09 Ontginningsweg 32 (5 Toelichting)

BESTEMMINGSPLAN Gemeente Hilvarenbeek Ontginningsweg 32, Haghorst

DOCUMENTNUMMER: HILHAG032 DATUM: 22 maart 2023

Pagina 1 van 61

Bestemmingsplan Gemeente Hilvarenbeek Ontginningsweg 32, Haghorst Inhoud 1. Toelichting 2. Regels 3. Verbeelding

status: VASTGESTELD

auteur:

Van Doormaal Advies B.V. Meiraap 2B 5087 CS Diessen T: 06-22357862 E: info@vandoormaaladvies.nl

Pagina 2 van 61

Toelichting

Pagina 3 van 61

Inhoud 1 INLEIDING ............................................................................................................................................. 6 1.1 Aanleiding en doel.......................................................................................................................... 6 1.2 Ligging en begrenzing plangebied .................................................................................................. 6 1.3 Leeswijzer ....................................................................................................................................... 7 2 PLANBESCHRIJVING .............................................................................................................................. 8 2.1 Functionele beschrijving omgeving plangebied ............................................................................. 8 2.2 Beschrijving huidige situatie .......................................................................................................... 9 2.3 Beschrijving beoogde situatie ...................................................................................................... 10 2.4 Parkeren .......................................................................................................................................

11 2.5 Verkeer ......................................................................................................................................... 11 3 BELEIDSKADER .................................................................................................................................... 12 3.1 Inleiding ........................................................................................................................................ 12 3.2 Rijksbeleid .................................................................................................................................... 12 3.2.1 Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR) ..................................................................... 12 3.2.2 Besluit en ministeriële regeling algemene regels ruimtelijke ordening (Barro, Rarro) ......... 13 3.2.3 Ladder voor duurzame verstedelijking (art. 3.1.6 lid 2 Bro) .................................................. 14 3.3 Provinciaal beleid ......................................................................................................................... 14 3.3.1 Omgevingsvisie Noord-Brabant ............................................................................................. 14 3.3.2 Interim omgevingsverordening Noord-Brabant ....................................................................

15 3.3.3 Zorgplicht voor een goede omgevingskwaliteit (artikel 3.5) ................................................. 17 3.3.4 Zorgvuldig ruimtegebruik (artikel 3.6) ................................................................................... 17 3.3.5 Toepassing van de lagenbenadering (artikel 3.7) .................................................................. 17 3.3.6 Meerwaardecreatie (artikel 3.8) ............................................................................................ 18 3.3.7 Kwaliteitsverbetering landschap (artikel 3.9) ........................................................................ 18 3.3.8 Ruimte-voor-ruimte (artikel 3.78 en 3.79) ............................................................................ 20 3.3.10 Afwijkende regels wonen (artikel 3.69) ............................................................................... 20 3.3.11 Conclusie .............................................................................................................................. 21 3.4 Gemeentelijk beleid ..................................................................................................................... 21 3.4.1 Structuurvisie Hilvarenbeek, 2010 .........................................................................................

21 3.4.2 Structuurvisie Buitengebied, 2014......................................................................................... 21 3.4.3 Visie Ruimte voor Ruimte, 2011 ............................................................................................ 23 3.4.4 Bestemmingsplan Buitengebied, 2014 .................................................................................. 25 3.4.5 Wijziging naar Wonen (art. 3.6.9) .......................................................................................... 25 4 PLANOLOGISCH RELEVANTE (MILIEU)ASPECTEN ............................................................................... 29 4.1 Inleiding ........................................................................................................................................ 29 4.2 Bodem .......................................................................................................................................... 29 4.3 Waterhuishouding........................................................................................................................ 30 Pagina 4 van 61

4.4 Cultuurhistorie ............................................................................................................................. 34 4.4.1 Toetsingskader ....................................................................................................................... 34 4.4.2 Criteria cultuurhistorische waarden ...................................................................................... 36 4.4.3 Cultuurhistorische beeldkwaliteit .......................................................................................... 37 4.4.4 Borging cultuurhistorische waarden...................................................................................... 38 4.5 Archeologie .................................................................................................................................. 40 4.6 Natuur .......................................................................................................................................... 42 4.7 Flora en fauna .............................................................................................................................. 43 4.8 Wegverkeerslawaai ......................................................................................................................

43 4.9 Bedrijven en milieuzonering ........................................................................................................ 44 4.10 Geurhinder en veehouderijen .................................................................................................... 45 4.10.1 Cumulatieve geurhinder (achtergrondbelasting) ................................................................ 46 4.10.2 Individuele geurhinder (voorgrondbelasting) ...................................................................... 47 4.11 Volksgezondheid (Endotoxinen en geitenhouderijen)............................................................... 49 4.11.1 Endotoxinen (varkens- en pluimveehouderijen) ................................................................. 49 4.11.2 Geitenhouderijen ................................................................................................................. 50 4.12 Externe veiligheid ....................................................................................................................... 51 4.13 Luchtkwaliteit ............................................................................................................................. 52 4.14 Kabels en leidingen ....................................................................................................................

55 4.15 Milieueffectrapportage en vormvrije m.e.r.-beoordeling ......................................................... 55 4.16 Spuitzone’s ................................................................................................................................. 56 5 JURIDISCHE PLANTOELICHTING .......................................................................................................... 58 5.1 Inleiding ........................................................................................................................................ 58 5.2 Opbouw bestemmingsplan .......................................................................................................... 58 6 ECONOMISCHE UITVOERBAARHEID ................................................................................................... 59 6.1 Inleiding ........................................................................................................................................ 59 6.2 Economische uitvoerbaarheid ..................................................................................................... 59 7 MAATSCHAPPELIJKE UITVOERBAARHEID ...........................................................................................

60 7.1 Vooroverleg .................................................................................................................................. 60 7.2 Omgevingsdialoog ........................................................................................................................ 60 7.3 Zienswijzen ................................................................................................................................... 60 BIJLAGEN ............................................................................................................................................... 61 1 Landschappelijk inpassingsplan ...................................................................................................... 61 2 Beeldkwaliteitsplan cultuurhistorische langgevelboerderij Ontginningsweg 32............................ 61 3 LIR berekening ................................................................................................................................. 61 4 Aerius bouwfase .............................................................................................................................. 61 5 Aerius gebruiksfase .........................................................................................................................

61 6 Aerius controleberekening .............................................................................................................. 61 7 Quickscan flora en fauna ................................................................................................................. 61 8 Geluidsonderzoek wegverkeerslawaai............................................................................................ 61 9 Standaardadvies en Verantwoording groepsrisico Hilvarenbeek ................................................... 61

Pagina 5 van 61

1 INLEIDING 1.1 Aanleiding en doel Initiatiefnemer heeft op locatie van oudsher een gemengd agrarisch bedrijf met melkvee en varkens. De gemeente Hilvarenbeek heeft principemedewerking verleend voor een planologische procedure ten behoeve van het beëindigen van de (intensieve) veehouderij en het realiseren van 2 ruimte-voorruimtekavels binnen het bestaande bouwvlak. Tevens ziet het plan toe op het splitsen van de cultuurhistorische langgevelboerderij. Om dit mogelijk te maken is een herziening van het bestemmingsplan noodzakelijk. Middels onderliggend bestemmingsplan worden deze veranderingen planologisch-juridisch gewaarborgd. 1.2 Ligging en begrenzing plangebied De planlocatie is gelegen tegen de kern van Haghorst in de gemeente Hilvarenbeek. Het plangebied is kadastraal bekend als gemeente Hilvarenbeek, sectie N, nummer: 1592. De locatie is gelegen aan de Ontginningsweg en wordt door deze weg aan de noordzijde begrensd. In onderstaande afbeelding is het plangebied weergeven.

