Document · PDF

Tweede wijziging omgevingsplan - Motivering evenwichtige toedeling van functies aan locaties (bijlage 2c)

Gemeenteraad 8 juli 2026, gemeente HilvarenbeekBij agendapunt: Raadsvoorstel Wijziging Omgevingsplan kernen Haghorst, Baarschot en Esbeek.11.241 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Motivering van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties Wijziging omgevingsplan van de gemeente Hilvarenbeek, voor de kernen Baarschot, Esbeek en Haghorst

Datum: 9 juli 2026

Motivering van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties Ons kenmerk: 1063730

Inhoudsopgave

Samenvatting........................................................................................................................................... 5 1

Inleiding ........................................................................................................................................... 7 1.1

Inleiding.................................................................................................................................. 7

1.2

Aanduiding besluitgebied ...................................................................................................... 7

1.3

Overzicht omgevingsplanwijzigingen ..................................................................................... 8

1.4

Leeswijzer............................................................................................................................... 8

Huidige situatie en nieuwe situatie ............................................................................................... 10 2.1

Beschrijving huidige situatie ................................................................................................ 10

2.2

Beschrijving nieuwe situatie ................................................................................................ 11

2.2.1 3

3.1

Tijdens de voorbereiding van de wijziging omgevingsplan ................................................. 13

3.2

Vanaf de terinzagelegging van het ontwerp-wijziging omgevingsplan ............................... 14

3.3

Na het definitieve vaststellingsbesluit ................................................................................. 14

Toetsing aan beleid ....................................................................................................................... 16 4.1

Toetsing rijksbeleid .............................................................................................................. 16

4.1.1

Nationale Omgevingsvisie ............................................................................................... 16

4.1.2

Nationale Omgevingsprogramma’s ................................................................................. 16

4.1.3

Ladder voor duurzame verstedelijking ............................................................................ 19

4.2

Toetsing provinciaal beleid .................................................................................................. 19

4.2.1

Provinciale Omgevingsvisie ............................................................................................. 19

4.2.2

Omgevingsprogramma Water en Bodem ........................................................................ 19

4.2.3 4.3

Bruidsschat ...................................................................................................................... 12

Participatie .................................................................................................................................... 13

Omgevingsprogramma Actieplan geluid ......................................................................... 19 Toetsing regionaal beleid ..................................................................................................... 20

4.3.1

Stedelijke Regio Breda-Tilburg......................................................................................... 20

4.3.2

Hart van Brabant.............................................................................................................. 20

4.3.3

Samenwerkingsverband Goirle-Hilvarenbeek-Oisterwijk ............................................... 20

4.4

Toetsing beleid waterschap ................................................................................................. 20

4.5

Gemeentelijke beleidscyclus Omgevingswet ....................................................................... 20

4.6

Toetsing gemeentelijk beleid ............................................................................................... 21

Aspecten fysieke leefomgeving en milieu ..................................................................................... 22 5.1

Samenvatting ....................................................................................................................... 22

5.2

Milieueffectrapportage ........................................................................................................ 23

5.2.1

Wettelijk kader ................................................................................................................ 23

Pagina 2 van 37

Motivering van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties Ons kenmerk: 1063730

5.2.2

Motivering ....................................................................................................................... 24

5.2.3

Conclusie .......................................................................................................................... 24

5.3

Duurzaamheid ...................................................................................................................... 24

5.4

Gezondheid .......................................................................................................................... 24

5.5

Waterbelang ........................................................................................................................ 25

5.6

Klimaatadaptatie .................................................................................................................. 25

5.7

Groen en bomen .................................................................................................................. 25

5.8

Landschappelijke inpassing .................................................................................................. 26

5.9

Verkeersgeneratie, -afwikkeling en (fiets)parkeren ............................................................ 26

5.10

Ecologie ................................................................................................................................ 26

5.11

Stikstofdepositie .................................................................................................................. 27

5.12

Luchtkwaliteit....................................................................................................................... 27

5.13

Geluid ................................................................................................................................... 28

5.14

Trillingen .............................................................................................................................. 28

5.15

Geur ..................................................................................................................................... 28

5.16

Omgevingsveiligheid ............................................................................................................ 29

5.16.1

Wettelijk kader, algemeen .......................................................................................... 29

5.16.2

Wettelijk kader, specifiek voor deze wijziging van het omgevingsplan ...................... 30

5.16.3

Motivering ................................................................................................................... 30

5.16.4

Conclusie...................................................................................................................... 30

5.17

Ruimtelijke kwaliteit ............................................................................................................ 30

5.18

Archeologie, cultuurhistorie en erfgoed .............................................................................. 31

5.19

Bodem .................................................................................................................................. 31

5.20

Omgevingswaarden ............................................................................................................. 31

5.20.1

Wettelijk kader ............................................................................................................ 31

5.20.2

Motivering ................................................................................................................... 32

5.20.3

Conclusie...................................................................................................................... 32

5.21

5.21.1

Wettelijk kader ............................................................................................................ 32

5.21.2

Motivering ................................................................................................................... 32

5.21.3

Conclusie...................................................................................................................... 32

5.22 6

Licht ...................................................................................................................................... 33

Opgenomen Bopa’s ....................................................................................................................... 34 6.1

Beperkingengebieden .......................................................................................................... 32

Baarschotsestraat ong. (naast nr. 68) .................................................................................. 34

Financiële haalbaarheid ................................................................................................................ 36 Pagina 3 van 37

Motivering van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties Ons kenmerk: 1063730

7.1

Kostenverhaal ...................................................................................................................... 36

7.2

Bibob .................................................................................................................................... 36

7.3

Nadeelcompensatie ............................................................................................................. 36

Bijlage: Bopa’s ............................................................................................................................... 37

Pagina 4 van 37

Motivering van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties Ons kenmerk: 1063730

Samenvatting Voor u ligt de samenvatting van de motivering van de wijziging van het omgevingsplan voor de dorpskernen Baarschot, Esbeek en Haghorst. De gemeente Hilvarenbeek heeft per 1 januari 2024 een tijdelijk omgevingsplan. Dit tijdelijke omgevingsplan moet uiterlijk december 2031 zijn omgezet naar het nieuwe omgevingsplan. De eerste stap in de transitie was het vertalen van bestemmingsplan-regels voor het dorp BiestHoutakker naar het nieuwe omgevingsplan. De tweede stap in de transitie is het vertalen van bestemmingsplan-regels voor de dorpen Baarschot, Esbeek en Haghorst naar het nieuwe omgevingsplan. Hierbij is zo veel als mogelijk gebruik gemaakt van de eerder gemaakte regels voor het dorp Biest-Houtakker. Dit is gedaan zodat het ook één omgevingsplan blijft. Het ontwerp van deze wijziging heeft gedurende zes weken ter inzage gelegen tot en met 20 januari 2026. In december 2025 hebben drie inloopmomenten plaatsgevonden (één per dorp). Met de provincie Noord-Brabant en het waterschap De Dommel heeft in de periode december 2025 – januari 2026 contact plaatsgevonden over deze omgevingsplanwijziging. Met deze omgevingsplanwijziging hebben we ook gekeken waar optimalisatie van bestaande regels mogelijk is. In de transitiefase (tot en met december 2031) kijken we bij elke omgevingsplanwijziging waar we verbeteringen door kunnen voeren.

