Begroting 2022 (3 Boekwerk Begroting 2022)
Tekst van het document
A9
Begroting 2022
Begroting 2022 Hilvarenbeek, 30 september 2021 Versie 3.1 Zaaknr 71458 Gemeente Hilvarenbeek Postbus 3 5080 AA Hilvarenbeek Bezoekadres: Vrijthof 10 5081 CA Hilvarenbeek Telefoon (013) 505 83 00 E-mail gemeente@hilvarenbeek.nl Internet www.hilvarenbeek.nl
Inhoudsopgave Inleiding Beleidsbegroting 1.
Programmaplan .................................................................................................................... 9 1.1 Samenlevend Hilvarenbeek ......................................................................................................... 10 1.2 Belevend Hilvarenbeek................................................................................................................ 22 1.3 Ondernemend Hilvarenbeek ....................................................................................................... 38 1.4 Dienstverlenend Hilvarenbeek .................................................................................................... 41 1.5 Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien .............................................................................. 45 1.6 Overhead en VPB......................................................................................................................... 49 2. Paragrafen .......................................................................................................................... 54 2.1 Lokale heffingen .......................................................................................................................... 55 2.2 Weerstandsvermogen en risicobeheersing.................................................................................
61 2.3 Onderhoud kapitaalgoederen ..................................................................................................... 67 2.4 Financieringsparagraaf ................................................................................................................ 72 2.5 Bedrijfsvoering ............................................................................................................................ 75 2.6 Verbonden partijen ..................................................................................................................... 79 2.7 Grondbeleid ................................................................................................................................. 81
Financiële begroting 3.
Uiteenzetting van de financiële positie en toelichting .......................................................... 84 3.1 Overzicht van baten en lasten incl. meerjarenraming ................................................................ 85 3.2 Meerjarige vermogenspositie (balansprognose) ........................................................................ 96
Bijlagen 4.
Bijlagen .............................................................................................................................101 4.1 Beleidsindicatoren ..................................................................................................................... 102 4.2 Overzicht reserves en voorzieningen ........................................................................................ 104 4.3 Overzicht investeringen (meerjarig).......................................................................................... 105 4.4 Onderbouwing kostendekkendheid heffingen.......................................................................... 106 4.5 Risicokaart ................................................................................................................................. 108 4.6 Berekening renteresultaat ........................................................................................................ 116 4.7 Financieel overzicht per programma naar taakvelden.............................................................. 117
Inleiding Begroting 2022 Voor u ligt de begroting 2022. De begroting is een regulier document in onze planning- en controlcyclus. Het is dit keer een bijzonder document omdat het de laatste begroting is die uw raad voor de aankomende gemeenteraadverkiezingen vaststelt. In deze begroting presenteren we het beleid waar we volgend jaar mee aan de slag gaan inclusief bijbehorende financiële middelen. We zijn er in geslaagd om een structureel sluitende begroting aan u voor te leggen. Waarbij we de lokale woonlasten niet meer verhogen dan de gebruikelijke indexering. Zoals gebruikelijk in de laatste begroting van een raadsperiode zijn er geen grote nieuwe beleidsinitiatieven opgenomen. We hebben het financieel meerjarenperspectief voor de jaren 2023-2025, zoals in de voorjaarsnota al werd voorgesteld, niet voor alle jaren sluitend gemaakt. De onzekerheden over landelijke ontwikkelingen zoals bijvoorbeeld de lange kabinetsformatie hebben we hierin meegewogen. De ontwikkeling van onze reservepositie die lager is dan we graag zouden willen blijft in de komende jaren onze aandacht houden. Ontwikkelingen Ontwikkelingen waar we niet altijd invloed op hebben leggen druk op ons financieel huishoudboekje. Denkt u aan het herverdeeleffect van het Gemeentefonds, wet- en regelgeving waaruit extra investeringen volgen en Rijksambities zoals de Omgevingswet en het Klimaatakkoord.
Maar ook de oplopende uitgaven in het sociaal domein. Gelukkig hebben inspanningen in het lobbytraject via de VNG en de K80 er toe geleid dat er voor 2022 extra middelen zijn toegezegd door het Rijk voor jeugdzorg. Ook voor andere beleidsterreinen zullen we via deze lijn blijven aandringen op voldoende middelen en beleidsvrijheid om de aan ons opgedragen taken te kunnen uitvoeren. We slagen er steeds beter in de uitgaven in het sociaal domein af te remmen en zelfs te doen laten dalen. Daarmee vullen we de taakstelling op het sociaal domein in die in onze begroting is opgenomen. Ook slagen we er in om met maatregelen de taakstellingen op andere taakvelden in te vullen. Waar dit niet haalbaar is of waar de impact op de samenleving te groot is doen we een voorstel om een taakstelling (deels) bij te stellen. We kunnen dit doen doordat de herverdeling van het Gemeentefonds minder nadelig uit pakt dan verwacht. Dit biedt ook ruimte om te blijven werken aan uw wensen die u zelf grotendeels heeft vastgelegd in het Programma-akkoord. Toezicht Alle moet moet passen binnen de regels van de Provincie als toezichthouder. Zij controleert of de begroting reëel en structureel in evenwicht is. Reëel evenwicht houdt in dat de ramingen volledig, realistisch en haalbaar moeten zijn.
Structureel evenwicht is volgens de Provincie dat in het betreffende begrotingsjaar, jaarschijf 2022, structurele lasten gedekt zijn door structurele baten. Als het begrotingsjaar niet structureel in evenwicht is dan is het ook voldoende als kan worden aangetoond dat het laatste jaar uit het meerjarenperspectief, jaarschijf 2025, structureel in evenwicht is. We zijn er ingeslaagd hieraan te voldoen. Dit doen we zonder een extra belastingverhoging. Zo stijgt o.a. de OZB met enkel de indexering. De bouwleges hoeven we ook niet verder te verhogen. We handhaven de tarieven van vorig jaar. De voorjaarsnota(+) ligt aan de basis van deze begroting Aan de basis van deze begroting liggen de uitgangspunten zoals die in de voorjaarsnota(+) 2021 zijn opgenomen. Dat wil zeggen dat onder andere de autonome ontwikkelingen, nieuwe ontwikkelingen en dekkingsmaatregelen waar u over heeft besloten verwerkt zijn in de begroting en het meerjarenperspectief. Met de voorjaarsnota(+) hebben we u inzicht gegeven in de invulling van de taakstellingen. Ook dit hebben we opgenomen in deze begroting. Verder hanteren we als vertrekpunt bij de be-
4
groting de saldi 2022 – 2025 van de voorjaarsnota(+). In beginsel ging dit uit van een reëel en sluitend begrotingsjaar als uitgangspunt. Door de aangenomen amendementen is het structureel saldo van het begrotingsjaar uit evenwicht. U ziet dit terug in onderstaande tabel. Met deze begroting herstellen we dit structureel evenwicht. Bijgestelde begroting en meerjarenperspectief waarbij - = nadelig Saldi boekwerk Voorjaarsnota(+) 2021 Amend A-04 Beregening RKDSV Amend A-09 Picknickplaatsen Amend A-06 Cultuureducatie Amend A-06 Dekking Cultuureducatie Saldi na vaststelling Voorjaarsnota(+) 2021 Structureel saldo Incidenteel saldo
2022
2023
2024
2025
+229 -3 -15 -10 +10 +211
-284 -3 -15
-49 -3 -15
-380 -3 -15
-302
-67
-398
-27 238
-362 60
-25 -42
-408 10
De mutaties na vaststelling voorjaarsnota(+) We stellen enkele mutaties voor die we in deze begroting en het meerjarenperspectief hebben verwerkt. Het gaat om de acht mutaties die we in onderstaande tabel laten zien en daarna verder toelichten. We staan er ten opzichte van de voorjaarsnota(+) 2021 financieel gunstiger voor. Ons begrotingsjaar 2022 is structureel en reëel sluitend. Meerjarig zien we nog wel een tekort. Dit meerjarenperspectief is nog onzeker. Zo hangt dit ondermeer af van het nieuw te vormen Kabinet, de maatregelen die zij neemt en de middelen die gemeenten ontvangen. Met de volgende voorjaarsnota(+) gaan we er van uit dat deze onzekerheden meer zeker zijn geworden. Op dat moment bezien we het meerjarenbeeld opnieuw. Bijgestelde begroting en meerjarenperspectief waarbij - = nadelig Saldi na vaststelling Voorjaarsnota(+) 2021
2022
2023
2024
2025
+211
-302
-67
-398
-27 238
-362 60
-25 -42
-408 10
-15 -15 -6 +47 -204 -50 -200
+16 -15 -6 0 -253
+19 -15 -6 0 -251
+175 -15 -6 0 -251
-43 +504 +18
-139 +53 +421 +77
-174 +106 +432 +111
-216 +159 +410 +234
Saldi begroting 2022 -2025
+229
-225
+44
-164
Structureel saldo Incidenteel saldo
+191 +38
-287 +62
-22 +66
-190 +26
Structureel saldo Incidenteel saldo
1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8.
