19 Jaarstukken 2021 (3 boekwerk - gewaarmerkt door accountant)
Tekst van het document
In onze begroting hebben we een taakstelling opgenomen vanaf 2022 van € 10.000 om te besparen op de verbonden partijen. Financiële risico’s bij de verbonden partijen Voor een aantal gemeenschappelijke regelingen draagt de gemeente financiële risico’s. Met de GGD, de Diamantgroep, de Veiligheidsregio en de Omgevingsdienst is afgesproken dat de deelnemende partijen de financiële risico’s opvangen wanneer de organisatie zelf niet over voldoende weerstandscapaciteit beschikt. Specifieke risico’s staan uitgewerkt in de risicokaart. Voor de samenwerking met de Regionale ambulance voorziening, Regio Hart van Brabant en de verbonden vennootschappen draagt de gemeente geen financiële risico’s.
VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN BDO Audit & Assurance B.V. Datum: 10/06/2022 Behorende bij briefnr. 2205286 Paraaf:
72
Verbonden partij Gemeenschappelijke regeling 1 GGD: Verplichte regeling in de publieke gezondheidszorg 1 Diamantgroep: Geeft uitvoering aan participatiewetgeving 2 Veiligheidsregio Midden-West Brabant: Verplichte regeling geeft uitvoering aan de wet veiligheidsregio’s 2 Omgevingsdienst Midden-West Brabant: Verplichte samenwerking geeft uitvoering aan vergunningsverlening, toezicht- en handhavingstaken op milieugebied 2 Regionale ambulance voorziening: Kwalitatief hoogwaardige ambulancezorg regelen binnen budgettair kader 4 Regio Hart van Brabant: Bestuurlijke, ruimtelijke en economische versterking van de regio Vennootschap 5 Brabant Water N.V.: Borgt een optimale drinkwatervoorziening in haar voorzieningsgebied 5 N.V. Bank Nederlandse Gemeenten: Draagt bij aan het laag houden van kosten voor maatschappelijke voorzieningen voor de burger
Taak veld
Bijdrage (belang) 2021
Resultaat * € 1.000 Resultaat 2020
Eigen vermogen * € 1.000 01-01-2020 31-12-2020
Vreemd vermogen * € 1.000 01-01-2020 31-12-2020
7.1
€ 532.703
€ 247
€ 8.528
€ 7.820
€ 8.371
€ 31.107
6.4
€ 3.100
€ 13.900
€ 16.800
€ 20.700
€ 21.500
1.1
€ 1.301.041 incl. € 32.065 bijdrage t.b.v. Corona € 921.087
€ 3.326
€ 19.531
€ 18.832
€ 40.519
€ 43.130
7.4
€ 670.751
€ 482
€ 2.609
€ 2.325
€3.880
€ 3.480
1.1
n.v.t. per jaar
€ 174
€ 13.670
€13.738
€25.506
€ 25.744
0.1
Hart van Brabant: Bijdrage € 69.891 Midpoint: Bijdrage € 67.031
6.329
€ 133
€ 8.317
€ 16.732
€ 19.474
0.5
n.v.t.
€ 8.913
€ 665
€ 674
€ 480
€ 523
0.5
In 2021 hebben we dividend over 2021: € 42.553 en dividend over 2019: € 29.857 ontvangen
n.v.t.
n.v.t.
n.v.t.
n.v.t.
VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN BDO Audit & Assurance B.V. Datum: 10/06/2022 Behorende bij briefnr. 2205286 Paraaf:
73
Paragraaf 7
2.7 Grondbeleid
In de jaarlijkse grondnota leest u hoe we het grondbeleid inzetten om onze doelen te bereiken. Het BBV (Besluit Begroting Verantwoording) schrijft voor dat we een aantal onderdelen van de grondnota opnemen in onze begroting en in ons jaarverslag. Het gaat om de volgende onderdelen: - visie op het grondbeleid in relatie tot de realisatie van doelstellingen van de begrotingsprogramma’s - aanduiding hoe de gemeente haar grondbeleid uitvoert (uitgangspunten) - beleidsuitgangspunten voor reserves voor grondzaken in relatie tot de risico’s van grondzaken (financiële positie) - actuele prognose van de resultaten van de totale grondexploitatie en onderbouwing van de geraamde winstneming We gaan hier in deze paragraaf verder op in. Visie op het grondbeleid Het Programma Grondbeleid: 1. is faciliterend voor onze volkshuisvestingsopgave 2. versterkt de ruimtelijke kwaliteit van onze gemeente 3. biedt mogelijkheden voor medefinanciering van overige gemeentelijke activiteiten. Een solide financieel beleid is hiervan onderdeel. Dat waarborgen we door twee keer per jaar de grondexploitaties te actualiseren en door de winstverwachtingen van het grondbedrijf aan de algemene dienst te ontkoppelen. Deze ‘ontkoppeling’ is ook uitgangspunt in deze begroting. Hieronder leest u meer over de andere uitgangspunten van ons grondbeleid.
Uitgangspunten grondbeleid Grondnota We stellen ieder jaar een grondnota vast. Het grondbeleid baseren we mede op het programmaakkoord 2018-2022 ‘Samen komen we verder’. Via de grondnota verfijnen we en stellen we het grondbeleid jaarlijks bij. In december 2021 is de laatste grondnota vastgesteld. Hierin staan de ontwikkelingen met betrekking tot de grondexploitatie. We actualiseren de grondnota voorafgaand aan het samenstellen van de jaarrekening. Daardoor kunnen we eventuele consequenties van de grondnota in de VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN jaarrekening verwerken. BDO Audit & Assurance B.V. Datum: 10/06/2022 Behorende bij briefnr. 2205286 Paraaf:
74
De hoofdlijnen van ons grondbeleid zijn: - Het beleid richt zich op ‘bouwen naar behoefte’ met behoud van het dorpse karakter. - Het toewijzingsbeleid richt zich primair op de doelgroepen starters en senioren, daarnaast moeten ook doorstromers in aanmerking komen voor bouwgrond of een koopwoning. - We voeren actieve grondpolitiek; er is een productieproces voor de vervaardiging van bouwrijpe gronden. Dat proces bestaat uit aankoop van gronden, bouwrijp maken en uitgeven daarvan. - Het grondprijsbeleid voor woningbouw is verdeeld in twee sectoren, vrije sector en de sociale (huur)sector. Binnen de vrije sector is een kortingsregeling voor starterswoningen opgenomen. De grondprijzen worden jaarlijks vastgesteld. - Om risico’s af te dekken, houden we een algemene reserve grondexploitatie aan. - Verliesgevende plannen vermijden we zo veel mogelijk. - We passen tussentijdse winstneming toe conform de Poc-methode. (percentage of completion) Financiële positie We beschikken over een actuele inventarisatie en beoordeling van de grondexploitatierisico’s. De grondexploitatie heeft een eigen ‘algemene reserve’. Deze reserve dient als weerstandsvermogen om eventuele risico’s op te vangen. In de paragraaf ‘Weerstandsvermogen en risicobeheersing’ leest u hier meer over. Prognose grondexploitaties Winstverwachting In de Grondnota leggen we verantwoording af over onze exploitatieopzetten.
De exploitatieopzetten zijn in het eerste kwartaal van 2022 herzien als onderdeel van het proces van de jaarrekening. Op basis daarvan ramen we de winstnemingen en verliezen zoals opgenomen in onderstaand overzicht. Voor de nieuwe grondnota 2022 herzien we de exploitatieopzetten opnieuw. Dit kan leiden tot andere winstverwachtingen dan in onderstaande tabel gepresenteerd. We benadrukken dat het in dit overzicht gaat om geraamde winstnemingen. Bij de jaarrekening beoordelen we of we daadwerkelijk winstnemen op basis van de Poc-methode.
Plan
Winstrealisatie tm 2020
Totaal verwacht resultaat
Raming ongerealiseerde winsten
2021
2022
2023
2024
2025
2026
Mierbeek
2.860.699
-11.168
105.177
2.954.708
Loosche Akkers
4.782.903
68.994
9.690
296.192
5.157.779
Vroonacker
1.188.402
473.129
13.133
46.804
1.721.468
De Welder
9.802
94.223
278.074
81.159
463.257
De Leeuwerik 3
884
30.194
2.252
5.073
38.402
Gelderakkers 1
722.251
535.555
274.577
95.170
1.627.552
414
512.512
566.565
95.035 96.121
1.270.647
683.316
1.036.909
566.565
95.035
13.233.813
Gelderakkers 2 Totaal
9.564.941
1.190.926
96.121
VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN BDO Audit & Assurance B.V. Datum: 10/06/2022 Behorende bij briefnr. 2205286 Paraaf:
75
Vennootschapsbelasting Vanaf 1 januari 2016 is grondexploitatie - als ondernemersactiviteit - belastingplichtig voor de vennootschapsbelasting. In het hoofdstuk ‘overhead en vpb’ gaan we hier verder op in. Potentiele nieuwe BIE-complexen Hispohal in Hilvarenbeek De gemeente is eigenaar van de voormalige Hispohal, John F. Kennedylaan 1 in Hilvarenbeek. Deze locatie wordt herontwikkeld. In de loop van 2022 verwachten wij hiervoor een nieuw bestemmingsplan vast te stellen. Het ligt voor de hand dat deze lokatie als nieuw BIE (bouwgrond in exploitatie) complex aan de grondexploitatie wordt toegevoegd. Tot deze tijd staat dit complex als materieel vast activum gewaardeerd op de balans. Bij de jaarrekening 2019 is op grond van paragraaf 4.2 BBV de waarde bepaald van dit activum om te kunnen vaststellen of er een afwaardering dient plaats te vinden. Op grond daarvan is de lokatie afgewaardeerd tot een bedrag € 880.000,--. De afwaardering bedroeg daarmee € 1.256.856,95 en is ten laste van de algemene reserve grondexploitatie gebracht. Vrijkomende schoollocatie Esbeek De gemeente is eigenaar van de voormalige schoollocatie aan de Heuvelaar 10 in Esbeek. Deze locatie komt in aanmerking voor herontwikkeling. Het ligt voor de hand dat deze lokatie als nieuw BIE (bouwgrond in exploitatie) complex aan de grondexploitatie wordt toegevoegd.