Optimalisaties leiden niet tot een inhoudelijke aanpassing van de regels. Het gaat enkel om een verbetering van de leesbaarheid en gebruiksvriendelijkheid. Een concreet voorbeeld is het hanteren van een positieve schrijfwijze. Met het voorbeeld hieronder wordt verduidelijkt wat we hiermee bedoelen: Zo luidde artikel 6.14 (versie die per 2 december 2025 in werking is getreden) als volgt: Het is verboden zonder omgevingsvergunning diepwortelende gewassen en beplanting aan te brengen en/of te verwijderen. Zo komt dit artikel (na vaststelling door de gemeenteraad in juli 2026) te luiden: Voor het aanbrengen en/of verwijderen van diepwortelende gewassen en beplanting is een omgevingsvergunning nodig.

Deze omgevingsplanwijziging is als beleidsarm aan te merken. Er zijn geen beleidskeuzes gemaakt en er zijn ook geen beleidsdocumenten vertaald naar het omgevingsplan. De planologische mogelijkheden zijn, in de vergelijking tussen de situatie vóórafgaand aan vaststelling en ná vaststelling, niet gewijzigd. Er is wel één onherroepelijke Bopa omgevingsvergunning opgenomen. Bopa staat voor Buitenplanse omgevingsplanactiviteit. Wie iets wil doen wat (nog) niet is toegestaan in het omgevingsplan kan hiervoor een Bopa omgevingsvergunning verleend krijgen. Deze vergunning wordt alleen verleend als er sprake is van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties (ETFAL). Deze onherroepelijke Bopa is opgenomen om ervaring op te doen met het verwerken van Bopa’s. Dit is nodig omdat per 1 januari 2027 de verplichting ontstaat om Bopa’s binnen een periode van 5 jaar op te nemen in het omgevingsplan. Door met één Bopa te beginnen doen wij als gemeente ervaring op binnen het ambtelijke, bestuurlijke en politieke proces.

Pagina 5 van 37

Motivering van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties Ons kenmerk: 1063730

De wijziging van het omgevingsplan past binnen de nationale, regionale en lokale beleidskaders. De inhoudelijke regels zijn in eerdere processen uitputtend getoetst. Dat heeft plaatsgevonden in het proces om tot vaststelling van de komplannen (bestemmingsplannen voor de dorpen) te komen. Uit de toetsing aan de aspecten van de fysieke leefomgeving blijkt dat er geen andere gevolgen ontstaan dan reeds aanwezig. Dit komt omdat er geen inhoudelijke aanpassingen zijn gedaan aan regels en omdat het omgevingsplan geen nieuwe ontwikkelingen mogelijk maakt ten opzichte van wat al mogelijk was op basis van het tijdelijke omgevingsplan.

Pagina 6 van 37

Motivering van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties Ons kenmerk: 1063730

Inleiding

1.1

Inleiding

Op 31 december 2031 moet de gemeente Hilvarenbeek over één omgevingsplan voor het hele grondgebied beschikken. Op dat moment vervalt namelijk het tijdelijke deel van het omgevingsplan, waaronder alle bestemmingsplannen en de bruidsschat. Voor die tijd moeten alle regels uit het tijdelijk deel van het omgevingsplan worden geschrapt of verhuisd naar het nieuwe omgevingsplan. In het reeds vastgestelde transitieplan is de aanleiding en noodzaak omschreven, deze is te vinden via Notubiz. De eerste stap in de transitie naar het nieuwe omgevingsplan was voor het dorp Biest-Houtakker. Na vaststelling van de eerste omgevingsplanwijziging bleek dat er noodzaak was voor een reparatiebesluit (stap 1.1). Dit omdat door een technische oorzaak niet alle locatieaanduidingen juist waren doorgekomen. De tweede stap gaat over het vertalen van de bestemmingsplanregels voor de dorpen Baarschot, Esbeek en Haghorst. Dit gebeurt beleidsarm. Er worden geen beleidskeuzes gemaakt, en er worden ook geen beleidskeuzes uit bestaand beleid verwerkt in het omgevingsplan in deze wijziging. In deze opbouwfase van het omgevingsplan komt het voor dat vastgestelde omgevingsplanregels voor andere gebieden worden verbeterd. Deze situatie zal de komende jaren bij elke omgevingsplanwijziging voorkomen. Dat betekent niet dat vastgestelde planregels inhoudelijk worden gewijzigd.

Het betekent wel dat vastgestelde planregels tekstueel worden bijgesteld om de leesbaarheid of gebruiksvriendelijkheid te verbeteren. Het gaat daarmee om technische aanpassingen. Deze situatie betekent ook dat het voor gebieden die onderdeel waren van een eerdere omgevingsplanwijziging het kan lijken alsof de omgevingsplanwijziging ook voor hen geldt. Dat zien we bij deze omgevingsplanwijziging gebeuren voor het dorp Biest-Houtakker. Er zijn geen regels inhoudelijk gewijzigd voor het dorp. Het gaat uitsluitend om een tekstuele verbetering en/of een hernummering van artikelen.

1.2

Aanduiding besluitgebied

Deze gebieden zijn onderdeel van het nieuwe omgevingsplan (inclusief onderdeel van het ontwerp):

Pagina 7 van 37

Motivering van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties Ons kenmerk: 1063730

Biest-Houtakker

Haghorst

Esbeek

Baarschot

Noot: de definitieve begrenzing kan beperkt afwijken door de ingekomen zienswijzen.

1.3

Overzicht omgevingsplanwijzigingen

Nr. 1 1.1 2 3

Gebied(en) Kern Biest-Houtakker Kern Biest-Houtakker (reparatie) Kernen Baarschot, Esbeek en Haghorst Kernen Hilvarenbeek en Diessen

1.4

Leeswijzer

Start inzage ontwerp 17 september 2024 14 juli 2025 04 december 2026 Nog niet bekend

Datum vaststelling 17 april 2025 23 september 2025 09 juli 2026?

De motivering van deze wijziging van het omgevingsplan bestaat uit acht hoofdstukken. Na de inleiding (hoofdstuk 1) wordt in hoofdstuk 2 het plan beschreven. Hier staat ook de context van het omgevingsplan: het tijdelijk deel van het omgevingsplan en instructieregels van hogere overheden die ingrijpen op het omgevingsplan. In hoofdstuk 3 staat het participatieproces toegelicht, gevolgd door een toetsing aan beleid in hoofdstuk 4. Daarna wordt in hoofdstuk 5 per aspect van de fysieke leefomgeving onderbouwd of de Pagina 8 van 37

Motivering van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties Ons kenmerk: 1063730

wijziging van het omgevingsplan tot andere effecten leidt of kan leiden en of er sprake is van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties. In hoofdstuk 6 is een toelichting op genomen op de in het omgevingsplan opgenomen Bopa’s (momenteel: één Bopa). De financiële haalbaarheid is te vinden in hoofdstuk 7. In hoofdstuk 8 staan de bijlagen. Dat is momenteel één bijlage: een overzicht van de opgenomen Bopa’s.