Reguliere Financiële technische mutaties begroting 2022 Rekenkamercommissie Accountantskosten Jeugdzorg Taakstellingen Accommodatiebeleid SWC Doelakkers Septembercirculaire 2021 Rijkskomstenkomsten jeugdzorg Bijstelling herverdeeleffect gemeentefonds Overige mutaties Totale mutatie begroting 2022
-22
1. Reguliere financieel technische mutaties begrotingsboekwerk 2022 Jaarlijks stellen wij ons begrotingsboekwerk op waarbij we een aantal financieel technische exercities doen. Zo berekenen we onze rente opnieuw volgens de wettelijke richtlijnen, stellen we onze kapitaallasten bij, rekenen we de areaaluitbreidingen door. Deze financieel technische mutaties hebben we verwerkt in ons begrotingsboekwerk. In 2025 ontstaat een voordeel van € 175.000. Voordat we
5
begonnen met het opstellen van de begroting 2022-2024 was jaarschijf 2024 onze laatste jaarschijf. Bij het opstellen van een nieuwe begroting openen we een nieuwe jaarschijf, in dit geval 2025. In beginsel zijn de cijfers van 2025 gelijk aan 2022, maar we moeten nog een aantal mutaties doorvoeren. Een daarvan is het indexeren van de belastingen van de laatste jaarschijf. Dit resulteert in het voordeel van € 175.000. 2. Rekenkamercommissie Naar aanleiding van het raadsbesluit op 8 juli 2021 treedt Hilvarenbeek toe tot de rekenkamercommissie Dongen-Goirle-Loon op Zand. De kosten bedragen € 30.000. Omdat we in onze begroting € 15.000 budget beschikbaar hadden ramen we de extra kosten van € 15.000 bij. 3. Accountantskosten Op 7 oktober 2021 ligt het raadsvoorstel verlenging accountantscontrole 2022 voor een de raad. De extra kosten van € 6.000 hebben we in onze begroting 2022 verwerkt. 4. Jeugdzorg De meest recent prognose van de jeugdbegroting Regio Hart van Brabant laat een voordelig resultaat zien van € 387.000. We hebben eerder aangegeven dat we het Positief Jeugdbeleid deels financieren uit het regionale budget. De nog niet gedekte kosten van € 190.000 betalen we uit het voordelig geprognotiseerd resultaat. Ook moet de taakstelling sociaal domein nog ingevuld worden. De openstaande taakstelling van € 150.000 vullen we ook in met het verwacht voordeel.
Uit het verleden weten we dat de regionale jeugdbegroting relatief fors kan fluctueren. We zullen met de volgende voorjaarsnota de afweging maken of het verwacht voordeel zich ook doorzet naar de jaren 2023 en verder. Op dat moment betrekken we hier ook de nog resterende taakstelling op het sociaal domein bij. We zijn bezig met diverse maatregelen om de kosten in het sociaal domein verder te drukken. Met name van de nieuwe regionale inkoop verwachten we een significant financieel voordeel dat nog niet ingeboekt is. U leest hierover meer in het achtergrondboekwerk taakstelling dat bij deze begroting hoort. 5. Taakstellingen De Rijksoverheid heeft nieuwe berekeningen gedeeld over de herverdeeleffecten van het gemeentefonds. Op basis van deze berekeningen gaan wij er € 15 per inwoner op achteruit. In beginsel gingen we nog uit van € 50 per inwoner. In totaliteit is dit een voordeel van zo’n € 525.000. In de RIB van de septembercirculaire 2021 leest u meer over het herverdeeleffect en de verwerking hiervan. In motie M-07 uit de vergadering van 12 november 2020 roept u het college op voorstellen te doen voor de ontstane begrotingsruimte mocht het herverdeeleffect voordeliger uitpakken. Een deel van de begrotingsruimte gebruiken we volgens afspraak om een aantal taakstellingen bij te stellen.
Dit doen we waar dit niet haalbaar is of de impact om verdergaande maatregelen te nemen te groot is. Denkt u aan het verhogen van bouwleges, het afbouwen van subsidies en het verder bezuinigen op de bedrijfsvoering. In totaal stellen we de taakstellingen bij met € 204.000 in 2022 oplopend tot € 251.000 vanaf 2025. Het merendeel van het voordeel komt ten gunste van investeringen voor ambities en het opvangen van financiële nadelen. Voor verdere details over de taakstellingen verwijzen we naar het achtergrondboekwerk taakstellingen. 6. Accommodatiebeleid Wij reserveren € 50.000 voor het opstellen van accommodatiebeleid. Hiermee geven we invulling aan motie M-05 die is aangenomen tijdens de raadsvergadering van 8 juli 2021. We stellen voor dat we het accommodatiebeleid zowel opstellen voor de buitensportaccommodaties als de binnensportaccommodaties. Aan de hand van het nieuwe beleid zullen we de verzoeken van sportverenigingen beoordelen. Ook geeft dit het kader voor de taakstellende bezuiniging voor het verleggen van beheer- en onderhoudskosten
6
7. SWC Doelakkers Voor de zomervakantie hebben wij u geïnformeerd over de stand van zaken van het haalbaarheidsonderzoek naar de toekomst van het Samenwijscentrum (SWC) Doelakkers. Met de Voorjaarsnota(+) hebben we een structurele last van € 200.000 verwerkt in onze begroting vanaf 2025. We hebben de financiële gevolgen van de verschillende scenario’s in beeld gebracht. Wij informeren u hierover met RIB 2021-93. Het voorstel is om de hoogste jaarlast van de drie scenario’s mee te nemen in de begroting, zodat nog alle opties open zijn. Op dit moment bevindt zich de uitwerking van de scenario’s nog in de verkenningsfase. Door het meenemen van het hoogste bedrag houdt u alle mogelijkheden open om in een latere fase een definitieve keuze te maken. In de voorjaarsnota 2021 rekenden we met een structurele jaarlast van € 200.000 vanaf 2025, terwijl we nu bij scenario Nieuwbouw Slibbroek rekenen met een structurele jaarlast van € 222.000. De extra structurele last hebben we in deze begroting meegenomen. De incidentele financiële effecten van de scenario’s hebben we nog niet in deze begroting meegenomen. Dit omdat de incidentele resultaten sterk afhankelijk zijn of we de tijdelijke huisvesting wel of niet voor structureel gebruik in kunnen gaan zetten.
Wij zullen u op een later moment een voorstel doen voor een scenario waar we mee aan de slag willen, maar nodigen u graag uit om – bijvoorbeeld bij de behandeling van de begroting of in de aanloop daarnaartoe - richtinggevende uitspraken te doen. Om de verkenningsfase optimaal te kunnen benutten stellen wij voor om een incidenteel voorbereidingsbudget van € 200.000 op te nemen in de jaarschijf 2022 van deze begroting. In deze verkenning zullen wij een omgevingsdialoog voeren met de omgeving om zo een compleet en genuanceerd beeld te krijgen van de wensen van de omwonenden van de huidige en van de nieuwe locatie. Ook de herkomst van leerlingen van de school zal worden meegenomen om dit bij het voorstel voor locatiekeuze te betrekken. Daarnaast wordt er vervolgonderzoek gedaan en indien nodig worden schetsontwerpen gemaakt. 8. Septembercirculaire 2021 In de septembercirculaire 2021 komen meerdere ontwikkelingen aan bod. Een uitgebreide toelichting op de effecten van de septembercirculaire 2021 leest u in de aan u verzonden RIB. Een van de ontwikkelingen zijn de rijksinkomsten jeugdzorg. Met de nieuwste prognose stellen wij de rijksinkomsten jeugdzorg, waar we bij de voorjaarsnota(+) 2021 rekening mee hielden, naar beneden bij. Volgens de laatste berekeningen pakt het herverdeeleffect van het gemeentefonds gunstig uit.