Tot deze tijd staat dit complex als materieel vast activum gewaardeerd op de balans. Op grond van paragraaf 4.2 BBV dient de waarde te worden bepaald van dit activum om te kunnen vaststellen of er een afwaardering dient plaats te vinden. Vanwege de geringe boekwaarde achten we het niet waarschijnlijk dat hier een afwaardering voor nodig is. Om die reden hebben wij hiervoor geen taxatie laten uitvoeren. Overige ontwikkellokaties In 2019 en 2020 is op diverse locaties door de gemeente WVG gevestigd met het oogmerk daar eigenaar te kunnen worden van gronden tbv de ontwikkeling van een gebied t.b.v. wonen danwel bedrijventerrein. Concreet gaat het dan om Vroonacker te Diessen, De Welder te Haghorst en bedrijventerrein Slibbroek te Hilvarenbeek. In 2021 zijn enkele koopovereenkomsten gesloten, op grond waarvan de eigendom naar verwachting in de loop van 2022 verkregen wordt. Het ligt voor de hand dat deze lokaties op termijn als nieuw BIE (bouwgrond in exploitatie) complex aan de grondexploitatie worden toegevoegd. Tevens liggen er intenties om afspraken te maken met een grondeigenaar in Esbeek, omtrent de ontwikkeling en exploitatie van een nieuwe uitbreiding in het plangebied Leeuwerik IV. Voorstelbaar is dat deze ontwikkeling als nieuw BIE (bouwgrond in exploitatie) aan de grondexploitatie worden toegevoegd.
VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN BDO Audit & Assurance B.V. Datum: 10/06/2022 Behorende bij briefnr. 2205286 Paraaf:
76
Jaarrekening 2021 3. Overzicht van baten en lasten en de balans met toelichting
VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN BDO Audit & Assurance B.V. Datum: 10/06/2022 Behorende bij briefnr. 2205286 Paraaf:
77
3.1 Het jaarresultaat (overzicht van baten en lasten met toelichting) In dit hoofdstuk gaan we verder in op het overzicht van baten en lasten met daarbij een toelichting. We geven eerst een analyse op hoofdlijnen van het gerealiseerde jaarresultaat. Tevens brengen we de voorgestelde budgetoverhevelingen aan de orde. Voor een meer gedetailleerd inzicht gaan we hierna in op het gerealiseerde jaarresultaat per programma en lichten we de significante afwijkingen met de begroting per programma toe. In het overzicht van incidentele baten en lasten geven we aan welk deel van het jaarresultaat incidenteel en structureel van aard is. Tot slot lichten we het begrip ‘begrotingsrechtmatigheid’ toe. Hierbij geven we aan in hoeverre afwijkingen met de begroting als onrechtmatig moeten worden beschouwd.
3.1.1 Overzicht van baten en lasten Elk programma is onderverdeeld in lasten en baten. Het overzicht toont het abstractieniveau waarop uw raad de begrotingsbudgetten autoriseert. Binnen deze budgetten zijn wij geautoriseerd de begroting uit te voeren. De toelichtingen op de financiële afwijkingen tussen de gewijzigde begroting 2021 en de realisatie in 2021 - van alle programma’s afzonderlijk – zijn verder in dit hoofdstuk weergegeven. Voor een verdeling van de baten en lasten naar taakveld per thema verwijzen wij u naar de programmaverantwoording. Per thema geven wij inzicht in de kosten op taakveld-niveau. Verdeling taakvelden naar programma’s Voor een totaaloverzicht van de verdeling van baten en lasten naar taakveld per programma verwijzen wij u naar de bijlagen. EMU-saldo Voor de BBV is het noodzakelijk dat de jaarrekening inzicht geeft in de geprognostiseerde balans en het EMU-saldo. Wij verwijzen u hiervoor naar pagina 94 van de Begroting 2021.
VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN BDO Audit & Assurance B.V. Datum: 10/06/2022 Behorende bij briefnr. 2205286 Paraaf:
78
1. 2. 3. 4.
5. 6.
Omschrijving ( x € 1.000 )
Rekening 2020 Wijz op begr 2021 Prim begr 2021 Begr na wijz 2021 Rekening 2021 Rek-Begr Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Afwijking
Baten en Lasten programma's: Samenlevend Hilvarenbeek Belevend Hilvarenbeek Ondernemend Hilvarenbeek Dienstverlenend Hilvarenbeek Sub-totaal programma's
18.169 2.736 -15.433 16.976 2.631 -14.345 11.794 7.685 -4.109 12.672 8.456 -4.216 1.608 1.327 -281 386 135 -251 1.754 224 -1.530 1.706 215 -1.491 33.325 11.972 -21.353 31.740 11.437 -20.303
Algemene dekkingsmiddelen Onvoorzien Overhead Vennootschapsbelasting Sub-totaal algemene dekking, overhead en Vpb Saldo van Baten en Lasten
1. 2. 3. 4. 5. 6.
320 27.011 26.691 6.324
190
6.644 27.201 20.557 39.969 39.173
Toevoeging / onttrekking reserves: Samenlevend Hilvarenbeek Belevend Hilvarenbeek Ondernemend Hilvarenbeek Dienstverlenend Hilvarenbeek Algemene dekkingsmiddelen Overhead Vennootschapsbelasting Sub-totaal mutaties reserves Gerealiseerd resultaat
41.911 42.544
(+ = voordeel en - = nadeel)
-6.134
1.162 377 534 -52 2.021
86 146 435 8 675
-2
-6.013
6.235 26.996 20.761
126 26.900 26.774 6.109
96
-1.076 18.138 2.717 -15.421 17.954 2.896 -15.058 -231 13.049 8.602 -4.447 12.547 9.134 -3.413 -99 920 570 -350 866 492 -374 60 1.654 223 -1.431 1.627 341 -1.286 -1.346 33.761 12.112 -21.649 32.994 12.863 -20.131
363 1.034 -24 145 1.518
1.385
1.387
-941
479
-3
-482
6.588
477
1.382
905
6.712 28.378 21.666
124 28.285 28.161 93
-6.495
307 27.527 27.220 6.181
150
-6.031
464
6.488 27.677 21.189
-477
-796 37.975 38.433
458
2.498
2.057
-441 40.473 40.490
17 39.482 40.540
1.058
1.041
59 991
269 487
210 -504
909
137 661
137 -248
359
38 1.139
38 780
1.268
175 1.800
175 532
26 1.386
186 1.648
160 262
-15 -270
892
2.615
1.723
759
412
-347
1.094
717
-377
1.853
1.129
-724
2.204
1.048
-1.156
-432
1.942
3.371
1.429
1.668
1.210
-458
1.453
1.894
441
3.121
3.104
-17
3.616
2.882
-734
-717
3.951
3.951
43.098 43.422
324
324
633 39.643 39.643
43.594 43.594
VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN BDO Audit & Assurance B.V. Datum: 10/06/2022 Behorende bij briefnr. 2205286 Paraaf:
79
3.1.2 Jaarresultaat op hoofdlijnen Recapitulatie programma’s In onderstaande tabel zijn de totalen van de verschillende programma’s weergegeven. Rekening 2020
Prim begr 2021
Wijz op begr 2021
Begr na wijz 2021
Werkelijk 2021
Saldo
1. Samenlevend Hilvarenbeek 2. Belevend Hilvarenbeek 3. Ondernemend Hilvarenbeek
-15.223 -4.613 -281
-14.208 -4.464 -251
-1.038 549 -99
-15.246 -3.915 -350
-14.898 -3.151 -374
348 764 -24
4. Dienstverlenend Hilvarenbeek
-1.530
-1.491
60
-1.431
-1.286
145
5.Algemene dekkingsmiddelen
28.414
26.427
1010
27.437
26.064
-1.373
0
0
0
0
0
0
-6.134
-6.013
-482
-6.495
-6.031
464
0
0
0
0
0
0
633
0
0
0
324
-324
5.Onvoorzien 6.Overhead 6.Vennootschapsbelasting Totaal programma’s
Tabel - Totaaloverzicht programma's (bedragen x € 1.000,-)