Pagina 6 van 61

1.3 Leeswijzer Na dit inleidende hoofdstuk wordt in hoofdstuk 2 van deze toelichting ingegaan op de huidige en beoogde situatie in het plangebied. Hoofdstuk 3 bevat een toetsing aan de geldende beleidskaders, waarbij wordt getoetst aan zowel nationaal, provinciaal als gemeentelijk beleid. Hoofdstuk 4 bevat een verantwoording over de wijze waarop rekening is gehouden met de milieuplanologische uitvoeringsaspecten alsmede met de in het plangebied en omgeving voorkomende waarden. Hoofdstuk 5 bevat een beschrijving van de juridische planopzet. In hoofdstuk 6 wordt ingegaan op de economische uitvoerbaarheid en in hoofdstuk 7 de maatschappelijke uitvoerbaarheid.

Pagina 7 van 61

2 PLANBESCHRIJVING 2.1 Functionele beschrijving omgeving plangebied De directe omgeving van het plangebied wordt gekenmerkt door woonbebouwing van de kern van Haghorst. Op verdere afstand zijn twee agrarische bedrijven gelegen.

wonen

Agrarisch

Agrarisch

Kaart met weergave plangebied en omgeving met aanwezige functies. (Bron: ruimtelijkeplannen.nl, 2021)

Pagina 8 van 61

2.2 Beschrijving huidige situatie In de huidige situatie is op de planlocatie sprake van een gemengd agrarisch bedrijf met varkens, melkvee, jongvee en een akkerbouwtak. Momenteel is een agrarisch bouwvlak van circa 13.300 m² aanwezig met daarop een langgevelboerderij met bijgebouw en circa 860 m² agrarische bedrijfsbebouwing behorende bij de melkveehouderij en circa 450 m² bedrijfsbebouwing behorende bij de varkenstak. Op onderstaande afbeelding is de aanwezige bebouwing weergeven. De bedrijfsbebouwing is voorzien van asbest dakbeplating. Tevens zijn kuilvoerplaten en erfverharding aanwezig.

bijgebouw langgevelboerderij

ligboxenstal

jongveestal

werkplaats varkensstal

Pagina 9 van 61

2.3 Beschrijving beoogde situatie Initiatiefnemer is voornemens om de veehouderij te beëindigen en volledig te saneren. Alle bedrijfsbebouwing wordt hierbij gesloopt. Ter plaatse van de gesloopte stallen worden twee ruimte-voor-ruimtekavels gerealiseerd. De sloop van de varkensstal is niet voldoende om te voorzien in twee bouwtitels waardoor bouwtitel(s) dienen te worden aangekocht. Door de sloop van de agrarische bebouwing van de melkveetak wordt extra kwaliteitsverbetering gerealiseerd welke wordt ingezet voor één ruimer bijgebouw bij één van de ruimte-voor-ruimtewoningen. Hierdoor wordt dit bijgebouw bij enkel deze woning geschikt voor een kleinschalige agrarische nevenfunctie (stallen tractor, maaier, hobbyruimte etc.), ondergeschikt aan de woonfunctie. Deze nevenfunctie is noodzakelijk voor het onderhoud van het agrarische huiskavel van 17 hectare dat behouden blijft. De langgevelboerderij krijgt een woonbestemming en wordt ter behoud van de cultuurhistorische waarden gesplitst in twee wooneenheden. De planlocatie wordt landschappelijk ingepast door het aanbrengen van erfbeplanting ter hoogte van de twee nieuw te realiseren ruimte-voor-ruimte woningen en door het aanbrengen van beplanting op het achtererf. Een totale weergave van de beoogde situatie is hieronder weergeven alsmede in het landschappelijk inpassingsplan in de bijlage.

Pagina 10 van 61

2.4 Parkeren Toetsingskader Met de inwerkingtreding van de “Reparatiewet BZK” op 29 november 2014 is het verplicht om het parkeren te reguleren middels de bestemmingsregeling. In de bestemmingsregeling kan worden opgenomen dat bij aanvraag om omgevingsvergunning (voor het bouwen en / of afwijken) dient te worden aangetoond dat wordt voldaan aan de van toepassing zijnde parkeernormen. In het kader van ‘een goede ruimtelijke ordening’ dient echter al bij vaststelling van een bestemmingsplan inzichtelijk te worden gemaakt dat redelijkerwijs in de aldus benodigde parkeerplaatsen feitelijk duurzaam kan worden voorzien (ECLI:NL:RVS:2017:1036, r.o. 5.3). Het aantal benodigde parkeerplaatsen wordt bepaald door het geldende parkeerbeleid. Beoordeling Voor het bepalen van de nodige parkeerplaatsen wordt in het bestemmingsplan ‘Parapluplan parkeren Hilvarenbeek 2018’ door de gemeente Hilvarenbeek verwezen naar het ‘Parkeerbeleidsplan Hilvarenbeek 2015 - 2020’. De parkeernormen in het parkeerbeleidsplan vinden zo veel als mogelijk aansluiting bij de parkeernormen zoals die gesteld zijn in de destijds geldende publicaties van het CROW. Voor een vrijstaande woning in het buitengebied geldt een minimale parkeernorm van 2 en een maximale parkeernorm van 2,8. Uitgaande van de maximale parkeernorm is zijn per woning afgerond drie parkeerplaatsen noodzakelijk.

Dit betekent dat er in totaal 12 parkeerplaatsen benodigd zijn verdeeld over de vier kavels. Het plangebied per woning is voldoende groot om te voorzien in drie parkeerplaatsen. Conclusie Door het planvoornemen neemt de parkeerbehoefte toe. Het plangebied per woning is echter van voldoende grootte om te voorzien in de benodigde parkeerbehoefte. Het aspect ‘parkeren’ staat het planvoornemen niet in de weg. 2.5 Verkeer In het kader van een ‘goede ruimtelijke ordening’ moet sprake zijn van een goede verkeersafwikkeling en mag door het planvoornemen geen gevaarlijke verkeerssituatie ontstaan. Beoordeling Met het plan wordt een veehouderijbedrijf gesaneerd. Zware verkeersbewegingen nemen hierdoor af. De planlocatie biedt voldoende ruimte om parkeren op eigen erf te faciliteren, hierin zal ook in de beoogde situatie voldoende ruimte voor blijven bestaand gezien de grootte van de woonvlakken. Auto’s van bewoners kunnen gezien de ruime opzet van de kavels ook keren op eigen erf. Op basis van CROW publicatie 317 dient te worden uitgegaan van 8,6 ritten per vrijstaande woning/etmaal en 8,2 ritten per twee-ondereen-kap woning/etmaal. De locatie is direct ontsloten aan de Ontginningsweg. De Ontginningsweg en aansluitende wegen hebben voldoende capaciteit om de verkeerstoename van licht verkeer doelmatig te verwerken.

Conclusie Door het planvoornemen verandert de verkeerssituatie van de planlocatie. De verandering is echter niet van zodanige aard dat deze nadelig van invloed is op de verkeersafwikkeling of verkeersveiligheid rondom de planlocatie. Het aspect ‘verkeer’ staat het planvoornemen niet in de weg.

Pagina 11 van 61

3 BELEIDSKADER 3.1 Inleiding De beleidscontext voor het plangebied wordt gevormd door landelijke, provinciale, en gemeentelijke beleidsrapportages. In dit hoofdstuk is het relevante beleid samengevat en wordt het initiatief hieraan getoetst. 3.2 Rijksbeleid 3.2.1 Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR) Toetsingskader Op 13 maart 2012 is de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR) van kracht geworden. Deze structuurvisie vormt de uitwerking van de ambities van het Rijk, op basis van haar verantwoordelijkheden, in Rijksdoelen en daarmee samenhangende nationale belangen op het gebied van een samenhangend ruimtelijk en mobiliteitsbeleid. Het Rijk heeft tot doel Nederland concurrerend, bereikbaar, leefbaar en veilig te maken in een periode van economische conjunctuurschommelingen, klimaatverandering en toenemende regionale verschillen. Aanleiding voor het vaststellen van de visie is de constatering dat het voorheen geldende ruimtelijke Rijksbeleid onvoldoende bijdroeg aan het behalen van deze doelen, onder meer door het veroorzaken van bestuurlijke drukte, ingewikkelde regelgeving en een te sectorale blik op vraagstukken. Om dit te keren brengt het Rijk de ruimtelijke ordening zo dicht mogelijk bij diegene die het aangaat en laat het meer over aan gemeenten en provincies.