Pagina 9 van 37

Motivering van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties Ons kenmerk: 1063730

Huidige situatie en nieuwe situatie

Met deze omgevingsplanwijziging worden geen nieuwe ontwikkelingen mogelijk gemaakt ten opzichte van wat al mogelijk was in de huidige situatie. Ook worden er geen beperkingen opgelegd ten opzichte van de huidige situatie. Dat betekent dat het verschil tussen de huidige en nieuwe situatie gaat om het volgende: • •

2.1

Een verandering in welk plan van toepassing is (van bestemmingsplan naar omgevingsplan); en Een verandering in de werking van het planologische stelsel: het omgevingsplan kent een andere systematiek dan het bestemmingsplan.

Beschrijving huidige situatie

In de huidige situatie zijn meerdere vastgestelde bestemmingsplannen van toepassing op alle of een deel van de dorpskernen. Het gaat om: Naam Omgevingsplan gemeente Hilvarenbeek Kern Baarschot, Diessen en Haghorst Esbeek en Hilvarenbeek Hart van Haghorst Parapluplan huisvesting arbeidsmigranten

Vastgesteld op 02-12-2025 in werking* 12-12-2024

Spaaneindsestraat 15a Esbeek De Welder 2 [Haghorst] Parapluplan cultuurhistorie Hilvarenbeek

30-08-2023 12-07-2023 29-12-2021

Tuinen Luikens, Löwerik en Hofstad Parapluplan Parkeren Hilvarenbeek 2018

12-12-2020

Buitengebied (incl. reparatieplannen)

13-03-2014

12-12-2024 03-07-2024 28-09-2023

08-11-2018

Naar omgevingsplan? n.v.t. Alleen de regels die gelden voor de dorpskernen Baarschot en Haghorst Alleen de regels die gelden voor de dorpskern Esbeek Volledig Deze is eerder vertaald naar het omgevingsplan als het gaat om de regels voor het dorp Biest-Houtakker. Nu zijn ook de regels voor de dorpen Baarschot, Esbeek en Haghorst opgenomen. Volledig Volledig Deze is eerder vertaald naar het omgevingsplan als het gaat om de regels voor het dorp Biest-Houtakker. Nu zijn ook de regels voor de dorpen Baarschot, Esbeek en Haghorst opgenomen. Volledig Deze is eerder vertaald naar het omgevingsplan als het gaat om de regels voor het dorp Biest-Houtakker. Nu zijn ook de regels voor de dorpen Baarschot, Esbeek en Haghorst opgenomen. Deels. Zoals ook toegelicht in de Nota zienswijzen is ten behoeve van het Sportpark Esbeek is een klein deel van de regels van het bestemmingsplan buitengebied overgenomen in het omgevingsplan. In enkele gevallen zijn, om de afbakening van het gebiedstype “landelijke kern” logisch te laten verlopen, voor een zeer klein aantal percelen regels opgenomen in het omgevingsplan uit dit bestemmingsplan en haar reparaties.

* voor het omgevingsplan is de bepalende datum niet de datum vaststelling, maar de datum inwerkingtreding van een wijziging omgevingsplan.

De systematiek in de hierboven genoemde bestemmingsplannen kan op hoofdlijnen worden samengevat als: •

Elk bestemmingsplan bestaat uit bestemmingen. Zoals “bestemming wonen”, “bestemming agrarisch” en “bestemming bedrijf”. Deze enkelbestemmingen geven het hoofdgebruik weer. Pagina 10 van 37

Motivering van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties Ons kenmerk: 1063730

•

2.2

Per locatie kan één enkelbestemming gelden. Enkelbestemmingen kunnen dus niet overlappen. Naast de enkelbestemmingen zijn er zogenaamde dubbelbestemmingen, zoals “dubbelbestemming Waarde – archeologie 1” en “dubbelbestemming Waarde – cultuurhistorie”. Per locatie kan, naast de enkelbestemming, één of meerdere dubbelbestemmingen gelden. Elke bestemming (enkelbestemming en dubbelbestemming) kent een regelset. Er is één regelset per bestemming. Als op een locatie één enkelbestemming en één of meerdere dubbelbestemmingen van toepassing is, moet aan de regels van álle bestemmingen voldaan worden. Voor specifieke locaties kunnen aparte regels gelden. Dat wordt geregeld via aanduidingen. Voorbeelden zijn aanduidingen over een bepaalde milieuzonering voor bedrijven (bijna altijd in de vorm van een aanduiding van een specifiek bedrijfstype), aanduidingen over een woningtype (zoals ‘twee-onder-een-kap’, ‘vrijstaand’). Een aanduiding kan in plaats van een bepaalde regel in de regelset van een bestemming gelden, of een aanvulling zijn op de regelset van een bestemming. Bestemmingen zijn bindend en hebben juridische waarde. Als op een locatie de “enkelbestemming wonen” van toepassing is, ontstaat het recht om die locatie ten behoeve van woondoeleinden te gebruiken.

Beschrijving nieuwe situatie

In de nieuwe situatie worden geen nieuwe ontwikkelingen mogelijk gemaakt ten opzichte van wat al mogelijk was in de huidige situatie. Ook worden er geen beperkingen opgelegd ten opzichte van de huidige situatie. Hierbij dient in het achterhoofd gehouden te worden dat de huidige situatie niet de situatie is voor de inwerkingtreding van de Omgevingswet. Sinds 1 januari 2024 maakt de “bruidsschat” (zie navolgend) onderdeel uit van de huidige situatie, net als vastgesteld beleid en regels van medeoverheden. Deze delen hebben ook impact op de inhoud van regels en kunnen (in beperkte mate) leiden tot een vergroting of inperking van mogelijkheden van inwoners, bedrijven en andere initiatiefnemers. Dat is inherent aan een grote wetswijziging zoals de Omgevingswet. De werking van het omgevingsplan verschilt op meerdere punten van die van de bestemmingsplannen. De systematiek kan op hoofdlijnen worden samengevat als: •

•

De kern van het omgevingsplan zijn de activiteiten, zoals “ruimtelijke bouwactiviteit” en “beroep-aan-huis activiteit”. Het is alleen toegestaan om een activiteit uit te oefenen als dat past binnen de regels van het omgevingsplan. Een activiteit is passend in het omgevingsplan in de volgende situaties: o Er gelden algemene regels, en er wordt voldaan aan deze algemene regels. Aan algemene regels kan een informatieplicht of een meldingsplicht gekoppeld worden, als dat zo is, moet ook aan deze plicht worden voldaan. o Er geldt een vergunningplicht (vergunningplichtige omgevingsplanactiviteit). In de aanvraag moet aangetoond worden dat aan alle geldende beoordelingsregels wordt voldaan. Als dat zo is, moet het college van B&W de vergunning verlenen. o Er is een geldige vergunning afgegeven voor het bouwen van een bouwwerk of een bepaald gebruik (incl. bedrijfsmatig), of dit mocht destijds aantoonbaar Pagina 11 van 37