Financieel verwacht resultaat bij de begroting Het vertrekpunt van boekjaar 2021 is de begroting 2021 met een verwacht positief resultaat van € 209.000. We hebben in de VJN+ en in de najaarsnota diverse wijzigingen binnen het (bestaand) beleid aan uw raad voorgelegd die per saldo hebben geleid tot aanpassingen van het verwachtte begrotingsresultaat in de loop van het boekjaar. Hieronder ziet u een overzicht. Bij de najaarsnota 2021 verwachtten we nog een positief resultaat van € 889.000. De tussentijdse resultaten verrekenen we altijd met onze algemene reserve waardoor de begroting 2021 op ‘nul’ sluit. Primaire begroting 2021 Mutatie najaarsnota 2020 Verwacht resultaat 2021 ná najaarsnota 2020 Mutatie voorjaarsnota 2021 Verwacht resultaat 2021 ná voorjaarsnota 2021 Mutatie najaarsnota 2021 Verwacht resultaat 2021 ná najaarsnota 2021 Storting in de algemene reserve Begrotingssaldo 2021
209.000 0 209.000 -/- 207.000 2.000 887.000 889.000 -/- 889.000 0
Financieel resultaat rekening De jaarrekening 2021 sluit met een voordelig saldo van € 324.000. We voorzagen bij de najaarsnota 2021 een positief resultaat van € 889.000 eind 2021. Bij de besluitvorming over de najaarsnota heeft uw raad dit resultaat geautoriseerd en hebben wij dit verwerkt in onze begroting. Na de najaarsnota hebben zich nog een aantal afwijkingen voorgedaan die uw raad niet heeft geautoriseerd met de najaarsnota. Deze afwijkingen met een voordelig resultaat van € 324.000 hebben we in onze jaarrekening verwerkt. Welke afwijkingen dit zijn leest u hieronder. VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN BDO Audit & Assurance B.V. Datum: 10/06/2022 Behorende bij briefnr. 2205286 Paraaf:
80
Vergelijking financieel resultaat begroting met jaarrekening Als we kijken naar het verschil tussen de gewijzigde begroting en de rekening geeft dit het volgende beeld. Het saldo van baten en lasten wordt ook wel het exploitatieresultaat genoemd. Bedragen x € 1.000 Rekening 2021 Lasten 39.482 Baten 40.540 Saldo van baten en lasten 1.58 Mutaties reserves -734 Gerealiseerd resultaat 324 ( N = nadeel en V = Voordeel )
N V V N V
Gewijzigde Begroting 2021 40.473 40.490 17 -17 0
N V V N V
Verschil 991 50 1.041 -717 324
V V V N V
Analyse op hoofdlijnen Hieronder ziet u de belangrijkste afwijkingen van het gerealiseerde resultaat van € 324.000 tussen de gewijzigde begroting en de rekening 2021. We beperken ons tot de grootste netto afwijkingen. Verderop in dit hoofdstuk leest u meer in detail over de afwijkingen per programma. Het structurele (S) of incidentele (I) karakter van de voordelen (V) of nadelen (N) hebben we per afwijking aangeduid. Korte omschrijving Bedragen x € 1.000,1. Algemene uitkering 2. Omgevingsvergunningen 3. Jeugdzorg 4. Toeristenbelasting 5. Verrekening loonkosten en overhead 6. Vrijval voorziening pensioenen 7. Budgetoverhevelingen van 2021 naar volgende jaren 8. Precariobelasting 2017 9. Overige afwijkingen Totaal
-/-
-/-
270 215 116 111 101 91 322 1.098 418 324
V V V N V V V N V V
I I I I I I I I I
Toelichting op genoemde afwijkingen: 1.Algemene uitkering We ontvingen in 2021 (incl verrekeningen voorgaande jaren) € 425.000 meer dan begroot. Het verschil komt grotendeels voort uit de decembercirculaire 2021 (zie hiervoor RIB2022-03). Van genoemd voordeel stortten we ruim € 155.000 in de reserve corona. Ook die hadden we niet voorzien in de begroting. De extra last van € 155.000 is meegenomen bij het effect ‘overige reserves’. Hierdoor ontstaat een netto voordeel van € 270.000. 2.Omgevingsvergunningen Hebben meer opbrengsten uit omgevingsvergunningen / ruimtelijke verzoeken dan begroot. Dit komt o.a. door een niet voorziene aanvraag voor een omgevingsvergunning door de Beekse Bergen. 3.Jeugdzorg WAARMERKINGSDOELEINDEN De uitgaven aan jeugdzorg 2021 baseren we op de laatste prognose van de regio Hart VOOR van Brabant BDO Audit & Assurance B.V. 10/06/2022Met (peildatum 3 december 2021). We gaan uit van een regionale bijdrage voor 2021 van €Datum: 2.568.000. Behorende bij briefnr. 2205286 de najaarsnota gingen we nog uit van een bedrag van € 2.611.000. Dit betekent een voordeel van € Paraaf: 43.000. Daarnaast hebben we ten tijde van de najaarsnota een bedrag gereserveerd voor extra kosten 81
bovenop de regioprognose. De werkelijk aanvullende kosten in 2021 bedroegen ongeveer € 14.000 en zijn daarmee lager uitgevallen. Kanttekening is wel dat de definitieve jaarrekening van de Regio HvB in juli wordt verwacht, dan wordt het definitieve jeugdhulpbudget pas vastgesteld. 4.Toeristenbelasting De definitieve aanslagen toeristenbelasting over jaarschijf 2021 leggen we in kwartaal 2 van 2022 pas op. We gaan daarom uit van het aantal overnachtingen in jaarschijf 2020. Vanwege de door de Rijksoverheid ingevoerde beperkende maatregelen in verband met covid-19 bleef de realisatie toeristenbelasting dat jaar achter bij de raming. Het kan zijn dat wanneer we de definitieve aanslagen opleggen de opbrengsten over 2021 een positiever beeld geven. Dit positief effect verwerken we dan in boekjaar 2022. Een totaal-beeld van de belastingopbrengsten vind u in de paragraaf lokale heffingen. 5.Verrekening loonkosten en overhead Er worden meer loonkosten en overhead toegerekend aan de GREX en de IMVA’s (die in een later stadium GREX worden), doordat er door onze medewerkers meer uren gemaakt zijn op deze pro-jecten, dan begroot 6.Vrijval voorziening pensioenen Een deel uit de voorziening pensioenen valt vrij als gevolg van de herberekening van pensioenverplichtingen o.b.v. actuariële berekeningen d.d. 31-12-2021. Oorzaak is met name de gestegen rente.
7.Budgetoverhevelingen van 2021 naar 2022 Budgetoverhevelingen zijn niet bestede middelen die via de balans (bestemmingsreserve) overgeheveld worden naar het volgende boekjaar. In de volgende paragraaf worden de budgetoverhevelingen gespecificeerd en toegelicht. In het raadsvoorstel van deze jaarstukken 2021 stellen we voor het nettobedrag van € 322.000 via de reserve budgetoverheveling over te hevelen naar 2022. 8.Precariobelasting 2017 Eén van de belastingplichtigen heeft de belastingplicht en de aanslag voor belastingjaar 2017 bestreden en beroep aangetekend bij de rechtbank. Het betreft een jaarlijks bedrag van € 1,1 miljoen. Voor de jaren 2017 tot en met 2021 gaat het om een totaalbedrag van € 5,5 miljoen. De rechtbank heeft op 21 januari 2022 het beroep van de belastingplichtige gegrond verklaard en gemeente Hilvarenbeek in het ongelijk gesteld. We hebben u hierover geïnformeerd met raadsinformatiebrief 2022-07. De mogelijkheid bestaat dat we alsnog in hoger beroep in het gelijk worden gesteld. We hebben de teruggave van belastingjaar 2017 wel al als last verwerkt in deze jaarrekening. De baten uit de jaren 2018 tot en met 2021 hebben we als risico opgenomen in de paragraaf weerstandsvermogen van deze jaarstukken. 9.Overige afwijkingen Onder de overige afwijkingen vallen diverse kleinere voor- en nadelen.