Het Rijk onderscheidt thans nog dertien nationale belangen; uitsluitend op basis van deze belangen intervenieert het Rijk in de ruimtelijke ordening. Een groot deel van deze belangen leidt tot het reserveren van ruimte voor functies. Dit betreft dan bijvoorbeeld het reserveren van ruimte voor waterberging, militaire activiteiten en de uitbreiding van het hoofdwegennet. Deze belangen zijn vastgelegd in het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) en de Regeling algemene regels ruimtelijke ordening (Rarro). Eén van de belangen die niet leidt tot een ruimtereservering is het belang van een 'zorgvuldige afweging en transparante besluitvorming bij alle ruimtelijke en infrastructurele besluiten'. In het kader van dit belang heeft het Rijk besloten om, ten behoeve van het verminderen van de bestuurlijke drukte en het neerleggen van verantwoordelijkheden bij decentrale overheden, de verstedelijkingsstrategie te wijzigen. Dit houdt in dat het bundelingsbeleid, verdichtingsbeleid, locatiebeleid voor bedrijven en voorzieningen, beleid voor basiskwaliteit, stedelijke netwerken, nationale landschappen en rijksbufferzones is afgeschaft en dat daar slechts één beleidslijn voor terug komt: de 'ladder voor duurzame verstedelijking'.

Deze 'ladder' heeft tot doel het principe van vraaggericht programmeren en het principe van zorgvuldig ruimtegebruik bindend voor te schrijven bij de afwegingen van gemeenten en provincies. Dit belang is als procesvereiste vastgelegd in het Besluit ruimtelijke ordening (Bro). Grondgedachte van de 'ladder' is dat een activiteit op meerdere locaties zou kunnen plaatsvinden en dat vervolgens de planologisch meest juiste locatie gekozen moet worden. Dat gaat uit van de activiteit. Hiermee wordt beoogd om de voorheen bestaande praktijk, waarbij in veel gevallen een bestemming wordt gezocht voor een bepaalde locatie (bv. herbestemmen van een voormalige vuilstortplaats), om te vormen. Beoordeling Onderhavige ontwikkeling is als relatief kleinschalig aan te merken, waardoor geen van de onderwerpen uit de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte van directe toepassing is op de ontwikkeling. Enkel een efficiënt gebruik van de ruimte en een zorgvuldige afweging bij een ruimtelijk Pagina 12 van 61

besluit, is wel van toepassing op het onderhavige initiatief. Het beleid van het Rijk hieromtrent wordt geëffectueerd door het Barro en het Rarro en de ‘ladder voor duurzame verstedelijking’. Toetsing aan deze instrumenten komt in navolgende paragrafen aan bod. Conclusie Geconcludeerd kan worden dat de onderhavige ontwikkeling niet in strijd is met de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte. 3.2.2 Besluit en ministeriële regeling algemene regels ruimtelijke ordening (Barro, Rarro) Toetsingskader Het Rijk heeft in de hiervoor genoemde SVIR vastgesteld dat voor een beperkt aantal onderwerpen de bevoegdheid om algemene regels te stellen zou moeten worden ingezet. De SVIR bepaalt welke kaderstellende uitspraken zodanig zijn geformuleerd dat deze bedoeld zijn om beperkingen te stellen aan de ruimtelijke besluitvormingsmogelijkheden op provinciaal en gemeentelijk niveau. Ten aanzien daarvan is een borging door middel van normstelling, gebaseerd op de Wet ruimtelijke ordening, gewenst. Die uitspraken onderscheiden zich in die zin dat van de provincies en de gemeenten wordt gevraagd om de inhoud daarvan te laten doorwerken in de ruimtelijke besluitvorming. Zij zijn dus concreet normstellend bedoeld en worden geacht direct of indirect door te werken tot op het niveau van de lokale besluitvorming, zoals de vaststelling van bestemmings- en wijzigingsplannen.

Het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) bevestigt in juridische zin die kaderstellende uitspraken. Op 30 december 2011 is het Barro in werking getreden met daarin een regeling voor een beperkt aantal onderwerpen. Op 1 oktober 2012 is het besluit aangevuld met regels voor de andere beleidskaders uit de SVIR en tevens uit het Nationaal Waterplan en het Derde Structuurschema Elektriciteitsvoorziening. Door de nationale belangen vooraf in bestemmingsplannen te borgen, wordt met het Barro bijgedragen aan versnelling van de besluitvorming bij ruimtelijke ontwikkelingen en vermindering van de bestuurlijke drukte. Een aantal onderwerpen is geregeld in de bij het Barro behorende Regeling algemene regels ruimtelijke ordening (Rarro). Beoordeling Op 1 juli 2016 is een wijziging van het Rarro (periodieke actualisatie en herstel van enkele gebreken, 6e wijziging) in werking getreden. Volgens de kaarten behorende bij het Rarro is het plangebied gelegen binnen het radarverstoringsgebied van het radarstation op de locatie Herwijnen. In een gebied rondom dit radarstation moet rekening worden gehouden met de functionele bruikbaarheid daarvan. Rondom het radarstation mogen geen bestemmingen opgenomen worden die het oprichten van bouwwerken mogelijk maken die door hun hoogte onaanvaardbare gevolgen kunnen hebben voor de werking van de radar.

In onderhavig radarverstoringsgebied is de maximale hoogte van windturbines gesteld op 90 meter ten opzichte van NAP. In het onderhavige plan wordt geen nieuwe bebouwing mogelijk gemaakt boven de ter plaatse geldende maximale hoogtemaat en er wordt ook geen planologisch kader geboden voor het oprichten van windturbines. Het initiatief heeft daarmee geen gevolgen voor het radarstation. Tevens is het plangebied gelegen binnen het radarverstoringsgebied behorende bij het radarstation Woensdrecht. Hiervoor geldt een maximale bouwhoogte van 113 meter voor bouwwerken ten opzichte van NAP. Ook dergelijke bouwhoogtes zijn in het plan niet aan de orde. Voor het overige zijn er ten aanzien van het onderhavige plangebied geen regels uit het Barro en het Rarro van toepassing, aangezien er bij de onderhavige ontwikkeling geen nationale belangen of nationaal aangewezen gebieden zijn gemoeid. Conclusie Geconcludeerd kan worden dat de onderhavige ontwikkeling passend is binnen de regels zoals gesteld in het Barro en de Rarro.

Pagina 13 van 61

3.2.3 Ladder voor duurzame verstedelijking (art. 3.1.6 lid 2 Bro) Toetsingskader De ‘ladder voor duurzame verstedelijking’ is opgenomen in artikel 3.1.6, tweede lid van het Besluit ruimtelijke ordening (Bro), en in haar huidige vorm op 1 juli 2017 in werking getreden. Dit motiveringsvereiste is gericht op zorgvuldig ruimtegebruik en houdt in dat in de toelichting bij een bestemmingsplan dat ‘een nieuwe stedelijke ontwikkeling’ mogelijk maakt, een beschrijving bevat van de behoefte aan die ontwikkeling, en, indien het bestemmingsplan de ontwikkeling mogelijk maakt buiten het bestaand stedelijk gebied, een motivering waarom niet binnen het bestaand stedelijk gebied in die behoefte kan worden voorzien. Een stedelijke ontwikkeling is daarbij in het Bro gedefinieerd als ‘ruimtelijke ontwikkeling van een bedrijventerrein of zeehaventerrein, of van kantoren, detailhandel, woningbouwlocaties of andere stedelijke voorzieningen’. Onder andere stedelijke voorzieningen wordt het volgende verstaan: onderwijs, zorg, cultuur, bestuur en indoor sport en leisure. Beoordeling In onderhavige situatie is er sprake van het slopen van agrarische bedrijfsbebouwing met als tegenprestatie het realiseren van twee ruimte-voor-ruimte woningen en het splitsen van de langgevelboerderij. In totaal worden hierdoor drie nieuwe woningen gerealiseerd.