Motivering van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties Ons kenmerk: 1063730

•

vergunningsvrij plaatsvinden en worden doorgezet. Het valt dan onder een bestaande situatie, er is geen strijdigheid met het omgevingsplan. Het omgevingsplan is als volgt opgebouwd. Dit heeft als doel om gebruikers in staat te stellen om ook via de inhoudsopgave de juiste regels te kunnen vinden. o In hoofdstuk 4 staan gebiedsaanwijzingen: ▪ Gebiedstypen, zoals een “landelijke kern”. Per gebiedstype is aangegeven welke functies (deels) kunnen voorkomen in dit gebiedstype. ▪ En gebieden waar extra bescherming nodig is, zoals bij een buisleiding met gevaarlijke stoffen en een archeologisch waardevol gebied. Bij deze gebiedsaanwijzingen is een directe koppeling gemaakt met regels. o In hoofdstuk 5 staan functies: ▪ Een functie duidt het hoofdgebruik aan van een locatie. In tegenstelling tot een bestemming heeft een functie geen rechtsgevolg. Dat een bepaalde functie aanwezig is, leidt niet tot een recht. Dat ontstaat pas als een activiteit van toepassing is. ▪ Per functie is aangegeven welke activiteiten deels of volledig binnen het gebied kunnen voorkomen wat de functie beslaat. o In hoofdstuk 6 staan de activiteiten. Deze zijn geclusterd per type, zodat activiteiten die bij elkaar horen ook bij elkaar staan. Het is één omgevingsplan. Dat betekent bijvoorbeeld dat er één regel is voor de bouwhoogte van woningen. Die ene regel bevat meerdere normen.

Concreet betekent dat: voor elke woning geldt dezelfde regel voor hoe hoog de woning mag zijn. Per woning kan (via die norm) de toegestane bouwhoogte worden weergegeven. Toekomstige nieuwe woningen kunnen op die manier eenvoudig worden toegevoegd aan het omgevingsplan.

2.2.1 Bruidsschat Bij de totstandkoming van de Omgevingswet is door de Rijksoverheid besloten om een deel van de nationaal geldende bouw- en milieuregels te centraliseren. Als bijzondere vorm van overgangsrecht is de zogenoemde bruidsschat vastgesteld. Er is een bruidsschat voor het waterschap en een bruidsschat voor de gemeente. Net als bij de voorgaande wijzigingen is de Bruidsschat nog niet meegenomen in de hoofdstructuur van het omgevingsplan.

Pagina 12 van 37

Motivering van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties Ons kenmerk: 1063730

Participatie

Hoe participatie bij een wijziging van het omgevingsplan wordt ingericht is afhankelijk van de inhoud van de wijziging. In dit geval gaat het om een beleidsarme omzetting van regels uit het tijdelijke omgevingsplan (‘bestemmingsplanregels’) naar het nieuwe omgevingsplan (‘omgevingsplanregels’), op initiatief van de gemeente zelf. Er gelden de volgende minimale eisen aan participatie: -

Een kennisgeving publiceren waarin wordt aangekondigd dat de gemeente het omgevingsplan gaat wijzigen voor een specifiek gebied en/of thema, en op welke wijze participatie zal worden vormgegeven. De ontwerp-wijziging van het omgevingsplan ter inzage leggen als ontwerp, zodat eenieder hierop een zienswijze kan indienen. Het ontwerp is digitaal raadpleegbaar via het Omgevingsloket en kan ook, op afspraak, op het gemeentehuis geraadpleegd worden.

De gemeente heeft participatie breder vormgegeven dan de hierboven genoemde minimale eisen, zoals navolgend toegelicht. De reden hiervoor is dat we voldoen aan ons eigen participatiebeleid. Volledigheidshalve wordt opgemerkt dat per 1 januari 2025 de Wet versterking participatie op decentraal niveau (link) in werking is getreden. Deze wet betekent dat elke gemeente binnen twee jaar na inwerkingtreding een participatieverordening moet hebben opgesteld. Deze legt vast: -

Hoe inwoners en andere belanghebbenden bij de voorbereiding, uitvoering én evaluatie van beleid worden betrokken. Hoe het uitdaagrecht geregeld wordt. Het initiatief “Energieneutraal Biest-Houtakker” (link) is een voorbeeld van uitdaagrecht.

Na vaststelling van de Hilvarenbeekse participatieverordening wordt het participatieproces conform het Hilvarenbeekse beleid én conform deze verordening ingericht.

3.1

Tijdens de voorbereiding van de wijziging omgevingsplan

In de fase van het voorbereiden van de wijziging is op meerdere niveaus overwogen welke vorm van participatie bij een wijziging omgevingsplan past. Bij een beleidsarme wijziging wordt gekozen voor informeren, omdat: -

Bij het proces rondom vaststelling van de verschillende komplannen die gaan over de dorpen Baarschot, Esbeek en Haghorst heeft participatie plaatsgevonden over de inhoud van die bestemmingsplanregels. Hetzelfde geldt voor de postzegelplannen binnen het plangebied. Dit zijn allen recent vastgestelde postzegelplannen, oudere postzegelplannen zijn reeds meegenomen in de komplannen. Voor de parapluplannen binnen het plangebied geldt dat er sprake is van recente vaststelling en/of dat de komplannen in de bestemmingsplanregels expliciet verwijzen naar een parapluplan danwel deze incorporeert. Waarmee ook hier sprake is van recente participatie over de inhoud van regels. De regels in het omgevingsplan zijn inhoudelijk niet anders dan die van de komplannen, de postzegelplannen en de parapluplannen.

In de voorbereidende fase is participatie binnen de gemeente op de volgende wijze ingericht:

Pagina 13 van 37

Motivering van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties Ons kenmerk: 1063730

Ambtelijk. Afstemming met inhoudelijk specialisten over de inhoud en vorm van regels. College. Periodieke afstemming over de voortgang en planning met de verantwoordelijke wethouder, met uiteindelijk een collegebesluit voorafgaand aan de terinzagelegging van de wijziging van het ontwerp-omgevingsplan. Gemeenteraad. Periodieke afstemming over de voortgang en planning met de raadswerkgroep en via RIBs naar de gemeenteraad.

In de voorbereidende fase is participatie buiten de gemeente op de volgende wijze ingericht: -

3.2

Ketenpartners. Meerdere ketenpartners, zoals de provincie Noord-Brabant en de Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant zijn gevraagd in hoeverre zij betrokken willen zijn. Omdat het om een beleidsarme wijziging ging gaven zij aan in de voorbereidende fase geen rol te hoeven spelen. Met het waterschap zijn afspraken gemaakt omdat zij aangaven wel betrokken te willen worden. Inwoners en andere (potentiële) belanghebbenden. Zij zijn via een kennisgeving geïnformeerd over het voornemen van de gemeente om het omgevingsplan te wijzigen. In deze kennisgeving stond ook hoe het participatieproces verder is ingericht.