U leest hierover meer in paragraaf 3.1.4 van dit hoofdstuk waarin we de afwijkingen per thema toelichten. 3.1.3 Budgetoverhevelingen In deze paragraaf gaan we in op de budgetoverhevelingen. Het gaat om budgetten die in 2021 niet volledig zijn benut, maar waarbij de beschikbare middelen nog wel benodigd zijn om de resterende werkzaamheden in volgende jaren uit te voeren. De niet bestede middelen hevelen via de balans (beVOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN stemmingsreserve) over naar volgende jaren. Bij de uitvoering van de werkzaamheden in volgende BDO Audit & Assurance B.V. Datum:de 10/06/2022 jaren dekken we de uitgaven met een uitname uit de bestemmingsreserve. Wij hanteren volgende Behorende bij briefnr. 2205286 richtlijnen voor de budgetoverhevelingen: Paraaf: 82
1. Het budget moet een incidenteel karakter hebben; 2. Het budget moet minimaal € 10.000 zijn; 3. Het verzoek tot overheveling moet goed gemotiveerd zijn. Wij stellen de volgende budgetoverhevelingen voor: Omschrijving 1. Budget uitbreiding uren/versterking ondersteuning toegang 2. Budget Huisvesting en integratie nieuwkomers 3. Budget brede aanpak dak- en thuisloosheid (Blokhuismiddelen) 4. Budget Erfgoed 5. Ruimtelijke verzoeken 6. Project aanpak landbouwverkeer 7. Oracle update databases 8. Common Ground ICT infrastructuur 9. Frictiekosten organisatieontwikkeling 10. Accountantskosten rechtmatigheidsverantwoording Niet uitgevoerde activiteiten
Progr. Voordeel 1 25.000 1 28.000 1 25.000 1 23.000 2 50.000 2 19.000 6 20.000 6 10.000 6 107.000 6 15.000 322.000
Toelichting op de budgetoverhevelingen Ad 1. Budget uitbreiding uren/versterking ondersteuning toegang Deze middelen zijn dringend nodig voor inzet van maatschappelijk werk voor complexe casussen waarbij de veiligheid van de hulpvrager of zijn of haar omgeving in gevaar is zodat deze snel kunnen worden opgepakt. Daarmee komt er ook ruimte om de wachttijden voor minder urgente zaken op te pakken. Dit leidt tot versterking van onze toegang (inclusief Samenzorgteam). Ad 2. Budget Huisvesting en integratie nieuwkomers In 2021 zijn er minder trajecten ingezet vanwege een gebrek aan koppelingen/woningen. Deze kosten zullen we in 2022 nog maken. Ad 3. Budget brede aanpak dak- en thuisloosheid (Blokhuismiddelen) In 2020 en 2021 afgesproken om het geld te gebruiken als timmergeld. In 2022 wordt gewerkt aan de uitwerking van een aantal ideeën/initiatieven/mogelijkheden/kansen m.b.t. de woning schaarste, prestatieafspraken, bijzondere doelgroepen (statushouders, Weer Thuis), etc. Ad 4. Budget Erfgoed De besluitvorming in de gemeenteraad is uitgesteld waardoor het proces in 2022 doorloopt. Ad 5. Ruimtelijke verzoeken De inbouwleges zijn in 2021 hoger uitgevallen dan verwacht waaardoor we € 265.000 meer hebben ontvangen dan begroot. Dit is met name te wijten aan een aantal grotere plannen die niet (in 2021) voorzien waren. O.a.
de herbouw van het centrumgebouw van de Beekse Bergen, maar ook zijn er meer woningen aangevraagd dan voorzien. Nadat de vergunningen zijn verleend zitten er nog wel kosten en werk aan o.a. de administratie en controle van de vele constructieve berekeningen. Bij de planologische initiatieven (herzieningen van bestemmingsplannen en wijzigingsplannen) gaan de kosten voor de baten uit en is er minder binnengekomen dan de tussentijds bijgestelde raming. Van het voordelig saldo uit de leges willen weVOOR € 50.000 overWAARMERKINGSDOELEINDEN BDO Audit & Assurance B.V. hevelen ter dekking van de nog komende genoemde kosten. Datum: 10/06/2022 Behorende bij briefnr. 2205286 Paraaf:
83
Ad 6. Project aanpak Landbouwverkeer Het project is nog niet volledig afgerond in 2021, sommige onderdelen komen pas in 2022 aan bod. Ad 7. Oracle update databases Een groot deel van de Oracle-update heeft betrekking op Centric applicaties. Voor de planning en uitvoering zijn wij afhankelijk van Centric en daaruit is gebleken dat deze update niet meer in 2021 uitgevoerd kon worden. De voorbereidende werkzaamheden vergen meer tijd. Ad 8. Common Ground ICT infrastructuur Dit is een meerjarige ontwikkeling. In 2021 hebben we voorbereidende werkzaamheden verricht zodat we in 2022 het zaaksysteem vervangen. Dit nieuwe zaaksysteem gaan we voorbereiden op Common Ground. En zetten we deze middelen in. Ad 9. Frictiekosten organisatieontwikkeling In 2021 was een budget van € 175.000 beschikbaar voor frictiekosten. Dit betreft kosten die nodig zijn om medewerkers die de (organisatie)ontwikkeling niet kunnen doormaken te begeleiden naar ander/passend werk. Van dit budget is in 2021 € 68.000 uitgegeven ten behoeve van twee begeleidingstrajecten van medewerkers, waar we afscheid van hebben genomen. Het restant op dit budget is daarmee € 107.000. De (organisatie)ontwikkeling loopt door in 2022 en de verwachting is dat we ook in dat jaar financiële middelen nodig zullen hebben voor dergelijke trajecten. Daarom het verzoek tot overhevelen van het restant budget frictiekosten 2021 naar 2022.
Ad 10. Accountantskosten rechtmatigheidsverantwoording In de voorjaarsnota 2021 is een budget van € 15.000 beschikbaar gesteld voor de extra werkzaamheden die voorkomen uit het feit dat de rechtmatigheidsverantwoording van het college onderdeel wordt van de getrouwheidsverklaring van de accountant. Dit heeft extra werkzaamheden tot gevolg, zoals het aanpassen van ons controleplan, waarbij we de accountant willen betrekken. We starten hiermee in 2022.
3.1.4 Toelichting afwijkingen per programma en thema Aan het begin van het hoofdstuk hebben we het financiële resultaat op hoofdlijnen geanalyseerd. We doen dit nu op programma niveau per thema. In de tabellen zijn de cijfers opgenomen per € 1.000. Bij de toelichting op de afwijking geldt het volgende: L = Lasten, B = Baten, V = Voordeel, N = Nadeel. Toelichting programma 1 Samenlevend – thema 1.1 Zorg, jeugd en participatie Begroting 2021 Lasten -13.393
Baten 2.149
Realisatie 2021 Lasten -13.197
Baten 2.255
Saldo 2021 Lasten 196
Baten 107
Totaal +303
Toelichting op de afwijking Rekening versus Begroting na wijziging 2021
L/B
€
Personeelslasten Saldo personeelsgerelateerde budgetten (met name loonkosten en inhuur). Dit effect is verrekend met de Reserve Personeel en komt tot uitdrukking bij programma 5. Budgetoverhevelingen Achterblijvende uitgaven en inkomsten, waarvoor een budgetoverheveling is opgenomen in de jaarrekening. Daarnaast is de begrote onttrekking uit de reserve budgetoverheveling lager uitgevallen dan begroot. Onttrekking vrijwilligersfonds Overschotten op het subsidieplan worden gestort in het vrijwilligersfonds. Betalingen voor incidentele subsidies worden onttrokken uit het vrijwilligersfonds. In 2021 is er € 26.000 gestort in het vrijwilligersfonds en € 40.000 onttrokken uit het vrijwilligersfonds; per saldo is er dus € 14.000 onttrokken uit de reserve. De overschotten en tekorten op de
L
29
V/ N V
L
110
V
L/B
-20
V
VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN BDO Audit & Assurance B.V. Datum: 10/06/2022 Behorende bij briefnr. 2205286 Paraaf:
84
Toelichting op de afwijking Rekening versus Begroting na wijziging 2021 subsidies bevinden zich in thema 1.1 t/m 1.4. Per saldo is er € 20.000 meer gestort dan begroot. Inkomensregelingen Per saldo hebben we een nadeel 43.000 op de inkomensregelingen. Dit saldo komt enerzijds tot stand vanwege hogere uitgaven voor bijstandsregelingen, € 80.000 meer dan begroot. Daarentegen hebben we in 2021 incidenteel hogere aflossingen ontvangen op de leningen sociale zaken, € 60.000 meer dan begroot. Verder zijn er een aantal kleinere verschillen. Jeugdzorg De uitgaven aan jeugdzorg 2021 baseren we op de laatste prognose van de regio Hart van Brabant (peildatum 3 december 2021). We gaan uit van een regionale bijdrage voor 2021 van € 2.567.780. Met de najaarsnota gingen we nog uit van een bedrag van € 2.610.954. Dit betekent een voordeel van € 43.000. Daarnaast hebben we ten tijde van de najaarsnota een bedrag gereserveerd voor extra kosten bovenop de regioprognose. De werkelijk aanvullende kosten in 2021 bedroegen ongeveer € 14.000 en zijn daarmee lager uitgevallen. Kanttekening is wel dat de definitieve jaarrekening van de Regio HvB in juli wordt verwacht, dan wordt het definitieve jeugdhulpbudget pas vastgesteld. Wmo Binnen de Wmo budgetten zien we een nadeel van € 36.000, het gaan dan om begeleiding, huishoudelijke hulp, hulpmiddelen en vervoer.
