Bijlage 1 Uitvoeringsprogramma Mobiliteitsvisie 2040

Is er een directe samenhang met andere maatregelen? - Verkeersonderzoek naar verkeersstromen: in 2023 wordt – in navolging van 2015 – een nieuw verkeersonderzoek uitgevoerd. Hierin staat de vraag centraal: “Waar komt het verkeer vandaan en waar gaat het naartoe?”. - Vervangen VRI’s door iVRI’s: vanaf 2023 worden de VRI’s vervangen door iVRI’s. Op basis van de resultaten van de permanente monitoring kunnen de iVRI’s beter worden afgestemd. Dit draagt bij aan het verbeteren van de verkeersdoorstroming en leefbaarheid op de hoofdwegen in Hilversum.

DOELSTELLING : DUURZAAM EN INNOVATIEF

Wat is de relatie met andere projecten en programma’s? Er is een directe relatie met Open Hilversum waar de gemeente Hilversum data deelt met belangstellenden. Kijk op https://open-hilversum.hub.arcgis.com/

Soort

Uitvoeringsmaatregel Uitvoeringsprogramma

Budget

€ 150.000 per jaar voor monitoringssysteem

Financiële dekking

De exploitatiekosten worden gedekt uit de algemene middelen.

Planning

Maatregel(en)

Wat moet er eerst/ook nog gebeuren? Om te komen tot de implementatie van het monitoringssysteem zal een openbare aanbesteding moeten plaatsvinden.

2026

Implementatie

Uitvoeringsprogramma Mobiliteit 2040 gemeente Hilversum

67

4.11.2 ONDERZOEK NAAR HET OPZETTEN VAN EEN GELUIDSNETWERK Wat is het doel van de maatregel? Er komen veel klachten binnen over geluidsoverlast door het verkeer op onze wegen. Nu wordt de geluidsbelasting met behulp van rekenmodellen bepaald. Maar de klachten gaan vaak over piekgeluiden zoals knallende uitlaten en toeterende auto’s. Om hier meer inzicht in te krijgen en mogelijk handhavingsacties naar aanleiding van klachten te kunnen organiseren, kan het meetnetwerk de juiste onderbouwing geven. Wat wordt er gedaan? Uit de consultatieronden is vaak geluidsoverlast van gemotoriseerd verkeer naar voren gebracht. Vanuit wet- en regelgeving worden de geluidsniveaus altijd berekend en uitgedrukt in gemiddelde geluidsniveaus, terwijl vaak geklaagd wordt over piekgeluiden. Om hier meer inzicht in te krijgen is het meten van geluid noodzakelijk. Dit zou kunnen leiden tot gerichte maatregelen die geluidsoverlast zou kunnen verminderen. In de regio wordt momenteel een pilot uitgevoerd met het meten van geluidsniveaus op verschillende locaties. Indien de pilots positief verlopen en duidelijke conclusies aan te verbinden zijn, is het de bedoeling dat ook in Hilversum een geluidsmeetnetwerk wordt opgericht. Dit gebeurt door op vaste locaties sensoren te plaatsen die het geluidsniveau meten. Daarvoor zal dan een apart voorstel aan de gemeenteraad worden voorgelegd.

Wanneer wordt de maatregel uitgevoerd? Het onderzoek zal in 2025 plaatsvinden. Naar aanleiding van dit onderzoek en de bijbehorende resultaten kom er in 2026 een voorstel of een terugkoppeling hiervoor in de gemeenteraad.

Bijdrage vanuit andere programma’s en projecten Er is een directe relatie met Open Hilversum waar de gemeente Hilversum data deelt met belangstellenden. De luchtkwaliteit wordt al op verschillende plaatsen in Hilversum gemeten. De meetresultaten staan op Open Hilversum. Wat moet er eerst/ook nog gebeuren? De resultaten van de pilot in de regio zijn te gebruiken voor het Hilversumse netwerk. Is er een directe samenhang met andere maatregelen? Doorontwikkelen van het luchtkwaliteitsnetwerk: het meetnetwerk voor luchtkwaliteit is al geïmplementeerd en kent een eigen budget op de begroting. Samen met een meetnetwerk voor geluid kan overlast door lucht en geluid worden gemonitord.