Met de voorjaarsnota(+) 2021 hielden we rekening met een nadeel van € 30 per inwoner. Dit stellen we nu bij naar een nadeel van € 15 per inwoner. Het overige positieve effect dat voortkomt uit de septembercirculaire 2021 komt doordat het Rijk substantieel structureel meer gaat uitgeven. Daardoor stijgt het gemeentefonds, volgens de systematiek trap op trap af, mee. Weerstandsvermogen en financiële kengetallen Onze financiële positie voor 2022 is normaal maar hierbij is wel voorzichtigheid geboden. De netto schuldquote ligt op een normaal niveau. Voor de solvabiliteit en de structurele exploitatieruimte is voorzichtigheid geboden. Nieuwe investeringen van een grote omvang moeten zorgvuldig afgewogen worden omdat onze schuld daarmee kan stijgen naar een niet wenselijke omvang. De grondexploitaties hebben een beperkte invloed op de exploitatie. De gemiddelde woonlasten 2022 liggen op een normaal niveau. Ons structurele weerstandsvermogen voldoet niet aan onze norm. Als de structurele risico’s zich voordoen is er nog wel de ruimte om de OZB te verhogen, we achten dit wel onwenselijk omdat we dan boven het landelijk gemiddelde komen. Ook het incidentele weerstandsvermogen van de algemene dienst voldoet niet aan onze norm. Oorzaak is enerzijds het hoge risico van de precariobelasting kabels en leidingen. De rechtszaak die loopt wordt hervat in november 2021.
Als dit risico vervalt dan stijgt de ratio weer boven onze norm.
7
Anderzijds is de oorzaak de teruglopende reservepositie als gevolg van onder andere de tekorten in het sociaal domein. Enerzijds zetten we in op maatregelen om de uitgaven te verminderen. Anderzijds blijven we de lobby voortzetten om hier aandacht voor te vragen bij het Rijk en ze te bewegen de noodzakelijke middelen vrij te maken. Op deze manier kunnen gemeenten hun reserveposities weer opbouwen. Het incidentele weerstandsvermogen voor de grondexploitatie is ruim voldoende. Wanneer we naar het totaal van de incidentele risico´s kijken, dus algemene dienst en grondexploitaties, en dit afzetten tegen de totale beschikbare incidentele weerstandscapaciteit is de ratio 1,3. Dit wordt gewaardeerd als voldoende. Tot slot Met deze begroting 2022 leggen we u een reëel en structureel sluitend begrotingsjaar 2022 voor. Dit voldoet aan de eisen van de provincie. Onder de huidige, bijzondere omstandigheden is het een uitdaging om een financieel huishoudboekje samen te stellen en hiermee een gezonde financiële basis vast te houden. Wij zien dat we niet de enige gemeente zijn in Nederland. Het Rijk heeft voor jaarschijf 2022 extra middelen vrijgemaakt voor de jeugdzorgkosten te compenseren. Maar dit is volgens ons nog niet voldoende. Denkt u bijvoorbeeld aan de oplopende kosten binnen de WMO door de veranderingen van het abonnementstarief.
Daarom blijven we de lobby voortzetten om hier aandacht voor te vragen en het Rijk te bewegen de noodzakelijke middelen vrij te maken die nodig zijn om het voorzieningenniveau niet verder af te breken. Wij blijven ons inzetten dat Hilvarenbeek een veilige, gezonde, leefbare, duurzame en financieel solide, zelfstandige gemeente blijft waar het goed opgroeien, wonen, werken, ondernemen en recreëren is.
Het college van Hilvarenbeek.
8
Beleidsbegroting 1. Programmaplan
9
Programma 1
1.1 Samenlevend Hilvarenbeek
Het versterken van onze actieve en zorgzame samenleving is uitgangspunt van dit programma. Zorg, ondersteuning, en onderwijs zijn daarbij randvoorwaarden. Het gaat ook om het stimuleren van een veelzijdig sport- en cultuuraanbod zodat inwoners - jong en oud - hun horizon kunnen verbreden. We streven naar een gezonde en veilige leefomgeving. Daarin krijgen onze inwoners zo snel en eenvoudig mogelijke ondersteuning als zij dat nodig hebben. Samen met inwoners, maatschappelijke organisaties, verenigingen en ondernemers werken we aan de uitvoering van dit programma. We monitoren de resultaten en sturen bij waar nodig. De Monitor Sociaal Domein - die u in 2020 vaststelde ondersteunt ons hierbij. Dit programma bestaat uit de volgende vier thema’s: 1. 2. 3. 4.
Zorg, jeugd en participatie Sport en cultuur Onderwijs Gezondheidszorg
Naast ambities uit het collegeprogramma, vindt u in dit programma ambities terug uit het Koersdocument Sociaal Domein ‘Ruimte voor dóórontwikkeling’ (2017). In maart 2022 zijn er gemeenteraadsverkiezingen en zal er een collegeprogramma 2022-2026 worden opgesteld. Dit leidt mogelijk tot nieuwe ambities.
Thema 1
Zorg, jeugd en participatie
Onze ambities ‘Iedereen kan meedoen naar vermogen, ook in de kleine kernen’ is het uitgangspunt. Deze ambitie sluit mooi aan bij de ambities uit het Koersdocument Sociaal Domein (2017): vanuit eigen kracht, dichtbij, samen en voorkómen. Als onze inwoners ondersteuning nodig hebben, zetten we deze tijdig en adequaat in. Prioriteit ligt bij de ondersteuning van de meest kwetsbare inwoners. De toenemende tekorten binnen vooral Wmo en Jeugd nopen ons tot het maken van fundamentelere keuzes, maar wel met als uitgangspunt dat zorg terecht komt bij de inwoners die het echt nodig hebben. Hiervoor ontwikkelen we een zakelijke empathie. Samen met het netwerk van de cliënt evalueren we de zorginzet; kan het met minder, kan het anders en kan het daarmee beter. Onze eigen expertise zal daarin leidend zijn. Alvorens er wordt beschikt, maken we een quick scan en waar mogelijk een gezinsplan. Het realiseren van deze ambities doen we tegen de achtergrond van almaar oplopende financiële tekorten. De druk op de voorzieningen neemt toe. Rijksbijdragen lopen terug en ook de corona-crisis
10
versterkt naar verwachting dit effect. Zonder ingrijpen dreigen de tekorten uit de hand te lopen, met ernstige gevolgen voor de (financiële positie van de) gemeente. Dit noodzaakt tot een herijking van het totale beleid (inclusief verordeningen) sociale stelsel, een koerswijziging. Naast nieuwe financiële kaders, moeten juist ook de inhoudelijke kaders verlegd worden om dit voor elkaar te krijgen. Normalisering en zakelijke empathie zijn daarbij de uitgangspunten. De nieuwe inkoop sociaal domein 2022 is een instrument dat hieraan bijdraagt. Activiteiten in 2022 U leest per ambitie de activiteiten die wij in 2022 gaan uitvoeren. Ambitie 1: zorgen dat inwoners vanuit eigen kracht kunnen deelnemen 1. Evaluatie Koersdocument Sociaal Domein We evalueren het Koersdocument Sociaal Domein 2018-2021 en stellen het indien nodig bij. Hiermee hebben we in 2022 een actueel koersdocument sociaal domein dat als leidraad dient voor het beleid en de uitvoering van het beleid in het sociaal domein voor de komende jaren. 2. Borging Scheidingsloket We gaan het fysieke scheidingsloket vormgeven in een netwerksamenwerking. Door de organisatie van een lokale netwerkaanpak kunnen we de gewenste ondersteuning organiseren voor alle kinderen, jongeren en ouders die te maken krijgen met een scheiding.