Voor € 15.000 komt dit verschil voort uit incidentele kosten wegens Corona, dit wordt gedekt uit de reserve Corona en komt tot uitdrukking in programma 5. Daarnaast zit er soms enige vertraging in de declaraties van zorgaanbieders, waardoor kosten over eerdere periode ten laste van het budget voor 2021 zijn gebracht. Algemene voorzieningen Binnen onze budgetten voor algemene voorzieningen is in 2021 minder uitgegeven dan begroot. Zo hebben de dorpsondersteuners minder uren gemaakt dan ze kunnen inzetten. Daarnaast zijn wegens Corona minder kosten gemaakt voor de bijdrage aan mantelzorgers en vrijwilligers. Overige verschillen per saldo Totaal verschillen lasten, baten en reserves
L/B
€
V/ N
L/B
-43
V
L
116
V
L
-36
N
L
28
V
L/B
147 303
V V
Toelichting programma 1 Samenlevend – thema 1.2 Sport en Cultuur Begroting 2021 Lasten -2.656
Baten 369
Realisatie 2021 Lasten -2.685
Baten 412
Saldo 2021 Lasten -29
Baten 43
Totaal +14
Toelichting op de afwijking Rekening versus Begroting na wijziging 2020
L/B
€
V/N
Subsidies thema 1.2 De overschotten en tekorten op het subsidieprogramma worden onttrokken, dan wel gestort, in het vrijwilligersfonds. Verschillen in het subsidieprogramma zijn toegelicht in thema 1.1. Overige kleine verschillen per saldo Totaal verschillen lasten, baten en reserves
L
-15
N
L/B
29 14
V V
VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN BDO Audit & Assurance B.V. Datum: 10/06/2022 Behorende bij briefnr. 2205286 Paraaf:
85
Toelichting programma 1 Samenlevend – thema 1.3 Onderwijs Begroting 2021 Lasten -1.547
Baten 374
Realisatie 2021 Lasten -1.554
Baten 414
Saldo 2021 Lasten -7
Baten 40
Totaal +33
Toelichting op de afwijking Rekening versus Begroting na wijziging 2021
L/B
€
V/N
Subsidies thema 1.3 De overschotten en tekorten op het subsidieprogramma worden onttrokken, dan wel gestort, in het vrijwilligersfonds. Verschillen in het subsidieprogramma zijn toegelicht in thema 1.1. Overige kleine verschillen per saldo Totaal verschillen lasten, baten en reserves
L
10
V
L/B
23 33
N V
Toelichting programma 1 Samenlevend – thema 1.4 Gezondheidzorg Begroting 2021 Lasten
Baten
-542
Realisatie 2021 Lasten
Baten
-544
Saldo 2021 Lasten
Baten
Totaal
-2
-2
Toelichting op de afwijking Rekening versus Begroting na wijziging 2020 Diverse kleine verschillen per saldo Totaal verschillen lasten, baten en reserves
L/B
€ -2 -2
V/N N N
Toelichting programma 2 Belevend – Thema 2.1 Ruimtelijke ordening en Volkshuisvesting Begroting 2021 Lasten -5.751
Baten 6.685
Realisatie 2021 Lasten -5.569
Baten 6.729
Saldo 2021 Lasten 182
Baten 44
+226
Totaal
Toelichting op de afwijking Rekening versus Begroting na wijziging 2021
L/B
€
V/N
Personeel Saldo personeelsgerelateerde budgetten (met name loonkosten en inhuur), exclusief grondexploitaties. Dit effect is verrekend met de Reserve Personeel en komt tot uitdrukking bij programma 5.
L
123
V
Budgetoverhevelingen Achterblijvende uitgaven en inkomsten, waarvoor een budgetoverheveling is opgenomen. De inhoudelijke toelichting staat in hoofdstuk ‘Budgetoverhevelingen’. Omgevingsvergunningen / Ruimtelijke verzoeken De opbrengsten omgevingsvergunningen / ruimtelijke verzoeken zijn in werkelijheid meer dan de daarvoor (bijgestelde) ramingen. Dit komt o.a. door een niet voorziene aanvraag voor een omgevingsvergunning door de Beekse Bergen. Mutatie Reserve Riolering Bij thema 2.4 melden we een voordelig resultaat riolering van € 97.000. Het voordelig resultaat storten we in de reserve riolering. De storting komt als last binnen thema 2.1 tot uitdrukking.
B
50
V
B
215
V
L
-97
N
Mutatie Reserves andere deelprogramma’s Bij verschillende thema’s melden we een resultaat met betrekking tot activiteiten die we verrekenen met reserves. De resultaten bij die thema’s komen in omgekeerde vorm binnen dit thema tot uitdrukking. Zo leiden de lagere uitgaven duurzaamheid bij thema 2.4 tot een lagere onttrekking (baat) bij dit thema.
B
-85
N
VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN BDO Audit & Assurance B.V. Datum: 10/06/2022 Behorende bij briefnr. 2205286 Paraaf:
86
Grondexploitaties In dit programma verantwoorden we ook de lasten en baten van de grondexploitaties alsmede de mutaties op de reserve grondexploitatie. Zowel in de begroting als jaarrekening heeft dit geen invloed op het saldo van de algemene dienst. Wel wijken een aantal lasten en baten in werkelijkheid af ten opzichte van de ramingen. Overige kleine verschillen per saldo Hierbij valt onder andere te denken aan lagere kapitaallasten dan geraamd. Dit omdat de werkelijk toe te rekenen rente lager uitvalt dan geraamd. Totaal verschillen lasten, baten en reserves
L/B
0
V/N
L/B
20
V
226
V
Toelichting programma 2 Belevend – Thema 2.2 Verkeer en Vervoer Begroting 2021 Lasten
Baten
Realisatie 2021 Lasten
Baten
Saldo 2021 Lasten
Baten
Totaal
-1.437
19
-1.386
97
52
78
+130
Toelichting op de afwijking Rekening versus Begroting na wijziging 2021 Personeel Saldo personeelsgerelateerde budgetten (met name loonkosten en inhuur). Dit effect is verrekend met de Reserve Personeel en komt tot uitdrukking bij programma 5. Budgetoverhevelingen Achterblijvende uitgaven, waarvoor een budgetoverheveling is opgenomen. De inhoudelijke toelichting staat in hoofdstuk ‘Budgetoverhevelingen’. Wegenonderhoud De inhoudelijke toelichting staat in paragraaf Onderhoud Kapitaalgoederen, onderdeel Wegbeheer. Overige kleine verschillen per saldo Hierbij valt onder andere te denken aan het niet besteed budget van € 25.000 voor de gebiedsontwikkeling N269. Totaal verschillen lasten, baten en reserves
L/B L
€ 11
V/N V
L
19
V
L/B
50
V
L/B
50
V
130
V
Toelichting programma 2 Belevend – Thema 2.3 Openbare Ruimte Begroting 2021 Lasten
Baten
Realisatie 2021 Lasten
Baten
Saldo 2021 Lasten
Baten
Totaal
-1.582
61
-1.587
51
-5
-10
-15
Toelichting op de afwijking Rekening versus Begroting na wijziging 2021 Personeel Saldo personeelsgerelateerde budgetten (met name loonkosten en inhuur). Dit effect is verrekend met de Reserve Personeel en komt tot uitdrukking bij programma 5. Groen- en bomenonderhoud De inhoudelijke toelichting staat in paragraaf Onderhoud Kapitaalgoederen, onderdeel Onderhoud Openbare Ruimte. Overige kleine verschillen per saldo Hierbij valt onder andere te denken aan lagere kapitaallasten dan geraamd. Dit omdat de werkelijk toe te rekenen rente lager uitvalt dan geraamd. Totaal verschillen lasten, baten en reserves
L/B L
€ 40
V/N V
L
-72
N
L/B
17
V
-15
N
VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN BDO Audit & Assurance B.V. Datum: 10/06/2022 Behorende bij briefnr. 2205286 Paraaf:
87
Toelichting programma 2 Belevend – Thema 2.4 Milieu Begroting 2021 Lasten
Baten
Realisatie 2021 Lasten
Baten
Saldo 2021 Lasten
Baten
Totaal
-3.931
3.601
-3.855
3.831
76
230
+306
Toelichting op de afwijking Rekening versus Begroting na wijziging 2021 Specifieke Uitkering Regeling Reductie Energiegebruik (SPUK RRE) We ontvingen een specifieke uitkering van het rijk hiervoor. We hebben inmiddels voldaan aan de doelstelling van de regeling, zonder daar het volledige bedrag voor aan te hoeven wenden. Het overschot van € 50.000 hebben we toegevoegd aan de reserve Duurzaamheid via programma 2.1 Energietransitie We hadden in de begroting een aantal activiteiten begroot gerelateerd aan energietransitie. De geraamde dekking voor die kosten komt uit de reserve Duurzaamheid (begroot op prog 2.1) en reserve Budgetoverhevelingen (prog 5). Voor een bedrag van € 165.000 zijn de uitgaven nog niet gemaakt in 2021 en blijven dan ook nog beschikbaar in 2022 via de reserves. Riolering Het product riolering sluit exclusief kapitaallasten met een voordelig saldo van € 97.000. Tegenover het voordeel wat bij dit thema tot uitdrukking komt, staat bij thema 2.1 een extra last in de vorm van de storting in de reserve riolering voor hetzelfde bedrag. Overige kleine verschillen per saldo Totaal verschillen lasten, baten en reserves