Het planinitiatief ziet toe op de sloop van verspreid liggende bedrijfsbebouwing en overtollige verharding. Ten opzichte van de huidige situatie zal het te bebouwen oppervlak afnemen. Het bouwvlak wordt immers verkleind, verharding verwijderd en een maximale oppervlakte aan bebouwing wordt opgenomen in het bestemmingsplan. Ten aanzien van de realisatie van de woningen blijkt uit jurisprudentie dat de realisatie van 4 woningen (AbRvS 27 augustus 2014, nr. 201311233/1/R4) of 6 woningen, waarvan 3 rechtstreeks bestemd en 3 eerst na toepassing van een wijzigingsbevoegdheid (Vz AbRvS 4 juni 2014, nr. 201401129/1/R4), niet zijn aan te merken als een stedelijke ontwikkeling. Conclusie Geconcludeerd wordt dan ook dat geen sprake is van een stedelijke ontwikkeling en daardoor de Ladder voor duurzame verstedelijking niet van toepassing is op deze ontwikkeling. 3.3 Provinciaal beleid 3.3.1 Omgevingsvisie Noord-Brabant Toetsingskader In de Omgevingsvisie Noord-Brabant schetst de provincie een wensbeeld van de fysieke leefomgeving in 2050. De analyse van de huidige kwaliteit van de fysieke leefomgeving en de trends en ontwikkelingen die hierop van invloed zijn, laten zien dat nieuw beleid en stevige inspanningen van de provincie nodig zijn om de ambities te bereiken. In de omgevingsvisie zijn vijf opgaven geformuleerd, waarvoor de provincie doelen heeft gesteld.

Om die ambities te bereiken schetst de omgevingsvisie de eerste contouren van het voorgenomen beleid. Dit beleid wordt verder uitgewerkt met concrete maatregelen De volgende vijf opgaven zijn opgenomen in de Brabantse omgevingsvisie: • Basisopgave, werken aan veiligheid, gezondheid en omgevingskwaliteit • Werken aan de Brabantse energietransitie • Werken aan een klimaatproof Brabant • Werken aan de slimme netwerkstad • Werken aan een concurrerende, duurzame economie Pagina 14 van 61

Voor de opgaven zijn doelen gesteld en is aangegeven welke stappen de provincie wil zetten om deze doelen te bereiken. Met een fictieve dronevlucht beschrijft de visie de beoogde situatie in 2050, waarvan hieronder een citaat is opgenomen. “Boven Midden-Brabant zien we een drukte van jewelste. Maar zelfrijdende voertuigen en elektrische fietsen veroorzaken geen files of opstoppingen. Aan de rand van de steden zijn overstapfaciliteiten zodat mensen snel toegang hebben tot de stad. Of het Van Gogh-park, waar aan de rand van Tilburg nog steeds het grootste stuifduinengebied van Europa te vinden is. Tilburg met zijn kennisinstituten en innovatieve maakindustrie vlak bij het Van Goghpark voor natuur en leisure, het is een prachtige combinatie die Brabant mede top-vestigingslocatie maakt. Het landschap kent hoge cultuurhistorische waarden en bewoners recreëren er maar wat graag. Karakteristieke Brabantse beken stromen door de dorpen en steden, door kleinschalige landbouwgebieden en landgoederen. De natuur is rijker geworden, dankzij kronkelende beken die de ruimte hebben gekregen zodat waterbeheerders ook bij extreem weer de juiste hoeveelheid water kunnen aanbieden of afvoeren. Historische kastelen, kloosters, kerken, boerderijen en industrieel erfgoed hebben een nieuwe recreatieve- of woonwerkfunctie.

Hierdoor blijft onze geschiedenis concreet tastbaar en blijven de verhalen van onze voorouders springlevend.” Citaat uit Omgevingsvisie Noord-Brabant Beoordeling Onderhavige ontwikkeling ziet toe op de sanering van een agrarisch bedrijf en de ontwikkeling van woningen. Door het wegnemen van het agrarisch bedrijf verbetert het woon- en leefklimaat op de bebouwde kom van Haghorst aanzienlijk. Door het splitsen van de langgevelboerderij kan deze behouden blijven en blijft onze geschiedenis concreet tastbaar. Daarbij wordt het geheel landsschappelijk ingepast, wat bijdraagt aan een groener en gevarieerder landschap. 3.3.2 Interim omgevingsverordening Noord-Brabant Toetsingskader In de Verordening worden regels gesteld waaraan bestemmingsplannen moeten voldoen. De regels in de verordening gelden voor gemeenten en niet rechtstreeks voor burgers. De verordening bevat regels voor: • • • • • • • • •

Regionaal perspectief voor wonen en werken; Ruimte-voor-ruimteregeling; Groene hoofdstructuur-natuur en Ecologische hoofdstructuur; Bescherming tegen wateroverlast en overstromingen; Grond- en oppervlaktewatersysteem; Land- en tuinbouw; Water; Cultuurhistorie; Agrarisch gebied.

Op 25 oktober 2019 hebben Provinciale Staten de Interim omgevingsverordening vastgesteld. De Interim omgevingsverordening is op 5 november 2019 in werking getreden. Provincies zijn verplicht om een omgevingsverordening te hebben voordat de Omgevingswet per 2022 ingaat. Met de Interim omgevingsverordening zet de provincie Noord-Brabant een 1e stap op weg naar de definitieve omgevingsverordening. Pagina 15 van 61

De Interim omgevingsverordening voegt bestaande regels uit 6 verordeningen samen. De regels zijn eenvoudiger opgeschreven en omgezet naar een nieuw digitaal systeem, met een meer gebruiksvriendelijke opbouw. Met de Interim omgevingsverordening zet de provincie ook een 1e stap om de regels beter te laten aansluiten bij de werkwijze van de Brabantse Omgevingsvisie en de Omgevingswet. De Interim omgevingsverordening zorgt ervoor dat de provincie en partijen waar ze mee samenwerkt ervaring kunnen opdoen met die nieuwe werkwijze. Waarbij er meer ruimte is om goede initiatieven van inwoners, ondernemers en andere overheden te ondersteunen en maatwerk toe te passen. De Interim omgevingsverordening is beleidsneutraal van karakter. Dat betekent dat er geen nieuwe beleidswijzigingen zijn doorgevoerd, behalve als deze voortvloeien uit vastgesteld beleid, zoals de omgevingsvisie. In principe zijn de huidige regels gehandhaafd met het huidige beschermingsniveau. De Iov bevat zowel algemene regels (o.a. over de bevordering van de ruimtelijke kwaliteit) als gebiedsgerichte regels. Bij de gebiedsgerichte regels is vervolgens een onderscheid gemaakt naar ‘structuren’ (basisregels) en ‘aanduidingen’ (aanvullende of afwijkende regels ten opzichte van de basisregels of andere aanduidingen).