We willen schade bij scheiden voorkomen door kennis, kunde en inzet in ons Dorpsnetwerk en Samenzorgteam beter te verbinden en optimaal te benutten. In 2021 zijn we gestart om ons de nieuwe aanpak rondom scheiden en veiligheid eigen te maken. In 2022 moet deze nieuwe aanpak staan. Ambitie 2: zorgen dat voorzieningen en ondersteuning dichtbij beschikbaar zijn 3. Arbeidsparticipatie De stijging van het aantal Hilvarenbeekse inwoners met een uitkering als gevolg van de corona-epidemie is kleiner dan verwacht. In 2022 gaan we door met de reeds ingezette regionale activiteiten om zo veel mogelijk mensen met een uitkering aan een baan te helpen. In 2022 gaan we vanuit de regio kijken naar welk project zich leent voor een impactmeting, zodat resultaten verbonden kunnen worden aan de werkzaamheden die we uitvoeren en we de effectiviteit ervan kunnen bepalen. 4. Taakstelling O3 herzien We willen de opgave voor de taakstellende bezuiniging op de subsidie van de O3 partners herzien. We komen bij de Voorjaarsnota met een advies aan de raad in relatie met de nieuwe inkoopstrategie. De grenzen van de bezuiniging zijn bereikt. Als we nog verder bezuinigen zijn we niet langer in staat om onze inwoners voldoende en goede ondersteuning te bieden op het gebied van welzijn en zorg en ondersteuning in het zogenaamde voorliggend veld, de zorg en ondersteuning waarvoor geen beschikking nodig is.
Dit leidt tot verschraling van het aanbod en tot stijging van uitgaven aan zorg. Het bemoeilijkt bovendien het ‘normaliseren’, zoals we dat nastreven bij de nieuwe inkoop sociaal domein. Ambitie 3: benutten kracht van de samenleving; binnen en buiten onze gemeente 5. Positief jeugdbeleid Vanaf 2022 richten we ons niet alleen op resultaten in ‘het nu’, maar juist ook op de gewenste effecten op de lange termijn. We verbreden de versmalde focus op jeugdhulp naar een integraal jeugdbeleid. Door een zinvolle vrijetijdsbesteding te faciliteren en actieve betrokkenheid te stimuleren, geven we alle jeugd de kans om talenten te ontwikkelen. We gaan aan de slag met meer actieve betrokkenheid van jongeren in de Hilvarenbeekse samenleving op een manier die bij hen past.
11
6. Inkoop sociaal domein 2022 Per 1 juli 2022 wordt de nieuwe inkoop van het sociaal domein gerealiseerd. Op die datum zijn alle contracten voor de Jeugdhulp, Wmo-begeleiding en begeleid wonen afgesloten. Daarnaast vindt een nieuwe aanbesteding plaats voor Huishoudelijke Ondersteuning. Kort samengevat is het doel de kwaliteit van zorg en ondersteuning in het sociaal domein te verbeteren en kosten beter te beheersen. Inkoop is een belangrijk instrument om de beoogde veranderingen te stimuleren en faciliteren. Het jaar 2022 staat in het teken van het concreet vertalen van en leren omgaan met alle veranderingen in beleid en uitvoering van het sociaal domein. We maken daarvoor een implementatieplan en voeren dit , samen met de regio Hart van Brabant en aanbieders, uit. De nieuwe inkoop heeft gevolgen voor taken en verantwoordelijkheden van aanbieders en gemeenten. Ook moeten onze verordening en beleidsregels hierop aangepast worden. Het resultaat van het implementatieplan is dat eind 2022 een soepele overgang van de oude naar de nieuwe contracten is gerealiseerd, zowel voor gemeenten als aanbieders en uiteraard cliënten. Voor Wmo Begeleiding en de lichtere specialistische Jeugdhulp gaan we intensief samenwerken met Goirle en Oisterwijk. Voor de inkoop van deze zorg vormen we, in het kader van gebiedsgerichte aanbesteding, als GHO één gebied (perceel).
Het beoogd resultaat is dat aanbieders beter samenwerken met lokale organisaties en dat het aanbod beter op de lokale situatie is afgestemd. Dat betekent dat we ook in kaart brengen of er lacunes zijn in het aanbod van lokale voorzieningen. 7. Opzet van een initiatievenfonds In 2021 onderzoeken we hoe we in 2022 een initiatievenfonds kunnen instellen. Waarbij we het beheer van het initiatievenfonds beleggen bij de samenleving zodat het een fonds is van, voor en door de samenleving. Hiermee stimuleren we samen met de samenleving initiatieven op het gebied van welzijn en ontmoeting en geven indien nodig financieel een steuntje in de rug. Ambitie 4: vroegtijdig signaleren en oppakken problemen om ergere situaties te voorkomen 8. Wet inburgering 2022 Op 1 januari 2022 gaat de nieuwe Wet inburgering in. Het doel van deze wet is statushouders zo snel mogelijk laten participeren, het liefst via betaald werk. Onderdeel van de nieuwe aanpak is dat de gemeente al in beeld komt op het moment dat een statushouder nog in het asielzoekerscentrum woont, in plaats van wanneer deze al gehuisvest is in de gemeente. We streven naar het vroegtijdig starten met een combinatie van taalles en participatie. De gemeente stelt hiervoor in samenspraak met de statushouder een Plan Inburgering en Participatie (PIP) op, waarin alle domeinen van iemands leven besproken worden.
Waar nodig worden acties uitgezet. De gemeente monitort deze, in overleg met de samenwerkingspartners. Het streven is om de nieuwe Wet inburgering uit te voeren binnen de daarvoor beschikbare budgetten. Kosten In de volgende tabel vindt u een overzicht van de begrote kosten en opbrengsten voor uitvoering van dit thema. In het overzicht geven wij expliciet inzicht in welke ontwikkelingen uit de voorjaarsnota(+) 2021 in dit thema financieel landen. Ook de mutaties die wij in deze begroting hebben doorgevoerd maken we, als ze zich binnen dit thema hebben voorgedaan, inzichtelijk.
12
Zorg jeugd en participatie ( x € 1.000) Saldi uitvoering bestaand beleid
Lasten 12.207
Saldo Baten 2022 2.043 -10.164
2023 -9.993
2024 -9.865
2025 -9.864
Mutaties voorjaarnota(+) 2021 Autonome ontwikkelingen Uitgaven jeugdzorg (nr. 1) Uitgaven WMO (nr. 2) Regiovervoer en leerlingenvervoer (nr. 5) Bijstelling Meicirculaire 2021 (nr. 9) Onderhoudsronde functieboek personeel (nr. 11)
440 495 35 9 10
0 0 0 0 0
-440 -495 -35 -9 -10
-474 -523 -35 -16 -10
-496 -541 -35 -15 -10
-595 -622 -35 -20 -10
Nieuwe ontwikkelingen Ondersteunen dorpscoöperaties voor activiteiten en inzet (nr.13) Instellen van een initiatievenfonds (nr.14)
7 15
0 0
-7 -15
-7 -15
-7 -15
-7 -15
Mutaties begroting 2022 Jeugdzorg
-47
+47
0
0
0
Saldi begroting 2022-2025
13.171
2.043 -11.128 -11.073 -10.984
-11.168
Mutaties voorjaarsnota(+) 2021 Autonome ontwikkelingen Uitgaven jeugdzorg (nr. 1) De kosten voor jeugdhulp zijn de afgelopen jaren gestegen. Op basis van de laatste prognose die beschikbaar was bij de voorjaarsnota(+) 2021 stellen wij de begroting structureel bij. Zie ook de mutatie ‘uitgaven jeugdzorg’ bij de mutaties begroting 2022 van dit thema. Uitgaven WMO (nr. 2) De kosten voor de Wmo begeleiding zijn de afgelopen jaren flink gestegen. Als voornaamste redenen daarvoor zijn aan te geven: - de invoering van het abonnementstarief, - de toenemende vergrijzing en - de extra-muralisering van de GGZ. Op basis van de meest actuele cijfers en uitgaven uit 2020 stellen we de budgetten WMO nu structureel bij. Regiovervoer en leerlingenvervoer (nr. 5) Gebaseerd op de begroting van het bureau regiovervoer Midden Brabant en autonome ontwikkelingen (zoals corona, leerlingenaantallen en vervoersvisie provincie), verhogen we het budget voor 2021 t/m 2025. Regionaal wordt ingezet op het traject ‘Grip op kosten’. Dit traject moet leiden tot een (nu nog niet kwantificeerbare) kostenreductie. Mocht het zes kernenvervoer worden gerealiseerd dan kan dit kostenbesparend werken voor het WMO-vervoer. Bijstelling meicirculaire 2021 (nr.9) U leest de toelichting in programma 5 ‘algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien’ bij het onderdeel ‘kosten’. Onderhoudsronde functieboek personeel (nr.
11) Zie de toelichting in programma 6 Overhead onderdeel ‘Kosten’.