Vanaf de terinzagelegging van het ontwerp-wijziging omgevingsplan

De wijziging van het omgevingsplan heeft voor een periode van zes weken tot en met 20 januari 2026 ter inzage gelegen. Tijdens de inzagetermijn zijn drie momenten georganiseerd om inwoners en andere belanghebbenden en geïnteresseerden te informeren over deze wijziging: -

Maandag 8 december 2025, in Haghorst. Dinsdag 9 december 2025, in Esbeek. Donderdag 11 december 2025, in Baarschot.

Alle drie de avonden zijn goed bezocht. Er is een algemene toelichting gegeven waarom we als gemeente een omgevingsplan maken en hoe een omgevingsplan werkt. Elke avond was ook tijd beschikbaar om met inwoners naar specifieke onderdelen van het omgevingsplan te kijken.

3.3

Na het definitieve vaststellingsbesluit

Het besluit van de gemeenteraad om de wijziging van het omgevingsplan vast te stellen wordt bekend gemaakt in het gemeenteblad. Wie een zienswijze heeft ingediend over deze ontwerpwijziging van het omgevingsplan krijgt een exemplaar van het besluit toegestuurd. Tegelijkertijd met, of zo spoedig mogelijk na de bekendmaking, doet de gemeente een mededeling van het besluit. Hierin staat ook op welke wijze rechtsbescherming tegen het besluit mogelijk is. Het definitieve omgevingsplan is zichtbaar met het uitvoeren van de bekendmaking via Officiële Bekendmakingen (gemeenteblad) en via het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO, module Regels op de Kaart van het Omgevingsloket). Vier weken nadat het definitieve omgevingsplan is gepubliceerd, treden de gewijzigde regels van het omgevingsplan in werking. Het is vanaf het moment van publiceren van het definitieve omgevingsplan voor een periode van zes weken mogelijk om beroep in te dienen. Dat betekent dat het omgevingsplan in de laatste twee

Pagina 14 van 37

Motivering van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties Ons kenmerk: 1063730

weken van de beroepsfase al in werking is getreden. Wie beroep instelt moet aangeven om welke omgevingsplanregels het gaat én om welke specifieke locatie het gaat. Als er beroep wordt ingediend, gebeurt het volgende: -

Ook in dit geval treden de regels van het omgevingsplan in werking vier weken na publicatie van het omgevingsplan. En kunnen toestemmingen verleend worden op grond van deze regels. o Als er een voorlopige voorziening wordt aangevraagd beslist de rechter of er sprake is van een spoedeisend belang. Alleen als er sprake is van een spoedeisend belang kan de rechter besluiten dat de betreffende regels (altijd een combinatie tussen specifieke regels en een specifieke locatie) niet in werking treden. Alle ándere regels treden wel op de gebruikelijke wijze in werking. Alle regels van het omgevingsplan worden zes weken ná publicatie van het omgevingsplan onherroepelijk. Met uitzondering van de regels waartegen beroep is ingesteld. Dat moet áltijd gaan om specifieke omgevingsplanregels voor een specifieke locatie.

Het is vervolgens afwachten tot een uitspraak van de Raad van State over het beroep. Omdat deze omgevingsplanregels in de meeste situaties (m.u.v. als een voorlopige voorziening is toegekend) wél in werking zijn getreden, kunnen ontwikkelingen op grond van deze regels waartegen beroep is ingesteld wel doorgang vinden. Het risico ligt in dat geval bij de initiatiefnemer.

Pagina 15 van 37

Motivering van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties Ons kenmerk: 1063730

Toetsing aan beleid

De beleidscontext voor het plangebied wordt gevormd door landelijke, provinciale, en gemeentelijke beleidsrapportages. Gezien deze wijziging technisch van aard is wordt verwezen naar “Wijziging 1, Kern Biest-Houtakker”. In deze motivering is al uitvoerig getoetst aan het beleid van het Rijk, de Provincie en die van de gemeente. Er is ook getoetst aan de regels van deze medeoverheden. Dat vindt integraal plaats in hoofdstuk 4.

4.1

Toetsing rijksbeleid

4.1.1 Nationale Omgevingsvisie Er zijn geen nationale belangen in het geding. Voor de volledigheid is ook gekeken naar het ontwerp van de geactualiseerde Nationale Omgevingsvisie (het Rijk noemt dit: “ontwerp Nota Ruimte”). In dit ontwerp staan geen zaken die op dit moment aanleiding geven om dit op te nemen in het omgevingsplan.

4.1.2 Nationale Omgevingsprogramma’s Er zijn momenteel drie (ontwerp-)omgevingsprogramma’s: 1. 2. 3. 4. 5. 6.

Omgevingsprogramma Ruimte voor Defensie (14 januari 2026) Omgevingsprogramma Integraal Riviermanagement (10 april 2025) Omgevingsprogramma Energiehoofdstructuur (20 februari 2025) Omgevingsprogramma PAWOZ / Aansluiting Wind op Zee – Eemshaven (24 juli 2025) Omgevingsprogramma Overgedragen Milieuregels Omgevingswet (ontwerp, 31 maart 2025) Omgevingsprogramma Landelijk Gebied (ontwerp, 21 januari 2024)

4.1.2.1 Omgevingsprogramma Ruimte voor Defensie Een nieuw ontwerp ligt ter inzage vanaf 19 januari 2026, de geldende versie is in werking sinds 14 januari 2026. In dit omgevingsprogramma zijn onder andere beperkingengebieden aangewezen voor vliegbasissen. In de gemeente Hilvarenbeek zijn twee van deze gebieden gelegen, voor vliegbasis Eindhoven (oostelijke cirkel) en vliegbasis Gilze-Rijen, zoals te zien in onderstaande uitsnede van het Omgevingsloket:

Pagina 16 van 37

Motivering van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties Ons kenmerk: 1063730

De regels in het omgevingsplan zijn in overeenstemming met de inhoud van het omgevingsprogramma Ruimte voor Defensie, zoals die sinds 14 januari 2026 in werking is.

Het gaat om een technische wijziging van het omgevingsplan die geen nieuwe ontwikkelingen mogelijk maakt. Toetsing aan dit Omgevingsprogramma is daarmee niet nodig.

4.1.2.2 Omgevingsprogramma Integraal Riviermanagement Dit Omgevingsprogramma is op 10 april 2025 in werking getreden. Het omgevingsprogramma is niet geannoteerd, waardoor niet direct duidelijk is of de inhoud van dit omgevingsprogramma relevant is voor de gemeente Hilvarenbeek. Er is een handmatige controle nodig. De inhoud van het omgevingsprogramma lezend is de conclusie dat nadere toetsing aan dit omgevingsprogramma niet nodig is. Dit omdat het omgevingsprogramma Integraal Riviermanagement over gebieden gaat die niet (deels) in het grondgebied van de gemeente Hilvarenbeek zijn gelegen.

