarna of er fietsstroken nodig zijn of niet. Tot slot wordt bepaald of er snelheid remmende maatregelen genomen moeten worden. Het uitgangspunt blijft dat vrachtwagens goed kunnen blijven manoeuvreren en elkaar passeren. Soort

Realisatie en communicatie

Trekker

Gemeente Hilversum

Financiering

Reguliere inzet

Draagt bij aan Partners

Ondernemers

27 | Kwaliteitsimpuls Gooise Vaart Het groen wordt verbeterd en natuurvriendelijke oevers worden aangelegd om Hilversum Zuidwest beter te verbinden met de Gooise Vaart. Dit helpt om de e cologische waterkwaliteit in de Gooise Vaart te verbeteren. Zie voor uitleg het project ‘Kwaliteitsimpuls Gooise Vaart’ in het Uitvoeringsprogramma Programma Groen 2023-2026. De parkeerplaatsen langs de Gooise vaart die hierdoor (weer) verdwijnen laten we terugkomen op een ander deel van de Nieuwe Havenweg (zie activiteit 14). Soort

Realisatie

Trekker

Gemeente Hilversum

Financiering

Dekking vanuit Uitvoeringsprogramma groen

Draagt bij aan Partners

Aanliggende pandeigenaren; ondernemers

 54

Bijlage A Hilversumse plantenlijst Bomen Veldesdoorn (Acer campestre) Noorse esdoorn (Acer platanoides) Gewone esdoorn (Acer pseudoplatanus) Zwarte els (Alnus glutinosa) - alleen in Havenkwartier Zachte berk (Betula pubescens) Haagbeuk (carpinus betulus) - niet in Havenkwartier Eénstijlige meidoorn (Crataegus monogyna) Tweestijlige meidoorn (Crataegus laevigata) Es (Fraxinus excelsior) Zwarte populier (Populus nigra) Ratelpopulier (Populus tremula) Gewone vogelkers (Prunus padus) Zomereik (Quercus robur) Lijsterbes (Sorbus aucuparia) Schietwilg (Salix alba) - alleen in Havenkwartier Boswilg (Salix caprea) Gladde iep (Ulmus minor)

Appel (Malus sylvestris) - niet in Havenkwartier Sleedoorn (Prunus spinosa) Hondsroos (Rosa canina) Braam (Rubus caesius + andere Rubus-soorten) Framboos (Rubus idaeus) Grauwe wilg (Salix cinerea) Katwilg (Salix viminalis) Gewone vlier (Sambucus nigra) Gelderse roos (Viburnum opulus)

Klimplanten Klimop (Hedera helix) Hop (Humulus lupulus) Wilde kamperfoelie (Lonicera perclymenum) - niet in Havenkwartier Bosrank (Clematis vitalba) - niet in Havenkwartier

Struiken

Vaste planten

Veldesdoorn (Acer campestre) Krentenboompje (Amelanchier lamarckii) Gele Kornoelje (Cornus mas) - niet in Havenkwartier Hazelaar (Corylus avellana) Eénstijlige meidoorn (Crataegus monogyna) Tweestijlige meidoorn (Crataegus laevigata) Sporkehout (Frangula alnus)

Deze lijst is niet onuitputtelijk. Soorten zijn niet allemaal inheems en het zijn veelal gekweekte soorten. Kruipend Zenegroen (Ajuga reptans) Dropplant (Agastache ‘Blue Fortune’) Vrouwenmantel (Alchemilla mollis)

Herfstanemoon (Anemone hybrida ‘Honorine Jobert’) Herfstaster (Aster ageratoides (diverse cultivars)) Rode Zonnehoed (Echinacea purpurea) Ooievaarsbek (Geranium macrorrhizum ‘Spessart’) Robertskruid (Geranium robertianum) Ooievaarsbek (Geranium ‘Rozanne’) Lavendel (Lavandula sp.) Kattenkruid (Nepeta grandiflora ‘Summer Magic’) Kattenkruid (Nepeta faassenii ‘Walkers Low’) Kattenkruid (Nepeta ‘Six Hills Giant’) Kattenkruid (Nepeta racemosa ‘Grog’) Duizendknoop (Persicaria amplexicaulis) Brandkruid (Phlomis russeliana) Zonnehoed (Rudbeckia fulgida ‘Goldsturm’) Salie (Salvia nemerosa ‘Mainacht’) Hemelsleutel (Sedum ‘Herbstfreude’) Smeerwortel (Symphytum grandiflorum) IJzerhard (Verbena bonariensis) IJzerhard (Verbena officinalis) Kleine maagdenpalm (Vinca minor)

Kruiden Alle inheemse, biologische kruidenmengsels voor vochtige, matig voedselarme zandgrond. Te bestellen bij De Cruydthoeck, Biodivers of De Bolderik.