13
Nieuwe ontwikkelingen Ondersteunen dorpscoöperaties voor activiteiten en inzet (nr.13) De dorpscoöperaties en stichting comité Baarschot vervullen in de kernen veel taken op gebied van ontmoeting, participatie, zorg en dorpsontwikkeling. Dit doen zij met de inzet van veel vrijwilligers. Hiervoor maken zij operationele kosten. We willen dit ondersteunen met een jaarlijkse bijdrage. In 2022 krijgen de coöperaties en de stichting in totaal € 7.500. Instellen van een initiatievenfonds (nr.14) De raad heeft besloten om het welzijnswerk bij ContourdeTwern af te bouwen en te kijken wat we samen met de samenleving kunnen oppakken. Een van de mogelijkheden is het instellen van een initiatievenfonds. Met de middelen uit dit fonds kunnen we de initiatieven die de samenleving wil uitvoeren indien nodig financieel ondersteunen. Naast de middelen die wij vragen kan er ook extern naar middelen worden gezocht. Het betreft een structureel bedrag van € 15.000 euro waarmee we initiatieven op het gebied van welzijn en ontmoeting willen stimuleren en faciliteren. Mutaties begroting 2022 Jeugdzorg De meest recent prognose van de jeugdbegroting Regio Hart van Brabant laat een voordelig resultaat zien van € 387.000. We hebben eerder aangegeven dat we het Positief Jeugdbeleid deels financieren uit het regionale budget.
De nog niet gedekte kosten van € 190.000 betalen we uit het voordelig geprognosticeerd resultaat. Ook moet de taakstelling sociaal domein nog ingevuld worden. De openstaande taakstelling van € 150.000 vullen we ook met het verwacht voordeel in. Dit resulteert in een voordeel van € 47.000. Uit het verleden weten we dat de regionale jeugdbegroting relatief fors kan fluctueren. We zullen met de volgende voorjaarsnota de afweging maken of het verwacht voordeel zich ook doorzet naar de jaren 2023 en verder. Op dat moment betrekken we hier ook de nog resterende taakstelling op het sociaal domein bij. We zijn bezig met diverse maatregelen om de kosten in het sociaal domein verder te drukken. Met name van de nieuwe regionale inkoop verwachten we een significant financieel voordeel. U leest hierover meer in het achtergrondboekwerk taakstelling dat bij deze begroting hoort.
Thema 2
Sport en cultuur
Onze ambities ‘Iedereen kan meedoen aan cultuur en sport’ is wat we willen bereiken. Deze ambitie sluit aan bij de ambities van het koersdocument Sociaal Domein. We bevorderen dat iedereen vanuit eigen kracht deel kan nemen aan sport en cultuur. We onderkennen de preventieve werking daarvan. De inzet zoals we die eerder - samen met de sportraad en verenigingen - pleegden bij de sportvisie verbreden we met de partners en middelen vanuit het lokaal sportakkoord. Zo bereiken we een bredere doelgroep van sportaanbieders en maken we een verbinding met zorg en participatie. Waar nodig en mogelijk doen we dit GHO breed. Wij leveren een grote bijdrage aan deze culturele basis. Dit doen we onder andere door: - het faciliteren van Cultureel Centrum Elckerlyc. - te zorgen dat er een bibliotheek is, waar mensen de kans krijgen hun talenten te ontplooien en optimaal deel te nemen aan onze samenleving. - te zorgen dat muziekverenigingen, musea, en cultuurhistorische bezienswaardigheden en gebouwen blijven bestaan. - het stimuleren van binnen- en buitenschools cultuuronderwijs.
14
Activiteiten in 2022 U leest per ambitie de activiteiten die wij in 2022 uitvoeren. Ambitie 1: stimuleren sport en bewegen, in het bijzonder bij kinderen/jongeren en ouderen 1. We verbinden sportcoaches, positief jeugdbeleid en lokaal sportakkoord. Met het vaststellen van de Voorjaarsnota 2021 is een bezuiniging doorgevoerd op de sportcoaches. Het gedachtegoed met betrekking tot sportcoaches willen we echter blijven invullen, niet in de laatste plaats vanwege de preventieve werking die hiervan uitgaat. Verbinding met basisscholen, verenigingen en het Positief Jeugdbeleid zorgen ervoor dat we de ‘jonge’ en ‘oude’ jeugd bereiken. Verder continueren we de verbinding met het lokale sportakkoord voor korte lijnen tussen sport, zorg en participatie. Waarmee we sport onder meer ook inzetten als middel bij bijvoorbeeld depressie, eenzaamheid of ontbreken/aanvulling dagbesteding. 2. We voeren de ambities uit het lokaal sportakkoord uit. - We investeren in een verdere uitbouw van Actief Hilvarenbeek, Zie hiervoor ook https://www.actiefhilvarenbeek.nl/ Hiermee maken we het sport- en beweegaanbod bereikbaar en toegankelijk voor ALLE inwoners. - We zetten in op preventie door verbinding tussen de sport- en beweegaanbieders en de zorgpartners in Hilvarenbeek. Middels een beweegmarkt brengen we de partners bij elkaar.
Met de verbinding tussen het sportakkoord en het leefstijlakkoord bestendigen we de samenwerking. - We bouwen aan de sportvereniging van de toekomst. We investeren middels het sportakkoord in trainingen voor alle verenigingen en werken samen met de sportraad aan een continue ontwikkeling en samenwerking bij de verenigingen. 3. Investeren in buitensportaccommodatiebeleid De op 8 juli 2021 unaniem aangenomen motie waarin het college wordt opgeroepen om buitensportaccommodatiebeleid te ontwikkelen, wordt in 2022 uitgevoerd. Daarbij wordt aansluiting gezocht bij de taakstelling voor het verleggen van beheer- en onderhoudskosten bij sportverenigingen. Kosten In de volgende tabel vindt u een overzicht van de begrote kosten en opbrengsten voor uitvoering van dit thema. In het overzicht geven wij expliciet inzicht in welke ontwikkelingen uit de voorjaarsnota(+) 2021 in dit thema financieel landen. Ook de mutaties die wij in deze begroting hebben doorgevoerd maken we, als ze zich binnen dit thema hebben voorgedaan, inzichtelijk. Lasten 2.372
Baten 442
Saldo 2022 -1.930
2023 -1.903
2024 -1.793
2025 -1.789
Mutaties voorjaarsnota(+) 2021 Nieuwe ontwikkelingen Subsidie Hercules (voorjaarsnota nr. 15) Ondergrondse beregening RKDSV (nr.26)
12 3
0 0
-12 -3
-12 -3
-12 -3
-12 -3
Dekkingsmaatregelen Stimuleren sportparticipatie (nr. 50) Sportcoaches (nr. 51)
-8 -50
0 0
+8 +50
+8 +50
+8 +50
+8 +50
Mutaties begroting 2022 Accommodatiebeleid Afboeken restant taakstelling subsidies
50 77
0 0
-50 -77
0 -60
0 -60
0 -60
2.456
442
-2.014
-1.920
-1.810
-1.806
Sport en cultuur ( x € 1.000) Saldi uitvoering bestaand beleid
Saldi begroting 2022-2025
15
Mutaties Voorjaarsnota(+) 2021 Nieuwe ontwikkelingen Subsidie Hercules (nr. 15) We hebben de subsidie voor Hercules op basis van afspraken in het verleden bijgesteld van € 32.825 naar € 45.000. Ondergrondse beregening RKDSV (nr. 26) Ondergrondse beregening RKDSV te Diessen Het beregenen van de sportvelden geeft steeds vaker problemen wat betreft de invulling van de manuren. Door de huidige beregeningsmethode met haspels, zijn vrijwilligers van de vereniging soms dag en nacht bezig met de beregening. Ook de gemeente spendeert vele uren in de beregening. Reden waarom RKDSV ons heeft verzocht om een ondergrondse beregening mede te financieren. De kosten worden geraamd op € 42.000,- inclusief btw. Deze kosten worden op basis van fifty fifty verdeeld tussen de gemeente en RKDSV. De aanleg wordt door RKDSV uitgevoerd. Tuldania en SVSOS beschikken al over ondergrondse beregening. Bij Hilvaria en EDN wordt nog steeds met haspels beregend. Op basis van een afschrijving van 10 jaar betekent dit een investering van € 2.500 per jaar. Dekkingsmaatregelen Stimuleren sportparticipatie (nr. 50) We stimuleren inwoners om te sporten en bewegen en ondersteunen verenigingen om hun aanbod kwalitatief hoog en geschikt te houden voor zoveel mogelijk doelgroepen. Sporten is preventief! Het verhoogt de levensvreugde en de samenhang in het dorp.