4.1.2.3 Omgevingsprogramma Energiehoofdstructuur Dit Omgevingsprogramma is op 20 februari 2025 in werking getreden. Het omgevingsprogramma is niet geannoteerd, waardoor niet direct duidelijk is of de inhoud van dit omgevingsprogramma relevant is voor de gemeente Hilvarenbeek. Er is een handmatige controle nodig. Dit omgevingsprogramma gaat niet specifiek in op grondgebied van de gemeente Hilvarenbeek, maar bevat wel teksten die relevant kunnen zijn bij nieuwe ontwikkelingen in de gemeente. Omdat met deze omgevingsplanwijziging geen nieuwe ontwikkelingen mogelijk worden gemaakt (ten opzichte Pagina 17 van 37

Met opmerkingen [PM1]: want dit moet?

Motivering van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties Ons kenmerk: 1063730

van de planologische situatie vóórafgaand aan vaststelling van de onderhavige omgevingsplanwijziging) is het niet nodig om nader te toetsen aan dit omgevingsprogramma.

4.1.2.4 Omgevingsprogramma PAWOZ Dit omgevingsprogramma heeft een afkorting in de naam, wat onduidelijk maakt waar het over gaat. PAWOZ staat voor “Programma Aansluiting Wind Op Zee”, en gaat over het Eemshaven gebied. Dit omgevingsprogramma is niet relevant voor de gemeente Hilvarenbeek.

4.1.2.5 Omgevingsprogramma Overgedragen Milieuregels Omgevingswet Dit omgevingsprogramma (gepubliceerd op 31 maart 2025) heeft nog de status “ontwerp” en is daarmee niet bindend. De planning voor definitieve vaststelling is meermaals verschoven en wordt in de eerste helft van 2026 verwacht. Dit omgevingsprogramma is cruciaal voor alle gemeenten en waterschappen. Gebleken is dat voor meerdere regels uit de bruidsschat (voor gemeente Hilvarenbeek: hoofdstuk 22 van het omgevingsplan) de verplichting is om een MER uit te voeren. Het Rijk heeft deze verplichting op zich genomen om te voorkomen dat elke gemeente en elk waterschap dit zelf moet doen. Het Rijk stelt dan dit omgevingsprogramma vast met als bijlage een plan-MER. De uitspraken over “Nevele” m.b.t. het windpark Delfzijl demonstreren het risico van het toepassen van regels waarvoor wél een MER-plicht geldt, maar die niet is uitgevoerd. Gelet op dit juridische risico kunnen gemeente, waaronder Hilvarenbeek, pas starten met het omzetten van de bruidsschat naar het nieuwe deel omgevingsplan nádat dit omgevingsprogramma met plan-MER is vastgesteld. Het is afhankelijk van de conclusies en aanbevelingen van het plan-MER behorende bij dit omgevingsprogramma of er op het niveau van het Hilvarenbeekse omgevingsplan een plan-MER nodig is. Dit hangt ook samen met de ambities van de gemeente als het gaat om milieuthema’s.

Als de gemeente bijvoorbeeld in een omgevingsprogramma beleid en uitvoering uitwerkt voor milieuthema’s, kan er op dat niveau een MER-plicht ontstaan. Het omgevingsplan kan van dit MER gebruik maken.

4.1.2.6 Omgevingsprogramma Landelijk Gebied Dit Omgevingsprogramma (gepubliceerd op 11 januari 2024) heeft nog de status “ontwerp” en is daarmee niet bindend. Hierom wordt niet getoetst aan dit omgevingsprogramma.

Pagina 18 van 37

Met opmerkingen [PM2]: graag nader uitleg irt vaststelling van dit Op

Motivering van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties Ons kenmerk: 1063730

4.1.3 Ladder voor duurzame verstedelijking De Ladder voor duurzame verstedelijking (vaak kortweg aangeduid als Ladder) is een instructieregel voor zorgvuldig ruimtegebruik en tegengaan van leegstand. De instructieregel staat in artikel 5.129g van het Besluit kwaliteit leefomgeving. Er worden geen nieuwe ontwikkelingen mogelijk gemaakt, ten opzichte van de bestaande planologische situatie. Toetsing aan de Ladder is daarmee niet nodig.

4.2

Toetsing provinciaal beleid

Het provinciale beleid bestaat uit: -

Provinciale Omgevingsvisie (december 2018) Omgevingsprogramma Water en bodem (april 2025) Omgevingsprogramma Actieplan geluid (december 2024)

4.2.1 Provinciale Omgevingsvisie In de Provinciale Omgevingsvisie (POVI), zoals vastgesteld in december 2018, van de provincie NoordBrabant staat het beleid op hoofdlijnen van de provincie: hoe de provincie zichzelf ziet ontwikkelingen de komende jaren tot 2050. De provincie is er zelf verantwoordelijk voor dat de regels in de provinciale omgevingsverordening in overeenstemming zijn met haar eigen beleid. In deze omgevingsplanwijziging zijn bestemmingsplanregels voor de dorpen Baarschot, Esbeek en Haghorst vertaald naar het omgevingsplan. Deze bestemmingsplanregels zijn reeds getoetst aan de POVI. Er is daarmee niet opnieuw getoetst aan de POVI.

4.2.2 Omgevingsprogramma Water en Bodem De provincie Noord-Brabant heeft het omgevingsprogramma Water en Bodem vastgesteld (in werking sinds 17 april 2025). De provincie is er zelf verantwoordelijk voor dat de regels in de provinciale omgevingsverordening in overeenstemming zijn met haar eigen beleid. Vanuit dit omgevingsprogramma zijn er nauwelijks aanduidingen gelegen in of direct naast de dorpen. Het gaat onder meer om de aanwijzingen “grondwaterlichaam Maas Slenk Diep”, “Natuur Netwerk Brabant” en “Groenblauwe waarden”. De regels in het omgevingsplan passen binnen hetgeen aangegeven in dit omgevingsprogramma.

4.2.3 Omgevingsprogramma Actieplan geluid De provincie Noord-Brabant heeft het omgevingsprogramma Actieplan geluid vastgesteld (in april 2024). De provincie kiest ervoor om alle provinciale wegen in kaart te brengen. Dat is breder dan de verplichte opgave, die toeziet op wegen/wegdelen met een verkeersintensiteit van tenminste drie miljoen motorvoertuigen per jaar. De provincie kiest hiervoor omdat zij van mening zijn van het tot deze wegen/wegdelen beperken niet leidt tot een voldoende compleet beeld van de geluidsproblematiek langs de provinciale wegen.

Pagina 19 van 37

Motivering van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties Ons kenmerk: 1063730

Dat betekent dat de N395 en de N269, die beiden deels door het grondgebied van de gemeente Hilvarenbeek lopen, onderdeel zijn van het Actieplan geluid. De inhoud van dit omgevingsprogramma heeft geen directe gevolgen voor de omgevingsplanregels zoals die nu in het omgevingsplan zijn opgenomen. Bij een toekomstige omgevingsplanwijziging, als die gaat om (delen van) deze provinciale wegen, kan nadere toetsing aan het omgevingsprogramma Actieplan geluid wel nodig zijn.