De ontwikkelingsmogelijkheden voor locaties worden met name bepaald door de ligging van de locatie binnen de eerder genoemde structuren en aanduidingen. Beoordeling Op basis van de plankaart van de Iov is het plangebied gelegen binnen de volgende aanduidingen:

Pagina 16 van 61

Voor de voorgenomen ontwikkeling zijn er meerdere sporen die gevolgd moeten worden in het kader van toetsing aan de Interim omgevingsverordening. Ten eerste moet voldaan worden aan de ‘basisprincipes voor een evenwichtige toedeling van functies’ (paragraaf 3.1.2 van de Omgevingsverordening. Hieronder valt artikel 3.5 ‘Zorgplicht voor een goede omgevingskwaliteit’, die op zijn beurt weer wordt opgedeeld in: a. zorgvuldig ruimtegebruik (artikel 3.6); b. de waarden in een gebied met toepassing van de lagenbenadering(artikel 3.7); c. meerwaardecreatie (artikel 3.8). Ook dient sprake te zijn van ‘kwaliteitsverbetering van het landschap’ (artikel 3.9). Voor de ontwikkeling van de ruimte-voor-ruimte woningen moet getoetst worden aan artikel 3.80 ‘ruimte-voor-ruimte’. Voor het omzetten van de langgevelboerderij en het omzetten naar ‘wonen’ moet worden getoetst aan artikel 3.69 ‘afwijkende regels wonen’. Wegens de toekenning van de aanduiding ‘stalderingsgebied’ en ‘rechtstreeks werkende regels: landbouw’ gelden er beperkingen aan de ontwikkelingsmogelijkheden van de (intensieve) veehouderij en mestbewerkingsactiviteiten. Daar het initiatief hier echter geen betrekking op heeft kan en wordt toetsing aan deze aanduiding buiten beschouwing gelaten.

3.3.3 Zorgplicht voor een goede omgevingskwaliteit (artikel 3.5) In artikel 3.5 is opgenomen dat voor een goede omgevingskwaliteit en een veilige, gezonde leefomgeving wordt rekening gehouden met: a. zorgvuldig ruimtegebruik (art. 3.6); b. de waarden in een gebied met toepassing van de lagenbenadering (art. 3.7); c. meerwaardecreatie (art. 3.8). Navolgend worden deze aspecten van het plan verder onderbouwd. 3.3.4 Zorgvuldig ruimtegebruik (artikel 3.6) Het principe van zorgvuldig ruimtegebruik houdt in dat er in beginsel sprake dient te zijn van een bestaand bouwperceel en dat uitbreiding van het ruimtebeslag slechts is toegestaan, mits de financiële, juridische of feitelijke mogelijkheden ontbreken om de beoogde ruimtelijke ontwikkeling binnen dat toegestane ruimtebeslag te doen plaatsvinden. Het beoogde plan ziet toe op een ontwikkeling die plaatsvindt binnen de bestaande contouren van het bestaande agrarische bouwperceel. Ten aanzien van de beoogde woonpercelen wordt qua diepte aangesloten bij het naastgelegen woonperceel van de kern Haghorst. De breedte van de percelen bedraagt 30 meter om zodoende een voldoende ruime opzet van de ruimte-voor-ruimte woningen te krijgen. Zo wordt een optimale invulling gegeven aan het aanwezige ruimtebeslag. Het plan voldoet hiermee aan de beginselen van ‘zorgvuldig ruimtegebruik’.

3.3.5 Toepassing van de lagenbenadering (artikel 3.7) In artikel 3.7 is tevens opgenomen dat in de toelichting een verantwoording moet worden opgenomen waaruit blijkt dat rekening is gehouden met de gevolgen van de beoogde ruimtelijke ontwikkeling voor de in het plan begrepen gronden en de naaste omgeving, in het bijzonder wat betreft de bodemkwaliteit, de waterhuishouding en de archeologische, cultuurhistorische, ecologische, aardkundige en landschappelijke waarden. Verder dient de omvang van de bebouwing en de beoogde functie te passen in de omgeving en de effecten die de ontwikkeling op de omgeving heeft, waaronder vanwege milieuaspecten en volksgezondheid. Tevens dient de ontwikkeling adequaat te worden afgestemd op de aanwezige infrastructuur. Pagina 17 van 61

De toetsing van de gevolgen van het voornemen op bovengenoemde aspecten is per onderwerp uiteengezet in voorliggende toelichting. Hieruit volgt dat het voornemen ruimtelijk en milieuhygiënisch aanvaardbaar is. Daarmee wordt voldaan aan de zorgplicht uit artikel 3.5. 3.3.6 Meerwaardecreatie (artikel 3.8) Meerwaardecreatie omvat een evenwichtige benadering van de economische, ecologische en sociale aspecten die in een gebied en bij een ontwikkeling zijn betrokken, waaronder: a. de mogelijkheid om opgaven en ontwikkelingen te combineren waardoor er meerwaarde ontstaat; b. de bijdrage van een ontwikkeling aan andere opgaven en belangen dan die rechtstreeks met de ontwikkeling gemoeid zijn. De Omgevingsverordening geeft aan dat de fysieke verbetering van de landschappelijke kwaliteit, bedoeld in artikel 3.9 ‘Kwaliteitsverbetering landschap’ deel uit kan maken van de meerwaardecreatie. Het planinitiatief beoogt op meerdere manieren ‘meerwaardecreatie’. Door te voorzien in een passende herbestemming van een intensieve veehouderij naar woningen, wordt het woon- en leefklimaat in de omgeving (kern Haghorst) flink verbeterd. Door het realiseren van ruimte-voorruimte woningen wordt per woning 1.000 m² aan stallen gesloopt en de bijbehorende dierrechten doorgehaald. Dit zorgt daarbij naast een lokale milieuwinst ook voor een permanente aanzienlijke milieuwinst.

Ook blijkt uit de woonvisie van gemeente Hilvarenbeek dat de beoogde woonkavels aantrekkelijk zijn voor vestigers in de landelijke kleine kern Haghorst. Het aantrekken van vestigers is noodzakelijk om de sociale voorzieningen in het dorp te behouden. Het geheel wordt daarbij ruim landschappelijk ingepast. 3.3.7 Kwaliteitsverbetering landschap (artikel 3.9) In artikel 3.9 is voorgeschreven dat bij ruimtelijke ontwikkelingen buiten bestaand stedelijk gebied, de ontwikkeling gepaard gaat met een fysieke verbetering van de aanwezige of potentiële kwaliteiten van bodem, water, natuur, landschap, cultuurhistorie of van de extensieve recreatieve mogelijkheden van het gebied of de omgeving. Deze kwaliteitsverbetering dient bovendien financieel, juridisch en feitelijk te worden geborgd. De bedoelde kwaliteitsverbetering kan mede betreffen een landschappelijke inpassing, het toevoegen van landschapselementen, activiteiten gericht op behoud of herstel van cultuurhistorisch waardevolle bebouwing, het wegnemen van verharding, het slopen van bebouwing e.d. Indien de kwaliteitsverbetering niet op locatie kan worden bewerkstelligd is het ook mogelijk een passende financiële bijdrage te doen in een (gemeentelijk) landschapsfonds.

In regionaal verband zijn op 10 december 2015 de ‘Werkafspraken kwaliteitsverbetering landschap Hart van Brabant, actualisering 2015’ vastgesteld, waaraan de gemeente Hilvarenbeek zich ook conformeert. De regio acht het wenselijk dat elke ruimtelijke ontwikkeling, die een wezenlijk ruimtelijk effect heeft op de omgeving, gepaard moet gaan met kwaliteitsverbetering van het landschap. De invloed die een ruimtelijke ontwikkeling heeft op de omgeving, wordt onder meer bepaald door: • • • • • •

De omvang van de ontwikkeling (is daarvoor vergroting bestemmingsvlak of bouwvlak nodig); Nieuw ruimtebeslag of wordt er gebruik gemaakt van bestaande bebouwing; De aard van de locatie en de omgeving; De aard van de ontwikkeling en de mogelijke hinder voor de omgeving (verkeersaantrekkende werking, geluid, milieucategorie); Het onderscheid in een (traditioneel) gebiedseigen of gebiedsvreemde ontwikkeling; De ‘gewenstheid’ van een ontwikkeling vanuit een (sectorale) beleidswens.