Het verlaagt de kans op lichamelijke en psychische klachten. De sportraad ontvangt jaarlijks € 8.000 voor uitvoering van de sportvisie. We stellen voor om de jaarlijkse bijdrage aan de sportraad stop te zetten. Sportcoaches (nr. 51) In de afgelopen twee jaar hebben we geïnvesteerd in de inzet van sportcoaches in het basisonderwijs en (beperkt) in de buurtsport. Hierdoor is onder andere meer aandacht gekomen voor sportieve evenementen voor kinderen, o.a. de Koningsspelen, de kermis in Hilvarenbeek en Sjors Sportief. De gemeente is een contract aangegaan met de sportcoaches voor 4 jaar, met 1 jaar proeftijd. Dat betekent dat wij tot 2022 aan dit contract gebonden zijn. Gelet op het aflopende contract per 2022 gaan we in de tweede helft van 2021 onderzoeken in hoeverre sportcoaches een toegevoegde maatschappelijke waarde hebben. Maar ook de wijze waarop dat gefinancierd kan worden. Mogelijk dat hier de zogenaamde NPO-middelen soelaas kunnen bieden. Als blijkt dat de sportcoaches gecontinueerd moeten worden dan dienen we daarvoor een voorstel in. Mutaties begroting 2022 Accommodatiebeleid Wij reserveren € 50.000 voor het opstellen van accommodatiebeleid. Hiermee geven we invulling aan motie M-05 die is aangenomen tijdens de raadsvergadering van 8 juli 2021.
We stellen voor dat we het accommodatiebeleid zowel opstellen voor de buitensportaccommodaties als de binnensportaccommodaties. Aan de hand van het nieuwe beleid zullen we de verzoeken van sportverenigingen beoordelen. Ook geeft dit het kader voor de taakstellende bezuiniging voor verleggen beheer- en onderhoudskosten Afboeken restant taakstelling subsidies De Rijksoverheid heeft nieuwe berekeningen gedeeld over de herverdeeleffecten van het gemeentefonds. Op basis van deze berekeningen gaan wij er € 15 per inwoner op achteruit. In beginsel gingen we nog uit van € 50 per inwoner. In totaliteit is dit een voordeel van zo’n € 525.000. In motie M-07 uit de vergadering van 12 november 2020 roept u het college op voorstellen te doen voor de ontstane begrotingsruimte mocht het herverdeeleffect voordeliger uitpakken. Een deel van de begrotingsruimte gebruiken we om een aantal taakstellingen deels bij te stellen. Een taakstelling
16
die we deels willen afboeken is die van de subsidies. We hebben voor € 37.000 in 2022 en vanaf 2023 € 54.000 aan maatregelen genomen op de subsidies waarmee we de taakstelling deels invullen. U leest dit terug in het achtergrondboekwerk taakstellingen, dat deel uitmaakt van deze begroting. We stellen voor het restant van de taakstelling af te boeken. We achten het niet wenselijk om verdere besparingen door te voeren op de subsidies. Door juist te investeren in de voorliggende voorzieningen nemen de kosten voor dure zorg af.
Thema 3
Onderwijs
Onze ambitie ‘Kinderen ontwikkelen zich tot gelukkige inwoners die erbij horen en meedoen in de samenleving’. De ambities voor het thema onderwijs zijn geconcretiseerd in de Lokaal Educatieve Agenda (LEA): - zorgen voor opvang & onderwijs nabij huis voor alle Hilvarenbeekse kinderen - bevorderen ontwikkelen en leren in een doorgaande lijn voor alle Hilvarenbeekse kinderen - bieden van een toekomstgericht aanbod aan kinderen (met kwalitatief hoogwaardige faciliteiten) met de focus op brede ontwikkeling - faciliteren dat de lokale gemeenschap, voorzieningen, verenigingen, ondernemers én de omgeving een krachtige ontwikkelomgeving bieden voor ieder kind Activiteiten in 2022 U leest per ambitie de activiteiten die wij in 2022 gaan uitvoeren.
Ambitie 1: Kinderen ontwikkelen zich tot gelukkige inwoners die erbij horen en meedoen in de samenleving 1. Herijken van de Lokaal Educatieve Agenda Vanaf 2022 is er sprake van een taakstellend budget van € 50.000,-. Een korting van € 10.000 op het huidige budget. Dat betekent dat we de ambities binnen de LEA moeten herijken. Wel in de wetenschap dat we incidentele middelen vanuit het Rijk krijgen (de zogenaamde NPO-middelen) om ambities binnen het taakveld Onderwijs te verwezenlijken. We leggen de herijkte LEA in 2022 ter besluitvorming aan u voor. 2. Voorbereiden nieuwbouw St. Jozef in Haghorst en herontwikkeling Doelakkers in Hilvarenbeek In 2022 gaan we verder met voorbereidingen voor de nieuwbouw van de basisschool in Haghorst. Dit als onderdeel van de door uw raad vastgestelde sociaal ruimtelijke visie Haghorst. Daarnaast wordt ook een advies aan u voorgelegd over de nieuwbouw voor basisschool Doelakkers. Bij deze herontwikkeling betrekken we uw opdracht aan het college om te onderzoeken of de tijdelijke huisvesting voor de nieuwbouw van de school Doelakkers kan worden gerealiseerd in units die later kunnen worden omgebouwd tot wooneenheden. Kosten In de volgende tabel vindt u een overzicht van de begrote kosten en opbrengsten voor uitvoering van dit thema.
In het overzicht geven wij expliciet inzicht in welke ontwikkelingen uit de voorjaarsnota(+) 2021 in dit thema financieel landen. Ook de mutaties die wij in deze begroting hebben doorgevoerd maken we, als ze zich binnen dit thema hebben voorgedaan, inzichtelijk.
17
Onderwijs ( x € 1.000) Saldi uitvoering bestaand beleid
Lasten Baten Saldo 2022 2023 2024 2025 1.535 375 -1.160 -1.213 -1.207 -1.202
Mutaties voorjaarsnota(+) 2021 Autonome ontwikkelingen Regiovervoer en leerlingenvervoer (nr. 5)
50
Nieuwe ontwikkelingen SWC De Doelakkers (nr. 16) SWC Starrebos (nr. 17)
0 0
Dekkingsmaatregelen Taalklas (nr. 52) Schoolmaatschappelijk werk voortgezet onderwijs (nr. 53)
-10 -2
Mutaties begroting 2022 SWC Doelakkers (bijstelling kosten)
200
Saldi begroting 2022-2025
1.773
-50
-50
-50
-50
0 0
0 0
0 -25
0 -25
-200 -25
0 0
+10 +2
+10 +4
+10 +6
+10 +8
-200
0
0
-22
375
-1.398 -1.274 -1.266 -1.481
Mutaties voorjaarsnota(+) 2021 Autonome ontwikkelingen Regiovervoer en leerlingenvervoer (nr. 5) Voor de toelichting zie thema 1.1 onderdeel ‘Kosten’. Nieuwe ontwikkelingen SWC De Doelakkers (nr. 16) In opdracht van uw raad (motie 12 november 2020) is de herontwikkeling van SWC Doelakkers opnieuw onderzocht. Daaruit komen nu drie varianten voor herontwikkeling naar voren: - Verbouw op de huidige locatie van de school. - Nieuwbouw op de huidige locatie van de school - Nieuwbouw op een locatie op Slibbroek. Op basis van een eerste grove inschatting is sprake van de volgende bedragen, uitgaande van nieuwbouw - De totale investeringskosten worden geraamd op € 5,5 miljoen; - De daarmee samenhangende jaarlijkse kapitaalslast wordt geschat op € 275.000 - De kapitaalslast is exclusief de kosten voor tijdelijke huisvesting van ruim € 500.000 per jaar. Hier hebben we in de voorjaarsnota nog geen rekening mee gehouden. - Kinderopvang jaarlijks € 75.000 aan opbrengsten oplevert voor de huur van vierkante meters. De grove inschatting resulteert in een jaarlijkse last van € 200.000. We hebben u aangegeven dat later een RIB volgt met een verdere doorrekening van allerlei zaken, waarbij ook rekening wordt gehouden met uw reactie en opmerkingen tijdens de bijeenkomst van 20 mei 2021. Deze RIB is inmiddels uitgewerkt en dit zorgt voor een financiële bijstelling in deze begroting.