DOELSTELLING : INNOVATIEF Soort

Procesmaatregel Uitvoeringsprogramma

Budget

N.v.t. volgt t.z.t.

Financiële dekking

Niet van toepassing

Planning

Maatregel(en)

2025

- Onderzoeken

2026

- Raadsvoorstel

Uitvoeringsprogramma Mobiliteit 2040 gemeente Hilversum

68

4.11.3 INREGELEN IVRI’S Wat is het doel van de maatregel? Een betere doorstroming bij verkeerslichten voor voetgangers, fietsers/scooters en auto’s met ingestelde iVRI’s (intelligente verkeersregelinstallaties) inclusief sensoren. Hiermee verkleint de reistijd voor voetgangers fietsers en worden schone vormen van mobiliteit aantrekkelijker. Wat wordt er gedaan? Voordat de iVRI’s optimaal zijn te gebruiken, moeten de (prioriteits)regels zijn opgesteld en de iVRI’s zijn ingeregeld. Het opstellen en inregelen van de iVRI’s is specialistisch werk en daarvoor is al in 2024 een verkeerskundige iVRI noodzakelijk om deze werkzaamheden uit te voeren. Wanneer wordt dit uitgevoerd? In 2024 wordt gestart met het opstellen van (prioriteits)regels voor de verschillende locaties en iVRI’s. Wat is de relatie met andere projecten en programma’s? Op verschillende locaties in Hilversum komen iVRI’s te staan. De iVRI’s worden gekoppeld aan de Innovatie (verkeers) centrale van de provincie Noord-Holland om

een samenhangend geheel te krijgen op de buitenring, de N-wegen en de binnenring.

DOELSTELLING : DUURZAAM, INNOVATIEF EN VEILIG

Wat moet er eerst/ook nog gebeuren? In de komende jaren worden bestaande verkeersregelinstallaties (VRI) vervangen voor intelligente verkeersregelinstallaties (iVRI’s) (zie bijgaande tabel). Met deze iVRI’s is het mogelijk om actief in te spelen op de actuele verkeersstromen. Zo kunnen fietsers bij regen sneller en vaker groen licht krijgen. Dit gebeurt met een slim planningssysteem dat is gebaseerd op real-time data en informatie. De Johannes Geradtsweg is al uitgerust met deze iVRI’s.

Soort

Uitvoeringsmaatregel Uitvoeringsprogramma

Budget

Incidenteel (2024-2028) € 90.000 formatie per jaar

Financiële dekking

De exploitatiekosten worden gedekt uit de algemene middelen.

Planning

Maatregel(en)

2024

- Werving verkeerskundige iVRI

2024 - 2028

- Inregelen van de iVRI’s - Opstellen van regelvoorschriften

Gijsbrecht van Amstelstraat /Vaartweg, Gijsbrecht van Amstelstraat /Nieuwe Havenweg, ’s-Gravelandseweg/G. van Messdagweg

2024

Is er een directe samenhang met andere maatregelen? - Vervangen van VRI’s door iVRI’s: vóór 2027 worden de VRI’s op de genoemde twaalf kruispunten vervangen voor iVRI’s. In 2026 komt er een aanvullend voorstel om heel Hilversum met iVRI’s uit te rusten, inclusief de aantallen die nodig zijn om dit te realiseren. - Implementatie vaste monitoring verkeersstromen: de iVRI’s kunnen ook data verzamelen over de verkeersintensiteiten van het verkeer.

Diependaalselaan / Eikbosserweg, Diependaalselaan / Hilvertsweg, Diependaalselaan / Bosdrift, Diependaalselaan / J. de Wittstraat, Voetgangersoversteek Vreelandseweg

2025

Oosterengweg / Van Riebeeckweg, J. Geradtsweg / J. van Campenlaan

2026

Oostereind / Arenapark, J. van der Heijdenstraat / Eemnesserweg

2027

KRUISPUNTEN

JAAR VAN VERVANGING

Tabel Te vervangen VRI’s voor iVRI’s

Hiermee ontstaat ook duidelijk inzicht in hoe het verkeer zich over kruispunten verdeelt. Dit verrijkt de gegevens die verkregen worden door de vaste monitoring verkeerstromen.