Pagina 18 van 61

In dit afsprakenkader is een categorisering uitgewerkt, waarbij al naar gelang de categorie-indeling de mate van inspanning wordt bepaald. Hierbij worden de volgende categorieën van ruimtelijke ontwikkelingen onderscheiden: • Categorie 1: Ruimtelijke ontwikkelingen met nauwelijks tot geen landschappelijke invloed en waarbij geen (extra) kwaliteitsverbetering van het landschap wordt geëist. • Categorie 2: Ruimtelijke ontwikkelingen met weinig landschappelijke invloed, dan wel ruimtelijke ontwikkelingen die van nature aan het buitengebied zijn gebonden, of plaatsvinden in hiervoor aangewezen gebieden. De kwaliteitsverbetering vindt plaats in de vorm van landschappelijke inpassingsmaatregelen. Deze categorie is niet limitatief. • Categorie 3: Ruimtelijke ontwikkelingen welke niet tot categorie 1 of 2 behoren. De kwaliteitsverbetering wordt berekend op basis van de bestemmingswinst. Beoordeling Door realisatie van de ruimte-voor-ruimte woningen wordt invulling gegeven aan artikel 3.77 van de Iov. Op basis van dit artikel wordt derhalve voldaan aan de verplichting bedoeld in artikel 3.9 Kwaliteitsverbetering landschap. 10% van het bouwvlak per woning wordt landschappelijk ingepast.

Het splitsen van de langgevelboerderij (vestiging van een wooneenheid in karakteristieke/cultuurhistorisch waardevolle bebouwing) wordt in de werkafspraken genoemd onder categorie 1 als een ontwikkelingen die maatschappelijk zeer gewenst is. Voor deze ontwikkeling wordt geen (extra) kwaliteitsverbetering van het landschap geëist. Daarbij dient het aanzicht van de boerderij aan de voorzijde behouden te blijven, waardoor het toevoegen van hoog opgaande beplanting voorkomen dient te worden. Naast het splitsen van de langgevelboerderij worden twee ruimte-voor-ruimtekavels gerealiseerd. Het realiseren van ruimte-voor-ruimtekavels is uitgesloten van kwaliteitsverbetering behoudens de 10% landschappelijke inpassing. Door het slopen van de bedrijfsbebouwing gerelateerd aan het melkvee, welke niet kan worden meegenomen in de ruimte-voor-ruimteontwikkeling, ontstaat een aanzienlijke meerwaarde qua kwaliteitsverbetering. Conform de beleidsregel ‘Vitalisering Buitengebied’ vinden de volgende ontwikkelingen plaats: - Voor één ruimte-voor-ruimtekavel wordt 300 m² extra oppervlakte bijgebouw toegestaan van in plaats van de standaard 100 m². Het plangebied voor het bepalen van de kwaliteitsverbetering bedraagt circa 7.800 en betreft het voormalige agrarische bouwvlak (ca. 13.300 m²) minus de woonkavels van de langgevelboerderij en de ruimte-voor-ruimtekavels (ca. 5.500 m² tezamen).

Op onderstaande afbeelding is dit weergeven.

Pagina 19 van 61

7.800 m²

Op basis van de berekening van de kwaliteitsverbetering van het landschap, zoals toegevoegd in de bijlage wordt voldaan aan de minimale opgave voor kwaliteitsverbetering. 3.3.8 Ruimte-voor-ruimte (artikel 3.78 en 3.79) Ruimte- voor- ruimte woningen moeten worden gesitueerd binnen een bebouwingsconcentratie op grond van artikel 3.78 lid 3 en artikel 3.79 IOV. Op basis van artikel 3.79 lid 1 sub b van de IOV is een van de voorwaarden voor een RvR-kavel dat deze gelegen moet zijn op een aanvaardbare locatie als bedoeld in art. 3.78 lid 3 van de IOV. In dat derde lid staat dat er sprake is van een aanvaardbare locatie als de woning gelegen is in (a) een bebouwingsconcentratie of (b) de ontwikkeling een logische afronding is van een Stedelijk gebied of bebouwingsconcentratie. Het stedelijke gebied van de kern Haghorst kent aan de drie overige zijden van de kern een subtiele overgang naar het landelijk gebied. Zowel ten westen aan de Witvenstraat en ten zuiden aan de Sint Josephstraat liggen buiten de kern diverse woonbestemmingen die langzaam in dichtheid afnemen voordat men daadwerkelijk in het landelijk gebied arriveert. Ditzelfde geldt eveneens voor de noordelijke ontsluiting aan de overkant van het kanaal. Alleen de oostelijke ontsluiting aan de Ontginningsweg gaat vrij plots over naar een landelijk gebied.

Met dit planvoornemen vindt dus een logische afronding van het stedelijk gebied plaats door deze in lijn te brengen met het bebouwingsbeeld in de overige vier windrichtingen. Na overleg tussen provincie en gemeente in november 2022 is voorgesteld om zowel in het besluit als de toelichting op het bestemmingsplan op te nemen dat de gemeenteraad de planlocatie nadrukkelijk ziet als een logische afronding van het huidige stedelijk gebied als bedoeld in 3.78 lid 3 van de Interim omgevingsverordening ruimte. Tevens wordt nadrukkelijk uitgesproken dat zij dit dan ook niet beschouwen als het ontstaan van een nieuw bebouwingslint of een nieuwe bebouwingsconcentratie in het landelijk gebied. Daarmee de grootste zorg van de provincie Noord-Brabant (een aanzet tot verstedelijking) te ondervangen. 3.3.10 Afwijkende regels wonen (artikel 3.69) Artikel 3.69 ‘afwijkende regels wonen’ zet de provinciale regels uiteen waaraan bestemmingsplannen voor ruimte-voor-ruimte woningen aan moeten voldoen bij vestiging in het gemengd landelijk gebied. Hieronder wordt het initiatief hier aan getoetst (gearceerd). In afwijking van artikel 3.68 Wonen in Landelijk gebied kan een bestemmingsplan voorzien in: Pagina 20 van 61

a. de bouw van een woning ter vervanging van een bestaande woning binnen het bouwperceel, als is verzekerd dat: 1. de bestaande woning feitelijk wordt opgeheven; 2. overtollige bebouwing wordt gesloopt. Niet van toepassing op onderhavig plan. b. de vestiging van of de splitsing in meerdere woonfuncties in cultuurhistorisch waardevolle bebouwing als dat bijdraagt aan het behoud of herstel van deze bebouwing. Het plan voorziet in het splitsen in meerdere woonfuncties van de cultuurhistorisch waardevolle langgevelboerderij. De langgevelboerderij is als cultuurhistorisch waardevol aangeduid op de gemeentelijke alsmede de provinciale cultuurhistorische kaart. Momenteel wordt de langgevelboerderij nog gedeeltelijk gebruikt voor de agrarische functie. Door het saneren van het veehouderijbedrijf wordt de agrarische functie van het gehele pand ontnomen. Omzetten naar wonen is wenselijk. Echter gezien de grootte van de langgevelboerderij is het onderhoud, en daarmee behoud, van de boerderij niet met één wooneenheid te bekostigen. Het splitsen van de boerderij in twee wooneenheden is derhalve noodzakelijk. c. in het gebruik van een voormalige bedrijfswoning als burgerwoning, als is verzekerd dat: 1. er geen splitsing in meerdere woonfuncties plaatsvindt; 2. overtollige bebouwing wordt gesloopt.