Wij verwijzen u naar de mutaties begroting 2022 die binnen dit thema zijn verwerkt. SWC Starrebos (nr. 17) Bij vaststelling van de exploitatie van SWC Starrebos is ervan uitgegaan dat het leerlingenaantal terug zou lopen. We hebben er rekening mee gehouden dat we daarom vanaf 2023 minder lokalen zouden hoeven te huren wat een voordeel van € 50.000 op zou moeten leveren. We gaan in gesprek met SWC Starrebos om de opties te bespreken. We gaan er van uit dat het volledige voordeel van € 50.000 niet gerealiseerd kan worden en boeken daarom € 25.000 af. 18
Dekkingsmaatregelen Taalklas (nr. 52) De Taalklas subsidiëren we gedeeltelijk voor €10.000,-. De overige kosten neemt Samenwijs op zich. De Taalklas is een extra klas op basisschool Doelakkers, waar kinderen van nieuwkomers in Nederland twee dagen in de week welkom zijn en die ondersteuning bij de Nederlandse taal krijgen. Deze klas is er voor alle scholen uit de gemeente. In de praktijk zijn dit leerlingen uit de groepen 3 t/m groep 8. De kinderen verlaten de Taalklas weer als ze zichzelf goed kunnen redden in hun eigen groep, of als ze de basisschool verlaten en bijvoorbeeld naar de Wereldklas in Bladel gaan. Omdat het geen wettelijke taak betreft, stellen we voor om de subsidie te beëindigen. Effect is dat het onderwijs zelf extra moet investeren in taalonderwijs. Waarvoor NPO-middelen beschikbaar zijn en zij zo de ombuiging kunnen realiseren. Schoolmaatschappelijk werk voortgezet onderwijs (nr. 53) In opdracht van de gemeente Tilburg en in samenspraak met de betrokken scholen voor Voortgezet Onderwijs voert IMW schoolmaatschappelijk werk uit op 18 scholen in Tilburg en de omliggende gemeenten. De kracht van schoolmaatschappelijk werk is het gegeven dat het een preventief karakter heeft, omdat vroegtijdig knelpunten voor leerlingen (en/of hun gezinssystemen) kunnen worden gesignaleerd en opgepakt. We subsidiëren SMO VO voor een bedrag van €8.439,-.
We stellen voor de subsidie te stoppen in vier stappen. In deze periode brengen we het SMO in kaart voor onze eigen leerlingen en vangen we ze op in het positief jeugdbeleid en lokale netwerk. Mutaties begroting 2022 SWC Doelakkers (bijstelling kosten) 1. SWC Doelakkers Voor de zomervakantie hebben wij u geïnformeerd over de stand van zaken van het haalbaarheidsonderzoek naar de toekomst van het Samenwijscentrum (SWC) Doelakkers. Met de Voorjaarsnota(+) hebben we een structurele last van € 200.000 verwerkt in onze begroting vanaf 2025. We hebben de financiële gevolgen van de verschillende scenario’s in beeld gebracht. Wij informeren u hierover met RIB 2021-93. Het voorstel is om de hoogste jaarlast van de drie scenario’s mee te nemen in de begroting, zodat nog alle opties open zijn. Op dit moment bevindt zich de uitwerking van de scenario’s nog in de verkenningsfase. Door het meenemen van het hoogste bedrag houdt u alle mogelijkheden open om in een latere fase een definitieve keuze te maken. In de voorjaarsnota 2021 rekenden we met een structurele jaarlast van € 200.000 vanaf 2025, terwijl we nu bij scenario Nieuwbouw Slibbroek rekenen met een structurele jaarlast van € 222.000. De extra structurele last hebben we in deze begroting meegenomen. De incidentele financiële effecten van de scenario’s hebben we nog niet in deze begroting meegenomen.
Dit omdat de incidentele resultaten sterk afhankelijk zijn of we de tijdelijke huisvesting wel of niet voor structureel gebruik in kunnen gaan zetten. Wij zullen u op een later moment een voorstel doen voor een scenario waar we mee aan de slag willen, maar nodigen u graag uit om – bijvoorbeeld bij de behandeling van de begroting of in de aanloop daarnaartoe - richtinggevende uitspraken te doen. Om de verkenningsfase optimaal te kunnen benutten stellen wij voor om een incidenteel voorbereidingsbudget van € 200.000 op te nemen in de jaarschijf 2022 van deze begroting. In deze verkenning zullen wij een omgevingsdialoog voeren met de omgeving om zo een compleet en genuanceerd beeld te krijgen van de wensen van de omwonenden van de huidige en van de nieuwe locatie. Ook de herkomst van leerlingen van de school zal worden meegenomen om dit bij het voorstel voor locatiekeuze te betrekken. Daarnaast wordt er vervolgonderzoek gedaan en indien nodig schetsontwerpen gemaakt.
19
Thema 4
Gezondheid
Onze ambities De ambitie dat ‘iedereen mee kan doen naar vermogen’ en de ambities van het koersdocument Sociaal Domein ‘vanuit eigen kracht, dichtbij, samen en voorkómen’ gelden ook voor het thema gezondheid. Daarnaast is ‘positieve gezondheid’ een belangrijk uitgangspunt in ons gezondheidsbeleid. Gezondheid wordt niet meer gezien als de af- of aanwezigheid van ziekte, maar als het vermogen van mensen om met de fysieke, emotionele en sociale levensuitdagingen om te gaan en zoveel mogelijk eigen regie te voeren. We hebben tijdens de pandemie gezien dat een gezonde leefstijl belangrijk is. We gaan daarom nog meer inzetten op preventie en een gezonde leefstijl. Hierbij zijn jongeren een belangrijke doelgroep. Naast lokaal gezondheidsbeleid - dat we uitvoeren samen met lokale partijen - werken we in regionaal verband aan de uitvoering van de regionale nota Publieke Gezondheid 2020-2023. Lokaal richten we ons op het terugdringen van middelengebruik, opvoed- en opgroeiondersteuning en mentale gezondheid. Activiteiten in 2022 U leest per ambitie de activiteiten die wij in 2022 uitvoeren Ambitie 1: Actief en preventief tegengaan van alcohol- en drugsgebruik 1.
Verminderen alcohol- en drugsgebruik Voor een integrale aanpak van alcohol- en drugsgebruik in onze gemeente onderscheiden we vier pijlers: 1) voorlichting en educatie, 2) fysieke en sociale omgeving, 3) signalering, advies en ondersteuning en 4) regelgeving en handhaving. Deze worden in samenhang met Positief Jeugdbeleid, Kansrijke Start en het Leefstijlakkoord opgepakt. Door verbindingen met dergelijke initiatieven krijgt de werkgroep ‘Alcohol en drugs’ per 2022 een andere vorm (passend bij het bezuinigingsvoorstel). Ambitie 2: Actief inzetten op een gezonde leefstijl 2. Uitvoering lokaal preventieakkoord We hebben in 2021 een lokaal preventieakkoord ontwikkeld in aanvulling op het lokaal sportakkoord. Tezamen vormen deze twee akkoorden het leefstijlakkoord: Heel Hilvarenbeek gezond. In 2022 en 2023 gaan we verder uitvoering geven aan dit leefstijlakkoord. We doen dit samen met de samenleving. Zo gaat onder ander R-Newt samen met jongeren een maatschappelijk debat over oorzaken roken, alcohol en overgewicht organiseren. We willen hiermee een bijdrage leveren aan een gezonde leefstijl voor jongeren en voor ouderen. Voor de uitvoering van het preventieakkoord ontvangen we middelen van het Rijk. Kosten In de volgende tabel vindt u een overzicht van de begrote kosten en opbrengsten voor uitvoering van dit thema.
In het overzicht geven wij expliciet inzicht in welke ontwikkelingen uit de voorjaarsnota(+) 2021 in dit thema financieel landen. Ook de mutaties die wij in deze begroting hebben doorgevoerd maken we, als ze zich binnen dit thema hebben voorgedaan, inzichtelijk. Gezondheid ( x € 1.000) Saldi uitvoering bestaand beleid Mutaties voorjaarsnota(+) 2021 Autonome ontwikkelingen Bijstelling Meicirculaire 2021 Saldi begroting 2022-2025
Lasten Baten Saldo 2022 2023 2024 2025 562 0 -562 -562 -562 -562
4 566
0 0
-4 -4 -566 -566
-4 -566
-4 -566
20
Mutaties voorjaarsnota(+) 2021 Autonome ontwikkelingen Bijstelling meicirculaire 2021 (nr.9) U leest de toelichting in programma 5 ‘algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien’ bij het onderdeel ‘kosten’.