4.3

Toetsing regionaal beleid

Gemeente Hilvarenbeek is onderdeel van meerdere regioverbanden.

4.3.1 Stedelijke Regio Breda-Tilburg In deze omgevingsplanwijziging worden geen nieuwe ontwikkelingen mogelijk gemaakt ten opzichte van de bestaande situatie. Hierom is niet getoetst aan beleid, acties of anderszins vanuit de Stedelijke Regio Breda-Tilburg (“SRBT”).

4.3.2 Hart van Brabant In deze omgevingsplanwijziging worden geen nieuwe ontwikkelingen mogelijk gemaakt ten opzichte van de bestaande situatie. Hierom is niet getoetst aan beleid, acties of anderszins vanuit Hart van Brabant.

4.3.3 Samenwerkingsverband Goirle-Hilvarenbeek-Oisterwijk In deze omgevingsplanwijziging worden geen nieuwe ontwikkelingen mogelijk gemaakt ten opzichte van de bestaande situatie. Hierom is niet getoetst aan beleid, acties of anderszins vanuit dit samenwerkingsverband. Opgemerkt wordt dat gemeente Oisterwijk een vergelijkbare aanpak hanteert in de transitiefase omgevingsplan, waardoor het onderling mogelijk is om ervaring uit te wisselen.

4.4

Toetsing beleid waterschap

Er is niet getoetst aan het beleid van het waterschap omdat het om een beleidsarme omgevingsplanwijziging gaat. Daarnaast is het de verantwoordelijkheid om ervoor te zorgen dat de eigen waterschapsverordening in overeenstemming is met het eigen beleid.

4.5

Gemeentelijke beleidscyclus Omgevingswet

Het doel van deze paragraaf is het kort toelichten van de beleidscyclus onder de Omgevingswet, in de volgende paragraaf wordt ingegaan op de inhoud van het gemeentelijke beleid. De belangrijkste instrumenten voor de gemeente in de beleidscyclus zijn: 1. De omgevingsvisie. In de omgevingsvisie zijn de hoofdlijnen van de kwaliteit van de fysieke leefomgeving, de hoofdlijnen van de voorgenomen ontwikkelingen, het gebruik, het beheer, de bescherming en het behoud van het gemeentelijk grondgebied opgenomen, evenals de hoofdzaken van het integrale beleid. De gemeente heeft één omgevingsvisie. 2. Het omgevingsprogramma. In een omgevingsprogramma wordt voor één of meerdere gemeentelijke doelstellingen het beleid uitgewerkt voor dit thema en/of de ontwikkeling van een bepaald initiatief, evenals het gebruik, het beheer, de bescherming en/of het behoud Pagina 20 van 37

Met opmerkingen [PM3]: ik zou ontwikkelstrategie SRBT expliciet benoemen. Verder is er ook nog een connectie met Novex Stedelijk Brabant.

Motivering van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties Ons kenmerk: 1063730

hiervan. In een omgevingsprogramma kunnen ook maatregelen staan, bijvoorbeeld om aan een omgevingswaarde te voldoen (er is dan sprake van een verplicht omgevingsprogramma). Er is geen beperking aan het aantal omgevingsprogramma’s. 3. Het omgevingsplan. In het omgevingsplan staat aan welke regels activiteiten moeten voldoen om tot een evenwichtige toedeling van functies aan locaties te komen. Dit zijn onder andere regels voor bouwactiviteiten en gebruiksactiviteiten, en thema’s als gezondheid, geur en cultuurhistorie. 4. De omgevingsvergunning. Dit kan gaan om een omgevingsvergunning voor een omgevingsplanactiviteit (d.w.z. op grond van het tijdelijke/nieuwe omgevingsplan is een vergunningplicht aangewezen) of om een omgevingsvergunning voor een buitenplanse omgevingsplanactiviteit (d.w.z. dat deze activiteit niet is toegestaan op grond van het tijdelijke/nieuwe omgevingsplan). 5. Terugkoppeling, in de vorm van toezicht & handhaving én monitoring & evaluatie. Zonder terugkoppeling is niet duidelijk óf beleid en regels doen wat beoogd is, en wat er nodig is om de werking hiervan te verbeteren. De terugkoppeling heeft betrekking op álle instrumenten. Visueel ziet dat er zo uit:

4.6

Toetsing gemeentelijk beleid

Het gaat om een beleidsarme wijziging van het omgevingsplan die geen nieuwe ontwikkelingen mogelijk maakt ten opzichte van de bestaande situatie. Er heeft hierom geen toetsing aan gemeentelijk beleid plaatsgevonden, anders dan de controle dat de beleidsarm opgestelde omgevingsplanregels niet strijdig zijn met het gemeentelijke beleid.

Pagina 21 van 37

Motivering van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties Ons kenmerk: 1063730

Aspecten fysieke leefomgeving en milieu

In dit hoofdstuk wordt de wijziging van het omgevingsplan getoetst aan de verschillende aspecten uit de fysieke leefomgeving: de ETFAL beoordeling.

5.1

Samenvatting

Aspect

Toelichting

Milieueffectrapportage / merbeoordeling

Er is geen sprake van een ander/gewijzigd effect omdat het om een beleidsarme wijziging gaat die geen nieuwe ontwikkelingen mogelijk maakt ten opzichte van de bestaande situatie. Er is geen sprake van een ander/gewijzigd effect omdat het om een beleidsarme wijziging gaat die geen nieuwe ontwikkelingen mogelijk maakt ten opzichte van de bestaande situatie. Er is geen sprake van een ander/gewijzigd effect omdat het om een beleidsarme wijziging gaat die geen nieuwe ontwikkelingen mogelijk maakt ten opzichte van de bestaande situatie. Er is geen sprake van een ander/gewijzigd effect omdat het om een beleidsarme wijziging gaat die geen nieuwe ontwikkelingen mogelijk maakt ten opzichte van de bestaande situatie. Er is geen sprake van een ander/gewijzigd effect omdat het om een beleidsarme wijziging gaat die geen nieuwe ontwikkelingen mogelijk maakt ten opzichte van de bestaande situatie. Er is geen sprake van een ander/gewijzigd effect omdat het om een beleidsarme wijziging gaat die geen nieuwe ontwikkelingen mogelijk maakt ten opzichte van de bestaande situatie. Er is geen sprake van een ander/gewijzigd effect omdat het om een beleidsarme wijziging gaat die geen nieuwe ontwikkelingen mogelijk maakt ten opzichte van de bestaande situatie.

Duurzaamheid

Gezondheid

Waterbelang

Klimaat adaptatie

Groen

Landschappelijke inpassing

Verkeersgeneratie, afwikkeling en (fiets)parkeren Ecologie

Stikstofdepositie

Luchtkwaliteit

Geluid

Trillingen

Geur

Omgevingsveiligheid

Ruimtelijke kwaliteit

Archeologie, Cultuurhistorie, Erfgoed

Pagina 22 van 37

Met opmerkingen [PM4]: 1 bopa toch?