Het plan voorziet in de herbestemming van de bedrijfswoning in de langgevelboerderij naar burgerwoning. De langgevelboerderij wordt gesplitst in twee wooneenhedenwoning wordt niet gesplitst en alle overtollige bebouwing wordt gesloopt. 3.3.11 Conclusie Gezien het voorgaande kan worden gesteld dat de voorgenomen ontwikkeling past binnen de beleidskaders zoals zijn verwoord in de Interim omgevingsverordening Noord-Brabant. 3.4 Gemeentelijk beleid 3.4.1 Structuurvisie Hilvarenbeek, 2010 Toetsingskader In de Structuurvisie Hilvarenbeek, vastgesteld d.d. 25 februari 2010, zijn de beleidsuitgangspunten opgenomen voor ruimtelijke ontwikkelingen binnen de gemeente. De agrarisch sector is van groot belang voor de gemeente Hilvarenbeek. De agrarische sector is van grote betekenis voor de werkgelegenheid in de gemeente. Bovendien heeft deze sector van oudsher het ruimtelijk karakter van de gemeente en vooral van het buitengebied bepaald. De gemeente Hilvarenbeek beseft het belang van deze sector voor de werkgelegenheid en het ruimtelijk karakter van de gemeente. Beoordeling De planlocatie is gelegen in het ‘verwevingsgebied’ in het buitengebied. Een mengeling van functies is hier wenselijk. Door het plan worden woningen toegevoegd aan de dorpsrand. Hierdoor ontstaat de gewenste mengeling tussen de agrarische functie van het buitengebied en de woonfunctie van de dorpsrand.

Door het behoud van de langgevelboerderij wordt tevens het ruimtelijke agrarische karakter van het gebied behouden en versterkt. 3.4.2 Structuurvisie Buitengebied, 2014 Op 25 februari 2010 heeft de gemeente Hilvarenbeek de ‘Structuurvisie Hilvarenbeek’ vastgesteld. Dit betreft de Structuurvisie met de hoofdlijnen van de gemeentelijke ambities voor het gehele grondgebied. Ter concretisering van de visie voor het buitengebied is in januari 2014 de ‘Structuurvisie Buitengebied Hilvarenbeek, januari 2014’ vastgesteld. Naast de 6 kernen die de gemeente Pagina 21 van 61

Hilvarenbeek rijk is, is er ook sprake van een groot landelijk gebied waarin veel ontwikkelingen gaande zijn. De structuurvisie bevat een samenhangende visie op de gewenste ruimtelijke ontwikkelingen en ruimtelijke kwaliteit van het buitengebied. Tevens is het de basis geweest voor de actualisatie van het bestemmingsplan voor het buitengebied. Daar waar kansen en voorwaarden voor ontwikkelingen voldoende objectiveerbaar zijn, worden deze vastgelegd in bestemmingsplanregels, met binnenplanse afwijkings- of wijzigingsregels. Voor de meer grootschalige, weinig voorkomende of anderszins specifieke ontwikkelingen is maatwerk nodig. Dit is niet in algemene planregels te vatten en zal daarom blijvend buitenplans mogelijk worden gemaakt. De structuurvisie bevat bovendien de spelregels voor de diverse landschapstypes binnen de gemeente en de landschappelijke kwaliteitsverbetering. De visie buitengebied Hilvarenbeek richt zich op het behoud en waar mogelijk de versterking van de ruimtelijke en functionele kwaliteit van het plangebied. Het gaat hierbij met name om kwaliteit voor aan het buitengebied gebonden functies (water, landbouw, recreatie, natuur, landschap) en voor de eveneens veelvuldig voorkomende niet-agrarische functies en wonen. Beoordeling De gemeente hanteert in het buitengebied ‘overal gelijke ontwikkelingsmogelijkheden’ aan.

Waarbij wordt uitgegaan van de volgende standpunten: • Overal gelijke ontwikkelingsmogelijkheden, met uitzondering van LOG; • Overal kwantitatief gelijke tegenprestaties bij een ontwikkeling; • Per locatie kwalitatief verschillende randvoorwaarden, afhankelijk van de aard en omvang van het initiatief en de ruimtelijke kenmerken van de omgeving. • RvR-ontwikkeling is als uitzondering niet overal mogelijk, maar alleen in de bebouwingsconcentraties zoals uitgewerkt in de structuurvisie. De planlocatie is gelegen in het ‘jong ontginningslandschap’, het behoud van de langgevelboerderij reflecteert de ontstaansgeschiedenis van het landschap. Door geclusterd te bouwen blijft het weids gelegen ontginningslandschap herkenbaar. Het ontwikkelen van de ruimte-voor-ruimte woningen vindt plaats zoals uitgewerkt in de structuurvisie binnen een bestaand erf en kernrandzone.

Pagina 22 van 61

Uitsnede Structuurvisie Buitengebied Hilvarenbeek - Gemeente Hilvarenbeek - januari 2014

3.4.3 Visie Ruimte voor Ruimte, 2011 De gemeente Hilvarenbeek heeft gelijktijdig met de vaststelling van het bestemmingsplan Buitengebied d.d. 13 maart 2014, een Visie Ruimte voor Ruimte vastgesteld. In deze visie zijn de voorwaarden opgenomen waaronder Ruimte voor Ruimte woningen kunnen worden gerealiseerd. De gemeente Hilvarenbeek kent de visie Ruimte voor Ruimte (2011) waarin diverse bebouwingsconcentraties zijn aangewezen. Naast de bebouwingsconcentraties stelt de visie op pagina 6 aangaande kernrandzone ’s dat woningbouw kan worden overwogen op bestaande erven binnen het extensiveringsgebied overig, zie onderstaande uitsnede.

Pagina 23 van 61

Door de beoogde situering van de woningen vindt de bouw van de woningen in zijn geheel plaats binnen 100 meter van de bebouwde kom en wordt derhalve aangesloten op de ruimtelijke karakteristiek zijnde de lintbebouwing van de Ontginningsweg.

Pagina 24 van 61

3.4.4 Bestemmingsplan Buitengebied, 2014 Het vigerend bestemmingsplan voor de planlocatie betreft het bestemmingsplan ‘Buitengebied Hilvarenbeek 2014’ in combinatie met een aantal beperkte algemene wijzigingen in de regels in het bestemmingsplan ‘Buitengebied Hilvarenbeek 2014, reparatieplan’, zoals respectievelijk vastgesteld door de raad d.d. 13 maart 2014 en 7 maart 2017 en Reparatieplan Buitengebied 2019 (vastgesteld 15-10-2020). In onderstaande afbeelding is een uitsnede opgenomen van de verbeelding en legenda.

Uitsnede vigerend bestemmingsplan “Buitengebied”

In de huidige situatie is er in het bestemmingsplan ‘Buitengebied’ sprake van een agrarische bestemming met een bouwvlak van 13.300 m². Daarbij heeft de locatie de dubbelbestemming ‘Waarde – archeologie 2’ en de functieaanduiding ‘intensieve veehouderij’. Binnen het bouwvlak is nog een bouwaanduiding opgenomen voor ‘bestaande voorzieningen’ en de langgevelboerderij is voorzien van de dubbelbestemming ‘Waarde – Cultuurhistorie’. Voor het wijzigen van de agrarische bestemming naar wonen is in artikel 3.6.9 een wijzigingsbevoegdheid opgenomen. 3.4.5 Wijziging naar Wonen (art. 3.6.9) Voor onderhavig initiatief is de wijzigingsbevoegdheid zoals opgenomen in het bestemmingsplan niet direct bruikbaar. Vandaar dat een bestemmingsplanprocedure wordt doorlopen. Echter om een beeld te geven van het ruimtelijke beleid zijn navolgend de wijzigingsvoorwaarden opgesomd en is tevens getoetst of het planvoornemen aan deze voorwaarden voldoet (gearceerd).