21
Programma 2
1.2 Belevend Hilvarenbeek
Dit programma gaat over het onderhouden en versterken van de kwaliteit van onze fysieke leefomgeving. We maken daarvoor plannen, richten de openbare ruimte in en onderhouden deze. We stellen beleidsinstrumenten vast voor ruimtelijke ordening en volkshuisvesting en voeren het beleid uit door vergunningen te verlenen, faciliteiten te verstrekken en gebieden te (laten) ontwikkelen. Dit programma bestaat uit de volgende thema’s, die we in dit hoofdstuk verder toelichten: 1. Ruimtelijke Ordening en Volkshuisvesting 2. Verkeer en Vervoer 3. Openbare ruimte 4. Milieu 5. Buitengebied 6. Openbare Orde en Veiligheid
Thema 1
Ruimtelijke ordening en volkshuisvesting
Onze ambities We behouden en versterken het unieke karakter van de zes dorpskernen. Dat is wat we willen bereiken. Tegelijkertijd bekijken we hoe we ons grondgebied kunnen inrichten met passende functies en geven we uitvoering aan de in 2019 vastgestelde woonvisie en daarmee aan een gezonde woningmarkt die past bij de behoefte. De vele monumenten en cultuurhistorie die Hilvarenbeek rijk is, zijn onderdeel van het unieke karakter van onze dorpskernen. Activiteiten in 2022 U leest per ambitie de activiteiten die wij in 2022 uitvoeren Ambitie 1: in hoog tempo doelgroepgericht betaalbare woningen bouwen in alle kernen 1. Intensivering woningbouw Met het mogelijk maken van inbreiding- en uitbreidingsplannen werken we eraan om de woningbouw zoveel als mogelijk ruimte te bieden. Dit doen we door een flexibel aanbod in de markt te zetten dat zoveel mogelijk aansluit bij de feitelijke behoefte. Wij blijven ons inzetten om zoveel als mogelijk aan de behoefte te kunnen blijven voldoen door voortdurend aandacht te hebben voor de invulling van (mogelijke) in- en uitbreidingslocaties die kunnen (gaan) voldoen aan de woonbehoefte met inachtneming van de financiële middelen en een zorgvuldig participatietraject. Hierbij blijven we ook in gesprek met initiatiefnemers om tot realisatie van plannen te komen.
In 2022 willen we ons vooral focussen op een divers aanbod in alle kernen door het (planologisch) mogelijk maken om te gaan bouwen in Gelderakkers 2, Beverakkers 5, De Welder 2, Hispohalterrein,
22
Vroonacker 4, Hart van Haghorst en Leeuwerik 3. Daarnaast spelen er vele grotere en kleinere (particuliere) initiatieven die een invulling kunnen geven aan de woonbehoefte. Ambitie 2: behouden en versterken unieke karakter dorpskernen 2. Gebiedsontwikkeling Haghorst en Ambrosiusweg In 2019 is een intentieovereenkomst gesloten over de verplaatsing van een tweetal bedrijven vanuit Haghorst naar de Ambrosiusweg en de herontwikkeling van de achterblijvende locaties. De verwachting is dat we eind 2021 met betrokken partijen zoals de regio, het Waterschap en de Provincie overeenstemming hebben over de definitieve locatiekeuze. Daarna zal de samenwerkingsovereenkomst aan de gemeenteraad ter vaststelling worden aangeboden. Het is onze intentie om in 2022 invulling te geven aan deze afspraken zodat er concrete stappen gezet kunnen om de bedrijfsverplaatsing en herontwikkeling in gang te kunnen gaan zetten door o.a. het volgen van ruimtelijke procedures om dit alles planologisch mogelijk te maken. 3. Sociaal ruimtelijke visie Haghorst, uitwerking en implementatie In 2022 werken we verder aan het uitvoeringsplan bij de sociaal ruimtelijke visie (SRV) Haghorst. In dit plan zijn de acties voor de gemeente en voor de coöperatie benoemd. Een belangrijke stap is de realisatie van het “hart van Haghorst”. In juli 2021 heeft het college besloten te gaan voor een openbare aanbesteding.
In 2022 willen het aanbestedingstraject en de planologische procedure doorlopen. Doordat er een derde partij zich in het project heeft gemengd zijn wij ons aan het beraden op deze nieuwe situatie. 4. Uitvoering centrumvisie De centrumvisie en het bijbehorende uitvoeringsprogramma zijn vastgesteld in respectievelijk 2020 en 2021. In het uitvoeringsprogramma kwamen verschillende onderwerpen aan bod die in het centrum aan de orde zijn. Bij ieder onderwerp is aangeduid in welk jaar het opgepakt wordt en door wie. In 2022 pakken we diverse onderwerpen op, zoals het tegengaan van leegstand, het accentueren van looproutes, het realiseren van een openbare sanitaire voorziening, verduurzamen van vastgoed, parkeerbeleid, terrassenbeleid, de kwalitatieve inrichting van de openbare ruimte en de herinrichting van enkele straten. De meeste zaken pakken we samen met andere partijen op. Daarnaast zijn er ook enkele onderwerpen (zoals de herinrichting van straten) waarvoor wij alleen aan zet zijn. Voor nadere informatie verwijzen we graag naar het uitvoeringsprogramma waarin per onderwerp een toelichting is opgenomen. 5. Erfgoed In 2021 hebben we samen met vele betrokkenen hard gewerkt aan het erfgoedbeleid dat we begin 2022 ter vaststelling aan u aanbieden. Na de vaststelling is het zaak om de acties die voortkomen uit het nieuwe beleid uit te voeren. Daar starten we in 2022 mee.
Het uitgangspunt is dat het nieuwe erfgoedbeleid aansluit bij de wettelijke eisen en later geïmplementeerd kan worden in de omgevingsvisie. We hanteren voor het erfgoedbeleid dezelfde aanpak als de gemeente Oisterwijk en we werken in GHO-verband nauw samen aan dit onderwerp. We willen ook de mogelijkheden bekijken om de toetsende commissies (zoals monumentencommissie en welstandscommissie) gezamenlijk te benoemen. 6. Implementatie Omgevingswet De Omgevingswet treedt naar verwachting op 1 juli 2022 in werking. De implementatie van de Omgevingswet pakken wij aan in drie fases: - Fase 1 werken we aan sinds 2021 en in 2022 gaan we hier mee door. We werken dan verder aan de implementatie van de Omgevingswet. Onze prioriteit is ervoor te zorgen dat we op de invoeringsdatum alles in gereedheid hebben gebracht om het besluitvormingsproces en procedures in te richten om te kunnen voldoen aan de nieuwe Wet. Onze ambitie is om uit te voeren wat minimaal noodzakelijk is. Dat betekent dat de nieuwe applicaties voor vergunningverlening, toezicht,
23
-
-
handhaving en ruimtelijke plannen gekoppeld zijn aan de landelijke voorziening, gekoppeld aan de interne systemen en ingericht zijn volgens de nieuwe werkprocessen, mensen in de organisatie zijn getraind, processen zijn aangepast aan de wet en de inwoners zijn geïnformeerd. We werken bij de implementatie samen met Goirle en Oisterwijk en binnen Equalitverband. Tijdens deze fase werken we aan de afronding van oude aanvragen, processen en procedures en voor processen en procedures die volgens de nieuwe wet moeten verlopen volgens de nieuwe systematiek. Fase 2 (2022-2023). In 2022 starten we met het opstellen van de omgevingsvisie(s), waarin we bepalen wat we met het fysieke domein willen en hoe we daarin met onze inwoners en ondernemers samenwerken. Fase 3 (2024-2028). In deze fase vertalen we de omgevingsvisie in het omgevingsplan en omgevingsprogramma’s. Nb: Wanneer er na de invoering van de wet een aanpassing van het tijdelijk Omgevingsplan (voorheen bestemmingsplan) noodzakelijk is, voordat fase 2 en 3 zijn afgerond, nemen we dit mee in een apart proces voor het aanpassen van een gedeelte of onderdeel van het tijdelijk omgevingsplan.