Uitvoeringsprogramma Mobiliteit 2040 gemeente Hilversum

69

5. VERVOLG 5.1 Financiën Om de plannen in dit Uitvoeringsprogramma Mobiliteitsvisie 2040 te realiseren is geld nodig. Ten eerste is incidenteel budget nodig om de projecten te plannen, communiceren en samen met de stakeholders op te starten. Deze projecten vragen om investeringen door de gemeente en daar waar mogelijk worden subsidies aangevraagd bij onder andere het Rijk en de provincie. Tenslotte is er structureel budget voor onderhoud nodig om de ten uitvoer gebrachte projecten op niveau te houden. Formatie Het Uitvoeringsprogramma Mobiliteitsvisie 2040 omvat investeringen die een langdurig financieel effect op de gemeentelijke begroting hebben. Om deze extra investeringen uit te kunnen voeren, is in ieder geval tot en met 2040 extra capaciteit nodig. Zonder extra personele capaciteit kunnen de ambities de komende planperiode niet worden gerealiseerd of blijven deze sterk achter op de planning en worden beschikbare middelen niet benut. De kosten voor deze extra capaciteit zijn onderdeel van het totaal van de financiën voor het Uitvoeringsprogramma. Hier is onderscheid te maken tussen formatie die direct ten laste komt van de exploitatie. Het gaat hierbij om de Programmamanager, Projectleider (eerste fase), Beleidsmedewerker Hybride werken en Veilig naar school, Beheerder Laadpalen en het inregelen van iVRI’s. Dit betreft in totaal 6 fte.

Daarnaast komt er formatie ten laste van de personeelskosten als onderdeel van de investeringskredieten. Hierbij gaat het om de Projectleider (projectfase), Landschapsontwerp, Werkvoorbereiding en Toezicht- en directievoering. Uitvoeringsprogramma Mobiliteit 2040 gemeente Hilversum

70

Investeringsbudgetten Het totaal van de in het Uitvoeringsprogramma Mobiliteitsvisie 2040 opgenomen investeringen tussen 2024 en 2040 is € 7.300.000. In bijlage 2 is het totaal van de investeringen per deelproject weergegeven. Hierbij is inzichtelijk gemaakt in welk jaar, welke investering zal worden uitgevoerd. Subsidies De in het Uitvoeringsprogramma opgenomen jaarlijkse investeringen betreffen de maximale investeringen. Er zijn echter diverse landelijke en provinciale subsidieregelingen waar zoveel als mogelijk gebruik van wordt gemaakt. Dit zal de volle aandacht hebben bij de planning en voorbereiding van alle projecten. Voorbeelden van de diverse regelingen zijn: Europa: 

Rijksoverheid: Provincie Noord-Holland:

- Connecting Europe Facility – Transport - EFRO Kansen voor West III - Horizon Europe Research & Innovation 2021-2027 - Mobiliteitsfonds - Participatiefonds Duurzame Economie - Uitvoeringsregeling subsidie kleine infrastructuur - Verkeerseducatie scholieren

Het Uitvoeringsprogramma Mobiliteitsvisie 2040 loopt tot 2040. Subsidieregelingen zijn ook aan verandering onderhevig. In de jaarlijkse uitvoeringsplannen en de lopende P&C cyclus worden de investeringen en de daarvoor te ontvangen subsidies geactualiseerd.