L/B L/N
€ 50
V/N V
L
165
V
L/B
97
V
L/B
-6 306
N V
Toelichting programma 2 Belevend – Thema 2.5 Buitengebied Begroting 2021 Lasten
Baten
Realisatie 2021 Lasten
Baten
Saldo 2021 Lasten
-131
16
-97
16
33
Baten
Totaal +33
Toelichting op de afwijking Rekening versus Begroting na wijziging 2021 Personeel Saldo personeelsgerelateerde budgetten (met name loonkosten en inhuur). Dit effect is verrekend met de Reserve Personeel en komt tot uitdrukking bij programma 5. Overige kleine verschillen per saldo
L/B L
€ 40
V/N V
L/B
-7
N
33
V
Totaal verschillen lasten, baten en reserves
Toelichting programma 2 Belevend – Thema 2.6 Openbare orde en Veiligheid Begroting 2021 Lasten
Baten
Realisatie 2021 Lasten
Baten
Saldo 2021 Lasten
Baten
Totaal
-1.484
19
-1.439
58
46
38
+84
Toelichting op de afwijking Rekening versus Begroting na wijziging 2021 Personeel Saldo personeels gerelateerde budgetten (met name loonkosten en inhuur). Dit effect is verrekend met de Reserve Personeel en komt tot uitdrukking bij programma 5 Afrekening bijdrage Veiligheidsregio We ontvingen in 2021 een niet geraamde voordelige afrekening 2020 van onze bijdrage aan de Veiligheidsregio. Overige kleine verschillen per saldo Onder andere lagere kapitaallasten dan geraamd. Totaal verschillen lasten, baten en reserves
L/B L
€ 49
V/N V
14
V
VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN BDO Audit &21 AssuranceVB.V. L/B Datum: 10/06/2022 Behorende bij briefnr. 2205286 Paraaf: 84 V
88
Programma 3 Ondernemend – Thema 3.1 Lokale economie Begroting 2021 Lasten
Baten
Realisatie 2021 Lasten
Baten
Saldo 2021 Lasten
Baten
Totaal
-920
569
-866
492
55
-78
-23
Toelichting op de afwijking Rekening versus Begroting na wijziging 2021
L/B
€
V/N
Personeel Saldo personeels gerelateerde budgetten (met name loonkosten en inhuur). Dit effect is verrekend met de Reserve Personeel en komt tot uitdrukking bij programma 5 Resultaat kermissen Door corona ging de kermis Hilvarenbeek in 2021 niet door. Bij de kermis in Diessen kregen we te maken met extra kosten door corona. We dekken dit tekort door een onttrekking aan de reserve Corona. Die baat komt tot uitdrukking bij programma 5. Overige kleine verschillen per saldo Totaal verschillen lasten, baten en reserves
L
5
V
L
-38
N
L/B
10 -23
V N
Toelichting programma 4 Dienstverlenend – Thema 4.1 Dienstverlening Begroting 2021 Lasten
Baten
Realisatie 2021 Lasten
Baten
Saldo 2021 Lasten
Baten
Totaal
-445
199
-437
222
9
23
+32
Toelichting op de afwijking Rekening versus Begroting na wijziging 2020 Personeel Saldo personeelsgerelateerde budgetten (met name loonkosten). Dit effect is verrekend met de Reserve Personeel en komt tot uitdrukking bij programma 5. Kadaster en topografie Het al gemelde voordeel in de najaarsnota, blijkt groter te zijn dan verwacht. Dit doordat minder werk is uitgevoerd door externe partijen. Overige verschillen Totaal verschillen lasten, baten en reserves
L/B
€
V/N
L
7
V
L L/B
18 7 32
V V V
Toelichting programma 4 Dienstverlenend – Thema 4.2 Bestuur en bestuurlijke samenwerking Begroting 2021 Lasten
Baten
Realisatie 2021 Lasten
Baten
Saldo 2021 Lasten
Baten
Totaal
-1.208
24
-1.191
119
18
95
+112
Toelichting op de afwijking Rekening versus Begroting na wijziging 2020 Personeel Saldo personeelsgerelateerde budgetten (met name loonkosten). Dit effect is verrekend met de Reserve Personeel en komt tot uitdrukking bij programma 5. Voorziening pensioenen Vrijval Voorziening Pensioenen als gevolg van herberekening pensioenverplichtingen o.b.v. actuariële berekeningen d.d. 31-12-2021 Overige verschillen Totaal verschillen lasten, baten en reserves
L/B
€
V/N
L
-19
N
B L/B
91 40 112
V V V
VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN BDO Audit & Assurance B.V. Datum: 10/06/2022 Behorende bij briefnr. 2205286 Paraaf:
89
Toelichting hoofdstuk 5 Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien Begroting 2021 Lasten
Baten
Realisatie 2021 Lasten
Baten
Saldo 2021 Lasten
Baten
Totaal
-1.977
29.414
-2.511
28.576
-534
-838
-1.372
Toelichting op de afwijking Rekening versus Begroting na wijziging 2021
L/B
€
V/N
Algemene uitkering B 425 V We ontvingen in 2021 (incl verrekeningen voorgaande jaren) € 425.000 meer dan begroot. Het verschil komt grotendeels voort uit de decembercirculaire 2021 (zie hiervoor RIB202203). Van genoemd voordeel stortten we ruim € 155.000 in de reserve corona. Ook die hadden we niet voorzien in de begroting. De extra last van € 155.000 is meegenomen bij het effect ‘overige reserves’. Reserve budgetoverhevelingen L/B -111 N Jaarlijks hevelen we incidentele budgetten die niet benut zijn in een jaar maar in de jaren daarop nog wel nodig zijn, over naar de reserve budgetoverhevelingen. We hebben deze overgehevelde budgetten voor € 111.000 minder benut dan waar we in onze begroting rekening mee hebben gehouden. Binnen dit programma komt de dekking van de incidentele uitgaven tot uitdrukking. De uitgaven zelf komen bij de andere programma’s tot uitdrukking. Reserve personeel L/B -126 N Op de reserve personeel worden overschotten en tekorten op de personele budgetten (loonkosten en inhuur) verrekend. Er is naar aanleiding daarvan € 125.000 in de reserve gestort. Binnen dit programma komt het overschot van de incidentele uitgaven als nadeel tot uitdrukking. De uitgaven zelf komen bij de andere programma’s tot uitdrukking. Overige reserves L/B -200 N Hieronder vallen onder andere de reserve corona, reserve dekking kapitaallasten en de reserve ruimtelijke kwaliteit.
Per saldo voegden (last) we meer toe aan die reserves en onttrokken (baat) we minder aan die reserves . Per saldo een effect van € 200.000. Voor het overgrote deel komt dit voort uit de extra € 155.000 die we aan de reserve corona toevoegden als uitwerking van de decembercirculaire gemeentefonds. Renteresultaat L/B -83 N We raamden een positief renteresultaat van € 203.000. Het werkelijk resultaat bedraagt € 120.000. In paragraaf 4 ‘Financieringsparagraaf’ lichten we dit resultaat toe. Een gedetailleerd renteschema met de geraamde en werkelijke rentelasten en -baten treft u aan in de bijlagen. In de Begroting 2021 zijn de kapitaallasten doorberekend op 0,8%, in werkelijkheid doorberekend op 0,5% conform de daarvoor geldende ‘spelregels’ van het BBV. Daarnaast zijn de investeringen achtergebleven ten opzichte van de raming. De begrote kapitaallasten zijn hoger dan de werkelijke kapitaallasten: dit is een voordeel op de taakvelden binnen de exploitatie en een nadeel op het product rente. Dividend In 2021 is dividend over 2019 uitgekeerd nadat de uitbetaling daarvan op aanbeveling van B 21 V de Europese Centrale Bank (ECB) was uitgesteld tot 30 september 2021. Door deze nabetaling is er meer dividend ontvangen in 2021 Hogere kosten uitvoering belastingen L -83 N Door de problemen rondom de uitvoering van de belastingwerkzaamheden was het noodzakelijk om externen in te schakelen.