55

Bijlage B Schetsontwerp en dwarsprofiel 1e Loswal en Verlengde Zuiderloswal Het schetsontwerp op pagina 56 geeft een eerste beeld van de wensen en mogelijkheden bij de 1e Loswal en de Verlengde Zuiderloswal. Dit schetsontwerp laat zien hoe de uitgangspunten (hoofdstuk 3) er uit kunnen zien.

Kanaal. Om hittestress tegen te gaan worden waar mogelijk bomen aangeplant. De wandelpaden in het parkje sluiten aan op de stoepen rondom het park.

De 1e Loswal komt er in deze eerste verkenning anders uit te zien. In de huidige situatie is alleen het begin van de 1e Loswal (vanaf de Verlengde Zuiderloswal) eenrichtingverkeer. Dit wordt in de praktijk vaak genegeerd en levert gevaarlijke situaties op. In het schetsontwerp is de 1e Loswal helemaal eenrichtingsverkeer om de verkeersveiligheid te verbeteren. Ook ontstaat hierdoor ruimte wat voor het opvangen van regenwater in het groen, stoepen, fietsparkeren en laden en lossen. De inrichting wordt aangepast voor 30 km/uur.

Op de kop van de gedempte havenarm wordt een aantrekkelijke verblijfsplek gemaakt. Hier kan mooi over het water uitgekeken worden. Groen wordt toegevoegd voor schaduw en is er mogelijkheid om te zitten op bankjes. Langs de bestaande oevers en kades wordt in het water ook groen toegevoegd met bijvoorbeeld rietbanken. Hiermee wordt het een aangename plek om bijvoorbeeld te lunchen. Bij verdere uitwerking van deze schetsen is het belangrijk om deze plek zo in te richten dat het geen hangjongeren aantrekt en dat er geen boten aan kunnen leggen.

In de Verlengde Zuiderloswal is in deze schets de bocht richting de Zuiderloswal verlegd. Dit verhoogt de verkeersveiligheid. In de Verlengde Zuiderloswal worden aanpassingen gedaan aan het riool om de afwatering van het gebied te verbeteren en knelpunten uit het rioolstelsel op te lossen. Door het verleggen van de Zuiderloswal/Verlengde Zuiderloswal ontstaat rondom de rijweg een parkachtige verblijfsruimte. In dit groen wordt het regenwater afgevoerd naar het Hilversums

Er komen minder parkeerplekken op straat. Hoewel uit parkeeronderzoeken gebleken is dat de parkeerdruk hier relatief laag is, is afstemming met stakeholders belangrijk. Met de herinrichting van deze twee straten wordt naast de noodzakelijke aanpassingen voor klimaatadaptatie en verkeer, een aangename plek gemaakt om te zitten. In zijn geheel draagt dit bij aan een flinke kwaliteitsimpuls voor het gebied.

 56

figuur I Schetsontwerp 1e Loswal en Verlengde Zuiderloswal.

57

Dwarsdoorsnede en profiel 1e Loswal

figuur II + III Dwarsdoorsnede en profiel 1e Loswal.

 58

Bijlage C Schetsontwerpen Franciscusweg Het onderstaande schetsontwerp geeft een eerste beeld van de wensen en mogelijkheden op de Franciscusweg (tussen de Sligro en de Kerkelandenlaan). Hiermee wordt regenwater beter verwerkt om schade en overlast te verminderen. Door een slimmere inrichting ontstaat meer ruimte voor groen en wordt het

veiliger voor fietsers en voetgangers. Het is de bedoeling om de herinrichting in twee fasen te realiseren. In de eerste fase komen er weer parkeerplaatsen. Dat is nodig omdat uit parkeeronderzoeken blijkt dat de parkeerdruk hier hoog is. Wanneer in de toekomst parkeerterreinen beter gedeeld worden, meer centraal geparkeerd wordt en meer werknemers met het OV of de fiets reizen, dan kunnen deze parkeerplaatsen worden verwijderd en kunnen wadi’s en groen worden aangelegd om het gebied meer klimaatbestendig te maken. Daarmee wordt de Franciscusweg ook een groene koele plek die onderdeel is van groter groen netwerk. Dit schetsontwerp laat zien hoe de uitgangspunten (hoofdstuk 3) er uit kunnen zien. De verdere uitwerking van de schetsen wordt samen met ondernemers en andere betrokkenen in de omgeving gedaan. figuur IV + V Schetsontwerpen Franciscusweg.