Pagina 25 van 61

Burgemeester en wethouders kunnen de gronden ter plaatse van de aanduiding 'bouwvlak' wijzigen teneinde deze aanduiding te laten vervallen en de bestemming deels te wijzigen in de bestemming Artikel 16 Wonen, waarbij na bedrijfsbeëindiging de herbouw van een voormalige bedrijfswoning of voormalig (woon)boerderijpand voor woondoeleinden kan worden toegestaan; tevens kan daarbij, mits het betreft (woon)boerderijpanden met de dubbelbestemming 'Waarde Cultuurhistorie', woningsplitsing worden toegestaan. Een en ander mits wordt voldaan aan de volgende voorwaarden: Algemene voorwaarden: a. er vindt geen onevenredige aantasting plaats van de in geding zijnde belangen, waaronder die van omwonenden en omliggende (agrarische) bedrijven; Hier wordt aan voldaan, zoals in deze toelichting wordt aangetoond in hoofdstuk 4. b. er is sprake van een aanvaardbaar woon- en leefklimaat; Hier wordt aan voldaan, zoals in deze toelichting wordt aangetoond in hoofdstuk 4. c. de aanduidingen 'specifieke bouwaanduiding - bestaande voorzieningen' en/of 'specifieke vorm van agrarisch - permanente teeltondersteunende voorziening' en/of 'specifieke vorm van agrarisch - opslag ruwvoer' worden verwijderd, alsmede er is zekerstelling omtrent het verwijderen van de ter plaatse aanwezige voorzieningen.

Tenzij aangetoond wordt dat deze voorzieningen tevens noodzakelijk zijn voor de nieuwe functie; Hier wordt aan voldaan, zoals blijkt uit de nieuwe verbeelding zijn deze bouwaanduidingen niet meer opgenomen. d. de omvang van het bestemmingsvlak is passend bij de beoogde functie, met dien verstande dat de omvang niet meer bedraagt dan het voormalige agrarisch bouwvlak tot een maximum van 1500 m2; Gezien de stedenbouwkundige opzet van het plan is een bouwvlakomvang van 1.500 m2 niet haalbaar. Ten aanzien van de omvang van de percelen wordt aangesloten bij de grootte van de omliggende woonpercelen van de bebouwde kom. e. ten aanzien van kwaliteitsverbetering geldt het volgende: 1. indien het nieuwe bestemmingsvlak 'Wonen' maximaal 30% bedraagt van het voormalig agrarisch bouwvlak, dan is geen specifieke kwaliteitsverbetering vereist; 2. indien het nieuwe bestemmingsvlak 'Wonen' maximaal 40% bedraagt van het voormalig agrarisch bouwvlak dient de herinrichting van het erf landschappelijk wordt ingepast in welk kader een landschappelijk inpassingsplan dient te worden opgesteld; 3. in de overige gevallen vindt er kwaliteitsverbetering plaats; Voor het plan vindt kwaliteitsverbetering plaats overeenkomstig het meest recente beleid van de gemeente Hilvarenbeek, zie de berekening hiervan in de bijlage. f.

de wijziging mag niet leiden tot een onevenredige aantasting van de landschappelijke, cultuurhistorische en natuurlijke waarden die de gebiedsaanduidingen, welke zijn opgenomen in artikel 29, beogen te beschermen; Hier wordt aan voldaan. Eventueel omliggende gebiedsaanduiding worden niet nadelig beïnvloed. g. uit een onderzoek naar de bodemkwaliteit dient te blijken dat de bodem geschikt is voor de nieuwe functie; Hier wordt aan voldaan, zoals in deze toelichting wordt aangetoond in hoofdstuk 4. h. voldaan wordt aan de bepalingen bij of krachtens de Wet geluidhinder; Hier wordt aan voldaan, zoals in deze toelichting wordt aangetoond in hoofdstuk 4. Pagina 26 van 61

i. de regels van Artikel 16 Wonen worden van overeenkomstige toepassing verklaard; Voor het plan worden planspecifieke regels opgesteld welke zijn gebaseerd op het bestemmingsplan Buitengebied. Specifieke voorwaarden voor wijziging in woondoeleinden: j. de bebouwde oppervlakte en inhoud van de voormalige bedrijfswoning (inclusief de inpandige stal / het inpandig deel) mag niet worden vergroot, met dien verstande dat: 1. vergroting is toegestaan indien er per 50 m3 vergroting van de woning telkens minimaal 500 m2 aan legaal opgerichte bebouwing wordt gesloopt; 2. de uiteindelijke inhoud niet meer bedraagt dan 1000 m3; 3. de bebouwde oppervlakte van de bijgebouwen niet meer mag bedragen dan 100 m2 per woning; de overtollige bebouwing (niet zijnde cultuurhistorisch waardevol) dient te worden gesloopt; 4. in afwijking van het bepaalde onder 3. mag de bebouwde oppervlakte aan bijgebouwen maximaal 200 m2 bedragen, indien het surplus (alle aanwezige voormalige bedrijfsgebouwen en bijgebouwen boven de standaard maximaal toegestane oppervlakte aan bijgebouwen van 100 m2) in één keer wordt gesloopt, met uitzondering van cultuurhistorisch waardevolle bebouwing, en deze sloop is als voorwaarde aan de omgevingsvergunning verbonden; 5. uitsluitend de sloop van legaal gebouwde gebouwen komen in aanmerking voor deze sloopbonusregeling; Hier wordt aan voldaan.

Het plan maakt echter geen gebruik van de sloopbonusregeling maar maakt gebruik van de berekening voor kwaliteitsverbetering zoals toegevoegd in de bijlage. k. de sloopbonusregeling als bedoeld onder j is niet van toepassing indien: 1. op deze locatie sloop van de bebouwing al heeft plaatsgevonden, 2. sloop heeft plaatsgevonden of kan plaatsvinden in het kader van de ruimte-voorruimteregeling, 3. sloopsubsidie is verkregen op basis van de Regeling beëindiging veehouderijtakken, 4. of de sloop al op andere wijze is verzekerd; Van de sloopbonusregeling wordt geen gebruik gemaakt. l.

de gesloopte oppervlakte mag slechts éénmaal ten behoeve van nieuwe bebouwing in aanmerking worden genomen; Hier wordt aan voldaan. Specifieke voorwaarden voor wijziging t.b.v. woningsplitsing: m. woningsplitsing is uitsluitend toegestaan in cultuurhistorisch waardevolle bebouwing welke is voorzien van de dubbelbestemming 'Waarde - Cultuurhistorie'; De woonboerderij heeft in het vigerende bestemmingsplan “Buitengebied Hilvarenbeek 2014” de aanduiding ‘Waarde – Cultuurhistorie’. Aan deze voorwaarde wordt derhalve voldaan. n. de splitsing dient mede gericht te zijn op het behoud en/of herstel van deze cultuurhistorisch waardevolle bebouwing; Om de woonboerderij, gezien haar omvang, bouwkundig (en financieel) te kunnen onderhouden is het wenselijk dat er binnen het bestaande boerderijlichaam twee wooneenheden kunnen worden gecreëerd. De splitsing is dus mede gericht op het behoud van deze bebouwing. o. splitsing mag slechts in maximaal 2 woningen plaatsvinden; Met het voornemen is er sprake van splitsing in maximaal 2 woningen. Pagina 27 van 61

p. de inhoud per gesplitste woning mag niet minder dan 450 m3 bedragen; Aan deze gestelde voorwaarde wordt voldaan, de totale inhoud van de woonboerderij bedraagt naar schattig circa 1.200 m³ en zal 50/50 worden verdeeld waardoor twee woningen ontstaan van ca. 600 m³. q. per gesplitste woning zijn bijgebouwen toegestaan met een maximale oppervlakte van 100 m2 per woning; voor het overige dient de aanwezige overige bebouwing, voor zover zij niet cultuurhistorisch waardevol zijn, te worden gesloopt; de sloopbonusregeling onder j is bij splitsing niet van toepassing; Hier wordt aan voldaan. In de planregels wordt 100 m² als maximum aan bijgebouwen opgenomen. r.