Deels in de vorm van inhuur (32k nadeel) waarvan het saldo zal worden verrekend in de reserve Personeel Toeristenbelasting B -111 N De definitieve aanslagen toeristenbelasting over jaarschijf 2021 leggen we in kwartaal 2 van 2022 pas op. We gaan daarom uit van het aantal overnachtingen in jaarschijf 2020. Vanwe- VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN BDO Audit & Assurance B.V. ge de door de Rijksoverheid ingevoerde beperkende maatregelen in verband met covid-19 Datum: 10/06/2022 bleef de realisatie toeristenbelasting dat jaar achter bij de raming. Het kan zijn dat wanneer Behorende bij briefnr. 2205286 we de definitieve aanslagen opleggen de opbreng-sten over 2021 een positiever beeld ge- Paraaf:
90
Toelichting op de afwijking Rekening versus Begroting na wijziging 2021 ven. Dit positief effect verwerken we dan in boekjaar 2022. Een totaal-beeld van de belastingopbrengsten vind u in de paragraaf lokale heffingen. Precariobelasting 2017 Naar aanleiding van de uitspraak over belastingjaar 2017 de geheven precariobelasting als Nog te betalen bedrag verantwoord. Overige verschillen per saldo
L/B
€
V/N
B
-1.098
N
L/B
-6
N
-1.372
N
Totaal verschillen lasten, baten en reserves
Toelichting hoofdstuk 6 Overhead en VPB Begroting 2021 Lasten
Baten
Realisatie 2021 Lasten
Baten
Saldo 2021 Lasten
Baten
Totaal
-6.588
93
-6.180
150
408
57
+465
L/B Budgetoverhevelingen Achterblijvende uitgaven, waarvoor een budgetoverheveling is opgenomen Personeel Saldo personeelsgerelateerde budgetten (met name loonkosten, inhuur en detacheringsinkomsten). Dit effect is verrekend met de Reserve Personeel en komt tot uitdrukking bij programma 5. Verrekening loonkosten en overhead Er worden meer loonkosten en overhead toegerekend aan de GREX en de IMVA’s (die in een later stadium GREX worden), doordat er door onze medewerkers meer uren gemaakt zijn op deze projecten, dan begroot Opleidingskosten Door de corona maatregelen in het najaar zijn veel opleidingen wederom doorgeschoven. Bij de najaarsnota was de veronderstelling dat diverse opleidingen, waaronder de opleiding projectmatig creëren, die een groot deel van onze medewerkers in GHO-verband zou volgen, nog in 2021 konden plaatsvinden. Inwonerspanel Er zijn dit jaar minder onderzoeken met het inwonerspanel uitgevoerd Internet en digitale toegankelijkheid Door de vernieuwing van de website zijn er dit jaar minder reguliere kosten voor digitale toegankelijkheid geweest Archiefbeheer De lagere kosten op archiefbeheer worden grotendeels veroorzaakt door een BTWcorrectie van het voorgaande jaar Saldo overige verschillen Totaal verschillen lasten, baten en reserves
€
V/N
L
152
V
L/B
7
V
L
101
V
L
56
V
L
24
V
L
27
V
L L/B
25 73
V V
465
V
3.1.5 Incidentele baten en lasten De BBV verplicht een overzicht van deze incidentele baten en lasten. Het overzicht van de incidentele baten en lasten is per programma opgenomen in bijlage ‘overzicht incidentele baten en lasten’. We beperken ons hier enkel tot het saldo van de incidentele en structurele baten en lasten. Voor het begrote saldo totale baten en lasten gaan we uit van het begrote jaarresultaat wat uiteindelijk in de algemene reserve gestort is. Structurele en incidentele baten en lasten 2021 (x€1.000,-) Saldo totale baten en lasten Saldo incidentele baten en lasten Saldo structurele baten en lasten
Begroot 0 +191 -191
Realisatie +32 +156 168
VOORAfwijking WAARMERKINGSDOELEINDEN BDO Audit & Assurance B.V. +324 Datum: 10/06/2022 Behorende bij-35 briefnr. 2205286 Paraaf:
359
91
3.1.6 Toelichting op het begrip ‘begrotingsrechtmatigheid’ Budgetrecht en begrotingsoverschrijdingen Het budgetrecht is een recht dat de raad toekomt. Het budgetrecht houdt in dat het college in principe alleen uitgaven kan doen en verplichtingen kan aangaan na autorisatie van de raad. Met de vaststelling van de begroting geeft de raad het college deze toestemming op programmaniveau. Begrotingsrechtmatigheid houdt in dat de financiële beheers handelingen bij de gemeente binnen de begroting dienen te passen. Begrotingsoverschrijdingen die niet bij de raad bekend zijn, beschouwt de accountant als onrechtmatig. Daarom leggen we deze overschrijdingen aan u voor. Zodra u hiermee instemt, stellen we de begroting bij en is er formeel geen sprake meer van "overschrijdingen" en geen begrotingsonrechtmatigheid in het kader van de controleverklaring. Als blijkt dat de gerealiseerde lasten zoals weergegeven in de jaarrekening, hoger zijn dan de geraamde bedragen met inbegrip van de laatste begrotingswijziging, is - voor zover het de begrotingsoverschrijdingen betreft - mogelijk sprake van onrechtmatige uitgaven. De overschrijding kan namelijk in strijd zijn met het budgetrecht van de raad. In 2017 stelde u het controleprotocol vast.
Hierin is – in het onderdeel begrotingscriterium - vastgelegd hoe verschillende soorten begrotingsoverschrijdingen worden beoordeeld en in hoeverre een overschrijding als onrechtmatig beoordeeld moet worden. Het begrotingscriterium richt zich primair op de lasten op programmaniveau. Op programma 5 heeft een begrotingsoverschrijding plaatsgevonden. We lichten deze overschrijding hieronder vanuit een rechtmatigheidsoogpunt op hoofdlijnen toe. Voor een meer gedetailleerde toelichting per programma verwijzen we u naar de voorgaande paragraaf. Progr. 5
Afwijking - 182.000
Toelichting Treasury In de begroting 2021 zijn de kapitaallasten doorgerekend op 0,8%, terwijl deze in werkelijkheid zijn doorberekend op 0,5%. Daarnaast zijn de investeringen achtergebleven ten opzichte van de raming. De begrote kapitaallasten zijn hoger dan de werkelijke: dit is een voordeel op de taakvelden binnen de exploitatie en een nadeel op het product rente.
Oordeel Dit resultaat werd pas bekend bij het opstellen van de jaarrekening. De Afwijking tellen we niet mee in het oordeel van de rechtmatigheid.
Op de kredieten zien we ook een aantal overschrijdingen.Het gaat om: - krediet IMVA Vroonacker 4 - het krediet IMVA Slibbroek Noord - krediet IMVA Mierbeek Noord De overschrijding van € 106.000 is een begrotingsonrechtsmatigheid die meetelt in het oordeel. -
kredieten M7 riolering Koestraat, rehabilitatie Koestraat, landbouwverkeer Noordwestelijke en Zuidwestelijke kwadrant worden via een negatief restantkrediet overgeheveld naar 2022. Het toekende budget 2022 wordt hiermee gecorrigeerd. Het betreft de eerste uitgaven op deze kredieten welke eerder voorzien waren voor 2022. Het totale bedrag van € 71.000 is een begrotingsonrechtmatigheid VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN in het boekjaar 2021. Maar omdat er krediet beschikbaar is in 2022 telt deze overschrijding niet mee BDO Audit & Assurance B.V. in het oordeel. Datum: 10/06/2022 Behorende bij briefnr. 2205286 Paraaf:
92
3.2 Overzicht balans met toelichting In dit hoofdstuk behandelen we de balans en geven we hier een toelichting op. Volgens, in overeenstemming met de voorschriften, is de afdeling Biest opgenomen in de gemeenterekening. De balans van afdeling Biest is daarnaast ook afzonderlijk toegevoegd. De artikelen 59 tot en met 66 van de nieuwe BBV-voorschriften geven richtlijnen voor het soort informatie tenminste moet worden verstrekt. 3.2.1 Balans per 31 december 2021 8
Activa ( x € 1) Vaste activa Immateriële vaste activa Kosten van onderzoek en ontwikkeling Bijdragen aan activa van derden Investeringen met een economisch nut waarvoor ter bestrijding van de kosten een heffing kan worden geheven Gronden en terreinen Grond-, weg- en waterbouwkundige werken Machines, apparaten en installaties Overig Materiële vaste activa met economisch nut Gronden en terreinen Bedrijfsgebouwen Vervoermiddelen Machines, apparaten en installaties Overig Materiële vaste activa met maatschappelijk nut Gronden en terreinen Grond-, weg- en waterbouwkundige werken Machines, apparaten en installaties Overig Financiële vaste activa Kapitaalverstrekking aan deelnemingen Leningen aan woningbouwcorporaties Overige langlopende leningen Overige uitzettingen met een looptijd > 1 jaar Totaal vaste activa
Ultimo 2021
Ultimo 2020
832.925 401.635 1.234.560
247.123 425.802 672.925
100.709 14.912.543 8.996 135.616 15.157.865
109.778 15.420.629 11.566 125.361 15.667.334
2.590.653 16.797.320 259.316 2.585.394 909.685 23.142.368