Motivering van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties Ons kenmerk: 1063730 Bodem

Eventuele omgevingswaarden

Beperkingengebieden

Lichthinder

5.2

Milieueffectrapportage

5.2.1

Wettelijk kader

In artikel 16.34, tweede lid van de Omgevingswet is aangegeven dat onder een plan of programma, als bedoeld in artikel 2, onder a, van de SMB-richtlijn (richtlijn 2001/42/EG, Strategische milieubeoordeling), in ieder geval wordt verstaan een omgevingsvisie, een omgevingsprogramma, een omgevingsplan en een projectbesluit. Een omgevingsplanwijziging is daarmee MER-plichtig (/mer-beoordelingsplichtig) als omgevingsplanregels kaderstellend zijn of kunnen zijn voor een ontwikkeling zoals genoemd in het Omgevingsbesluit (bijlage V) én één of meerdere van de daar genoemde drempelwaarden wordt overschreden.

Duiding: hoe moet Bijlage V van het Omgevingsbesluit gelezen worden? In Bijlage V van het Omgevingsbesluit1 staat een overzichtstabel met meerdere kolommen: -

Nr.

Kolom 1 Projecten

In kolom 1 staan type projecten genoemd. Elk type project heeft een eigen nummer, zoals A1 en J11. In kolom 2 staat wanneer er sprake is van de verplichting om een volledig MER uit te voeren. o Voor categorie A1 is een drempelwaarde opgenomen. Als minimaal één van deze drempels wordt overschreden, moet een volledig MER worden gedaan. o Voor categorie J11 is aangegeven dat er geen volledig MER uitgevoerd hoeft te worden. In kolom 3 staat wanneer er sprake is van de verplichting om een mer-beoordeling uit te voeren. Een merbeoordeling is een toets of de effecten van een project dusdanig significant zijn dat er alsnog aanleiding is om een volledig MER uit te voeren. Ook als er op grond van kolom 2 geen aanleiding is om een volledig MER te doen. o Voor categorieën A1 en J11 geldt deze verplichting als er sprake is van “oprichting, wijziging of uitbreiding”. In kolom 4 gaat het over besluiten. Een MER (/mer-beoordeling) kan niet op zichzelf staan: die hoort altijd bij een besluit. o Voor categorie A1 hoort het MER (/mer-beoordeling) bij het besluit met betrekking tot een omgevingsvergunning voor een milieubelastende activiteit. Dit kan een besluit zijn om deze vergunning te verlenen of te weigeren. o Voor categorie J11 hoort de mer-beoordeling bij het besluit tot vaststelling van een omgevingsplanwijziging.

Kolom 2 Gevallen waarin de mer-plicht geldt

Kolom 3 Gevallen waarin de merbeoordelingsplicht geldt

Kolom 4 Besluiten

Te vinden via: https://wetten.overheid.nl/jci1.3:c:BWBR0041278&bijlage=V&z=2026-01-21&g=2026-01-21

Pagina 23 van 37

Motivering van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties Ons kenmerk: 1063730 A1

Installaties voor intensieve veehouderij

J11

Stedelijk ontwikkelingsproject met inbegrip van de bouw van winkelcentra en parkeerterreinen

5.2.2

Oprichting, wijziging of uitbreiding die betrekking heeft op meer dan: 1°. 85.000 plaatsen voor mesthoenders; 2°. 60.000 plaatsen voor hennen; 3°. 3.000 plaatsen voor mestvarkens; of 4°. 900 plaatsen voor zeugen Niet van toepassing

Oprichting, wijziging of uitbreiding

De omgevingsvergunning voor een milieubelastende activiteit

Aanleg, wijziging of uitbreiding

Het omgevingsplan

Motivering

Voor een (wijziging van het) omgevingsplan bestaat daarmee de plicht om een planmilieueffectrapportage of een plan-mer-beoordeling uit te voeren, als het omgevingsplan kaderstellend is voor één of meerdere categorieën zoals aangewezen in bijlage V van het Omgevingsbesluit. Daar is geen sprake van bij deze omgevingsplanwijziging. Er worden geen nieuwe ontwikkelingen mogelijk gemaakt ten opzichte van de huidige situatie. Het gaat om een beleidsarme omzetting.

5.2.3

Conclusie

Er is geen noodzaak tot het uitvoeren van een milieueffectrapport of een mer-beoordeling. Er is geen sprake van “oprichting, aanleg, wijziging of uitbreiding” van een nieuwe ontwikkeling. Dit omdat de betreffende wijziging omgevingsplan als beleidsneutraal te merken is en geen nieuwe ontwikkelingen mogelijk maakt.

5.3

Duurzaamheid

Het omgevingsplan maakt geen nieuwe ontwikkelingen mogelijk. Dit aspect is alleen betrokken in het omgevingsplan als de bestemmingsplanregels die 1-op-1 zijn overgezet over dit aspect gaan. Er kunnen geen nieuwe/gewijzigde regels over dit aspect worden gemaakt, tenzij: • • •

De omgevingsvisie hiervoor kaders meegeeft, en/of Er een vastgesteld omgevingsprogramma is over dit onderwerp, en/of Het gaat om een wijziging omgevingsplan die een nieuwe ontwikkeling mogelijk maakt waarbij dit aspect een rol speelt.

Omdat gekozen is voor een beleidsarme aanpak is geen sprake van een gewijzigd effect ten opzichte van het aspect duurzaamheid.

5.4

Gezondheid

De omgevingsvisie hiervoor kaders meegeeft, en/of Er een vastgesteld omgevingsprogramma is over dit onderwerp, en/of Pagina 24 van 37

Motivering van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties Ons kenmerk: 1063730

•

Het gaat om een wijziging omgevingsplan die een nieuwe ontwikkeling mogelijk maakt waarbij dit aspect een rol speelt.

Omdat gekozen is voor een beleidsarme aanpak is geen sprake van een gewijzigd effect ten opzichte van het aspect gezondheid.

5.5

Waterbelang

Omdat gekozen is voor een beleidsarme aanpak is geen sprake van een gewijzigd effect ten opzichte van het aspect waterbelang.

5.6

Klimaatadaptatie

Omdat gekozen is voor een beleidsarme aanpak is geen sprake van een gewijzigd effect ten opzichte van het aspect klimaatadaptatie.

5.7

Groen en bomen

Omdat gekozen is voor een beleidsarme aanpak is geen sprake van een gewijzigd effect ten opzichte van het aspect groen en bomen.

Pagina 25 van 37

Motivering van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties Ons kenmerk: 1063730

5.8

Landschappelijke inpassing

Omdat gekozen is voor een beleidsarme aanpak is geen sprake van een gewijzigd effect ten opzichte van het aspect landschappelijke inpassing. Opgemerkt wordt dat in deze omgevingsplanwijziging een Bopa is opgenomen waarbij het aspect landschappelijke inpassing een rol speelt. De omgevingsplanregels zijn conform de voorschriften verbonden aan de Bopa en de daarbij behorende overeenkomst. Ook dit valt binnen een beleidsarme aanpak.

5.9

Verkeersgeneratie, -afwikkeling en (fiets)parkeren

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/17165674/1