Overzicht financiën In bijlage 2 is het totaal van de benodigde budgetten voor het Uitvoeringsprogramma uitgewerkt. Het is daarbij belangrijk om voor de komende vijf jaar de juiste inschatting te kunnen maken van de exploitatielasten en investeringen. Tegelijkertijd wordt ook een doorkijk gegeven tot 2040 en daarmee het totaal van de uit te voeren plannen. Hiervoor geldt een zekere mate van onzekerheid, daar waar het latere jaren richting 2040 betreft. Zoals hiervoor reeds beschreven wordt hier nog geen rekening gehouden met de mogelijk te ontvangen subsidies. Het is een indicatie op basis van het nu geldende prijspeil 2023 en de huidige kennis van zaken en middelen. Het afgelopen jaar was er sprake van een zeer hoge inflatie, waardoor ook vele grondstoffen duurder zijn geworden. Het is niet in te schatten hoe zich dit de komende jaren ontwikkelt. Op basis van bovenstaande uitgangspunten worden in de toekomstige jaren in de reguliere P&C cyclus mogelijke veranderingen en daarmee de effecten inzichtelijk gemaakt. 5.2 Monitoring en evaluatie Om het Uitvoeringsprogramma Mobiliteitsvisie 2040 te kunnen uitvoeren en om de voortgang op de doelen te kunnen meten, komt er een plan voor onderzoek, monitoring en evaluatie. Het doel is om elke vier jaar de voortgang op de doelen te evalueren en waar nodig de inspanningen en het Uitvoeringsprogramma bij te sturen.

Monitoring en evaluatie bieden inzicht in waar het programma staat en of het nodig is om het beleid bij te sturen. Het is een instrument dat antwoord geeft op twee deelvragen: Monitoring: Evaluatie:

Hoe staan we ervoor? H  ebben we bereikt wat we ons hadden voorgenomen en in welke mate hebben onze plannen daaraan bijgedragen?

Uitvoeringsprogramma Mobiliteit 2040 gemeente Hilversum

71

Op basis van deze informatie wordt periodiek beoordeeld hoe het programma ervoor staat en of er aanleiding is voor bijsturing van de maatregelen. De doelstellingen van de verschillende deelprojecten in dit programma worden uitgewerkt in beleidsindicatoren (zie verderop in dit hoofdstuk). Een indicator is de meetbare waarde die is te zien als een afgeleide, vertaling of benadering van de doelstelling. Niet alle beleidsindicatoren zijn geschikt om te monitoren of de doelen worden gehaald. Het is bijvoorbeeld niet mogelijk om de modal split (de verdeling van de (personen) verplaatsingen over verschillende vervoerswijzen) als indicator voor het Uitvoeringsprogramma te gebruiken. De externe bureaus die de verschillende deelonderzoeken voor de gemeente Hilversum onderzochten, geven eveneens aan dat ‘het effect van de maatregelen en de modal split’ moeilijk meetbaar zijn en dat het lastig is om hier uitspraken over te doen.

Hiervoor worden de volgende indicatoren gebruikt: - Kentekenonderzoek, - De hoeveelheid laadpalen in 2023; - Hoeveelheid beschikbaar deelvervoer in Hilversum; - Parkeerdrukte; - Lengte fietsvoorzieningen; - Bezettingsgraad OV: voornamelijk regionaal busvervoer, aantal fietsparkeerplaatsen, luchtkwaliteit (fijnstof); - Ongevallen; - Enzovoort. Een nadere uitwerking van de Monitor Mobiliteit inclusief relevante beleidsindicatoren wordt in 2024 voorgelegd aan het college middels een voorstel voor onderzoek, monitoring en evaluatie.

Daarom is monitoring en evaluatie van groot belang evenals ook het inzetten van een nulmeting, omdat dit voor een ijkpunt zorgt. Naast de maatregelen uit het Uitvoeringsprogramma zijn hiervoor ook aanpassingen van het rijksbeleid noodzakelijk.

5.3 Jaarplannen Hoe zorgvuldig het Uitvoeringsprogramma ook is opgesteld; niemand kan de toekomst voorspellen. Bij een uitvoeringsprogramma dat meerdere jaren vooruitkijkt, moeten aanpassingen daarom altijd tussentijds mogelijk zijn. Het opstellen van de monitor Mobiliteit draagt daaraan bij. De raad wordt periodiek over de voortgang geïnformeerd via de daarvoor bestemde procedures (RIB, p+c cyclus, etcetera).

Denk bijvoorbeeld aan invoering van rekeningrijden. Met dit Uitvoeringsprogramma doet Hilversum wat in het vermogen ligt om mensen te verleiden zoveel een alternatief voor de auto te kiezen. In 2023 wordt de nul-situatie vastgelegd.

Bij de evaluatie wordt gekeken of de maatregelen nog overeenkomstig de gestelde scope, planning en begroting uitgevoerd kunnen worden. Indien nodig volgt een aanpassing van de jaarplanning.

Uitvoeringsprogramma Mobiliteit 2040 gemeente Hilversum

72

5.4 Participatie De ingezette weg van betrekken en informeren in het Mobiliteitsprogramma via communicatie heeft toegevoegde waarde. In de periode van uitvoering tot en met 2040 wordt deze aanpak voortgezet.

MOBILITEITSVISIE 2040 2021 - Mobiliteitsvisie 2040 vastgesteld door de raad - Inzet op groen, innovatief en duurzaam

Uitgangspunten De aanpak is mede gebaseerd op enkele uitgangspunten: Betrouwbaarheid: luisteren naar doelgroepen en toetsen wat zij vinden, zeggen wat je doet en doen wat je zegt geeft duidelijkheid en vertrouwen Uitlegbaarheid en uitvoerbaarheid: uitleggen welke keuzes worden gemaakt en hoe die in de uitvoering uitpakken, op basis van maatregelen die grondig zijn getoetst (bij andere programma’s, en wat betreft het budget). En waarover de gemeenteraad uiteindelijk beslist. Betrokkenheid: de relaties die zijn gelegd tijdens de Mobiliteitsvisie en het Uitvoeringsprogramma verder onderhouden tijdens de uitvoering van de projecten. Zo blijft de groep betrokken en geïnformeerd.

UITVOERINGSPROGRAMMA MOBILITEIT 2040 2022 - 2023 - 11 deelonderzoeken - Opzetten van een interactieve kaart - Participatie

UITVOERINGSPROJECTEN MOBILITEIT 2040 2024 - 2040 - Verschillende uitvoeringsprojecten

Uitvoeringsprogramma Mobiliteit 2040 gemeente Hilversum

73

Ondersteuning Een periode van ruim vijftien jaar communicatie over de (deel)uitvoeringsprojecten heeft een paraplu nodig. De samenhang tussen de verschillende projecten wordt beter zichtbaar gemaakt met periodieke updates aan de Hilversummers, stakeholders en interne projectmedewerkers van de gemeente. Communicatie ondersteunt hierin op de volgende manieren:

Participeren: deelprojecten die in de uitvoering gaan hebben af en toe nog keuzes te maken. Dit gaat over bijvoorbeeld de locatie van voorzieningen als laadpalen, parkeerplaatsen, trottoir -en fietspadverbeteringen en doorfietspaden. Waar mogelijk wordt de kennis en inbreng van inwoners en stakeholders hiervoor benut in (kleine) participatietrajecten.

Samenwerken: de uitvoeringsprojecten Mobiliteit 2040 staan niet op zichzelf. Ze hangen soms nauw samen met gebiedsagenda’s en andere projecten, zoals de Omgevingsvisie, Arenapark, Circusterrein, Stationsgebied en Gebiedsagenda Centrum. Voor samenhang zijn communicatie, afstemming en vooral samenwerking van en over deze projecten programma’s een must.

Informeren: de samenhang in de uitvoering wordt vergroot met ondersteuning op de website van de gemeente Hilversum – bouwenaanhilversum.nl – en door een periodieke nieuwsbrief over mobiliteit. Hier wordt de actuele stand van zaken gepubliceerd.

Ondersteunen: binnen de gemeente Hilversum is veel kennis en kunde aanwezig over de uitvoeringsmaatregelen en -projecten. Deze medewerkers raken ervan doordrongen dat hun bijdrage samenhangt met die van anderen wanneer hieraan aandacht wordt besteed.

Reageren: het project heeft een e-mailaccount – mobiliteit@ hilvershum.nl. Dit wordt gebruikt om vragen van inwoners bij de juiste interne contactpersonen terecht te laten komen, en om vragen te beantwoorden.

Uitvoeringsprogramma Mobiliteit 2040 gemeente Hilversum

74

COLOFON © Gemeente Hilversum 2023 Ontwerp & vormgeving: Studio Pietje Precies bv, Hilversum Fotografie: Studio Kastermans Meer informatie: Gemeente Hilversum Dudokpark 1 1217 JE Hilversum hilversum.nl bouwenaanhilversum.nl/mobiliteit2040