2.136.805 17.206.973 336.571 2.664.145 1.098.482 23.442.976
28.910 1.830.154 847.845 0 2.706.909
28.910 1.471.660 762.357 0 2.262.927
60.091 1.445.238 761.809 376.788 2.643.925 44.885.628
60.091 1.558.002 VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN 869.486 BDO Audit & Assurance B.V. Datum: 10/06/2022 376.788 Behorende bij briefnr. 2205286 2.864.367 Paraaf: 44.910.529
93
Activa ( x € 1)
Ultimo 2021
Ultimo 2020
4.162.137 4.162.137
3.911.867 3.911.867
2.550.791 1.063.257 0 6.069.120 0 9.683.168 3.753 835.098 0 12.863
2.252.765 988.455 0 4.058.369 0 7.299.589 2.248 518.739 21.361 0
Totaal vlottende activa
1.240.536 2.092.250 15.937.554
2.990.836 3.533.184 14.744.641
Totaal generaal activa
60.823.182
59.655.170
808.449
622.286
Ultimo 2021
Ultimo 2020
7.501.345 8.569.553 16.070.897 324.075 16.394.972
6.527.891 8.176.215 14.704.106 632.700 15.336.806
Totaal vaste passiva
10.917.790 25.288.725 36.206.514 52.601.486
11.640.329 22.219.717 33.860.046 49.196.851
Vlottende passiva Overige kasgeldleningen o/g Banksaldi Overige vlottende schulden Overlopende passiva – vooruit ontv. bijdragen van het Rijk Overlopende passiva – vooruit ontv. bijdragen overige overheid Overlopende passiva – overige Totaal vlottende passiva
0 2.067.277 2.798.807 924.147 0 2.431.465 8.221.696
1.000.000 2.072.396 2.398.660 2.812.705 32.053 2.142.504 10.458.318
Totaal generaal passiva
60.823.182
Gewaarborgde geldleningen
13.881.000
Vlottende activa
Voorraden Voorraden onderhanden werk (incl. bouwgrond in exploitatie)
Uitzettingen met een rente typische looptijd < 1 jaar Vorderingen op openbare lichamen Vorderingen verstrekte kasgeldleningen Rekening courant verhouding niet-financiële instellingen Overige vorderingen Uitzettingen in ’s Rijks schatkist Liquide middelen – kas Liquide middelen – bank Overlopende activa - nog te ontv. voorschotbedragen EU Overlopende activa - nog te ontv. voorschotbedragen overige Overheid Overlopende activa – overige
Recht op verliescompensatie krachtens de Wet op de Vpb 1969 Passiva (x € 1) Vaste passiva Eigen vermogen Algemene reserve Bestemmingsreserves Gerealiseerd resultaat Vreemd vermogen op lange termijn Voorzieningen Vaste schulden met een rente typische looptijd > 1 jaar
59.655.170
VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN BDO Audit & Assurance B.V. Datum: 10/06/2022 15.445.000 Behorende bij briefnr. 2205286 Paraaf:
94
3.2.2 Toelichting immateriële vaste activa Binnen de balanscategorie Immateriële vaste activa zijn er onderzoekskosten gemaakt in het kader van bijvoorbeeld het project Vroonacker IV en project Slibbroek. In onderstaand overzicht staan de belangrijkste netto-investeringen in deze categorie aangegeven: Omschrijving activum Kosten onderzoek en ontwikkeling IMVA bijkomende kosten terrein en opstallen Hispohal IMVA De Welder 2 IMVA Ontwikkeling Vroonacker 4 IMVA Ontwikkeling Slibbroek IMVA Mierbeek-Noord IMVA de Leeuwerik IV
Netto-investering 87.611 78.073 137.110 171.305 84.025 21.785
Onderstaand overzicht geeft het verloop weer van de immateriële vaste activa gedurende 2021:
Kosten onderzoek en ontwikkeling Bijdragen aan activa van derden Totaal
BW 01-01-21 247.123 425.802
Investering 585.803 0
Afschr. 0 24.167
Bijdragen derden 0 0
Afwaard. 0 0
BW 31-12-21 832.925 401.635
672.925
585.803
24.167
0
0
1.234.560
3.2.3 Toelichting Investeringen waarvoor een heffing kan worden geheven De investeringen voor de exploitaties Rioolheffing en Afvalstoffenverwerking worden in de balans opgenomen onder de categorie ‘Investeringen met een economisch nut waarvoor ter bestrijding van de kosten een heffing kan worden geheven’. In onderstaand overzicht staan de belangrijkste netto-investeringen in deze categorie aangegeven: Omschrijving activum
Netto-investering
Investeringen met een ec nut waarvoor ter bestrijding van de kosten een heffing kan worden geheven Vervanging glascontainers 39.500 Onderstaand overzicht geeft het verloop weer van de investeringen waarvoor ter bestrijding van kosten een heffing kan worden geheven gedurende 2021:
Gronden en terreinen Grond-, weg- en waterb. werken Machines, apparaten en installaties Overig Totaal
BW 01-01-21 109.778 15.420.629 11.566 125.361
Investering 0 982 0 39.500
Afschr. 9.069 509.068 2.570 29.244
Bijdragen derden 0 0 0 0
15.667.334
40.482
549.952
0
Afwaard. BW 31-12-21 0 100.709 0 14.912.543 VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN BDO Audit &0Assurance B.V.8.996 Datum: 10/06/2022 0 135.616 Behorende bij briefnr. 2205286 Paraaf:
0
95
15.157.865
3.2.4 Toelichting materiële vaste activa De materiële vaste activa splitsen we uit in materiële vaste activa met een economisch nut en met een maatschappelijk nut. Materiële vaste activa met een economisch nut. Er is met de Najaarsnota 2021 op de boekwaarde van het activum Modernisering GBA/invoering BRP vervroegd afgeschreven. De Erfpacht natuurcompensatie Beekse Bergen is gewaardeerd tegen € 1,- en opgenomen onder de categorie Grond en terreinen. In onderstaand overzicht staan de belangrijkste netto-investeringen, per soort categorie, aangegeven: Omschrijving activum Economisch nut gronden en terreinen Lage Mierdseweg Ondergrondse beregening RKDSV Diessen
Netto-investering 469.199 20.000
Economisch nut bedrijfsgebouwen SWA Esbeek gebouw SWA Esbeek installaties Aanpassingen Hercules
60.235 8.582 57.938
Economisch nut machines, apparaten en installaties SWA Esbeek gebouw speelvoorzieningen Zonnepanelen Elckerlyc
13.310 106.126
Economisch nut overige materiële vaste activa Modernisering GBA/invoering BRP Vervanging gemeentelijke website
7.500 25.987
Onderstaand overzicht geeft het verloop weer van de materiële activa met economisch nut gedurende het jaar 2021:
Gronden en terreinen Woonruimten Bedrijfsgebouwen Vervoermiddelen Machines, apparaten en installaties Overig Totaal
BW 01-01-21 2.136.805 0 17.206.973 336.571 2.664.145 1.098.482
Investering 489.199 0 126.755 0 119.436 33.487
Afschr. 35.350 0 536.408 77.255 198.188 121.688
Bijdragen derden 0 0 0 0 0 78.091
Afwaard. 0 0 0 0 0 22.505
BW 31-12-21 2.590.653 0 16.797.320 259.316 2.585.394 909.685
23.442.976
768.877
968.889
78.091
22.505
23.142.368
VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN BDO Audit & Assurance B.V. Datum: 10/06/2022 Behorende bij briefnr. 2205286 Paraaf:
96
Materiële vaste activa met een maatschappelijk nut. In onderstaand overzicht staan de belangrijkste netto-investeringen, per soort categorie, aangegeven: Omschrijving activum Maatschappelijk nut grond- en weg- en waterbouwk werken Rehabilitatie Koestraat icm rioolwerken Kluifrotonde project N395 Vervanging Toekomstweg Openbare verlichting N395 Lichtmasten Openbare verlichting N395 Armaturen Participatie projecten 2021 openbare ruimte Landbouwverkeer Noordwestelijk kwadrant Landbouwverkeer Zuidwestelijk kwadrant
Netto-investering 8.343 -69.811 280.321 54.891 36.594 36.117 29.398 29.398
Economisch nut machines, apparaten en installaties Vervanging armaturen 2021 Vervanging lichtmasten 2021
55.680 60.903
Onderstaand overzicht geeft het verloop weer van de materiële activa met maatschappelijk nut gedurende het jaar 2021:
Gronden en terreinen Grond-, weg- en waterb. werken Machines, apparaten en installaties Overig Totaal
BW 01-01-21 28.910 1.471.660 762.357 0
Investering 0 405.252 116.583 0
Afschr. 0 46.758 31.095 0
Bijdragen derden 0 0 0 0
Afwaard. 0 0 0 0
BW 31-12-21 28.910 1.830.154 847.845 0
2.262.927
521.835
77.853
0
0
2.706.909
Voor een overzicht van de afgesloten investeringen en een toelichting op de afwijkingen en overheveling van de restantkredieten verwijzen wij naar de bijlage ‘Lijst investeringen’.
3.2.5 Toelichting financiële vaste activa De financiële activa bestaan uit vier verschillende categorieën: - de kapitaalverstrekking aan deelnemingen heeft betrekking op effecten; - de door verstrekte leningen aan woningbouwcorporaties (Leystromen); - de overige langlopende leningen en - de overige uitzettingen met een looptijd langer dan 1 jaar. In de post ‘leningen aan woningbouwcorporaties’ is er één geldlening uit eigen middelen welke verstrekt is aan woonstichting Leystromen. De rente en aflossingslasten berekenen we door aan de woonstichting. VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN BDO Audit & Assurance B.V. Datum: 10/06/2022 Behorende bij briefnr. 2205286 Paraaf: